Пахтачилик ишлари
Абдулҳамид Чўлпон

(«Йўқолған пахта» вагўндан топилди)

Андижон уези «Ҳаққулобод» қишлоғидағи пахтақўм пунктига куз бошидан ҳар бир қишлоқлардан пахталар кела бошлади. Андижон уезида энг кўб пахта бературған бизнинг мана шу Ҳаққулобод раюнидур.

Жағирағи мавқеи ҳам жуда кенг. Шунинг учун аллақанча чақиримлардан пахта юклаб келган аравалар хлопкўмнинг тор саройида тиқилишиб тоза қийналиб эслари кетадур.

3-4 кун бўлди,ҳали ҳам пахтамни тортишка навбат тегмайди, деб самоварларда тумалашиб ётқан деҳқонлар жуда кўп.

10-15 чақиримлар наридаги қишлоқлардан олиб келиб тарозуга навбат кутуб турған қоп-қоп пахталарни бир кўрсангиз эди!..

Аммо идора аъзолари ҳам тарозудан «акам»ларнинг улфатлари тўни янги, сўзи ширалик кишиларнинг пахталари бўлса торозунинг устида ҳамма вақт нақд! Бир мўйлаб билан тортилади. Бу мўйлаб билан пул олинади. Муниси яна ортиқча.

Ҳаққулободдан унча узоқ эмас,бир қишлоқдан пахта юклаб келган бир деҳқоннинг 3-4 кундани навбатга қўйған бир қоп пахтасит йўқолган экан. Ёнимға келди: «Мулла ака ўлиб-тирилиб олиб келган пахтам саройда йўқолиб қолдур «нима қиламан?»деб айтади. Бечора деҳқонни кўрсангиз йиғларсиз, оёғида, устида ҳеч нарса йўқ. Йўқалған пахтаси тўғрисида «заведиш»дан қанча-қанча турткилар, қанча чўрт-пўртлар эшиткан.

Хайр, мен йўл кўрсатдим. Қўшчиға аъзо экан,райжроқўм орқали чора кўрилди. Бир вақтда кўрсак вагўнга юкланган пахталар орасиға «адашиб» қўшулиб кеткан экан…

Ҳайрият бечора деҳқоннинг пахтаси топилиб оғзи қулоғиға етди.

Аммо кейинги кунларда яна бир қоп эмас 13-14 қоплаб йўқола бошлади. Лекин муниси ҳам сингиб кетмади.

Райжроқўмнинг ҳаракати билан бир идора аъзосининг ўзидан чиққанлиғи эшитилди. Шуниси қизиқким, йўқолған пахталар пунктнинг ҳақиқий ошналаридан ёхуд «корчалон»ларникидан йўқолмайди. Балки энг чет жойлардан бир мунча машаққатлар билан қийналиб олиб келган тўни йиртиқ, қўли қабарған деҳқонларники йўқолади. Мана шундоқ аҳволларни райжроқўм томоша қилиб ўтавермади. Пункт мудирининг қулоғини хийла чўзди ҳам дарров деҳқонлар томонидан бир кишини вакил қилиб қўлиға яхшиғина гувоҳнома бериб тарозунинг теппасига ўтурғузиб қўйди.

— Source: ҳттпс://wikisource.орг/wiki/Пахтачилик_ишлари. Downloaded from uzbekai.com.