📅 2018-yil 2-oktabr · Vazirlar Mahkamasi qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2018-yil 2-oktabr · Vazirlar Mahkamasi qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2018 йил 2 октябрь · Вазирлар Маҳкамаси қарорлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 2 октября 2018 г. · Постановления Кабинета Министров
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 2 October 2018 · Cabinet of Ministers resolutions
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
қарори
Маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасидаги ишлар самарадорлигини янада ошириш чора-тадбирлари тўғрисида
Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш тизимини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2018 йил 18 майдаги ПҚ-3730-сон қарорини бажариш юзасидан, шунингдек ҳудудларнинг экологик ва санитария ҳолатини яхшилаш, санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларини ташкил этиш ва белгиланган тартибда зарур даражада сақлашни таъминлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
1. Санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларини жойлаштириш ва улардан фойдаланиш ҳамда маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш қоидалари (кейинги ўринларда Қоидалар деб аталади) 1-иловага мувофиқ тасдиқлансин.
2. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимликлари Ўзбекистон Республикаси Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси билан биргаликда ҳудудларни санитария жиҳатидан тозалаш ишларининг тасдиқланган қоидаларга мувофиқ ташкил этилишини таъминласинлар.
3. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 2-иловага мувофиқ айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин.
4. Вазирликлар ва идоралар ўзлари қабул қилган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни бир ой муддатда ушбу қарорга мувофиқлаштирсинлар.
5. Ушбу қарор расмий эълон қилинган кундан эътиборан уч ой ўтгач кучга киради.
6. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг биринчи ўринбосари — «Ўзбекистон темир йўллари» АЖ бошқаруви раиси А.Ж. Раматов ҳамда Ўзбекистон Республикаси Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси раиси Б.Т. Кучкаров зиммасига юклансин.
Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 2 октябрдаги 787-сон қарорига 1-ИЛОВА
Санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларини жойлаштириш ва улардан фойдаланиш ҳамда маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш қоидалари
1-боб. Умумий қоидалар
1. Ушбу қоидалар санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларини яратиш ва улардан фойдаланиш ҳамда маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш, шунингдек, уларнинг амалга оширилишини назорат қилиш тартибини белгилайди ҳамда барча юридик ва жисмоний шахслар томонидан унга риоя этилиши мажбурий ҳисобланади.
2. Ушбу қоидаларда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:
ободонлаштириш объектлари — кўчалар, айланма кўчалар, йўллар, марказий майдонлар, йўлкалар, кўприклар, туннеллар, йўловчилар ўтадиган ер ости йўллари, фавворалар, ариқлар, каналлар, дарёлар, кўллар ва бошқа сув ҳавзаларининг қирғоқлари, аҳолининг маданий-маиший эҳтиёжларини ва ҳордиқ чиқаришини қондириш учун фойдаланиладиган объектлар (маданият ва истироҳат боғлари, ўрмон массивлари, боғлар, бульварлар, хиёбонлар), ташқи ёритиш, реклама паннолари, йўл кўрсаткичлари, порталлар, пешлавҳалар, дренаж (дренажнинг вертикал, ёпиқ ва очиқ горизонтал, ёпиқ коллектори), ирригация новлари тармоқлари, ташқи ёритиш тармоқлари;
санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектлари — қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш ва вақтинчалик сақлаш учун, шунингдек, санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига мувофиқ фойдаланиладиган объектлар (чиқинди қутилари, контейнерлар, чиқинди тўплаш шохобчалари, шу жумладан, махсус ажратилган ва жиҳозланган жойлар);
қаттиқ маиший чиқиндилар — жисмоний шахсларнинг ҳаёти ва фаолияти ҳамда юридик шахсларнинг фаолияти натижасида ҳосил бўлувчи органик ва ноорганик чиқиндилар, шунингдек, уларнинг ҳудудида ва ободонлаштириш объектларидаги табиий жараёнлар натижасида ҳосил бўлувчи чиқиндилар (озиқ-овқат ва ўсимлик чиқиндилари, тўқимачилик маҳсулотлари, ўраш-жойлаш (қадоқлаш) материаллари, шиша, резина, қоғоз, пластмасса, ёғоч чиқиндилари, ўзининг фойдаланиш хусусиятларини йўқотган уй-рўзғор буюмлари, супуринди, шунингдек, қаттиқ ёқилғида ишловчи маиший печкалар ва иситиш буғқозонларидан фойдаланиш натижасида ҳосил бўлувчи чиқиндилар);
суюқ маиший чиқиндилар — жисмоний шахсларнинг ҳаёти ва фаолияти ҳамда юридик шахсларнинг фаолияти натижасида ҳосил бўлувчи чиқиндилар (оқова сувлар, чиқинди тўкиладиган ўралар ва септикларда йиғилган турли хил суюқ чиқиндилар, ишлаб чиқариш жараёнида ҳосил бўладиган ювинди чиқиндилари, марказлашмаган канализациянинг нажас чиқиндилари);
йирик габаритли маиший чиқиндилар — жисмоний ва маънавий жиҳатдан эскирган мебеллар, маиший техникалар (совуткичлар, кир ювиш машиналари, телевизорлар ва шу кабилар), ташкилий техникалар (компьютерлар, принтерлар ва шу кабилар), техник ускуналар, автотранспорт воситаларини алмаштириш натижасида ҳосил бўладиган қаттиқ маиший чиқиндилар, шунингдек, дарахт ва буталарни кесиш ҳамда агротехник ишлов беришда ҳосил бўладиган чиқиндилар (дарахт ва бута шох-шаббалари, кесиш ишлари қолдиқлари, барглар ва бошқалар) ва ўлчамлари бўйича 0,75 м3 ҳажмли контейнерларга жойлаштиришнинг имкони бўлмаган қурилиш чиқиндилари.
қурилиш чиқиндилари — бино ва иншоотлар, шу жумладан, йўллар ва муҳандислик коммуникацияларини ҳамда ишлаб чиқариш объектларини қуриш, реконструкция ва (ёки) монтаж қилиш, таъмирлаш ва бузиш ишларини амалга оширишда ҳосил бўладиган чиқиндилар;
хавфли маиший чиқиндилар — фойдаланиш хусусиятини йўқотганидан сўнг инсонлар ҳаёти, соғлиғи ва атроф табиий муҳитга хавф солувчи, шунингдек, утилизация қилиниши лозим бўлган ва йиғиш, ташиш ҳамда зарарсизлантиришнинг махсус технологияларидан фойдаланишни талаб қилувчи товарлардан ҳосил бўладиган чиқиндилар (симобли лампаларнинг ишлатилиб бўлган ресурслари, симобли термометрлар чиқиндилари, барча турдаги аккумуляция қилувчи элементлар ва шу кабилар);
иккиламчи моддий ресурслар — маиший хўжаликда ва иқтисодиёт тармоқларида ҳосил бўладиган, бевосита ёки қўшимча ишлов беришдан сўнг такрор фойдаланиш имкони мавжуд бўлган, истеъмол ва ишлаб чиқариш чиқиндилари (металл, пластмасса, шиша, қоғоз чиқиндилари ва шу кабилар);
иккиламчи хом ашё — иқтисодиёт тармоқларида фойдаланиш учун техник имконият ва иқтисодий мақсадга мувофиқлиги мавжуд бўлган иккиламчи моддий ресурслар;
иккиламчи хом ашёни тайёрлаш — иккиламчи моддий ресурсларни сотиб олиш ёки бепул қабул қилиш, шунингдек, қаттиқ маиший чиқиндиларни саралаш;
«сигнал» усули — чиқинди ташиш техникаси билан аҳоли яшаш пунктларини айланиб чиқиб, сигнал бериш йўли билан истеъмолчиларни хабардор қилиш орқали якка тартибдаги тураржой секторидаги қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетиш.
3. Санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларини жойлаштириш ва улардан фойдаланиш мазкур қоидаларнинг иловасига мувофиқ схема бўйича амалга оширилади.
2-боб. Санитария жиҳатидан тозалаш ишларини ташкил этиш
4. Санитария жиҳатидан тозалаш ишларига ҳудудларни (ободонлаштириш объектлари, турар жой ва ташкилотлар ҳудудини) тозалаш, маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетиш ишлари киради.
5. Ҳудудларни тозалаш:
ободонлаштириш объектларида — шаҳар ва туман ободонлаштириш бошқармалари томонидан;
кўп квартирали уйлар атрофидаги ҳудудларда — хусусий уй-жой мулкдорлари ширкатлари ёки бошқарувчи ташкилотлар томонидан;
якка тартибдаги турар жой уйлари ва ташкилотларнинг ер участкаларида ажратилган ер участкаси доирасида — жисмоний ва юридик шахслар (ер участкалари эгалари, мулкдорлари ёки доимий фойдаланувчилари, шунингдек, ижарага олувчилар) томонидан;
автомобиль йўллари ва сунъий йўл иншоотларида ажратилган ер участкаси доирасида — ушбу объектларга хизмат кўрсатувчи ташкилотлар (балансда сақловчилар) томонидан;
темир йўлларда ажратилган ер участкаси доирасида (чуқур қиялик ва кўтармалар, темир йўлни кесиб ўтиш ва айланиб ўтиш жойлари ва ҳ.к.) — ушбу объектларга хизмат кўрсатувчи темир йўл ташкилотлари томонидан;
бозорлар ҳудуди ва уларга туташ ҳудудларда — бозорлар маъмурияти томонидан;
жамоат йўловчи транспорти бекатларида жойлашган вақтинчалик савдо ва хизмат кўрсатиш объектларида — ушбу объект эгалари томонидан, агар ижара шартномаларида бошқалар назарда тутилмаган бўлса);
савдо дўконлари ёки бошқа савдо нуқталарига, шу жумладан, кўчма шохобчаларга туташ ҳудудларда 5 м радиусда — кичик чакана савдо ва умумий овқатланиш (озиқ-овқат маҳсулотларини сотиш ва умумий овқатланиш соҳасида хизматлар кўрсатиш палаткалари, дўкончалари), шунингдек, маиший хизмат кўрсатиш (пойабзал таъмирлаш ва шу кабилар) соҳасидаги хўжалик юритувчи субъектлар томонидан амалга оширилади.
6. Маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетиш чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида хизмат кўрсатишга ихтисослашган ташкилотлар (кейинги ўринларда ихтисослашган ташкилот деб аталади) томонидан қонунчиликда белгиланган тартибда, шартнома асосида амалга оширилади.
Қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетиш кўп квартирали турар жой секторида — чиқинди тўплаш шохобчаларидан, якка тартибдаги турар жой секторида эса чиқинди тўплаш шохобчаларидан ёки «сигнал» усулида амалга оширилади.
Қаттиқ маиший чиқиндиларни олиб чиқиб кетишнинг минимал даврийлиги чиқинди тўплаш шохобчаларидан бир кунда бир марта, «сигнал» усулида — уч кунда бир мартани ташкил этади.
3-боб. Қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш учун чиқинди қутиларини жойлаштириш ва улардан фойдаланиш
7. Ҳудудлар, бинолар ва иншоотларнинг қаттиқ маиший чиқиндилар билан ифлосланишининг олдини олиш мақсадида қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш ва вақтинча сақлаш учун мўлжалланган махсус чиқинди қутилари ўрнатилади.
8. Чиқинди қутилари мазкур қоидаларнинг 5-бандига мувофиқ, ҳудудларни тозалаш учун масъул бўлган жисмоний ва юридик шахслар томонидан мажбурий тартибда қуйидагиларда ўрнатилади:
кўп квартирали уйларнинг подъездига кириш йўлида — 1 та;
ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, ташкилотлар, шунингдек, савдо объектларининг биносига кириш (чиқиш) йўлида — 1-2 та;
метро, ер ости ва ер усти ўтиш жойларининг ҳар бир кириш (чиқиш) йўлида — 2 та;
аҳолининг маданий-маиший эҳтиёжларини ва ҳордиқ чиқаришини қондириш учун мўлжалланган объектларда (маданият ва истироҳат боғлари, ўрмон массивлари, боғлар, бульварлар, скверлар, хиёбонлар ва бошқалар) — объектнинг ҳар 800 м 2 майдонида 1 та ва йўлаклар ва йўлкалар чизиғи бўйлаб ўрнатилганда бир-биридан 40 метрдан узоқ бўлмаган масофада;
бозорлар ва савдо объектларида (супермаркет, гипермаркет ва бошқаларда) — объектнинг ҳар 250 м 2 майдонида 1 та ва савдо дўконлари қатори бўйлаб ўрнатилганда — бир-биридан 10 метрдан узоқ бўлмаган масофада;
жамоат йўловчи транспорт бекатларида — 1-2 та;
автотураргоҳлар ва автотранспорт воситаларини вақтинча сақлаш майдончаларига кириш (чиқиш) йўлида — 1-2 та;
даволаш муассасаларининг ҳовли ҳудудида — объектнинг ҳар 700 м 2 майдонида 1 та, асосий аллеяларда эса — бир биридан 10 метрдан узоқ бўлмаган масофада;
чекиш учун махсус ажратилган жойларда — 1-2 та;
пляжлар ва сув акваториялари (дарёлар, кўллар, кўрфазлар ёки ҳовузлар)га туташ рекреация зоналарида — сув бўлинишидан 15 м ҳамда яшил экинлардан 3 — 5 м узоқликда жойлаштирган ҳолда, объектнинг ҳар 800 м 2 майдонида 1 та;
кўп квартирали уйлар атрофидаги ҳудудларда ва марказий майдонларда, йўлкаларда ҳамда магистрал кўчаларнинг пиёдалар зонаси бўйлаб, шунингдек, кўприкларда — ҳудуддан фойдаланиш интенсивлигидан келиб чиқиб, пиёдалар серқатнов ҳудудда — ҳар 50 метрдан ошмаган масофада ва одам кам жойларда — ҳар 100 метрдан ошмаган масофада 1 тадан.
9. Турғун кўча чиқинди қутилари ҳаракатланадиган конструкцияга (ағдариладиган механизмга) эга бўлиши ва уларни ўрнатиш учун ажратилган жойга мустаҳкамлаб қўйиш учун асос қисмига эга бўлиши лозим.
Вақтинчалик савдо дўконлари, шу жумладан, кўчма шохобчаларга (озиқ-овқат маҳсулотларини сотиш ва умумий овқатланиш соҳасида хизматлар кўрсатиш палаткалари, дўкончаларига) туташ ҳудудларда — 5 метр радиусгача кўтариш механизмли ёки уларни бўшатиш учун алмаштириладиган челакларга эга бўлган кўчма чиқинди қутилари ўрнатилади.
10. Чиқинди қутилари, улардан белгиланган мақсадда фойдаланилиши ва хизмат кўрсатилиши (тозалаш, бўшатиш в.ҳ.) учун қулай бўлган жойга ўрнатилиши, пиёдалар, ногиронлиги бўлган шахслар ва болалар аравачалари ҳамда велосипедлар ҳаракатига халақит бермаслиги, тоза ва соз ҳолатда сақланиши, шунингдек, барча санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига мувофиқ бўлиши лозим.
Чиқинди қутиларини бўшатиш ва тозалаш уларнинг тўлишига кўра мунтазам равишда, лекин суткада бир маротабадан кам бўлмаган ҳолда олиб борилиши лозим.
Чиқинди қутиларини ювиш ва дезинфекция қилиш бир ойда камида бир маротаба амалга оширилиши лозим ёки уларнинг тозалигини ва қулай бўшатилишини таъминлаш учун махсус чиқинди қоплари (пакетлар) қўлланилиши мумкин.
11. Чиқинди қутиларини ўрнатиш, ўз вақтида хизмат кўрсатилишини таъминлаш (тозалаш, бўшатиш, ювиш, дезинфекция қилиш ва таъмирлаш) мазкур Қоидаларнинг 5-бандига мувофиқ, ҳудудларни тозалаш учун масъул бўлган жисмоний ва юридик шахсларнинг маблағлари ҳисобига амалга оширилади.
4-боб. Чиқиндиларни тўплаш шохобчаларини ташкил этиш ва улардан фойдаланиш
12. Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари кўмагида хусусий уй-жой мулкдорлари ширкати, профессионал бошқарув ташкилоти ёки тегишли ҳудудда яшовчиларнинг бевосита мурожаати бўйича чиқиндиларни тўплаш шохобчаларини жойлаштириш жойларини аниқлаш билан боғлиқ масалаларни ҳал қиладилар.
Ёпиқ турдаги чиқинди тўплаш шохобчаларини қуриш белгиланган тартибда ишлаб чиқилган ва келишилган намунавий ёки индивидуал лойиҳа (эскиз) асосида амалга оширилади.
Гавжумроқ жойларда ҳудудлардан фойдаланиш интенсивлигига боғлиқ равишда чиқинди тўплаш шохобчаларининг қўриқланмайдиган (модулли) иншоотлари ташкиллаштирилиши мумкин.
Фаолият юритаётган чиқинди тўплаш шохобчаларини бузиш ишлари уларнинг ўрнига янги чиқинди тўплаш шохобчалари қурилганидан сўнг амалга оширилади.
13. Чиқинди тўплаш шохобчалари турар жой биноларининг деразалари, болалар муассасалари участкаларининг чегараси, дам олиш жойларидан 20 метрдан кам бўлмаган ва 100 метрдан узоқ бўлмаган масофада шунингдек, моддий маданий мерос кўчмас мулк объектларининг қўриқланадиган тегралари чегараларидан ташқарида жойлаштирилади.
Чиқинди тўплаш шохобчасининг ҳудуди ўтиш йўлига туташ бўлиши, лекин махсус автотранспорт воситасининг киришига халақит бермаслиги лозим. Алоҳида жойлашган майдончада (ўтиш йўлидан узоқда) махсус автотранспорт воситасининг контейнерларни бўшатиш учун қулай кириш имконияти ва бурилиш майдончаси (12 м х 12 м) кўзда тутилади.
14. Чиқинди тўплаш шохобчаларини жойлаштириш (имкон даражасида) бинолар фасадининг кўча томонидаги транспорт ва пиёда транзит коммуникациясининг кўриниш зонаси ташқарисига лойиҳалаштирилади.
15. Чиқинди тўплаш шохобчасининг майдони ва унда жойлаштириладиган контейнерлар сони санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига мувофиқ белгиланади.
16. Чиқинди тўплаш шохобчалари ва контейнерларидан турар жой хоналарининг деразалари ва кириш йўлларигача бўлган масофа қатъий равишда санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига мувофиқ белгиланади.
17. Чиқинди тўплаш шохобчалари ободонлашган кириш йўли, тунги ташқи ёритқичлари, салқин ичимлик сув таъминоти ва канализацияга оқим тизими, шунингдек, ёмғир сувларини оқизиш канализацияга эга бўлиши лозим.
18. Контейнерларни ўрнатиш майдончаларининг юзаси асфальтланган ёки бетон қопламали бўлиши лозим. Сув туриб қолишига ва контейнерларнинг сирпаниб кетишига йўл қўймаслик мақсадида майдонча қопламасининг қиялиги ўтиш йўли қисми тарафга 5 — 10 фоизни ташкил этган ҳолда ва махсус автотранспорт воситасининг киришига қулай тарзда ўрнатилади.
19. Чиқинди тўплаш шохобчалари ҳудудида қуйидаги маълумотлар жойлаштирилади:
чиқинди тўплаш шохобчасининг номи ёки рақами;
чиқинди тўплаш шохобчасидан фойдаланувчи ташкилотнинг номи ва алоқа боғлаш маълумотлари, шу жумладан диспетчерлик хизматининг телефон рақами;
ҳудудий экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш органларининг ишонч телефон рақами, шунингдек, қаттиқ маиший чиқиндиларни олиб чиқиб кетиш жадвали.
5-боб. Чиқинди тўплаш шохобчаларини контейнерлар билан таъминлаш
20. Чиқинди тўплаш шохобчалари қаттиқ маиший чиқиндиларни алоҳида тўплаш учун мазкур қоидаларнинг 42-бандига мувофиқ, ажратиб турувчи ранглар ва махсус белгилар ҳамда ёзувлар билан маркаланган контейнерлар билан таъминланиши лозим.
Контейнерларни чиқинди ташиш машиналарига бўшатиш учун улар (хавфли маиший чиқиндилар учун махсус контейнерлар бундан мустасно) тўртта ғилдиракчалар билан жиҳозланган ва мустаҳкам олд деворига, шунингдек, махсус автотранспорт воситасининг манипулятори билан ишлаши учун мосламага эга бўлиши лозим.
21. Контейнерларга механик мустаҳкамлигини таъминловчи усул билан (контейнернинг инвентарь рақами ва балансда сақловчининг номи тўғрисида) маълумотлар қайд этилади.
22. Контейнерлар хизмат кўрсатиш (фойдаланиш) муддатининг тугаши, шунингдек, ҳақиқий техник ҳолатига (механик ва бошқа шикастларга) кўра янгисига ёки санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативлари талабларига жавоб берувчи, шикастланмаганларига (таъмирланганларига) алмаштирилиши лозим.
Контейнерлар кириш йўлаги билан тенг даражада жойлашиши лозим.
6-боб. Маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш
23. Қаттиқ ва суюқ маиший чиқиндиларни жойлаштириш ва сақлаш мазкур қоидалар, санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативлари, экологик талабларга мувофиқ ҳамда чиқиндилардан оқилона фойдаланишни таъминловчи усулларда ёки уларни бошқа шахсларга топшириш орқали амалга оширилади.
24. Жисмоний шахслар:
кўп квартирали уйларда — қаттиқ маиший чиқиндиларни чиқинди тўплаш шохобчаларига жойлаштиришда контейнерларга ташлайдилар;
якка тартибдаги турар жой секторида — қаттиқ маиший чиқиндиларни махсус автотранспорт воситаси «сигнал» усулида, жадвал бўйича келгунига қадар ўз ҳудудларида сақлайдилар ва махсус автотранспорт воситасига жойлаштирадилар.
Бунда, махсус чиқинди қоплари (пакетлар) ёки ғилдиракли ва зич ёпиладиган қопқоқли контейнерлардан (40 — 120 л) фойдаланилиши мумкин.
25. Ихтисослашган ташкилотнинг хизмат кўрсатиш ҳудудида жойлашган юридик шахслар маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетиш бўйича хизматлар кўрсатиш юзасидан шартнома тузадилар ва эгаллаб турган ер участкасида қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш учун ғилдиракли ва зич ёпиладиган қопқоқли ҳамда махсус автотранспорт воситасининг манипулятори билан ишлаши учун мосламага эга бўлган контейнерларни ўрнатган ҳолда, қаттиқ маиший чиқиндиларни вақтинчалик тўплаш ва сақлаш жойларини ташкиллаштирадилар (агар ижара шартномаларида бошқалар назарда тутилмаган бўлса).
Моддий маданий мерос кўчмас мулк объектлари ҳудудида қаттиқ маиший чиқиндиларни вақтинчалик тўплаш ва сақлаш жойлари бинолар фасадининг транспорт ва пиёда транзит коммуникацияси кўринмайдиган зонасида (имкон қадар) ташкил этилади ва бунда чиқинди ташиш махсус автотранспорт воситаларининг мазкур объектларга шикаст етказмаслик чоралари кўрилади.
Агар ер участкасида (кўчмас мулкда) ўз маиший ва хўжалик фаолиятини ер участкасининг (кўчмас мулкнинг) мулкдори билан ижара шартномаси ёки бошқа келишув асосида амалга ошираётган жисмоний ёки юридик шахс ўз кучи билан қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетилишини ташкиллаштирмаган тақдирда, қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетилишини ташкиллаштириш бўйича мажбуриятлар ер участкасининг (кўчмас мулкнинг) мулкдори зиммасига юкланади.
Ҳовлиларнинг ички ҳудудидаги контейнерларни ўрнатиш майдончаси махсус автотранспорт воситасининг кириш йўлларига яқин жойлашиши лозим.
26. Жисмоний ва юридик шахслар учун қуйидагилар тақиқланади:
қаттиқ маиший чиқиндиларни рухсат этилмаган жойларга ва объектларга (кўчаларга, ҳовлиларга, сув йўлларига, ариқ ва қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш, жойлаштириш ва кўмиш учун мўлжалланмаган бошқа жойларга) ташлаш ҳамда жойлаштириш;
суюқ маиший чиқиндиларни рухсат этилмаган жойларга ва объектларга (уйлар ҳудудидан ташқарига, суғориш тизими коллекторларига, сув йўлларига, ариқларга, ёмғир сувларининг канализация тизимига, очиқ, горизонтал ва вертикал ёпиқ дренажларга ҳамда ушбу мақсадлар учун мўлжалланмаган бошқа жойларга) оқизиш;
қаттиқ маиший чиқиндиларни автотранспорт воситаларидан уларнинг тўхташи, тўхтаб туриши ёки ҳаракатланиши вақтида рухсат этилмаган жойларга ва объектларга ташлаш;
қаттиқ маиший чиқиндиларни уларни жойлаштириш объектларида (ер ўралар, идишлар ва ҳ.к.), ташкилот ҳудуди, далалар ва аҳоли яшаш пунктларида махсус техник қурилмаларсиз ёқиш;
баргларни ёқиш;
кўп квартирали уйнинг умумий фойдаланиладиган жойларида қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш ва сақлаш жойларини ташкиллаштириш;
йирик габаритли маиший чиқиндилар ва қурилиш чиқиндиларини чиқинди тўплаш шохобчаларига ташлаш ва жойлаштириш;
қаттиқ ва суюқ маиший чиқиндиларни ташиш учун мўлжалланмаган (ҳужжатда назарда тутилмаган) транспорт воситаларида (йирик габаритли маиший чиқиндилар ва қурилиш чиқиндилари, шунингдек, дарахт ва буталарни кесиш ҳамда агротехник ишлов беришда ҳосил бўладиган чиқиндилар (дарахт ва бута шох-шаббалари, кесиш ишлари қолдиқлари ва бошқалар) бундан мустасно), шунингдек, маиший чиқиндиларни ташиш билан боғлиқ бўлмаган шахслар ҳамроҳлигида ташиш.
7-боб. Йирик габаритли маиший чиқиндилар
27. Йирик габаритли маиший чиқиндилар 8 — 10 м 2 дан кам бўлмаган майдонли, сунъий сув ўтказмайдиган қоплама ва ёмғир сувларини оқизиш тизимлари билан жиҳозланган, махсус ажратилган майдончаларда тўпланиши лозим.
28. Йирик габаритли маиший чиқиндиларни тўплаш учун майдончалар:
кўп квартирали турар жой секторида — қаттиқ маиший чиқиндиларни тўплаш шохобчаларига бевосита яқинликда;
якка тартибдаги турар жой секторида — майдончанинг 100 — 200 метр радиусдаги самарали қамрови ҳисоби билан энг яқин турар жой ва (ёки) одамларнинг доимий бўлиш жойи объектларигача 20 метрдан яқин бўлмаган масофада ажратилади.
Йирик габаритли маиший чиқиндиларни тўплаш учун майдончаларнинг муқобил варианти бўлиб, мультилифт тизими билан жиҳозланган махсус автотранспорт воситалари ёрдамида ташиладиган, 3 — 6 м 3 ҳажмли контейнерларни (алмашадиган кузовларни) ўрнатиш ҳисобланади.
29. Йирик габаритли маиший чиқиндиларни уларнинг ҳосил бўлиш жойидан олиб чиқиб кетиш ихтисослашган ташкилотлар томонидан жисмоний ва юридик шахсларнинг буюртманомаси асосида, алоҳида тўлов эвазига амалга оширилиши мумкин.
8-боб. Қурилиш чиқиндилари
30. Қурилиш, монтаж, таъмирлаш, шунингдек, бино ва иншоотларни бузиш ишларини амалга оширувчи шахслар мазкур объектларда ҳосил бўлувчи қурилиш чиқиндиларининг зич тўпланишини таъминлаши лозим.
Аҳолидан ҳосил бўлувчи қурилиш чиқиндилари йирик габаритли маиший чиқиндиларни тўплаш майдончаларига йиғилади.
Объектларни қуриш, реконструкция қилиш ёки бузиш ишларини амалга оширувчи ташкилотлар улар томонидан ҳосил бўладиган қурилиш чиқиндилари билан боғлиқ ишларни амалга ошириш жараёнлари тартибини белгилайдиган техник ва технологик ҳужжатларга шунингдек, атроф муҳитга таъсир кўрсатилиши тўғрисидаги баёнот лойиҳа ҳужжатлари бўйича ва давлат экологик экспертизасининг ижобий хулосасига эга бўлиши лозим.
Чиқиндиларни қурилиш майдончаларидан олиб чиқиб кетиш ва бунда табиатни муҳофаза қилиш талабларига риоя қилиш масъулияти, агар буюртмачи билан шартномада бошқа шартлар назарда тутилмаган бўлса, ишларни бажаришда пудратчи бўлган жисмоний ёки юридик шахс зиммасига юкланади.
31. Фаолияти натижасида қурилиш чиқиндилари ҳосил бўладиган ташкилотлар қурилиш чиқиндиларини максимал утилизация қилиш, сотиш ёки чиқиндиларни тўплаш, ташиш, утилизация қилиш билан шуғулланувчи бошқа юридик ва жисмоний шахсларга топшириш учун комплекс чораларни амалга ошириши, шунингдек, утилизация қилинмайдиган қурилиш чиқиндиларини экологик хавфсиз кўмилишини таъминлаши лозим.
32. Қурилиш чиқиндиларини уларнинг ҳосил бўлиш жойидан олиб чиқиб кетиш, ихтисослашган ташкилотлар томонидан жисмоний ва юридик шахсларнинг буюртманомаси асосида, алоҳида тўлов эвазига амалга оширилиши мумкин.
9-боб. Автотранспорт чиқиндилари
33. Жисмоний ва юридик шахслар (автотураргоҳлар эгалари, ёнилғи қуйиш шохобчалари, автотранспорт, механизмлар ва бошқа техникаларга техник хизмат кўрсатиш ва таъмирлаш устахоналари) барча ҳосил бўлувчи автотранспорт чиқиндиларини тўплаш, олиб чиқиб кетиш, қайта ишлаш ва зарарсизлантирилишини таъминлаши шарт.
34. Барча турдаги транспорт, машина ва механизмларнинг чиқиндилари қисмларга бўлиниши ва тури бўйича алоҳида тўпланиши лозим, жумладан:
ишлатилиб бўлинган мойлар мазкур чиқиндиларни тўплаш, утилизация қилиш ва қайта ишлаш билан шуғулланувчи ташкилотларга топширилади;
аккумуляторларнинг электролитлари махсус идишларга тўкилади ва мазкур чиқиндиларни тўплаш, утилизация қилиш ҳамда қайта ишлаш билан шуғулланувчи ташкилотларга зарарсизлантириш учун топширилади;
электролити тўкилган кислотали аккумулятор батареялари иккиламчи хом ашё ва рангли металларни қабул қилувчи пунктларда тўпланади;
автомобиль покришкалари мазкур чиқиндиларни тўплаш, утилизация қилиш ҳамда қайта ишлаш билан шуғулланувчи ташкилотларга қайта ишлаш учун топширилади;
иккиламчи моддий ресурс ҳисобланган бошқа чиқиндилар (пластмасса, металл ва ҳ.к.) қабул қилиш пунктларига топширилади.
10-боб. Ўсимликлардан ҳосил бўладиган чиқиндиларни тозалашда, шунингдек, дарахт ва буталарни кесиш ҳамда агротехник ишлов беришда ҳосил бўладиган чиқиндилар
35. Хазонлар тўкилиши даврида тўкилган баргларни ҳар куни йиғиштириш зарур.
Тўпланган барглар махсус ажратилган жойлар ёки компостёрлаш майдонларига олиб чиқилади. Тўпланган баргларни олиб чиқиб кетиш мазкур қоидаларнинг 5-бандига мувофиқ, ҳудудларни тозалаш учун масъул бўлган жисмоний ва юридик шахслар томонидан ёки шартнома асосида (алоҳида буюртма бўйича) ихтисослашган ташкилотлар томонидан амалга оширилади.
Компостёрлаш жараёни филтрацияга қарши асосга, дренаж сувларини тўплаш ва оқизиш тизимига эга бўлган, махсус тайёрланган майдончада амалга оширилади. Чиқиндилар уюм қилиб жойлаштирилади.
36. Ҳудудларнинг дарахт ва буталарни кесиш ҳамда агротехник ишлов беришда ҳосил бўладиган чиқиндилар (дарахт ва бута шох-шаббалари, кесиш ишлари қолдиқлари, барглар ва бошқалар) билан бир суткадан ортиқ ифлослантирилишига йўл қўйилмайди.
11-боб. Суюқ маиший чиқиндилар
37. Марказлашган канализация тармоқлари мавжуд бўлмаган уйларда суюқ маиший чиқиндиларни тўплаш учун белгиланган тартибда оқова йиғилувчи, герметик резервуарли чиқинди тўкиладиган ўралар ўрнатилади.
Чиқинди тўкиладиган ўра махсус автотранспорт воситасининг (ассенизация автомобилининг) эркин ҳаракатланиши ҳисобга олинган ҳолда жойлашиши ҳамда санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативлари талабларига мувофиқ бўлиши лозим.
38. Суюқ маиший чиқиндиларни олиб чиқиб кетиш махсус автотранспорт воситасига (ассенизация автомобилига) эга бўлган ихтисослашган ташкилотлар томонидан шартнома асосида ёки алоҳида буюртма бўйича амалга оширилади.
39. Чиқинди тўкиладиган ўраларни тозалаш даврийлиги санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига мувофиқ амалга оширилади.
Суюқ маиший чиқиндилар қуйиладиган станциялар, ассенизация далалари ёки суюқ маиший чиқиндиларни қабул қилиш бўйича махсус объектларга олиб чиқиб кетилади.
12-боб. Хавфли маиший чиқиндилар
40. Чиқинди тўплаш шохобчаларида хавфли маиший чиқиндиларни тўплаш учун махсус контейнерлар (хавфли маиший чиқиндиларни сақлаш, юклаш-тушириш ишлари ва ташишда уларнинг бутлигини таъминлайдиган тўпловчи идишлар) ўрнатилади.
41. Йиғилган хавфли чиқиндилар мазкур чиқиндиларни йиғиш, утилизация қилиш ва қайта ишлаш билан шуғулланувчи ташкилотларга топширилади.
13-боб. Қаттиқ маиший чиқиндиларни алоҳида тўплаш ва олиб чиқиб кетиш
42. Чиқинди тўплаш шохобчаларида алоҳида тўплашни ташкиллаштириш мақсадида мажбурий тарзда қуйидагилар учун тўрт турдаги контейнерлар ўрнатилади:
қайта ишланадиган қаттиқ маиший чиқиндилар (иккиламчи моддий ресурслар аралашмасидан иборат чиқиндилар) учун — кўк ранг;
органик қаттиқ маиший чиқиндилар (озиқ-овқат ва бошқа биологик чирийдиган чиқиндилар) учун — жигарранг;
қайта ишланмайдиган қаттиқ маиший чиқиндилар (бошқа маиший чиқиндилар) учун — кулранг;
хавфли маиший чиқиндилар учун — тўқ сариқ ранг;
Қаттиқ маиший чиқиндиларни тўлиқ саралаб йиғиш учун ажратиб турувчи рангли ва (ёки) махсус белгилар ҳамда ёзувлар билан маркаланган қўшимча контейнерлар (пластмасса чиқиндилари — сариқ, шиша ва шиша синиқлари — оқ, қоғоз чиқиндилари — ҳаво ранг) ўрнатилиши мумкин.
Бунда, қайта ишланадиган ва хавфли маиший чиқиндилар кейинчалик чиқиндиларни утилизация қилиш ва қайта ишлаш билан шуғулланувчи юридик шахсларга шартнома асосида сотиш ва (ёки) бериш учун саралашга юборилади.
43. Алоҳида тўпланган ва сараланган қаттиқ маиший чиқиндиларни олиб чиқиб кетиш учун чиқинди ташиш машиналаридан фойдаланган ҳолда, олиб чиқиб кетишнинг бир нечта жадвалларини ташкиллаштириш орқали ёки қаттиқ маиший чиқиндиларнинг турли фракциялари учун алоҳида камералар ўрнатилган бункерли махсус автотранспорт воситаларидан фойдаланилиши мумкин.
14-боб. Маиший чиқиндиларни ташишга қўйиладиган асосий талаблар
44. Маиший чиқиндиларни ташиш уларни ташилишида тушириб қолдириш, авария ҳолатини пайдо қилиш, инсонлар саломатлиги ва атроф-муҳитга зарар етказиш эҳтимолларини истисно қилувчи усуллар билан амалга оширилади.
Қаттиқ маиший чиқиндиларни ташиш махсус автотранспорт воситаларида (чиқинди ташиш машиналари ва бошқа махсус машиналарда) амалга оширилади (йирик габаритли маиший ва қурилиш чиқиндилари, шунингдек, дарахт ва буталарни кесиш ҳамда агротехник ишлов беришдан ҳосил бўладиган чиқиндилар бундан мустасно).
Моддий маданий мерос кўчмас мулк объектларига шикаст етказилишининг олдини олиш мақсадида улар жойлашган ҳудудларга беш тоннадан юқори вазнга эга катта ҳажмли чиқинди ташиш махсус автотранспорт воситалари киритилишига йўл қўйилмайди.
Маиший чиқиндиларни махсус автотранспорт воситасининг кузовидан ташқарида ташилишига йўл қўйилмайди.
Маиший ва бошқа чиқиндилар ташиб кетиладиган махсус транспорт воситаларини бошқаришга махсус тайёргарлик, инструктаж ва тиббий кўрикдан ўтган ҳайдовчилар қўйилади.
45. Маиший чиқиндиларни ташиш уларни ташиш учун ҳаракат йўналиши кўрсатилган ҳолда, белгиланган тартибда тўлдирилган ҳужжатлар мавжуд бўлганда амалга оширилади.
15-боб. Қаттиқ маиший чиқиндиларни кўмишга қўйиладиган асосий талаблар
46. Қаттиқ маиший чиқиндилар полигонлар, чиқиндиларни қайта ишлаш ва ёқиш заводлари, компостёрлаш майдонларига олиб чиқиб кетилади.
Қаттиқ маиший чиқиндиларни кўмиш қонунчиликда белгиланган тартибда амалга оширилади.
47. Қайта ишланадиган қаттиқ маиший чиқиндиларни полигонларга кўмиш тақиқланади.
15 1 -боб. Иккиламчи хом ашёни қабул қилиш шохобчаларини ташкил этиш ва улардан фойдаланиш, шунингдек, иккиламчи хом ашёни тайёрлашга доир асосий талаблар
1-§. Иккиламчи хом ашёни қабул қилиш шохобчаларини ташкил этиш ва улардан фойдаланиш
47 1 . Иккиламчи хом ашёни қабул қилиш шохобчаларини (кейинги ўринларда — қабул қилиш шохобчалари) ташкил этиш алоҳида қурилган биноларда ёки нотурар жой биноларининг алоҳида хоналарида, шунингдек, кўчма (мобиль) воситаларда амалга оширилиши мумкин.
Алоҳида қуриладиган бинолардаги қабул қилиш шохобчаларини жойлаштириш аҳоли пунктларининг бош режаларига ва бошқа шаҳарсозлик ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади. Шаҳарсозлик ҳужжатлари мавжуд бўлмаганда Қорақалпоғистон Республикаси Қурилиш вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳар қурилиш бош бошқармалари ҳузуридаги ҳудудий архитектура-шаҳарсозлик кенгашларининг розилиги олиниши зарур.
Аҳоли гавжумроқ жойларда ҳудудлардан фойдаланиш интенсивлигига боғлиқ равишда, шунингдек, чиқинди тўплаш шохобчаларида иккиламчи хом ашёни тўплаш ва тайёрлаш учун вақтинчалик иншоотлар ташкил этилиши мумкин.
Нотурар жой биноларида жойлаштириладиган қабул қилиш шохобчалари иккиламчи хом ашёни қабул қилиш ва олиб чиқиб кетиш учун алоҳида кириш/чиқиш йўли мавжуд бўлган зарур хоналарга эга бўлиши лозим.
Қабул қилиш шохобчаларининг бевосита турар жой биноларида ташкил этилишига йўл қўйилмайди.
47 2 . Қабул қилиш шохобчаси фаолиятини ташкил этиш учун иккиламчи хом ашёни тайёрловчилар атроф муҳитга таъсир кўрсатишнинг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга (экологик нормативларга) ва давлат экологик экспертизасининг ижобий хулосасига эга бўлиши лозим.
47 3 . Алоҳида қурилган биноларда жойлашган қабул қилиш шохобчаларининг оралиқ масофаси турар жой ва маъмурий бинолардан 20 метрдан кам бўлмаган ва даволаш, мактабгача таълим ташкилотлари ҳамда ўқув муассасалари, озиқ-овқат маҳсулотларини сотиш ҳамда умумий овқатланиш объектлари, шунингдек, дам олиш жойларидан 50 метрдан кам бўлмаган масофани ташкил этиши ҳамда моддий маданий мерос кўчмас мулк объектларининг қўриқланадиган тегралари чегараларидан ташқарида жойлашиши лозим.
Иккиламчи хом ашёни сақлаш омборхоналари ва майдончалари даволаш, мактабгача таълим ташкилотлари ҳамда ўқув муассасаларидан, озиқ-овқат маҳсулотларини сотиш ҳамда умумий овқатланиш объектлари, шунингдек, дам олиш жойларидан 50 метрдан кам бўлмаган узоқликда бўлиши керак.
47 4 . Алоҳида қурилган биноларда жойлашган қабул қилиш шохобчалари қуйидагиларга эга бўлиши зарур:
ободонлаштирилган кириш йўллари;
иккиламчи хом ашёни қабул қилиш учун алоҳида хона ва (ёки) майдонча;
ҳар хил турдаги иккиламчи хом ашёни вақтинчалик сақлаш учун алоҳида-алоҳида бўлинган омборхоналар ва (ёки) майдончалар;
тоза ва ишлатилган (ишчи) кийимларни сақлаш учун шкаф ва дезинфекция воситалари;
табиий ва сунъий (шу жумладан, тунги ташқи) ёритқичлар;
ичимлик сув таъминоти ва канализацияга оқим тизими, санузел, шунингдек, ёмғир сувларини оқизиш канализацияси.
Марказлаштирилган ичимлик сув таъминоти тармоғи мавжуд бўлмаганда, ходимлар қўл ювиши учун қўлювгичлардан фойдаланилади. Марказлашган канализация тармоғи мавжуд бўлмаганда ўралар ўрнатилишига йўл қўйилади.
47 5 . Барча турдаги қабул қилиш шохобчаларида:
полнинг юзаси осон тозаланадиган ва дезинфекция қилинадиган қопламага эга бўлиши;
деворлар осон ювиладиган материаллар билан қопланган бўлиши;
хона шамоллатиладиган бўлиши;
контейнерларни ўрнатиш майдончаларининг юзаси асфальтланган ёки бетон қопламали бўлиши керак.
Сув туриб қолишига ва контейнерларнинг сирпаниб кетишига йўл қўймаслик мақсадида майдонча қопламасининг қиялиги ўтиш йўли қисми тарафга 5 — 10 фоизни ташкил этган ҳолда ва транспорт воситасининг киришига қулай тарзда ўрнатилади.
47 6 . Барча турдаги қабул қилиш шохобчалари (шу жумладан, омборхоналар ва майдончалар) ёнғин хавфсизлиги талабларига жавоб бериши ва тоза тутилиши керак.
Хоналар ҳар куни намлантириб тозаланиши ва камида бир ҳафтада бир марта — дезинфекция, зарур ҳолларда — дезинсекция ва дератизация қилиниши лозим.
Иккиламчи хом ашёни қабул қилиш ва сақлаш контейнерлари ва бошқа идишлар вақти-вақти билан дезинфекция қилиниши ва ювилиб турилиши керак (камида ҳар уч ойда бир марта).
Бунда дезинфекция воситаларини уларни қўллаш бўйича йўриқномаларга мувофиқ ишлатиш, ишлаб чиқарувчининг асл қадоқлаш идишида, алоҳида ажратилган жойларда сақлаш зарур.
Қабул қилиш шохобчасига туташ ҳудуд (5 м радиусда) ҳар куни тозаланиши ва озода сақланиши керак.
47 7 . Иккиламчи хом ашёни қабул қилиш ва сақлаш учун мўлжалланган контейнерлар ва бошқа идишлар хизмат кўрсатиш (фойдаланиш) муддатининг тугаши, шунингдек, ҳақиқий техник ҳолатига (механик ва бошқа шикастланишларга) кўра янгисига ёки техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар (санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативлари) талабларига жавоб берувчи, шикастланмаганларига (таъмирланганларига) алмаштирилиши лозим.
47 8 . Турғун қабул қилиш шохобчаларида кўринадиган жойга қуйидаги маълумотлар осиб қўйилиши (жойлаштирилиши) керак:
ташкилотнинг номи ва алоқа боғлаш маълумотлари (шу жумладан, телефон рақами);
иш вақти (иккиламчи хом ашёни қабул қилиш);
қабул қилинадиган иккиламчи хом ашё турлари ва нархлари.
2-§. Иккиламчи хом ашёни тайёрлаш ва ташиш
47 9 . Иккиламчи хом ашёни тайёрлаш:
қабул қилиш шохобчалари орқали иккиламчи хом ашёни сотиб олиш ёки бепул қабул қилиш;
иккиламчи хом ашё доимий равишда ҳосил бўладиган объектларни контейнер, чиқинди қутиси, яшик ва бошқа махсус воситалар билан таъминлаш;
қаттиқ маиший чиқиндиларни қайта юклаш станциялари ва полигонларида иккиламчи хом ашёни саралаш йўли билан амалга оширилиши мумкин.
Маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни комплекс амалга ошириш кластерларига хизмат кўрсатиш учун белгиланган тартибда бириктириб берилган ҳудудларда иккиламчи хом ашёни (металл парчалари ва чиқиндиларини сотиб олишдан ташқари) қабул қилиш шохобчалари орқали тайёрлаш мазкур кластерлар томонидан амалга оширилади (мазкур ҳудудда қайта ишловчи ташкилотларнинг иккиламчи хом ашёни ўзларига тегишли шохобчалар орқали сотиб олиши ёки қабул қилиши бундан мустасно).
47 10 . Қаттиқ маиший чиқиндиларни қайта юклаш станциялари ва полигонларида иккиламчи хом ашёни тайёрлаш фақат саралаш ускуналаридан фойдаланиш орқали ва барча техника хавфсизлиги талабларига риоя этган ҳолда амалга оширилади.
47 11 . Иккиламчи хом ашёни тайёрлаш жараёнида фуқаролар саломатлигига ва атроф муҳитга салбий таъсир кўрсатмайдиган замонавий технология ва усуллар қўлланилиши керак.
47 12 . Иккиламчи хом ашёни тайёрлашда оғир меҳнат талаб қилинадиган технологик жараёнлар механизациялаштирилган бўлиши лозим.
47 13 . Иккиламчи хом ашёни вақтинча сақлаш омборхоналарда ва (ёки) махсус ажратилган майдончаларда амалга оширилади.
47 14 . Тайёрланган макулатура, газлама ва полимер материаллар хом ашёси уларни вақтинча сақлаш жойларида турлари бўйича алоҳида прессланган ҳолда сақланиши керак.
Иситиладиган омборларда (хоналарда) сақланганда иккиламчи хом ашё иситиш мосламасидан 1 метрдан яқин бўлмаган масофада жойлаштирилади. Бунда иситиш мосламаларининг олди тўсилган бўлиши зарур.
47 15 . Қуйидагилар тақиқланади:
а) даволаш-профилактика (инфекция, тери-таносил, онкологик, сил) муассасаларида ва бўлинмаларида (паталого-анатомик, йирингли жарроҳлик ва бошқалар), ветеринария муассасаларида, шунингдек, заҳарли моддалар ишлаб чиқарувчи ва (ёки) улардан фойдаланувчи ташкилотларда иккиламчи хом ашёни тайёрлаш;
б) қабул қилиш шохобчасида тиббиёт чиқиндилари хом ашёсини тайёрлаш;
в) маиший чиқиндиларни олиб чиқиб кетиш хизматини кўрсатиш жараёнида, шунингдек, маиший чиқиндиларни тўплаш шохобчалари ва саралаш пунктларидан маиший чиқиндилар таркибидаги иккиламчи хом ашёни ихтисослашган ташкилотнинг розилигисиз ажратиб олиш ва ўзлаштириш;
г) иккиламчи хом ашё вақтинча йиғиладиган ва сақланадиган жойлар яқинида (5 метрдан кам бўлмаган радиусда) очиқ оловдан фойдаланиш ва пайвандлаш ишларини олиб бориш;
д) иккиламчи хом ашёни утилизация қилиш ва (ёки) қайта ишлашни ушбу мақсадлар учун мўлжалланмаган ускуна ва жиҳозларда ўзбошимчалик билан амалга ошириш;
е) иккиламчи хом ашёни йўловчи ва озиқ-овқат ташишга мўлжалланган транспорт воситалари, шунингдек, ҳайвонларга қўшиб тортиладиган, двигатель билан жиҳозланмаган қурилмаларда ташиш;
ж) иккиламчи хом ашёни ташишда уни транспорт воситасининг кузовидан ташқарисига жойлаштириш.
47 16 . Иккиламчи хом ашёни ташиш фаолияти авария ҳолатини юзага келтириш, фуқаролар саломатлиги ва атроф муҳитга зарар етказиш эҳтимолларини истисно қилувчи усуллар билан, шунингдек, йўл ҳаракати хавфсизлиги қоидаларига риоя этган ҳолда амалга оширилади.
Иккиламчи хом ашёни очиқ кузовли транспорт воситаларида ташишда уларнинг усти брезент ёки бошқа материаллар билан ёпиб қўйилиши шарт.
47 17 . Иккиламчи хом ашёни ташишга мўлжалланган транспорт воситаси қуйидаги талабларга жавоб бериши лозим:
ҳайдовчи кабинаси юк платформасидан муқим ўрнатилган тўсиқ билан ажратилган бўлиши;
кузов тубининг юзаси ва деворлари герметик, бортлардан бири эса очиладиган бўлиши;
транспорт воситасининг барча қисмлари тозалаш ва дезинфекция қилиш учун қулай бўлиши;
кузовнинг ички қисми ювиш ва дезинфекция воситалари таъсирига чидамли материаллар билан қопланган бўлиши;
кузов ташқи қисмининг уч томонида «Иккиламчи хом ашё» ёзуви бўлиши.
3-§. Топшириладиган иккиламчи хом ашё учун ўзаро ҳисоб-китоб қилиш ва нақд пул маблағларини сарфлаш
47 18 . Иккиламчи хом ашёни топширувчилар билан ўзаро ҳисоб-китоблар ҳақиқатда топширилган иккиламчи хом ашё миқдори учун:
юридик шахслар билан — нақдсиз шаклда;
жисмоний шахслар билан — нақд шаклда, шунингдек, Ўзбекистон Республикасининг қонунчилигига мувофиқ тўловнинг бошқа усулларида амалга оширилади.
47 19 . Қабул қилинаётган иккиламчи хом ашё учун ўзаро ҳисоб-китоб қилинишида иккиламчи хом ашёни топширишни рағбатлантирувчи, тайёрловчилар томонидан белгиланадиган эркин (келишилган) нархлар қўлланилади.
47 20 . Қабул қилиш шохобчаларида иккиламчи хом ашёни қабул қилиш учун тарози ва бошқа зарур ўлчов асбоблар бўлиши шарт.
47 21 . Тайёрланадиган иккиламчи хом ашё учун ҳисоб-китобларни амалга оширишда зарур бўладиган нақд пул маблағларини олиш мақсадида иккиламчи хом ашёни тайёрловчилар хизмат кўрсатувчи тижорат банкига ҳисобланган ҳажмларда иккиламчи хом ашё қабул қилишни (сотиб олишни) таъминлайдиган суммага пул чекини топширадилар.
47 22 . Иккиламчи хом ашёни тайёрловчилар қарамоғидаги қабул қилиш шохобчаларига нақд пул маблағларини ажратишни харажат касса ордери ёки ташкилот раҳбари ва бош бухгалтери томонидан имзоланган тўлов қайдномаси бўйича амалга оширадилар.
47 23 . Иккиламчи хом ашёни тайёрловчиларнинг таркибий бўлинмалари ҳисобланган қабул қилиш шохобчалари ҳар ойда уларга нақд пул маблағларига талаб ва харажатлар тўғрисида ҳисобот тақдим этадилар.
47 24 . Нақд пул маблағларидан бошқа мақсадларда фойдаланишга йўл қўйилмайди. Тайёрланган иккиламчи хом ашёни сотиш қонунчиликда белгиланган тартибда, савдо қоидаларига мувофиқ амалга оширилади.
47 25 . Пул маблағларининг тушиши, уларни қабул қилиш шохобчаларига тарқатиш, нақд пул маблағларининг сақланиши, нақд пул маблағлари ва иккиламчи хом ашё ҳаракати билан боғлиқ бўлган барча операциялар бўйича бирламчи ҳужжатларни тўғри ва ўз вақтида расмийлаштириш учун жавобгарлик ташкилот раҳбари ва бош бухгалтерига юкланади.
4-§. Тайёрланаётган иккиламчи хом ашёни ҳисобга олиш
47 26 . Иккиламчи хом ашёни тайёрловчи ташкилот раҳбарининг буйруғи билан иккиламчи хом ашё ҳаракатининг ҳисоби ва назоратини юритиш бўйича масъул шахс тайинланади.
47 27 . Юридик шахслардан иккиламчи хом ашёни қабул қилишда уч нусхада қабул қилиш-топшириш далолатномаси тузилади, унинг бир нусхаси кейинчалик ҳисобварақ-фактурани расмийлаштириш учун иккиламчи хом ашёни топширувчига берилади.
Иккиламчи хом ашёнинг миқдори (оғирлиги) ва тавсифи иккиламчи хом ашёни тайёрловчи томонидан ҳақиқатда қабул қилиш ҳолати бўйича тузиладиган қабул қилиш-топшириш далолатномаларида қайд қилинади.
47 28 . Қабул қилиш-топшириш далолатномасининг қатъий ҳисоботи юритилади ва у ҳар бир варағи белгиланган тартибда рақамланган ва тикилган қабул қилиш-топшириш далолатномаларини ҳисобга олиш дафтарида қайд этилади.
5-§. Иккиламчи хом ашёни қабул қилиш (тўплаш) ва тайёрлашда ходимларнинг шахсий гигиенаси ва хавфсизлигини таъминлаш
47 29 . Иккиламчи хом ашёни қабул қилиш (тўплаш), саралаш, сақлаш ва ташиш билан шуғулланадиган, шунингдек, транспорт воситалари ва контейнерларга санитар ишлов бериш ишларини амалга оширувчи ходим дастлабки ва даврий тиббий кўриклардан ўтиши (бир йилда камида бир марта) ва қонунчиликда белгиланган тартибда кўп учрайдиган ҳамда ўта хавфли инфекцияли касалликларга (сил, гепатит, ўлат, вабо ва бошқалар) қарши профилактик иммунизация (вакцинация) қилиниши лозим.
47 30 . Иккиламчи хом ашёни қабул қилиш (тўплаш), саралаш, сақлаш ва ташишга қўйилган ходим тегишли махсус кийим ва шахсий гигиена ҳамда ҳимоя воситалари (ниқоб ёки респиратор, қўлқоп, ҳимоя комбинезони, ювиш воситалари ва бошқалар), шунингдек, биринчи тиббий ёрдам воситалари билан бирга дори қутиси билан таъминланиши керак.
Махсус кийим қулай ва ишловчиларни чанг ҳамда бошқа ифлосланишлардан ҳимоя қилиши, осон тозаланадиган ва дезинфекция қилинадиган бўлиши лозим.
47 31 . Санитария-эпидемиологик жиҳатидан хавф туғдирувчи иккиламчи хом ашё тезкор изоляция қилиниши ва зарарсизлантирилиши керак.
16-боб. Ҳудудларни йил мавсумлари бўйича тозалаш
48. Ҳудудларни баҳор-ёзги тозалаш ишлари ҳар йили март-август даврида амалга оширилади ва қуйидагилардан иборат бўлади:
кўча — йўллар тармоғининг қатнов қисмини, йўлкалар ва майдонларни супуриш ва ювиш (сув сепиш);
кўп квартирали уйлар атрофидаги барча ҳудудларни кунлик (якшанбадан ташқари) санитария жиҳатидан тозалаш, йўлкаларни, кириш йўллари зиналарини супуриш;
ҳудудларни қаттиқ маиший чиқиндилар билан ифлосланишдан тозалаш;
чиқинди тўплаш шохобчаларини тозалаш, чиқинди қутиларини тозалаш ва ювиш.
49. Ҳудудларни куз-қишки тозалаш ишлари сентябрдан февраль ойигача амалга оширилади ва қуйидагилардан иборат бўлади:
баргларни супуриш ва тўплаш, ариқларни тозалаш;
кўча — йўллар тармоғининг қатнов қисмини, йўлкалар ва майдонларни супуриш;
қаттиқ қопламаларга музга қарши материаллар билан ишлов бериш;
қорларни супуриш ва суриш, сирпанчиқларни бартараф этиш, кўча — йўллар тармоғининг қатнов қисми, йўлкалар, майдонларда ҳосил бўлган қор ва қор-музликларни йўқ қилиш;
кўп квартирали уйлар атрофидаги барча ҳудудларни кунлик (якшанбадан ташқари) санитария жиҳатидан тозалаш, йўлкаларни, кириш йўллари зиналарини супуриш;
ҳудудларни қаттиқ маиший чиқиндилар билан ифлосланишдан тозалаш;
чиқинди тўплаш шохобчаларини тозалаш, чиқинди қутиларини тозалаш ва ювиш.
50. Уй атрофидаги ҳудудларни механизация воситасида тозалаш ишлари кундузи амалга оширилиши лозим.
Тозалаш машиналари ёрдамида тозалашнинг имкони бўлмаган жойлар, ушбу машиналар иш бошлашидан аввал қўл ёрдамида тозаланиши лозим. Йўлкалар ва уй атрофидаги ҳудудларнинг ўтиш йўлларидаги қор қўл ёрдамида тозаланганда курак билан тўлиқ олиб ташланиши лозим.
17-боб. Мазкур қоидаларга риоя этилишини назорат қилиш
51. Ўзбекистон Республикаси Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлигининг давлат экологик назоратини амалга оширувчи мансабдор шахслари (кейинги ўринларда мансабдор шахслар деб аталади) мазкур Қоидаларга риоя қилиниши юзасидан доимий назоратни амалга оширадилар.
52. Мазкур қоидаларнинг 3 , 4 ва 5-боблари шунингдек, 15 1 -бобнинг 2-параграфи талабларини бузиш ҳоллари аниқланганда, мансабдор шахслар қуйидаги таъсир кўрсатиш чораларини кўрадилар:
чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида қонунчилик талабларига риоя этилишининг мониторинги ёки давлат экологик назорати натижалари бўйича, далолатнома (маълумотнома) расмийлаштирган ҳолда, жисмоний ва юридик шахсларга мазкур қоидаларнинг 3 , 4 ва 5-боблари шунингдек, 15 1 -бобнинг 2-параграфи талабларининг бузилиши бўйича аниқланган ҳолатларни бартараф этиш тўғрисида мажбурий кўрсатмалар беради;
қонун бузилишларининг жисмоний ва юридик шахслар томонидан бартараф этилиши юзасидан аввалги мониторинг ёки давлат экологик назорати натижаларига кўра фақатгина далолатномада (маълумотномада) кўрсатилган фактлар бўйича ва муддатларда ёки жисмоний ёки юридик шахсларнинг мурожаатига кўра — белгиланган муддатдан олдин, назорат қилувчи орган буйруғига асосан бир иш куни давомида назоратни амалга оширадилар;
жисмоний ва юридик шахслар томонидан мансабдор шахсларнинг мажбурий кўрсатмалари бажарилмаган ҳолларда, чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасидаги қонунчиликни бузганлиги учун маъмурий жавобгарликка тортиш чораларини кўрадилар.
Мазкур банднинг учинчи ва тўртинчи хатбошиларида назарда тутилган функциялар назорат қилувчи органлар фаолиятини мувофиқлаштирувчи органлар билан қўшимча келишувсиз амалга оширилиб, улар бир иш куни давомида хабардор қилинади.
53. Маиший чиқиндиларни рухсат этилмаган жойларга жойлаштирган шахсларни аниқлашнинг имкони бўлмаган тақдирда, мансабдор шахслар, мазкур қоидаларнинг 5-бандига мувофиқ ҳудудларни тозалаш учун масъул бўлган жисмоний ва юридик шахсларнинг маблағлари ҳисобига рухсат этилмаган ва тартибсиз чиқиндихоналарни бартараф этиш ёки ҳудудларни тозалаш, шунингдек, чиқиндихона ҳудудини қайта тиклаш бўйича мажбурий кўрсатмалар бериш (икки иш кунидан тўрт иш кунигача бўлган муддат белгилаган ҳолда) ҳуқуқига эгалар.
Мажбурий кўрсатмалар масъул шахслар томонидан белгиланган муддатларда бажарилмаган тақдирда, мансабдор шахслар «Тоза ҳудуд» ва «Махсустранс» давлат унитар корхоналарини шунингдек, хусусий ихтисослашган ташкилотларни келишув асосида жалб этган ҳолда, рухсат этилмаган ва тартибсиз чиқиндихоналарни бартараф этиш ёки ҳудудларни тозалаш, шунингдек, чиқиндихона ҳудудини қайта тиклаш чораларини кўриб, мажбурий кўрсатмаларни бажармаган шахсларга санитария жиҳатидан тозалаш хизматлари бўйича тўловларни амалга ошириш учун ҳисоб-китобларни (тўлов муддатини белгилаган ҳолда) тақдим этадилар.
Бунда мансабдор шахс, мажбурий кўрсатмани олган шахс (ёки унинг вакили), ихтисослашган ташкилот, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ёки хусусий уй-жой мулкдорлари ширкати вакили томонидан имзоланадиган, рухсат этилмаган ва тартибсиз чиқиндихоналарни бартараф этиш ёки ҳудудларни тозалаш, шунингдек, чиқиндихона ҳудудини қайта тиклаш чоралари кўрилганлигини тасдиқловчи далолатнома тузилади.
Мажбурий кўрсатмани олган шахс (ёки унинг вакили) далолатномани имзолашдан бош тортган тақдирда, ушбу далолатномага имзо қўйишдан бош тортганлик сабабларини далолатнома тузилган куннинг ўзида ёзма равишда асослаши керак.
Мажбурий кўрсатмани олган шахс (ёки унинг вакили) келмаган тақдирда, мансабдор шахс, ихтисослашган ташкилот, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органи ёки хусусий уй-жой мулкдорлари ширкати вакилининг имзоси етарли ҳисобланади;
Санитария жиҳатидан тозалаш бўйича кўрсатилган хизматлар учун тўловларни ўз муддатида тўламаслик ёки рад этиш (бош тортиш) ҳолларида мансабдор шахслар судларга тўловларни ундириш билан боғлиқ даъволар киритадилар.
54. Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси қонунчиликда белгиланган тартибда, аҳоли яшаш жойларини тозалаш объектлари бўйича жорий санитария назорати ўрнатади.
55. Оммавий ахборот воситалари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, нодавлат нотижорат ташкилотлари ва Ўзбекистон Республикаси фуқаролари чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида жамоатчилик назоратини амалга оширадилар.
18-боб. Якунловчи қоида
56. Мазкур қоидалар талабларининг бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчиликка мувофиқ жавоб берадилар.
Санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларини жойлаштириш ва улардан фойдаланиш ҳамда маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш қоидаларига ИЛОВА
Санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларини жойлаштириш ва улардан фойдаланиш схемаси
Босқичлар Жараёнлар Ташкилий тадбирлар 1-босқич Санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларини жойлаштириш Жисмоний ва юридик шахслар Санитария жиҳатидан тозалашга ихтисослашган ташкилотлар 1. Ҳудудларни тозалаш учун масъул бўлган жисмоний ва юридик шахслар, мажбурий тартибда ҚМЧларни тўплаш учун чиқинди қутиларини ўрнатадилар. 2. Юридик шахслар маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетиш бўйича хизматлар кўрсатиш юзасидан ихтисослашган ташкилотлар билан шартнома тузадилар ва эгаллаб турган ер участкасида контейнерларни ўрнатган холда ҚМЧларни вақтинчалик тўплаш ва сақлаш жойларини ташкиллаштирадилар. 3. Санитария жиҳатидан тозалашга ихтисослашган ташкилотлар: чиқинди тўплаш шохобчалари қуришни; чиқинди тўплаш шохобчаларини контейнерлар билан таъминлашни амалга оширадилар. ↓ ↓ Қаттиқ маиший чиқиндиларни (КМЧ) тўплаш учун чиқинди қутиларини жойлаштириш Чиқиндиларни тўплаш шохобчаларини ташкил этиш 2-босқич Санитария жиҳатидан тозалаш ишларини ташкил этиш Ҳудудларни тозалаш Маиший чиқиндиларни тўплаш ва олиб чиқиб кетиш 1. Ҳудудлар, бино ва иншоотларнинг тозалигини таъминлаш мақсадида жисмоний ва юридик шахслар ўз ҳудудларида тозалаш ишларини амалга оширадилар. 2. ҚМЧларни тўплаш ва олиб чиқиб кетиш кўп квартирали турар жой секторида — чиқинди тўплаш шохобчаларидан. якка тартибдаги турар жой секторида эса «сигнал» усулида амалга оширилади. 3. ҚМЧларни олиб чиқиб кетишнинг минимал даврийлиги чиқинди тўплаш шохобчаларидан бир кунда бир марта, «сигнал» усулида — уч кунда бир мартани ташкил этади. 4. ҚМЧларни ташиш махсус автотранспорт воситаларида хамда уларни ташилишида тушириб қолдириш, авария ҳолатини пайдо қилиш, инсонлар саломатлиги ва атроф муҳитга зарар етказиш эҳтимолларини истисно қилувчи усуллар билан амалга оширилади. ↓ ↓ Баҳор-ёзги тозалаш ишлари ҚМЧларни қайта ишлаш корхоналари ↓ ↓ Куз-қишки тозалаш ишлари ҚМЧ полигонлари 3-босқич Санитария жиҳатидан тозалаш инфратузилмаси объектларидан фойдаланиш Чиқинди қутиларига хизмат кўрсатиш (тозалаш. бўшатиш) Чиқинди тўплаш шохобчаларини сақлаш 1. Чиқинди қутиларини бўшатиш ва тозалаш уларнинг тўлишига кўра мунтазам равишда, лекин суткада бир маротабадан кам бўлмаган ҳолда амалга оширилади. 2. Чиқинди қутиларини ювиш ва дезинфекция қилиш бир ойда камида бир маротаба амалга оширилади. 3. Чиқинди тўплаш шохобчалари санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига мувофиқ бўлиши лозим. 4. Контейнерлар фойдаланиш муддатининг тугашига кўра янгисига ёки шикастланмаганларига (таъмирланганларига) алмаштирилиши лозим. 4-босқич Назоратни амалга ошириш Мониторинг юритиш Таъсир чораларини кўриш 1. Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги давлат экологик назоратни амалга оширади. 2. Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси аҳоли яшаш жойларини тозалаш объектлари бўйича жорий санитария назорати ўрнатади. 3. Фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, ННТ ва фуқаролар чиқиндилар билан боғлик ишларни амалга ошириш соҳасида жамоатчилик назоратини амалга оширадилар.
Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 2 октябрдаги 787-сон қарорига 2-ИЛОВА
Ўзбекистон Республика Ҳукуматининг айрим қарорларига киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчалар
1. Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 5 августдаги 216-сон қарори (Ўзбекистон Республикаси ҚТ, 2014 й., 8-сон, 80-модда) билан тасдиқланган Давлат экологик назоратини амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомнинг 40-бандига қуйидаги мазмундаги хатбоши қўшилсин:
«чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида қонун ҳужжатлари талабларига риоя қилинмаганлиги».
2. Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 27 октябрдаги 295-сон қарори (Ўзбекистон Республикаси ҚТ, 2014 й., 10-сон, 109-модда) билан тасдиқланган Чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида давлат ҳисоби ва назоратини олиб бориш тартиби тўғрисидаги низомнинг 13-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«13. Чиқиндилар билан боғлиқ ишларнинг амалга оширилиши мониторинги Ўзбекистон Республикаси Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси ва унинг ҳудудий бўлинмалари томонидан, назорат қилувчи органлар фаолиятини мувофиқлаштирувчи тузилмалар билан келишилмаган ҳолда амалга оширилади.
Мониторинг чиқиндиларнинг амалда ҳосил бўлган ҳажмлари, чиқиндиларнинг ҳосил бўлиш манбалари хатлови материалларида назарда тутилган уларни вақтинча сақлаш жойлари, қайта ишлаш ва утиллаштириш усулларининг мослигини аниқлаш мақсадида, чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш объектларини кўздан кечириш йўли билан амалга оширилади.
Чиқиндиларнинг амалда ҳосил бўлган ҳажмлари, чиқиндиларнинг ҳосил бўлиш манбалари хатлови материалларида назарда тутилган уларни вақтинча сақлаш жойлари, қайта ишлаш ва утиллаштириш усулларининг номувофиқлиги аниқланган ҳолларда Ўзбекистон Республикаси Экология ва атроф муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитасининг давлат экологик назоратини амалга оширувчи мансабдор шахслари қуйидаги чораларни кўрадилар:
юридик шахсларга мониторинг ўтказиш натижалари бўйича далолатнома (маълумотнома) расмийлаштирган ҳолда, чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида қонун бузилишларини бартараф этиш тўғрисида мажбурий кўрсатмалар берадилар;
қонун бузилишларининг юридик шахслар томонидан бартараф этилиши юзасидан мониторинг натижаларига кўра фақат далолатномада (маълумотномада) кўрсатилган фактлар бўйича ва муддатларда ёки юридик шахснинг мурожаатига кўра — белгиланган муддатдан олдин, назорат қилувчи орган буйруғига асосан бир иш куни давомида назоратни амалга оширадилар (бир вақтнинг ўзида бир нечта қонун бузилишлари бўйича мажбурий кўрсатмалар берилган ҳолларда мажбурий кўрсатмаларнинг бажарилишини назорат қилиш мажбурий кўрсатмаларнинг сўнгги муддати тугаганидан сўнг бир марта амалга оширилади);
юридик шахслар томонидан чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида қонун бузилишларини бартараф этиш тўғрисида мажбурий кўрсатмалар бажарилмаган ҳолларда қонунчиликда белгиланган тартибда маъмурий жазо қўллайдилар.
Чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида давлат экологик назоратини амалга оширувчи мансабдор шахсларга хўжалик юритувчи субъектга хўжалик ва ташкилий-бошқарув хусусиятига эга бўлган топшириқ бериш, хўжалик юритувчи субъектларнинг фаолиятига аралашиш тақиқланади.
Чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш соҳасида давлат экологик назоратини амалга оширувчи мансабдор шахслар ўз фаолиятининг қонунийлиги, холислиги, унинг қонун ҳужжатларига мувофиқ тўғри ташкил қилиниши ва амалга оширилиши учун жавоб берадилар».
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ
Тошкент ш.,
2018 йил 2 октябрь,
787-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
Maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasidagi ishlar samaradorligini yanada oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2018-yil 18-maydagi PQ-3730-son qarorini bajarish yuzasidan, shuningdek hududlarning ekologik va sanitariya holatini yaxshilash, sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlarini tashkil etish va belgilangan tartibda zarur darajada saqlashni taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlarini joylashtirish va ulardan foydalanish hamda maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish qoidalari (keyingi oʻrinlarda Qoidalar deb ataladi) 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi bilan birgalikda hududlarni sanitariya jihatidan tozalash ishlarining tasdiqlangan qoidalarga muvofiq tashkil etilishini taʼminlasinlar.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 2-ilovaga muvofiq ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.
4. Vazirliklar va idoralar oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsinlar.
5. Ushbu qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi.
6. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari — “Oʻzbekiston temir yoʻllari” AJ boshqaruvi raisi A.J. Ramatov hamda Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi raisi B.T. Kuchkarov zimmasiga yuklansin.
Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 2-oktabrdagi 787-son qaroriga 1-ILOVA
Sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlarini joylashtirish va ulardan foydalanish hamda maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish qoidalari
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu qoidalar sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlarini yaratish va ulardan foydalanish hamda maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish, shuningdek, ularning amalga oshirilishini nazorat qilish tartibini belgilaydi hamda barcha yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan unga rioya etilishi majburiy hisoblanadi.
2. Ushbu qoidalarda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
obodonlashtirish obyektlari — koʻchalar, aylanma koʻchalar, yoʻllar, markaziy maydonlar, yoʻlkalar, koʻpriklar, tunnellar, yoʻlovchilar oʻtadigan yer osti yoʻllari, favvoralar, ariqlar, kanallar, daryolar, koʻllar va boshqa suv havzalarining qirgʻoqlari, aholining madaniy-maishiy ehtiyojlarini va hordiq chiqarishini qondirish uchun foydalaniladigan obyektlar (madaniyat va istirohat bogʻlari, oʻrmon massivlari, bogʻlar, bulvarlar, xiyobonlar), tashqi yoritish, reklama pannolari, yoʻl koʻrsatkichlari, portallar, peshlavhalar, drenaj (drenajning vertikal, yopiq va ochiq gorizontal, yopiq kollektori), irrigatsiya novlari tarmoqlari, tashqi yoritish tarmoqlari;
sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlari — qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash va vaqtinchalik saqlash uchun, shuningdek, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq foydalaniladigan obyektlar (chiqindi qutilari, konteynerlar, chiqindi toʻplash shoxobchalari, shu jumladan, maxsus ajratilgan va jihozlangan joylar);
qattiq maishiy chiqindilar — jismoniy shaxslarning hayoti va faoliyati hamda yuridik shaxslarning faoliyati natijasida hosil boʻluvchi organik va noorganik chiqindilar, shuningdek, ularning hududida va obodonlashtirish obyektlaridagi tabiiy jarayonlar natijasida hosil boʻluvchi chiqindilar (oziq-ovqat va oʻsimlik chiqindilari, toʻqimachilik mahsulotlari, oʻrash-joylash (qadoqlash) materiallari, shisha, rezina, qogʻoz, plastmassa, yogʻoch chiqindilari, oʻzining foydalanish xususiyatlarini yoʻqotgan uy-roʻzgʻor buyumlari, supurindi, shuningdek, qattiq yoqilgʻida ishlovchi maishiy pechkalar va isitish bugʻqozonlaridan foydalanish natijasida hosil boʻluvchi chiqindilar);
suyuq maishiy chiqindilar — jismoniy shaxslarning hayoti va faoliyati hamda yuridik shaxslarning faoliyati natijasida hosil boʻluvchi chiqindilar (oqova suvlar, chiqindi toʻkiladigan oʻralar va septiklarda yigʻilgan turli xil suyuq chiqindilar, ishlab chiqarish jarayonida hosil boʻladigan yuvindi chiqindilari, markazlashmagan kanalizatsiyaning najas chiqindilari);
yirik gabaritli maishiy chiqindilar — jismoniy va maʼnaviy jihatdan eskirgan mebellar, maishiy texnikalar (sovutkichlar, kir yuvish mashinalari, televizorlar va shu kabilar), tashkiliy texnikalar (kompyuterlar, printerlar va shu kabilar), texnik uskunalar, avtotransport vositalarini almashtirish natijasida hosil boʻladigan qattiq maishiy chiqindilar, shuningdek, daraxt va butalarni kesish hamda agrotexnik ishlov berishda hosil boʻladigan chiqindilar (daraxt va buta shox-shabbalari, kesish ishlari qoldiqlari, barglar va boshqalar) va oʻlchamlari boʻyicha 0,75 m3 hajmli konteynerlarga joylashtirishning imkoni boʻlmagan qurilish chiqindilari.
qurilish chiqindilari — bino va inshootlar, shu jumladan, yoʻllar va muhandislik kommunikatsiyalarini hamda ishlab chiqarish obyektlarini qurish, rekonstruksiya va (yoki) montaj qilish, taʼmirlash va buzish ishlarini amalga oshirishda hosil boʻladigan chiqindilar;
xavfli maishiy chiqindilar — foydalanish xususiyatini yoʻqotganidan soʻng insonlar hayoti, sogʻligʻi va atrof tabiiy muhitga xavf soluvchi, shuningdek, utilizatsiya qilinishi lozim boʻlgan va yigʻish, tashish hamda zararsizlantirishning maxsus texnologiyalaridan foydalanishni talab qiluvchi tovarlardan hosil boʻladigan chiqindilar (simobli lampalarning ishlatilib boʻlgan resurslari, simobli termometrlar chiqindilari, barcha turdagi akkumulyatsiya qiluvchi elementlar va shu kabilar);
ikkilamchi moddiy resurslar — maishiy xoʻjalikda va iqtisodiyot tarmoqlarida hosil boʻladigan, bevosita yoki qoʻshimcha ishlov berishdan soʻng takror foydalanish imkoni mavjud boʻlgan, isteʼmol va ishlab chiqarish chiqindilari (metall, plastmassa, shisha, qogʻoz chiqindilari va shu kabilar);
ikkilamchi xom ashyo — iqtisodiyot tarmoqlarida foydalanish uchun texnik imkoniyat va iqtisodiy maqsadga muvofiqligi mavjud boʻlgan ikkilamchi moddiy resurslar;
ikkilamchi xom ashyoni tayyorlash — ikkilamchi moddiy resurslarni sotib olish yoki bepul qabul qilish, shuningdek, qattiq maishiy chiqindilarni saralash;
“signal” usuli — chiqindi tashish texnikasi bilan aholi yashash punktlarini aylanib chiqib, signal berish yoʻli bilan isteʼmolchilarni xabardor qilish orqali yakka tartibdagi turarjoy sektoridagi qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketish.
3. Sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlarini joylashtirish va ulardan foydalanish mazkur qoidalarning ilovasiga muvofiq sxema boʻyicha amalga oshiriladi.
2-bob. Sanitariya jihatidan tozalash ishlarini tashkil etish
4. Sanitariya jihatidan tozalash ishlariga hududlarni (obodonlashtirish obyektlari, turar joy va tashkilotlar hududini) tozalash, maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketish ishlari kiradi.
5. Hududlarni tozalash:
obodonlashtirish obyektlarida — shahar va tuman obodonlashtirish boshqarmalari tomonidan;
koʻp kvartirali uylar atrofidagi hududlarda — xususiy uy-joy mulkdorlari shirkatlari yoki boshqaruvchi tashkilotlar tomonidan;
yakka tartibdagi turar joy uylari va tashkilotlarning yer uchastkalarida ajratilgan yer uchastkasi doirasida — jismoniy va yuridik shaxslar (yer uchastkalari egalari, mulkdorlari yoki doimiy foydalanuvchilari, shuningdek, ijaraga oluvchilar) tomonidan;
avtomobil yoʻllari va sunʼiy yoʻl inshootlarida ajratilgan yer uchastkasi doirasida — ushbu obyektlarga xizmat koʻrsatuvchi tashkilotlar (balansda saqlovchilar) tomonidan;
temir yoʻllarda ajratilgan yer uchastkasi doirasida (chuqur qiyalik va koʻtarmalar, temir yoʻlni kesib oʻtish va aylanib oʻtish joylari va h.k.) — ushbu obyektlarga xizmat koʻrsatuvchi temir yoʻl tashkilotlari tomonidan;
bozorlar hududi va ularga tutash hududlarda — bozorlar maʼmuriyati tomonidan;
jamoat yoʻlovchi transporti bekatlarida joylashgan vaqtinchalik savdo va xizmat koʻrsatish obyektlarida — ushbu obyekt egalari tomonidan, agar ijara shartnomalarida boshqalar nazarda tutilmagan boʻlsa);
savdo doʻkonlari yoki boshqa savdo nuqtalariga, shu jumladan, koʻchma shoxobchalarga tutash hududlarda 5 m radiusda — kichik chakana savdo va umumiy ovqatlanish (oziq-ovqat mahsulotlarini sotish va umumiy ovqatlanish sohasida xizmatlar koʻrsatish palatkalari, doʻkonchalari), shuningdek, maishiy xizmat koʻrsatish (poyabzal taʼmirlash va shu kabilar) sohasidagi xoʻjalik yurituvchi subyektlar tomonidan amalga oshiriladi.
6. Maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketish chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida xizmat koʻrsatishga ixtisoslashgan tashkilotlar (keyingi oʻrinlarda ixtisoslashgan tashkilot deb ataladi) tomonidan qonunchilikda belgilangan tartibda, shartnoma asosida amalga oshiriladi.
Qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketish koʻp kvartirali turar joy sektorida — chiqindi toʻplash shoxobchalaridan, yakka tartibdagi turar joy sektorida esa chiqindi toʻplash shoxobchalaridan yoki “signal” usulida amalga oshiriladi.
Qattiq maishiy chiqindilarni olib chiqib ketishning minimal davriyligi chiqindi toʻplash shoxobchalaridan bir kunda bir marta, “signal” usulida — uch kunda bir martani tashkil etadi.
3-bob. Qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash uchun chiqindi qutilarini joylashtirish va ulardan foydalanish
7. Hududlar, binolar va inshootlarning qattiq maishiy chiqindilar bilan ifloslanishining oldini olish maqsadida qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash va vaqtincha saqlash uchun moʻljallangan maxsus chiqindi qutilari oʻrnatiladi.
8. Chiqindi qutilari mazkur qoidalarning 5-bandiga muvofiq, hududlarni tozalash uchun masʼul boʻlgan jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan majburiy tartibda quyidagilarda oʻrnatiladi:
koʻp kvartirali uylarning podyezdiga kirish yoʻlida — 1 ta;
tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼi nazar, tashkilotlar, shuningdek, savdo obyektlarining binosiga kirish (chiqish) yoʻlida — 1-2 ta;
metro, yer osti va yer usti oʻtish joylarining har bir kirish (chiqish) yoʻlida — 2 ta;
aholining madaniy-maishiy ehtiyojlarini va hordiq chiqarishini qondirish uchun moʻljallangan obyektlarda (madaniyat va istirohat bogʻlari, oʻrmon massivlari, bogʻlar, bulvarlar, skverlar, xiyobonlar va boshqalar) — obyektning har 800 m 2 maydonida 1 ta va yoʻlaklar va yoʻlkalar chizigʻi boʻylab oʻrnatilganda bir-biridan 40 metrdan uzoq boʻlmagan masofada;
bozorlar va savdo obyektlarida (supermarket, gipermarket va boshqalarda) — obyektning har 250 m 2 maydonida 1 ta va savdo doʻkonlari qatori boʻylab oʻrnatilganda — bir-biridan 10 metrdan uzoq boʻlmagan masofada;
jamoat yoʻlovchi transport bekatlarida — 1-2 ta;
avtoturargohlar va avtotransport vositalarini vaqtincha saqlash maydonchalariga kirish (chiqish) yoʻlida — 1-2 ta;
davolash muassasalarining hovli hududida — obyektning har 700 m 2 maydonida 1 ta, asosiy alleyalarda esa — bir biridan 10 metrdan uzoq boʻlmagan masofada;
chekish uchun maxsus ajratilgan joylarda — 1-2 ta;
plyajlar va suv akvatoriyalari (daryolar, koʻllar, koʻrfazlar yoki hovuzlar)ga tutash rekreatsiya zonalarida — suv boʻlinishidan 15 m hamda yashil ekinlardan 3 — 5 m uzoqlikda joylashtirgan holda, obyektning har 800 m 2 maydonida 1 ta;
koʻp kvartirali uylar atrofidagi hududlarda va markaziy maydonlarda, yoʻlkalarda hamda magistral koʻchalarning piyodalar zonasi boʻylab, shuningdek, koʻpriklarda — hududdan foydalanish intensivligidan kelib chiqib, piyodalar serqatnov hududda — har 50 metrdan oshmagan masofada va odam kam joylarda — har 100 metrdan oshmagan masofada 1 tadan.
9. Turgʻun koʻcha chiqindi qutilari harakatlanadigan konstruksiyaga (agʻdariladigan mexanizmga) ega boʻlishi va ularni oʻrnatish uchun ajratilgan joyga mustahkamlab qoʻyish uchun asos qismiga ega boʻlishi lozim.
Vaqtinchalik savdo doʻkonlari, shu jumladan, koʻchma shoxobchalarga (oziq-ovqat mahsulotlarini sotish va umumiy ovqatlanish sohasida xizmatlar koʻrsatish palatkalari, doʻkonchalariga) tutash hududlarda — 5 metr radiusgacha koʻtarish mexanizmli yoki ularni boʻshatish uchun almashtiriladigan chelaklarga ega boʻlgan koʻchma chiqindi qutilari oʻrnatiladi.
10. Chiqindi qutilari, ulardan belgilangan maqsadda foydalanilishi va xizmat koʻrsatilishi (tozalash, boʻshatish v.h.) uchun qulay boʻlgan joyga oʻrnatilishi, piyodalar, nogironligi boʻlgan shaxslar va bolalar aravachalari hamda velosipedlar harakatiga xalaqit bermasligi, toza va soz holatda saqlanishi, shuningdek, barcha sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq boʻlishi lozim.
Chiqindi qutilarini boʻshatish va tozalash ularning toʻlishiga koʻra muntazam ravishda, lekin sutkada bir marotabadan kam boʻlmagan holda olib borilishi lozim.
Chiqindi qutilarini yuvish va dezinfeksiya qilish bir oyda kamida bir marotaba amalga oshirilishi lozim yoki ularning tozaligini va qulay boʻshatilishini taʼminlash uchun maxsus chiqindi qoplari (paketlar) qoʻllanilishi mumkin.
11. Chiqindi qutilarini oʻrnatish, oʻz vaqtida xizmat koʻrsatilishini taʼminlash (tozalash, boʻshatish, yuvish, dezinfeksiya qilish va taʼmirlash) mazkur Qoidalarning 5-bandiga muvofiq, hududlarni tozalash uchun masʼul boʻlgan jismoniy va yuridik shaxslarning mablagʻlari hisobiga amalga oshiriladi.
4-bob. Chiqindilarni toʻplash shoxobchalarini tashkil etish va ulardan foydalanish
12. Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari koʻmagida xususiy uy-joy mulkdorlari shirkati, professional boshqaruv tashkiloti yoki tegishli hududda yashovchilarning bevosita murojaati boʻyicha chiqindilarni toʻplash shoxobchalarini joylashtirish joylarini aniqlash bilan bogʻliq masalalarni hal qiladilar.
Yopiq turdagi chiqindi toʻplash shoxobchalarini qurish belgilangan tartibda ishlab chiqilgan va kelishilgan namunaviy yoki individual loyiha (eskiz) asosida amalga oshiriladi.
Gavjumroq joylarda hududlardan foydalanish intensivligiga bogʻliq ravishda chiqindi toʻplash shoxobchalarining qoʻriqlanmaydigan (modulli) inshootlari tashkillashtirilishi mumkin.
Faoliyat yuritayotgan chiqindi toʻplash shoxobchalarini buzish ishlari ularning oʻrniga yangi chiqindi toʻplash shoxobchalari qurilganidan soʻng amalga oshiriladi.
13. Chiqindi toʻplash shoxobchalari turar joy binolarining derazalari, bolalar muassasalari uchastkalarining chegarasi, dam olish joylaridan 20 metrdan kam boʻlmagan va 100 metrdan uzoq boʻlmagan masofada shuningdek, moddiy madaniy meros koʻchmas mulk obyektlarining qoʻriqlanadigan tegralari chegaralaridan tashqarida joylashtiriladi.
Chiqindi toʻplash shoxobchasining hududi oʻtish yoʻliga tutash boʻlishi, lekin maxsus avtotransport vositasining kirishiga xalaqit bermasligi lozim. Alohida joylashgan maydonchada (oʻtish yoʻlidan uzoqda) maxsus avtotransport vositasining konteynerlarni boʻshatish uchun qulay kirish imkoniyati va burilish maydonchasi (12 m x 12 m) koʻzda tutiladi.
14. Chiqindi toʻplash shoxobchalarini joylashtirish (imkon darajasida) binolar fasadining koʻcha tomonidagi transport va piyoda tranzit kommunikatsiyasining koʻrinish zonasi tashqarisiga loyihalashtiriladi.
15. Chiqindi toʻplash shoxobchasining maydoni va unda joylashtiriladigan konteynerlar soni sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq belgilanadi.
16. Chiqindi toʻplash shoxobchalari va konteynerlaridan turar joy xonalarining derazalari va kirish yoʻllarigacha boʻlgan masofa qatʼiy ravishda sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq belgilanadi.
17. Chiqindi toʻplash shoxobchalari obodonlashgan kirish yoʻli, tungi tashqi yoritqichlari, salqin ichimlik suv taʼminoti va kanalizatsiyaga oqim tizimi, shuningdek, yomgʻir suvlarini oqizish kanalizatsiyaga ega boʻlishi lozim.
18. Konteynerlarni oʻrnatish maydonchalarining yuzasi asfaltlangan yoki beton qoplamali boʻlishi lozim. Suv turib qolishiga va konteynerlarning sirpanib ketishiga yoʻl qoʻymaslik maqsadida maydoncha qoplamasining qiyaligi oʻtish yoʻli qismi tarafga 5 — 10 foizni tashkil etgan holda va maxsus avtotransport vositasining kirishiga qulay tarzda oʻrnatiladi.
19. Chiqindi toʻplash shoxobchalari hududida quyidagi maʼlumotlar joylashtiriladi:
chiqindi toʻplash shoxobchasining nomi yoki raqami;
chiqindi toʻplash shoxobchasidan foydalanuvchi tashkilotning nomi va aloqa bogʻlash maʼlumotlari, shu jumladan dispetcherlik xizmatining telefon raqami;
hududiy ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish organlarining ishonch telefon raqami, shuningdek, qattiq maishiy chiqindilarni olib chiqib ketish jadvali.
5-bob. Chiqindi toʻplash shoxobchalarini konteynerlar bilan taʼminlash
20. Chiqindi toʻplash shoxobchalari qattiq maishiy chiqindilarni alohida toʻplash uchun mazkur qoidalarning 42-bandiga muvofiq, ajratib turuvchi ranglar va maxsus belgilar hamda yozuvlar bilan markalangan konteynerlar bilan taʼminlanishi lozim.
Konteynerlarni chiqindi tashish mashinalariga boʻshatish uchun ular (xavfli maishiy chiqindilar uchun maxsus konteynerlar bundan mustasno) toʻrtta gʻildirakchalar bilan jihozlangan va mustahkam old devoriga, shuningdek, maxsus avtotransport vositasining manipulyatori bilan ishlashi uchun moslamaga ega boʻlishi lozim.
21. Konteynerlarga mexanik mustahkamligini taʼminlovchi usul bilan (konteynerning inventar raqami va balansda saqlovchining nomi toʻgʻrisida) maʼlumotlar qayd etiladi.
22. Konteynerlar xizmat koʻrsatish (foydalanish) muddatining tugashi, shuningdek, haqiqiy texnik holatiga (mexanik va boshqa shikastlarga) koʻra yangisiga yoki sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari talablariga javob beruvchi, shikastlanmaganlariga (taʼmirlanganlariga) almashtirilishi lozim.
Konteynerlar kirish yoʻlagi bilan teng darajada joylashishi lozim.
6-bob. Maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish
23. Qattiq va suyuq maishiy chiqindilarni joylashtirish va saqlash mazkur qoidalar, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari, ekologik talablarga muvofiq hamda chiqindilardan oqilona foydalanishni taʼminlovchi usullarda yoki ularni boshqa shaxslarga topshirish orqali amalga oshiriladi.
24. Jismoniy shaxslar:
koʻp kvartirali uylarda — qattiq maishiy chiqindilarni chiqindi toʻplash shoxobchalariga joylashtirishda konteynerlarga tashlaydilar;
yakka tartibdagi turar joy sektorida — qattiq maishiy chiqindilarni maxsus avtotransport vositasi “signal” usulida, jadval boʻyicha kelguniga qadar oʻz hududlarida saqlaydilar va maxsus avtotransport vositasiga joylashtiradilar.
Bunda, maxsus chiqindi qoplari (paketlar) yoki gʻildirakli va zich yopiladigan qopqoqli konteynerlardan (40 — 120 l) foydalanilishi mumkin.
25. Ixtisoslashgan tashkilotning xizmat koʻrsatish hududida joylashgan yuridik shaxslar maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish yuzasidan shartnoma tuzadilar va egallab turgan yer uchastkasida qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash uchun gʻildirakli va zich yopiladigan qopqoqli hamda maxsus avtotransport vositasining manipulyatori bilan ishlashi uchun moslamaga ega boʻlgan konteynerlarni oʻrnatgan holda, qattiq maishiy chiqindilarni vaqtinchalik toʻplash va saqlash joylarini tashkillashtiradilar (agar ijara shartnomalarida boshqalar nazarda tutilmagan boʻlsa).
Moddiy madaniy meros koʻchmas mulk obyektlari hududida qattiq maishiy chiqindilarni vaqtinchalik toʻplash va saqlash joylari binolar fasadining transport va piyoda tranzit kommunikatsiyasi koʻrinmaydigan zonasida (imkon qadar) tashkil etiladi va bunda chiqindi tashish maxsus avtotransport vositalarining mazkur obyektlarga shikast yetkazmaslik choralari koʻriladi.
Agar yer uchastkasida (koʻchmas mulkda) oʻz maishiy va xoʻjalik faoliyatini yer uchastkasining (koʻchmas mulkning) mulkdori bilan ijara shartnomasi yoki boshqa kelishuv asosida amalga oshirayotgan jismoniy yoki yuridik shaxs oʻz kuchi bilan qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketilishini tashkillashtirmagan taqdirda, qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketilishini tashkillashtirish boʻyicha majburiyatlar yer uchastkasining (koʻchmas mulkning) mulkdori zimmasiga yuklanadi.
Hovlilarning ichki hududidagi konteynerlarni oʻrnatish maydonchasi maxsus avtotransport vositasining kirish yoʻllariga yaqin joylashishi lozim.
26. Jismoniy va yuridik shaxslar uchun quyidagilar taqiqlanadi:
qattiq maishiy chiqindilarni ruxsat etilmagan joylarga va obyektlarga (koʻchalarga, hovlilarga, suv yoʻllariga, ariq va qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash, joylashtirish va koʻmish uchun moʻljallanmagan boshqa joylarga) tashlash hamda joylashtirish;
suyuq maishiy chiqindilarni ruxsat etilmagan joylarga va obyektlarga (uylar hududidan tashqariga, sugʻorish tizimi kollektorlariga, suv yoʻllariga, ariqlarga, yomgʻir suvlarining kanalizatsiya tizimiga, ochiq, gorizontal va vertikal yopiq drenajlarga hamda ushbu maqsadlar uchun moʻljallanmagan boshqa joylarga) oqizish;
qattiq maishiy chiqindilarni avtotransport vositalaridan ularning toʻxtashi, toʻxtab turishi yoki harakatlanishi vaqtida ruxsat etilmagan joylarga va obyektlarga tashlash;
qattiq maishiy chiqindilarni ularni joylashtirish obyektlarida (yer oʻralar, idishlar va h.k.), tashkilot hududi, dalalar va aholi yashash punktlarida maxsus texnik qurilmalarsiz yoqish;
barglarni yoqish;
koʻp kvartirali uyning umumiy foydalaniladigan joylarida qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash va saqlash joylarini tashkillashtirish;
yirik gabaritli maishiy chiqindilar va qurilish chiqindilarini chiqindi toʻplash shoxobchalariga tashlash va joylashtirish;
qattiq va suyuq maishiy chiqindilarni tashish uchun moʻljallanmagan (hujjatda nazarda tutilmagan) transport vositalarida (yirik gabaritli maishiy chiqindilar va qurilish chiqindilari, shuningdek, daraxt va butalarni kesish hamda agrotexnik ishlov berishda hosil boʻladigan chiqindilar (daraxt va buta shox-shabbalari, kesish ishlari qoldiqlari va boshqalar) bundan mustasno), shuningdek, maishiy chiqindilarni tashish bilan bogʻliq boʻlmagan shaxslar hamrohligida tashish.
7-bob. Yirik gabaritli maishiy chiqindilar
27. Yirik gabaritli maishiy chiqindilar 8 — 10 m 2 dan kam boʻlmagan maydonli, sunʼiy suv oʻtkazmaydigan qoplama va yomgʻir suvlarini oqizish tizimlari bilan jihozlangan, maxsus ajratilgan maydonchalarda toʻplanishi lozim.
28. Yirik gabaritli maishiy chiqindilarni toʻplash uchun maydonchalar:
koʻp kvartirali turar joy sektorida — qattiq maishiy chiqindilarni toʻplash shoxobchalariga bevosita yaqinlikda;
yakka tartibdagi turar joy sektorida — maydonchaning 100 — 200 metr radiusdagi samarali qamrovi hisobi bilan eng yaqin turar joy va (yoki) odamlarning doimiy boʻlish joyi obyektlarigacha 20 metrdan yaqin boʻlmagan masofada ajratiladi.
Yirik gabaritli maishiy chiqindilarni toʻplash uchun maydonchalarning muqobil varianti boʻlib, multilift tizimi bilan jihozlangan maxsus avtotransport vositalari yordamida tashiladigan, 3 — 6 m 3 hajmli konteynerlarni (almashadigan kuzovlarni) oʻrnatish hisoblanadi.
29. Yirik gabaritli maishiy chiqindilarni ularning hosil boʻlish joyidan olib chiqib ketish ixtisoslashgan tashkilotlar tomonidan jismoniy va yuridik shaxslarning buyurtmanomasi asosida, alohida toʻlov evaziga amalga oshirilishi mumkin.
8-bob. Qurilish chiqindilari
30. Qurilish, montaj, taʼmirlash, shuningdek, bino va inshootlarni buzish ishlarini amalga oshiruvchi shaxslar mazkur obyektlarda hosil boʻluvchi qurilish chiqindilarining zich toʻplanishini taʼminlashi lozim.
Aholidan hosil boʻluvchi qurilish chiqindilari yirik gabaritli maishiy chiqindilarni toʻplash maydonchalariga yigʻiladi.
Obyektlarni qurish, rekonstruksiya qilish yoki buzish ishlarini amalga oshiruvchi tashkilotlar ular tomonidan hosil boʻladigan qurilish chiqindilari bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish jarayonlari tartibini belgilaydigan texnik va texnologik hujjatlarga shuningdek, atrof muhitga taʼsir koʻrsatilishi toʻgʻrisidagi bayonot loyiha hujjatlari boʻyicha va davlat ekologik ekspertizasining ijobiy xulosasiga ega boʻlishi lozim.
Chiqindilarni qurilish maydonchalaridan olib chiqib ketish va bunda tabiatni muhofaza qilish talablariga rioya qilish masʼuliyati, agar buyurtmachi bilan shartnomada boshqa shartlar nazarda tutilmagan boʻlsa, ishlarni bajarishda pudratchi boʻlgan jismoniy yoki yuridik shaxs zimmasiga yuklanadi.
31. Faoliyati natijasida qurilish chiqindilari hosil boʻladigan tashkilotlar qurilish chiqindilarini maksimal utilizatsiya qilish, sotish yoki chiqindilarni toʻplash, tashish, utilizatsiya qilish bilan shugʻullanuvchi boshqa yuridik va jismoniy shaxslarga topshirish uchun kompleks choralarni amalga oshirishi, shuningdek, utilizatsiya qilinmaydigan qurilish chiqindilarini ekologik xavfsiz koʻmilishini taʼminlashi lozim.
32. Qurilish chiqindilarini ularning hosil boʻlish joyidan olib chiqib ketish, ixtisoslashgan tashkilotlar tomonidan jismoniy va yuridik shaxslarning buyurtmanomasi asosida, alohida toʻlov evaziga amalga oshirilishi mumkin.
9-bob. Avtotransport chiqindilari
33. Jismoniy va yuridik shaxslar (avtoturargohlar egalari, yonilgʻi quyish shoxobchalari, avtotransport, mexanizmlar va boshqa texnikalarga texnik xizmat koʻrsatish va taʼmirlash ustaxonalari) barcha hosil boʻluvchi avtotransport chiqindilarini toʻplash, olib chiqib ketish, qayta ishlash va zararsizlantirilishini taʼminlashi shart.
34. Barcha turdagi transport, mashina va mexanizmlarning chiqindilari qismlarga boʻlinishi va turi boʻyicha alohida toʻplanishi lozim, jumladan:
ishlatilib boʻlingan moylar mazkur chiqindilarni toʻplash, utilizatsiya qilish va qayta ishlash bilan shugʻullanuvchi tashkilotlarga topshiriladi;
akkumulyatorlarning elektrolitlari maxsus idishlarga toʻkiladi va mazkur chiqindilarni toʻplash, utilizatsiya qilish hamda qayta ishlash bilan shugʻullanuvchi tashkilotlarga zararsizlantirish uchun topshiriladi;
elektroliti toʻkilgan kislotali akkumulyator batareyalari ikkilamchi xom ashyo va rangli metallarni qabul qiluvchi punktlarda toʻplanadi;
avtomobil pokrishkalari mazkur chiqindilarni toʻplash, utilizatsiya qilish hamda qayta ishlash bilan shugʻullanuvchi tashkilotlarga qayta ishlash uchun topshiriladi;
ikkilamchi moddiy resurs hisoblangan boshqa chiqindilar (plastmassa, metall va h.k.) qabul qilish punktlariga topshiriladi.
10-bob. Oʻsimliklardan hosil boʻladigan chiqindilarni tozalashda, shuningdek, daraxt va butalarni kesish hamda agrotexnik ishlov berishda hosil boʻladigan chiqindilar
35. Xazonlar toʻkilishi davrida toʻkilgan barglarni har kuni yigʻishtirish zarur.
Toʻplangan barglar maxsus ajratilgan joylar yoki kompostyorlash maydonlariga olib chiqiladi. Toʻplangan barglarni olib chiqib ketish mazkur qoidalarning 5-bandiga muvofiq, hududlarni tozalash uchun masʼul boʻlgan jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan yoki shartnoma asosida (alohida buyurtma boʻyicha) ixtisoslashgan tashkilotlar tomonidan amalga oshiriladi.
Kompostyorlash jarayoni filtratsiyaga qarshi asosga, drenaj suvlarini toʻplash va oqizish tizimiga ega boʻlgan, maxsus tayyorlangan maydonchada amalga oshiriladi. Chiqindilar uyum qilib joylashtiriladi.
36. Hududlarning daraxt va butalarni kesish hamda agrotexnik ishlov berishda hosil boʻladigan chiqindilar (daraxt va buta shox-shabbalari, kesish ishlari qoldiqlari, barglar va boshqalar) bilan bir sutkadan ortiq ifloslantirilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
11-bob. Suyuq maishiy chiqindilar
37. Markazlashgan kanalizatsiya tarmoqlari mavjud boʻlmagan uylarda suyuq maishiy chiqindilarni toʻplash uchun belgilangan tartibda oqova yigʻiluvchi, germetik rezervuarli chiqindi toʻkiladigan oʻralar oʻrnatiladi.
Chiqindi toʻkiladigan oʻra maxsus avtotransport vositasining (assenizatsiya avtomobilining) erkin harakatlanishi hisobga olingan holda joylashishi hamda sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari talablariga muvofiq boʻlishi lozim.
38. Suyuq maishiy chiqindilarni olib chiqib ketish maxsus avtotransport vositasiga (assenizatsiya avtomobiliga) ega boʻlgan ixtisoslashgan tashkilotlar tomonidan shartnoma asosida yoki alohida buyurtma boʻyicha amalga oshiriladi.
39. Chiqindi toʻkiladigan oʻralarni tozalash davriyligi sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq amalga oshiriladi.
Suyuq maishiy chiqindilar quyiladigan stansiyalar, assenizatsiya dalalari yoki suyuq maishiy chiqindilarni qabul qilish boʻyicha maxsus obyektlarga olib chiqib ketiladi.
12-bob. Xavfli maishiy chiqindilar
40. Chiqindi toʻplash shoxobchalarida xavfli maishiy chiqindilarni toʻplash uchun maxsus konteynerlar (xavfli maishiy chiqindilarni saqlash, yuklash-tushirish ishlari va tashishda ularning butligini taʼminlaydigan toʻplovchi idishlar) oʻrnatiladi.
41. Yigʻilgan xavfli chiqindilar mazkur chiqindilarni yigʻish, utilizatsiya qilish va qayta ishlash bilan shugʻullanuvchi tashkilotlarga topshiriladi.
13-bob. Qattiq maishiy chiqindilarni alohida toʻplash va olib chiqib ketish
42. Chiqindi toʻplash shoxobchalarida alohida toʻplashni tashkillashtirish maqsadida majburiy tarzda quyidagilar uchun toʻrt turdagi konteynerlar oʻrnatiladi:
qayta ishlanadigan qattiq maishiy chiqindilar (ikkilamchi moddiy resurslar aralashmasidan iborat chiqindilar) uchun — koʻk rang;
organik qattiq maishiy chiqindilar (oziq-ovqat va boshqa biologik chiriydigan chiqindilar) uchun — jigarrang;
qayta ishlanmaydigan qattiq maishiy chiqindilar (boshqa maishiy chiqindilar) uchun — kulrang;
xavfli maishiy chiqindilar uchun — toʻq sariq rang;
Qattiq maishiy chiqindilarni toʻliq saralab yigʻish uchun ajratib turuvchi rangli va (yoki) maxsus belgilar hamda yozuvlar bilan markalangan qoʻshimcha konteynerlar (plastmassa chiqindilari — sariq, shisha va shisha siniqlari — oq, qogʻoz chiqindilari — havo rang) oʻrnatilishi mumkin.
Bunda, qayta ishlanadigan va xavfli maishiy chiqindilar keyinchalik chiqindilarni utilizatsiya qilish va qayta ishlash bilan shugʻullanuvchi yuridik shaxslarga shartnoma asosida sotish va (yoki) berish uchun saralashga yuboriladi.
43. Alohida toʻplangan va saralangan qattiq maishiy chiqindilarni olib chiqib ketish uchun chiqindi tashish mashinalaridan foydalangan holda, olib chiqib ketishning bir nechta jadvallarini tashkillashtirish orqali yoki qattiq maishiy chiqindilarning turli fraksiyalari uchun alohida kameralar oʻrnatilgan bunkerli maxsus avtotransport vositalaridan foydalanilishi mumkin.
14-bob. Maishiy chiqindilarni tashishga qoʻyiladigan asosiy talablar
44. Maishiy chiqindilarni tashish ularni tashilishida tushirib qoldirish, avariya holatini paydo qilish, insonlar salomatligi va atrof-muhitga zarar yetkazish ehtimollarini istisno qiluvchi usullar bilan amalga oshiriladi.
Qattiq maishiy chiqindilarni tashish maxsus avtotransport vositalarida (chiqindi tashish mashinalari va boshqa maxsus mashinalarda) amalga oshiriladi (yirik gabaritli maishiy va qurilish chiqindilari, shuningdek, daraxt va butalarni kesish hamda agrotexnik ishlov berishdan hosil boʻladigan chiqindilar bundan mustasno).
Moddiy madaniy meros koʻchmas mulk obyektlariga shikast yetkazilishining oldini olish maqsadida ular joylashgan hududlarga besh tonnadan yuqori vaznga ega katta hajmli chiqindi tashish maxsus avtotransport vositalari kiritilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Maishiy chiqindilarni maxsus avtotransport vositasining kuzovidan tashqarida tashilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Maishiy va boshqa chiqindilar tashib ketiladigan maxsus transport vositalarini boshqarishga maxsus tayyorgarlik, instruktaj va tibbiy koʻrikdan oʻtgan haydovchilar qoʻyiladi.
45. Maishiy chiqindilarni tashish ularni tashish uchun harakat yoʻnalishi koʻrsatilgan holda, belgilangan tartibda toʻldirilgan hujjatlar mavjud boʻlganda amalga oshiriladi.
15-bob. Qattiq maishiy chiqindilarni koʻmishga qoʻyiladigan asosiy talablar
46. Qattiq maishiy chiqindilar poligonlar, chiqindilarni qayta ishlash va yoqish zavodlari, kompostyorlash maydonlariga olib chiqib ketiladi.
Qattiq maishiy chiqindilarni koʻmish qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
47. Qayta ishlanadigan qattiq maishiy chiqindilarni poligonlarga koʻmish taqiqlanadi.
15 1 -bob. Ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish shoxobchalarini tashkil etish va ulardan foydalanish, shuningdek, ikkilamchi xom ashyoni tayyorlashga doir asosiy talablar
1-§. Ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish shoxobchalarini tashkil etish va ulardan foydalanish
47 1 . Ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish shoxobchalarini (keyingi oʻrinlarda — qabul qilish shoxobchalari) tashkil etish alohida qurilgan binolarda yoki noturar joy binolarining alohida xonalarida, shuningdek, koʻchma (mobil) vositalarda amalga oshirilishi mumkin.
Alohida quriladigan binolardagi qabul qilish shoxobchalarini joylashtirish aholi punktlarining bosh rejalariga va boshqa shaharsozlik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi. Shaharsozlik hujjatlari mavjud boʻlmaganda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Qurilish vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar qurilish bosh boshqarmalari huzuridagi hududiy arxitektura-shaharsozlik kengashlarining roziligi olinishi zarur.
Aholi gavjumroq joylarda hududlardan foydalanish intensivligiga bogʻliq ravishda, shuningdek, chiqindi toʻplash shoxobchalarida ikkilamchi xom ashyoni toʻplash va tayyorlash uchun vaqtinchalik inshootlar tashkil etilishi mumkin.
Noturar joy binolarida joylashtiriladigan qabul qilish shoxobchalari ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish va olib chiqib ketish uchun alohida kirish/chiqish yoʻli mavjud boʻlgan zarur xonalarga ega boʻlishi lozim.
Qabul qilish shoxobchalarining bevosita turar joy binolarida tashkil etilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
47 2 . Qabul qilish shoxobchasi faoliyatini tashkil etish uchun ikkilamchi xom ashyoni tayyorlovchilar atrof muhitga taʼsir koʻrsatishning texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga (ekologik normativlarga) va davlat ekologik ekspertizasining ijobiy xulosasiga ega boʻlishi lozim.
47 3 . Alohida qurilgan binolarda joylashgan qabul qilish shoxobchalarining oraliq masofasi turar joy va maʼmuriy binolardan 20 metrdan kam boʻlmagan va davolash, maktabgacha taʼlim tashkilotlari hamda oʻquv muassasalari, oziq-ovqat mahsulotlarini sotish hamda umumiy ovqatlanish obyektlari, shuningdek, dam olish joylaridan 50 metrdan kam boʻlmagan masofani tashkil etishi hamda moddiy madaniy meros koʻchmas mulk obyektlarining qoʻriqlanadigan tegralari chegaralaridan tashqarida joylashishi lozim.
Ikkilamchi xom ashyoni saqlash omborxonalari va maydonchalari davolash, maktabgacha taʼlim tashkilotlari hamda oʻquv muassasalaridan, oziq-ovqat mahsulotlarini sotish hamda umumiy ovqatlanish obyektlari, shuningdek, dam olish joylaridan 50 metrdan kam boʻlmagan uzoqlikda boʻlishi kerak.
47 4 . Alohida qurilgan binolarda joylashgan qabul qilish shoxobchalari quyidagilarga ega boʻlishi zarur:
obodonlashtirilgan kirish yoʻllari;
ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish uchun alohida xona va (yoki) maydoncha;
har xil turdagi ikkilamchi xom ashyoni vaqtinchalik saqlash uchun alohida-alohida boʻlingan omborxonalar va (yoki) maydonchalar;
toza va ishlatilgan (ishchi) kiyimlarni saqlash uchun shkaf va dezinfeksiya vositalari;
tabiiy va sunʼiy (shu jumladan, tungi tashqi) yoritqichlar;
ichimlik suv taʼminoti va kanalizatsiyaga oqim tizimi, sanuzel, shuningdek, yomgʻir suvlarini oqizish kanalizatsiyasi.
Markazlashtirilgan ichimlik suv taʼminoti tarmogʻi mavjud boʻlmaganda, xodimlar qoʻl yuvishi uchun qoʻlyuvgichlardan foydalaniladi. Markazlashgan kanalizatsiya tarmogʻi mavjud boʻlmaganda oʻralar oʻrnatilishiga yoʻl qoʻyiladi.
47 5 . Barcha turdagi qabul qilish shoxobchalarida:
polning yuzasi oson tozalanadigan va dezinfeksiya qilinadigan qoplamaga ega boʻlishi;
devorlar oson yuviladigan materiallar bilan qoplangan boʻlishi;
xona shamollatiladigan boʻlishi;
konteynerlarni oʻrnatish maydonchalarining yuzasi asfaltlangan yoki beton qoplamali boʻlishi kerak.
Suv turib qolishiga va konteynerlarning sirpanib ketishiga yoʻl qoʻymaslik maqsadida maydoncha qoplamasining qiyaligi oʻtish yoʻli qismi tarafga 5 — 10 foizni tashkil etgan holda va transport vositasining kirishiga qulay tarzda oʻrnatiladi.
47 6 . Barcha turdagi qabul qilish shoxobchalari (shu jumladan, omborxonalar va maydonchalar) yongʻin xavfsizligi talablariga javob berishi va toza tutilishi kerak.
Xonalar har kuni namlantirib tozalanishi va kamida bir haftada bir marta — dezinfeksiya, zarur hollarda — dezinseksiya va deratizatsiya qilinishi lozim.
Ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish va saqlash konteynerlari va boshqa idishlar vaqti-vaqti bilan dezinfeksiya qilinishi va yuvilib turilishi kerak (kamida har uch oyda bir marta).
Bunda dezinfeksiya vositalarini ularni qoʻllash boʻyicha yoʻriqnomalarga muvofiq ishlatish, ishlab chiqaruvchining asl qadoqlash idishida, alohida ajratilgan joylarda saqlash zarur.
Qabul qilish shoxobchasiga tutash hudud (5 m radiusda) har kuni tozalanishi va ozoda saqlanishi kerak.
47 7 . Ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish va saqlash uchun moʻljallangan konteynerlar va boshqa idishlar xizmat koʻrsatish (foydalanish) muddatining tugashi, shuningdek, haqiqiy texnik holatiga (mexanik va boshqa shikastlanishlarga) koʻra yangisiga yoki texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar (sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari) talablariga javob beruvchi, shikastlanmaganlariga (taʼmirlanganlariga) almashtirilishi lozim.
47 8 . Turgʻun qabul qilish shoxobchalarida koʻrinadigan joyga quyidagi maʼlumotlar osib qoʻyilishi (joylashtirilishi) kerak:
tashkilotning nomi va aloqa bogʻlash maʼlumotlari (shu jumladan, telefon raqami);
ish vaqti (ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish);
qabul qilinadigan ikkilamchi xom ashyo turlari va narxlari.
2-§. Ikkilamchi xom ashyoni tayyorlash va tashish
47 9 . Ikkilamchi xom ashyoni tayyorlash:
qabul qilish shoxobchalari orqali ikkilamchi xom ashyoni sotib olish yoki bepul qabul qilish;
ikkilamchi xom ashyo doimiy ravishda hosil boʻladigan obyektlarni konteyner, chiqindi qutisi, yashik va boshqa maxsus vositalar bilan taʼminlash;
qattiq maishiy chiqindilarni qayta yuklash stansiyalari va poligonlarida ikkilamchi xom ashyoni saralash yoʻli bilan amalga oshirilishi mumkin.
Maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni kompleks amalga oshirish klasterlariga xizmat koʻrsatish uchun belgilangan tartibda biriktirib berilgan hududlarda ikkilamchi xom ashyoni (metall parchalari va chiqindilarini sotib olishdan tashqari) qabul qilish shoxobchalari orqali tayyorlash mazkur klasterlar tomonidan amalga oshiriladi (mazkur hududda qayta ishlovchi tashkilotlarning ikkilamchi xom ashyoni oʻzlariga tegishli shoxobchalar orqali sotib olishi yoki qabul qilishi bundan mustasno).
47 10 . Qattiq maishiy chiqindilarni qayta yuklash stansiyalari va poligonlarida ikkilamchi xom ashyoni tayyorlash faqat saralash uskunalaridan foydalanish orqali va barcha texnika xavfsizligi talablariga rioya etgan holda amalga oshiriladi.
47 11 . Ikkilamchi xom ashyoni tayyorlash jarayonida fuqarolar salomatligiga va atrof muhitga salbiy taʼsir koʻrsatmaydigan zamonaviy texnologiya va usullar qoʻllanilishi kerak.
47 12 . Ikkilamchi xom ashyoni tayyorlashda ogʻir mehnat talab qilinadigan texnologik jarayonlar mexanizatsiyalashtirilgan boʻlishi lozim.
47 13 . Ikkilamchi xom ashyoni vaqtincha saqlash omborxonalarda va (yoki) maxsus ajratilgan maydonchalarda amalga oshiriladi.
47 14 . Tayyorlangan makulatura, gazlama va polimer materiallar xom ashyosi ularni vaqtincha saqlash joylarida turlari boʻyicha alohida presslangan holda saqlanishi kerak.
Isitiladigan omborlarda (xonalarda) saqlanganda ikkilamchi xom ashyo isitish moslamasidan 1 metrdan yaqin boʻlmagan masofada joylashtiriladi. Bunda isitish moslamalarining oldi toʻsilgan boʻlishi zarur.
47 15 . Quyidagilar taqiqlanadi:
a) davolash-profilaktika (infeksiya, teri-tanosil, onkologik, sil) muassasalarida va boʻlinmalarida (patalogo-anatomik, yiringli jarrohlik va boshqalar), veterinariya muassasalarida, shuningdek, zaharli moddalar ishlab chiqaruvchi va (yoki) ulardan foydalanuvchi tashkilotlarda ikkilamchi xom ashyoni tayyorlash;
b) qabul qilish shoxobchasida tibbiyot chiqindilari xom ashyosini tayyorlash;
v) maishiy chiqindilarni olib chiqib ketish xizmatini koʻrsatish jarayonida, shuningdek, maishiy chiqindilarni toʻplash shoxobchalari va saralash punktlaridan maishiy chiqindilar tarkibidagi ikkilamchi xom ashyoni ixtisoslashgan tashkilotning roziligisiz ajratib olish va oʻzlashtirish;
g) ikkilamchi xom ashyo vaqtincha yigʻiladigan va saqlanadigan joylar yaqinida (5 metrdan kam boʻlmagan radiusda) ochiq olovdan foydalanish va payvandlash ishlarini olib borish;
d) ikkilamchi xom ashyoni utilizatsiya qilish va (yoki) qayta ishlashni ushbu maqsadlar uchun moʻljallanmagan uskuna va jihozlarda oʻzboshimchalik bilan amalga oshirish;
e) ikkilamchi xom ashyoni yoʻlovchi va oziq-ovqat tashishga moʻljallangan transport vositalari, shuningdek, hayvonlarga qoʻshib tortiladigan, dvigatel bilan jihozlanmagan qurilmalarda tashish;
j) ikkilamchi xom ashyoni tashishda uni transport vositasining kuzovidan tashqarisiga joylashtirish.
47 16 . Ikkilamchi xom ashyoni tashish faoliyati avariya holatini yuzaga keltirish, fuqarolar salomatligi va atrof muhitga zarar yetkazish ehtimollarini istisno qiluvchi usullar bilan, shuningdek, yoʻl harakati xavfsizligi qoidalariga rioya etgan holda amalga oshiriladi.
Ikkilamchi xom ashyoni ochiq kuzovli transport vositalarida tashishda ularning usti brezent yoki boshqa materiallar bilan yopib qoʻyilishi shart.
47 17 . Ikkilamchi xom ashyoni tashishga moʻljallangan transport vositasi quyidagi talablarga javob berishi lozim:
haydovchi kabinasi yuk platformasidan muqim oʻrnatilgan toʻsiq bilan ajratilgan boʻlishi;
kuzov tubining yuzasi va devorlari germetik, bortlardan biri esa ochiladigan boʻlishi;
transport vositasining barcha qismlari tozalash va dezinfeksiya qilish uchun qulay boʻlishi;
kuzovning ichki qismi yuvish va dezinfeksiya vositalari taʼsiriga chidamli materiallar bilan qoplangan boʻlishi;
kuzov tashqi qismining uch tomonida “Ikkilamchi xom ashyo” yozuvi boʻlishi.
3-§. Topshiriladigan ikkilamchi xom ashyo uchun oʻzaro hisob-kitob qilish va naqd pul mablagʻlarini sarflash
47 18 . Ikkilamchi xom ashyoni topshiruvchilar bilan oʻzaro hisob-kitoblar haqiqatda topshirilgan ikkilamchi xom ashyo miqdori uchun:
yuridik shaxslar bilan — naqdsiz shaklda;
jismoniy shaxslar bilan — naqd shaklda, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasining qonunchiligiga muvofiq toʻlovning boshqa usullarida amalga oshiriladi.
47 19 . Qabul qilinayotgan ikkilamchi xom ashyo uchun oʻzaro hisob-kitob qilinishida ikkilamchi xom ashyoni topshirishni ragʻbatlantiruvchi, tayyorlovchilar tomonidan belgilanadigan erkin (kelishilgan) narxlar qoʻllaniladi.
47 20 . Qabul qilish shoxobchalarida ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish uchun tarozi va boshqa zarur oʻlchov asboblar boʻlishi shart.
47 21 . Tayyorlanadigan ikkilamchi xom ashyo uchun hisob-kitoblarni amalga oshirishda zarur boʻladigan naqd pul mablagʻlarini olish maqsadida ikkilamchi xom ashyoni tayyorlovchilar xizmat koʻrsatuvchi tijorat bankiga hisoblangan hajmlarda ikkilamchi xom ashyo qabul qilishni (sotib olishni) taʼminlaydigan summaga pul chekini topshiradilar.
47 22 . Ikkilamchi xom ashyoni tayyorlovchilar qaramogʻidagi qabul qilish shoxobchalariga naqd pul mablagʻlarini ajratishni xarajat kassa orderi yoki tashkilot rahbari va bosh buxgalteri tomonidan imzolangan toʻlov qaydnomasi boʻyicha amalga oshiradilar.
47 23 . Ikkilamchi xom ashyoni tayyorlovchilarning tarkibiy boʻlinmalari hisoblangan qabul qilish shoxobchalari har oyda ularga naqd pul mablagʻlariga talab va xarajatlar toʻgʻrisida hisobot taqdim etadilar.
47 24 . Naqd pul mablagʻlaridan boshqa maqsadlarda foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi. Tayyorlangan ikkilamchi xom ashyoni sotish qonunchilikda belgilangan tartibda, savdo qoidalariga muvofiq amalga oshiriladi.
47 25 . Pul mablagʻlarining tushishi, ularni qabul qilish shoxobchalariga tarqatish, naqd pul mablagʻlarining saqlanishi, naqd pul mablagʻlari va ikkilamchi xom ashyo harakati bilan bogʻliq boʻlgan barcha operatsiyalar boʻyicha birlamchi hujjatlarni toʻgʻri va oʻz vaqtida rasmiylashtirish uchun javobgarlik tashkilot rahbari va bosh buxgalteriga yuklanadi.
4-§. Tayyorlanayotgan ikkilamchi xom ashyoni hisobga olish
47 26 . Ikkilamchi xom ashyoni tayyorlovchi tashkilot rahbarining buyrugʻi bilan ikkilamchi xom ashyo harakatining hisobi va nazoratini yuritish boʻyicha masʼul shaxs tayinlanadi.
47 27 . Yuridik shaxslardan ikkilamchi xom ashyoni qabul qilishda uch nusxada qabul qilish-topshirish dalolatnomasi tuziladi, uning bir nusxasi keyinchalik hisobvaraq-fakturani rasmiylashtirish uchun ikkilamchi xom ashyoni topshiruvchiga beriladi.
Ikkilamchi xom ashyoning miqdori (ogʻirligi) va tavsifi ikkilamchi xom ashyoni tayyorlovchi tomonidan haqiqatda qabul qilish holati boʻyicha tuziladigan qabul qilish-topshirish dalolatnomalarida qayd qilinadi.
47 28 . Qabul qilish-topshirish dalolatnomasining qatʼiy hisoboti yuritiladi va u har bir varagʻi belgilangan tartibda raqamlangan va tikilgan qabul qilish-topshirish dalolatnomalarini hisobga olish daftarida qayd etiladi.
5-§. Ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish (toʻplash) va tayyorlashda xodimlarning shaxsiy gigiyenasi va xavfsizligini taʼminlash
47 29 . Ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish (toʻplash), saralash, saqlash va tashish bilan shugʻullanadigan, shuningdek, transport vositalari va konteynerlarga sanitar ishlov berish ishlarini amalga oshiruvchi xodim dastlabki va davriy tibbiy koʻriklardan oʻtishi (bir yilda kamida bir marta) va qonunchilikda belgilangan tartibda koʻp uchraydigan hamda oʻta xavfli infeksiyali kasalliklarga (sil, gepatit, oʻlat, vabo va boshqalar) qarshi profilaktik immunizatsiya (vaksinatsiya) qilinishi lozim.
47 30 . Ikkilamchi xom ashyoni qabul qilish (toʻplash), saralash, saqlash va tashishga qoʻyilgan xodim tegishli maxsus kiyim va shaxsiy gigiyena hamda himoya vositalari (niqob yoki respirator, qoʻlqop, himoya kombinezoni, yuvish vositalari va boshqalar), shuningdek, birinchi tibbiy yordam vositalari bilan birga dori qutisi bilan taʼminlanishi kerak.
Maxsus kiyim qulay va ishlovchilarni chang hamda boshqa ifloslanishlardan himoya qilishi, oson tozalanadigan va dezinfeksiya qilinadigan boʻlishi lozim.
47 31 . Sanitariya-epidemiologik jihatidan xavf tugʻdiruvchi ikkilamchi xom ashyo tezkor izolyatsiya qilinishi va zararsizlantirilishi kerak.
16-bob. Hududlarni yil mavsumlari boʻyicha tozalash
48. Hududlarni bahor-yozgi tozalash ishlari har yili mart-avgust davrida amalga oshiriladi va quyidagilardan iborat boʻladi:
koʻcha — yoʻllar tarmogʻining qatnov qismini, yoʻlkalar va maydonlarni supurish va yuvish (suv sepish);
koʻp kvartirali uylar atrofidagi barcha hududlarni kunlik (yakshanbadan tashqari) sanitariya jihatidan tozalash, yoʻlkalarni, kirish yoʻllari zinalarini supurish;
hududlarni qattiq maishiy chiqindilar bilan ifloslanishdan tozalash;
chiqindi toʻplash shoxobchalarini tozalash, chiqindi qutilarini tozalash va yuvish.
49. Hududlarni kuz-qishki tozalash ishlari sentabrdan fevral oyigacha amalga oshiriladi va quyidagilardan iborat boʻladi:
barglarni supurish va toʻplash, ariqlarni tozalash;
koʻcha — yoʻllar tarmogʻining qatnov qismini, yoʻlkalar va maydonlarni supurish;
qattiq qoplamalarga muzga qarshi materiallar bilan ishlov berish;
qorlarni supurish va surish, sirpanchiqlarni bartaraf etish, koʻcha — yoʻllar tarmogʻining qatnov qismi, yoʻlkalar, maydonlarda hosil boʻlgan qor va qor-muzliklarni yoʻq qilish;
koʻp kvartirali uylar atrofidagi barcha hududlarni kunlik (yakshanbadan tashqari) sanitariya jihatidan tozalash, yoʻlkalarni, kirish yoʻllari zinalarini supurish;
hududlarni qattiq maishiy chiqindilar bilan ifloslanishdan tozalash;
chiqindi toʻplash shoxobchalarini tozalash, chiqindi qutilarini tozalash va yuvish.
50. Uy atrofidagi hududlarni mexanizatsiya vositasida tozalash ishlari kunduzi amalga oshirilishi lozim.
Tozalash mashinalari yordamida tozalashning imkoni boʻlmagan joylar, ushbu mashinalar ish boshlashidan avval qoʻl yordamida tozalanishi lozim. Yoʻlkalar va uy atrofidagi hududlarning oʻtish yoʻllaridagi qor qoʻl yordamida tozalanganda kurak bilan toʻliq olib tashlanishi lozim.
17-bob. Mazkur qoidalarga rioya etilishini nazorat qilish
51. Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligining davlat ekologik nazoratini amalga oshiruvchi mansabdor shaxslari (keyingi oʻrinlarda mansabdor shaxslar deb ataladi) mazkur Qoidalarga rioya qilinishi yuzasidan doimiy nazoratni amalga oshiradilar.
52. Mazkur qoidalarning 3 , 4 va 5-boblari shuningdek, 15 1 -bobning 2-paragrafi talablarini buzish hollari aniqlanganda, mansabdor shaxslar quyidagi taʼsir koʻrsatish choralarini koʻradilar:
chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida qonunchilik talablariga rioya etilishining monitoringi yoki davlat ekologik nazorati natijalari boʻyicha, dalolatnoma (maʼlumotnoma) rasmiylashtirgan holda, jismoniy va yuridik shaxslarga mazkur qoidalarning 3 , 4 va 5-boblari shuningdek, 15 1 -bobning 2-paragrafi talablarining buzilishi boʻyicha aniqlangan holatlarni bartaraf etish toʻgʻrisida majburiy koʻrsatmalar beradi;
qonun buzilishlarining jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan bartaraf etilishi yuzasidan avvalgi monitoring yoki davlat ekologik nazorati natijalariga koʻra faqatgina dalolatnomada (maʼlumotnomada) koʻrsatilgan faktlar boʻyicha va muddatlarda yoki jismoniy yoki yuridik shaxslarning murojaatiga koʻra — belgilangan muddatdan oldin, nazorat qiluvchi organ buyrugʻiga asosan bir ish kuni davomida nazoratni amalga oshiradilar;
jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan mansabdor shaxslarning majburiy koʻrsatmalari bajarilmagan hollarda, chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasidagi qonunchilikni buzganligi uchun maʼmuriy javobgarlikka tortish choralarini koʻradilar.
Mazkur bandning uchinchi va toʻrtinchi xatboshilarida nazarda tutilgan funksiyalar nazorat qiluvchi organlar faoliyatini muvofiqlashtiruvchi organlar bilan qoʻshimcha kelishuvsiz amalga oshirilib, ular bir ish kuni davomida xabardor qilinadi.
53. Maishiy chiqindilarni ruxsat etilmagan joylarga joylashtirgan shaxslarni aniqlashning imkoni boʻlmagan taqdirda, mansabdor shaxslar, mazkur qoidalarning 5-bandiga muvofiq hududlarni tozalash uchun masʼul boʻlgan jismoniy va yuridik shaxslarning mablagʻlari hisobiga ruxsat etilmagan va tartibsiz chiqindixonalarni bartaraf etish yoki hududlarni tozalash, shuningdek, chiqindixona hududini qayta tiklash boʻyicha majburiy koʻrsatmalar berish (ikki ish kunidan toʻrt ish kunigacha boʻlgan muddat belgilagan holda) huquqiga egalar.
Majburiy koʻrsatmalar masʼul shaxslar tomonidan belgilangan muddatlarda bajarilmagan taqdirda, mansabdor shaxslar “Toza hudud” va “Maxsustrans” davlat unitar korxonalarini shuningdek, xususiy ixtisoslashgan tashkilotlarni kelishuv asosida jalb etgan holda, ruxsat etilmagan va tartibsiz chiqindixonalarni bartaraf etish yoki hududlarni tozalash, shuningdek, chiqindixona hududini qayta tiklash choralarini koʻrib, majburiy koʻrsatmalarni bajarmagan shaxslarga sanitariya jihatidan tozalash xizmatlari boʻyicha toʻlovlarni amalga oshirish uchun hisob-kitoblarni (toʻlov muddatini belgilagan holda) taqdim etadilar.
Bunda mansabdor shaxs, majburiy koʻrsatmani olgan shaxs (yoki uning vakili), ixtisoslashgan tashkilot, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari yoki xususiy uy-joy mulkdorlari shirkati vakili tomonidan imzolanadigan, ruxsat etilmagan va tartibsiz chiqindixonalarni bartaraf etish yoki hududlarni tozalash, shuningdek, chiqindixona hududini qayta tiklash choralari koʻrilganligini tasdiqlovchi dalolatnoma tuziladi.
Majburiy koʻrsatmani olgan shaxs (yoki uning vakili) dalolatnomani imzolashdan bosh tortgan taqdirda, ushbu dalolatnomaga imzo qoʻyishdan bosh tortganlik sabablarini dalolatnoma tuzilgan kunning oʻzida yozma ravishda asoslashi kerak.
Majburiy koʻrsatmani olgan shaxs (yoki uning vakili) kelmagan taqdirda, mansabdor shaxs, ixtisoslashgan tashkilot, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organi yoki xususiy uy-joy mulkdorlari shirkati vakilining imzosi yetarli hisoblanadi;
Sanitariya jihatidan tozalash boʻyicha koʻrsatilgan xizmatlar uchun toʻlovlarni oʻz muddatida toʻlamaslik yoki rad etish (bosh tortish) hollarida mansabdor shaxslar sudlarga toʻlovlarni undirish bilan bogʻliq daʼvolar kiritadilar.
54. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi qonunchilikda belgilangan tartibda, aholi yashash joylarini tozalash obyektlari boʻyicha joriy sanitariya nazorati oʻrnatadi.
55. Ommaviy axborot vositalari, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, nodavlat notijorat tashkilotlari va Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida jamoatchilik nazoratini amalga oshiradilar.
18-bob. Yakunlovchi qoida
56. Mazkur qoidalar talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilikka muvofiq javob beradilar.
Sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlarini joylashtirish va ulardan foydalanish hamda maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish qoidalariga ILOVA
Sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlarini joylashtirish va ulardan foydalanish sxemasi
Bosqichlar Jarayonlar Tashkiliy tadbirlar 1-bosqich Sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlarini joylashtirish Jismoniy va yuridik shaxslar Sanitariya jihatidan tozalashga ixtisoslashgan tashkilotlar 1. Hududlarni tozalash uchun masʼul boʻlgan jismoniy va yuridik shaxslar, majburiy tartibda QMCHlarni toʻplash uchun chiqindi qutilarini oʻrnatadilar. 2. Yuridik shaxslar maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish yuzasidan ixtisoslashgan tashkilotlar bilan shartnoma tuzadilar va egallab turgan yer uchastkasida konteynerlarni oʻrnatgan xolda QMCHlarni vaqtinchalik toʻplash va saqlash joylarini tashkillashtiradilar. 3. Sanitariya jihatidan tozalashga ixtisoslashgan tashkilotlar: chiqindi toʻplash shoxobchalari qurishni; chiqindi toʻplash shoxobchalarini konteynerlar bilan taʼminlashni amalga oshiradilar. ↓ ↓ Qattiq maishiy chiqindilarni (KMCH) toʻplash uchun chiqindi qutilarini joylashtirish Chiqindilarni toʻplash shoxobchalarini tashkil etish 2-bosqich Sanitariya jihatidan tozalash ishlarini tashkil etish Hududlarni tozalash Maishiy chiqindilarni toʻplash va olib chiqib ketish 1. Hududlar, bino va inshootlarning tozaligini taʼminlash maqsadida jismoniy va yuridik shaxslar oʻz hududlarida tozalash ishlarini amalga oshiradilar. 2. QMCHlarni toʻplash va olib chiqib ketish koʻp kvartirali turar joy sektorida — chiqindi toʻplash shoxobchalaridan. yakka tartibdagi turar joy sektorida esa “signal” usulida amalga oshiriladi. 3. QMCHlarni olib chiqib ketishning minimal davriyligi chiqindi toʻplash shoxobchalaridan bir kunda bir marta, “signal” usulida — uch kunda bir martani tashkil etadi. 4. QMCHlarni tashish maxsus avtotransport vositalarida xamda ularni tashilishida tushirib qoldirish, avariya holatini paydo qilish, insonlar salomatligi va atrof muhitga zarar yetkazish ehtimollarini istisno qiluvchi usullar bilan amalga oshiriladi. ↓ ↓ Bahor-yozgi tozalash ishlari QMCHlarni qayta ishlash korxonalari ↓ ↓ Kuz-qishki tozalash ishlari QMCH poligonlari 3-bosqich Sanitariya jihatidan tozalash infratuzilmasi obyektlaridan foydalanish Chiqindi qutilariga xizmat koʻrsatish (tozalash. boʻshatish) Chiqindi toʻplash shoxobchalarini saqlash 1. Chiqindi qutilarini boʻshatish va tozalash ularning toʻlishiga koʻra muntazam ravishda, lekin sutkada bir marotabadan kam boʻlmagan holda amalga oshiriladi. 2. Chiqindi qutilarini yuvish va dezinfeksiya qilish bir oyda kamida bir marotaba amalga oshiriladi. 3. Chiqindi toʻplash shoxobchalari sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq boʻlishi lozim. 4. Konteynerlar foydalanish muddatining tugashiga koʻra yangisiga yoki shikastlanmaganlariga (taʼmirlanganlariga) almashtirilishi lozim. 4-bosqich Nazoratni amalga oshirish Monitoring yuritish Taʼsir choralarini koʻrish 1. Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi davlat ekologik nazoratni amalga oshiradi. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi aholi yashash joylarini tozalash obyektlari boʻyicha joriy sanitariya nazorati oʻrnatadi. 3. Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, NNT va fuqarolar chiqindilar bilan bogʻlik ishlarni amalga oshirish sohasida jamoatchilik nazoratini amalga oshiradilar.
Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 2-oktabrdagi 787-son qaroriga 2-ILOVA
Oʻzbekiston Respublika Hukumatining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar
1. Vazirlar Mahkamasining 2014-yil 5-avgustdagi 216-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2014-y., 8-son, 80-modda) bilan tasdiqlangan Davlat ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomning 40-bandiga quyidagi mazmundagi xatboshi qoʻshilsin:
“chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida qonun hujjatlari talablariga rioya qilinmaganligi”.
2. Vazirlar Mahkamasining 2014-yil 27-oktabrdagi 295-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2014-y., 10-son, 109-modda) bilan tasdiqlangan Chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida davlat hisobi va nazoratini olib borish tartibi toʻgʻrisidagi nizomning 13-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“13. Chiqindilar bilan bogʻliq ishlarning amalga oshirilishi monitoringi Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi va uning hududiy boʻlinmalari tomonidan, nazorat qiluvchi organlar faoliyatini muvofiqlashtiruvchi tuzilmalar bilan kelishilmagan holda amalga oshiriladi.
Monitoring chiqindilarning amalda hosil boʻlgan hajmlari, chiqindilarning hosil boʻlish manbalari xatlovi materiallarida nazarda tutilgan ularni vaqtincha saqlash joylari, qayta ishlash va utillashtirish usullarining mosligini aniqlash maqsadida, chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish obyektlarini koʻzdan kechirish yoʻli bilan amalga oshiriladi.
Chiqindilarning amalda hosil boʻlgan hajmlari, chiqindilarning hosil boʻlish manbalari xatlovi materiallarida nazarda tutilgan ularni vaqtincha saqlash joylari, qayta ishlash va utillashtirish usullarining nomuvofiqligi aniqlangan hollarda Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasining davlat ekologik nazoratini amalga oshiruvchi mansabdor shaxslari quyidagi choralarni koʻradilar:
yuridik shaxslarga monitoring oʻtkazish natijalari boʻyicha dalolatnoma (maʼlumotnoma) rasmiylashtirgan holda, chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida qonun buzilishlarini bartaraf etish toʻgʻrisida majburiy koʻrsatmalar beradilar;
qonun buzilishlarining yuridik shaxslar tomonidan bartaraf etilishi yuzasidan monitoring natijalariga koʻra faqat dalolatnomada (maʼlumotnomada) koʻrsatilgan faktlar boʻyicha va muddatlarda yoki yuridik shaxsning murojaatiga koʻra — belgilangan muddatdan oldin, nazorat qiluvchi organ buyrugʻiga asosan bir ish kuni davomida nazoratni amalga oshiradilar (bir vaqtning oʻzida bir nechta qonun buzilishlari boʻyicha majburiy koʻrsatmalar berilgan hollarda majburiy koʻrsatmalarning bajarilishini nazorat qilish majburiy koʻrsatmalarning soʻnggi muddati tugaganidan soʻng bir marta amalga oshiriladi);
yuridik shaxslar tomonidan chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida qonun buzilishlarini bartaraf etish toʻgʻrisida majburiy koʻrsatmalar bajarilmagan hollarda qonunchilikda belgilangan tartibda maʼmuriy jazo qoʻllaydilar.
Chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida davlat ekologik nazoratini amalga oshiruvchi mansabdor shaxslarga xoʻjalik yurituvchi subyektga xoʻjalik va tashkiliy-boshqaruv xususiyatiga ega boʻlgan topshiriq berish, xoʻjalik yurituvchi subyektlarning faoliyatiga aralashish taqiqlanadi.
Chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish sohasida davlat ekologik nazoratini amalga oshiruvchi mansabdor shaxslar oʻz faoliyatining qonuniyligi, xolisligi, uning qonun hujjatlariga muvofiq toʻgʻri tashkil qilinishi va amalga oshirilishi uchun javob beradilar”.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2018-yil 2-oktabr,
787-son
Кабинета Министров Республики Узбекистан
Постановление
О мерах по дальнейшему повышению эффективности работ в области обращения с бытовыми отходами
Во исполнение постановления Президента Республики Узбекистан от 18 мая 2018 года № ПП-3730 «О мерах по дальнейшему совершенствованию системы обращения с бытовыми отходами», а также в целях обеспечения улучшения экологического и санитарного состояния территорий, создания и надлежащего содержания в установленном порядке объектов инфраструктуры санитарной очистки Кабинет Министров постановляет:
1. Утвердить Правила размещения и эксплуатации объектов инфраструктуры санитарной очистки и обращения с бытовыми отходами (далее — Правила) согласно приложению № 1 .
2. Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента совместно с Государственным комитетом Республики Узбекистан по экологии и охране окружающей среды обеспечить организацию работ по санитарной очистке территорий в соответствии с утвержденными Правилами.
3. Внести изменение и дополнение в некоторые решения Правительства Республики Узбекистан согласно приложению № 2 .
4. Министерствам и ведомствам в месячный срок привести принятые ими нормативно-правовые акты в соответствие с настоящим постановлением.
5. Настоящее постановление вступает в силу по истечении трех месяцев со дня его официального опубликования.
6. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на первого заместителя Премьер-министра Республики Узбекистан — председателя правления АО «Узбекистон темир йуллари» А.Ж. Раматова и председателя Государственного комитета Республики Узбекистан по экологии и охране окружающей среды Б.Т. Кучкарова.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 1 к постановлению Кабинета Министров от 2 октября 2018 года № 787
ПРАВИЛА размещения и эксплуатации объектов инфраструктуры санитарной очистки и обращения с бытовыми отходами
Глава 1. Общие положения
1. Настоящие Правила определяют порядок организации и проведения работ по созданию и эксплуатации объектов инфраструктуры санитарной очистки и обращения с бытовыми отходами, а также контроля за их осуществлением и являются обязательными для соблюдения всеми юридическими и физическими лицами.
2. В настоящих Правилах используются следующие основные понятия:
объекты благоустройства — улицы, переулки, дороги, центральные площади, тротуары, мосты, тоннели, пешеходные, подземные переходы, фонтаны, берега арыков, каналов, рек, озер и других водоемов, объекты, используемые для удовлетворения культурно-бытовых нужд и отдыха населения (парки культуры и отдыха, лесные массивы, сады, бульвары, скверы), наружное освещение, рекламные панно, дорожные указатели, порталы и вывески, дренаж (вертикальный, закрытый и открытый горизонтальный, закрытый коллектор дренажа), сети ирригационных лотков, сети наружного освещения;
объекты инфраструктуры санитарной очистки — объекты, используемые для сбора и временного хранения твердых бытовых отходов (урны, контейнеры, мусоросборочные пункты, в том числе специально отведенные и обустроенные места), а также эксплуатируемые в соответствии с санитарными правилами, нормами и гигиеническими нормативами;
твердые бытовые отходы — органические и неорганические отходы, образующиеся в результате жизнедеятельности физических и деятельности юридических лиц, а также отходы, образующиеся в результате природных процессов на территориях и на объектах благоустройства (пищевые и растительные отходы, отходы текстильных изделий, упаковочных материалов, стекла, резины, бумаги, пластмассы, древесины, предметы домашнего обихода, утратившие свои потребительские свойства, смет, а также отходы, образующиеся в результате использования бытовых печей и отопительных котлов на твердом топливе);
жидкие бытовые отходы — отходы, образующиеся в результате жизнедеятельности физических лиц и деятельности юридических лиц (сточные воды, различные виды жидких нечистот, которые скапливаются в выгребных ямах и септиках, помойные отходы от производственных процессов, фекальные отходы нецентрализованной канализации);
крупногабаритные бытовые отходы — твердые бытовые отходы, образующиеся в результате замены морально и физически устаревшей мебели, бытовой техники (холодильники, стиральные машины, телевизоры и т.п.), оргтехники (компьютеры, принтеры и т.п.), технического оборудования, автотранспорта, а также образующиеся при рубке и агротехнической обработке древесных и кустарниковых насаждений отходы (ветки, сучья деревьев и кустарников, порубочные остатки, листья и др.) и строительные отходы, размеры которых не позволяют размещать их в контейнерах объемом 0,75 м 3 ;
строительные отходы — отходы, образующиеся при производстве строительных работ, реконструкции и (или) монтаже, ремонте и сносе зданий и сооружений, в том числе дорог и инженерных коммуникаций, а также производственных объектов;
опасные бытовые отходы — отходы, образующиеся после утраты потребительских свойств товаров, представляющие опасность для жизни, здоровья людей и окружающей природной среды, а также подлежащие утилизации и требующие использования специальной технологии сбора, транспортировки и обезвреживания (отработавшие ресурс ртутьсодержащие лампы, отходы ртутных термометров, все виды аккумулирующих элементов и т.п.);
вторичные материальные ресурсы — отходы производства и потребления, образующиеся в бытовом хозяйстве и в отраслях экономики, для которых существует возможность повторного использования непосредственно или после дополнительной обработки (отходы металла, пластмассы, стекла, бумаги и т.п.);
вторичное сырье — вторичные материальные ресурсы, имеющие техническую возможность и экономическую целесообразность использования в отраслях экономики;
заготовка вторичного сырья — закупка или бесплатный прием вторичных материальных ресурсов, а также сортировка твердых бытовых отходов;
«сигнальный» метод — сбор и вывоз твердых бытовых отходов в индивидуальном жилом секторе с объездом населенного пункта мусоросборочной техникой и оповещением потребителей путем подачи звукового сигнала.
3. Размещение и эксплуатация объектов инфраструктуры санитарной очистки осуществляются по схеме согласно приложению к настоящим Правилам.
Глава 2. Организация работ по санитарной очистке
4. К работам по санитарной очистке относятся уборка территорий (объектов благоустройства, территорий домовладений и организаций), сбор и вывоз бытовых отходов.
5. Уборка территорий осуществляется:
на объектах благоустройства — городскими и районными управлениями благоустройства;
на придомовых территориях многоквартирных домов — товариществами частных собственников жилья или управляющими организациями;
на земельных участках индивидуальных жилых домов и организаций в пределах полосы отчуждения — физическими и юридическими лицами (владельцами, собственниками или постоянными пользователями земельных участков, а также арендаторами);
на автомобильных дорогах и искусственных дорожных сооружениях в пределах полосы отчуждения — организациями, обслуживающими данные объекты (балансодержателями);
на железнодорожных путях в пределах полосы отчуждения (откосы выемок и насыпей, переезды, переходы через пути и т.д.) — железнодорожными организациями, эксплуатирующими данные объекты;
на территориях рынков и прилегающих к ним территориях — администрациями рынков;
на территориях временных объектов торговли и услуг, расположенных на остановках общественного пассажирского транспорта, — владельцами этих объектов, если иное не предусмотрено договорами аренды;
на территориях, прилегающих к торговым павильонам и иным торговым точкам, в том числе и передвижным, в радиусе 5 м — хозяйствующими субъектами в сфере мелкорозничной торговли и общественного питания (палаток, ларьков для продажи пищевой продукции и предоставлению услуг в сфере общественного питания), а также оказания бытовых услуг (ремонт обуви и т.п.).
6. Сбор и вывоз бытовых отходов осуществляется организациями, специализирующимися на оказании услуг в области обращения с отходами (далее — специализированная организация), на договорной основе в порядке, установленном законодательством.
Сбор и вывоз твердых бытовых отходов осуществляется в многоквартирном жилом секторе — с мусоросборочных пунктов, а в индивидуальном жилом секторе — с мусоросборочных пунктов или «сигнальным методом».
Минимальная периодичность вывоза твердых бытовых отходов с мусоросборочных пунктов составляет один раз в день, при «сигнальном» методе — один раз в три дня.
Глава 3. Размещение и эксплуатация урн для сбора твердых бытовых отходов
7. В целях предотвращения засорения территорий, зданий и сооружений твердыми бытовыми отходами устанавливаются урны, специально предназначенные для сбора и временного хранения твердых бытовых отходов.
8. Урны устанавливаются физическими и юридическими лицами, ответственными за уборку территорий в соответствии с пунктом 5 настоящих Правил в обязательном порядке:
у входов в подъезды многоквартирных домов — 1 шт.;
у каждого входа (выхода) в здания организаций, независимо от их организационно-правовой формы, а также торговых объектов — 1-2 шт.;
у каждого входа (выхода) в метро, подземные и надземные переходы — 2 шт.;
на объектах, предназначенных для удовлетворения культурно-бытовых потребностей и отдыха населения (парки культуры и отдыха, лесные массивы, сады, бульвары, скверы, аллеи и др.) — 1 шт. на каждые 800 м 2 площади объекта и на расстоянии не более 40 м друг от друга — при установке вдоль линии дорожек и тротуаров;
на рынках и торговых объектах (супермаркет, гипермаркет и др.) — 1 шт. на каждые 250 м 2 площади объекта и на расстоянии не более 10 м друг от друга — при установке вдоль линии торговых прилавков;
на остановках общественного пассажирского транспорта — 1-2 шт.;
на въездах (выездах) на автостоянки и парковки — 1-2 шт.;
на дворовой территории лечебных учреждений — 1 шт. на каждые 700 м 2 площади объекта, а на главных аллеях — не более 10 м друг от друга;
в специально выделенных местах для курения — 1-2 шт.;
на пляжах и территориях рекреационных зон, прилегающих к водной акватории (рек, озер, заливов или прудов), — 1 шт. на каждые 800м 2 площади объекта и на расстоянии не более 50 м друг от друга, с размещением не более 15 м от уреза воды и 3 — 5 м от полосы зеленых насаждений;
на придомовых территориях многоквартирных домов и центральных площадях, тротуарах и пешеходных зонах вдоль магистральных улиц, а также на мостах (в зависимости от интенсивности использования территории) — по 1 шт. на расстоянии не более чем через каждые 50 м — с интенсивным пешеходным движением и не более чем через каждые 100 м — в малолюдных местах.
9. Стационарные уличные урны должны обладать подвижной конструкцией (опрокидывающимся механизмом) и иметь основу для устойчивого закрепления на отведенном месте для их установки.
На территориях, прилегающих к временным торговым павильонам, в том числе передвижным (палатки, ларьки, лотки для продажи продуктов питания и оказания услуг в сфере общественного питания), в радиусе до 5 м устанавливаются переносные урны с механизмами их поднятия или съемными ведрами внутри для их опорожнения.
10. Урны должны устанавливаться в местах, удобных для их использования по назначению и обслуживания (очистки, опорожнения и т.д.), не препятствовать передвижению пешеходов, колясок для лиц с инвалидностью и детских колясок и велосипедов, содержаться в исправном и опрятном состоянии, а также соответствовать всем требованиям санитарных правил, нормам и гигиеническим нормативам.
Опорожнение и очистка урн должна проводиться систематически по мере их наполнения, но не реже одного раза в сутки.
Промывка и дезинфекция урн должны производиться не реже одного раза в месяц либо могут быть применены специальные мусорные мешки (пакеты) для обеспечения их чистоты и удобного опорожнения.
11. Установление, обеспечение своевременного обслуживания (очистка, опорожнение, промывка, дезинфекция и ремонт) урн осуществляется за счет средств физических и юридических лиц, ответственных за уборку территорий в соответствии с пунктом 5 настоящих Правил.
Глава 4. Создание мусоросборочных пунктов и их эксплуатация
12. Органы исполнительной власти на местах при содействии органов самоуправления граждан по обращениям товариществ частных собственников жилья, управляющих организаций или непосредственно жителей соответствующей территории решают вопросы, связанные с определением мест размещения мусоросборочных пунктов.
Строительство мусоросборочных пунктов закрытого типа осуществляется в соответствии с типовым или индивидуальным проектом (эскизом), разработанным и согласованным в установленном порядке.
В зависимости от интенсивности использования территории, в наиболее оживленных местах могут быть организованы сооружения неохраняемых (модульных) мусоросборочных пунктов.
Снос действующих мусоросборочных пунктов осуществляется после строительства новых мусоросборочных пунктов установленных в взамен их.
13. Мусоросборочные пункты размещаются удаленными от окон жилых зданий, границ участков детских учреждений, мест отдыха на расстояние не менее 20 м и не более 100 м, а также за пределами зон охраны объектов недвижимости материального культурного наследия.
Территория мусоросборочного пункта должна примыкать к проездам, но не мешать подъезду специального автотранспортного средства. При обособленном размещении площадки (вдали от проездов) предусматривается возможность удобного подъезда специального автотранспортного средства для опорожнения контейнеров и наличия разворотных площадок (12 м х 12 м).
14. Размещение мусоросборочных пунктов проектируется вне зоны видимости с транзитных транспортных и пешеходных коммуникаций, в стороне от уличных фасадов зданий.
15. Площадь мусоросборочного пункта и количество контейнеров, размещаемых в нем, определяются в соответствии с санитарными правилами, нормами и гигиеническими нормативами.
16. Расстояние мусоросборочных пунктов и контейнеров от окон и входов жилых помещений устанавливается строго в соответствии с санитарными правилами, нормами и гигиеническими нормативами.
17. Мусоросборочные пункты должны иметь благоустроенные подъездные пути, ночное наружное освещение, подвод питьевого холодного водоснабжения и стока в канализацию, а также ливневую канализацию для отвода дождевых вод.
18. Покрытие площадки для установки контейнеров должно быть асфальтовым или бетонным. В целях недопущения застаивания воды и скатывания контейнеров устанавливается уклон покрытия площадки, составляющий 5 — 10% в сторону проезжей части и удобный к подъезду специального автотранспортного средства.
19. На территории мусоросборочного пункта размещается следующая информация:
наименование или номер мусоросборочного пункта;
наименование организации и его контактные данные, в том числе номера телефонов диспетчерской службы, эксплуатирующей мусоросборочный пункт;
номер телефона доверия территориальных органов по экологии и охране окружающей среды, а также график вывоза твердых бытовых отходов.
Глава 5. Оснащение мусоросборочных пунктов контейнерами
20. Мусоросборочные пункты должны быть оборудованы контейнерами отличительных цветов для раздельного сбора твердых бытовых отходов и маркированными специальными знаками и надписями в соответствии с пунктом 42 настоящих Правил.
Для выгрузки контейнеров в мусоросборочную машину контейнеры (за исключением специальных контейнеров для опасных бытовых отходов) должны быть оборудованы четырьмя колесиками и иметь усиленную переднюю стенку, а также приспособления для работы с манипуляторами специального автотранспортного средства.
21. На контейнеры наносится информация (инвентарный номер контейнера и наименование балансодержателя) способом, обеспечивающим ее механическую стойкость.
22. По истечении срока службы, а также в зависимости от их фактического технического состояния (механические и другие повреждения) контейнеры должны быть заменены на новые или исправные (отремонтированные), отвечающие требованиям санитарных правил, нормам и гигиеническим нормативам.
Контейнеры должны располагаться на одном уровне с дорогой для проезда.
Глава 6. Обращение с бытовыми отходами
23. Размещение и хранение твердых и жидких бытовых отходов осуществляются в соответствии с настоящими Правилами, санитарными правилами, нормами и гигиеническими нормативами, экологическими требованиями и способами, обеспечивающими рациональное использование отходов или передачу их другим лицам.
24. Физические лица:
в многоквартирных домах — размещают твердые бытовые отходы в контейнеры при складировании отходов на мусоросборочных пунктах;
в индивидуальном жилом секторе — временно хранят твердые бытовые отходы на своих территориях до прибытия специального автотранспортного средства по графику «сигнальным» методом и помещают их в специальное автотранспортное средство.
При этом могут быть применены специальные мусорные мешки (пакеты) или контейнеры (40 — 120 л) с колесиками и плотно закрывающимися крышками.
25. Юридические лица, расположенные в зоне обслуживания специализированной организации, заключают договор на оказание услуг по сбору и вывозу бытовых отходов и организуют места временного сбора и хранения твердых бытовых отходов на занимаемом земельном участке, с установлением контейнеров с колесиками и плотно закрывающимися крышками для сбора твердых бытовых отходов и имеющих приспособления для работы с манипуляторами специального автотранспортного средства (если иное не предусмотрено договорами аренды).
Места временного сбора и хранения твердых бытовых отходов на территории объектов недвижимости материального культурного наследия организуются (по возможности) вне зоны видимости транзитных транспортных и пешеходных коммуникаций в стороне от фасадов зданий и при этом принимаются меры по недопущению повреждения этих объектов специальными автотранспортными средствами, перевозящими отходы.
В случае если физическое или юридическое лицо, осуществляющее свою бытовую и хозяйственную деятельность на земельном участке (недвижимости) на основании договора аренды или иного соглашения с собственником земельного участка (недвижимости), не организовало сбор и вывоз бытовых отходов собственными силами, обязанности по организации сбора и вывоза бытовых отходов этих лиц возлагаются на собственника данного земельного участка (недвижимости).
Площадка для установления контейнеров внутри дворовых территорий должна быть расположена рядом с подъездными путями для специального автотранспортного средства.
26. Физическим и юридическим лицам запрещается:
выбрасывать и размещать твердые бытовые отходы в несанкционированных местах и объектах (улицы, дворы, водные артерии, арыки и иные места, не предназначенные для сбора, размещения и захоронения твердых бытовых отходов);
слив жидких бытовых отходов в несанкционированных местах и объектах (за территорией домов, в коллекторы системы ирригации, водные артерии, арыки, системы ливневой канализации, открытый, закрытый коллекторы горизонтального и вертикального дренажа и иные непредназначенные для этих целей места);
выбрасывать твердые бытовые отходы в несанкционированных местах и объектах из транспортных средств во время их остановки, стоянки или движения;
сжигать твердые бытовые отходы на объектах их размещения (в земляных ямах, емкостях и т.д.), территории организации, полях и в населенных пунктах без применения специальных технических устройств;
сжигать листья;
организовывать места сбора и хранения твердых бытовых отходов в помещениях общего пользования многоквартирного дома;
выбрасывать и размещать крупногабаритные бытовые отходы и строительные отходы в мусоросборочные пункты;
транспортировка твердых и жидких бытовых отходов (за исключением крупногабаритных бытовых и строительных отходов, а также отходов, образующихся при рубке и агротехнической обработке древесных и кустарниковых насаждений (ветки, сучья деревьев и кустарников, порубочные остатки и др.)) на транспортном средстве, не предназначенном для этих целей (не предусмотренным документацией), а также в сопровождении посторонних лиц, не связанных с перевозкой бытовых отходов.
Глава 7. Крупногабаритные бытовые отходы
27. Крупногабаритные бытовые отходы должны собираться на специально отведенных площадках, оборудованных искусственным водонепроницаемым покрытием и системой отведения атмосферных осадков (уклон и водоотводящие желоба) площадью не менее 8 — 10 м 2 .
28. Площадки для сбора крупногабаритных бытовых отходов отводятся:
в многоквартирном жилом секторе — в непосредственной близости к мусоросборочным пунктам твердых бытовых отходов;
в индивидуальном жилом секторе — не ближе 20 м до ближайшего жилого дома и (или) иного объекта постоянного пребывания людей, с расчетом на эффективный радиус охвата площадки 100 — 200 м.
Альтернативным вариантом площадок для сбора крупногабаритных бытовых отходов является установка контейнеров (сменных кузовов) емкостью 3 — 6 м 3 , транспортировка которых осуществляется с использованием специального автотранспортного средства, оснащенного системой мультилифт.
29. Вывоз крупногабаритных бытовых отходов с места их образования может осуществляться специализированными организациями по заявке физических и юридических лиц за отдельную плату.
Глава 8. Строительные отходы
30. Лица, осуществляющие строительные, монтажные, ремонтные работы, а также снос зданий и сооружений, должны обеспечивать скученный сбор образующихся на этих объектах строительных отходов.
Строительные отходы, образующиеся у населения, складируются на площадках для сбора крупногабаритных бытовых отходов.
Организации, осуществляющие строительство, реконструкцию или снос объектов, должны иметь в наличие техническую и технологическую документацию, устанавливающую порядок регулирования процесса обращения с образуемыми строительными отходами, а также заявление о воздействии на окружающую среду и положительное заключение государственной экологической экспертизы.
Ответственность за вывоз отходов со строительных площадок и соблюдение при этом природоохранных требований возлагается на физическое или юридическое лицо, выступающее подрядчиком при выполнении работ, если иное не предусмотрено в договоре с заказчиком.
31. Организации, в результате деятельности которых образуются строительные отходы, должны осуществлять комплекс мер для максимальной утилизации строительных отходов, реализации или передачи их другим юридическим и физическим лицам, занимающимся сбором, хранением и утилизацией отходов, а также обеспечивать экологически безопасное захоронение строительных отходов, не подлежащих утилизации.
32. Вывоз строительных отходов с места их образования может осуществляться специализированными организациями по заявке физических и юридических лиц за отдельную плату.
Глава 9. Отходы автотранспорта
33. Физические и юридические лица (владельцы автомобильных стоянок, автозаправочных станций, мастерских по техническому обслуживанию и ремонту автотранспорта, механизмов и другой техники) обязаны обеспечить сбор, вывоз, переработку и обезвреживание всех образующихся отходов автотранспорта.
34. Отходы всех видов транспорта, машин и механизмов подлежат разборке на составляющие и раздельному сбору по видам, в частности:
отработанные масла сдаются специализированным предприятиям, занимающимся сбором, утилизацией и переработкой этих отходов;
электролит из аккумуляторов сливается в специальные емкости и передается на обезвреживание специализированным предприятиям, занимающимися сбором, утилизацией и переработкой этих отходов;
кислотные аккумуляторные батареи со слитым электролитом собираются в пунктах приема вторичного сырья и цветных металлов;
автомобильные покрышки собираются и сдаются на переработку специализированным предприятиям, занимающимся сбором, утилизацией и переработкой этих отходов;
прочие отходы (пластмасса, металл и т.д.), являющиеся вторичными материальными ресурсами, сдаются в пункты приема.
Глава 10. Отходы, образующиеся от уборки отходов растительного происхождения, а также при рубке и агротехнической обработке древесных и кустарниковых насаждений
35. В период листопада опавшие листья необходимо убирать ежедневно.
Собранные листья вывозятся на специально отведенные места либо на поля компостирования. Вывоз собранных листьев обеспечивается лицами, ответственными за уборку территорий в соответствии с пунктом 5 настоящих Правил, самостоятельно или на договорной основе (по отдельным заявкам) со специализированными организациями.
Процесс компостирования осуществляется на специально подготовленной площадке с противофильтрационным основанием, системой сбора и отведения дренажных вод. Отходы размещаются в буртах.
36. Захламление территории отходами, образующимися при рубке и агротехнической обработке древесных и кустарниковых насаждений (ветки, сучья деревьев и кустарников, порубочные остатки, листья и др.), более чем на сутки не допускается.
Глава 11. Жидкие бытовые отходы
37. Для сбора жидких бытовых отходов в домовладениях без системы центральной канализации обустраиваются в установленном порядке выгребные ямы, представляющие собой герметичные резервуары.
Выгребная яма должна располагаться с учетом свободного доступа движения специального автотранспортного средства (ассенизационного автомобиля) и соответствовать требованиям санитарных правил, нормам и гигиеническим нормативам.
38. Вывоз жидких бытовых отходов осуществляется специализированными организациями, имеющими специальное автотранспортное средство (ассенизационный автомобиль), на договорной основе или по отдельным заявкам.
39. Периодичность очистки выгребных ям определяется в соответствии с санитарными правилами, нормами и гигиеническими нормативами.
Жидкие бытовые отходы вывозятся на сливные станции, ассенизационные поля или другие специальные объекты по приему жидких бытовых отходов.
Глава 12. Опасные бытовые отходы
40. Для сбора опасных бытовых отходов в мусоросборочных пунктах устанавливаются специальные контейнеры (накопительные емкости, обеспечивающие сохранность опасных бытовых отходов при хранении, погрузочно-разгрузочных работах и транспортировании).
41. Собранные опасные бытовые отходы сдаются специализированным предприятиям, занимающимся сбором, утилизацией и переработкой этих отходов.
Глава 13. Раздельный сбор и вывоз твердых бытовых отходов
42. В целях организации раздельного сбора на мусоросборочных пунктах в обязательном порядке устанавливаются четыре вида контейнеров для:
перерабатываемых твердых бытовых отходов (представляющие смесь вторичных материальных ресурсов) — синего цвета;
органических твердых бытовых отходов (пищевые и другие биологически разлагаемые бытовые отходы) — коричневого цвета;
неперерабатываемых твердых бытовых отходов (прочие бытовые отходы) — серого цвета;
опасных бытовых отходов — оранжевого цвета.
Для полного раздельного сбора твердых бытовых отходов могут быть установлены дополнительные контейнеры отличительных цветов (пластмассовые отходы — желтый, отходы стекла и стеклобой — белый, бумажные отходы — голубой) и (или) маркированные специальными знаками и надписями.
При этом перерабатываемые твердые и опасные бытовые отходы направляются на сортировку для последующей реализации и (или) передачи на договорной основе юридическим лицам, занимающимся утилизацией и переработкой отходов.
43. Для вывоза раздельно собранных или отсортированных твердых бытовых отходов могут быть использованы мусоросборочные машины путем организации нескольких графиков вывоза либо специальные автотранспортные средства с установленными раздельными камерами в бункерах для различных фракций твердых бытовых отходов.
Глава 14. Основные требования к транспортировке бытовых отходов
44. Транспортировка бытовых отходов осуществляется способами, исключающими возможность их потери при перевозке, создания аварийной ситуации, причинения транспортируемыми бытовыми отходами вреда здоровью людей и окружающей среде.
Вывоз и транспортировка бытовых отходов (за исключением крупногабаритных бытовых и строительных отходов, а также отходов, образующихся при рубке и агротехнической обработке древесных и кустарниковых насаждений), осуществляется специальными автотранспортными средствами (мусоросборочные машины и другие спецмашины).
В целях предотвращения повреждения объектов недвижимости материального культурного наследия не допускается въезд на территории их расположения крупногабаритных специальных мусоросборочных автотранспортных средств массой более пяти тонн.
Транспортировка бытовых отходов вне кузова специального автотранспортного средства не допускается.
К управлению специальными транспортными средствами, на которых перевозятся бытовые и другие отходы, допускаются водители, прошедшие специальную подготовку, инструктаж и медицинский контроль.
45. Транспортировка бытовых отходов осуществляется при наличии документации для их транспортировки, заполненной в установленном порядке с указанием маршрута движения.
Глава 15. Основные требования к захоронению твердых бытовых отходов
46. Твердые бытовые отходы вывозятся на полигоны, мусороперерабатывающие и мусоросжигательные заводы, поля компостирования.
Захоронение твердых бытовых отходов осуществляется в порядке, установленном законодательством.
47. Захоронение перерабатываемых твердых бытовых отходов на полигонах запрещается.
Глава 15 1 . Основные требования к организации и использованию пунктов приема вторичного сырья, а также заготовке вторичного сырья
§ 1. Организация и использование пунктов приема вторичного сырья
47 1 . Организация пунктов приема вторичного сырья (далее — пункты приема) может осуществляться в отдельно стоящих зданиях или в отдельных помещениях нежилых зданий, а также на передвижных (мобильных) средствах.
Размещение пунктов приема в отдельно стоящих зданиях осуществляется в соответствии с генеральными планами населенных пунктов и другой градостроительной документацией. При отсутствии градостроительной документации необходимо получение согласия территориальных архитектурно-градостроительных советов при Министерстве строительства Республики Каракалпакстан, главных управлениях строительства областей и города Ташкента.
В густонаселенных районах в зависимости от интенсивности использования территорий, а также на пунктах сбора отходов могут создаваться временные сооружения для сбора и заготовки вторичного сырья.
Пункты приема, размещаемые в нежилых помещениях, должны иметь необходимые помещения с отдельным входом/выходом для приема и вывоза вторичного сырья.
Не допускается организация пунктов приема непосредственно в жилых зданиях.
47 2 . Для организации деятельности пункта приема заготовители вторичного сырья должны иметь нормативные документы в области технического регулирования воздействия на окружающую среду (экологические нормативы) и положительное заключение государственной экологической экспертизы.
47 3 . Расстояние между пунктами приема, расположенными в отдельно стоящих зданиях, должно быть не менее 20 метров от жилых и административных зданий и не менее 50 метров от лечебных, дошкольных образовательных организаций и учебных заведений, объектов реализации пищевой продукции и общественного питания, а также мест отдыха и за пределами зон охраны объектов недвижимости материального культурного наследия.
Склады и площадки для хранения вторичного сырья должны находиться на расстоянии не менее 50 метров от лечебных, дошкольных образовательных организаций и учебных заведений, объектов реализации пищевых продуктов и общественного питания, а также мест отдыха и за пределами зон охраны объектов недвижимости материального культурного наследия.
47 4 . Пункты приема, расположенные в отдельно стоящих зданиях, должны иметь:
благоустроенные подъездные пути;
отдельное помещение и (или) площадку для приема вторичного сырья;
раздельные склады и (или) площадки для временного хранения различных видов вторичного сырья;
шкаф для хранения чистой и использованной (рабочей) одежды и дезинфицирующие средства;
естественное и искусственное (в том числе ночное наружное) освещение;
систему питьевого водоснабжения и стока в канализацию, санузел, а также канализацию для отвода дождевых вод.
При отсутствии централизованной сети питьевого водоснабжения персонал для мытья рук использует умывальники. При отсутствии централизованной канализационной сети допускается оборудование выгребных ям.
47 5 . В пунктах приема всех видов:
поверхность пола должна иметь легко очищаемое и дезинфицируемое покрытие;
стены должны быть покрыты легко моющимся материалом;
помещение должно быть проветриваемым;
поверхность площадки для установки контейнеров должна иметь асфальтовое или бетонное покрытие.
В целях недопущения застаивания воды и скатывания контейнеров покрытие площадки устанавливается с 5 — 10-процентным уклоном в сторону проезжей части с удобным подъездом для транспортного средства.
47 6 . Пункты приема всех видов (в том числе склады и площадки) должны соответствовать требованиям пожарной безопасности и содержаться в чистоте.
Ежедневно должна производиться влажная уборка помещений и не реже одного раза в неделю — дезинфекция, а в случае необходимости — дезинфекция и дератизация.
Контейнеры и другая тара для приема и хранения вторичного сырья должны периодически подвергаться дезинфекции и мытью (не реже одного раза в три месяца).
При этом дезинфицирующие средства необходимо использовать в соответствии с инструкцией по их применению, хранить в оригинальной упаковке производителя, в специально отведенных местах.
Территория, прилегающая к пункту приема (в радиусе 5 м), должна ежедневно подвергаться уборке и содержаться в чистоте.
47 7 . По истечении срока службы использования контейнеров и другой тары, предназначенных для приема и хранения вторичного сырья, а также в зависимости от их фактического технического состояния (механические и другие повреждения), они должны быть заменены на новые или исправные (отремонтированные), отвечающие требованиям нормативных документов (санитарные правила, нормы и гигиенические нормативы) в области технического регулирования.
47 8 . На видном месте в стационарных пунктах приема должны быть вывешены (размещены) следующие сведения:
наименование организации и ее контактные данные (в том числе номера телефонов);
время работы (приема вторичного сырья);
принимаемые виды вторичного сырья и цены.
§ 2. Заготовка и транспортировка вторичного сырья
47 9 . Заготовка вторичного сырья может осуществляться путем:
закупки или бесплатного приема вторичного сырья через пункты приема;
обеспечения объектов, на которых постоянно образуется вторичное сырье, контейнерами, мусоросборниками, ящиками и другими специальными средствами;
сортировки вторичного сырья на перегрузочных станциях твердых бытовых отходов и полигонах.
На территориях, закрепленных в установленном порядке для оказания услуг кластерам, занимающимся комплексным обращением с бытовыми отходами, заготовка вторичного сырья (за исключением закупки лома металлов и отходов) осуществляется данными кластерами через пункты приема (за исключением закупки или приема вторичного сырья перерабатывающими предприятиями через принадлежащие им пункты, расположенные на данной территории).
47 10 . Заготовка вторичного сырья на перегрузочных станциях твердых бытовых отходов и полигонах осуществляется только с использованием сортировочного оборудования и с соблюдением всех требований техники безопасности.
47 11 . В процессе заготовки вторичного сырья должны применяться современные технологии и методы, не оказывающие негативного воздействия на здоровье граждан и окружающую среду.
47 12 . Технологические процессы, требующие тяжелого труда при заготовке вторичного сырья должны быть механизированы.
47 13 . Временное хранение вторичного сырья осуществляется на складах и (или) на специально отведенных площадках.
47 14 . Заготовленное сырье макулатуры, тканевых и полимерных материалов должны храниться в местах их временного хранения отдельно спрессованными по видам.
В случае хранения в отапливаемых складах (помещениях) вторичное сырье размещается на расстоянии не ближе 1 метра от отопительного прибора. При этом перед отопительными приборами должно быть ограждение.
47 15 . Запрещается:
а) заготовка вторичного сырья в лечебно-профилактических (инфекционных, кожно-венерических, онкологических, туберкулезных) учреждениях и отделениях (патолого-анатомических, гнойной хирургии и др.), ветеринарных учреждениях, а также в организациях, производящих и (или) потребляющих ядовитые вещества;
б) заготовка в пунктах приема сырья из медицинских отходов;
в) извлечение и присвоение вторичного сырья, содержащегося в составе бытовых отходов, в процессе оказания услуг по вывозу бытовых отходов, а также из пунктов сбора и сортировки бытовых отходов без согласия специализированной организации;
г) использование открытого огня и проведение сварочных работ вблизи мест временного сбора и хранения вторичного сырья (в радиусе не менее 5 метров);
д) самовольное осуществление утилизации и (или) переработки вторичного сырья на устройствах и оборудовании, не предназначенных для этих целей;
е) перевозка вторичного сырья транспортными средствами, предназначенными для перевозки пассажиров и продуктов питания, а также не оборудованных двигателями прицепных устройствах, приводимых в движение животными;
ж) размещение вторичного сырья вне кузова транспортного средства при его транспортировке.
47 16 . Деятельность по перевозке вторичного сырья осуществляется способами, исключающими возможность возникновения аварийных ситуаций, причинения вреда здоровью граждан и окружающей среде, а также при соблюдении правил безопасности дорожного движения.
При перевозке вторичного сырья в транспортных средствах с открытым кузовом они должны быть накрыты брезентом или другими материалами.
47 17 . Транспортное средство, предназначенное для перевозки вторичного сырья, должно отвечать следующим требованиям:
кабина водителя должна быть отделена от грузовой платформы фиксированным ограждением;
дно и стены кузова должны быть герметичными, а один из бортов - откидным;
все части транспортного средства должны быть легко доступны для очистки и дезинфекции;
внутренняя часть кузова должна быть покрыта материалами, устойчивыми к воздействию моющих и дезинфицирующих средств;
наличие надписи «Вторичное сырье» на трех сторонах внешней части кузова.
§ 3. Взаиморасчеты за поставляемое вторичное сырье и расходование наличных денежных средств
47 18 . Взаиморасчеты с поставщиками вторичного сырья за фактически поставленное вторичное сырье осуществляется:
с юридическими лицами — в безналичной форме;
с физическими лицами — в наличной форме, а также другими способами оплаты в соответствии с законодательством Республики Узбекистан.
47 19 . При осуществлении взаиморасчетов за полученное вторичное сырье применяются свободные (согласованные) цены, устанавливаемые заготовителями, стимулирующие сдачу вторичного сырья.
47 20 . На пунктах приема обязательно должны быть весы и другие необходимые измерительные приборы для приема вторичного сырья.
47 21 . В целях получения наличных денежных средств, необходимых при расчетах за заготовляемое вторичное сырье, заготовители вторичного сырья сдают в обслуживающий коммерческий банк денежный чек на сумму, обеспечивающую прием (закупку) вторичного сырья в расчетных объемах.
47 22 . Заготовители вторичного сырья осуществляют выделение наличных денежных средств пунктам приема, находящимся в их ведении, по расходному кассовому ордеру или платежной ведомости, подписанной руководителем и главным бухгалтером организации.
47 23 . Пункты приема, являющиеся структурными подразделениями заготовителей вторичного сырья, ежемесячно представляют им отчет об их потребности и расходовании наличных денежных средств.
47 24 . Использование наличных денежных средств в иных целях не допускается. Реализация заготовленного вторичного сырья осуществляется в порядке, установленном законодательством, в соответствии с правилами торговли.
47 25 . Ответственность за правильность и своевременность оформления первичных документов по всем операциям, связанным с поступлением денежных средств, их распределением по пунктам приема, хранением наличных денежных средств, движением наличных денежных средств и вторичного сырья, возлагается на руководителя организации и главного бухгалтера.
§ 4. Учет заготовленного вторичного сырья
47 26 . Приказом руководителя организации — заготовителя вторичного сырья назначается лицо, ответственное за ведение учета и контроля движения вторичного сырья.
47 27 . При приеме вторичного сырья от юридических лиц составляется акт приема-передачи в трех экземплярах, один экземпляр которого передается поставщику вторичного сырья для последующего оформления счета-фактуры.
Количество (вес) и характеристика вторичного сырья фиксируются в актах приема-передачи, которые составляются заготовителем вторичного сырья по фактической приемке.
47 28 . Ведется строгая отчетность акта приема-передачи и это фиксируется в книге учета актов приема-передачи, каждый лист которой пронумеровывается и прошивается в установленном порядке.
§ 5. Обеспечение личной гигиены и безопасности персонала при приеме (сборе) и заготовке вторичного сырья
47 29 . Работник, занимающийся приемом (сбором), сортировкой, хранением и транспортировкой вторичного сырья, в том числе осуществляющий санитарную обработку транспортных средств и контейнеров, должен проходить предварительный и периодический медицинские осмотры (не реже одного раза в год) и профилактическую иммунизацию (вакцинацию) от распространенных и особо опасных инфекционных заболеваний (туберкулез, гепатит, чума, холера и пр.) в порядке, установленном законодательством.
47 30 . Работник, допущенный к приему (сбору), сортировке, хранению и транспортировке вторичного сырья, должен быть обеспечен соответствующей специальной одеждой и средствами личной гигиены и защиты (маской или респиратором, перчатками, защитным комбинезоном, моющими средствами и пр.), а также средствами первой медицинской помощи, аптечкой.
Специальная одежда должна быть удобной и предохранять работающих от пыли и других загрязнений, быть удобной для очистки и дезинфекции.
47 31 . Вторичное сырье, представляющее санитарно-эпидемиологическую угрозу, должно быть незамедлительно изолировано и обезврежено.
Глава 16. Уборка территорий по сезонам года
48. Весенне-летняя уборка территории производится в период с марта по август ежегодно и включает в себя:
мойку (полив) и подметание проезжей части улично-дорожной сети, тротуаров, площадей;
ежедневную (кроме воскресенья) санитарную уборку всей придомовой территории многоквартирного жилого сектора, подметание тротуаров, ступеней входных групп;
очистку от твердых бытовых отходов и захламленности территорий;
уборку мусоросборочных пунктов, очистку урн и их промывку.
49. Осенне-зимняя уборка территорий проводится в период с сентября по февраль ежегодно и включает в себя:
подметание и сгребание листьев, очистку канав;
подметание проезжей части улично-дорожной сети, тротуаров, площадей;
обработку твердых покрытий противогололедными материалами;
подметание и сдвигание снега, устранение скользкости, удаление снега и снежно-ледяных образований с поверхности проезжей части улично-дорожной сети, тротуаров, площадей;
ежедневную (кроме воскресенья) санитарную уборку всей придомовой территории многоквартирного жилого сектора, подметание тротуаров, ступеней входных групп;
очистку от твердых бытовых отходов и захламленности территорий;
уборку мусоросборочных пунктов, очистку урн и их промывку.
50. Механизированная уборка придомовых территорий должна осуществляться в дневное время.
Места, недоступные для уборочных машин, должны убираться вручную до начала работы этих машин. Снег при ручной уборке тротуаров и проездов придомовых территорий должен убираться полностью под скребок.
Глава 17. Контроль за соблюдением настоящих Правил
51. Должностные лица Министерству экологии, охраны окружающей среды и изменения климата Республики Узбекистан, осуществляющие государственный экологический контроль (далее — должностные лица), ведут контроль за соблюдением требований настоящих Правил на постоянной основе.
52. В случаях выявления нарушения требований глав 3 , 4 и 5 , а также параграфа 2 главы 15 1 настоящих Правил, должностные лица принимают следующие меры реагирования:
выдают физическим и юридическим лицам предписания об устранении выявленных нарушений требований глав 3 , 4 и 5 , а также параграфа 2 главы 15 1 настоящих Правил, с оформлением акта (справки) по результатам мониторинга соблюдения требований законодательства в области обращения с отходами либо государственного экологического контроля;
осуществляют контроль за устранением физическими и юридическими лицами нарушений только по фактам и в сроки, отмеченные в акте (справке) по результатам предыдущего проведенного мониторинга либо государственного экологического контроля, или раньше установленного времени — по обращению физического или юридического лица в течение одного рабочего дня, на основании приказа контролирующего органа;
применяют меры по привлечению к административной ответственности за нарушения законодательства в области обращения с отходами в случаях невыполнения физическими или юридическими лицами предписаний должностных лиц.
Функции, предусмотренные абзацами третьим и четвертым настоящего пункта, производятся без дополнительного согласования с органами, координирующими деятельность контролирующих органов, с последующим их уведомлением в течение одного рабочего дня.
53. В случае невозможности установления лиц, разместивших бытовые отходы на несанкционированных местах, должностные лица имеют право выдать предписания (с установлением срока от двух до четырех рабочих дней) по ликвидации несанкционированных и стихийных мусорных свалок или уборке территорий, а также рекультивации территорий свалок за счет лиц, на которых возложена обязанность обеспечивать уборку данной территорий в соответствии с пунктом 5 настоящих Правил.
При невыполнении ответственными лицами предписаний в установленные сроки должностные лица принимают меры по ликвидации несанкционированных и стихийных мусорных свалок или уборке территорий, а также рекультивации территорий свалок с привлечением государственных унитарных предприятий «Тоза худуд» и «Махсустранс», а также частных специализированных организаций на основании соглашения с последующим выставлением счетов на оплату услуг по санитарной очистке (с установлением срока выплаты) лицам, не выполнившим предписания.
При этом составляется акт, подтверждающий принятие мер по ликвидации несанкционированных и стихийных мусорных свалок или уборке территорий, а также рекультивации территорий свалок, подписанный должностным лицом, лицом, получившим предписание (или его представителем), представителем специализированной организации, органов самоуправления граждан или товарищества частных собственников жилья.
В случае отказа лица, получившего предписание, (или его представителя) от подписания акта, он должен в день составления акта письменно обосновать причины отказа от подписания данного акта.
В случае неявки лица, получившего предписание, (или его представителя) достаточно подписи должностного лица, представителя специализированной организации, органа самоуправления граждан или товарищества частных собственников жилья.
В случае несвоевременной оплаты или отказа (отклонения) от уплаты за оказанные услуги по санитарной очистке, должностные лица предъявляют в суды иски, связанные с взысканием оплаты.
54. Комитет санитарно-эпидемиологического благополучия и общественного здоровья при Министерстве здравоохранения Республики Узбекистан устанавливает текущий санитарный надзор за объектами очистки населенных мест в порядке, установленном законодательством.
55. Средства массовой информации, органы самоуправления граждан, негосударственные некоммерческие организации и граждане Республики Узбекистан осуществляют общественный контроль в области обращения с бытовыми отходами.
Глава 18. Заключительное положение
56. Лица, виновные в нарушении требований настоящих Правил, несут ответственность в соответствии с законодательством.
ПРИЛОЖЕНИЕ к Правилам размещения и эксплуатации объектов инфраструктуры санитарной очистки и обращения с бытовыми отходами
СХЕМА размещения и эксплуатации объектов инфраструктуры санитарной очистки
Этапы Процессы Организационные меры 1-й этап Размещение объектов инфраструктуры санитарной очистки Физические и юридические лица Специализированные организации санитарной очистки 1. Физические и юридические лица, ответственные за уборку территорий, в обязательном порядке устанавливают урны для сбора ТБО. 2. Юридические лица заключают договор со специализированными организациями на оказание услуг по сбору и вывозу бытовых отходов и организуют места временного сбора и хранения ТБО на занимаемом земельном участке, с установлением контейнеров. 3. Специализированные организации санитарной очистки осуществляют: строительство мусоросборочных пунктов; оснащение мусоросборочных пунктов контейнерами. ↓ ↓ Размещение урн для сбора твердых бытовых отходов (ТБО) Создание мусоросборочных пунктов 2-й этап Организация работ по санитарной очистке Уборка территорий Сбор и вывоз бытовых отходов 1. В целях обеспечения чистоты территорий, зданий и сооружений физические и юридические лица осуществляют уборку на своих территориях. 2. Сбор и вывоз ТБО осуществляется в многоквартирном жилом секторе — с мусоросборочных пунктов, а в индивидуальном жилом секторе — «сигнальным» методом. 3. Минимальная периодичность вывоза ТБО с мусоросборочных пунктов составляет один раз в день, при «сигнальном» методе — один раз в три дня. 4. Транспортировка ТБО осуществляется специальными автотранспортными средствами и способами, исключающими возможность их потери при перевозке, создания аварийной ситуации, причинения транспортируемыми бытовыми отходами вреда здоровью людей и окружающей среде. ↓ ↓ Весенне-летняя уборка Предприятия по переработке ТБО ↓ ↓ Осенне-зимняя уборка Полигоны ТБО 3-й этап Эксплуатация объектов инфраструктуры санитарной очистки Содержание и обслуживание (опорожнение и очистка) урн Содержание мусоросборочных пунктов 1. Опорожнение и очистка урн осуществляется систематически по мере их наполнения, но не реже одного раза в сутки. 2. Промывка и дезинфекция урн производиться не реже одного раза в месяц. 3. Мусоросборочные пункты должны соответствовать санитарным правилам, нормам и гигиеническими нормативам. 4. Контейнеры должны быть заменены на новые или исправные (отремонтированные) по истечении срока службы. 4-й этап Осуществление контроля Ведение мониторинга Принятие мер реагирования 1. Министерство экологии, охраны окружающей среды и изменения климата осуществляет государственный экологический контроль. 2. Комитет санитарно-эпидемиологического благополучия и общественного здоровья при Министерстве здравоохранения Республики Узбекистан устанавливает текущий санитарный надзор за объектами очистки населенных мест. 3. Органы самоуправления граждан, ННО и граждане осуществляют общественный контроль в области обращения с бытовыми отходами.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 2 к постановлению Кабинета Министров от 2 октября 2018 года № 787
Изменение и дополнение, вносимые в некоторые решения Правительства Республики Узбекистан
1. Пункт 40 Положения о порядке осуществления государственного экологического контроля, утвержденного постановлением Кабинета Министров от 5 августа 2014 г. № 216 (СП Республики Узбекистан, 2014 г., № 8, ст. 80), дополнить абзацем следующего содержания:
«несоблюдения требований законодательства в области обращения с отходами».
2. Пункт 13 Положения о порядке осуществления государственного учета и контроля в области обращения с отходами, утвержденного постановлением Кабинета Министров от 27 октября 2014 г. № 295 (СП Республики Узбекистан, 2014 г., № 10, ст. 109), изложить в следующей редакции:
«13. Мониторинг за обращением с отходами осуществляется Государственным комитетом Республики Узбекистан по экологии и охране окружающей среды и его территориальными подразделениями без согласования со структурами, координирующими деятельность контролирующих органов.
Мониторинг проводится в целях определения соответствия фактических объемов образования отходов, мест их временного хранения, методов переработки и утилизации, предусмотренных материалами инвентаризации источников образования отходов, путем обследования объектов обращения с отходами.
В случаях выявления несоответствия фактических объемов образования отходов, мест их временного хранения, методов переработки и утилизации, предусмотренных материалами инвентаризации источников образования отходов, должностные лица Государственного комитета Республики Узбекистан по экологии и охране окружающей среды, осуществляющие государственный экологический контроль, применяют следующие меры:
выдают юридическим лицам предписания о прекращении нарушений законодательства в области обращения с отходами, с оформлением акта (справки) по результатам проведения мониторинга;
осуществляют контроль за устранением юридическими лицами нарушений только по фактам и в сроки, отмеченные в акте (справке) по результатам проведенного мониторинга, или раньше установленного времени — по обращению юридического лица в течение одного рабочего дня, на основании приказа контролирующего органа (в случаях выдачи предписаний по нескольким нарушениям одновременно, контроль выполнения предписаний осуществляется один раз после окончания последнего срока предписаний);
в установленном законодательством порядке применяют меры административных взысканий в случаях невыполнения юридическими лицами предписаний о прекращении нарушений законодательства в области обращения с отходами.
Должностным лицам, осуществляющим государственный экологический контроль в области обращения с отходами, запрещается давать хозяйствующему субъекту поручения хозяйственного и организационно-распорядительного характера, вмешиваться в деятельность хозяйствующих субъектов.
Должностные лица, осуществляющие государственный экологический контроль в области обращения с отходами, несут ответственность за законность, объективность своей деятельности, правильную ее организацию и осуществление в соответствии с законодательством».
Премьер-министр Республики Узбекистан А. АРИПОВ
г. Ташкент,
2 октября 2018 г.,
№ 787