📅 2019-yil 18-yanvar · Vazirlar Mahkamasi qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2019-yil 18-yanvar · Vazirlar Mahkamasi qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2019 йил 18 январь · Вазирлар Маҳкамаси қарорлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 18 января 2019 г. · Постановления Кабинета Министров
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 18 January 2019 · Cabinet of Ministers resolutions
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
қарори
Концепцияси
режаси
Ўзбекистон Республикасида «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш Концепциясини тасдиқлаш тўғрисида
Аҳоли турмуш даражасини ошириш, фуқароларнинг долзарб муаммоларини ҳал этиш, ижтимоий инфратузилмани яхшилаш ва ҳудудларни ривожлантириш учун муносиб шарт-шароитлар яратиш, шунингдек, 2017 — 2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясида белгиланган вазифаларни изчиллик билан амалга ошириш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
1. Қуйидагилар:
Ўзбекистон Республикасида «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш Концепцияси (кейинги ўринларда Концепция деб аталади) 1-иловага мувофиқ;
2019 — 2021 йилларда Ўзбекистон Республикасида «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш Концепциясини амалга ошириш бўйича амалий чора-тадбирлар режаси (кейинги ўринларда Чора-тадбирлар режаси деб аталади) 2-иловага мувофиқ тасдиқлансин.
2. Ўзбекистон Республикаси Инновацион ривожланиш вазирлиги вазирликлар, идоралар, маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ва бошқа ташкилотларга Концепция ҳамда Чора-тадбирлар режасида назарда тутилган тадбирларни амалга оширишда ва илмий-услубий жиҳатдан қўллаб-қувватлашда белгиланган тартибда кўмаклашсин.
3. Вазирликлар, идоралар, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари:
давлат-хусусий шериклик механизмларини татбиқ этиш ҳамда илмий-таълим муассасалари, нодавлат нотижорат ташкилотлари, мустақил экспертлар (маслаҳатчилар), инвесторларни, шу жумладан хорижлик инвесторларни кенг жалб этиш йўли билан Концепция ва Чора-тадбирлар режасида назарда тутилган тадбирларнинг ўз вақтида ва сифатли амалга оширилишини;
Концепция ва Чора-тадбирлар режасида назарда тутилган тадбирларга мувофиқ аҳоли турмуш даражасини ошириш, фуқароларнинг долзарб муаммоларини ҳал этиш, ижтимоий инфратузилмани яхшилаш ва ҳудудларни ривожлантириш учун муносиб шароитлар яратилишини таъминласинлар.
4. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари — Ўзбекистон Республикаси Инвестициялар бўйича давлат қўмитаси раиси С.Р. Холмурадов ва Ўзбекистон Республикаси инновацион ривожланиш вазири И.Ю. Абдурахмонов зиммасига юклансин.
Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 18 январдаги 48-сон қарорига 1-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикасида «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш
Бугунги кунда Ўзбекистонда «Ақлли шаҳар» инновацион технологияларини жорий этишнинг бошланғич босқичи давом этмоқда. «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш бўйича Тошкент шаҳрида «Хавфсиз шаҳар», «Ақлли ҳисоблагичлар», «Ақлли транспорт», «Ақлли тиббиёт» йўналишлари бўйича дастлабки синов лойиҳаларини режалаштириш ва амалга ошириш йўлга қўйилмоқда. Нурафшон шаҳрида замонавий шаҳар инфратузилмасини жорий этиш бўйича кенг қамровли ишлар билан бирга «Tashkent City» ва «Delta City» лойиҳалари доирасида замонавий шаҳарсозлик инфратузилмасини жорий этиш бўйича комплекс ишлар амалга оширилмоқда.
Бунда ахборот-коммуникация технологиялари инфратузилмасининг ривожланмаганлиги, шаҳарлар инфратузилмасининг сезиларли даражада жисмонан ва маънан эскирганлиги «Ақлли шаҳар» технологияларини самарали жорий этишга тўсқинлик қилувчи асосий муаммолардан бири бўлиб қолмоқда. Буларнинг ҳаммаси телекоммуникация тармоқларини модернизация қилиш чора-тадбирларини кўриш ҳамда шаҳарлар инфратузилмасини реконструкция қилиш учун йирик инвестиция манбаларини излашни талаб этади.
Ушбу асосда олдинда турган муҳим вазифалардан бири хорижий мамлакатлардаги мазкур йўналишлар бўйича ҳал қилинган қарорларни чуқур таҳлил қилиш, тегишли тажриба лойиҳалари ҳамда лаборатория ва дала тадқиқотлари доирасида амалий тажрибаларни ўтказиш, шунингдек, мавжуд шароитларга мос равишда инвесторлар учун қизиқарли инвестиция схемаларини ва мослашувчан бизнес моделлари бўйича янги таклифлар ишлаб чиқиш ва уларнинг мавжуд вариантларини излаб топишдан иборатдир.
Жаҳон амалиётида давлат-хусусий шерикликни йўлга қўйиш, ижтимоий аҳамиятга эга вазифаларни ҳал этишга хусусий бизнесни жалб этиш орқали ушбу муаммоларни ҳал қилиш йўллари ишлаб чиқилган.
«Ақлли шаҳар» технологияларининг жорий қилиниши ягона рақамли муҳитни шакллантириш орқали шаҳарни бошқариш самарадорлигини оширади, шу билан бирга шаҳарни бир бутун ҳолатда бошқаришга имконият яратади.
Шу муносабат билан, юқорида келтирилган вазифаларнинг алоҳида аҳамияти, шунингдек, мазкур йўналишда давлат сиёсатининг асосий ва устувор йўналишларидан келиб чиқиб «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш Концепцияси (кейинги ўринларда Концепция деб аталади) ишлаб чиқилди.
1-боб. Концепциянинг асосий мақсади ва вазифалари
1. Ушбу Концепциянинг асосий мақсади «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш орқали шаҳарларнинг замонавий муҳандислик-коммуникация инфратузилмаларини яратишга қаратилган чора-тадбирларни амалга оширишдан иборат, жумладан:
шаҳарлар аҳолиси ва меҳмонлар учун қулай муҳит шакллантириш, яшаш сифатининг барқарор ўсишини таъминлаш, тадбиркорлик фаолияти учун қулай шарт-шароитлар яратиш;
давлат харажатлари самарадорлигини, шу жумладан давлат-хусусий шерикликни йўлга қўйиш орқали ошириш;
хорижий услубларга мос келувчи барча «Ақлли шаҳар» технологияларини режали жорий этиш;
инновацион қарорлар қабул қилишни йўлга қўйиш орқали шаҳар хизматлари ва йўл-транспорт инфратузилмаси ишларининг самарадорлиги ошириш.
2. Концепциянинг асосий вазифалари қуйидагилардан иборат:
«Ақлли шаҳар» технологиялари, шу жумладан рақамли инфратузилмани жорий этишнинг самарали ҳамда ҳуқуқий-меъёрий, ташкилий ва институтционал асосларини яратиш;
ақлли хизматларга бўлган талабни рағбатлантириш механизмларини яратиш;
ақлли хизматларни ишлаб чиқиш ва жорий этишни давлат томонидан қўллаб-қувватлаш тизимини шакллантириш;
хизматлар кўрсатиш сифатини ва аҳоли турмуш даражасини ошириш;
шаҳарларнинг муҳандислик-коммуникация ҳолати билан боғлиқ муаммоларни ҳал қилиш, шунингдек, ишга яроқсиз ва маънан эскирган шаҳар инфратузилмасини янгилаш;
ахборот-коммуникация инфратузилмасини таъминлаш учун ҳамда интернет тармоғига кириш ва унинг тезлигини ошириш учун қулай шароитлар яратиш тизимини шакллантириш;
шаҳар аҳолиси билан шаҳарларда хизмат кўрсатиш тизимини баҳолаш ва шаҳарлар ривожланишининг барча соҳаларида тажриба алмашиш юзасидан алоқа ўрнатилишини таъминловчи «Ақлли шаҳар» платформасини яратиш;
рақамли технологиялардан фойдаланган ҳолда шаҳарларни ўрганиш тизимини ривожлантириш, шу жумладан сайёҳларга очиқ маълумотлар базасини тақдим этиш, рақамли технологиялар тизимини қайта ишлаб чиқиш ва жорий этишни жадаллаштириш;
энг талабгор «Ақлли шаҳар» технологияларини республиканинг барча шаҳарларида жорий этишни кенг қамровли режалаштириш ишларини бажариш.
2-боб. «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш лойиҳаларини амалга оширишнинг асосий йўналишлари
1. «Ақлли транспорт»
«Ақлли транспорт» — бу барча транспорт воситалари ва инфратузилма тизимининг бир-бири билан ўзаро боғлиқлиги тўғрисидаги комплекс технологик ечимларни билдиради. Ушбу алоқа тизими орқали йўлларда вазиятни тўлиқ аниқлаш, шунингдек, мобил операторлар маълумотлари ва GPS сигналларидан фойдаланган ҳолда транспортлар оқимини назорат қилиш имконияти яратилади.
«Ақлли» шаҳар транспорт тизимининг ривожланиши, шунингдек, янги транспорт турлари ва транспортларга хизмат кўрсатиш жойлари, трафикни бошқариш ва назорат қилиш, энг мақбул йўлни ҳисоблаш учун турли иловаларнинг пайдо бўлиши транспортлар ҳаракати жараёнини ва унга мослашувчанлик ҳолатини яхшилайди ҳамда масофани ўтишга кетадиган вақтни қисқартириш имкониятини яратади.
«Ақлли транспорт» йўналишида технологик ечимларни жорий қилиш орқали қуйидагилар кўзда тутилади:
йўл ҳаракатини бошқариш тизимини автоматлаштириш ва транспортлар оқими кўрсаткичларини мониторинг қилиш, шу жумладан реал вақт режимида ҳаракат шартларини мониторинг қилиш;
жамоат транспортини бошқаришни дастурий таъминлаш;
йўл ҳаракати қатнашчиларига автоматлаштирилган тизим орқали йўлдаги шароитлар ва вазиятлар, жамоат транспортининг ҳаракат жадваллари тўғрисидаги маълумотларни етказиш;
жамоат транспортида хавфсизлик тизимлари;
ахборот узатиш технологияларини, яъни маълумотларни тўплаш ва сақлаш жойига узатишни таъминлайдиган 5G стандартига мос келувчи алоқа воситаларини ва бажарувчи қурилмаларни, кенг қамровли Интернет тармоғи ва бошқа элементларни жорий этиш;
«Ақлли шаҳар» учун Интернет тармоғининг шаҳар платформаларини жорий қилиш;
транспортларни жойлаштириш учун бўш жойлар ва уларнинг узоқлигини аниқловчи «Ақлли жойлаштириш» технологияси;
автомобиль ва йўллардан фойдаланиш учун электрон тўлов тизимлари;
йўловчиларни ташиш ҳолатини узлуксиз мониторинг қилиш;
геоахборот технологиялари ва навигация.
2. «Ақлли таълим»
«Ақлли таълим» — бу таълим онлайн-платформалар ва оммавий очиқ онлайн курслар тарзидаги технологик ечимлар тўпламини, виртуал реал ҳолат билан тўлдирилган илғор визуализация ва масофавий кириш технологиялари ва бошқаларни ўз ичига олган технологик ечимлар тўпламидир.
«Ақлли таълим» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
ўқувчиларни синаб кўриш имконияти билан сунъий интеллект базасида таълим бериш тизими;
шахсни интеллектуал аниқлаш тизими;
масофавий таълим ва электрон ўқитиш;
таълимнинг барча босқичларини қамраб олган электрон журналлар;
онлайн ва офлайн услубларидаги интеграция тизимлари;
адаптив ва мобил ўқитиш технологиялари.
3. «Ақлли тиббиёт»
«Ақлли тиббиёт» — бу аҳолига тиббий хизмат кўрсатиш ва ахборот беришнинг бутун жараёнини автоматлаштиришнинг марказлашган тизимидир.
«Ақлли тиббиёт» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
мижозлар тўғрисидаги биотиббий маълумотларнинг ягона платформаси;
тиббий карталарининг тармоқли тизимини жорий қилиш;
масофавий диагностика. Тиббий интернет ва мобил иловалар асосида инсон саломатлигини масофадан мониторинг қилиш тизими;
виртуал тиббий кўрикдан ўтказиш;
виртуал шифохона хизмати;
электрон рецептлар;
телеметрия ва симсиз алоқадан фойдаланган ҳолда тиббий ёрдамни уйда олиш;
илмий асосланган тиббиёт (сунъий интеллект ва телекоммуникациялар соҳасидаги техник янгиликлар асосида яратилган қурилмаларни қўллаш орқали);
даволаш натижаларидан келиб чиқиб кўрсатилган хизмат учун тўловни амалга ошириш (шифокорга ташриф буюрганларнинг сонига эмас, балки даволаш натижаси бўйича тўлов амалга оширилади);
тиббий маълумотлар, касалланишлар режалари, касалланиш ва тузалиш жараёнларини таҳлил қилиш учун сунъий интеллект технологияларини жорий этиш;
реал вақт жараёнида дори-дармон захираларини кузатиш имкониятини берувчи интеграциялашган (GPS ва мобил платформалар билан жиҳозланган) тиббий пунктлар.
