📅 2017-yil 17-iyul · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2017-yil 17-iyul · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2017 йил 17 июль · Президент қарорлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 17 июля 2017 г. · Постановления Президента
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 17 July 2017 · Presidential resolutions
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг
Қарори
ШАРҲ
Аҳолини дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш тизимини такомиллаштириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида
Аҳолини ижтимоий ҳимоя қилишни кучайтириш ва арзон нархларда дори воситалари ҳамда тиббиёт буюмлари билан таъминлаш мақсадида нархлар шаклланишини тартибга солиш тизимини такомиллаштириш, фармацевтика саноатини қўллаб-қувватлаш ва ички бозорни маҳаллий дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан тўлдириш бўйича чора-тадбирлар қабул қилинди.
Хусусан, улгуржи ва чакана савдо учун чекланган савдо устамалари белгиланди, ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларини ўрнатилган нархларда сотиш тизими жорий этилди.
Фуқароларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилишни кучайтириш, аҳолига дори воситалари ва тиббиёт буюмларини оширилган нархларда сотиш ҳолатларини профилактика қилиш ва уларнинг олдини олиш мақсадида товар чекларини бериш талаби киритилди.
Фармацевтика тармоғида тузилмавий ўзгаришлар амалга оширилди, маҳаллий ишлаб чиқарувчиларга солиқ ва божхона имтиёзлари берилди, фармацевтика саноатини жадал ривожлантириш учун эркин иқтисодий зоналар ташкил этилди.
Шу билан бирга, мазкур йўналишда аҳолини дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш аҳволига салбий таъсир кўрсатувчи бир қатор жиддий хато ва камчиликлар мавжуд, жумладан:
биринчидан, ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларини етказиб бериш муддатларини сунъий кечиктириш ҳамда ички бозорда тақчилликнинг юзага келишига олиб келувчи импорт қилишдаги ортиқча тартиб-таомиллар;
иккинчидан, валюта ресурсларидан оқилона фойдаланиш, импорт ва маҳаллий ишлаб чиқариш мувозанатини таъминлаш учун дори воситалари ҳамда тиббиёт буюмларига бўлган эҳтиёжларни белгилашнинг аниқ механизмлари мавжуд эмаслиги;
учинчидан, четдан олиб келинаётган ва республикада ишлаб чиқарилаётган ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларига чекланган нархларни белгилаш тартибининг мукаммал эмаслиги;
тўртинчидан, маҳаллий хом ашё ресурсларидан етарли даражада фойдаланилмаслиги сабабли мамлакатимиз фармацевтика корхоналарининг четдан харид қилинадиган хом ашё ва материалларга юқори даражада қарамлиги;
бешинчидан, дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотиш учун лицензия бериш бўйича ҳудудий комиссиялар ишидаги камчиликлар, шу жумладан лицензия талаблари ва шартларига риоя этилиши устидан назоратни амалга оширувчи тузилмаларнинг мавжуд эмаслиги.
Юқорида кўрсатилган муаммоларни бартараф этиш, аҳолини дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан узлуксиз таъминлаш, сунъий тақчиллик ва нархларнинг ошириб юборилишига йўл қўймаслик мақсадида:
1. Белгилаб қўйилсинки:
2020 йилнинг 1 январига қадар Ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг рўйхатига киритилган дори воситалари ва тиббиёт буюмларини харид қилиш истисно тариқасида «Харидлар маркази» давлат муассасаси томонидан Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги тасдиқлайдиган нархларда тўғридан-тўғри шартномалар бўйича тендер савдолари ўтказилмасдан амалга оширилади;
2017 йил 1 июлгача тузилган импорт контрактлари бўйича дори воситалари ва тиббиёт буюмларини етказиб бериш ва сотиш уларни тузиш санасида амалда бўлган шартлар ва белгиланган нархларда амалга оширилади;
тиббиёт маҳсулотларини сертификатлаштириш фақатгина ўрнатилган тартибда аккредитация қилинган сертификатлаштириш органлари томонидан амалга оширилади;
Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Ҳукуматининг соғлиқни сақлаш соҳаси бўйича қабул қилинган қарорлари билан тасдиқланган Давлат дастурларида белгиланган тадбирларни амалга ошириш ҳамда шу мақсадлар учун ажратилган бюджет ва бюджетдан ташқари маблағлардан ўз вақтида, мақсадли ва самарали фойдаланиш, шунингдек, тиббиёт муассасаларини замонавий тиббий ускуналар, реагентлар, реактивлар, бутловчи қисмлар, дори воситалари ва сарфлаш материаллари, тиббий буюмлар ва бошқа асосий воситалар билан узлуксиз таъминлаш мақсадида давлат харидлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги буюртмаси асосида «Харидлар маркази» давлат муассасаси томонидан амалга оширилади. Бунда «Харидлар маркази» давлат муассасаси учун Иқтисодиёт ва молия вазирлигида шахсий ғазна ҳисобварағи очилади ҳамда бюджет маблағлари олувчиси сифатида харажатлар сметаси ўрнатилган тартибда Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан рўйхатдан ўтказилади;
«Харидлар маркази» давлат муассасаси томонидан кўрсатиладиган хизмат учун тўлов миқдори харид суммасининг 8 фоизигача миқдорда белгиланади ва ушбу тўловлар Соғлиқни сақлаш вазирлиги билан тузиладиган шартнома асосида вазирлик томонидан тўлаб берилади;
Соғлиқни сақлаш вазирлиги буюртмасига асосан «Харидлар маркази» давлат муассасаси томонидан импорт шартномалари асосида тиббий ускуналар, реагентлар, реактивлар, бутловчи қисмлар, дори воситалари ва сарфлаш материаллари, тиббий буюмлар ва бошқа асосий воситаларнинг хариди «Харидлар маркази» давлат муассасасига хизмат кўрсатувчи тижорат банки орқали аккредитив тўлов асосида амалга оширилади.
«Ўзмедэкспорт» РТИДК Ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг рўйхатига киритилган дори воситалари ва тиббиёт буюмларини 2017 йил иккинчи ярим йиллигида уларга бўладиган қўшимча эҳтиёждан келиб чиқиб етказиб берилишини таъминласин.
«Харидлар маркази» давлат муассасасига харид қилинган маҳсулотларни сақлаш, уларни жойларга етказиб бериш ҳамда тиббий ускуналарга хизмат кўрсатиш хизматини аутсорсинг асосида ташкил этиш ҳуқуқи берилсин.
Ўзбекистон Республикаси Хусусийлаштирилган корхоналарга кўмаклашиш ва рақобатни ривожлантириш давлат қўмитаси, Соғлиқни сақлаш вазирлиги Молия вазирлиги, Иқтисодиёт вазирлиги ҳамда Инвестициялар бўйича давлат қўмитаси билан биргаликда икки ҳафта муддатда «Ўзмедэкспорт» РТИДКнинг омбор ва музлатиш хоналари, шунингдек логистика тармоқларини ташкил этиш бўйича таклиф киритсин.
2. Белгилансинки, дорихоналар 2018 йил 1 январга қадар дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотишни амалга ошириш лицензияларини Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликларида қайта расмийлаштиришлари шарт.
3. Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳудудий органлари бошқарув ходимларининг чекланган сонини 30 тага оширган ҳолда Қорақалпоғистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вилоятлар соғлиқни сақлаш бошқармаларида 2 нафар, Тошкент шаҳар соғлиқни сақлаш бош бошқармасида 4 нафар штат бирлигидан иборат дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотиш соҳасида лицензия талаблари ва шартларига риоя этилишини назорат қилиш шуъбалари ташкил этилсин.
Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш вазири (А. Шадманов) икки ҳафта муддатда Қорақалпоғистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вилоятлар соғлиқни сақлаш бошқармалари ва Тошкент шаҳар соғлиқни сақлаш бош бошқармасининг тузилмаларига ўзгартишлар киритсин.
4. Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги:
Молия вазирлиги, Иқтисодиёт вазирлиги, Ташқи савдо вазирлиги, Марказий банк, Давлат божхона қўмитаси, «Ўзфармсаноат» ДАК билан биргаликда бир ой муддатда Ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг рўйхатини танқидий қайта кўриб чиқиб, натижаси бўйича шифокорнинг қатъий рецептига асосан сотиладиган дори воситаларини рўйхатга киритиш орқали уни келгусида заруратга кўра янгилашни инобатга олган ҳолда мақбуллаштириш бўйича таклифлар киритсин;
Давлат статистика қўмитаси, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари билан биргаликда бир ой муддатда касалланиш, беморлар сони, даволаниш курслари ва бошқа мезонларни инобатга олган ҳолда дори воситалари ва тиббиёт буюмларига бўлган эҳтиёжни аниқлашнинг самарали методологияси, шунингдек манфаатдор вазирлик ва идоралар, фармацевтика корхоналари ва улгуржи ташкилотларга эҳтиёж ҳақидаги маълумотларни етказишни назарда тутувчи Ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларига эҳтиёжни аниқлаш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш бўйича Ҳукумат қарори лойиҳасини Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
5. Тиббиёт муассасалари ва аҳолини дори воситалари ҳамда тиббиёт буюмлари билан таъминлашни назорат қилиш бўйича республика комиссияси бир ой муддатда белгиланган нархни шакллантириш жараёнига курс фарқлари ўзгаришининг таъсирини камайтиришни назарда тутган ҳолда Ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг рўйхатига киритилган дори воситалари савдо номлари ва тиббиёт буюмларига белгиланган улгуржи ва чакана нархларни ўрнатиш тартибини такомиллаштириш бўйича таклифлар киритсин.
6. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси мутахассисларни жалб этган ҳолда бир ой муддатда «Ўзфармсаноат» ДАК ва унинг тизимига кирувчи корхоналарнинг фаолиятини, шу жумладан ишлаб чиқариладиган дори воситалари ва тиббиёт буюмлари нархлари шаклланишини, шунингдек корхоналарни ишлаб чиқарувчи деб тан олиш учун маҳаллий хом ашёдан фойдаланиш даражасини танқидий ўрганиб чиқсин.
7. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари:
икки ҳафта муддатда Қорақалпоғистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вилоятлар соғлиқни сақлаш бошқармалари ва Тошкент шаҳар соғлиқни сақлаш бош бошқармасининг дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотиш соҳасида лицензия талаблари ва шартларига риоя этилишини назорат қилиш шуъбалари штат жадвалини тасдиқласин ҳамда олий фармацевтика маълумотига ва фармацевтика соҳасида камида уч йиллик меҳнат стажига эга юқори малакали мутахассислар билан тўлдирилишини таъминласин;
Ўзбекистон Республикаси Давлат солиқ қўмитаси, Ташқи савдо вазирлиги, «Ўзэлтехсаноат» АК, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, тижорат банклари билан биргаликда бир ой муддатда дорихоналар ва уларнинг филиалларини товар чекларини бериш бўйича асбоб-ускуна ва дастурий комплекслар билан жиҳозлаш юзасидан комплекс чора-тадбирлар ишлаб чиқсин;
Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги билан биргаликда 2018 йил 1 январга қадар дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотиш фаолиятини лицензиялаш бўйича янгиланган талаблардан келиб чиққан ҳолда дорихоналарнинг амалдаги лицензиялари қайта расмийлаштирилишини таъминласин.
8. Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги бир ой муддатда қатъий ҳисоби юритиладиган бланк ҳисобланадиган, товар чекларини бериш бўйича асбоб-ускуналар мавжуд бўлмаган ёки носоз бўлган ёхуд электр энергияси вақтинча ўчирилган ҳолларда дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотишда фойдаланиладиган товар чеклари китобининг шаклини тасдиқласин.
9. Ўзбекистон Республикаси Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари билан биргаликда бир ой муддатда Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан қонун ҳужжатлари бузилиши, шу жумладан дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг нархини шакллантириш тартиби қўпол бузилганлиги оқибатида лицензияси тугатилган дорихоналар манзиллари ва қонунбузилишларга бевосита алоқадор ходимлар (провизорлар, фармацевтлар)нинг барча учун очиқ бўлган ягона реестрини шакллантириш бўйича комплекс чора-тадбирларни ишлаб чиқсин.
Дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотиш учун лицензия бериш бўйича лицензияловчи органлар қонун ҳужжатлари бузилиши, шу жумладан дори воситалари ва тиббий буюмларининг нархини шакллантириш тартиби қўпол бузилганлиги оқибатида лицензияси тугатилган дорихоналарнинг ягона манзиллар реестри ва ходимлар (провизорлар, фармацевтлар)нинг реестридаги маълумотларни Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Фармацевтика тармоғини ривожлантириш агентлигининг расмий веб-сайтига ҳамда Ўзбекистон Республикасининг очиқ маълумотлар порталига доимий равишда киритиб борсин.
10. Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Иқтисодиёт вазирлиги, Молия вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Адлия вазирлиги ҳамда Хусусийлаштирилган корхоналарга кўмаклашиш ва рақобатни ривожлантириш давлат қўмитаси билан биргаликда бир ой муддатда:
ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш даражасини ошириш мақсадида ўзининг ижтимоий дорихона тармоқларини ташкил этиш;
фуқаролар томонидан дори воситалари назоратсиз қўлланилишининг, шу жумладан дори воситаларини фақатгина шифокорлар рецепти асосида сотиш тўғрисидаги талабларнинг сўзсиз бажарилишини таъминлаш орқали олдини олиш, Рецептсиз сотиладиган дори воситалари рўйхатига киритилган дори воситалари бундан мустасно;
шифокор рецепти бўйича бериладиган ижтимоий аҳамиятга эга дори воситаларининг сотилишини мониторинг қилишни таъминловчи ахборот тизимларини жорий этиш бўйича комплекс чора-тадбирларни ишлаб чиқсин.
11. Ўзбекистон Республикаси Президентининг Давлат маслаҳатчиси (А.Н. Юнусходжаев) ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларини ишлаб чиқариш ҳамда аҳолини ва республиканинг даволаш-профилактика муассасаларини улар билан таъминлаш аҳволини мониторинг қилиш бўйича ишчи гуруҳи ташкил этсин.
Ишчи гуруҳи мониторинг жараёнида аниқланган камчиликларни бартараф этиш бўйича зарур чора-тадбирлар кўрилишини таъминласин.
12. Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси, Ўзбекистон Матбуот ва ахборот агентлиги, Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари бошқа манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда мазкур қарорнинг мазмун-моҳияти, шу жумладан ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмлари учун белгиланган нархларга риоя қилишнинг аҳамияти оммавий ахборот воситаларида кенг ёритилишини ташкил этсин.
13. Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Адлия вазирлиги, бошқа манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда бир ой муддатда қонун ҳужжатларига ушбу қарордан келиб чиқадиган ўзгартиш ва қўшимчалар тўғрисидаги таклифларни Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
14. Мазкур қарорнинг ижросини назорат қилиш Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А.Н. Арипов, Ўзбекистон Республикаси Президентининг Давлат маслаҳатчиси А.Н. Юнусходжаев ва Ўзбекистон Республикасининг Бош прокурори И.Б. Абдуллаев зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Аҳолини дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш тизимини такомиллаштириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги қарорига
Фуқароларни арзон нархларда зарур дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш соғлиқни сақлаш ва аҳолини ижтимоий ҳимоя қилиш соҳасида давлат сиёсати самарали амалга оширилишининг муҳим шарти ҳисобланади. Шу муносабат билан соғлиқни сақлаш соҳасида амалга оширилаётган ислоҳотлар жараёнида аҳолини арзон дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш, шунингдек уларнинг нархларини сунъий ошириб юбориш ҳолатларининг олдини олиш масалаларига алоҳида эътибор қаратилмоқда. Жумладан улгуржи савдо учун — сотиб олинган қийматнинг 15 фоизидан кўп бўлмаган миқдорда, чакана савдода эса — улгуржи нархнинг 20 фоизидан кўп бўлмаган миқдорда чекланган савдо устамалари белгиланди. Хорижда ва мамлакатимизда ишлаб чиқарилган ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларини белгиланган нархларда сотишнинг тизими жорий этилди. Фармацевтика саноатини ривожлантириш мақсадида тузилмавий ўзгаришлар амалга оширилди, маҳаллийлаштирилаётган маҳсулотларни кенгайтириш ва ишлаб чиқаришни модернизация қилиш учун маҳаллий дори воситалари ва тиббиёт буюмларини ишлаб чиқарувчиларга солиқ ва божхона имтиёзлари берилди. Шу билан бирга, аҳолини зарур дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш аҳволига салбий таъсир кўрсатувчи бир қатор жиддий хато ва камчиликлар кузатилмоқда, жумладан: амалдаги ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларини импорт қилишдаги ортиқча тартиб-таомиллар уларни етказиб бериш муддатларининг сунъий кечиктирилиши ва ички бозордаги тақчиллиги юзага келишига олиб келмоқда; дори воситалари ва тиббиёт буюмларига бўлган эҳтиёжни белгилаш бўйича аниқ механизмларнинг мавжуд эмаслиги импорт ва маҳаллий ишлаб чиқариш мувозанатини таъминлаш ҳамда маҳаллий корхоналар томонидан фармацевтика маҳсулотларини ишлаб чиқаришни прогноз қилиш имконини бермаяпти; импорт қилинаётган ва республикада ишлаб чиқарилаётган ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларига чекланган нархларни белгилаш тартибининг мукаммал эмаслиги кузатилмоқда; фармацевтика маҳсулотлари ишлаб чиқаришнинг етарли даражада маҳаллийлаштирилмаганлиги маҳаллий фармацевтика корхоналарининг импорт хомашёси ва материалларига юқори даражада қарамлигини юзага келтирмоқда, оқибатда дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг нархлари кескин ошмоқда; дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотиш учун лицензия бериш бўйича ҳудудий комиссияларининг фаолияти тўғри йўлга қўйилмаган, бу лицензия талаб ва шартларига риоя этилиши устидан назоратни амалга оширишга салбий таъсир кўрсатмоқда. Юқорида қайд этилганлардан келиб чиқиб, шунингдек 2017 — 2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясига мувофиқ Президентимиз томонидан қабул қилинган ушбу қарорда аҳолини ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш тизимини янада такомиллаштириш, уларнинг тақчиллиги вужудга келишига йўл қўймасликка қаратилган комплекс чора-тадбирларни амалга ошириш назарда тутилмоқда. Жумладан ушбу қарорга мувофиқ 2017 йил 1 августдан бошлаб ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларини четдан харид қилиш фақатгина «Ўзмедэкспорт» республика ташқи иқтисодий давлат корхонаси томонидан амалга оширилади. Ушбу корхонага ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларини жорий йилнинг иккинчи ярмида қўшимча эҳтиёждан келиб чиқиб етказиб берилишини таъминлаш топширилди. Бундан ташқари, тиббиёт маҳсулотларини сертификатлаш сифатини янада ошириш мақсадида ушбу фаолиятнинг фақатгина давлат сертификатлаштириш органлари томонидан амалга оширилиши назарда тутилмоқда. Дорихоналар фаолиятини ташкил этиш бўйича янгидан жорий этилган талабларга асосан уларнинг дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотиш бўйича амалдаги лицензиялари 2018 йил 1 январга қадар қайта расмийлаштирилиши шартлиги белгиланди. Бунда қайта расмийлаштириш янги лицензияловчи орган — Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари томонидан амалга оширилади. Ушбу мақсадларда Қорақалпоғистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вилоятлар соғлиқни сақлаш бошқармалари ва Тошкент шаҳар соғлиқни сақлаш бош бошқармаси тузилмасида дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотиш соҳасида лицензия талаблари ва шартларига риоя этилишини назорат қилиш шуъбалари ташкил этилмоқда. Шу билан бирга, Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлигига манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда: Ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг рўйхатини қайта кўриб чиқиш, натижаси бўйича уни мақбуллаштириш юзасидан таклифлар киритиш; Ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларига эҳтиёжни аниқлаш тартиби тўғрисидаги низомни ишлаб чиқиш; Ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг рўйхатига киритилган дори воситаларининг савдо номлари ва тиббиёт буюмларига белгиланган улгуржи ва чакана нархларни ўрнатиш тартибини такомиллаштириш бўйича таклиф киритиш; дорихоналар ва уларнинг филиалларини товар чекларини бериш бўйича асбоб-ускуна ва дастурий комплекслар билан жиҳозлаш юзасидан комплекс чора-тадбирлар режасини ишлаб чиқиш, шунингдек товар чекларини бериш бўйича асбоб-ускуналар мавжуд бўлмаган ёки носоз бўлган ёхуд электр энергияси вақтинча ўчирилган ҳолларда дори воситалари ва тиббиёт буюмларини чакана сотишда фойдаланиладиган товар чеклари китобининг шаклини тасдиқлаш вазифалари юклатилди. Шуни алоҳида қайд этиш керакки, аҳолини ижтимоий аҳамиятга эга дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлаш даражасини ошириш мақсадида Соғлиқни сақлаш вазирлигининг ижтимоий дорихона тармоқлари ташкил этилиб, аҳолига дори воситалари ва тиббиёт буюмларини белгиланган нархларда сотиш уларнинг асосий вазифаси этиб белгиланди. Умуман олганда, қабул қилинган қарор фуқароларнинг ижтимоий ҳимоясини янада кучайтириш, аҳолини арзон нархларда дори воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлашга салбий таъсир кўрсатаётган сабаб ва шарт-шароитларни бартараф этиш имконини беради.
Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2017 йил 17 июль,
ПҚ-3137-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Qarori
SHARH
Aholini dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash tizimini takomillashtirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida
Aholini ijtimoiy himoya qilishni kuchaytirish va arzon narxlarda dori vositalari hamda tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash maqsadida narxlar shakllanishini tartibga solish tizimini takomillashtirish, farmatsevtika sanoatini qoʻllab-quvvatlash va ichki bozorni mahalliy dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan toʻldirish boʻyicha chora-tadbirlar qabul qilindi.
Xususan, ulgurji va chakana savdo uchun cheklangan savdo ustamalari belgilandi, ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarini oʻrnatilgan narxlarda sotish tizimi joriy etildi.
Fuqarolarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishni kuchaytirish, aholiga dori vositalari va tibbiyot buyumlarini oshirilgan narxlarda sotish holatlarini profilaktika qilish va ularning oldini olish maqsadida tovar cheklarini berish talabi kiritildi.
Farmatsevtika tarmogʻida tuzilmaviy oʻzgarishlar amalga oshirildi, mahalliy ishlab chiqaruvchilarga soliq va bojxona imtiyozlari berildi, farmatsevtika sanoatini jadal rivojlantirish uchun erkin iqtisodiy zonalar tashkil etildi.
Shu bilan birga, mazkur yoʻnalishda aholini dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash ahvoliga salbiy taʼsir koʻrsatuvchi bir qator jiddiy xato va kamchiliklar mavjud, jumladan:
birinchidan, ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarini yetkazib berish muddatlarini sunʼiy kechiktirish hamda ichki bozorda taqchillikning yuzaga kelishiga olib keluvchi import qilishdagi ortiqcha tartib-taomillar;
ikkinchidan, valyuta resurslaridan oqilona foydalanish, import va mahalliy ishlab chiqarish muvozanatini taʼminlash uchun dori vositalari hamda tibbiyot buyumlariga boʻlgan ehtiyojlarni belgilashning aniq mexanizmlari mavjud emasligi;
uchinchidan, chetdan olib kelinayotgan va respublikada ishlab chiqarilayotgan ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlariga cheklangan narxlarni belgilash tartibining mukammal emasligi;
toʻrtinchidan, mahalliy xom ashyo resurslaridan yetarli darajada foydalanilmasligi sababli mamlakatimiz farmatsevtika korxonalarining chetdan xarid qilinadigan xom ashyo va materiallarga yuqori darajada qaramligi;
beshinchidan, dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotish uchun litsenziya berish boʻyicha hududiy komissiyalar ishidagi kamchiliklar, shu jumladan litsenziya talablari va shartlariga rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshiruvchi tuzilmalarning mavjud emasligi.
Yuqorida koʻrsatilgan muammolarni bartaraf etish, aholini dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan uzluksiz taʼminlash, sunʼiy taqchillik va narxlarning oshirib yuborilishiga yoʻl qoʻymaslik maqsadida:
1. Belgilab qoʻyilsinki:
2020-yilning 1-yanvariga qadar Ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarining roʻyxatiga kiritilgan dori vositalari va tibbiyot buyumlarini xarid qilish istisno tariqasida “Xaridlar markazi” davlat muassasasi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tasdiqlaydigan narxlarda toʻgʻridan-toʻgʻri shartnomalar boʻyicha tender savdolari oʻtkazilmasdan amalga oshiriladi;
2017-yil 1-iyulgacha tuzilgan import kontraktlari boʻyicha dori vositalari va tibbiyot buyumlarini yetkazib berish va sotish ularni tuzish sanasida amalda boʻlgan shartlar va belgilangan narxlarda amalga oshiriladi;
tibbiyot mahsulotlarini sertifikatlashtirish faqatgina oʻrnatilgan tartibda akkreditatsiya qilingan sertifikatlashtirish organlari tomonidan amalga oshiriladi;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti va Hukumatining sogʻliqni saqlash sohasi boʻyicha qabul qilingan qarorlari bilan tasdiqlangan Davlat dasturlarida belgilangan tadbirlarni amalga oshirish hamda shu maqsadlar uchun ajratilgan budjet va budjetdan tashqari mablagʻlardan oʻz vaqtida, maqsadli va samarali foydalanish, shuningdek, tibbiyot muassasalarini zamonaviy tibbiy uskunalar, reagentlar, reaktivlar, butlovchi qismlar, dori vositalari va sarflash materiallari, tibbiy buyumlar va boshqa asosiy vositalar bilan uzluksiz taʼminlash maqsadida davlat xaridlari Sogʻliqni saqlash vazirligi buyurtmasi asosida “Xaridlar markazi” davlat muassasasi tomonidan amalga oshiriladi. Bunda “Xaridlar markazi” davlat muassasasi uchun Iqtisodiyot va moliya vazirligida shaxsiy gʻazna hisobvaragʻi ochiladi hamda budjet mablagʻlari oluvchisi sifatida xarajatlar smetasi oʻrnatilgan tartibda Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan roʻyxatdan oʻtkaziladi;
“Xaridlar markazi” davlat muassasasi tomonidan koʻrsatiladigan xizmat uchun toʻlov miqdori xarid summasining 8 foizigacha miqdorda belgilanadi va ushbu toʻlovlar Sogʻliqni saqlash vazirligi bilan tuziladigan shartnoma asosida vazirlik tomonidan toʻlab beriladi;
Sogʻliqni saqlash vazirligi buyurtmasiga asosan “Xaridlar markazi” davlat muassasasi tomonidan import shartnomalari asosida tibbiy uskunalar, reagentlar, reaktivlar, butlovchi qismlar, dori vositalari va sarflash materiallari, tibbiy buyumlar va boshqa asosiy vositalarning xaridi “Xaridlar markazi” davlat muassasasiga xizmat koʻrsatuvchi tijorat banki orqali akkreditiv toʻlov asosida amalga oshiriladi.
“Oʻzmedeksport” RTIDK Ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarining roʻyxatiga kiritilgan dori vositalari va tibbiyot buyumlarini 2017-yil ikkinchi yarim yilligida ularga boʻladigan qoʻshimcha ehtiyojdan kelib chiqib yetkazib berilishini taʼminlasin.
“Xaridlar markazi” davlat muassasasiga xarid qilingan mahsulotlarni saqlash, ularni joylarga yetkazib berish hamda tibbiy uskunalarga xizmat koʻrsatish xizmatini autsorsing asosida tashkil etish huquqi berilsin.
Oʻzbekiston Respublikasi Xususiylashtirilgan korxonalarga koʻmaklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi, Sogʻliqni saqlash vazirligi Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi hamda Investitsiyalar boʻyicha davlat qoʻmitasi bilan birgalikda ikki hafta muddatda “Oʻzmedeksport” RTIDKning ombor va muzlatish xonalari, shuningdek logistika tarmoqlarini tashkil etish boʻyicha taklif kiritsin.
2. Belgilansinki, dorixonalar 2018-yil 1-yanvarga qadar dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotishni amalga oshirish litsenziyalarini Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklarida qayta rasmiylashtirishlari shart.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi hududiy organlari boshqaruv xodimlarining cheklangan sonini 30 taga oshirgan holda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, viloyatlar sogʻliqni saqlash boshqarmalarida 2 nafar, Toshkent shahar sogʻliqni saqlash bosh boshqarmasida 4 nafar shtat birligidan iborat dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotish sohasida litsenziya talablari va shartlariga rioya etilishini nazorat qilish shuʼbalari tashkil etilsin.
Oʻzbekiston Respublikasi sogʻliqni saqlash vaziri (A. Shadmanov) ikki hafta muddatda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, viloyatlar sogʻliqni saqlash boshqarmalari va Toshkent shahar sogʻliqni saqlash bosh boshqarmasining tuzilmalariga oʻzgartishlar kiritsin.
4. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi:
Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Tashqi savdo vazirligi, Markaziy bank, Davlat bojxona qoʻmitasi, “Oʻzfarmsanoat” DAK bilan birgalikda bir oy muddatda Ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarining roʻyxatini tanqidiy qayta koʻrib chiqib, natijasi boʻyicha shifokorning qatʼiy retseptiga asosan sotiladigan dori vositalarini roʻyxatga kiritish orqali uni kelgusida zaruratga koʻra yangilashni inobatga olgan holda maqbullashtirish boʻyicha takliflar kiritsin;
Davlat statistika qoʻmitasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan birgalikda bir oy muddatda kasallanish, bemorlar soni, davolanish kurslari va boshqa mezonlarni inobatga olgan holda dori vositalari va tibbiyot buyumlariga boʻlgan ehtiyojni aniqlashning samarali metodologiyasi, shuningdek manfaatdor vazirlik va idoralar, farmatsevtika korxonalari va ulgurji tashkilotlarga ehtiyoj haqidagi maʼlumotlarni yetkazishni nazarda tutuvchi Ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlariga ehtiyojni aniqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash boʻyicha Hukumat qarori loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
5. Tibbiyot muassasalari va aholini dori vositalari hamda tibbiyot buyumlari bilan taʼminlashni nazorat qilish boʻyicha respublika komissiyasi bir oy muddatda belgilangan narxni shakllantirish jarayoniga kurs farqlari oʻzgarishining taʼsirini kamaytirishni nazarda tutgan holda Ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarining roʻyxatiga kiritilgan dori vositalari savdo nomlari va tibbiyot buyumlariga belgilangan ulgurji va chakana narxlarni oʻrnatish tartibini takomillashtirish boʻyicha takliflar kiritsin.
6. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi mutaxassislarni jalb etgan holda bir oy muddatda “Oʻzfarmsanoat” DAK va uning tizimiga kiruvchi korxonalarning faoliyatini, shu jumladan ishlab chiqariladigan dori vositalari va tibbiyot buyumlari narxlari shakllanishini, shuningdek korxonalarni ishlab chiqaruvchi deb tan olish uchun mahalliy xom ashyodan foydalanish darajasini tanqidiy oʻrganib chiqsin.
7. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari:
ikki hafta muddatda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, viloyatlar sogʻliqni saqlash boshqarmalari va Toshkent shahar sogʻliqni saqlash bosh boshqarmasining dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotish sohasida litsenziya talablari va shartlariga rioya etilishini nazorat qilish shuʼbalari shtat jadvalini tasdiqlasin hamda oliy farmatsevtika maʼlumotiga va farmatsevtika sohasida kamida uch yillik mehnat stajiga ega yuqori malakali mutaxassislar bilan toʻldirilishini taʼminlasin;
Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasi, Tashqi savdo vazirligi, “Oʻzeltexsanoat” AK, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, tijorat banklari bilan birgalikda bir oy muddatda dorixonalar va ularning filiallarini tovar cheklarini berish boʻyicha asbob-uskuna va dasturiy komplekslar bilan jihozlash yuzasidan kompleks chora-tadbirlar ishlab chiqsin;
Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi bilan birgalikda 2018-yil 1-yanvarga qadar dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotish faoliyatini litsenziyalash boʻyicha yangilangan talablardan kelib chiqqan holda dorixonalarning amaldagi litsenziyalari qayta rasmiylashtirilishini taʼminlasin.
8. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi bir oy muddatda qatʼiy hisobi yuritiladigan blank hisoblanadigan, tovar cheklarini berish boʻyicha asbob-uskunalar mavjud boʻlmagan yoki nosoz boʻlgan yoxud elektr energiyasi vaqtincha oʻchirilgan hollarda dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotishda foydalaniladigan tovar cheklari kitobining shaklini tasdiqlasin.
9. Oʻzbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi Sogʻliqni saqlash vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan birgalikda bir oy muddatda Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan qonun hujjatlari buzilishi, shu jumladan dori vositalari va tibbiyot buyumlarining narxini shakllantirish tartibi qoʻpol buzilganligi oqibatida litsenziyasi tugatilgan dorixonalar manzillari va qonunbuzilishlarga bevosita aloqador xodimlar (provizorlar, farmatsevtlar)ning barcha uchun ochiq boʻlgan yagona reyestrini shakllantirish boʻyicha kompleks chora-tadbirlarni ishlab chiqsin.
Dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotish uchun litsenziya berish boʻyicha litsenziyalovchi organlar qonun hujjatlari buzilishi, shu jumladan dori vositalari va tibbiy buyumlarining narxini shakllantirish tartibi qoʻpol buzilganligi oqibatida litsenziyasi tugatilgan dorixonalarning yagona manzillar reyestri va xodimlar (provizorlar, farmatsevtlar)ning reyestridagi maʼlumotlarni Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Farmatsevtika tarmogʻini rivojlantirish agentligining rasmiy veb-saytiga hamda Oʻzbekiston Respublikasining ochiq maʼlumotlar portaliga doimiy ravishda kiritib borsin.
10. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi Iqtisodiyot vazirligi, Moliya vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Adliya vazirligi hamda Xususiylashtirilgan korxonalarga koʻmaklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi bilan birgalikda bir oy muddatda:
ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash darajasini oshirish maqsadida oʻzining ijtimoiy dorixona tarmoqlarini tashkil etish;
fuqarolar tomonidan dori vositalari nazoratsiz qoʻllanilishining, shu jumladan dori vositalarini faqatgina shifokorlar retsepti asosida sotish toʻgʻrisidagi talablarning soʻzsiz bajarilishini taʼminlash orqali oldini olish, Retseptsiz sotiladigan dori vositalari roʻyxatiga kiritilgan dori vositalari bundan mustasno;
shifokor retsepti boʻyicha beriladigan ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalarining sotilishini monitoring qilishni taʼminlovchi axborot tizimlarini joriy etish boʻyicha kompleks chora-tadbirlarni ishlab chiqsin.
11. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat maslahatchisi (A.N. Yunusxodjayev) ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarini ishlab chiqarish hamda aholini va respublikaning davolash-profilaktika muassasalarini ular bilan taʼminlash ahvolini monitoring qilish boʻyicha ishchi guruhi tashkil etsin.
Ishchi guruhi monitoring jarayonida aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish boʻyicha zarur chora-tadbirlar koʻrilishini taʼminlasin.
12. Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi, Oʻzbekiston Matbuot va axborot agentligi, Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari boshqa manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda mazkur qarorning mazmun-mohiyati, shu jumladan ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlari uchun belgilangan narxlarga rioya qilishning ahamiyati ommaviy axborot vositalarida keng yoritilishini tashkil etsin.
13. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi Adliya vazirligi, boshqa manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda bir oy muddatda qonun hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartish va qoʻshimchalar toʻgʻrisidagi takliflarni Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
14. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat maslahatchisi A.N. Yunusxodjayev va Oʻzbekiston Respublikasining Bosh prokurori I.B. Abdullayev zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Aholini dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash tizimini takomillashtirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qaroriga
Fuqarolarni arzon narxlarda zarur dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash sogʻliqni saqlash va aholini ijtimoiy himoya qilish sohasida davlat siyosati samarali amalga oshirilishining muhim sharti hisoblanadi. Shu munosabat bilan sogʻliqni saqlash sohasida amalga oshirilayotgan islohotlar jarayonida aholini arzon dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash, shuningdek ularning narxlarini sunʼiy oshirib yuborish holatlarining oldini olish masalalariga alohida eʼtibor qaratilmoqda. Jumladan ulgurji savdo uchun — sotib olingan qiymatning 15 foizidan koʻp boʻlmagan miqdorda, chakana savdoda esa — ulgurji narxning 20 foizidan koʻp boʻlmagan miqdorda cheklangan savdo ustamalari belgilandi. Xorijda va mamlakatimizda ishlab chiqarilgan ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarini belgilangan narxlarda sotishning tizimi joriy etildi. Farmatsevtika sanoatini rivojlantirish maqsadida tuzilmaviy oʻzgarishlar amalga oshirildi, mahalliylashtirilayotgan mahsulotlarni kengaytirish va ishlab chiqarishni modernizatsiya qilish uchun mahalliy dori vositalari va tibbiyot buyumlarini ishlab chiqaruvchilarga soliq va bojxona imtiyozlari berildi. Shu bilan birga, aholini zarur dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash ahvoliga salbiy taʼsir koʻrsatuvchi bir qator jiddiy xato va kamchiliklar kuzatilmoqda, jumladan: amaldagi ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarini import qilishdagi ortiqcha tartib-taomillar ularni yetkazib berish muddatlarining sunʼiy kechiktirilishi va ichki bozordagi taqchilligi yuzaga kelishiga olib kelmoqda; dori vositalari va tibbiyot buyumlariga boʻlgan ehtiyojni belgilash boʻyicha aniq mexanizmlarning mavjud emasligi import va mahalliy ishlab chiqarish muvozanatini taʼminlash hamda mahalliy korxonalar tomonidan farmatsevtika mahsulotlarini ishlab chiqarishni prognoz qilish imkonini bermayapti; import qilinayotgan va respublikada ishlab chiqarilayotgan ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlariga cheklangan narxlarni belgilash tartibining mukammal emasligi kuzatilmoqda; farmatsevtika mahsulotlari ishlab chiqarishning yetarli darajada mahalliylashtirilmaganligi mahalliy farmatsevtika korxonalarining import xomashyosi va materiallariga yuqori darajada qaramligini yuzaga keltirmoqda, oqibatda dori vositalari va tibbiyot buyumlarining narxlari keskin oshmoqda; dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotish uchun litsenziya berish boʻyicha hududiy komissiyalarining faoliyati toʻgʻri yoʻlga qoʻyilmagan, bu litsenziya talab va shartlariga rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshirishga salbiy taʼsir koʻrsatmoqda. Yuqorida qayd etilganlardan kelib chiqib, shuningdek 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yoʻnalishi boʻyicha Harakatlar strategiyasiga muvofiq Prezidentimiz tomonidan qabul qilingan ushbu qarorda aholini ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash tizimini yanada takomillashtirish, ularning taqchilligi vujudga kelishiga yoʻl qoʻymaslikka qaratilgan kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish nazarda tutilmoqda. Jumladan ushbu qarorga muvofiq 2017-yil 1-avgustdan boshlab ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chetdan xarid qilish faqatgina “Oʻzmedeksport” respublika tashqi iqtisodiy davlat korxonasi tomonidan amalga oshiriladi. Ushbu korxonaga ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarini joriy yilning ikkinchi yarmida qoʻshimcha ehtiyojdan kelib chiqib yetkazib berilishini taʼminlash topshirildi. Bundan tashqari, tibbiyot mahsulotlarini sertifikatlash sifatini yanada oshirish maqsadida ushbu faoliyatning faqatgina davlat sertifikatlashtirish organlari tomonidan amalga oshirilishi nazarda tutilmoqda. Dorixonalar faoliyatini tashkil etish boʻyicha yangidan joriy etilgan talablarga asosan ularning dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotish boʻyicha amaldagi litsenziyalari 2018-yil 1-yanvarga qadar qayta rasmiylashtirilishi shartligi belgilandi. Bunda qayta rasmiylashtirish yangi litsenziyalovchi organ — Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tomonidan amalga oshiriladi. Ushbu maqsadlarda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, viloyatlar sogʻliqni saqlash boshqarmalari va Toshkent shahar sogʻliqni saqlash bosh boshqarmasi tuzilmasida dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotish sohasida litsenziya talablari va shartlariga rioya etilishini nazorat qilish shuʼbalari tashkil etilmoqda. Shu bilan birga, Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligiga manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda: Ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarining roʻyxatini qayta koʻrib chiqish, natijasi boʻyicha uni maqbullashtirish yuzasidan takliflar kiritish; Ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlariga ehtiyojni aniqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomni ishlab chiqish; Ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlarining roʻyxatiga kiritilgan dori vositalarining savdo nomlari va tibbiyot buyumlariga belgilangan ulgurji va chakana narxlarni oʻrnatish tartibini takomillashtirish boʻyicha taklif kiritish; dorixonalar va ularning filiallarini tovar cheklarini berish boʻyicha asbob-uskuna va dasturiy komplekslar bilan jihozlash yuzasidan kompleks chora-tadbirlar rejasini ishlab chiqish, shuningdek tovar cheklarini berish boʻyicha asbob-uskunalar mavjud boʻlmagan yoki nosoz boʻlgan yoxud elektr energiyasi vaqtincha oʻchirilgan hollarda dori vositalari va tibbiyot buyumlarini chakana sotishda foydalaniladigan tovar cheklari kitobining shaklini tasdiqlash vazifalari yuklatildi. Shuni alohida qayd etish kerakki, aholini ijtimoiy ahamiyatga ega dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash darajasini oshirish maqsadida Sogʻliqni saqlash vazirligining ijtimoiy dorixona tarmoqlari tashkil etilib, aholiga dori vositalari va tibbiyot buyumlarini belgilangan narxlarda sotish ularning asosiy vazifasi etib belgilandi. Umuman olganda, qabul qilingan qaror fuqarolarning ijtimoiy himoyasini yanada kuchaytirish, aholini arzon narxlarda dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlashga salbiy taʼsir koʻrsatayotgan sabab va shart-sharoitlarni bartaraf etish imkonini beradi.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2017-yil 17-iyul,
PQ-3137-son
Президента Республики Узбекистан
Постановление
КОММЕНТАРИЙ
О дополнительных мерах по совершенствованию системы обеспечения населения лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения
В целях усиления социальной защиты и обеспечения населения лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения по доступным ценам приняты меры по совершенствованию системы регулирования ценообразования, поддержке фармацевтической промышленности и насыщению внутреннего рынка отечественными лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения.
В частности, установлены предельные торговые надбавки для оптовой и розничной реализации, внедрена система фиксированных цен на социально значимые лекарственные средства и изделия медицинского назначения.
Для усиления защиты прав и законных интересов граждан, профилактики и предупреждения фактов продажи населению лекарственных средств и изделий медицинского назначения по завышенным ценам введено требование о выдаче товарных чеков.
Проведены структурные преобразования в фармацевтической отрасли, отечественным производителям предоставлены налоговые и таможенные льготы, для ускоренного развития фармацевтической промышленности созданы свободные экономические зоны.
Вместе с тем в данном направлении имеется ряд существенных упущений и недостатков, негативно сказывающихся на состоянии обеспечения населения лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения, в их числе:
первое, излишние процедуры при импорте социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения, приводящие к искусственному затягиванию сроков их поставки и образованию дефицита на внутреннем рынке;
второе, отсутствие конкретных механизмов определения потребностей в лекарственных средствах и изделиях медицинского назначения для рационального использования валютных ресурсов, обеспечения сбалансированного импорта и отечественного производства;
третье, несовершенство порядка определения предельных цен как на ввозимые по импорту, так и производимые в республике социально значимые лекарственные средства и изделия медицинского назначения;
четвертое, высокий уровень зависимости отечественных фармацевтических предприятий от импортных сырья и материалов по причине недостаточного использования местных сырьевых ресурсов;
пятое, недостатки в работе территориальных комиссий по лицензированию розничной реализации лекарственных средств и изделий медицинского назначения, в том числе отсутствие структур, обеспечивающих контроль за соблюдением лицензионных требований и условий.
В целях устранения вышеуказанных проблем, бесперебойного обеспечения населения лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения, недопущения искусственного дефицита и завышения цен:
1. Установить, что:
до 1 января 2020 года закупки лекарственных средств и изделий медицинского назначения, включенных в Перечень социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения, в порядке исключения, осуществляются без проведения тендерных торгов по прямым договорам по ценам, утверждаемым Министерством здравоохранения Республики Узбекистан, Государственным учреждением «Центр закупок»;
поставка и реализация лекарственных средств и изделий медицинского назначения по импортным контрактам, заключенным до 1 июля 2017 года, осуществляются по условиям и фиксированным ценам, действовавшим на дату их заключения;
сертификация медицинской продукции осуществляется исключительно органами по сертификации, аккредитованными в установленном порядке;
в целях проведения мероприятий, определенных в государственных программах, утвержденных постановлениями в сфере здравоохранения, принятыми Президентом и Правительством Республики Узбекистан, своевременного, целевого и эффективного использования бюджетных и внебюджетных средств, выделенных на данные цели, а также бесперебойного обеспечения медицинских учреждений современным медицинским оборудованием, реагентами, реактивами, комплектующими частями, лекарственными средствами и расходными материалами, изделиями медицинского назначения и другими основными средствами государственные закупки осуществляются Государственным учреждением «Центр закупок» на основании заказов Министерства здравоохранения. При этом для Государственного учреждения «Центр закупок» в Министерстве экономики и финансов открывается казначейский лицевой счет, его смета расходов регистрируется Министерством здравоохранения в качестве получателя бюджетных средств в установленном порядке;
размер оплаты за услуги, оказываемые Государственным учреждением «Центр закупок», устанавливается в размере до 8 процентов от суммы закупки и данные платежи оплачиваются Министерством здравоохранения на основании договора, заключаемого с министерством;
закупки Государственным учреждением «Центр закупок» медицинского оборудования, реагентов, реактивов, комплектующих частей, лекарственных средств и расходных материалов, изделий медицинского назначения и других основных средств на основании импортных контрактов по заказам Министерства здравоохранения осуществляются посредством коммерческого банка, обслуживающего Государственное учреждение «Центр закупок», на основе аккредитивной оплаты;
РВЭГП «Узмедэкспорт» обеспечить поставку лекарственных средств и изделий медицинского назначения, включенных в Перечень социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения, по сформировавшейся во втором полугодии 2017 года дополнительной потребности в них.
Предоставить Государственному учреждению «Центр закупок» право на организацию услуг по хранению и поставке на места закупаемой продукции, а также обслуживанию медицинского оборудования на основе аутсорсинга.
Государственному комитету по содействию приватизированным предприятиям и развитию конкуренции, Министерству здравоохранения совместно с Министерством финансов, Министерством экономики и Государственным комитетом Республики Узбекистан по инвестициям в двухнедельный срок внести предложения по организации складских и холодильных помещений, а также собственной логистической сети РВЭГП «Узмедэкспорт».
2. Определить, что аптеки обязаны в срок до 1 января 2018 года переоформить лицензии на осуществление розничной реализации лекарственных средств и изделий медицинского назначения в Совете Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятах областей и города Ташкента.
3. Образовать сектора по контролю за соблюдением лицензионных требований и условий в сфере розничной реализации лекарственных средств и изделий медицинского назначения в структурах Министерства здравоохранения Республики Каракалпакстан, управлений здравоохранения областей со штатной численностью 2 единицы и Главного управления здравоохранения города Ташкента – 4 единицы, увеличив предельную численность управленческого персонала территориальных органов Министерства здравоохранения Республики Узбекистан на 30 единиц.
Министру здравоохранения (А. Шадманов) в двухнедельный срок внести изменения в структуры аппарата Министерства здравоохранения Республики Каракалпакстан, управлений здравоохранения областей и Главного управления здравоохранения города Ташкента.
4. Министерству здравоохранения Республики Узбекистан совместно с:
Министерством финансов, Министерством экономики, Министерством внешней торговли, Центральным банком, Государственным таможенным комитетом, ГАК «Узфармсаноат» в месячный срок критически пересмотреть Перечень социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения и по итогам внести предложения по его оптимизации, с включением в него лекарственных средств, отпускаемых строго по рецепту врача, с последующим обновлением по мере необходимости;
Государственным комитетом по статистике, Советом Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятами областей и города Ташкента в месячный срок внести в Кабинет Министров проект решения правительства об утверждении Положения о порядке определения потребностей в социально значимых лекарственных средствах и изделиях медицинского назначения, предусматривающего эффективную методологию определения потребности в лекарственных средствах и изделиях медицинского назначения с учетом заболеваемости, количества больных, курсов лечения и других критериев, а также доведение сведений о потребности до заинтересованных министерств и ведомств, фармацевтических предприятий и оптовых организаций.
5. Республиканской комиссии по контролю за обеспечением лечебных учреждений и населения лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения в месячный срок внести предложения по совершенствованию порядка установления фиксированных оптовых и розничных цен на торговые наименования лекарственных средств и изделия медицинского назначения, включенные в Перечень социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения, предусмотрев минимизацию воздействия изменения курсовой разницы на процесс формирования фиксированных цен.
6. Кабинету Министров Республики Узбекистан с привлечением специалистов в месячный срок провести критическое изучение деятельности ГАК «Узфармсаноат» и предприятий, входящих в его систему, в том числе на предмет ценообразования производимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения, а также уровня использования местного сырья для признания предприятий производителями.
7. Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента:
в двухнедельный срок утвердить штатное расписание и обеспечить укомплектование секторов по контролю за соблюдением лицензионных требований и условий в сфере розничной реализации лекарственных средств и изделий медицинского назначения Министерства здравоохранения Республики Каракалпакстан, управлений здравоохранения областей и Главного управления здравоохранения города Ташкента высококвалифицированными специалистами, имеющими высшее фармацевтическое образование со стажем работы в области фармацевтики не менее трех лет;
совместно с Государственным налоговым комитетом, Министерством внешней торговли, АК «Узэлтехсаноат», Министерством по развитию информационных технологий и коммуникаций Республики Узбекистан, коммерческими банками в месячный срок разработать комплекс мер по оснащению аптек и их филиалов оборудованием и программными комплексами по выдаче товарных чеков;
совместно с Министерством юстиции Республики Узбекистан в срок до 1 января 2018 года обеспечить переоформление действующих лицензий аптек, исходя из обновленных требований по лицензированию деятельности по розничной реализации лекарственных средств и изделий медицинского назначения.
8. Министерству здравоохранения Республики Узбекистан в месячный срок утвердить форму книжки товарных чеков, являющихся бланками строгой отчетности, используемых при розничной реализации лекарственных средств и изделий медицинского назначения, в случаях отсутствия или неисправности оборудования по выдаче товарных чеков либо временном отключении электроэнергии.
9. Министерству по развитию информационных технологий и коммуникаций совместно с Министерством здравоохранения Республики Узбекистан, Советом Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятами областей и города Ташкента в месячный срок разработать комплекс мер по формированию Министерством здравоохранения единого общедоступного реестра адресов и реестра работников (провизоров, фармацевтов) аптек, непосредственно причастных к нарушениям, действие лицензии которых было прекращено вследствие выявленных нарушений законодательства, в том числе за грубое нарушение порядка ценообразования лекарственных средств и изделий медицинского назначения.
органам по выдаче лицензий на розничную реализацию лекарственных средств и изделий медицинского назначения на постоянной основе вносить в официальный веб-сайт Агентства по развитию фармацевтической отрасли при Министерстве здравоохранения и портал открытых данных Республики Узбекистан сведения, имеющиеся в едином реестре адресов аптек и реестре работников (провизоров, фармацевтов), действие лицензии которых было прекращено вследствие нарушения законодательства, в том числе грубого нарушения порядка ценообразования лекарственных средств и изделий медицинского назначения.
10. Министерству здравоохранения совместно с Министерством экономики, Министерством финансов, Министерством по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерством юстиции и Государственным комитетом по содействию приватизированным предприятиям и развитию конкуренции Республики Узбекистан в месячный срок разработать комплекс мер по:
созданию собственной сети социальных аптек в целях повышения доступности социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения;
предупреждению неконтролируемого использования гражданами лекарственных средств, в том числе посредством обеспечения неукоснительного исполнения требований об отпуске лекарственных средств по рецептам врачей, за исключением лекарственных средств, включенных в Перечень безрецептурных лекарственных средств;
внедрению информационных систем, обеспечивающих мониторинг реализации социально значимых лекарственных средств, отпускаемых по рецептам врачей.
11. Государственному советнику Президента Республики Узбекистан (А.Н. Юнусходжаев) создать рабочую группу для проведения мониторинга состояния производства и обеспечения населения и лечебно-профилактических учреждений республики социально значимыми лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения.
Рабочей группе обеспечить принятие необходимых мер по устранению недостатков, выявляемых в ходе мониторинга.
12. Национальной телерадиокомпании Узбекистана, Узбекскому агентству по печати и информации, Министерству здравоохранения Республики Узбекистан, Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента совместно с другими заинтересованными министерствами и ведомствами организовать широкое освещение в средствах массовой информации сути и значения настоящего постановления, в том числе значимости соблюдения фиксированных цен на социально значимые лекарственные средства и изделия медицинского назначения.
13. Министерству здравоохранения совместно с Министерством юстиции Республики Узбекистан, другими заинтересованными министерствами и ведомствами в месячный срок внести в Кабинет Министров предложения об изменениях и дополнениях в законодательство, вытекающих из настоящего постановления.
14. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова, Государственного советника Президента Республики Узбекистан А.Н. Юнусходжаева и Генерального прокурора Республики Узбекистан И.Б. Абдуллаева.
к постановлению Президента Республики Узбекистан «О дополнительных мерах по совершенствованию системы обеспечения населения лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения»
Обеспечение граждан необходимыми лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения по доступным ценам является важным условием эффективной реализации государственной политики в сфере здравоохранения и социальной защиты населения. В этой связи в ходе проводимых реформ в области здравоохранения особое внимание уделяется вопросам обеспечения населения доступными лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения, а также предупреждения фактов искусственного завышения цен на них. В частности, установлены предельные торговые надбавки для оптовой реализации — в размерах не более 15 процентов от покупной стоимости, для розничной реализации — не более 20 процентов от оптовой цены. Введена система установления фиксированных цен на наиболее социально значимые лекарственные средства и изделия медицинского назначения иностранного и отечественного производства. В целях развития фармацевтической промышленности проведены структурные преобразования, отечественным производителям лекарственных средств и изделий медицинского назначения предоставлены налоговые и таможенные льготы для модернизации предприятий и расширения локализации производства продукции. В то же время отмечается ряд существенных упущений и недостатков, которые крайне негативно сказываются на обеспечении доступа населения к необходимым лекарственным средствам и изделиям медицинского назначения, в частности: действующие излишние процедуры при осуществлении импорта социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения приводят к искусственному затягиванию сроков их поставки и образованию дефицита на внутреннем рынке; отсутствие конкретных механизмов определения потребностей в лекарственных средствах и изделиях медицинского назначения не позволяет обеспечить сбалансированный импорт и прогнозирование выпуска фармацевтической продукции отечественными предприятиями; отмечается несовершенство порядка определения предельных цен как на ввозимые по импорту, так и производимые в республике социально значимые лекарственные средства и изделия медицинского назначения; недостаточный уровень локализации производства фармацевтической продукции вызывает высокую зависимость отечественных фармацевтических предприятий от импортных сырья и материалов, что в результате приводит к резкому повышению цен на лекарственные средства и изделия медицинского назначения; не должным образом налажена деятельность территориальных комиссий по лицензированию розничной торговли лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения, что негативно влияет на осуществление контроля за соблюдением лицензионных требований и условий. Исходя из вышеизложенного, а также в соответствии со Стратегией действий по пяти приоритетным направлениям развития Республики Узбекистан в 2017 — 2021 годах Президентом страны принято настоящее постановление, предусматривающее реализацию комплексных мер по дальнейшему совершенствованию системы обеспечения населения социально значимыми лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения, недопущению образования их дефицита. В частности, данным постановлением с 1 августа 2017 года вводится порядок, согласно которому импортные поставки социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения осуществляются исключительно Республиканским внешнеэкономическим государственным предприятием «Узмедэкспорт». Данному предприятию также поручено обеспечивать поставку социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения по сформировавшейся во втором полугодии текущего года дополнительной потребности в них. Кроме того, в целях дальнейшего повышения качества сертификации медицинской продукции предусматривается ее осуществление только государственными органами сертификации. С учетом новых требований к организации деятельности аптек предусматривается обязательное переоформление в срок до 1 января 2018 года действующих лицензий на осуществление розничной реализации лекарственных средств и изделий медицинского назначения. При этом переоформление будет проведено новым лицензирующим органом – Советом Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятами областей и города Ташкента. В этих целях в структурах Министерства здравоохранения Республики Каракалпакстан, управлений здравоохранения областей и Главного управления здравоохранения города Ташкента образовываются сектора по контролю за соблюдением лицензионных требований и условий в сфере розничной реализации лекарственных средств и изделий медицинского назначения. Наряду с этим Министерству здравоохранения Республики Узбекистан совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами поручено: пересмотреть Перечень социально значимых лекарственных средств и изделий медицинского назначения и по итогам внести предложения по его оптимизации; разработать Положение о порядке определения потребностей в социально значимых лекарственных средствах и изделиях медицинского назначения; внести предложения по совершенствованию порядка ценообразования на торговые наименования лекарственных средств и изделия медицинского назначения, включенные в Перечень социально значимых; разработать комплекс мер по оснащению аптек и их филиалов оборудованием и программными комплексами по выдаче товарных чеков, а также утвердить книжку товарного чека для использования в случае отсутствия или неисправности оборудования по выдаче товарного чека либо отключения электроэнергии. Особо следует отметить, что в целях повышения уровня обеспечения населения социально значимыми лекарствами и медицинскими изделиями предусмотрено создание собственной сети социальных аптек Министерства здравоохранения, основной задачей которых является реализация населению лекарственных средств и изделий медицинского назначения по фиксированным ценам. В целом принятое постановление позволит обеспечить дальнейшее усиление социальной защиты граждан, устранение причин и условий, оказывающих негативное влияние на обеспечение населения лекарственными средствами и изделиями медицинского назначения по доступным ценам.
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
17 июля 2017 г.,
№ ПП-3137