UzbekAI

← Qonunlar

📅 2016-yil 2-avgust · Vazirlar Mahkamasi qarorlari

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2016 йил 2 август · Вазирлар Маҳкамаси қарорлари

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 2 августа 2016 г. · Постановления Кабинета Министров

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 2 August 2016 · Cabinet of Ministers resolutions

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг

қарори

НИЗОМ

Электрон тижорат платформалар ва рақамли экотизим операторларининг-ахборот воситачиларининг фаолиятини ташкил этиш тартиби тўғрисидаги Низомни тасдиқлаш ҳақида

Ўзбекистон Республикасида электрон тижоратни жадал ривожлантириш, шунингдек электрон тижоратнинг ахборот воситачилари ва иштирокчилари фаолиятини ривожлантириш учун қўшимча қулай шарт-шароитлар яратиш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Электрон тижорат платформалар ва рақамли экотизим операторларининг — ахборот воситачиларининг фаолиятини ташкил этиш тартиби тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг биринчи ўринбосари Р.С. Азимов зиммасига юклансин.

Вазирлар Маҳкамасининг 2016 йил 2 августдаги 249-сон қарорига ИЛОВА

Электрон тижорат платформалар ва рақамли экотизим операторларининг — ахборот воситачиларининг фаолиятини ташкил этиш тартиби тўғрисида

I. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом электрон тижорат платформалар ва рақамли экотизим операторларининг — ахборот воситачиларининг фаолиятини ташкил этиш тартибини белгилайди.

2. Ушбу Низомнинг амал қилиши электрон тижорат иштирокчиларининг шахсий ахборот тизимларидан фойдаланган ҳолда тузиладиган битимларига, давлат харидларига, шунингдек қуйидагиларнинг фаолиятига нисбатан татбиқ этилмайди:

муайян турдаги ва сифатдаги товарлар, шу жумладан ҳосила молиявий воситалар (деривативлар) электрон биржа ва биржадан ташқари савдоларини ташкил этувчилар;

электрон давлат ва корпоратив харидларни ташкил этиш бўйича;

электрон кўчмас мулк савдолари ташкилотчилари;

электрон тижорат иштирокчилари ўртасида битимлар тузишда электрон ҳужжатлар ва электрон хабарлар айланиши билан боғлиқ бўлмаган электрон тижорат хизматлари иштирокчиларига хизмат кўрсатувчи ахборот воситачилари.

3. Мазкур Низом мақсадларида қуйидаги тушунчалардан фойдаланилади:

агент — ахборот воситачиси томонидан аккредитация қилинган ҳамда топшириқ шартномаси ёки комиссия шартномаси асосида электрон тижоратда сотувчилар ва харидорларга воситачилик хизматлари кўрсатадиган электрон тижорат иштирокчиси — юридик шахс;

акцепт — оферта йўлланган шахснинг унинг қабул қилинганлиги тўғрисидаги жавоби;

ахборот воситачиси — ўзининг ахборот тизимида электрон тижорат амалга оширилишини таъминловчи юридик шахс, электрон тижорат платформалар ва рақамли экотизим операторлари;

ахборот тизими — ахборот воситачисининг ахборот тизими, битимлар тузиш учун ахборотни йиғиш, сақлаш, қидириш, қайта ишлаш ва ундан фойдаланиш имконини берадиган ахборот ресурслари, ахборот технологиялари ва алоқа воситаларининг ташкилий жиҳатдан тартибга солинган мажмуи;

оферент — ахборот воситачисининг ахборот тизимида (сотувчи — товарни сотишда, харидор — товарни харид қилишда) оферта жойлаштирган электрон тижоратнинг иштирокчиси;

оферта — бир шахсга, бир нечта аниқ шахсларга ёки номуайян шахслар доирасига йўлланган, шартноманинг барча шартларини ўз ичига олувчи, унга кўра таклиф қилаётган шахснинг таклифига жавоб берадиган ҳар қандай шахс билан шартнома тузиш юзасидан иродасини билиш мумкин бўлган таклиф;

ахборот воситачисининг қоидалари — ахборот воситачисининг ахборот тизимидан фойдаланган ҳолда электрон тижоратни ташкил қилиш тартибини белгиловчи ахборот воситачисининг локал ҳужжати;

товар — фуқаролик муомаласидан чиқарилмаган ва электрон тижоратда битим предмети ҳисобланадиган товар, иш ва (ёки) хизмат;

электрон тижорат платформаси — электрон тижорат субъектларига электрон битимларни амалга ошириш, танловлар ёки аукционларни ташкил этиш ва ўтказиш ҳамда иштирокчиларга масофадан туриб (шахсан иштирок этмасдан) электрон операцияларни амалга ошириш имконини бериш учун мўлжалланган Интернет жаҳон ахборот тармоғидаги ахборот тизими;

электрон тижорат платформаси оператори — электрон тижорат иштирокчиларига буюртма бериш ёки етказиб бериш тартиб-таомилларини ташкил этиш ва ўтказиш, электрон тижорат платформасига эълонларни, буюртмаларни ва уларнинг якунлари тўғрисидаги бошқа ахборотни жойлаштириш билан боғлиқ хизматлар кўрсатувчи махсус ваколатли юридик шахс;

ташкил этилган савдолар — белгиланган қоидаларга мувофиқ мунтазам равишда электрон тижорат платформасида амалга ошириладиган савдо;

рақамли экотизим — кўп сонли ахборот хизматлари, бизнес жараёнлари ва иштирокчиларни бирлаштирган рақамли муҳит, уларнинг муносабатлари ҳамкорлик ва рақобат тамойилларига асосланади;

рақамли экотизим оператори — Ўзбекистон Республикаси Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги ҳузуридаги Рақамли трансформация маркази;

эскроу тизими — харидорнинг (истеъмолчининг, буюртмачининг) шартлари тўлиқ қондирилмагунча бизнес-операторнинг, шу жумладан электрон тижорат платформаси ёки рақамли экотизим операторининг ахборот тизимида электрон шартномаларни амалга оширишда пулни ушлаб қолиш, пулни депонентлаш тизими.

II. Ахборот воситачиларининг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари

4. Ахборот воситачиси қуйидаги ҳуқуқларга эга:

электрон тижорат иштирокчиларига хизматлар кўрсатиш шартларини ва ўз хизматлари нархларини белгилаш, қонун ҳужжатларида белгиланган ҳолатлар бундан мустасно;

ахборот воситачисининг қоидаларини ва электрон тижорат иштирокчиларига бўлган талабларни белгилаш;

электрон тижорат иштирокчиларига, улар белгиланган қоидаларни бузган, электрон тижорат иштирокчисининг ахборот воситачиси ва (ёки) электрон тижорат иштирокчилари олдидаги тўланмаган қарзлари мавжуд бўлган тақдирда хизматлар кўрсатишни тўхтатиб туриш;

электрон тижорат иштирокчиларига электрон тижорат билан боғлиқ бўлган ахборот, таълим, маслаҳат, логистика ва бошқа қўшимча хизматлар кўрсатиш;

бошқа ахборот воситачилари билан ҳамкорликда маълумотлар базаларини, шу жумладан электрон тижоратнинг ноҳалол иштирокчилари реестрларини яратиш.

Ахборот воситачилари қонун ҳужжатларига ва шартномага мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

5. Ахборот воситачиси қуйидагиларга ҳақли эмас:

ўзининг ахборот тизимидан фойдаланган ҳолда тузилган битимнинг тарафига айланиш, шунингдек ахборот воситачиси сифатида хизматлар кўрсатиш билан боғлиқ бўлмаган ишлаб чиқариш, савдо, савдо-воситачилик ёки бошқа фаолиятни амалга ошириш;

электрон тижоратни амалга ошириш, битимлар тузишда нархларнинг шаклланиш жараёнларига аралашиш, контрагентларни танлашда ва битимлар тузишда электрон тижорат иштирокчиларининг эркинлигини чеклаш, шунингдек электрон тижорат иштирокчиларининг ҳуқуқларини бошқача тарзда чеклаш.