4. «Ақлли энергетика тизими»
«Ақлли энергетика тизими» — бу барқарор, иқтисодий самарали ва ишончли энергия тизими бўлиб, энергия ишлаб чиқариш, инфратузилмаси ва истеъмоли хизмати кўрсатиш истеъмолчилар ва технологияларни рағбатлантириш орқали интеграция қилинади ва мувофиқлаштирилади.
«Ақлли энергетика («ақлли тақсимлаш тармоқлари», «ақлли назорат-ўлчов тизимлари» ва бошқалар) ва энергия тежовчи технологиялар»дан («ақлли чироқлар», «ақлли ёритгичлар») фойдаланишга ўтиш истеъмол қилинаётган электр энергияни тежаш, уни узатиш жараёнидаги узилишларда йўқотишларни камайтириш, ускуналар учун капитал сарф-харажатлар ва авария ҳолатлари сонини камайтириш, шунингдек, электр тармоқларининг мустаҳкамлиги ва сифатини оширишга имконият яратади.
«Ақлли энергия тизими» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
маълумотларни йиғиш ва оператив диспетчерлик бошқариш тизими;
авария ҳолатларида ўчиришларни бошқариш тизими;
мижоз билан ўзаро муносабатларни бошқариш тизими;
геоахборот тизими;
кучланишни мониторинг қилиш учун автоном сезгичлар;
ҳар хил турдаги қурилмаларнинг интеграциясини ҳамда маълумотларни олдиндан таҳлил қилиш ва йиғишни таъминловчи интернет қурилмаларининг рақамли платформалари;
янги авлод гибрид батареялари, юқори ўтказувчан қурилмалар, литий аккумуляторлари;
«ақлли» ўлчов тизимлари, истеъмолчилар фаоллигини таҳлил қилиш;
янги таҳлилий ҳисоб-китоб ва тўлов хизматлари (тегишли молиявий технологияларни ривожлантириш орқали);
энергия ресурслари истеъмолини ҳисоблашнинг интеллектуал тизимлари.
5. «Ақлли сув таъминоти ва оқова сув»
«Ақлли сув таъминоти ва оқова сув» — сел оқимларини тақсимлаш тизими, хавфсизлик ва назорат, уни бошқариш ҳамда тошқинлардан огоҳлантириш тизимларини интеграция қилиш йўли билан онлайн-гидравлик моделлар, автоматлаштирилган сув ҳавзалари, сувни тарқатиш ва унинг йўқотилишини автоматик аниқлаш базаси орқали сув таъминотини бошқаришдан иборат.
«Ақлли сув таъминоти ва оқова сув» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
географик ахборот тизимини жорий этиш орқали ягона ахборот тизими;
сув таъминоти ва оқова сув истеъмолчилари ва кўрсатилган хизматлар ҳажмларини ҳисобга олиш тизими;
сув ўтказгичлар ва оқова сув тармоқлари йўналиш хариталарининг электрон шакллар тизими;
босим регуляторлари ва электрон узаткичлар ўрнатилган тармоқларда сув таъминоти ва оқова сув тизими;
марказий диспетчерлик хизмати — ишларини автоматлаштириш тизими ва онлайн тизимда мониторинг олиб бориш;
сув оқиб кетиши ҳолатлари аниқланганда сув таъминотини тўхтатиш тизими;
фавқулодда вазиятларда бутун уйни иситиш кранларини ёпиш тизими;
авария ҳолатлари содир бўлганда сув билан таъминловчи насосларни ўчириш тизими;
насос ва жўмраклар ишлашини бошқариш орқали сақлаш тизимидаги сув сатҳини бошқариш тизими;
сенсорли сместителлар ва кранларга насадкалар ўрнатган ҳолда амалга ошириладиган сув таъминоти технологияларини жорий қилиш.
6. «Ақлли уй-жой коммунал хўжалиги»
«Ақлли уй-жой-коммунал хўжалиги» — бу барқарор ва иқтисодий самарали уй-жой коммунал хўжалиги ҳисобланиб, интеллектуал ҳисоблаш, мониторинг ва назорат орқали коммунал ресурслар ва хизматларнинг истеъмолини юритиш ва таъминлаш, шунингдек, истеъмолчиларнинг манфаатлари ва технологиялар ривожланиши ҳисобга олинган ҳолда хизмат кўрсатиш орқали мувофиқлаштирилади;
«Ақлли уй-жой-коммунал хўжалиги» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
кейинчалик тегишли инстанцияларга етказилиши ҳисобга олинган ҳолда ҳисоблагичларнинг кўрсатишини аниқлаш жараёнини автоматлаштириш;
уйни энергия билан таъминлаш ҳолати тўғрисидаги маълумотни истеъмолчининг қурилмасига етказиш тизимлари;
коммунал хизмат кўрсатиш сифатини назорат қилиш бўйича махсус хизмат кўрсатиш ва шахсий офислар тизими;
коммунал ресурслар истеъмолчилари ва таъминотчилари ўртасида маълумотлар алмашинувини таъминлаш бўйича smart-ҳисоблагичларни («ақлли ҳисоблаш асбоблари») жорий қилиш, маълумотлар тизими;
тўловларни мониторинг қилиш тизимлари;
инфратузилмани бошқариш тизимлари;
энергия ресурсларини ўзлаштириш ҳолатларини аниқлаш ва унинг олдини олиш тизимлари;
энергия самарадорлигини ошириш усуллари ва тизимлари;
сувни тежовчи технологияларни қўллаш орқали сув сарфини ва сув таъминоти нархини камайтириш тизимлари;
истеъмолчиларга хизмат кўрсатишнинг очиқ платформалари.
7. «Ақлли қурилиш»
«Ақлли қурилиш» — бу қурилиш соҳасида объектларни ташкил қилиш, ўзгартириш ёки бузиш билан боғлиқ ташкилий, тадқиқот, лойиҳалаштириш, қурилиш-монтаж ва ишга тушириш ишларини ўз ичига олган инновацион технологиялардир.
«Ақлли қурилиш» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
қурилишда мониторинг ва оператив бошқарув тизими;
объектларни қуриш жараёнини соддалаштириш ва қуриш муддатларини қисқартириш тизими;
замонавий ва самарали уй-жойлар қуриш стандартлари;
янги қурилиш материаллари;
қурилиш учун лойиҳа ҳужжатлари тизими;
меҳнатга ҳақ тўлашнинг ишбай ва ишбай-мукофотлаш тизимини қўллаш;
қурилиш жараёнларини визуал моделлаштириш;
омборларни бошқарув тизимлари.
8. «Ақлли уй»
«Ақлли уй» — бу уй эгасининг истаги ва эҳтиёжларидан келиб чиқиб, уйдаги барча коммуникация тармоқларини сунъий интеллект орқали бошқариш, дастурлаштириш ва мослаштириш мақсадида бирлаштиришга имконият яратадиган интеллектуал бошқариш тизимидир.
«Ақлли уй» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
ёнғинга қарши ва қўриқлаш сигнализацияси;
эркин фойдаланишнинг назорат тизими;
авария ҳолатларни назорат қилиш (сув оқиб кетиши, газ чиқиши, электр тизимидаги авариялар);
ички ва кўча ёритгичларини бошқариш;
энергия истеъмолини назорат қилиш, катта кучланишларни чеклаш ва истеъмол тармоғи фазаларига кучланишни тақсимлаш;
энергияни тежайдиган асбобларни қўллаган ҳолда электр таъминотининг захира манбаларини бошқариш;
интернет орқали уйнинг барча тизимларини бошқариш ва узоқдан мониторинг қилиш;
истеъмолчининг smart-қурилмасига GSM-модуль орқали уйдаги сув таъминоти тизимининг ишлаши ҳақидаги маълумотларни етказиш;
иссиқлик сарфини, кондиционерни бошқаришни ва иссиқликнинг оптимал тарқалишини мониторинг қилишнинг интеллектуал серсорли тизими;
реал вақт режимида объектлар қурилишини лойиҳалаштириш жараёнини масофадан бошқариш.
9. «Ақлли ҳокимият»
«Ақлли ҳокимият» — бу аҳолини безовта қиладиган долзарб муаммолар бўйича маҳаллий ҳокимият органларига тегишли таклифларни ишлаб чиқиш ва тақдим этишга қаратилган инновацион ечимлар ва тизимлардир.
«Ақлли ҳокимият» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
Ижро этувчи ҳокимият вакиллари ва шаҳар аҳолиси ўртасидаги ўзаро муносабатлар тизимининг яхши ишлаши, шаҳар маъмурияти ахборотларнинг очиқлиги;
фуқароларнинг шаҳар бошқарувидаги фаоллиги;
шаҳарларни стратегик режалаштириш ҳужжатларининг долзарблиги;
шаҳар маъмуриятининг расмий сайтларидан кенг фойдаланиш;
тўлов воситаси билан шахснинг электрон гувоҳномаси;
юқори технологияларни, юқори тезликдаги Интернет тармоғини кенг спектрда қўллаш ва ундан фойдаланиш;
wi-fi га уланиш, шаҳар мобил иловаларининг мавжудлиги ва сифати;
маҳаллий солиқлар ва йиғимлар учун тўлов тизимлари;
ариза ва шикоятлар бериш учун узатувчи қурилмалардан ва фуқароларни огоҳлантиришнинг замонавий усулларидан фойдаланиш.
10. «Ақлли маҳалла»
«Ақлли маҳалла» — бу ҳаёт сифатини яхшилаш, қулайлик ва хавфсизликни таъминлаш, шунингдек, шаҳар ва аҳоли харажатларини оптималлаштириш мақсадида мавжуд инфратузилмага «Ақлли шаҳар» илғор технологияларини жорий қилишдир.
«Ақлли маҳалла» технологик ечимларини жорий этиш орқали қуйидагилар назарда тутилади:
такси чақириш ва унинг тўлови учун интернет-хизмат ишларини йўлга қўйиш;
йўл ҳаракати ҳолатини онлайн режимда мониторинг қилиш имкониятлари;
электромобиллар учун ёнилғи қуйиш шохобчалари тармоғининг мавжудлиги;
каршеринг (автомобилларни қисқа муддатга ижарага бериш) хизматини кўрсатиш;
интернет тармоғидан фойдаланувчиларнинг сони ва фаоллиги;
талабаларнинг электрон карталарини қўллаш;
меҳнат бозори ҳақида маълумотларнинг мавжудлиги;
чиқиндиларни рухсатсиз ташлашнинг оқибатларини бартараф этишда жамоатчиликнинг иштироки.
3-боб. Концепцияни амалга ошириш механизмлари ва босқичлари
1. Концепция Ўзбекистон Республикасида «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш Концепциясини амалга ошириш бўйича амалий чора-тадбирлар режасида (кейинги ўринларда Амалий чора-тадбирлар режаси деб аталади) белгиланган тадбирларни ўз вақтида, сифатли, тўлиқ бажариш йўли билан Концепция амалга оширилади.
2. Шаҳар ва ҳудудлар инфратузилмасини бошқаришнинг замонавий интеллектуал тизимини жорий қилиш, шу жумладан уй-жой коммунал хизматлари, транспорт логистикаси, фавқулодда хизматлари кейинчалик «Ақлли шаҳар» ягона комплексига бирлаштириш ва интеграция қилиш мувофиқлаштирилади.
3. Ўзбекистон Республикаси Инновацион ривожланиш вазирлиги:
Амалий чора-тадбирлар режасини амалга ошириш бўйича масъул вазирлик, идора ва бошқа ташкилотларнинг фаолиятини мувофиқлаштиради;
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига ҳар чоракда Амалий чора-тадбирлар режасини амалга ошириш бўйича батафсил маълумотлар киритилишини таъминлайди.
4. Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги қуйидагиларни таъминлайди:
Концепцияни амалга оширишга қаратилган меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ўз вақтида ва сифатли ишлаб чиқиш ҳамда белгиланган тартибда киритиш;
халқаро ташкилотлар ва хорижий инвесторларни жалб қилиш учун шарт-шароитлар яратиш;
Концепциядаги тегишли тадбирларнинг бажарилиши бўйича мунтазам мониторинг ташкил этиш;
халқаро бозорда «Ақлли шаҳар» технологияларининг маҳаллий ишланмаларни қўллаб-қувватлаш ва экспорт салоҳиятни ривожлантириш тадбирларини амалга ошириш;
«Ақлли шаҳар» технологияларини ривожлантириш бўйича тизимли дастурий таъминотни жорий этиш ва кузатиб боришда иштирок этиш.
5. Амалий чора-тадбирлар режасининг масъул ижрочилари қуйидагиларни таъминлайди:
Концепцияни амалга оширишга қаратилган меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини сифатли ишлаб чиқиш ва белгиланган тартибда киритиш;
белгиланган муддатларга ва иш ҳажмларига мувофиқ тадбирларни ўз вақтида ва сифатли амалга ошириш;
Амалий чора-тадбирлар режасидаги тадбирларни амалга ошириш учун мўлжалланган маблағлардан мақсадли ва самарали фойдаланиш;
Амалий чора-тадбирлар режасининг амалга оширилиши тўғрисида ҳар чоракда Ўзбекистон Республикаси Инновацион ривожланиш вазирлигига ахборотларни тақдим этиш.
6. Концепцияни амалга ошириш бўйича тадбирларни молиялаштириш молиявий, технологик ва бошқарув ресурсларини, шунингдек, давлат-хусусий шериклик механизмлари асосида хусусий сектор ресурсларини жалб қилиш йўли билан бажарилади.
Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети маблағлари, халқаро молия институтлари ва хорижий ташкилотларнинг грантлари ва кредитлари, жисмоний ва юридик шахслар, шу жумладан Ўзбекистон Республикаси норезидентларининг хайрия эҳсонлари, қонун билан тақиқланмаган бошқа манбалар Концепцияни амалга оширишни молиялаштириш манбалари ҳисобланади.
7. Ушбу Концепцияни инновацион барқарор ривожлантириш мақсадларида амалга ошириш учун қуйидаги 4 босқичли моделдан фойдаланиш тавсия этилади:
1-босқич: 2019 — 2021 йиллар — базавий линияни аниқлаш — ҳудуднинг профилини шакллантириш, мавжуд инфратузилмани баҳолаш, ривожланиш индикаторларини аниқлаш, мавжуд активлар, мавжуд муаммолар ва эришилган муваффақиятларни таҳлил қилиш;
2-босқич: 2022 — 2024 йиллар — «Ақлли шаҳар» Концепциясини жорий қилиш стратегиясини ишлаб чиқиш — манфаатдор томонларни жалб қилиш, тадбирлар йўналишлари ва режаларни аниқлаш, хатарларни баҳолаш, молиявий стратегияни шакллантириш, мақсад ва самарадорликнинг асосий кўрсаткичларини белгилаш;
3-босқич: 2025 — 2027 йиллар — батафсил режалаштириш — бюджетлаштириш, самарадорлик истиқболлари, автоматлаштириш имкониятларини аниқлаш ва ахборот тизимларини жорий қилиш;
4-босқич: 2027 — 2030 йиллар — самарадорликни амалга ошириш ва баҳолаш — биргаликда (барча манфаатдор томонлар билан бирга) жорий қилиш, самарадорликни мониторинг қилиш, баҳолаш ва қайта баҳолаш (трендлар, инвестиция параметрларини таҳлил қилиш), жойлаштиришни таъминлаш (кенгайтириш).
4-боб. Концепцияни амалга ошириш бўйича кутилаётган натижалар
Ушбу Концепцияни амалга ошириш орқали қуйидаги натижаларга эришиш кўзда тутилади:
мавжуд барча шакллардаги таълим ва малака оширишни кенгайтириш орқали, шу жумладан интернет тармоғи ёрдамида шаҳар аҳолисининг билим даражасини ошириш;
шаҳар хизматлари ва давлат органлари билан ҳамкорликда замонавий ахборот-коммуникация технологияларини қўллаш орқали аҳолининг фаоллигини ошириш;
энергетиянинг барқарорлигини ошириш, сарф ва харажатларни камайтириш;
энергия ресурслари тақсимоти ва истеъмоли самарадорлигини ошириш;
истеъмолчилар учун хизматларнинг сифати, самарадорлиги ва интерактивлигини ошириш, шунингдек, алоҳида тарифларни қўллаш имкониятини яхшилаш;
келажакда инновацион технологияларни қўллаш муҳитини яратиш;
сув сарфи ва сув таъминотидаги узилишларни камайтириш, оқова сувларни тозалаш сифатини ошириш ва қаттиқ чиқиндиларнинг утилизация қилинишини яхшилаш;
аҳолига шаҳар хизматлари кўрсатиш харажатларини камайтириш ва аҳолининг кўрсатилган хизматлар учун қарздорлигини қисқартириш;
фавқулодда вазиятлар ва жиноий ҳолатларга жавоб қайтариш вақтини қисқартириш, жиноятчиликни ва жабрланганлар сонини камайтириш;
транспорт инфратузилмасининг тирбандлигини камайтириш;
йўллар ва тўхташ жойларига хизмат кўрсатишда иқтисод қилишни таъминлаш;
пиёдалар ва жамоат транспорти фойдаланувчилари учун мобил қулайликни яхшилаш.
Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 18 январдаги 48-сон қарорига 2-ИЛОВА
2019 — 2021 йилларда Ўзбекистон Республикасида «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш концепциясини амалга ошириш бўйича амалий чора-тадбирлар
Т/р Тадбирлар номи Амалга ошириш механизми Амалга ошириш муддатлари Масъул ижрочилар 1. «Ақлли шаҳар» технологияларини жорий этиш соҳасида илмий-тадқиқотларни ва инновацион ишларни амалга ошириш 1. «Ақлли шаҳар» технологиясини жорий этиш соҳасида қуйидагиларга йўналтирилган илмий тадқиқотлар ва инновацион ишларни ўтказиш: асосий йўналишни белгилаш — ҳудуд профилини шакллантириш, тааллуқли инфратузилмани баҳолаш, ривожланиш индикаторларини аниқлаш, жоиз активларни, амалдаги синовларни ва ютуқлар тарихини таҳлил қилиш; «ақлли шаҳар» концепциясини жорий этиш стратегиясини ишлаб чиқиш — манфаатдор томонларни жалб қилиш, чора-тадбирлар ва режалар йўналишларини белгилаш, таваккалчиликларни баҳолаш, молия стратегиясини шакллантириш, самарадорликнинг муҳим кўрсаткичлари (KPI) ва мақсадларни белгилаш; тафсилотли режалаштириш — бюджетлаш, самарадорлик прогнози, автоматизациялаш ва ахборот тизимларини жорий этиш имкониятларини аниқлаш; жорий этиш ва самарадорликни баҳолаш — ҳамкорликда (барча манфаатдор томонлар билан биргаликда) жорий этиш, самарадорлик мониторингини ўтказиш, баҳолаш ва қайта баҳолаш (KPIни кузатиб бориш, трендлар, инвестицион кўрсаткичларни таҳлил қилиш), кенгайтирилиш (экспансия)ни таъминлаш. Давлат илмий-техника дастурлари доирасида илмий тадқиқотлар ўтказиш. Тегишли вазирликлар ва идораларга тавсиялар киритиш. 2019 — 2021 йиллар Инновацион ривожланиш вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Уй-жой-коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги 2. «Ақлли шаҳар» технологиясини жорий этишнинг меъёрий-ҳуқуқий асосларини шакллантириш 2. Ўзбекистон Республикасида «ақлли» шаҳарларни ривожлантириш кўрсаткичлари тизимини ва унинг самарадорлигини баҳолаш услубини халқаро стандартлар талаблари ҳисобга олинган ҳолда ишлаб чиқиш. Ўзбекистонда «Ақлли шаҳар» концепциясини амалга ошириш самарадорлигини баҳолаш услуби ва воситаларини белгиловчи Давлат стандартларини ишлаб чиқиш бўйича чора-тадбирлар дастурини халқаро стандартлар ҳисобга олинган ҳолда ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2019 йил ноябрь Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Уй-жой-коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, Қурилиш вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Ўзбекистон автомобиль транспорти агентлиги, Давлат автомобиль йўллари қўмитаси, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, «Ўзстандарт» агентлиги 3. «Ақлли шаҳар» концепциясини амалга оширишнинг ҳуқуқий таъминоти. «Ақлли шаҳар» концепциясини амалга оширишнинг ҳуқуқий таъминоти қуйидагиларни назарда тутади: «Ақлли шаҳар» концепцияси натижаларига эришишга кўмаклашувчи меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатларни ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш; меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатларга тааллуқли ўзгартиришлар киритиш. 2019 — 2021 йиллар Инновацион ривожланиш вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Уй-жой-коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, Қурилиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 3. «Ақлли шаҳар» технологик ечимларини жорий этиш 3.1. «Ақлли транспорт» 4. Транспорт оқимларини бошқариш, жамоат транспортини бошқариш самарадорлиги ва хавфсизлиги, транспорт оқимини оптималлаштириш ва экологик йўқотишларни камайтириш тизимларини ташкил этиш. 1. Манфаатдор вазирликлар ва идоралар мутахассислари орасидан муассасалараро ишчи гуруҳни ташкил этиш. 2019 йил январь Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги, Давлат автомобиль йўллари қўмитаси, Ўзбекистон автомобиль транспорти агентлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 2. «Ақлли шаҳар» технологиясини жорий этиш доирасида Транспорт ҳаракатини ривожлантириш дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2019 йил март 3. Транспорт оқимларини ва интеллектуал транспорт-логистика тизимларини бошқариш тизимларини ташкил этиш, жамоат транспортини бошқариш учун сенсорлар (датчиклар) ва ихтисослаштирилган дастурий таъминотни жорий этиш. 2019-2020 йиллар 4. Транспорт ҳаракати тўғрисида ахборот билан таъминловчи инфратузилма билан жиҳозланган юқори тезликка мўлжалланган автотранспорт йўлаклари тармоғини ташкил этиш. 2019-2020 йиллар 5. Ҳайдовчиларни ахборот таблолари, радио-хизматлар, веб-сайтлар воситасида хабардор қилиш тизимини татбиқ қилиш орқали ҳаракат хавфсизлигини ошириш, шунингдек компьютерли йўл ҳаракати, видеокузатув, йўл ҳаракати қоидаларини бузувчиларни фото ва видео қайд этиш ҳамда нохуш ҳодисаларни автоматик равишда аниқлаш тизимларини жорий этиш. 2019-2020 йиллар 6. «Ақлли паркинг» ва «Ақлли тўхташ» технологик тизимини ташкил этиш. 2019-2020 йиллар 7. Янги экологик талабларни, экологик назоратнинг автоматлаштирилган кўчма тизимларини, транспорт оқимлари ҳаракатининг энергиянинг самарали режимларини, муайян зоналарда транспорт ҳаракатини чеклаш тизимини жорий этиш ҳисобига экологик йўқотишларни камайтириш. 2019-2020 йиллар 8. Ақлли светофорларни, электрон таблоларни, йўловчиларни хабардор қилиш тизимини, спутникли навигация тизимларини, бошқарувни автоматлаштириш ва йўловчилар ташишни тартибга солиш тизимларини, транспорт турлари (автобуслар, метро, трамвайлар, троллейбуслар, маршрут таксилари) ўртасида интеграцияланган йўлкира учун электрон тўлов тизимларини жорий этиш орқали транспорт оқимини оптималлаш. 2019-2020 йиллар 3.2. «Ақлли таълим» 5. Таълим соҳасида таълим онлайн-платформалари ва оммавий очиқ онлайн-курслар томонидан илгари суриладиган технологик ечимлар тўпламини ўз ичига оладиган инновацион фаолиятни, виртуал реаллик билан тўлдирилган визуализация ва масофадан туриб фойдаланишнинг илғор технологияларини кучайтириш. 1. Таълим онлайн-платформалари ва оммавий очиқ онлайн-курслар, визуализация ва масофадан туриб фойдаланишнинг илғор технологияларини ташкил этиш бўйича аниқ таклифлар тайёрлаш. 2019 йил июнь Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, манфаатдор вазирликлар ва идоралар 2. Олий умумтаълим муассасаларида кузатиш камераларини ўрнатиш бўйича керакли ҳуқуқий-меъёрий ҳужжатларни ишлаб чиқиш юзасидан таклифлар тайёрлаш. 2020 йил январь 3.3. «Ақлли тиббиёт» 6. Аҳолига тиббий хизматлар кўрсатишнинг ахборот иловаси (мижознинг электрон тиббий картаси, электрон рецептлар, диспансеризация, ҳомиладорларни ҳисобга қўйиш ва ҳ.к.) тўлиқ цикли автоматлаштириладиган марказлаштирилган тизимни жорий этишга кўмаклашадиган шароитларни яратиш. 1. «Ақлли шаҳар» технологиясини жорий этиш доирасида Тиббий хизматларни ривожлантириш дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2019 йил сентябрь Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, манфаатдор вазирликлар ва идоралар 2. Ақлли тиббий тизимлар соҳасида қуйидагиларни назарда тутувчи синов лойиҳасини амалга ошириш: мижозларнинг ягона электрон маълумотлар базаси; тармоқ тиббий карталарини юритиш; масофадан туриб ташхис қўйиш; виртуал диспансеризация; виртуал беморга хизмат кўрсатиш; телеметрия ва симсиз алоқадан фойдаланиб бевосита уйда тиббий ёрдам кўрсатиш; илмий-асосли тиббиёт (телекоммуникация соҳасида сохта-интеллект ва техник янгиликлар асосида қурилмалардан фойдаланиш); даволаш натижасига асосланган хизматлар тўлови (шифокор қабулига боришлар сони эмас, балки эришилган натижа бўйича тўланади); компьютер тармоқлари имкониятларидан фойдаланишга асосланган шифокорлик амалиёти. 2019 — 2021 йиллар 3.4. «Ақлли энергетика тизими» 7. Энергияни ишлаб чиқариш, энергия инфратузилмаси ва сарфланиши сервис, истеъмолчилар ва технологияларни рағбатлантириш орқали интеграцияланадиган ва ўзаро мувофиқлаштириладиган барқарор, иқтисодий жиҳатдан самарали ва ишончли энергетика тизимини жорий этиш. 1. Электр тармоқлари объектларининг самарали бошқарувини таъминлаш чора-тадбирлари дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2019 йил июнь Инновацион ривожланиш вазирлиги, «Ў збекэнерго » АЖ, Қурилиш вазирлиги, «Ўзстандарт» агентлиги 2. Автоматлаштирилган интеллектуал тармоқлар ва мослашувчан тақсимлаш тизимларини жорий этиш. 2019 — 2021 йиллар 3. Бинолар қурилишида мавжуд қувватларни модернизациялаш ва замонавий энергиянинг тежамли ва хавфсиз энергия технологияларини жорий этишга қаратилган лойиҳаларни ишлаб чиқиш. 2019 — 2021 йиллар 4. Энергетика менежменти стандартлари ва тизимларини ишлаб чиқиш ва жорий этиш. 2020 йил июнь 3.5. «Ақлли сув таъминоти ва оқовани чиқариб ташлаш тизими» 8. Сув таъминоти ва оқовани чиқариб ташлаш бошқарувининг амалдаги механизмлари самарадорлигини таҳлил қилиш. 1. Онлайн-гидравлик моделлар асосида технологик ечимларни жорий этиш бўйича тавсия берувчи меъёрларни ишлаб чиқиш. 2019 йил август Уй-жой-коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Қурилиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, манфаатдор вазирликлар ва идоралар 2. «Ақлли сув таъминоти ва оқовани чиқариб ташлаш тизими» соҳасида тажриба-синов(пилот) лойиҳаларини жорий этиш. 2019-2020 йиллар 3.6. «Ақлли уй-жой-коммунал хўжалиги» 9. Қуйидагиларни таъминлаш учун технологиялар, иловалар, ахборот тизимлари мажмуини яратиш, ақлли ҳисоблаш ускуналари (smart-счётчиклар)ни жорий этиш: ёнилғи - энергетик ресурслар (кейинги ўринларда ЁЭР деб аталади) ва коммунал ресурслар ҳамда уларни етказиб берувчилар ўртасида маълумотларни алмашиш; ЁЭР мониторингини амалга ошириш; энергия ресурслари ўғирланишини аниқлаш ва уларнинг олдини олиш; энергия самарадорлигини ошириш; фойдаланувчи қурилмасига уйнинг энергия таъминоти тизими ишлаши тўғрисида ахборот узатиш. 1. «Ақлли шаҳар» технологиясини жорий этиш доирасида ЁЭР, коммунал ресурслар ва хизматлар кўрсатиш соҳаларини ривожлантириш дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2020 йил январь Уй-жой-коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, «Ҳудудий электр тармоқлари» АЖ , «Ҳудудгазтаъминот» АЖ , Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 2. Зарур меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатларни ишлаб чиқиш. 2020 йил январь 3. Етказиб берувчиларни аниқлаш, тендер савдоларини ўтказиш ва «Ақлли шаҳар» мажмуини ташкил этиш бўйича лойиҳани амалга ошириш учун контрактлар тузиш. 2021 йил декабрь 3.7. «Ақлли қурилиш» 10. Қурилиш мажмуасида биноларни лойиҳалаш, қуриш ва улардан фойдаланиш жараёнига технологик ечимларни жорий этиш. Янги биноларни «ақлли муҳит» технологияси ва энергия самарадорлиги талаблари ҳисобга олинган ҳолда қуриш. 1. Шаҳарсозлик меъёрларини, қурилиш объекти ҳолати жорий кўрсаткичларининг инвестиция асослари тасдиқланган кўрсаткичларига мувофиқлигини узлуксиз назорат қилиш имконини берадиган технологиялар, шу жумладан ахборот-моделлаш технологияларининг қўлланиш қоидаларини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2021 йил март Қурилиш вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги 2. «Ақлли шаҳар» лойиҳаларининг муҳандислик-коммуникацион ва ижтимоий инфратузилмасига талабларни ишлаб чиқиш. 2021 йил апрель Қурилиш вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги 3. Объектларни лойиҳалаштириш, қуриш ҳамда бинолар ва иншоотлардан фойдаланиш учун керакли ишлар бажарилишига ва хизматлар кўрсатилишига энг юқори харажатларни рақамли технологиялар қўлланилган ҳолда ҳисоб-китоб қилиш, қайд этилган харажатлар тўғрилигини инвестицияларни асослаш аудити доирасида текшириш услубларини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2021 йил ноябрь Қурилиш вазирлиги, Инвестициялар бўйича давлат қўмитаси 4. Замонавий ва самарали уй-жой ҳамда замонавий кўчмас мулк объектларини қуриш стандартларини ишлаб чиқиш. 2021 йил декабрь Қурилиш вазирлиги, «Ўзстандарт» агентлиги 5. Ахборот-коммуникация технологияларини моделлаштириш технологияларини (Building Information Modelin, BIM) жорий этиш бўйича йўл харитасини ишлаб чиқиш. 2021 йил декабрь Қурилиш вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги 3.8. «Ақлли ҳокимият» 11. Шаҳар хизматлари ахборот тизимлари мажмуини ривожлантириш бўйича аҳолига хизмат кўрсатиш (ариза беришдан тўлиқ ижрогача) жараёнларини мониторинг қилиш имкониятига эга пилот лойиҳаларни амалга ошириш. Барча шаҳар хизматлари бўйича аризалар бериш ягона порталини ташкил этиш: коммунал хизматлар (диспетчерлик маркази ва аризалар бажарилишини ҳисобга қўйиш, мониторингини ўтказиш тизими); шаҳарни ёритиш хизмати. 2019-2020 йиллар Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, манфаатдор вазирликлар ва идоралар 12. Жамоат жойлари ва транспорти учун симсиз тизимлар ва қурилмаларни жорий этиш учун шароитлар яратиш. Симсиз тизимлар ва қурилмаларни (wi-fi бепул нуқталарини) ташкил этиш: жамоат жойларида — бозорлар, таълим ва даволаш-соғломлаштириш муассасалари, дам олиш зоналари, маданий, кўнгилочар ва спорт муассасалари; жамоат транспортида — автобуслар, микроавтобуслар салонларида йўловчиларни ташиш амалга оширилишида, троллейбуслар, такси ва шаҳар рельсли транспорти (трамвай, метро); туризм объектларида — меҳмонхоналар, музейлар, галереялар, арт-кафе, шаҳар тарихий-меъморий мажмуалари, ҳиёбонлар, қўриқхоналар, ботаника боғлари, ҳайвонот боғлари ва ҳ.к. 2019-2020 йиллар Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, Давлат туризмни ривожлантириш қўмитаси, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги 13. Талаб қилинадиган давлат электрон хизматларини шакллантириш учун «Ақлли шаҳар» мажмуаси ахборот тизимларини «Электрон ҳукумат» тизими билан босқичма-босқич интеграциялаш. 1. Чора-тадбирлар мажмуини ишлаб чиқиш. 2019 йил июнь Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, манфаатдор вазирликлар ва идоралар 2. Давлат органлари ва фуқароларнинг хизматлар тез кўрсатилишини, фойдаланиш оддийлигини, давлат хизматларидан фойдаланиш қулайлигини таъминлайдиган ўзаро ҳамкорлиги. 2019-2020 йиллар 3. Давлат органлари ва бизнеснинг мувофиқлаштириш жараёнларидан ўтишни тезлаштириш, қоғоз ҳужжатлардан фойдаланиш заруратини истино қилиш ҳамда керакли ахборотни тўплаш ва ишлаш жараёнини жадаллаштириш имконини берадиган ўзаро ҳамкорлиги. 2019-2020 йиллар 4. Давлат органларининг замонавий технологиялар ёрдамида давлат органлари ўртасидаги ички ва ташқи алоқаларни такомиллаштириш имконини берадиган ўзаро ҳамкорлиги. 2019-2020 йиллар 14. Канализация инфратузилмасини мониторинг қилиш ва бошқаришга ҳамда маиший, саноат чиқиндиларини утилизация қилишга ёрдам берадиган технологиялар, иловалар, ахборот тизимларини жорий этиш учун шароитлар яратиш. 1. «Ақлли шаҳар» технологиясини жорий этиш доирасида маиший, саноат чиқиндиларини утилизация қилиш дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2020 йил январь Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси, Уй-жой коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 2. Бизнес-жараёнларда чиқиндилар билан ишлаш соҳасида рақамли технологиялардан фойдаланишни ташкил этишни иқтисодий рағбатлантириш бўйича аниқ иловаларни киритиш. 2020 йил июнь 3.9. «Ақлли маҳалла» 15. Шаҳар ва аҳоли турмуш сифатини ошириш, қулайлиги ва хавфсизлигини таъминлаш, шунингдек харажатларини оптималлаштириш мақсадида мавжуд инфратузилмалар даражасини ривожлантириш. 1. Электрон овоз бериш ахборот тизимларини жорий этиш дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2019 йил декабрь Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, манфаатдор вазирликлар ва идоралар 2. Рақамли сервисларни жорий этиш бўйича таклифларни ишлаб чиқиш: кўп квартирали уйларда уй-жой эгаларининг электрон овоз беришлари, ижтимоий мақсадларга мўлжалланган нафақалар ажратиш бўйича қарорлар қабул қилиш. 2020 йил август 16. «Ақлли шаҳар» технологиясини жорий этиш орқали ижтимоий инфратузилма ҳолатини яхшилаш. 1. Кўчалар, шунингдек ўйин зоналари ва жамоат дам олиш жойларини ёритиш учун «НЭК» АЖ сертификация органларида сертификациядан ўтган компанияларнинг ёруғлик диодли лампаларини жорий этиш дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2019 йил сентябрь Уй-жой-коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 2. Сарфланишига қараб, сувни иситиш учун қуёш коллекторларидан фойдаланиш. 2019 — 2021 йиллар 3. Иссиқлик таъминоти бўйича барча камчиликлар бартараф этилган ҳолда бинолар ва иншоотларнинг энергия аудитини ўтказиш. 2019 — 2021 йиллар 4. Кўчаларни ҳаракатланиш ва ёритиш тизими ростланишини автоматик даражалаш датчикларини ўз ичига олган ёритиш тизимлари ҳамда онлайн режимида ишлайдиган сув таъминоти ва электр таъминотини ҳисоблаш ускуналари билан таъминлаш. 2019 — 2021 йиллар 5. Хоналарни иситиш учун қуёш вакуумли коллекторларини жорий этиш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш. 2019 йил август 6. Замонавий энергия тежайдиган деразалар, эшиклар, хоналарни иситиш тизимлари ва шу кабиларни ўрнатиш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш. 2019 йил август 3.10. «Ақлли уй» 17. Уйда, офисда, квартирада ёки бинода датчиклар, бошқарувчи қисмлар ва ижро қурилмаларини ўз ичига оладиган ягона бошқарув тизимини яратиш. 1. Уйда, офисда, квартирада ёки бинода датчиклар, бошқарувчи қисмлар ва ижро қурилмаларини ўз ичига оладиган ягона бошқарув тизимини жорий этиш дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2019 йил ноябрь Қурилиш вазирлиги, Уй-жой-коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 2. Барча янги қурилаётган кўп қаватли уйларда ва жамоат биноларида «ақлли уй/бино» технологиялари: смарт-счётчиклар, тутун чиқишдан огоҳлантирувчи датчиклар, энергия тежамли диод ёритиш лампалари, қуёш панеллари, қуёш нури билан иситувчи қурилмалар ўрнатиш. 2019 — 2021 йиллар 3. Сув, газ сирқиб чиқиши, авария вазиятларида электр тармоғида авария датчиклари ва сенсорларини жорий этиш. 2019 — 2021 йиллар 4. «Ақлли шаҳар» мажмуасининг техник воситалари ва бошқа таркибий қисмларини ишлаб чиқариш 18. Хорижий мамлакатлар тажрибасига асосланиб, «Ақлли шаҳар» мажмуасининг техник воситалари ва бошқа таркибий қисмлари ишлаб чиқарилишини маҳаллийлаштириш имкониятларини ўрганиш. «Ақлли шаҳар» мажмуасининг техник воситалари ва бошқа таркибий қисмлари ишлаб чиқарилишини маҳаллийлаштириш бўйича аниқ таклифлар тайёрлаш. 2019 йил апрель Инновацион ривожланиш вазирлиги, «Ўз трансгаз » АЖ, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 5. «Ақлли шаҳар» Концепциясини аҳоли ўртасида кенг тушунтириш ишларини ҳамда уни илгари суриш ва тарғиб қилиш бўйича чора-тадбирларни ташкиллаштириш 19. «Ақлли шаҳар» мажмуаси Концепциясининг аҳоли ўртасида тарғиб қилинишини қуйидагилар назарда тутилган ҳолда ташкиллаштириш: босма нашрларда, интернет тармоқларида ва бошқа оммавий ахборот воситаларида телекўрсатувлар ва радиоэшиттиришлар, ижтимоий видеороликлар, таҳлилий мақолалар тайёрлаш; кўча баннерларида, оммавий ижтимоий тармоқларда тегишли материалларни жойлаштириш. «Ақлли шаҳар» мажмуаси Концепциясини аҳоли ўртасида тарғиб қилиш режа-жадвалини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2019 — 2021 йиллар Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ
Тошкент ш.,
2019 йил 18 январь,
48-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
Konsepsiyasi
rejasi
Oʻzbekiston Respublikasida “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish Konsepsiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida
Aholi turmush darajasini oshirish, fuqarolarning dolzarb muammolarini hal etish, ijtimoiy infratuzilmani yaxshilash va hududlarni rivojlantirish uchun munosib shart-sharoitlar yaratish, shuningdek, 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yoʻnalishi boʻyicha Harakatlar strategiyasida belgilangan vazifalarni izchillik bilan amalga oshirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Quyidagilar:
Oʻzbekiston Respublikasida “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish Konsepsiyasi (keyingi oʻrinlarda Konsepsiya deb ataladi) 1-ilovaga muvofiq;
2019 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasida “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish Konsepsiyasini amalga oshirish boʻyicha amaliy chora-tadbirlar rejasi (keyingi oʻrinlarda Chora-tadbirlar rejasi deb ataladi) 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Oʻzbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligi vazirliklar, idoralar, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlarga Konsepsiya hamda Chora-tadbirlar rejasida nazarda tutilgan tadbirlarni amalga oshirishda va ilmiy-uslubiy jihatdan qoʻllab-quvvatlashda belgilangan tartibda koʻmaklashsin.
3. Vazirliklar, idoralar, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari:
davlat-xususiy sheriklik mexanizmlarini tatbiq etish hamda ilmiy-taʼlim muassasalari, nodavlat notijorat tashkilotlari, mustaqil ekspertlar (maslahatchilar), investorlarni, shu jumladan xorijlik investorlarni keng jalb etish yoʻli bilan Konsepsiya va Chora-tadbirlar rejasida nazarda tutilgan tadbirlarning oʻz vaqtida va sifatli amalga oshirilishini;
Konsepsiya va Chora-tadbirlar rejasida nazarda tutilgan tadbirlarga muvofiq aholi turmush darajasini oshirish, fuqarolarning dolzarb muammolarini hal etish, ijtimoiy infratuzilmani yaxshilash va hududlarni rivojlantirish uchun munosib sharoitlar yaratilishini taʼminlasinlar.
4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari — Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar boʻyicha davlat qoʻmitasi raisi S.R. Xolmuradov va Oʻzbekiston Respublikasi innovatsion rivojlanish vaziri I.Yu. Abduraxmonov zimmasiga yuklansin.
Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 18-yanvardagi 48-son qaroriga 1-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasida “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish
Bugungi kunda Oʻzbekistonda “Aqlli shahar” innovatsion texnologiyalarini joriy etishning boshlangʻich bosqichi davom etmoqda. “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish boʻyicha Toshkent shahrida “Xavfsiz shahar”, “Aqlli hisoblagichlar”, “Aqlli transport”, “Aqlli tibbiyot” yoʻnalishlari boʻyicha dastlabki sinov loyihalarini rejalashtirish va amalga oshirish yoʻlga qoʻyilmoqda. Nurafshon shahrida zamonaviy shahar infratuzilmasini joriy etish boʻyicha keng qamrovli ishlar bilan birga “Tashkent City” va “Delta City” loyihalari doirasida zamonaviy shaharsozlik infratuzilmasini joriy etish boʻyicha kompleks ishlar amalga oshirilmoqda.
Bunda axborot-kommunikatsiya texnologiyalari infratuzilmasining rivojlanmaganligi, shaharlar infratuzilmasining sezilarli darajada jismonan va maʼnan eskirganligi “Aqlli shahar” texnologiyalarini samarali joriy etishga toʻsqinlik qiluvchi asosiy muammolardan biri boʻlib qolmoqda. Bularning hammasi telekommunikatsiya tarmoqlarini modernizatsiya qilish chora-tadbirlarini koʻrish hamda shaharlar infratuzilmasini rekonstruksiya qilish uchun yirik investitsiya manbalarini izlashni talab etadi.
Ushbu asosda oldinda turgan muhim vazifalardan biri xorijiy mamlakatlardagi mazkur yoʻnalishlar boʻyicha hal qilingan qarorlarni chuqur tahlil qilish, tegishli tajriba loyihalari hamda laboratoriya va dala tadqiqotlari doirasida amaliy tajribalarni oʻtkazish, shuningdek, mavjud sharoitlarga mos ravishda investorlar uchun qiziqarli investitsiya sxemalarini va moslashuvchan biznes modellari boʻyicha yangi takliflar ishlab chiqish va ularning mavjud variantlarini izlab topishdan iboratdir.
Jahon amaliyotida davlat-xususiy sheriklikni yoʻlga qoʻyish, ijtimoiy ahamiyatga ega vazifalarni hal etishga xususiy biznesni jalb etish orqali ushbu muammolarni hal qilish yoʻllari ishlab chiqilgan.
“Aqlli shahar” texnologiyalarining joriy qilinishi yagona raqamli muhitni shakllantirish orqali shaharni boshqarish samaradorligini oshiradi, shu bilan birga shaharni bir butun holatda boshqarishga imkoniyat yaratadi.
Shu munosabat bilan, yuqorida keltirilgan vazifalarning alohida ahamiyati, shuningdek, mazkur yoʻnalishda davlat siyosatining asosiy va ustuvor yoʻnalishlaridan kelib chiqib “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish Konsepsiyasi (keyingi oʻrinlarda Konsepsiya deb ataladi) ishlab chiqildi.
1-bob. Konsepsiyaning asosiy maqsadi va vazifalari
1. Ushbu Konsepsiyaning asosiy maqsadi “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish orqali shaharlarning zamonaviy muhandislik-kommunikatsiya infratuzilmalarini yaratishga qaratilgan chora-tadbirlarni amalga oshirishdan iborat, jumladan:
shaharlar aholisi va mehmonlar uchun qulay muhit shakllantirish, yashash sifatining barqaror oʻsishini taʼminlash, tadbirkorlik faoliyati uchun qulay shart-sharoitlar yaratish;
davlat xarajatlari samaradorligini, shu jumladan davlat-xususiy sheriklikni yoʻlga qoʻyish orqali oshirish;
xorijiy uslublarga mos keluvchi barcha “Aqlli shahar” texnologiyalarini rejali joriy etish;
innovatsion qarorlar qabul qilishni yoʻlga qoʻyish orqali shahar xizmatlari va yoʻl-transport infratuzilmasi ishlarining samaradorligi oshirish.
2. Konsepsiyaning asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:
“Aqlli shahar” texnologiyalari, shu jumladan raqamli infratuzilmani joriy etishning samarali hamda huquqiy-meʼyoriy, tashkiliy va institutsional asoslarini yaratish;
aqlli xizmatlarga boʻlgan talabni ragʻbatlantirish mexanizmlarini yaratish;
aqlli xizmatlarni ishlab chiqish va joriy etishni davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash tizimini shakllantirish;
xizmatlar koʻrsatish sifatini va aholi turmush darajasini oshirish;
shaharlarning muhandislik-kommunikatsiya holati bilan bogʻliq muammolarni hal qilish, shuningdek, ishga yaroqsiz va maʼnan eskirgan shahar infratuzilmasini yangilash;
axborot-kommunikatsiya infratuzilmasini taʼminlash uchun hamda internet tarmogʻiga kirish va uning tezligini oshirish uchun qulay sharoitlar yaratish tizimini shakllantirish;
shahar aholisi bilan shaharlarda xizmat koʻrsatish tizimini baholash va shaharlar rivojlanishining barcha sohalarida tajriba almashish yuzasidan aloqa oʻrnatilishini taʼminlovchi “Aqlli shahar” platformasini yaratish;
raqamli texnologiyalardan foydalangan holda shaharlarni oʻrganish tizimini rivojlantirish, shu jumladan sayyohlarga ochiq maʼlumotlar bazasini taqdim etish, raqamli texnologiyalar tizimini qayta ishlab chiqish va joriy etishni jadallashtirish;
eng talabgor “Aqlli shahar” texnologiyalarini respublikaning barcha shaharlarida joriy etishni keng qamrovli rejalashtirish ishlarini bajarish.
2-bob. “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish loyihalarini amalga oshirishning asosiy yoʻnalishlari
1. “Aqlli transport”
“Aqlli transport” — bu barcha transport vositalari va infratuzilma tizimining bir-biri bilan oʻzaro bogʻliqligi toʻgʻrisidagi kompleks texnologik yechimlarni bildiradi. Ushbu aloqa tizimi orqali yoʻllarda vaziyatni toʻliq aniqlash, shuningdek, mobil operatorlar maʼlumotlari va GPS signallaridan foydalangan holda transportlar oqimini nazorat qilish imkoniyati yaratiladi.
“Aqlli” shahar transport tizimining rivojlanishi, shuningdek, yangi transport turlari va transportlarga xizmat koʻrsatish joylari, trafikni boshqarish va nazorat qilish, eng maqbul yoʻlni hisoblash uchun turli ilovalarning paydo boʻlishi transportlar harakati jarayonini va unga moslashuvchanlik holatini yaxshilaydi hamda masofani oʻtishga ketadigan vaqtni qisqartirish imkoniyatini yaratadi.
“Aqlli transport” yoʻnalishida texnologik yechimlarni joriy qilish orqali quyidagilar koʻzda tutiladi:
yoʻl harakatini boshqarish tizimini avtomatlashtirish va transportlar oqimi koʻrsatkichlarini monitoring qilish, shu jumladan real vaqt rejimida harakat shartlarini monitoring qilish;
jamoat transportini boshqarishni dasturiy taʼminlash;
yoʻl harakati qatnashchilariga avtomatlashtirilgan tizim orqali yoʻldagi sharoitlar va vaziyatlar, jamoat transportining harakat jadvallari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni yetkazish;
jamoat transportida xavfsizlik tizimlari;
axborot uzatish texnologiyalarini, yaʼni maʼlumotlarni toʻplash va saqlash joyiga uzatishni taʼminlaydigan 5G standartiga mos keluvchi aloqa vositalarini va bajaruvchi qurilmalarni, keng qamrovli Internet tarmogʻi va boshqa elementlarni joriy etish;
“Aqlli shahar” uchun Internet tarmogʻining shahar platformalarini joriy qilish;
transportlarni joylashtirish uchun boʻsh joylar va ularning uzoqligini aniqlovchi “Aqlli joylashtirish” texnologiyasi;
avtomobil va yoʻllardan foydalanish uchun elektron toʻlov tizimlari;
yoʻlovchilarni tashish holatini uzluksiz monitoring qilish;
geoaxborot texnologiyalari va navigatsiya.
2. “Aqlli taʼlim”
“Aqlli taʼlim” — bu taʼlim onlayn-platformalar va ommaviy ochiq onlayn kurslar tarzidagi texnologik yechimlar toʻplamini, virtual real holat bilan toʻldirilgan ilgʻor vizualizatsiya va masofaviy kirish texnologiyalari va boshqalarni oʻz ichiga olgan texnologik yechimlar toʻplamidir.
“Aqlli taʼlim” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
oʻquvchilarni sinab koʻrish imkoniyati bilan sunʼiy intellekt bazasida taʼlim berish tizimi;
shaxsni intellektual aniqlash tizimi;
masofaviy taʼlim va elektron oʻqitish;
taʼlimning barcha bosqichlarini qamrab olgan elektron jurnallar;
onlayn va oflayn uslublaridagi integratsiya tizimlari;
adaptiv va mobil oʻqitish texnologiyalari.
3. “Aqlli tibbiyot”
“Aqlli tibbiyot” — bu aholiga tibbiy xizmat koʻrsatish va axborot berishning butun jarayonini avtomatlashtirishning markazlashgan tizimidir.
“Aqlli tibbiyot” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
mijozlar toʻgʻrisidagi biotibbiy maʼlumotlarning yagona platformasi;
tibbiy kartalarining tarmoqli tizimini joriy qilish;
masofaviy diagnostika. Tibbiy internet va mobil ilovalar asosida inson salomatligini masofadan monitoring qilish tizimi;
virtual tibbiy koʻrikdan oʻtkazish;
virtual shifoxona xizmati;
elektron retseptlar;
telemetriya va simsiz aloqadan foydalangan holda tibbiy yordamni uyda olish;
ilmiy asoslangan tibbiyot (sunʼiy intellekt va telekommunikatsiyalar sohasidagi texnik yangiliklar asosida yaratilgan qurilmalarni qoʻllash orqali);
davolash natijalaridan kelib chiqib koʻrsatilgan xizmat uchun toʻlovni amalga oshirish (shifokorga tashrif buyurganlarning soniga emas, balki davolash natijasi boʻyicha toʻlov amalga oshiriladi);
tibbiy maʼlumotlar, kasallanishlar rejalari, kasallanish va tuzalish jarayonlarini tahlil qilish uchun sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish;
real vaqt jarayonida dori-darmon zaxiralarini kuzatish imkoniyatini beruvchi integratsiyalashgan (GPS va mobil platformalar bilan jihozlangan) tibbiy punktlar.
4. “Aqlli energetika tizimi”
“Aqlli energetika tizimi” — bu barqaror, iqtisodiy samarali va ishonchli energiya tizimi boʻlib, energiya ishlab chiqarish, infratuzilmasi va isteʼmoli xizmati koʻrsatish isteʼmolchilar va texnologiyalarni ragʻbatlantirish orqali integratsiya qilinadi va muvofiqlashtiriladi.
“Aqlli energetika (“aqlli taqsimlash tarmoqlari”, “aqlli nazorat-oʻlchov tizimlari” va boshqalar) va energiya tejovchi texnologiyalar”dan (“aqlli chiroqlar”, “aqlli yoritgichlar”) foydalanishga oʻtish isteʼmol qilinayotgan elektr energiyani tejash, uni uzatish jarayonidagi uzilishlarda yoʻqotishlarni kamaytirish, uskunalar uchun kapital sarf-xarajatlar va avariya holatlari sonini kamaytirish, shuningdek, elektr tarmoqlarining mustahkamligi va sifatini oshirishga imkoniyat yaratadi.
“Aqlli energiya tizimi” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
maʼlumotlarni yigʻish va operativ dispetcherlik boshqarish tizimi;
avariya holatlarida oʻchirishlarni boshqarish tizimi;
mijoz bilan oʻzaro munosabatlarni boshqarish tizimi;
geoaxborot tizimi;
kuchlanishni monitoring qilish uchun avtonom sezgichlar;
har xil turdagi qurilmalarning integratsiyasini hamda maʼlumotlarni oldindan tahlil qilish va yigʻishni taʼminlovchi internet qurilmalarining raqamli platformalari;
yangi avlod gibrid batareyalari, yuqori oʻtkazuvchan qurilmalar, litiy akkumulyatorlari;
“aqlli” oʻlchov tizimlari, isteʼmolchilar faolligini tahlil qilish;
yangi tahliliy hisob-kitob va toʻlov xizmatlari (tegishli moliyaviy texnologiyalarni rivojlantirish orqali);
energiya resurslari isteʼmolini hisoblashning intellektual tizimlari.
5. “Aqlli suv taʼminoti va oqova suv”
“Aqlli suv taʼminoti va oqova suv” — sel oqimlarini taqsimlash tizimi, xavfsizlik va nazorat, uni boshqarish hamda toshqinlardan ogohlantirish tizimlarini integratsiya qilish yoʻli bilan onlayn-gidravlik modellar, avtomatlashtirilgan suv havzalari, suvni tarqatish va uning yoʻqotilishini avtomatik aniqlash bazasi orqali suv taʼminotini boshqarishdan iborat.
“Aqlli suv taʼminoti va oqova suv” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
geografik axborot tizimini joriy etish orqali yagona axborot tizimi;
suv taʼminoti va oqova suv isteʼmolchilari va koʻrsatilgan xizmatlar hajmlarini hisobga olish tizimi;
suv oʻtkazgichlar va oqova suv tarmoqlari yoʻnalish xaritalarining elektron shakllar tizimi;
bosim regulatorlari va elektron uzatkichlar oʻrnatilgan tarmoqlarda suv taʼminoti va oqova suv tizimi;
markaziy dispetcherlik xizmati — ishlarini avtomatlashtirish tizimi va onlayn tizimda monitoring olib borish;
suv oqib ketishi holatlari aniqlanganda suv taʼminotini toʻxtatish tizimi;
favqulodda vaziyatlarda butun uyni isitish kranlarini yopish tizimi;
avariya holatlari sodir boʻlganda suv bilan taʼminlovchi nasoslarni oʻchirish tizimi;
nasos va joʻmraklar ishlashini boshqarish orqali saqlash tizimidagi suv sathini boshqarish tizimi;
sensorli smestitellar va kranlarga nasadkalar oʻrnatgan holda amalga oshiriladigan suv taʼminoti texnologiyalarini joriy qilish.
6. “Aqlli uy-joy kommunal xoʻjaligi”
“Aqlli uy-joy-kommunal xoʻjaligi” — bu barqaror va iqtisodiy samarali uy-joy kommunal xoʻjaligi hisoblanib, intellektual hisoblash, monitoring va nazorat orqali kommunal resurslar va xizmatlarning isteʼmolini yuritish va taʼminlash, shuningdek, isteʼmolchilarning manfaatlari va texnologiyalar rivojlanishi hisobga olingan holda xizmat koʻrsatish orqali muvofiqlashtiriladi;
“Aqlli uy-joy-kommunal xoʻjaligi” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
keyinchalik tegishli instansiyalarga yetkazilishi hisobga olingan holda hisoblagichlarning koʻrsatishini aniqlash jarayonini avtomatlashtirish;
uyni energiya bilan taʼminlash holati toʻgʻrisidagi maʼlumotni isteʼmolchining qurilmasiga yetkazish tizimlari;
kommunal xizmat koʻrsatish sifatini nazorat qilish boʻyicha maxsus xizmat koʻrsatish va shaxsiy ofislar tizimi;
kommunal resurslar isteʼmolchilari va taʼminotchilari oʻrtasida maʼlumotlar almashinuvini taʼminlash boʻyicha smart-hisoblagichlarni (“aqlli hisoblash asboblari”) joriy qilish, maʼlumotlar tizimi;
toʻlovlarni monitoring qilish tizimlari;
infratuzilmani boshqarish tizimlari;
energiya resurslarini oʻzlashtirish holatlarini aniqlash va uning oldini olish tizimlari;
energiya samaradorligini oshirish usullari va tizimlari;
suvni tejovchi texnologiyalarni qoʻllash orqali suv sarfini va suv taʼminoti narxini kamaytirish tizimlari;
isteʼmolchilarga xizmat koʻrsatishning ochiq platformalari.
7. “Aqlli qurilish”
“Aqlli qurilish” — bu qurilish sohasida obyektlarni tashkil qilish, oʻzgartirish yoki buzish bilan bogʻliq tashkiliy, tadqiqot, loyihalashtirish, qurilish-montaj va ishga tushirish ishlarini oʻz ichiga olgan innovatsion texnologiyalardir.
“Aqlli qurilish” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
qurilishda monitoring va operativ boshqaruv tizimi;
obyektlarni qurish jarayonini soddalashtirish va qurish muddatlarini qisqartirish tizimi;
zamonaviy va samarali uy-joylar qurish standartlari;
yangi qurilish materiallari;
qurilish uchun loyiha hujjatlari tizimi;
mehnatga haq toʻlashning ishbay va ishbay-mukofotlash tizimini qoʻllash;
qurilish jarayonlarini vizual modellashtirish;
omborlarni boshqaruv tizimlari.
8. “Aqlli uy”
“Aqlli uy” — bu uy egasining istagi va ehtiyojlaridan kelib chiqib, uydagi barcha kommunikatsiya tarmoqlarini sunʼiy intellekt orqali boshqarish, dasturlashtirish va moslashtirish maqsadida birlashtirishga imkoniyat yaratadigan intellektual boshqarish tizimidir.
“Aqlli uy” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
yongʻinga qarshi va qoʻriqlash signalizatsiyasi;
erkin foydalanishning nazorat tizimi;
avariya holatlarni nazorat qilish (suv oqib ketishi, gaz chiqishi, elektr tizimidagi avariyalar);
ichki va koʻcha yoritgichlarini boshqarish;
energiya isteʼmolini nazorat qilish, katta kuchlanishlarni cheklash va isteʼmol tarmogʻi fazalariga kuchlanishni taqsimlash;
energiyani tejaydigan asboblarni qoʻllagan holda elektr taʼminotining zaxira manbalarini boshqarish;
internet orqali uyning barcha tizimlarini boshqarish va uzoqdan monitoring qilish;
isteʼmolchining smart-qurilmasiga GSM-modul orqali uydagi suv taʼminoti tizimining ishlashi haqidagi maʼlumotlarni yetkazish;
issiqlik sarfini, konditsionerni boshqarishni va issiqlikning optimal tarqalishini monitoring qilishning intellektual sersorli tizimi;
real vaqt rejimida obyektlar qurilishini loyihalashtirish jarayonini masofadan boshqarish.
9. “Aqlli hokimiyat”
“Aqlli hokimiyat” — bu aholini bezovta qiladigan dolzarb muammolar boʻyicha mahalliy hokimiyat organlariga tegishli takliflarni ishlab chiqish va taqdim etishga qaratilgan innovatsion yechimlar va tizimlardir.
“Aqlli hokimiyat” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
Ijro etuvchi hokimiyat vakillari va shahar aholisi oʻrtasidagi oʻzaro munosabatlar tizimining yaxshi ishlashi, shahar maʼmuriyati axborotlarning ochiqligi;
fuqarolarning shahar boshqaruvidagi faolligi;
shaharlarni strategik rejalashtirish hujjatlarining dolzarbligi;
shahar maʼmuriyatining rasmiy saytlaridan keng foydalanish;
toʻlov vositasi bilan shaxsning elektron guvohnomasi;
yuqori texnologiyalarni, yuqori tezlikdagi Internet tarmogʻini keng spektrda qoʻllash va undan foydalanish;
wi-fi ga ulanish, shahar mobil ilovalarining mavjudligi va sifati;
mahalliy soliqlar va yigʻimlar uchun toʻlov tizimlari;
ariza va shikoyatlar berish uchun uzatuvchi qurilmalardan va fuqarolarni ogohlantirishning zamonaviy usullaridan foydalanish.
10. “Aqlli mahalla”
“Aqlli mahalla” — bu hayot sifatini yaxshilash, qulaylik va xavfsizlikni taʼminlash, shuningdek, shahar va aholi xarajatlarini optimallashtirish maqsadida mavjud infratuzilmaga “Aqlli shahar” ilgʻor texnologiyalarini joriy qilishdir.
“Aqlli mahalla” texnologik yechimlarini joriy etish orqali quyidagilar nazarda tutiladi:
taksi chaqirish va uning toʻlovi uchun internet-xizmat ishlarini yoʻlga qoʻyish;
yoʻl harakati holatini onlayn rejimda monitoring qilish imkoniyatlari;
elektromobillar uchun yonilgʻi quyish shoxobchalari tarmogʻining mavjudligi;
karshering (avtomobillarni qisqa muddatga ijaraga berish) xizmatini koʻrsatish;
internet tarmogʻidan foydalanuvchilarning soni va faolligi;
talabalarning elektron kartalarini qoʻllash;
mehnat bozori haqida maʼlumotlarning mavjudligi;
chiqindilarni ruxsatsiz tashlashning oqibatlarini bartaraf etishda jamoatchilikning ishtiroki.
3-bob. Konsepsiyani amalga oshirish mexanizmlari va bosqichlari
1. Konsepsiya Oʻzbekiston Respublikasida “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish Konsepsiyasini amalga oshirish boʻyicha amaliy chora-tadbirlar rejasida (keyingi oʻrinlarda Amaliy chora-tadbirlar rejasi deb ataladi) belgilangan tadbirlarni oʻz vaqtida, sifatli, toʻliq bajarish yoʻli bilan Konsepsiya amalga oshiriladi.
2. Shahar va hududlar infratuzilmasini boshqarishning zamonaviy intellektual tizimini joriy qilish, shu jumladan uy-joy kommunal xizmatlari, transport logistikasi, favqulodda xizmatlari keyinchalik “Aqlli shahar” yagona kompleksiga birlashtirish va integratsiya qilish muvofiqlashtiriladi.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligi:
Amaliy chora-tadbirlar rejasini amalga oshirish boʻyicha masʼul vazirlik, idora va boshqa tashkilotlarning faoliyatini muvofiqlashtiradi;
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga har chorakda Amaliy chora-tadbirlar rejasini amalga oshirish boʻyicha batafsil maʼlumotlar kiritilishini taʼminlaydi.
4. Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi quyidagilarni taʼminlaydi:
Konsepsiyani amalga oshirishga qaratilgan meʼyoriy-huquqiy hujjatlar loyihalarini oʻz vaqtida va sifatli ishlab chiqish hamda belgilangan tartibda kiritish;
xalqaro tashkilotlar va xorijiy investorlarni jalb qilish uchun shart-sharoitlar yaratish;
Konsepsiyadagi tegishli tadbirlarning bajarilishi boʻyicha muntazam monitoring tashkil etish;
xalqaro bozorda “Aqlli shahar” texnologiyalarining mahalliy ishlanmalarni qoʻllab-quvvatlash va eksport salohiyatni rivojlantirish tadbirlarini amalga oshirish;
“Aqlli shahar” texnologiyalarini rivojlantirish boʻyicha tizimli dasturiy taʼminotni joriy etish va kuzatib borishda ishtirok etish.
5. Amaliy chora-tadbirlar rejasining masʼul ijrochilari quyidagilarni taʼminlaydi:
Konsepsiyani amalga oshirishga qaratilgan meʼyoriy-huquqiy hujjatlar loyihalarini sifatli ishlab chiqish va belgilangan tartibda kiritish;
belgilangan muddatlarga va ish hajmlariga muvofiq tadbirlarni oʻz vaqtida va sifatli amalga oshirish;
Amaliy chora-tadbirlar rejasidagi tadbirlarni amalga oshirish uchun moʻljallangan mablagʻlardan maqsadli va samarali foydalanish;
Amaliy chora-tadbirlar rejasining amalga oshirilishi toʻgʻrisida har chorakda Oʻzbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligiga axborotlarni taqdim etish.
6. Konsepsiyani amalga oshirish boʻyicha tadbirlarni moliyalashtirish moliyaviy, texnologik va boshqaruv resurslarini, shuningdek, davlat-xususiy sheriklik mexanizmlari asosida xususiy sektor resurslarini jalb qilish yoʻli bilan bajariladi.
Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari, xalqaro moliya institutlari va xorijiy tashkilotlarning grantlari va kreditlari, jismoniy va yuridik shaxslar, shu jumladan Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlarining xayriya ehsonlari, qonun bilan taqiqlanmagan boshqa manbalar Konsepsiyani amalga oshirishni moliyalashtirish manbalari hisoblanadi.
7. Ushbu Konsepsiyani innovatsion barqaror rivojlantirish maqsadlarida amalga oshirish uchun quyidagi 4 bosqichli modeldan foydalanish tavsiya etiladi:
1-bosqich: 2019 — 2021-yillar — bazaviy liniyani aniqlash — hududning profilini shakllantirish, mavjud infratuzilmani baholash, rivojlanish indikatorlarini aniqlash, mavjud aktivlar, mavjud muammolar va erishilgan muvaffaqiyatlarni tahlil qilish;
2-bosqich: 2022 — 2024-yillar — “Aqlli shahar” Konsepsiyasini joriy qilish strategiyasini ishlab chiqish — manfaatdor tomonlarni jalb qilish, tadbirlar yoʻnalishlari va rejalarni aniqlash, xatarlarni baholash, moliyaviy strategiyani shakllantirish, maqsad va samaradorlikning asosiy koʻrsatkichlarini belgilash;
3-bosqich: 2025 — 2027-yillar — batafsil rejalashtirish — budjetlashtirish, samaradorlik istiqbollari, avtomatlashtirish imkoniyatlarini aniqlash va axborot tizimlarini joriy qilish;
4-bosqich: 2027 — 2030-yillar — samaradorlikni amalga oshirish va baholash — birgalikda (barcha manfaatdor tomonlar bilan birga) joriy qilish, samaradorlikni monitoring qilish, baholash va qayta baholash (trendlar, investitsiya parametrlarini tahlil qilish), joylashtirishni taʼminlash (kengaytirish).
4-bob. Konsepsiyani amalga oshirish boʻyicha kutilayotgan natijalar
Ushbu Konsepsiyani amalga oshirish orqali quyidagi natijalarga erishish koʻzda tutiladi:
mavjud barcha shakllardagi taʼlim va malaka oshirishni kengaytirish orqali, shu jumladan internet tarmogʻi yordamida shahar aholisining bilim darajasini oshirish;
shahar xizmatlari va davlat organlari bilan hamkorlikda zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini qoʻllash orqali aholining faolligini oshirish;
energetiyaning barqarorligini oshirish, sarf va xarajatlarni kamaytirish;
energiya resurslari taqsimoti va isteʼmoli samaradorligini oshirish;
isteʼmolchilar uchun xizmatlarning sifati, samaradorligi va interaktivligini oshirish, shuningdek, alohida tariflarni qoʻllash imkoniyatini yaxshilash;
kelajakda innovatsion texnologiyalarni qoʻllash muhitini yaratish;
suv sarfi va suv taʼminotidagi uzilishlarni kamaytirish, oqova suvlarni tozalash sifatini oshirish va qattiq chiqindilarning utilizatsiya qilinishini yaxshilash;
aholiga shahar xizmatlari koʻrsatish xarajatlarini kamaytirish va aholining koʻrsatilgan xizmatlar uchun qarzdorligini qisqartirish;
favqulodda vaziyatlar va jinoiy holatlarga javob qaytarish vaqtini qisqartirish, jinoyatchilikni va jabrlanganlar sonini kamaytirish;
transport infratuzilmasining tirbandligini kamaytirish;
yoʻllar va toʻxtash joylariga xizmat koʻrsatishda iqtisod qilishni taʼminlash;
piyodalar va jamoat transporti foydalanuvchilari uchun mobil qulaylikni yaxshilash.
Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 18-yanvardagi 48-son qaroriga 2-ILOVA
2019 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasida “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish konsepsiyasini amalga oshirish boʻyicha amaliy chora-tadbirlar
T/r Tadbirlar nomi Amalga oshirish mexanizmi Amalga oshirish muddatlari Masʼul ijrochilar 1. “Aqlli shahar” texnologiyalarini joriy etish sohasida ilmiy-tadqiqotlarni va innovatsion ishlarni amalga oshirish 1. “Aqlli shahar” texnologiyasini joriy etish sohasida quyidagilarga yoʻnaltirilgan ilmiy tadqiqotlar va innovatsion ishlarni oʻtkazish: asosiy yoʻnalishni belgilash — hudud profilini shakllantirish, taalluqli infratuzilmani baholash, rivojlanish indikatorlarini aniqlash, joiz aktivlarni, amaldagi sinovlarni va yutuqlar tarixini tahlil qilish; “aqlli shahar” konsepsiyasini joriy etish strategiyasini ishlab chiqish — manfaatdor tomonlarni jalb qilish, chora-tadbirlar va rejalar yoʻnalishlarini belgilash, tavakkalchiliklarni baholash, moliya strategiyasini shakllantirish, samaradorlikning muhim koʻrsatkichlari (KPI) va maqsadlarni belgilash; tafsilotli rejalashtirish — budjetlash, samaradorlik prognozi, avtomatizatsiyalash va axborot tizimlarini joriy etish imkoniyatlarini aniqlash; joriy etish va samaradorlikni baholash — hamkorlikda (barcha manfaatdor tomonlar bilan birgalikda) joriy etish, samaradorlik monitoringini oʻtkazish, baholash va qayta baholash (KPIni kuzatib borish, trendlar, investitsion koʻrsatkichlarni tahlil qilish), kengaytirilish (ekspansiya)ni taʼminlash. Davlat ilmiy-texnika dasturlari doirasida ilmiy tadqiqotlar oʻtkazish. Tegishli vazirliklar va idoralarga tavsiyalar kiritish. 2019 — 2021-yillar Innovatsion rivojlanish vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Uy-joy-kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi 2. “Aqlli shahar” texnologiyasini joriy etishning meʼyoriy-huquqiy asoslarini shakllantirish 2. Oʻzbekiston Respublikasida “aqlli” shaharlarni rivojlantirish koʻrsatkichlari tizimini va uning samaradorligini baholash uslubini xalqaro standartlar talablari hisobga olingan holda ishlab chiqish. Oʻzbekistonda “Aqlli shahar” konsepsiyasini amalga oshirish samaradorligini baholash uslubi va vositalarini belgilovchi Davlat standartlarini ishlab chiqish boʻyicha chora-tadbirlar dasturini xalqaro standartlar hisobga olingan holda ishlab chiqish va tasdiqlash. 2019-yil noyabr Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Uy-joy-kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi, Qurilish vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi, Oʻzbekiston avtomobil transporti agentligi, Davlat avtomobil yoʻllari qoʻmitasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, “Oʻzstandart” agentligi 3. “Aqlli shahar” konsepsiyasini amalga oshirishning huquqiy taʼminoti. “Aqlli shahar” konsepsiyasini amalga oshirishning huquqiy taʼminoti quyidagilarni nazarda tutadi: “Aqlli shahar” konsepsiyasi natijalariga erishishga koʻmaklashuvchi meʼyoriy-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqish va tasdiqlash; meʼyoriy-huquqiy hujjatlarga taalluqli oʻzgartirishlar kiritish. 2019 — 2021-yillar Innovatsion rivojlanish vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Uy-joy-kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi, Qurilish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 3. “Aqlli shahar” texnologik yechimlarini joriy etish 3.1. “Aqlli transport” 4. Transport oqimlarini boshqarish, jamoat transportini boshqarish samaradorligi va xavfsizligi, transport oqimini optimallashtirish va ekologik yoʻqotishlarni kamaytirish tizimlarini tashkil etish. 1. Manfaatdor vazirliklar va idoralar mutaxassislari orasidan muassasalararo ishchi guruhni tashkil etish. 2019-yil yanvar Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Davlat avtomobil yoʻllari qoʻmitasi, Oʻzbekiston avtomobil transporti agentligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 2. “Aqlli shahar” texnologiyasini joriy etish doirasida Transport harakatini rivojlantirish dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2019-yil mart 3. Transport oqimlarini va intellektual transport-logistika tizimlarini boshqarish tizimlarini tashkil etish, jamoat transportini boshqarish uchun sensorlar (datchiklar) va ixtisoslashtirilgan dasturiy taʼminotni joriy etish. 2019-2020-yillar 4. Transport harakati toʻgʻrisida axborot bilan taʼminlovchi infratuzilma bilan jihozlangan yuqori tezlikka moʻljallangan avtotransport yoʻlaklari tarmogʻini tashkil etish. 2019-2020-yillar 5. Haydovchilarni axborot tablolari, radio-xizmatlar, veb-saytlar vositasida xabardor qilish tizimini tatbiq qilish orqali harakat xavfsizligini oshirish, shuningdek kompyuterli yoʻl harakati, videokuzatuv, yoʻl harakati qoidalarini buzuvchilarni foto va video qayd etish hamda noxush hodisalarni avtomatik ravishda aniqlash tizimlarini joriy etish. 2019-2020-yillar 6. “Aqlli parking” va “Aqlli toʻxtash” texnologik tizimini tashkil etish. 2019-2020-yillar 7. Yangi ekologik talablarni, ekologik nazoratning avtomatlashtirilgan koʻchma tizimlarini, transport oqimlari harakatining energiyaning samarali rejimlarini, muayyan zonalarda transport harakatini cheklash tizimini joriy etish hisobiga ekologik yoʻqotishlarni kamaytirish. 2019-2020-yillar 8. Aqlli svetoforlarni, elektron tablolarni, yoʻlovchilarni xabardor qilish tizimini, sputnikli navigatsiya tizimlarini, boshqaruvni avtomatlashtirish va yoʻlovchilar tashishni tartibga solish tizimlarini, transport turlari (avtobuslar, metro, tramvaylar, trolleybuslar, marshrut taksilari) oʻrtasida integratsiyalangan yoʻlkira uchun elektron toʻlov tizimlarini joriy etish orqali transport oqimini optimallash. 2019-2020-yillar 3.2. “Aqlli taʼlim” 5. Taʼlim sohasida taʼlim onlayn-platformalari va ommaviy ochiq onlayn-kurslar tomonidan ilgari suriladigan texnologik yechimlar toʻplamini oʻz ichiga oladigan innovatsion faoliyatni, virtual reallik bilan toʻldirilgan vizualizatsiya va masofadan turib foydalanishning ilgʻor texnologiyalarini kuchaytirish. 1. Taʼlim onlayn-platformalari va ommaviy ochiq onlayn-kurslar, vizualizatsiya va masofadan turib foydalanishning ilgʻor texnologiyalarini tashkil etish boʻyicha aniq takliflar tayyorlash. 2019-yil iyun Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi, manfaatdor vazirliklar va idoralar 2. Oliy umumtaʼlim muassasalarida kuzatish kameralarini oʻrnatish boʻyicha kerakli huquqiy-meʼyoriy hujjatlarni ishlab chiqish yuzasidan takliflar tayyorlash. 2020-yil yanvar 3.3. “Aqlli tibbiyot” 6. Aholiga tibbiy xizmatlar koʻrsatishning axborot ilovasi (mijozning elektron tibbiy kartasi, elektron retseptlar, dispanserizatsiya, homiladorlarni hisobga qoʻyish va h.k.) toʻliq sikli avtomatlashtiriladigan markazlashtirilgan tizimni joriy etishga koʻmaklashadigan sharoitlarni yaratish. 1. “Aqlli shahar” texnologiyasini joriy etish doirasida Tibbiy xizmatlarni rivojlantirish dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2019-yil sentabr Sogʻliqni saqlash vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, manfaatdor vazirliklar va idoralar 2. Aqlli tibbiy tizimlar sohasida quyidagilarni nazarda tutuvchi sinov loyihasini amalga oshirish: mijozlarning yagona elektron maʼlumotlar bazasi; tarmoq tibbiy kartalarini yuritish; masofadan turib tashxis qoʻyish; virtual dispanserizatsiya; virtual bemorga xizmat koʻrsatish; telemetriya va simsiz aloqadan foydalanib bevosita uyda tibbiy yordam koʻrsatish; ilmiy-asosli tibbiyot (telekommunikatsiya sohasida soxta-intellekt va texnik yangiliklar asosida qurilmalardan foydalanish); davolash natijasiga asoslangan xizmatlar toʻlovi (shifokor qabuliga borishlar soni emas, balki erishilgan natija boʻyicha toʻlanadi); kompyuter tarmoqlari imkoniyatlaridan foydalanishga asoslangan shifokorlik amaliyoti. 2019 — 2021-yillar 3.4. “Aqlli energetika tizimi” 7. Energiyani ishlab chiqarish, energiya infratuzilmasi va sarflanishi servis, isteʼmolchilar va texnologiyalarni ragʻbatlantirish orqali integratsiyalanadigan va oʻzaro muvofiqlashtiriladigan barqaror, iqtisodiy jihatdan samarali va ishonchli energetika tizimini joriy etish. 1. Elektr tarmoqlari obyektlarining samarali boshqaruvini taʼminlash chora-tadbirlari dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2019-yil iyun Innovatsion rivojlanish vazirligi, “Oʻ zbekenergo ” AJ, Qurilish vazirligi, “Oʻzstandart” agentligi 2. Avtomatlashtirilgan intellektual tarmoqlar va moslashuvchan taqsimlash tizimlarini joriy etish. 2019 — 2021-yillar 3. Binolar qurilishida mavjud quvvatlarni modernizatsiyalash va zamonaviy energiyaning tejamli va xavfsiz energiya texnologiyalarini joriy etishga qaratilgan loyihalarni ishlab chiqish. 2019 — 2021-yillar 4. Energetika menejmenti standartlari va tizimlarini ishlab chiqish va joriy etish. 2020-yil iyun 3.5. “Aqlli suv taʼminoti va oqovani chiqarib tashlash tizimi” 8. Suv taʼminoti va oqovani chiqarib tashlash boshqaruvining amaldagi mexanizmlari samaradorligini tahlil qilish. 1. Onlayn-gidravlik modellar asosida texnologik yechimlarni joriy etish boʻyicha tavsiya beruvchi meʼyorlarni ishlab chiqish. 2019-yil avgust Uy-joy-kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Qurilish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, manfaatdor vazirliklar va idoralar 2. “Aqlli suv taʼminoti va oqovani chiqarib tashlash tizimi” sohasida tajriba-sinov(pilot) loyihalarini joriy etish. 2019-2020 yillar 3.6. “Aqlli uy-joy-kommunal xoʻjaligi” 9. Quyidagilarni taʼminlash uchun texnologiyalar, ilovalar, axborot tizimlari majmuini yaratish, aqlli hisoblash uskunalari (smart-schyotchiklar)ni joriy etish: yonilgʻi - energetik resurslar (keyingi oʻrinlarda YOER deb ataladi) va kommunal resurslar hamda ularni yetkazib beruvchilar oʻrtasida maʼlumotlarni almashish; YOER monitoringini amalga oshirish; energiya resurslari oʻgʻirlanishini aniqlash va ularning oldini olish; energiya samaradorligini oshirish; foydalanuvchi qurilmasiga uyning energiya taʼminoti tizimi ishlashi toʻgʻrisida axborot uzatish. 1. “Aqlli shahar” texnologiyasini joriy etish doirasida YOER, kommunal resurslar va xizmatlar koʻrsatish sohalarini rivojlantirish dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2020-yil yanvar Uy-joy-kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi, “Hududiy elektr tarmoqlari” AJ , “Hududgaztaʼminot” AJ , Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 2. Zarur meʼyoriy-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqish. 2020-yil yanvar 3. Yetkazib beruvchilarni aniqlash, tender savdolarini oʻtkazish va “Aqlli shahar” majmuini tashkil etish boʻyicha loyihani amalga oshirish uchun kontraktlar tuzish. 2021-yil dekabr 3.7. “Aqlli qurilish” 10. Qurilish majmuasida binolarni loyihalash, qurish va ulardan foydalanish jarayoniga texnologik yechimlarni joriy etish. Yangi binolarni “aqlli muhit” texnologiyasi va energiya samaradorligi talablari hisobga olingan holda qurish. 1. Shaharsozlik meʼyorlarini, qurilish obyekti holati joriy koʻrsatkichlarining investitsiya asoslari tasdiqlangan koʻrsatkichlariga muvofiqligini uzluksiz nazorat qilish imkonini beradigan texnologiyalar, shu jumladan axborot-modellash texnologiyalarining qoʻllanish qoidalarini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2021-yil mart Qurilish vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi 2. “Aqlli shahar” loyihalarining muhandislik-kommunikatsion va ijtimoiy infratuzilmasiga talablarni ishlab chiqish. 2021-yil aprel Qurilish vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi 3. Obyektlarni loyihalashtirish, qurish hamda binolar va inshootlardan foydalanish uchun kerakli ishlar bajarilishiga va xizmatlar koʻrsatilishiga eng yuqori xarajatlarni raqamli texnologiyalar qoʻllanilgan holda hisob-kitob qilish, qayd etilgan xarajatlar toʻgʻriligini investitsiyalarni asoslash auditi doirasida tekshirish uslublarini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2021-yil noyabr Qurilish vazirligi, Investitsiyalar boʻyicha davlat qoʻmitasi 4. Zamonaviy va samarali uy-joy hamda zamonaviy koʻchmas mulk obyektlarini qurish standartlarini ishlab chiqish. 2021-yil dekabr Qurilish vazirligi, “Oʻzstandart” agentligi 5. Axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini modellashtirish texnologiyalarini (Building Information Modelin, BIM) joriy etish boʻyicha yoʻl xaritasini ishlab chiqish. 2021-yil dekabr Qurilish vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi 3.8. “Aqlli hokimiyat” 11. Shahar xizmatlari axborot tizimlari majmuini rivojlantirish boʻyicha aholiga xizmat koʻrsatish (ariza berishdan toʻliq ijrogacha) jarayonlarini monitoring qilish imkoniyatiga ega pilot loyihalarni amalga oshirish. Barcha shahar xizmatlari boʻyicha arizalar berish yagona portalini tashkil etish: kommunal xizmatlar (dispetcherlik markazi va arizalar bajarilishini hisobga qoʻyish, monitoringini oʻtkazish tizimi); shaharni yoritish xizmati. 2019-2020-yillar Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, manfaatdor vazirliklar va idoralar 12. Jamoat joylari va transporti uchun simsiz tizimlar va qurilmalarni joriy etish uchun sharoitlar yaratish. Simsiz tizimlar va qurilmalarni (wi-fi bepul nuqtalarini) tashkil etish: jamoat joylarida — bozorlar, taʼlim va davolash-sogʻlomlashtirish muassasalari, dam olish zonalari, madaniy, koʻngilochar va sport muassasalari; jamoat transportida — avtobuslar, mikroavtobuslar salonlarida yoʻlovchilarni tashish amalga oshirilishida, trolleybuslar, taksi va shahar relsli transporti (tramvay, metro); turizm obyektlarida — mehmonxonalar, muzeylar, galereyalar, art-kafe, shahar tarixiy-meʼmoriy majmualari, hiyobonlar, qoʻriqxonalar, botanika bogʻlari, hayvonot bogʻlari va h.k. 2019-2020-yillar Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Davlat turizmni rivojlantirish qoʻmitasi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi 13. Talab qilinadigan davlat elektron xizmatlarini shakllantirish uchun “Aqlli shahar” majmuasi axborot tizimlarini “Elektron hukumat” tizimi bilan bosqichma-bosqich integratsiyalash. 1. Chora-tadbirlar majmuini ishlab chiqish. 2019-yil iyun Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, manfaatdor vazirliklar va idoralar 2. Davlat organlari va fuqarolarning xizmatlar tez koʻrsatilishini, foydalanish oddiyligini, davlat xizmatlaridan foydalanish qulayligini taʼminlaydigan oʻzaro hamkorligi. 2019-2020-yillar 3. Davlat organlari va biznesning muvofiqlashtirish jarayonlaridan oʻtishni tezlashtirish, qogʻoz hujjatlardan foydalanish zaruratini istino qilish hamda kerakli axborotni toʻplash va ishlash jarayonini jadallashtirish imkonini beradigan oʻzaro hamkorligi. 2019-2020-yillar 4. Davlat organlarining zamonaviy texnologiyalar yordamida davlat organlari oʻrtasidagi ichki va tashqi aloqalarni takomillashtirish imkonini beradigan oʻzaro hamkorligi. 2019-2020-yillar 14. Kanalizatsiya infratuzilmasini monitoring qilish va boshqarishga hamda maishiy, sanoat chiqindilarini utilizatsiya qilishga yordam beradigan texnologiyalar, ilovalar, axborot tizimlarini joriy etish uchun sharoitlar yaratish. 1. “Aqlli shahar” texnologiyasini joriy etish doirasida maishiy, sanoat chiqindilarini utilizatsiya qilish dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2020-yil yanvar Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi, Uy-joy kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 2. Biznes-jarayonlarda chiqindilar bilan ishlash sohasida raqamli texnologiyalardan foydalanishni tashkil etishni iqtisodiy ragʻbatlantirish boʻyicha aniq ilovalarni kiritish. 2020-yil iyun 3.9. “Aqlli mahalla” 15. Shahar va aholi turmush sifatini oshirish, qulayligi va xavfsizligini taʼminlash, shuningdek xarajatlarini optimallashtirish maqsadida mavjud infratuzilmalar darajasini rivojlantirish. 1. Elektron ovoz berish axborot tizimlarini joriy etish dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2019-yil dekabr Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, manfaatdor vazirliklar va idoralar 2. Raqamli servislarni joriy etish boʻyicha takliflarni ishlab chiqish: koʻp kvartirali uylarda uy-joy egalarining elektron ovoz berishlari, ijtimoiy maqsadlarga moʻljallangan nafaqalar ajratish boʻyicha qarorlar qabul qilish. 2020-yil avgust 16. “Aqlli shahar” texnologiyasini joriy etish orqali ijtimoiy infratuzilma holatini yaxshilash. 1. Koʻchalar, shuningdek oