📅 2018-yil 11-oktabr · Qonunlar va kodekslar
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2018-yil 11-oktabr · Qonunlar va kodekslar
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2018 йил 11 октябрь · Қонунлар ва кодекслар
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 11 октября 2018 г. · Законы и кодексы
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 11 October 2018 · Laws and codes
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикасининг Қонуни
Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига одил судловни амалга ошириш самарадорлигини янада кучайтиришга қаратилган ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек «Фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларини бузадиган хатти-ҳаракатлар ва қарорлар устидан судга шикоят қилиш тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунини ўз кучини йўқотган деб топиш ҳақида
Қонунчилик палатаси томонидан 2018 йил 21 сентябрда қабул қилинган Сенат томонидан 2018 йил 27 сентябрда маъқулланган
2-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2018 йил 22 январда қабул қилинган ЎРҚ-460-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик процессуал кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2018 йил, 1-сонга 1-илова) қуйидаги қўшимча ва ўзгартишлар киритилсин:
1) 26-модданинг биринчи қисми қуйидаги мазмундаги 6-банд билан тўлдирилсин:
«6) корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг маъмурий ва бошқа оммавий ҳуқуқий муносабатлардан юзага келмайдиган қарорлари ҳамда улар мансабдор шахсларининг шундай ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги ишлар»;
2) 132-модда :
биринчи қисми қуйидаги мазмундаги 3 1 -банд билан тўлдирилсин:
«3 1 ) суд хабарномаларини ва суд ҳужжатларини юбориш билан боғлиқ почта харажатлари»;
қуйидаги мазмундаги иккинчи қисм билан тўлдирилсин:
«Почта харажатларининг суммаси суд томонидан белгиланади, бироқ бу сумма энг кам иш ҳақининг ўндан бир қисмидан ошмаслиги керак ва суднинг депозит ҳисобварағига киритилиши лозим»;
иккинчи қисми учинчи қисм деб ҳисоблансин;
3) 173-модданинг 1-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
4) 191-модданинг 3-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
5) 195-модда биринчи қисмининг 7-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
6) қуйидаги мазмундаги 23 1 -боб билан тўлдирилсин:
«23 1 -боб. Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг маъмурий ва бошқа оммавий ҳуқуқий муносабатлардан юзага келмайдиган қарорлари ҳамда улар мансабдор шахсларининг шундай ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги ишларни юритиш хусусиятлари
270 1 -модда. Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги ишларни кўриш тартиби
Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги ишлар фуқаролик суд ишларини юритишнинг умумий қоидалари бўйича, мазкур бобда белгиланган хусусиятлар инобатга олинган ҳолда суд томонидан кўриб чиқилади.
270 2 -модда. Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) устидан даъво аризаси билан судга мурожаат этиш муддатлари
Агар ушбу Кодексда ёки ўзга қонунларда бошқа муддатлар белгиланмаган бўлса, корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги даъво аризаси фуқаронинг ўз ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатлари бузилганлиги тўғрисида унга маълум бўлган пайтдан эътиборан уч ой ичида судга берилиши мумкин.
Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисида даъво аризаси беришнинг узрли сабабга кўра ўтказиб юборилган муддати суд томонидан тикланиши мумкин.
270 3 -модда. Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги даъво аризасининг шакли ҳамда мазмуни
Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги даъво аризаси ушбу Кодекснинг 189-моддасида назарда тутилган талабларга мувофиқ бўлиши керак.
Даъво аризасида қуйидагилар ҳам кўрсатилиши керак:
1) низолашилаётган қарорни қабул қилган корхона, муассаса, ташкилот, жамоат бирлашмасининг номи ёки низолашилаётган ҳаракатларни (ҳаракатсизликни) содир этган мансабдор шахснинг фамилияси ва исм-шарифининг бош ҳарфлари;
2) низолашилаётган қарорнинг номи, рақами, қабул қилинган санаси, низолашилаётган ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) содир этилган сана ва жой;
3) даъвогарнинг фикрига кўра, низолашилаётган қарор, ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) туфайли бузилаётган ўз ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатлари тўғрисидаги маълумотлар;
4) даъвогарнинг фикрига кўра, низолашилаётган қарор, ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) қайси қонун ҳужжатига зид бўлса, ўша қонун ҳужжати;
5) даъвогарнинг қарорни ҳақиқий эмас, ҳаракатларни (ҳаракатсизликни) қонунга хилоф деб топиш тўғрисидаги талаби.
Даъво аризасига ушбу Кодекснинг 191-моддасида кўрсатилган ҳужжатлар, шунингдек низолашилаётган қарорнинг матни илова қилинади.
270 4 -модда. Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги ишлар бўйича суд муҳокамасининг хусусиятлари
Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги ишни кўриб чиқиш чоғида суд низолашилаётган қарорнинг ёки унинг айрим қисмларининг, ҳаракатларнинг (ҳаракатсизликнинг) қонунийлигини, низолашилаётган қарорни қабул қилган корхона, муассаса, ташкилот, жамоат бирлашмасининг ёхуд низолашилаётган ҳаракатларни (ҳаракатсизликни) содир этган мансабдор шахснинг ваколатларини текширади, шунингдек низолашилаётган қарор ёки унинг айрим қисмлари ёхуд ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) фуқароларнинг ҳуқуқлари ва қонун билан қўриқланадиган манфаатларини бузган-бузмаганлигини аниқлайди.
270 5 -модда. Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги иш бўйича суднинг ҳал қилув қарори
Корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг қарорлари ва улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) юзасидан низолашиш тўғрисидаги иш бўйича ҳал қилув қарори ушбу Кодекснинг 23-бобида белгиланган қоидаларга кўра суд томонидан қабул қилинади.
Суд низолашилаётган қарор ёки унинг айрим қисмлари ёхуд ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) қонун ҳужжатларига зид эканлигини ҳамда даъвогарнинг ҳуқуқлари ва қонун билан қўриқланадиган манфаатларини бузаётганлигини аниқласа, қарорни ёки унинг айрим қисмларини ҳақиқий эмас деб ёхуд ҳаракатларни (ҳаракатсизликни) қонунга хилоф деб топиш тўғрисида ҳал қилув қарори қабул қилади.
Агар суд низолашилаётган қарор ёки унинг айрим қисмлари ёхуд ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) қонунга мувофиқ эканлигини ҳамда даъвогарнинг ҳуқуқлари ва қонун билан қўриқланадиган манфаатларини бузмаётганлигини аниқласа, арз қилинган талабни қаноатлантиришни рад этиш тўғрисида ҳал қилув қарори қабул қилади.
Даъво аризасини қаноатлантириш тўғрисидаги ҳал қилув қарорининг хулоса қисмида қуйидагилар кўрсатилган бўлиши керак:
1) низолашилаётган қарорни қабул қилган корхона, муассаса, ташкилот, жамоат бирлашмасининг номи ёки ҳаракатларни (ҳаракатсизликни) содир этган мансабдор шахснинг фамилияси, исми, отасининг исми, низолашилаётган қарорнинг номи, рақами, қабул қилинган санаси, низолашилаётган ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) содир этилган сана ва жой;
2) низолашилаётган қарорнинг тўлиқ ёки қисман ҳақиқий эмас деб ёки ҳаракатларнинг (ҳаракатсизликнинг) қонунга хилоф деб топилганлиги;
3) суд харажатларининг тақсимланиши.
Қарор ҳақиқий эмас деб, ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) қонунга хилоф деб топилган тақдирда, суд тегишли корхона, муассаса, ташкилот, жамоат бирлашмасининг ёки мансабдор шахснинг зиммасига қонунга мувофиқ қарор қабул қилиш ёки муайян ҳаракатларни амалга ошириш ёхуд даъвогарнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатларининг йўл қўйилган бузилишларини бошқача усулда бартараф этиш мажбуриятини юклайди.
Суднинг ишни кўриш натижалари бўйича қабул қилинган ҳал қилув қарори, агар унинг устидан апелляция тартибида шикоят қилинмаган (протест келтирилмаган) бўлса, у қабул қилинган пайтдан эътиборан йигирма кун ўтгач қонуний кучга киради»;
7) 350-модда тўртинчи қисмининг 4-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
8) 355-модда тўртинчи қисмининг 3-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
9) 367-модданинг 6-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«6) агар Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларида давлат божини ва почта харажатларини тўлашдан озод қилиш назарда тутилмаган бўлса, давлат божи ва почта харажатлари тўланганлигини тасдиқловчи ҳужжат»;
10) 387-модда биринчи қисмининг иккинчи хатбошиси «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
11) 388-модданинг биринчи қисмидаги «давлат божи тўлашдан озод қилинмаган шахс шикоят бериш учун бож тўламаган» деган сўзлар «давлат божини тўлашдан озод қилинмаган шахс шикоят бериш учун божни, шунингдек почта харажатларини тўламаган» деган сўзлар билан алмаштирилсин;
12) 407-модда биринчи қисмининг иккинчи хатбошиси «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
13) 408-модданинг биринчи қисмидаги «давлат божини тўлашдан озод қилинмаган шахс шикоят берганлик учун бож тўламаган» деган сўзлар «давлат божини тўлашдан озод қилинмаган шахс шикоят бериш учун божни, шунингдек почта харажатларини тўламаган» деган сўзлар билан алмаштирилсин;
14) 427-модданинг бешинчи қисми «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
15) 428-модда биринчи қисмининг 3-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
3-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2018 йил 24 январда қабул қилинган ЎРҚ-461-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2018 йил, 1-сонга 2-илова, № 7, 433-модда) қуйидаги қўшимчалар ва ўзгартиш киритилсин:
1) 116-модда :
биринчи қисми «Суд чиқимлари» деган сўзлардан кейин «суд хабарномалари ва» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
иккинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«Суд ҳужжатларини юбориш билан боғлиқ почта харажатларининг суммаси суд томонидан белгиланади, бироқ бу сумма энг кам иш ҳақининг ўндан бир қисмидан ошмаслиги керак ва даъво аризаси (ариза, шикоят) берувчи шахс томонидан суднинг депозит ҳисобварағига киритилиши лозим»;
2) 292-модда биринчи қисмининг 4-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
4-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2018 йил 25 январда қабул қилинган ЎРҚ-462-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий суд ишларини юритиш тўғрисидаги кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2018 йил, 1-сонга 3-илова) қуйидаги қўшимча ва ўзгартишлар киритилсин:
1) 113-модда :
биринчи қисми «Суд чиқимлари» деган сўзлардан кейин «суд хабарномалари ва» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
қуйидаги мазмундаги иккинчи қисм билан тўлдирилсин:
«Почта харажатларининг суммаси суд томонидан белгиланади, бироқ бу сумма энг кам иш ҳақининг ўндан бир қисмидан ошмаслиги керак ва суднинг депозит ҳисобварағига киритилиши лозим»;
иккинчи қисми учинчи қисм деб ҳисоблансин;
2) 130-модда қуйидаги мазмундаги 1 1 -банд билан тўлдирилсин:
«1 1 ) белгиланган тартибда ва миқдорда почта харажатлари тўланганлигини»;
3) 206-модда биринчи қисмининг 1-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
4) 210-модда биринчи қисмининг 3-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
5) 230-модда биринчи қисмининг 1-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
6) 234-модда биринчи қисмининг 4-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
7) 253-модданинг бешинчи қисми «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин;
8) 255-модда биринчи қисмининг 2-банди «давлат божи» деган сўзлардан кейин «ва почта харажатлари» деган сўзлар билан тўлдирилсин.
5-модда. Ўзбекистон Республикасининг 1995 йил 30 августда қабул қилинган «Фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларини бузадиган хатти-ҳаракатлар ва қарорлар устидан судга шикоят қилиш тўғрисида»ги 108-I-сонли Қонуни (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 9, 183-модда) ўз кучини йўқотган деб топилсин.
6-модда. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси:
ҳукумат қарорларини ушбу Қонунга мувофиқлаштирсин;
давлат бошқаруви органлари ушбу Қонунга зид бўлган ўз норматив-ҳуқуқий ҳужжатларини қайта кўриб чиқишлари ва бекор қилишларини таъминласин;
ушбу Қонуннинг ижросини, ижрочиларга етказилишини ҳамда моҳияти ва аҳамияти аҳоли ўртасида тушунтирилишини таъминласин.
7-модда. Ушбу Қонун расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ўзбекистон Республикасининг Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2018 йил 11 октябрь,
ЎРҚ-496-сон
Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni
Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga odil sudlovni amalga oshirish samaradorligini yanada kuchaytirishga qaratilgan oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek “Fuqarolarning huquqlari va erkinliklarini buzadigan xatti-harakatlar va qarorlar ustidan sudga shikoyat qilish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish haqida
Qonunchilik palatasi tomonidan 2018-yil 21-sentabrda qabul qilingan Senat tomonidan 2018-yil 27-sentabrda maʼqullangan
2-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2018-yil 22-yanvarda qabul qilingan OʻRQ-460-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Fuqarolik protsessual kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2018-yil, 1-songa 1-ilova) quyidagi qoʻshimcha va oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 26-moddaning birinchi qismi quyidagi mazmundagi 6-band bilan toʻldirilsin:
“6) korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining maʼmuriy va boshqa ommaviy huquqiy munosabatlardan yuzaga kelmaydigan qarorlari hamda ular mansabdor shaxslarining shunday harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi ishlar”;
2) 132-modda :
birinchi qismi quyidagi mazmundagi 3 1 -band bilan toʻldirilsin:
“3 1 ) sud xabarnomalarini va sud hujjatlarini yuborish bilan bogʻliq pochta xarajatlari”;
quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Pochta xarajatlarining summasi sud tomonidan belgilanadi, biroq bu summa eng kam ish haqining oʻndan bir qismidan oshmasligi kerak va sudning depozit hisobvaragʻiga kiritilishi lozim”;
ikkinchi qismi uchinchi qism deb hisoblansin;
3) 173-moddaning 1-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
4) 191-moddaning 3-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
5) 195-modda birinchi qismining 7-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
6) quyidagi mazmundagi 23 1 -bob bilan toʻldirilsin:
“23 1 -bob. Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining maʼmuriy va boshqa ommaviy huquqiy munosabatlardan yuzaga kelmaydigan qarorlari hamda ular mansabdor shaxslarining shunday harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi ishlarni yuritish xususiyatlari
270 1 -modda. Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrish tartibi
Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi ishlar fuqarolik sud ishlarini yuritishning umumiy qoidalari boʻyicha, mazkur bobda belgilangan xususiyatlar inobatga olingan holda sud tomonidan koʻrib chiqiladi.
270 2 -modda. Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) ustidan daʼvo arizasi bilan sudga murojaat etish muddatlari
Agar ushbu Kodeksda yoki oʻzga qonunlarda boshqa muddatlar belgilanmagan boʻlsa, korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi daʼvo arizasi fuqaroning oʻz huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlari buzilganligi toʻgʻrisida unga maʼlum boʻlgan paytdan eʼtiboran uch oy ichida sudga berilishi mumkin.
Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisida daʼvo arizasi berishning uzrli sababga koʻra oʻtkazib yuborilgan muddati sud tomonidan tiklanishi mumkin.
270 3 -modda. Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi daʼvo arizasining shakli hamda mazmuni
Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi daʼvo arizasi ushbu Kodeksning 189-moddasida nazarda tutilgan talablarga muvofiq boʻlishi kerak.
Daʼvo arizasida quyidagilar ham koʻrsatilishi kerak:
1) nizolashilayotgan qarorni qabul qilgan korxona, muassasa, tashkilot, jamoat birlashmasining nomi yoki nizolashilayotgan harakatlarni (harakatsizlikni) sodir etgan mansabdor shaxsning familiyasi va ism-sharifining bosh harflari;
2) nizolashilayotgan qarorning nomi, raqami, qabul qilingan sanasi, nizolashilayotgan harakatlar (harakatsizlik) sodir etilgan sana va joy;
3) daʼvogarning fikriga koʻra, nizolashilayotgan qaror, harakatlar (harakatsizlik) tufayli buzilayotgan oʻz huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;
4) daʼvogarning fikriga koʻra, nizolashilayotgan qaror, harakatlar (harakatsizlik) qaysi qonun hujjatiga zid boʻlsa, oʻsha qonun hujjati;
5) daʼvogarning qarorni haqiqiy emas, harakatlarni (harakatsizlikni) qonunga xilof deb topish toʻgʻrisidagi talabi.
Daʼvo arizasiga ushbu Kodeksning 191-moddasida koʻrsatilgan hujjatlar, shuningdek nizolashilayotgan qarorning matni ilova qilinadi.
270 4 -modda. Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi ishlar boʻyicha sud muhokamasining xususiyatlari
Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi ishni koʻrib chiqish chogʻida sud nizolashilayotgan qarorning yoki uning ayrim qismlarining, harakatlarning (harakatsizlikning) qonuniyligini, nizolashilayotgan qarorni qabul qilgan korxona, muassasa, tashkilot, jamoat birlashmasining yoxud nizolashilayotgan harakatlarni (harakatsizlikni) sodir etgan mansabdor shaxsning vakolatlarini tekshiradi, shuningdek nizolashilayotgan qaror yoki uning ayrim qismlari yoxud harakatlar (harakatsizlik) fuqarolarning huquqlari va qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini buzgan-buzmaganligini aniqlaydi.
270 5 -modda. Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi ish boʻyicha sudning hal qiluv qarori
Korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining qarorlari va ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan nizolashish toʻgʻrisidagi ish boʻyicha hal qiluv qarori ushbu Kodeksning 23-bobida belgilangan qoidalarga koʻra sud tomonidan qabul qilinadi.
Sud nizolashilayotgan qaror yoki uning ayrim qismlari yoxud harakatlar (harakatsizlik) qonun hujjatlariga zid ekanligini hamda daʼvogarning huquqlari va qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini buzayotganligini aniqlasa, qarorni yoki uning ayrim qismlarini haqiqiy emas deb yoxud harakatlarni (harakatsizlikni) qonunga xilof deb topish toʻgʻrisida hal qiluv qarori qabul qiladi.
Agar sud nizolashilayotgan qaror yoki uning ayrim qismlari yoxud harakatlar (harakatsizlik) qonunga muvofiq ekanligini hamda daʼvogarning huquqlari va qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini buzmayotganligini aniqlasa, arz qilingan talabni qanoatlantirishni rad etish toʻgʻrisida hal qiluv qarori qabul qiladi.
Daʼvo arizasini qanoatlantirish toʻgʻrisidagi hal qiluv qarorining xulosa qismida quyidagilar koʻrsatilgan boʻlishi kerak:
1) nizolashilayotgan qarorni qabul qilgan korxona, muassasa, tashkilot, jamoat birlashmasining nomi yoki harakatlarni (harakatsizlikni) sodir etgan mansabdor shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi, nizolashilayotgan qarorning nomi, raqami, qabul qilingan sanasi, nizolashilayotgan harakatlar (harakatsizlik) sodir etilgan sana va joy;
2) nizolashilayotgan qarorning toʻliq yoki qisman haqiqiy emas deb yoki harakatlarning (harakatsizlikning) qonunga xilof deb topilganligi;
3) sud xarajatlarining taqsimlanishi.
Qaror haqiqiy emas deb, harakatlar (harakatsizlik) qonunga xilof deb topilgan taqdirda, sud tegishli korxona, muassasa, tashkilot, jamoat birlashmasining yoki mansabdor shaxsning zimmasiga qonunga muvofiq qaror qabul qilish yoki muayyan harakatlarni amalga oshirish yoxud daʼvogarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarining yoʻl qoʻyilgan buzilishlarini boshqacha usulda bartaraf etish majburiyatini yuklaydi.
Sudning ishni koʻrish natijalari boʻyicha qabul qilingan hal qiluv qarori, agar uning ustidan apellatsiya tartibida shikoyat qilinmagan (protest keltirilmagan) boʻlsa, u qabul qilingan paytdan eʼtiboran yigirma kun oʻtgach qonuniy kuchga kiradi”;
7) 350-modda toʻrtinchi qismining 4-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
8) 355-modda toʻrtinchi qismining 3-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
9) 367-moddaning 6-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“6) agar Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida davlat bojini va pochta xarajatlarini toʻlashdan ozod qilish nazarda tutilmagan boʻlsa, davlat boji va pochta xarajatlari toʻlanganligini tasdiqlovchi hujjat”;
10) 387-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
11) 388-moddaning birinchi qismidagi “davlat boji toʻlashdan ozod qilinmagan shaxs shikoyat berish uchun boj toʻlamagan” degan soʻzlar “davlat bojini toʻlashdan ozod qilinmagan shaxs shikoyat berish uchun bojni, shuningdek pochta xarajatlarini toʻlamagan” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
12) 407-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
13) 408-moddaning birinchi qismidagi “davlat bojini toʻlashdan ozod qilinmagan shaxs shikoyat berganlik uchun boj toʻlamagan” degan soʻzlar “davlat bojini toʻlashdan ozod qilinmagan shaxs shikoyat berish uchun bojni, shuningdek pochta xarajatlarini toʻlamagan” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
14) 427-moddaning beshinchi qismi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
15) 428-modda birinchi qismining 3-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin.
3-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2018-yil 24-yanvarda qabul qilingan OʻRQ-461-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Iqtisodiy protsessual kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2018-yil, 1-songa 2-ilova, № 7, 433-modda) quyidagi qoʻshimchalar va oʻzgartish kiritilsin:
1) 116-modda :
birinchi qismi “Sud chiqimlari” degan soʻzlardan keyin “sud xabarnomalari va” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Sud hujjatlarini yuborish bilan bogʻliq pochta xarajatlarining summasi sud tomonidan belgilanadi, biroq bu summa eng kam ish haqining oʻndan bir qismidan oshmasligi kerak va daʼvo arizasi (ariza, shikoyat) beruvchi shaxs tomonidan sudning depozit hisobvaragʻiga kiritilishi lozim”;
2) 292-modda birinchi qismining 4-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin.
4-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2018-yil 25-yanvarda qabul qilingan OʻRQ-462-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy sud ishlarini yuritish toʻgʻrisidagi kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2018-yil, 1-songa 3-ilova) quyidagi qoʻshimcha va oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 113-modda :
birinchi qismi “Sud chiqimlari” degan soʻzlardan keyin “sud xabarnomalari va” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Pochta xarajatlarining summasi sud tomonidan belgilanadi, biroq bu summa eng kam ish haqining oʻndan bir qismidan oshmasligi kerak va sudning depozit hisobvaragʻiga kiritilishi lozim”;
ikkinchi qismi uchinchi qism deb hisoblansin;
2) 130-modda quyidagi mazmundagi 1 1 -band bilan toʻldirilsin:
“1 1 ) belgilangan tartibda va miqdorda pochta xarajatlari toʻlanganligini”;
3) 206-modda birinchi qismining 1-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
4) 210-modda birinchi qismining 3-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
5) 230-modda birinchi qismining 1-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
6) 234-modda birinchi qismining 4-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
7) 253-moddaning beshinchi qismi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
8) 255-modda birinchi qismining 2-bandi “davlat boji” degan soʻzlardan keyin “va pochta xarajatlari” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin.
5-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1995-yil 30-avgustda qabul qilingan “Fuqarolarning huquqlari va erkinliklarini buzadigan xatti-harakatlar va qarorlar ustidan sudga shikoyat qilish toʻgʻrisida”gi 108-I-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 9, 183-modda) oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin.
6-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;
davlat boshqaruvi organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin;
ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.
7-modda. Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2018-yil 11-oktabr,
OʻRQ-496-son
Закон Республики Узбекистан
О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан, направленных на дальнейшее повышение эффективности отправления правосудия, а также признании утратившим силу Закона Республики Узбекистан «Об обжаловании в суд действий и решений, нарушающих права и свободы граждан»
Принят Законодательной палатой 21 сентября 2018 года Одобрен Сенатом 27 сентября 2018 года
Статья 2. Внести в Гражданский процессуальный кодекс Республики Узбекистан, утвержденный Законом Республики Узбекистан от 22 января 2018 года № ЗРУ-460 (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2018 г., приложение 1 к № 1), следующие дополнения и изменения:
1) часть первую статьи 26 дополнить пунктом 6 следующего содержания:
«6) об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц, не возникающих из административных и иных публичных правоотношений»;
2) в статье 132 :
часть первую дополнить пунктом 3 1 следующего содержания:
«3 1 ) почтовые расходы, связанные с направлением судебных извещений и судебных актов»;
дополнить частью второй следующего содержания:
«Сумма почтовых расходов определяется судом, но не должна превышать одной десятой части минимального размера заработной платы и подлежит внесению на депозитный счет суда лицом, подавшим исковое заявление (заявление)»;
часть вторую считать частью третьей;
3) пункт 1 статьи 173 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
4) пункт 3 статьи 191 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
5) пункт 7 части первой статьи 195 после слов «уплату государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
6) дополнить главой 23 1 следующего содержания:
«Глава 23 1 . Особенности производства по делам об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц, не возникающих из административных и иных публичных правоотношений
Статья 270 1 . Порядок рассмотрения дел об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц
Дела об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц рассматриваются судом по общим правилам гражданского судопроизводства с учетом особенностей, установленных настоящей главой.
Статья 270 2 . Сроки обращения в суд с исковым заявлением на решения предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действия (бездействие) их должностных лиц
Если настоящим Кодексом или иными законами не установлены другие сроки, исковое заявление об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц может быть подано в суд в течение трех месяцев с момента, когда гражданину стало известно о нарушении его прав, свобод и законных интересов.
Пропущенный по уважительной причине срок подачи искового заявления об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц может быть восстановлен судом.
Статья 270 3 . Форма и содержание искового заявления об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц
Исковое заявление об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц должно соответствовать требованиям, предусмотренным в статье 189 настоящего Кодекса.
В исковом заявлении должны быть также указаны:
1) наименование предприятия, учреждения, организации, общественного объединения, принявшего оспариваемое решение, либо фамилия и инициалы должностного лица, совершившего оспариваемые действия (бездействие);
2) название, номер, дата принятия оспариваемого решения, дата и место совершения оспариваемых действий (бездействия);
3) сведения о правах, свободах и законных интересах истца, которые, по его мнению, нарушаются оспариваемым решением, действиями (бездействием);
4) законодательство, которому, по мнению истца, противоречит оспариваемое решение, действия (бездействие);
5) требование истца о признании недействительным решения, незаконными действий (бездействия).
К исковому заявлению прилагаются документы, указанные в статье 191 настоящего Кодекса, а также текст оспариваемого решения.
Статья 270 4 . Особенности судебного разбирательства по делам об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц
При рассмотрении дела об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц суд проверяет законность оспариваемого решения или его отдельных частей, действий (бездействия), полномочия предприятия, учреждения, организации, общественного объединения, принявшего оспариваемое решение, или должностного лица, совершившего оспариваемые действия (бездействие), а также устанавливает, нарушает ли оспариваемое решение или его отдельные части либо действия (бездействие) права и охраняемые законом интересы граждан.
Статья 270 5 . Решение суда по делу об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц
Решение по делу об оспаривании решений предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и действий (бездействия) их должностных лиц принимается судом по правилам, установленным в главе 23 настоящего Кодекса.
Суд, установив, что оспариваемое решение или отдельные его части либо действия (бездействие) противоречат законодательству и нарушают права и охраняемые законом интересы истца, принимает решение о признании решения или его отдельных частей недействительными либо действий (бездействия) незаконными.
В случае, если суд установит, что оспариваемое решение или отдельные его части либо действия (бездействие) соответствуют законодательству и не нарушают права и охраняемые законом интересы истца, принимает решение об отказе в удовлетворении заявленного требования.
В резолютивной части решения об удовлетворении искового заявления должно быть указано:
1) наименование предприятия, учреждения, организации, общественного объединения, принявшего оспариваемое решение либо фамилия, имя, отчество должностного лица, совершившего действия (бездействие), название, номер, дата принятия оспариваемого решения, дата и место совершения оспариваемых действий (бездействия);
2) признание оспариваемого решения полностью или в части недействительным или действий (бездействия) незаконными;
3) распределение судебных расходов.
В случае признания решения недействительным, действий (бездействия) незаконными, суд обязывает соответствующее предприятие, учреждение, организацию, общественное объединение или должностное лицо принять решение или совершить определенные действия в соответствии с законом либо устранить иным способом допущенные нарушения прав, свобод и законных интересов истца.
Решение суда, принятое по результатам рассмотрения дела, вступает в законную силу по истечении двадцати дней с момента его принятия, если оно не обжаловано (опротестовано) в апелляционном порядке»;
7) пункт 4 части четвертой статьи 350 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
8) пункт 3 части четвертой статьи 355 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
9) пункт 6 статьи 367 изложить в следующей редакции:
«6) документ, подтверждающий уплату государственной пошлины и почтовых расходов, если иное не предусмотрено международным договором Республики Узбекистан»;
10) абзац второй части первой статьи 387 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
11) в части первой статьи 388 слова «не уплачена по жалобе государственная пошлина лицом, не освобожденным от нее» заменить словами «не уплачены по жалобе государственная пошлина лицом, не освобожденным от нее, а также почтовые расходы»;
12) абзац второй части первой статьи 407 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
13) в части первой статьи 408 слова «не уплачена по жалобе государственная пошлина лицом, не освобожденным от нее» заменить словами «не уплачены по жалобе государственная пошлина лицом, не освобожденным от нее, а также почтовые расходы»;
14) часть пятую статьи 427 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
15) пункт 3 части первой статьи 428 после слов «уплату государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов».
Статья 3. Внести в Экономический процессуальный кодекс Республики Узбекистан, утвержденный Законом Республики Узбекистан от 24 января 2018 года № ЗРУ-461 (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2018 г., приложение 2 к № 1, 2018 г., № 7, ст. 433) следующие дополнения и изменение:
1) в статье 116 :
часть первую после слов «связанных с направлением» дополнить словами «судебных извещений и»;
часть вторую изложить в следующей редакции:
«Сумма почтовых расходов определяется судом, но не должна превышать одной десятой части минимального размера заработной платы и подлежит внесению на депозитный счет суда лицом, подавшим исковое заявление (заявление, жалобу)»;
2) пункт 4 части первой статьи 292 после слов «уплату государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов».
Статья 4. Внести в Кодекс Республики Узбекистан об административном судопроизводстве, утвержденный Законом Республики Узбекистан от 25 января 2018 года № ЗРУ-462 (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2018 г., приложение 3 к № 1) следующие дополнения и изменения:
1) в статье 113 :
часть первую после слов «связанных с направлением» дополнить словами «судебных извещений и»;
дополнить частью второй следующего содержания:
«Сумма почтовых расходов определяется судом, но не должна превышать одной десятой части минимального размера заработной платы и подлежит внесению на депозитный счет суда лицом, подавшим заявление (жалобу)»;
часть вторую считать частью третьей;
2) статью 130 дополнить пунктом 1 1 следующего содержания:
«1 1 ) уплату почтовых расходов в установленном порядке и размере»;
3) пункт 1 части первой статьи 206 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
4) пункт 3 части первой статьи 210 после слов «уплату государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
5) пункт 1 части первой статьи 230 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
6) пункт 4 части первой статьи 234 после слов «уплату государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
7) часть пятую статьи 253 после слов «государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов»;
8) пункт 2 части первой статьи 255 после слов «уплату государственной пошлины» дополнить словами «и почтовых расходов».
Статья 5. Признать утратившим силу Закон Республики Узбекистан от 30 августа 1995 года № 108-I «Об обжаловании в суд действий и решений, нарушающих права и свободы граждан» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 1995 г., № 9, ст. 183).
Статья 6. Кабинету Министров Республики Узбекистан:
привести решения правительства в соответствие с настоящим Законом;
обеспечить пересмотр и отмену органами государственного управления их нормативно-правовых актов, противоречащих настоящему Закону;
обеспечить исполнение, доведение до исполнителей и разъяснение среди населения сути и значения настоящего Закона.
Статья 7. Настоящий Закон вступает в силу со дня его официального опубликования.
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
11 октября 2018 г.,
№ ЗРУ-496