6. Ахборот воситачиси қуйидагиларга мажбур:

электрон тижорат соҳасидаги қонун ҳужжатларига, шу жумладан стандартлар, нормалар ва қоидаларга риоя этиш;

ўзининг тўлиқ номи, ташкилий-ҳуқуқий шакли, кўрсатиладиган хизматлар, уларни кўрсатиш шартлари ва қийматлари (тарифлари) ҳақидаги ахборотни электрон тижорат иштирокчиларига ошкор қилиш;

электрон ҳужжатларнинг ва электрон хабарларнинг мазмунини, улардан фойдаланиш тартибини ўзгартирмаслик, электрон тижорат иштирокчилари билан тузилган шартномаларда назарда тутилган ҳолатлар бундан мустасно;

электрон ҳужжатларни, электрон хабарларни ва шахсга оид маълумотларни рухсатсиз фойдаланишдан ҳимоя қилиш чоралари билан таъминлаш;

электрон ҳужжатларни ва электрон хабарларни учинчи шахсларга бермаслик, қонунда ёки шартномада назарда тутилган ҳолатлар бундан мустасно;

электрон ҳужжатларнинг ва электрон хабарларнинг қонун ҳужжатларига мувофиқ сақланишини таъминлаш;

ўз ахборот тизимини Ўзбекистон Республикаси ҳудудидаги серверларда жойлаштириш.

Ахборот воситачилари қонун ҳужжатларига ва шартномага мувофиқ бошқа мажбуриятларни ҳам ўз зиммасига олиши мумкин.

7. Ахборот воситачиси ўзининг расмий веб-сайтида қуйидаги ахборот ва ҳужжатларнинг жойлаштирилиши ва ошкор қилинишини таъминлаши шарт:

Ўзбекистон Республикасида электрон тижоратни тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар;

электрон тижорат иштирокчиларига хизмат кўрсатиш бўйича оммавий шартнома матни;

ахборот воситачисининг электрон тижорат иштирокчилари учун мажбурий кучга эга бўлган қоидалари ва локал ҳужжатлари матни;

ўзининг ахборот тизимидан фойдаланганлик учун хизмат кўрсатишнинг амалдаги тарифлари;

қонун ҳужжатларида назарда тутилган мажбурий тарзда ошкор қилинадиган бошқа ахборот.

7 1 . Электрон платформалар ва рақамли хизматларнинг рақамли экотизимлардаги иштироки ихтиёрийлик асосида амалга оширилади.

8. Ахборот воситачиси:

топширилаётган, қабул қилинаётган ва сақланаётган электрон ҳужжатларнинг ва электрон хабарларнинг ишончлилигини, шунингдек уларнинг қонун ҳужжатларига мувофиқлигини назорат қилиш ёки текширишга мажбур эмас, агар қонун ҳужжатларида ва шартномада бошқача қоида назарда тутилмаган бўлса;

уларга топширилаётган электрон тижорат иштирокчиларининг электрон ҳужжатлари ва электрон хабарларининг мазмуни билан боғлиқ ҳуқуқий оқибатлар учун жавоб бермайди.

III. Электрон тижорат иштирокчилари

9. Электрон тижоратда ахборот тизимларидан фойдаланадиган юридик шахслар ва якка тартибдаги тадбиркорлар товарлар (ишлар, хизматлар)нинг сотувчилари ҳисобланадилар.

10. Электрон тижоратда ахборот тизимларидан фойдаланадиган юридик ва жисмоний шахслар товарлар (ишлар, хизматлар)нинг харидорлари бўлишлари мумкин.

11. Ахборот тизими электрон тижорат иштирокчиларини рўйхатга олишни ва идентификация қилишни мажбурий тартибда таъминлаши керак.

12. Ахборот тизимларидан фойдаланган ҳолда электрон тижоратда иштирок этиш сотувчи ва харидор томонидан мустақил равишда ёки агентлар орқали амалга оширилади.

13. Агент сотувчига ёки харидорга хизматлар кўрсатиш натижасида ўзига маълум бўлган маълумотларнинг махфийлигига риоя қилишга мажбур.

Бунда агент бир пайтнинг ўзида бир битим доирасида сотувчи ва харидорнинг манфаатларини ифода этишга ҳақли эмас.

14. Электрон тижорат иштирокчилари ва ахборот воситачиларининг ўзаро муносабатлари ахборот тизимида эркин фойдаланишда жойлаштирилган оммавий шартнома шартлари билан белгиланади.

15. Ахборот воситачиси электрон тижорат иштирокчиларининг мажбуриятлари бўйича учинчи шахслар олдида, шу жумладан унинг ахборот тизимидан фойдаланилган ҳолда тузилган шартномалар бўйича жавобгар бўлмайди, оммавий шартномада ва (ёки) ахборот воситачисининг қоидаларида бундай жавобгарлик назарда тутилган ҳолатлар бундан мустасно.

Электрон тижорат иштирокчилари ахборот воситачисининг мажбуриятлари бўйича жавобгар бўлмайдилар.

16. Ахборот воситачиси товарнинг етказиб берилишини таъминлашга, ахборот воситачисининг қоидаларида назарда тутилган тартибда электрон тижорат иштирокчиларининг мажбуриятлари бажарилишини кафолатлашга ҳақли.

Электрон тижорат билан боғлиқ қўшимча хизматларни кўрсатиш учун қонун ҳужжатларида лицензия ёки бошқа рухсатнома тусидаги ҳужжат талаб этилиши назарда тутилган, шунингдек бундай хизматларни кўрсатадиган шахс мос келиши шарт бўлган талаблар белгиланган тақдирда ахборот воситачиси лицензия (рухсат этиш тусидаги ҳужжат)га эга бўлиши ва (ёки) белгиланган талабларга мос келиши шарт.

IV. Электрон тижоратни ташкил этиш тартиби

17. Ахборот воситачиларининг ахборот тизимларидан фойдаланган ҳолда содир этиладиган битимлар рақобатли ёки рақобатсиз шаклларда тузилиши мумкин.

18. Электрон тижоратни ташкил этишнинг шакллари битимлар тузишнинг рақобатли шакллари деб эътироф этилади, бунда ахборот воситачисининг ахборот тизими қуйидаги шарт-шароитларни таъминлайди:

электрон тижоратнинг иккитадан кам бўлмаган иштирокчилари томонидан офертани акцептлаш имконияти;

оферент учун шартномани бажаришнинг энг яхши шартларини таклиф қилган шахс билан шартнома тузиш.

Қайд этилган талабларга риоя қилинган тақдирда битим содир этилган деб эътироф қилинади.

Битимларни рақобатли шаклларда содир этишда офертани қабул қилган шахс томонидан, уни қабул қилиш учун белгиланган муддатда, унда кўрсатилган шартнома шартларини бажариш бўйича хатти-ҳаракатларни (товарларни юклаб жўнатиш, хизматлар кўрсатиш, ишларни бажариш, тегишли суммани тўлаш ва ҳоказоларни) содир этиш акцепт ҳисобланмайди.

19. Электрон тижоратнинг рақобатли шаклларидан фойдаланишда шартнома нархи салоҳиятли иштирокчиларнинг рақобатли таклифларини таққослаш ва улар орасидан оферент учун энг яхши бўлган таклифни танлаб олиш йўли билан аниқланади.

20. Электрон тижоратнинг рақобатли шаклларидан фойдаланган ҳолда тузилган шартноманинг нархи, оферта жойлаштирилган пайтдан эътиборан 24 соатдан кам бўлмаган вақт мобайнида икки ва ундан ортиқ салоҳиятли иштирокчиларга рақобатли таклифларни эркин равишда топшириш имконияти берилган тақдирда бозор нархи деб эътироф этилади.

21. Электрон тижоратнинг рақобатсиз шаклларидан фойдаланишда оферент томонидан битим ахборот тизимида жойлаштирилган офертага, унинг таклифига, офертани акцептлаш йўли билан қабул қилиш орқали жавоб қайтарган ҳар қандай шахс билан тузилади.

22. Электрон тижоратнинг рақобатсиз шаклларидан фойдаланишда шартнома нархи офертада кўрсатилган даражада белгиланади.

23. Ахборот тизими битимнинг автоматик тарзда рўйхатдан ўтказилишини назарда тутиши шарт.

24. Ахборот воситачисига қуйидагиларни рўйхатдан ўтказишига йўл қўйилмайди:

рақобатли шакллардан фойдаланган ҳолда ахборот тизимида содир этилган битим натижаларига кўра тузилган шартномага ўзгартиришлар ва қўшимчалар;

ўзининг ахборот тизимидан ташқарида содир этилган битимлар;

қонун ҳужжатларига мувофиқ мажбурий тарзда давлат рўйхатидан ўтказиладиган ва (ёки) нотариал тарзда тасдиқланадиган битимлар.

25. Электрон тижорат ахборот воситачисида қабул қилинган тартиб- таомилларига мувофиқ тасдиқланган ахборот воситачисининг қоидаларига мувофиқ амалга оширилади.

26. Ахборот воситачисининг қоидалари олдиндан белгиланган бўлиши, электрон тижоратнинг барча иштирокчилари учун бир хил бўлиши ва мажбурий тарзда қуйидагилардан иборат бўлиши керак:

ахборот воситачисининг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари;

электрон тижорат иштирокчиларига нисбатан талаблар, уларга битимларни содир этишга рухсат бериш тартиби, уларнинг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари;

электрон тижорат иштирокчисини рўйхатдан ўтказиш ва идентификация қилиш тартиби;

электрон тижоратни ташкил этиш, битимлар тузиш, шартномаларни расмийлаштириш ва рўйхатдан ўтказиш тартиби;

ахборот воситачисининг ахборот тизимида битимларни содир этиш натижалари бўйича нархларни шакллантириш тартиби;

тузилган шартномалар бўйича мажбуриятларни бажариш, ҳисоб-китобларни (товар учун ва уни етказиб берганлик учун тўловни) ташкил этиш тартиби;

содир этилган битимлар, электрон тижорат иштирокчиларининг хизмат ва тижорат сирларини ҳимоя қилиш бўйича чоралар ҳақидаги ахборотни ошкор қилиш тартиби;

ахборот воситачисининг қоидаларини бузганлик учун жавобгарлик ҳақидаги қоидалар;

электрон тижорат иштирокчиларининг манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича чоралар ва уларни бузганлик учун ахборот воситачисининг жавобгарлиги;

ахборот воситачисининг электрон тижорат иштирокчисининг шахсий маълумотларидан фойдаланишнинг йўл қўйиладиган мақсадлари ва шартлари, шунингдек уларни бузганлик учун жавобгарлик чоралари;

ахборот воситачисининг ахборот тизимидан фойдаланган ҳолда амалга ошириладиган электрон тижорат жараёнида пайдо бўладиган низолар ва келишмовчиликларни кўриб чиқиш тартиби.

Ахборот воситачисининг қоидалари қуйидагиларни ҳам ўз ичига олиши мумкин:

электрон тижоратда иштирок этиш бўйича электрон тижорат иштирокчиларига хизматлар кўрсатувчи агентларни аккредитациядан ўтказиш тартиби, уларга қўйиладиган талаблар мажмуи;

агентларнинг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари;

ахборот воситачиси томонидан унинг ахборот тизимидан фойдаланган ҳолда содир этилган битимларни бажариш кафолатларини бериш тартиби ва шартлари;

қонун ҳужжатларига мувофиқ бошқа қоидалар.

27. Ахборот тизимида тузилган битим бўйича ҳуқуқлар ва мажбуриятлар тарафларда битим ахборот тизимида электрон рўйхатдан ўтказилгандан кейин пайдо бўлади, агар қонун ҳужжатларида бошқача ҳол назарда тутилмаган бўлса.

IV 1 . Шартнома мажбуриятларини бажариш учун кафолатлар бериш тартиби

27 1 . Электрон тижорат соҳасида тузилган шартномалар бўйича мажбуриятларнинг бажарилиши кафолатларини таъминлаш учун ахборот воситачиси — электрон тижорат платформаси ёки рақамли экотизим оператори эскроу ҳисоб-китоблар тизимини жорий этишга ҳақли. Ташкил этилган савдоларда тузилган битимлар бўйича мажбуриятларнинг бажарилиши электрон тижорат платформаси ёки рақамли экотизим оператори томонидан мажбурий равишда кафолатланиши керак.

27 2 . Электрон тижорат платформаси ёки рақамли экотизим операторлари ўзларининг эскроу тизимидан фойдаланиш ёки учинчи шахслар хизматларидан фойдаланиш ҳуқуқига эга.

27 3 . Шартнома мажбуриятларини бажариш кафолатларини таъминлаш мақсадида эскроу тизимининг оператори электрон тижорат иштирокчиларига улар тузадиган операциялар бўйича маблағларни ҳисобга олиш ва ҳисоб-китобларни амалга ошириш учун хизмат кўрсатувчи банкда ўзининг иккиламчи депозит ҳисобварағида шахсий ҳисобварақлар очади.

27 4 . Харидорнинг етказиб берилган товар учун ҳақ тўлаш маблағлари у томонидан унинг шахсий ҳисобварағига киритилади, оператор томонидан блокланади ва товарни тўлиқ ёки қисман етказиб бериш бўйича ўз мажбуриятларини бажарганлиги аниқлангандан кейин сотувчига юборилади.

27 5 . Ахборот воситачиси қоидаларида электрон тижорат иштирокчилари томонидан битимлар тузилгунга қадар шахсий ҳисобварақларига омонат қўйиш зарурати ва томонлар ўз шартнома мажбуриятларини бажармаган ёки лозим даражада бажармаган тақдирда улардан компенсация сифатида фойдаланиш зарурати назарда тутилиши мумкин.

27 6 . Шартнома мажбуриятларини бажариш бўйича низолар ва келишмовчиликлар низоларни судгача ҳал этиш органлари томонидан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда электрон тижорат платформаси ёки рақамли экотизим оператори билан кўриб чиқилиши мумкин.

V. Якунловчи қоидалар

28. Ахборот воситачиларининг ахборот тизимларидан фойдаланган ҳолда амалга ошириладиган электрон тижоратда қуйидагиларга йўл қўйилмайди:

электрон тижорат иштирокчиларини камситиш, электрон тижоратнинг бир иштирокчисига бошқа иштирокчилар эркин фойдалана олмайдиган ва қонун ҳужжатларида назарда тутилмаган имтиёзлар ёки преференцияларни бериш;

ахборот воситачиларининг мансабдор шахслари томонидан шахсий манфаатдорлик таъсирида қарорлар қабул қилиш ёхуд электрон тижорат иштирокчиларининг манфаатларига зарар етказадиган бошқа ноқонуний хатти-ҳаракатларни содир этиш;

электрон тижорат иштирокчиларига босим ўтказиш, электрон тижоратда иштирок этиш ҳақидаги ахборотни ошкор қилиш (қонун ҳужжатларидан назарда тутилган ҳолатлар бундан мустасно), ноқонуний тарзда рақобатга йўл қўймаслик, уни чеклаш ёки четлатиш;

электрон тижорат иштирокчиларининг бозор конъюнктурасини ўзгартириш ёки нархларни бузиб кўрсатиш мақсадида тил бириктириши;

ишончли бўлмаган ёки бузиб кўрсатилган ахборотни бериш ёки тарқатиш, шунингдек ахборотдан эркин фойдаланишни асоссиз чеклаш;

электрон тижорат иштирокчилари томонидан келгусида шартномани имзолашдан ёки уни зарур даражада бажаришдан бош тортиш ниятида сунъий равишда пасайтирилган ёки оширилган нархларда талабномалар бериш;

ахборот воситачисининг ахборот тизимларидан фойдаланган ҳолда товар сотаётган ёки сотиш, ишларни бажариш, хизматлар кўрсатишни таклиф қилаётган, белгиланган тартибда якка тартибдаги тадбиркор сифатида рўйхатдан ўтказилмаган жисмоний шахс ҳисобланган битим тарафларидан бири томонидан битимларни амалга ошириш.

29. Мазкур Низомни бузганликда айбдор бўлган шахслар қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгар бўладилар.

Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2016 йил 2 август,

249-сон

(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2016 й., 31-сон, 378-модда; Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 31.12.2020 й., 07/20/4938/1680-сон; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 21.07.2022 й., 09/22/392/0653-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining

qarori

NIZOM

Elektron tijorat platformalar va raqamli ekotizim operatorlarining-axborot vositachilarining faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi Nizomni tasdiqlash haqida

Oʻzbekiston Respublikasida elektron tijoratni jadal rivojlantirish, shuningdek elektron tijoratning axborot vositachilari va ishtirokchilari faoliyatini rivojlantirish uchun qoʻshimcha qulay shart-sharoitlar yaratish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Elektron tijorat platformalar va raqamli ekotizim operatorlarining — axborot vositachilarining faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari R.S. Azimov zimmasiga yuklansin.

Vazirlar Mahkamasining 2016-yil 2-avgustdagi 249-son qaroriga ILOVA

Elektron tijorat platformalar va raqamli ekotizim operatorlarining — axborot vositachilarining faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisida

I. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom elektron tijorat platformalar va raqamli ekotizim operatorlarining — axborot vositachilarining faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.

2. Ushbu Nizomning amal qilishi elektron tijorat ishtirokchilarining shaxsiy axborot tizimlaridan foydalangan holda tuziladigan bitimlariga, davlat xaridlariga, shuningdek quyidagilarning faoliyatiga nisbatan tatbiq etilmaydi:

muayyan turdagi va sifatdagi tovarlar, shu jumladan hosila moliyaviy vositalar (derivativlar) elektron birja va birjadan tashqari savdolarini tashkil etuvchilar;

elektron davlat va korporativ xaridlarni tashkil etish boʻyicha;

elektron koʻchmas mulk savdolari tashkilotchilari;

elektron tijorat ishtirokchilari oʻrtasida bitimlar tuzishda elektron hujjatlar va elektron xabarlar aylanishi bilan bogʻliq boʻlmagan elektron tijorat xizmatlari ishtirokchilariga xizmat koʻrsatuvchi axborot vositachilari.

3. Mazkur Nizom maqsadlarida quyidagi tushunchalardan foydalaniladi:

agent — axborot vositachisi tomonidan akkreditatsiya qilingan hamda topshiriq shartnomasi yoki komissiya shartnomasi asosida elektron tijoratda sotuvchilar va xaridorlarga vositachilik xizmatlari koʻrsatadigan elektron tijorat ishtirokchisi — yuridik shaxs;

aksept — oferta yoʻllangan shaxsning uning qabul qilinganligi toʻgʻrisidagi javobi;

axborot vositachisi — oʻzining axborot tizimida elektron tijorat amalga oshirilishini taʼminlovchi yuridik shaxs, elektron tijorat platformalar va raqamli ekotizim operatorlari;

axborot tizimi — axborot vositachisining axborot tizimi, bitimlar tuzish uchun axborotni yigʻish, saqlash, qidirish, qayta ishlash va undan foydalanish imkonini beradigan axborot resurslari, axborot texnologiyalari va aloqa vositalarining tashkiliy jihatdan tartibga solingan majmui;

oferent — axborot vositachisining axborot tizimida (sotuvchi — tovarni sotishda, xaridor — tovarni xarid qilishda) oferta joylashtirgan elektron tijoratning ishtirokchisi;

oferta — bir shaxsga, bir nechta aniq shaxslarga yoki nomuayyan shaxslar doirasiga yoʻllangan, shartnomaning barcha shartlarini oʻz ichiga oluvchi, unga koʻra taklif qilayotgan shaxsning taklifiga javob beradigan har qanday shaxs bilan shartnoma tuzish yuzasidan irodasini bilish mumkin boʻlgan taklif;

axborot vositachisining qoidalari — axborot vositachisining axborot tizimidan foydalangan holda elektron tijoratni tashkil qilish tartibini belgilovchi axborot vositachisining lokal hujjati;

tovar — fuqarolik muomalasidan chiqarilmagan va elektron tijoratda bitim predmeti hisoblanadigan tovar, ish va (yoki) xizmat;

elektron tijorat platformasi — elektron tijorat subyektlariga elektron bitimlarni amalga oshirish, tanlovlar yoki auksionlarni tashkil etish va oʻtkazish hamda ishtirokchilarga masofadan turib (shaxsan ishtirok etmasdan) elektron operatsiyalarni amalga oshirish imkonini berish uchun moʻljallangan Internet jahon axborot tarmogʻidagi axborot tizimi;

elektron tijorat platformasi operatori — elektron tijorat ishtirokchilariga buyurtma berish yoki yetkazib berish tartib-taomillarini tashkil etish va oʻtkazish, elektron tijorat platformasiga eʼlonlarni, buyurtmalarni va ularning yakunlari toʻgʻrisidagi boshqa axborotni joylashtirish bilan bogʻliq xizmatlar koʻrsatuvchi maxsus vakolatli yuridik shaxs;

tashkil etilgan savdolar — belgilangan qoidalarga muvofiq muntazam ravishda elektron tijorat platformasida amalga oshiriladigan savdo;

raqamli ekotizim — koʻp sonli axborot xizmatlari, biznes jarayonlari va ishtirokchilarni birlashtirgan raqamli muhit, ularning munosabatlari hamkorlik va raqobat tamoyillariga asoslanadi;

raqamli ekotizim operatori — Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi huzuridagi Raqamli transformatsiya markazi;

eskrou tizimi — xaridorning (isteʼmolchining, buyurtmachining) shartlari toʻliq qondirilmaguncha biznes-operatorning, shu jumladan elektron tijorat platformasi yoki raqamli ekotizim operatorining axborot tizimida elektron shartnomalarni amalga oshirishda pulni ushlab qolish, pulni deponentlash tizimi.

II. Axborot vositachilarining huquqlari va majburiyatlari

4. Axborot vositachisi quyidagi huquqlarga ega:

elektron tijorat ishtirokchilariga xizmatlar koʻrsatish shartlarini va oʻz xizmatlari narxlarini belgilash, qonun hujjatlarida belgilangan holatlar bundan mustasno;

axborot vositachisining qoidalarini va elektron tijorat ishtirokchilariga boʻlgan talablarni belgilash;

elektron tijorat ishtirokchilariga, ular belgilangan qoidalarni buzgan, elektron tijorat ishtirokchisining axborot vositachisi va (yoki) elektron tijorat ishtirokchilari oldidagi toʻlanmagan qarzlari mavjud boʻlgan taqdirda xizmatlar koʻrsatishni toʻxtatib turish;

elektron tijorat ishtirokchilariga elektron tijorat bilan bogʻliq boʻlgan axborot, taʼlim, maslahat, logistika va boshqa qoʻshimcha xizmatlar koʻrsatish;

boshqa axborot vositachilari bilan hamkorlikda maʼlumotlar bazalarini, shu jumladan elektron tijoratning nohalol ishtirokchilari reyestrlarini yaratish.

Axborot vositachilari qonun hujjatlariga va shartnomaga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

5. Axborot vositachisi quyidagilarga haqli emas:

oʻzining axborot tizimidan foydalangan holda tuzilgan bitimning tarafiga aylanish, shuningdek axborot vositachisi sifatida xizmatlar koʻrsatish bilan bogʻliq boʻlmagan ishlab chiqarish, savdo, savdo-vositachilik yoki boshqa faoliyatni amalga oshirish;

elektron tijoratni amalga oshirish, bitimlar tuzishda narxlarning shakllanish jarayonlariga aralashish, kontragentlarni tanlashda va bitimlar tuzishda elektron tijorat ishtirokchilarining erkinligini cheklash, shuningdek elektron tijorat ishtirokchilarining huquqlarini boshqacha tarzda cheklash.

6. Axborot vositachisi quyidagilarga majbur:

elektron tijorat sohasidagi qonun hujjatlariga, shu jumladan standartlar, normalar va qoidalarga rioya etish;

oʻzining toʻliq nomi, tashkiliy-huquqiy shakli, koʻrsatiladigan xizmatlar, ularni koʻrsatish shartlari va qiymatlari (tariflari) haqidagi axborotni elektron tijorat ishtirokchilariga oshkor qilish;

elektron hujjatlarning va elektron xabarlarning mazmunini, ulardan foydalanish tartibini oʻzgartirmaslik, elektron tijorat ishtirokchilari bilan tuzilgan shartnomalarda nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno;

elektron hujjatlarni, elektron xabarlarni va shaxsga oid maʼlumotlarni ruxsatsiz foydalanishdan himoya qilish choralari bilan taʼminlash;

elektron hujjatlarni va elektron xabarlarni uchinchi shaxslarga bermaslik, qonunda yoki shartnomada nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno;

elektron hujjatlarning va elektron xabarlarning qonun hujjatlariga muvofiq saqlanishini taʼminlash;

oʻz axborot tizimini Oʻzbekiston Respublikasi hududidagi serverlarda joylashtirish.

Axborot vositachilari qonun hujjatlariga va shartnomaga muvofiq boshqa majburiyatlarni ham oʻz zimmasiga olishi mumkin.

7. Axborot vositachisi oʻzining rasmiy veb-saytida quyidagi axborot va hujjatlarning joylashtirilishi va oshkor qilinishini taʼminlashi shart:

Oʻzbekiston Respublikasida elektron tijoratni tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlar;

elektron tijorat ishtirokchilariga xizmat koʻrsatish boʻyicha ommaviy shartnoma matni;

axborot vositachisining elektron tijorat ishtirokchilari uchun majburiy kuchga ega boʻlgan qoidalari va lokal hujjatlari matni;

oʻzining axborot tizimidan foydalanganlik uchun xizmat koʻrsatishning amaldagi tariflari;

qonun hujjatlarida nazarda tutilgan majburiy tarzda oshkor qilinadigan boshqa axborot.

7 1 . Elektron platformalar va raqamli xizmatlarning raqamli ekotizimlardagi ishtiroki ixtiyoriylik asosida amalga oshiriladi.

8. Axborot vositachisi:

topshirilayotgan, qabul qilinayotgan va saqlanayotgan elektron hujjatlarning va elektron xabarlarning ishonchliligini, shuningdek ularning qonun hujjatlariga muvofiqligini nazorat qilish yoki tekshirishga majbur emas, agar qonun hujjatlarida va shartnomada boshqacha qoida nazarda tutilmagan boʻlsa;

ularga topshirilayotgan elektron tijorat ishtirokchilarining elektron hujjatlari va elektron xabarlarining mazmuni bilan bogʻliq huquqiy oqibatlar uchun javob bermaydi.

III. Elektron tijorat ishtirokchilari

9. Elektron tijoratda axborot tizimlaridan foydalanadigan yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar tovarlar (ishlar, xizmatlar)ning sotuvchilari hisoblanadilar.

10. Elektron tijoratda axborot tizimlaridan foydalanadigan yuridik va jismoniy shaxslar tovarlar (ishlar, xizmatlar)ning xaridorlari boʻlishlari mumkin.

11. Axborot tizimi elektron tijorat ishtirokchilarini roʻyxatga olishni va identifikatsiya qilishni majburiy tartibda taʼminlashi kerak.

12. Axborot tizimlaridan foydalangan holda elektron tijoratda ishtirok etish sotuvchi va xaridor tomonidan mustaqil ravishda yoki agentlar orqali amalga oshiriladi.

13. Agent sotuvchiga yoki xaridorga xizmatlar koʻrsatish natijasida oʻziga maʼlum boʻlgan maʼlumotlarning maxfiyligiga rioya qilishga majbur.

Bunda agent bir paytning oʻzida bir bitim doirasida sotuvchi va xaridorning manfaatlarini ifoda etishga haqli emas.

14. Elektron tijorat ishtirokchilari va axborot vositachilarining oʻzaro munosabatlari axborot tizimida erkin foydalanishda joylashtirilgan ommaviy shartnoma shartlari bilan belgilanadi.

15. Axborot vositachisi elektron tijorat ishtirokchilarining majburiyatlari boʻyicha uchinchi shaxslar oldida, shu jumladan uning axborot tizimidan foydalanilgan holda tuzilgan shartnomalar boʻyicha javobgar boʻlmaydi, ommaviy shartnomada va (yoki) axborot vositachisining qoidalarida bunday javobgarlik nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno.

Elektron tijorat ishtirokchilari axborot vositachisining majburiyatlari boʻyicha javobgar boʻlmaydilar.

16. Axborot vositachisi tovarning yetkazib berilishini taʼminlashga, axborot vositachisining qoidalarida nazarda tutilgan tartibda elektron tijorat ishtirokchilarining majburiyatlari bajarilishini kafolatlashga haqli.

Elektron tijorat bilan bogʻliq qoʻshimcha xizmatlarni koʻrsatish uchun qonun hujjatlarida litsenziya yoki boshqa ruxsatnoma tusidagi hujjat talab etilishi nazarda tutilgan, shuningdek bunday xizmatlarni koʻrsatadigan shaxs mos kelishi shart boʻlgan talablar belgilangan taqdirda axborot vositachisi litsenziya (ruxsat etish tusidagi hujjat)ga ega boʻlishi va (yoki) belgilangan talablarga mos kelishi shart.

IV. Elektron tijoratni tashkil etish tartibi

17. Axborot vositachilarining axborot tizimlaridan foydalangan holda sodir etiladigan bitimlar raqobatli yoki raqobatsiz shakllarda tuzilishi mumkin.

18. Elektron tijoratni tashkil etishning shakllari bitimlar tuzishning raqobatli shakllari deb eʼtirof etiladi, bunda axborot vositachisining axborot tizimi quyidagi shart-sharoitlarni taʼminlaydi:

elektron tijoratning ikkitadan kam boʻlmagan ishtirokchilari tomonidan ofertani akseptlash imkoniyati;

oferent uchun shartnomani bajarishning eng yaxshi shartlarini taklif qilgan shaxs bilan shartnoma tuzish.

Qayd etilgan talablarga rioya qilingan taqdirda bitim sodir etilgan deb eʼtirof qilinadi.

Bitimlarni raqobatli shakllarda sodir etishda ofertani qabul qilgan shaxs tomonidan, uni qabul qilish uchun belgilangan muddatda, unda koʻrsatilgan shartnoma shartlarini bajarish boʻyicha xatti-harakatlarni (tovarlarni yuklab joʻnatish, xizmatlar koʻrsatish, ishlarni bajarish, tegishli summani toʻlash va hokazolarni) sodir etish aksept hisoblanmaydi.

19. Elektron tijoratning raqobatli shakllaridan foydalanishda shartnoma narxi salohiyatli ishtirokchilarning raqobatli takliflarini taqqoslash va ular orasidan oferent uchun eng yaxshi boʻlgan taklifni tanlab olish yoʻli bilan aniqlanadi.

20. Elektron tijoratning raqobatli shakllaridan foydalangan holda tuzilgan shartnomaning narxi, oferta joylashtirilgan paytdan eʼtiboran 24 soatdan kam boʻlmagan vaqt mobaynida ikki va undan ortiq salohiyatli ishtirokchilarga raqobatli takliflarni erkin ravishda topshirish imkoniyati berilgan taqdirda bozor narxi deb eʼtirof etiladi.

21. Elektron tijoratning raqobatsiz shakllaridan foydalanishda oferent tomonidan bitim axborot tizimida joylashtirilgan ofertaga, uning taklifiga, ofertani akseptlash yoʻli bilan qabul qilish orqali javob qaytargan har qanday shaxs bilan tuziladi.

22. Elektron tijoratning raqobatsiz shakllaridan foydalanishda shartnoma narxi ofertada koʻrsatilgan darajada belgilanadi.

23. Axborot tizimi bitimning avtomatik tarzda roʻyxatdan oʻtkazilishini nazarda tutishi shart.

24. Axborot vositachisiga quyidagilarni roʻyxatdan oʻtkazishiga yoʻl qoʻyilmaydi:

raqobatli shakllardan foydalangan holda axborot tizimida sodir etilgan bitim natijalariga koʻra tuzilgan shartnomaga oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar;

oʻzining axborot tizimidan tashqarida sodir etilgan bitimlar;

qonun hujjatlariga muvofiq majburiy tarzda davlat roʻyxatidan oʻtkaziladigan va (yoki) notarial tarzda tasdiqlanadigan bitimlar.

25. Elektron tijorat axborot vositachisida qabul qilingan tartib- taomillariga muvofiq tasdiqlangan axborot vositachisining qoidalariga muvofiq amalga oshiriladi.

26. Axborot vositachisining qoidalari oldindan belgilangan boʻlishi, elektron tijoratning barcha ishtirokchilari uchun bir xil boʻlishi va majburiy tarzda quyidagilardan iborat boʻlishi kerak:

axborot vositachisining huquqlari va majburiyatlari;

elektron tijorat ishtirokchilariga nisbatan talablar, ularga bitimlarni sodir etishga ruxsat berish tartibi, ularning huquqlari va majburiyatlari;

elektron tijorat ishtirokchisini roʻyxatdan oʻtkazish va identifikatsiya qilish tartibi;

elektron tijoratni tashkil etish, bitimlar tuzish, shartnomalarni rasmiylashtirish va roʻyxatdan oʻtkazish tartibi;

axborot vositachisining axborot tizimida bitimlarni sodir etish natijalari boʻyicha narxlarni shakllantirish tartibi;

tuzilgan shartnomalar boʻyicha majburiyatlarni bajarish, hisob-kitoblarni (tovar uchun va uni yetkazib berganlik uchun toʻlovni) tashkil etish tartibi;

sodir etilgan bitimlar, elektron tijorat ishtirokchilarining xizmat va tijorat sirlarini himoya qilish boʻyicha choralar haqidagi axborotni oshkor qilish tartibi;

axborot vositachisining qoidalarini buzganlik uchun javobgarlik haqidagi qoidalar;

elektron tijorat ishtirokchilarining manfaatlarini himoya qilish boʻyicha choralar va ularni buzganlik uchun axborot vositachisining javobgarligi;

axborot vositachisining elektron tijorat ishtirokchisining shaxsiy maʼlumotlaridan foydalanishning yoʻl qoʻyiladigan maqsadlari va shartlari, shuningdek ularni buzganlik uchun javobgarlik choralari;

axborot vositachisining axborot tizimidan foydalangan holda amalga oshiriladigan elektron tijorat jarayonida paydo boʻladigan nizolar va kelishmovchiliklarni koʻrib chiqish tartibi.

Axborot vositachisining qoidalari quyidagilarni ham oʻz ichiga olishi mumkin:

elektron tijoratda ishtirok etish boʻyicha elektron tijorat ishtirokchilariga xizmatlar koʻrsatuvchi agentlarni akkreditatsiyadan oʻtkazish tartibi, ularga qoʻyiladigan talablar majmui;

agentlarning huquqlari va majburiyatlari;

axborot vositachisi tomonidan uning axborot tizimidan foydalangan holda sodir etilgan bitimlarni bajarish kafolatlarini berish tartibi va shartlari;

qonun hujjatlariga muvofiq boshqa qoidalar.

27. Axborot tizimida tuzilgan bitim boʻyicha huquqlar va majburiyatlar taraflarda bitim axborot tizimida elektron roʻyxatdan oʻtkazilgandan keyin paydo boʻladi, agar qonun hujjatlarida boshqacha hol nazarda tutilmagan boʻlsa.

IV 1 . Shartnoma majburiyatlarini bajarish uchun kafolatlar berish tartibi

27 1 . Elektron tijorat sohasida tuzilgan shartnomalar boʻyicha majburiyatlarning bajarilishi kafolatlarini taʼminlash uchun axborot vositachisi — elektron tijorat platformasi yoki raqamli ekotizim operatori eskrou hisob-kitoblar tizimini joriy etishga haqli. Tashkil etilgan savdolarda tuzilgan bitimlar boʻyicha majburiyatlarning bajarilishi elektron tijorat platformasi yoki raqamli ekotizim operatori tomonidan majburiy ravishda kafolatlanishi kerak.

27 2 . Elektron tijorat platformasi yoki raqamli ekotizim operatorlari oʻzlarining eskrou tizimidan foydalanish yoki uchinchi shaxslar xizmatlaridan foydalanish huquqiga ega.

27 3 . Shartnoma majburiyatlarini bajarish kafolatlarini taʼminlash maqsadida eskrou tizimining operatori elektron tijorat ishtirokchilariga ular tuzadigan operatsiyalar boʻyicha mablagʻlarni hisobga olish va hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun xizmat koʻrsatuvchi bankda oʻzining ikkilamchi depozit hisobvaragʻida shaxsiy hisobvaraqlar ochadi.

27 4 . Xaridorning yetkazib berilgan tovar uchun haq toʻlash mablagʻlari u tomonidan uning shaxsiy hisobvaragʻiga kiritiladi, operator tomonidan bloklanadi va tovarni toʻliq yoki qisman yetkazib berish boʻyicha oʻz majburiyatlarini bajarganligi aniqlangandan keyin sotuvchiga yuboriladi.

27 5 . Axborot vositachisi qoidalarida elektron tijorat ishtirokchilari tomonidan bitimlar tuzilgunga qadar shaxsiy hisobvaraqlariga omonat qoʻyish zarurati va tomonlar oʻz shartnoma majburiyatlarini bajarmagan yoki lozim darajada bajarmagan taqdirda ulardan kompensatsiya sifatida foydalanish zarurati nazarda tutilishi mumkin.

27 6 . Shartnoma majburiyatlarini bajarish boʻyicha nizolar va kelishmovchiliklar nizolarni sudgacha hal etish organlari tomonidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda elektron tijorat platformasi yoki raqamli ekotizim operatori bilan koʻrib chiqilishi mumkin.

V. Yakunlovchi qoidalar

28. Axborot vositachilarining axborot tizimlaridan foydalangan holda amalga oshiriladigan elektron tijoratda quyidagilarga yoʻl qoʻyilmaydi:

elektron tijorat ishtirokchilarini kamsitish, elektron tijoratning bir ishtirokchisiga boshqa ishtirokchilar erkin foydalana olmaydigan va qonun hujjatlarida nazarda tutilmagan imtiyozlar yoki preferensiyalarni berish;

axborot vositachilarining mansabdor shaxslari tomonidan shaxsiy manfaatdorlik taʼsirida qarorlar qabul qilish yoxud elektron tijorat ishtirokchilarining manfaatlariga zarar yetkazadigan boshqa noqonuniy xatti-harakatlarni sodir etish;

elektron tijorat ishtirokchilariga bosim oʻtkazish, elektron tijoratda ishtirok etish haqidagi axborotni oshkor qilish (qonun hujjatlaridan nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno), noqonuniy tarzda raqobatga yoʻl qoʻymaslik, uni cheklash yoki chetlatish;

elektron tijorat ishtirokchilarining bozor konyunkturasini oʻzgartirish yoki narxlarni buzib koʻrsatish maqsadida til biriktirishi;

ishonchli boʻlmagan yoki buzib koʻrsatilgan axborotni berish yoki tarqatish, shuningdek axborotdan erkin foydalanishni asossiz cheklash;

elektron tijorat ishtirokchilari tomonidan kelgusida shartnomani imzolashdan yoki uni zarur darajada bajarishdan bosh tortish niyatida sunʼiy ravishda pasaytirilgan yoki oshirilgan narxlarda talabnomalar berish;

axborot vositachisining axborot tizimlaridan foydalangan holda tovar sotayotgan yoki sotish, ishlarni bajarish, xizmatlar koʻrsatishni taklif qilayotgan, belgilangan tartibda yakka tartibdagi tadbirkor sifatida roʻyxatdan oʻtkazilmagan jismoniy shaxs hisoblangan bitim taraflaridan biri tomonidan bitimlarni amalga oshirish.

29. Mazkur Nizomni buzganlikda aybdor boʻlgan shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladilar.

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2016-yil 2-avgust,

249-son

(Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2016-y., 31-son, 378-modda; Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 31.12.2020-y., 07/20/4938/1680-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 21.07.2022-y., 09/22/392/0653-son)

lex.uz

Кабинета Министров Республики Узбекистан

Постановление

ПОЛОЖЕНИЕ

Об утверждении Положения о порядке организации деятельности информационных посредников — операторов платформ электронной коммерции и цифровой экосистемы

В целях ускоренного развития электронной коммерции в Республике Узбекистан, а также создания дополнительных благоприятных условий для развития деятельности информационных посредников и участников электронной коммерции Кабинет Министров постановляет:

1. Утвердить Положение о порядке организации деятельности информационных посредников — операторов платформ электронной коммерции и цифровой экосистемы согласно приложению .

2. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на первого заместителя Премьер-министра Республики Узбекистан Р.С. Азимова.

ПРИЛОЖЕНИЕ к постановлению Кабинета Министров от 2 августа 2016 года № 249

о порядке организации деятельности информационных посредников — операторов платформ электронной коммерции и цифровой экосистемы

I. Общие положения

1. Настоящее Положение определяет порядок организации деятельности информационных посредников — операторов платформ электронной коммерции и цифровой экосистемы.

2. Действие настоящего Положения не распространяется на заключение участниками электронной коммерции сделок с использованием собственных информационных систем, государственные закупки, а также на деятельность:

организаторов электронной биржевой и внебиржевой торговли товарами определенного рода и качества, в том числе производными финансовыми инструментами (деривативами);

по организации электронных государственных и корпоративных закупок;

организаторов электронной торговли объектами недвижимости;

информационных посредников, оказывающих участникам электронной коммерции услуги, не связанные с оборотом электронных документов и электронных сообщений при заключении сделок между участниками электронной коммерции.

3. В целях настоящего Положения используются следующие понятия:

агент — участник электронной коммерции-юридическое лицо, аккредитованное информационным посредником и оказывающее продавцам и покупателям посреднические услуги в электронной коммерции на основании договора поручения или договора комиссии;

акцепт — ответ лица, которому адресована оферта, о ее принятии;

информационный посредник — юридическое лицо, обеспечивающее осуществление электронной коммерции в своей информационной системе, операторы платформ электронной коммерции и цифровой экосистемы;

информационная система — информационная система информационного посредника, организационно упорядоченная совокупность информационных ресурсов, информационных технологий и средств связи, позволяющая осуществлять сбор, хранение, поиск, обработку и использование информации для заключения сделок;

оферент — участник электронной коммерции, разместивший оферту в информационной системе информационного посредника (продавец — при реализации товара, покупатель — при закупке товаров);

оферта — предложение, адресованное одному лицу, нескольким конкретным лицам или неопределенному кругу лиц, содержащее все существенные условия договора, из которого усматривается воля лица, делающего предложение, заключить договор на указанных в предложении условиях с любым, кто отзовется;

правила информационного посредника — локальный акт информационного посредника, определяющий порядок организации электронной коммерции с использованием информационной системы информационного посредника;

товар — товар, работа и (или) услуга, не изъятые из гражданского оборота и являющиеся предметом сделки в электронной коммерции;

платформа электронной коммерции — информационная система во всемирной информационной сети Интернет, предназначенная для предоставления возможности субъектам электронной коммерции осуществлять электронные сделки, организовывать и проводить конкурсы или аукционы, а также дистанционно (без личного присутствия) осуществлять электронные операции участниками;

оператор платформы электронной коммерции — специально уполномоченное юридическое лицо, оказывающее участникам электронной коммерции услуги, связанные с организацией и проведением процедур подачи или доставки заявки, размещением на платформе электронной коммерции объявлений, заявок и другой информации об их результатах;

организованные торги — торги, осуществляемые на платформе электронной коммерции на регулярной основе в соответствии с установленными правилами;

цифровая экосистема — цифровая среда, объединяющая многочисленные информационные услуги, бизнес процессы и участников, взаимоотношения которых основываются на принципах сотрудничества и конкуренции;

оператор цифровой экосистемы — Центр цифровой трансформации при Министерстве инвестиций и внешней торговли Республики Узбекистан;

система эскроу — система удержания денег, депонирования денег до полного удовлетворения условий покупателя (потребителя, заказчика) при осуществлении электронных договоров в информационной системе бизнес-оператора, в том числе оператора платформы электронной коммерции или цифровой экосистемы.

II. Права и обязанности информационных посредников

4. Информационный посредник имеет право:

определять условия оказания услуг участникам электронной коммерции и цены на свои услуги, за исключением случаев, установленных законодательством;

устанавливать правила информационного посредника и требования к участникам электронной коммерции;

приостанавливать предоставление услуг участникам электронной коммерции в случае нарушения ими установленных правил, наличия у участника электронной коммерции непогашенной задолженности перед информационным посредником и (или) участниками электронной коммерции;

оказывать участникам электронной коммерции информационные, образовательные, консультативные, логистические и другие дополнительные услуги, связанные с электронной коммерцией;

создавать совместные с другими информационными посредниками базы данных, в том числе реестры недобросовестных участников электронной коммерции.

Информационные посредники могут иметь иные права в соответствии с законодательством и договором.

5. Информационный посредник не вправе:

становиться стороной сделки, заключенной с использованием его информационной системы, а также осуществлять производственную, торговую, торгово-посредническую или иную деятельность, не связанную с оказанием услуг в качестве информационного посредника;

вмешиваться в процесс осуществления электронной коммерции, ценообразования при заключении сделок, ограничивать свободу участников электронной коммерции при выборе контрагентов и заключении сделок, а также иным образом ограничивать права участников электронной коммерции.

6. Информационный посредник обязан:

соблюдать законодательство, в том числе стандарты, нормы и правила в области электронной коммерции;

раскрывать участникам электронной коммерции информацию о своем полном наименовании, организационно-правовой форме, оказываемых услугах, условиях их оказания и стоимости (тарифах);

не изменять содержания электронных документов и электронных сообщений, порядок их использования, за исключением случаев, предусмотренных договорами с участниками электронной коммерции;

обеспечивать мерами защиты электронные документы, электронные сообщения и персональные данные от несанкционированного доступа;

не передавать третьим лицам электронные документы и электронные сообщения, за исключением случаев, предусмотренных законом или договором;

обеспечивать хранение электронных документов и электронных сообщений в соответствии с законодательством;

размещать свою информационную систему на серверах, находящихся на территории Республики Узбекистан.

Информационные посредники могут нести другие обязанности в соответствии с законодательством и договором.

7. Информационный посредник обязан обеспечить размещение и раскрытие на своем официальном веб-сайте следующие информации и документы:

нормативно-правовые акты, регламентирующие электронную коммерцию в Республике Узбекистан;

текст публичного договора на оказание услуг участникам электронной коммерции;

правила информационного посредника и текст локальных актов, имеющих обязательную силу для участников электронной коммерции;

действующие тарифы на оказание услуг за пользование своей информационной системой;

иная информация, обязательное раскрытие которой предусмотрено законодательством.

7 1 . Участие электронных платформ и цифровых услуг в цифровых экосистемах осуществляется на добровольной основе.

8. Информационный посредник:

не обязан контролировать или проверять достоверность передаваемых, получаемых и хранимых электронных документов и электронных сообщений, а также их соответствие законодательству, если иное не предусмотрено законодательством или договором;

не несет ответственности за правовые последствия, связанные с содержанием передаваемых им электронных документов и электронных сообщений участников электронной коммерции.

III. Участники электронной коммерции

9. Продавцами товаров (работ, услуг) в электронной коммерции с использованием информационных систем являются юридические лица и индивидуальные предприниматели.

10. Покупателями товаров (работ, услуг) в электронной коммерции с использованием информационных систем могут быть юридические и физические лица.

11. Информационная система должна в обязательном порядке обеспечивать регистрацию и идентификацию участников электронной коммерции.

12. Участие в электронной коммерции с использованием информационных систем осуществляется продавцом и покупателем самостоятельно или через агентов.

13. Агент обязан соблюдать конфиденциальность сведений, ставших ему известными в результате оказания услуг продавцу или покупателю.

При этом агент не вправе одновременно представлять интересы продавца и покупателя в рамках одной сделки.

14. Взаимоотношения участников электронной коммерции и информационных посредников определяются условиями публичного договора, размещенного в свободном доступе в информационной системе.

15. Информационный посредник не несет ответственности перед третьими лицами по обязательствам участников электронной коммерции, в том числе по договорам, заключенным с использованием его информационной системы, за исключением случаев, когда такая ответственность предусмотрена публичным договором и (или) правилами информационного посредника.

Участники электронной коммерции не несут ответственности по обязательствам информационного посредника.

16. Информационный посредник вправе обеспечивать доставку товара, гарантировать исполнение обязательств участников электронной коммерции в порядке, предусмотренном правилами информационного посредника.

В случае, если для предоставления дополнительных услуг, связанных с электронной коммерцией, законодательством предусмотрено наличие лицензии или иного документа разрешительного характера, а также установлены требования, которым должно соответствовать лицо, предоставляющее такие услуги, информационный посредник обязан иметь лицензию (документ разрешительного характера) и (или) соответствовать установленным требованиям.

IV. Порядок организации электронной коммерции

17. Сделки с использованием информационных систем информационных посредников могут заключаться в конкурентных или в неконкурентных формах.

18. Конкурентными формами заключения сделок признаются формы организации электронной коммерции, при которых информационная система информационного посредника обеспечивает следующие условия:

возможность акцепта оферты не менее, чем двумя участниками электронной коммерции;

заключение договора с лицом, предложившим наилучшие для оферента условия исполнения договора.

При соблюдении указанных условий сделка признается состоявшейся.

При совершении сделок в конкурентных формах совершение лицом, получившим оферту, в срок, установленный для ее акцепта, действий по выполнению указанных в ней условий договора (отгрузка товаров, предоставление услуг, выполнение работ, уплата соответствующей суммы и т.п.) не является акцептом.

19. При использовании конкурентных форм электронной коммерции цена договора определяется путем сопоставления конкурентных предложений потенциальных участников и выбора из них наилучшего для оферента предложения.

20. Цена договора, заключенного с использованием конкурентных форм электронной коммерции, признается рыночной при условии предоставления возможности доступа к подаче конкурирующих предложений двум и более потенциальным участникам в течение не менее, чем 24 часа с момента размещения оферты.

21. При использовании неконкурентных форм электронной коммерции сделка заключается оферентом с любым, кто отзовется на его предложение путем акцепта оферты, размещенной в информационной системе.

22. При использовании неконкурентных форм электронной коммерции цена договора определяется на уровне, установленном офертой.

23. Информационная система должна предусматривать автоматическую регистрацию сделки.

24. Не допускается регистрация информационным посредником:

изменений и дополнений к договору, заключенному по результатам сделки, совершенной в информационной системе с использованием конкурентных форм;

сделок, совершенных вне его информационной системы;

сделок, которые в соответствии с законодательством подлежат обязательной государственной регистрации и (или) нотариальному удостоверению.

25. Электронная коммерция осуществляется в соответствии с правилами информационного посредника, утвержденными в соответствии с принятыми у информационного посредника процедурами.

26. Правила информационного посредника должны устанавливаться заранее, быть одинаковыми для всех участников электронной коммерции и в обязательном порядке должны содержать:

права и обязанности информационного посредника;

требования к участникам электронной коммерции, порядок их допуска к совершению сделок, их права и обязанности;

порядок регистрации и идентификации участника электронной коммерции;

порядок организации электронной коммерции, заключения сделок, оформления и регистрации договоров;

порядок формирования цен по результатам совершения сделок в информационной системе информационного посредника;

порядок исполнения обязательств по заключенным договорам, организации расчетов (оплаты за товар и его поставки);

порядок раскрытия информации о совершенных сделках, мерах по защите служебной и коммерческой тайны участников электронной коммерции;

положение об ответственности за нарушение правил информационного посредника;

меры по защите интересов участников электронной коммерции и ответственности информационного посредника за их нарушение;

допустимые цели и условия использования информационным посредником персональных данных участника электронной коммерции, а также меры ответственности за их нарушение;

порядок рассмотрения споров и разногласий, возникающих в процессе электронной коммерции, осуществляемой с использованием информационной системы информационного посредника.

Правила информационного посредника могут также содержать:

порядок аккредитации агентов, оказывающих участникам электронной коммерции услуги по участию в электронной коммерции, совокупность предъявляемых к ним требований;

права и обязанности агентов;

порядок и условия предоставления информационным посредником гарантий исполнения сделок, совершенных с использованием его информационной системы;

иные положения в соответствии с законодательством.

27. Права и обязанности по сделке, заключенной в информационной системе, возникают у сторон с момента электронной регистрации сделки в информационной системе, если иное не предусмотрено законодательством.

IV 1 . Порядок выдачи гарантий для исполнения договорных обязательств

27 1 . Информационный посредник — оператор платформы электронной коммерции или цифровой экосистемы вправе внедрить систему расчетов эскроу для обеспечения гарантий исполнения обязательств по договорам, заключенным в сфере электронной коммерции. Исполнение обязательств по сделкам, заключенным на организованных торгах, должно быть в обязательном порядке гарантировано оператором платформы электронной коммерции или цифровой экосистемы.

27 2 . Операторы платформы электронной коммерции или цифровой экосистемы вправе пользоваться собственными системами эскроу или услугами третьих лиц.

27 3 . Оператор системы эскроу в целях обеспечения гарантий исполнения договорных обязательств открывает лицевые счета для участников электронной коммерции на своем вторичном депозитном счете в обслуживающем банке для учета средств по проводимым ими операциям и осуществления расчетов.

27 4 . Средства, оплачиваемые покупателем за поставленный товар, вносятся им на его лицевой счет, блокируются оператором и направляются продавцу после установления выполнения им своих обязательств по полной или частичной поставке товара.

27 5 . Правилами информационного посредника может быть предусмотрена необходимость внесения депозита на лицевые счета до заключения сделки участниками электронной коммерции и необходимость пользования им в качестве компенсации в случае неисполнения или ненадлежащего исполнения сторонами своих договорных обязательств.

27 6 . Споры и разногласия по исполнению договорных обязательств могут быть рассмотрены органами досудебного разбирательства совместно с оператором платформы электронной коммерции или цифровой экосистемы в порядке, установленном актами законодательства.

V. Заключительные положения

28. В электронной коммерции, осуществляемой с использованием информационных систем информационных посредников, не допускается:

дискриминация участников электронной коммерции, предоставление одним участникам электронной коммерции не предусмотренных законодательством льгот или преференций, недоступных другим участникам;

принятие должностными лицами информационных посредников решений под влиянием личной заинтересованности, либо иные неправомерные действия в ущерб интересам участников электронной коммерции;

оказание давления на участников электронной коммерции, разглашение информации об участии в электронной коммерции (за исключением случаев, предусмотренных законодательством), неправомерное недопущение, ограничение или устранение конкуренции;

сговор участников электронной коммерции с целью изменения рыночной конъюнктуры или искажения цен;

предоставление или распространение недостоверной или искаженной информации, а также необоснованное ограничение доступа к информации;

подача участниками электронной коммерции заявок по искусственно заниженным или завышенным ценам, с последующим отказом от подписания договора или от его исполнения надлежащим образом;

осуществление сделок, одной из сторон которой является физическое лицо, не зарегистрированное в установленном порядке как индивидуальный предприниматель, реализующее или предлагающее к реализации товары, выполнение работ, оказание услуг с использованием информационных систем информационного посредника.

29. Лица, виновные в нарушении настоящего Положения, несут ответственность в порядке, установленном законодательством.

Премьер-министр Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ

г. Ташкент,

2 августа 2016 г.,

№ 249

(Собрание законодательства Республики Узбекистан, 2016 г., № 31, ст. 378; Национальная база данных законодательства, 31.12.2020 г., № 07/20/4938/1680)

lex.uz