UzbekAI

← Qonunlar

📅 2017-yil 11-avgust · Prezident farmonlari

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2017 йил 11 август · Президент фармонлари

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 11 августа 2017 г. · Указы Президента

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 11 August 2017 · Presidential decrees

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикаси Президентининг

Фармони

шарҳ

Матбуот ва ахборот соҳасида бошқарувни янада такомиллаштириш тўғрисида

Мустақиллик йилларида мамлакатимизда оммавий ахборот воситалари, ноширлик ва матбаа фаолиятини ривожлантириш, сўз ва ахборот эркинлигини таъминлаш борасида 10 дан зиёд қонун ва 150 дан ортиқ қонуности ҳужжатлари қабул қилиниб, соҳада мустаҳкам ҳуқуқий база яратилди.

Бугунги кунда юртимизда 1991 йилга нисбатан оммавий ахборот воситалари қарийб 4 мартага, нашриётлар 13 карра ва матбаа корхоналари 12 баробарга кўпайиб, уларнинг моддий-техник базаси, кадрлар салоҳияти сезиларли даражада яхшиланди.

Айни вақтда оммавий ахборот воситалари ва нашриётлар фаолиятини мувофиқлаштириш, бу тармоқда миқдор кўрсаткичларини сифат кўрсаткичларига айлантириш, мамлакатимиз миллий медиа майдонида соғлом рақобат муҳити, замонавий ахборот хизматлари бозорини шакллантириш, жойларда фаолият кўрсатаётган оммавий ахборот воситаларининг моддий-техника базаси ва кадрлар салоҳиятини мустаҳкамлаш масалалари долзарблигича қолмоқда.

Таҳлиллар шуни кўрсатмоқдаки, матбуот ва ахборот соҳасида давлат сиёсатини амалга ошириш ва соҳага оид масалаларни ҳал этиш ваколати берилган Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги ўзига юклатилган вазифаларни тўлиқ ва самарали амалга оширмаётгани боис бозор муносабатлари шароитида оммавий ахборот воситаларига услубий ёрдам кўрсатиш, уларнинг ишини принципиал жиҳатдан кузатиш, баҳолаш, таҳлил қилиб бориш, зарур ҳолларда қўллаб-қувватлаш ёки иқтисодий, ҳуқуқий чораларни қўллаш каби амалий механизмларнинг таъсири деярли сезилмаяпти.

Бунинг оқибатида оммавий ахборот воситалари ва нашриётлар томонидан ўзининг низом талабларига тўғри келмайдиган, миллий қадриятларимизга зид, ғоявий ҳамда матбаа сифати паст маҳсулотлар ишлаб чиқариш ҳолатларига йўл қўйилмоқда.

Оммавий ахборот воситалари ва матбаа корхоналарини рўйхатга олиш, ноширлик фаолиятини лицензиялаш ҳамда уларнинг фаолиятини мониторинг қилиш бўйича тегишли талаб ва нормативлар ахборот бозорининг бугунги ҳолатидан келиб чиққан ҳолда ишлаб чиқилмаган.

Бундай ҳолатларга нисбатан тегишли чораларни қўллаш масаласида Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлигининг роли ва таъсири деярли сезилмаяпти.

Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги фаолиятини тубдан такомиллаштириш, оммавий ахборот воситалари, ноширлик ва матбаачиликни янада ривожлантириш, замонавий ахборот бозорини шакллантириш ҳамда ахборот-кутубхона фаолияти борасидаги ишларни янги босқичга кўтариш мақсадида:

3. Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги, Халқ таълими вазирлиги, Иқтисодиёт вазирлиги ва Молия вазирлигининг:

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси тасарруфидаги Алишер Навоий номидаги Ўзбекистон Миллий кутубхонасини Агентлик таркибига ўтказиш;

Ўзбекистон Республикаси Халқ таълими вазирлиги ва Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги муассислигидаги «Тонг юлдузи» ва «Класс!» газеталари ҳамда «Гулхан» ва «Ғунча» журналларини Ўзбекистон Республикаси Халқ таълими вазирлиги тасарруфига тўлиқ ўтказиш тўғрисидаги таклифлари маъқуллансин.

4. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси икки ҳафта муддатда Агентлик фаолиятини ташкил этиш тўғрисидаги Ўзбекистон Республикаси Президентининг қарори лойиҳасини тайёрлаб, белгиланган тартибда киритсин.

5. Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги Адлия вазирлиги ҳамда бошқа манфаатдор вазирликлар ва идоралар билан биргаликда бир ой муддатда қонун ҳужжатларига ушбу Фармондан келиб чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.

6. Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Матбуот ва ахборот соҳасида бошқарувни такомиллаштириш тўғрисида» 2002 йил 3 июлдаги ПФ-3103-сонли Фармони ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.

7. Мазкур Фармоннинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А.Н. Арипов ва Ўзбекистон Республикаси Президентининг Давлат маслаҳатчиси Х.М. Султонов зиммасига юклансин.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Матбуот ва ахборот соҳасида бошқарувни янада такомиллаштириш тўғрисида»ги фармонига

Мустақиллик йилларида мамлакатимизда матбуот ва оммавий ахборот воситаларини либераллаштириш ҳамда ривожлантириш, сўз эркинлигини таъминлашга қаратилган, демократик талаб ва стандартларга тўла жавоб берадиган 10 га яқин қонун ҳужжатлари қабул қилиниб, бу борада мустаҳкам ҳуқуқий база яратилган. Ҳозирги кунда юртимизда 1500 дан зиёд оммавий ахборот воситалари фаолият кўрсатаётгани, уларнинг сафига яқинда қўшилган, кечаю кундуз узлуксиз фаолият олиб бораётган «Oʻzbekiston-24» телеканали ҳам миллий ахборот маконида ўз муносиб ўрни ва ўз томошабинларини топиб бораётгани, Интернет — глобал тармоқда Uz доменли веб-сайтлар, ахборот порталлари сони 400 дан ошиб кетганини алоҳида таъкидлаш зарур. Маълумки, Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев яқинда мамлакатимиз ижодкор зиёлилари вакиллари билан бўлган учрашувда адабиёт, санъат, маданият соҳасини янада ривожлантириш, бу борада иш самарадорлигини ошириш бугунги куннинг долзарб вазифаларидан бири эканига алоҳида эътибор қаратиб, шу йўналишда қатор Фармон ва қарорлар лойиҳаси тайёрланаётгани ҳақида тўхталиб ўтган эди. Ана шундай муҳим ҳужжатлардан бири — Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Матбуот ва ахборот соҳасида бошқарувни янада такомиллаштириш тўғрисида»ги Фармонига имзо чекилгани мазкур йиғилишда айтилган мақсад ва вазифалар ижросини таъминлаш бўйича ишлар қатъий изчиллик асосида олиб борилаётганини кўрсатади. Маълумки, ҳар қандай давлатда демократик, ҳуқуқий, инсонпарвар жамият барпо этиш кўп жиҳатдан оммавий ахборот воситалари, ноширлик, матбаа фаолиятининг даражасига боғлиқ. Бу борада мустақиллик йилларида Ўзбекистонда кенг кўламли ишлар амалга оширилди. Айниқса, сўз ва ахборот эркинлигининг таъминлангани, ижодкорларнинг эркин фикр юритиш имкониятига эга бўлгани соҳада ислоҳотларни амалга оширишга шароит яратди. Ўтган йиллар давомида соҳанинг моддий-техника асоси мустаҳкамланди, юқори малакали мутахассислар тайёрлашга алоҳида эътибор берилди. Шу билан бирга, кейинги пайтда бу борада қатор камчилик ва муаммолар мавжудлиги ҳам сезила бошлади. Таҳлиллар шуни кўрсатадики, бугунги кунда фаолият олиб бораётган оммавий ахборот воситалари мамлакатимиз фуқаролари маънавий оламини юксалтириш, уларда теварак-атрофда юз бераётган воқеа-ҳодисаларни тўғри таҳлил қила олиш ва холисона хулоса чиқариш кўникмаларини шакллантиришда ҳамма вақт ҳам фаоллик кўрсата олмаяпти. Айниқса, хусусий оммавий ахборот воситалари, нашриётларнинг фаолияти ночор аҳволда, улар халқимизнинг юксак маънавий-эстетик эҳтиёжлари даражасида иш юрита олмаяпти. Хусусий мулк шаклидаги газеталар, радиостанциялар орқали эълон қилинаётган мазмунан саёз, ижтимоий аҳамияти паст, «оммавий маданият» руҳидаги материаллар, афсуски, вақтида малакали баҳосини олмаяпти ва уларга нисбатан тегишли қонуний чоралар қўлланилмаяпти. Ушбу ўта масъулиятли ишни бажаришга масъул бўлган Ўзбекистон Матбуот ва ахборот агентлиги ўзига юклатилган вазифаларни адо этишда сусткашликка йўл қўймоқда. Президент Фармонига мувофиқ, Матбуот ва ахборот агентлиги оммавий ахборот воситалари, ахборот алмашиш, матбуот, ноширлик, матбаачилик, ахборот-кутубхона фаолияти соҳасида ягона давлат сиёсатини амалга оширувчи давлат бошқаруви органи этиб белгиланди. Фармонда оммавий ахборот воситалари фаолиятига доир қонунчилик ижросини таъминлаш, сўз ва ахборот эркинлигини кафолатлаш, ноширлик, матбаачилик ва ахборот-кутубхона фаолиятини ривожлантириш, шунингдек, сўз ва матбуот эркинлиги кафолатларига риоя этилиши борасида мониторинг ва назоратни амалга ошириш муҳим вазифа сифатида белгилаб қўйилди. Айни пайтда оммавий ахборот воситалари, матбуот соҳаси ахборот хавфсизлигини таъминлаш, ахборот соҳасидаги хуруж ва таҳдидларнинг олдини олишга қаратилган чораларни амалга оширишда фаол иштирок этиши зарурлигига алоҳида эътибор қаратилди. Маълумки, бугунги кунда юртимизда китоб маҳсулотларини нашр қилиш ва тарқатиш тизими самарадорлигини ошириш, китобхонлик маданиятини юксалтириш каби долзарб вазифаларни амалга ошириш учун мамлакатимизда 118 нашриёт, 1 минг 760 матбаа корхонаси, минглаб ижодий ва техник ходимлар фаолият олиб бораётганини, уларнинг саъй-ҳаракатлари билан ҳар йили 7 тилда 60 миллион нусхадан ортиқ китоб чоп этилаётганини қайд этиш лозим. Ушбу Фармонда китоб тарғиботи орқали халқимиз маънавиятини юксалтириш, китобхонлик анъаналарини кенг тарғиб қилиш, электрон ва аудио китоблар яратиш, китоб маҳсулотларини чоп этиш ва тарқатиш фаолиятини қўллаб-қувватлаш ва ривожлантириш, ижтимоий аҳамиятга эга бўлган нашрларнинг чоп этилиши бўйича мақсадли дастурларни тайёрлаш ва ижросини ташкиллаштириш, шунингдек, хорижда ўзбек тили ва адабиётини кенг тарғиб қилиш, нашриётларга китоб маҳсулотларининг халқаро китоб бозорида ўз мавқеи ва салмоғига эга бўлишида кўмаклашиш мазкур соҳада бажарилиши лозим бўлган устувор вазифалар экани кўрсатиб ўтилди. Алоҳида эътиборга лойиқ масалалардан бири шундан иборатки, Фармонда мулкчилик шаклидан қатъи назар, оммавий ахборот воситалари учун медиа бозорида тенг шароитлар яратиш бўйича муайян тадбирлар ишлаб чиқиш, ноширлик ва матбаачилик йўналишидаги техник-технологик базани ривожлантириш, уларни замонавий жиҳатдан янгилаш, стандартлаштириш ҳамда сертификатлаштириш, соҳага инновацион технологияларни жорий этиш чора-тадбирларини ишлаб чиқиш ва амалга ошириш, соҳада миллий ва халқаро танловлар, кўргазма-ярмарка ва бошқа оммавий тадбирларни ташкил этишга жиддий эътибор қаратилди. Президент Фармонига биноан, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси тасарруфидаги Алишер Навоий номидаги Ўзбекистон Миллий кутубхонаси Ўзбекистон Матбуот ва ахборот агентлиги таркибига ўтказилди. Шунингдек, Халқ таълими вазирлиги ва Ўзбекистон Матбуот ва ахборот агентлиги муассислигидаги «Тонг юлдузи» ва «Класс!» газеталари ҳамда «Гулхан» ва «Ғунча» журналлари Халқ таълими вазирлиги тасарруфига тўлиқ ўтказилди. Мухтасар айтганда, ушбу Фармон, ҳеч шубҳасиз, мамлакатимизда матбуот ва ахборот соҳасида олиб борилаётган давлат сиёсатининг самарадорлигини ошириш, миллий медиа майдонида соғлом рақобат муҳитини шакллантириш, оммавий ахборот воситаларига услубий ёрдам кўрсатишда беқиёс роль ўйнайди, фуқароларимиз ўртасида мустаҳкам маънавий муҳитни вужудга келтиради, уларнинг ижтимоий фаоллигини оширишга хизмат қилади.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2017 йил 11 август,

ПФ-5148-сон

(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2017 й., 33-сон, 830-модда; Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 11.12.2019 й., 06/19/5892/4134-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining

Farmoni

sharh

Matbuot va axborot sohasida boshqaruvni yanada takomillashtirish toʻgʻrisida

Mustaqillik yillarida mamlakatimizda ommaviy axborot vositalari, noshirlik va matbaa faoliyatini rivojlantirish, soʻz va axborot erkinligini taʼminlash borasida 10 dan ziyod qonun va 150 dan ortiq qonunosti hujjatlari qabul qilinib, sohada mustahkam huquqiy baza yaratildi.

Bugungi kunda yurtimizda 1991-yilga nisbatan ommaviy axborot vositalari qariyb 4-martaga, nashriyotlar 13 karra va matbaa korxonalari 12 barobarga koʻpayib, ularning moddiy-texnik bazasi, kadrlar salohiyati sezilarli darajada yaxshilandi.

Ayni vaqtda ommaviy axborot vositalari va nashriyotlar faoliyatini muvofiqlashtirish, bu tarmoqda miqdor koʻrsatkichlarini sifat koʻrsatkichlariga aylantirish, mamlakatimiz milliy media maydonida sogʻlom raqobat muhiti, zamonaviy axborot xizmatlari bozorini shakllantirish, joylarda faoliyat koʻrsatayotgan ommaviy axborot vositalarining moddiy-texnika bazasi va kadrlar salohiyatini mustahkamlash masalalari dolzarbligicha qolmoqda.

Tahlillar shuni koʻrsatmoqdaki, matbuot va axborot sohasida davlat siyosatini amalga oshirish va sohaga oid masalalarni hal etish vakolati berilgan Oʻzbekiston matbuot va axborot agentligi oʻziga yuklatilgan vazifalarni toʻliq va samarali amalga oshirmayotgani bois bozor munosabatlari sharoitida ommaviy axborot vositalariga uslubiy yordam koʻrsatish, ularning ishini prinsipial jihatdan kuzatish, baholash, tahlil qilib borish, zarur hollarda qoʻllab-quvvatlash yoki iqtisodiy, huquqiy choralarni qoʻllash kabi amaliy mexanizmlarning taʼsiri deyarli sezilmayapti.

Buning oqibatida ommaviy axborot vositalari va nashriyotlar tomonidan oʻzining nizom talablariga toʻgʻri kelmaydigan, milliy qadriyatlarimizga zid, gʻoyaviy hamda matbaa sifati past mahsulotlar ishlab chiqarish holatlariga yoʻl qoʻyilmoqda.

Ommaviy axborot vositalari va matbaa korxonalarini roʻyxatga olish, noshirlik faoliyatini litsenziyalash hamda ularning faoliyatini monitoring qilish boʻyicha tegishli talab va normativlar axborot bozorining bugungi holatidan kelib chiqqan holda ishlab chiqilmagan.

Bunday holatlarga nisbatan tegishli choralarni qoʻllash masalasida Oʻzbekiston matbuot va axborot agentligining roli va taʼsiri deyarli sezilmayapti.

Oʻzbekiston matbuot va axborot agentligi faoliyatini tubdan takomillashtirish, ommaviy axborot vositalari, noshirlik va matbaachilikni yanada rivojlantirish, zamonaviy axborot bozorini shakllantirish hamda axborot-kutubxona faoliyati borasidagi ishlarni yangi bosqichga koʻtarish maqsadida:

3. Oʻzbekiston matbuot va axborot agentligi, Xalq taʼlimi vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi va Moliya vazirligining:

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tasarrufidagi Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasini Agentlik tarkibiga oʻtkazish;

Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi va Oʻzbekiston matbuot va axborot agentligi muassisligidagi “Tong yulduzi” va “Klass!” gazetalari hamda “Gulxan” va “Gʻuncha” jurnallarini Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi tasarrufiga toʻliq oʻtkazish toʻgʻrisidagi takliflari maʼqullansin.

4. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi ikki hafta muddatda Agentlik faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisidagi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarori loyihasini tayyorlab, belgilangan tartibda kiritsin.

5. Oʻzbekiston matbuot va axborot agentligi Adliya vazirligi hamda boshqa manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda bir oy muddatda qonun hujjatlariga ushbu Farmondan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.

6. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Matbuot va axborot sohasida boshqaruvni takomillashtirish toʻgʻrisida” 2002-yil 3-iyuldagi PF-3103-sonli Farmoni oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.

7. Mazkur Farmonning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat maslahatchisi X.M. Sultonov zimmasiga yuklansin.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Matbuot va axborot sohasida boshqaruvni yanada takomillashtirish toʻgʻrisida”gi farmoniga

Mustaqillik yillarida mamlakatimizda matbuot va ommaviy axborot vositalarini liberallashtirish hamda rivojlantirish, soʻz erkinligini taʼminlashga qaratilgan, demokratik talab va standartlarga toʻla javob beradigan 10 ga yaqin qonun hujjatlari qabul qilinib, bu borada mustahkam huquqiy baza yaratilgan. Hozirgi kunda yurtimizda 1500 dan ziyod ommaviy axborot vositalari faoliyat koʻrsatayotgani, ularning safiga yaqinda qoʻshilgan, kechayu kunduz uzluksiz faoliyat olib borayotgan “Oʻzbekiston-24” telekanali ham milliy axborot makonida oʻz munosib oʻrni va oʻz tomoshabinlarini topib borayotgani, Internet — global tarmoqda Uz domenli veb-saytlar, axborot portallari soni 400 dan oshib ketganini alohida taʼkidlash zarur. Maʼlumki, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev yaqinda mamlakatimiz ijodkor ziyolilari vakillari bilan boʻlgan uchrashuvda adabiyot, sanʼat, madaniyat sohasini yanada rivojlantirish, bu borada ish samaradorligini oshirish bugungi kunning dolzarb vazifalaridan biri ekaniga alohida eʼtibor qaratib, shu yoʻnalishda qator Farmon va qarorlar loyihasi tayyorlanayotgani haqida toʻxtalib oʻtgan edi. Ana shunday muhim hujjatlardan biri — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Matbuot va axborot sohasida boshqaruvni yanada takomillashtirish toʻgʻrisida”gi Farmoniga imzo chekilgani mazkur yigʻilishda aytilgan maqsad va vazifalar ijrosini taʼminlash boʻyicha ishlar qatʼiy izchillik asosida olib borilayotganini koʻrsatadi. Maʼlumki, har qanday davlatda demokratik, huquqiy, insonparvar jamiyat barpo etish koʻp jihatdan ommaviy axborot vositalari, noshirlik, matbaa faoliyatining darajasiga bogʻliq. Bu borada mustaqillik yillarida Oʻzbekistonda keng koʻlamli ishlar amalga oshirildi. Ayniqsa, soʻz va axborot erkinligining taʼminlangani, ijodkorlarning erkin fikr yuritish imkoniyatiga ega boʻlgani sohada islohotlarni amalga oshirishga sharoit yaratdi. Oʻtgan yillar davomida sohaning moddiy-texnika asosi mustahkamlandi, yuqori malakali mutaxassislar tayyorlashga alohida eʼtibor berildi. Shu bilan birga, keyingi paytda bu borada qator kamchilik va muammolar mavjudligi ham sezila boshladi. Tahlillar shuni koʻrsatadiki, bugungi kunda faoliyat olib borayotgan ommaviy axborot vositalari mamlakatimiz fuqarolari maʼnaviy olamini yuksaltirish, ularda tevarak-atrofda yuz berayotgan voqea-hodisalarni toʻgʻri tahlil qila olish va xolisona xulosa chiqarish koʻnikmalarini shakllantirishda hamma vaqt ham faollik koʻrsata olmayapti. Ayniqsa, xususiy ommaviy axborot vositalari, nashriyotlarning faoliyati nochor ahvolda, ular xalqimizning yuksak maʼnaviy-estetik ehtiyojlari darajasida ish yurita olmayapti. Xususiy mulk shaklidagi gazetalar, radiostansiyalar orqali eʼlon qilinayotgan mazmunan sayoz, ijtimoiy ahamiyati past, “ommaviy madaniyat” ruhidagi materiallar, afsuski, vaqtida malakali bahosini olmayapti va ularga nisbatan tegishli qonuniy choralar qoʻllanilmayapti. Ushbu oʻta masʼuliyatli ishni bajarishga masʼul boʻlgan Oʻzbekiston Matbuot va axborot agentligi oʻziga yuklatilgan vazifalarni ado etishda sustkashlikka yoʻl qoʻymoqda. Prezident Farmoniga muvofiq, Matbuot va axborot agentligi ommaviy axborot vositalari, axborot almashish, matbuot, noshirlik, matbaachilik, axborot-kutubxona faoliyati sohasida yagona davlat siyosatini amalga oshiruvchi davlat boshqaruvi organi etib belgilandi. Farmonda ommaviy axborot vositalari faoliyatiga doir qonunchilik ijrosini taʼminlash, soʻz va axborot erkinligini kafolatlash, noshirlik, matbaachilik va axborot-kutubxona faoliyatini rivojlantirish, shuningdek, soʻz va matbuot erkinligi kafolatlariga rioya etilishi borasida monitoring va nazoratni amalga oshirish muhim vazifa sifatida belgilab qoʻyildi. Ayni paytda ommaviy axborot vositalari, matbuot sohasi axborot xavfsizligini taʼminlash, axborot sohasidagi xuruj va tahdidlarning oldini olishga qaratilgan choralarni amalga oshirishda faol ishtirok etishi zarurligiga alohida eʼtibor qaratildi. Maʼlumki, bugungi kunda yurtimizda kitob mahsulotlarini nashr qilish va tarqatish tizimi samaradorligini oshirish, kitobxonlik madaniyatini yuksaltirish kabi dolzarb vazifalarni amalga oshirish uchun mamlakatimizda 118 nashriyot, 1 ming 760 matbaa korxonasi, minglab ijodiy va texnik xodimlar faoliyat olib borayotganini, ularning saʼy-harakatlari bilan har yili 7 tilda 60 million nusxadan ortiq kitob chop etilayotganini qayd etish lozim. Ushbu Farmonda kitob targʻiboti orqali xalqimiz maʼnaviyatini yuksaltirish, kitobxonlik anʼanalarini keng targʻib qilish, elektron va audio kitoblar yaratish, kitob mahsulotlarini chop etish va tarqatish faoliyatini qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish, ijtimoiy ahamiyatga ega boʻlgan nashrlarning chop etilishi boʻyicha maqsadli dasturlarni tayyorlash va ijrosini tashkillashtirish, shuningdek, xorijda oʻzbek tili va adabiyotini keng targʻib qilish, nashriyotlarga kitob mahsulotlarining xalqaro kitob bozorida oʻz mavqeyi va salmogʻiga ega boʻlishida koʻmaklashish mazkur sohada bajarilishi lozim boʻlgan ustuvor vazifalar ekani koʻrsatib oʻtildi. Alohida eʼtiborga loyiq masalalardan biri shundan iboratki, Farmonda mulkchilik shaklidan qatʼi nazar, ommaviy axborot vositalari uchun media bozorida teng sharoitlar yaratish boʻyicha muayyan tadbirlar ishlab chiqish, noshirlik va matbaachilik yoʻnalishidagi texnik-texnologik bazani rivojlantirish, ularni zamonaviy jihatdan yangilash, standartlashtirish hamda sertifikatlashtirish, sohaga innovatsion texnologiyalarni joriy etish chora-tadbirlarini ishlab chiqish va amalga oshirish, sohada milliy va xalqaro tanlovlar, koʻrgazma-yarmarka va boshqa ommaviy tadbirlarni tashkil etishga jiddiy eʼtibor qaratildi. Prezident Farmoniga binoan, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tasarrufidagi Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasi Oʻzbekiston Matbuot va axborot agentligi tarkibiga oʻtkazildi. Shuningdek, Xalq taʼlimi vazirligi va Oʻzbekiston Matbuot va axborot agentligi muassisligidagi “Tong yulduzi” va “Klass!” gazetalari hamda “Gulxan” va “Gʻuncha” jurnallari Xalq taʼlimi vazirligi tasarrufiga toʻliq oʻtkazildi. Muxtasar aytganda, ushbu Farmon, hech shubhasiz, mamlakatimizda matbuot va axborot sohasida olib borilayotgan davlat siyosatining samaradorligini oshirish, milliy media maydonida sogʻlom raqobat muhitini shakllantirish, ommaviy axborot vositalariga uslubiy yordam koʻrsatishda beqiyos rol oʻynaydi, fuqarolarimiz oʻrtasida mustahkam maʼnaviy muhitni vujudga keltiradi, ularning ijtimoiy faolligini oshirishga xizmat qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2017-yil 11-avgust,

PF-5148-son

(Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2017-y., 33-son, 830-modda; Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 11.12.2019-y., 06/19/5892/4134-son)

lex.uz

Президента Республики Узбекистан

Указ

Комментарий

О дальнейшем совершенствовании управления в сфере печати и информации

В годы независимости в нашей стране создана прочная правовая база развития средств массовой информации, издательской и полиграфической деятельности, обеспечения свободы слова и информации, принято более 10 соответствующих законов и свыше 150 подзаконных актов.

В настоящее время по сравнению с 1991 годом количество средств массовой информации в стране увеличилось почти в 4 раза, издательств — в 13 раз и полиграфических предприятий — в 12 раз, значительно улучшилась их материально-техническая база, повысился кадровый потенциал.

Вместе с тем актуальной задачей остается соответствие деятельности средств массовой информации и издательств требованиям времени, превращение количественных показателей в этой сфере в качественные, формирование в национальной медиа-среде здоровой конкуренции, современного рынка информационных услуг, укрепление материально-технической базы и кадрового потенциала действующих на местах средств массовой информации.

Как показывает изучение ситуации, из-за неполного и неэффективного выполнения возложенных задач Узбекским агентством по печати и информации, которому предоставлены полномочия по осуществлению государственной политики в этой сфере и решению соответствующих вопросов, практически не используются такие действенные механизмы, как оказание средствам массовой информации методической помощи в условиях рыночных отношений, принципиальная оценка, анализ их работы, в необходимых случаях — поддержка или применение экономических, правовых мер.

В результате некоторыми СМИ и издательствами допускаются случаи выпуска не отвечающей требованиям их уставных положений, противоречащей нашим национальным духовным ценностям и низкого полиграфического качества продукции.

Требования и нормативы по регистрации средств массовой информации и полиграфических предприятий, лицензированию издательской деятельности и мониторингу разработаны без учета нынешних реалий информационного рынка.

В вопросах устранения подобных недостатков почти не ощущаются роль и влияние Узбекского агентства по печати и информации.

В целях коренного совершенствования деятельности Узбекского агентства по печати и информации, дальнейшего развития в стране средств массовой информации, издательского и полиграфического дела, формирования современного информационного рынка и подъема на новый уровень информационно-библиотечной деятельности:

3. Одобрить предложения Узбекского агентства по печати и информации, Министерства народного образования, Министерства экономики и Министерства финансов:

о передаче Агентству Национальной библиотеки Узбекистана имени Алишера Навои, подведомственной Кабинету Министров Республики Узбекистан;

о полной передаче газет «Тонг юлдузи» и «Класс!», а также журналов «Гулхан» и «Гунча», находящихся под учредительством Министерства народного образования Республики Узбекистан и Узбекского агентства по печати и информации, в ведение Министерства народного образования.

4. Кабинету Министров Республики Узбекистан в двухнедельный срок подготовить и внести в установленном порядке проект постановления Президента Республики Узбекистан об организации деятельности Агентства.

5. Узбекскому агентству по печати и информации совместно с Министерством юстиции и другими заинтересованными министерствами и ведомствами в месячный срок внести в Кабинет Министров Республики Узбекистан предложения об изменениях и дополнениях в законодательные акты, вытекающих из настоящего Указа.

6. Считать утратившим силу Указ Президента Республики Узбекистан «О совершенствовании управления в сфере печати и информации» от 3 июля 2002 года под № УП-3103.

7. Контроль за исполнением настоящего Указа возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова и Государственного советника Президента Республики Узбекистан Х.М. Султанова.

к Указу Президента Республики Узбекистан «О дальнейшем совершенствовании управления в сфере печати и информации»

В годы независимости в нашей стране принято около 10 законодательных актов, направленных на либерализацию и развитие печати и средств массовой информации, обеспечение свободы слова, полностью соответствующие демократическим требованиям и стандартам, создана прочная правовая база. Следует особо отметить, что в настоящее время в нашей стране действует более 1 500 средств массовой информации. Недавно их ряды пополнились круглосуточным телеканалом «O`zbekiston-24», который обретает свое достойное место в национальном информационном пространстве и завоевывает зрительскую аудиторию, а в глобальной сети Интернет количество веб-сайтов, информационных порталов с доменом Uz составляет более 400. Президент Республики Узбекистан Шавкат Мирзиёев на недавно состоявшейся встрече с творческой интеллигенцией страны обратил особое внимание на то, что одними из актуальных задач сегодняшнего дня являются дальнейшее развитие сферы литературы, искусства, культуры, повышение эффективности работы в этом направлении, отметил, что разрабатываются проекты ряда соответствующих указов и постановлений. Подписан еще один из важных документов, направленных на развитие этой сферы, — Указ Президента Республики Узбекистан «О дальнейшем совершенствовании управления в сфере печати и информации». Известно, что в любой стране построение демократического, правового государства и гуманистического общества во многом зависит от уровня развития средств массовой информации, издательской, полиграфической деятельности. В годы независимости в Узбекистане осуществлена направленная на это широкомасштабная работа. Обеспечение свободы слова и информации, возможности для творческих работников свободно мыслить и высказывать свое мнение создало условия для реализации целевых реформ. За прошедшие годы укреплена материально-техническая база сферы, уделено внимание подготовке высококвалифицированных кадров. Вместе с тем в последнее время стало заметно ощущаться наличие в этой сфере ряда недостатков и проблем. Как показало изучение ситуации, средства массовой информации страны не всегда проявляют активность в укреплении атмосферы духовности в нашем обществе, формировании у наших граждан навыков аналитического осмысления происходящих вокруг событий и явлений, умения делать объективные выводы. Особенно не на должном уровне находится деятельность частных средств массовой информации и издательств, их работа не соответствует высоким духовно-эстетическим потребностям нашего народа. Публикуемые газетами, выпускаемые в эфир радиостанциями, имеющими частную форму собственности, поверхностные по содержанию, низкие по общественной значимости материалы в духе «массовой культуры», к сожалению, своевременно не получают квалифицированную оценку и по отношению к ним не принимаются соответствующие законные меры. Узбекское агентство по печати и информации, ответственное за выполнение столь важной работы, допускает медлительность в реализации возложенных на него задач. Согласно Указу Президента страны Узбекское агентство по печати и информации определено органом государственного управления, осуществляющим единую государственную политику в сфере средств массовой информации, информационного обмена, печати, издательской, полиграфической и информационно-библиотечной деятельности. В Указе также определены основные задачи агентства. К ним прежде всего относятся обеспечение исполнения законодательства о независимой деятельности СМИ, гарантиях свободы слова и информации, развитие средств массовой информации, издательской, полиграфической и информационно-библиотечной деятельности, а также осуществление мониторинга и контроля за соблюдением законов, государственных и отраслевых стандартов, касающихся сферы. В то же время особое внимание уделено необходимости активного участия агентства в реализации мер, направленных на обеспечение информационной безопасности и предотвращение угроз в информационной сфере. Известно, что сегодня в нашей стране для выполнения таких актуальных задач, как рост эффективности системы издания и распространения книжной продукции, повышение культуры чтения, действуют 118 издательств, 1 760 полиграфических предприятий, тысячи творческих и технических работников. Их усилиями ежегодно издаются 60 миллионов экземпляров книг на 7 языках. В Указе также определены задачи агентства по повышению культуры чтения в нашем обществе, поддержке и развитию деятельности по изданию и распространению книжной продукции, созданию электронных и аудиокниг, разработке и выполнению целевых программ по выпуску общественно значимой литературы, а также популяризации за рубежом узбекского языка и литературы, содействию издательствам страны в продвижении их продукции на международном книжном рынке. Большое значение придается разработке необходимых мер по созданию для средств массовой информации, независимо от их формы собственности, равных условий на медиа-рынке, а также разработке и реализации мер по развитию технико-технологической базы издательской и полиграфической деятельности, ее модернизации, стандартизации и сертификации, внедрению инновационных технологий, организации национальных и международных конкурсов, выставок-ярмарок и других массовых мероприятий в сфере. Согласно Указу Президента страны Национальная библиотека Узбекистана имени Алишера Навои, подведомственная Кабинету Министров Республики Узбекистан, передана Узбекскому агентству по печати и информации. Газеты «Тонг юлдузи» и «Класс!», журналы «Гулхан» и «Гунча», находящиеся под учредительством Министерства народного образования Республики Узбекистан и Узбекского агентства по печати и информации, полностью переданы в ведение Министерства народного образования. Реализация данного Указа главы нашего государства, безусловно, будет иметь огромное значение в повышении эффективности проводимой в стране государственной политики в сфере печати и информации, формировании здоровой конкурентной среды в национальном медиа-пространстве, оказании методической помощи СМИ, способствовать укреплению духовных ценностей нашего народа, росту социальной активности граждан.

Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ

г. Ташкент,

11 августа 2017 г.,

№ УП-5148

lex.uz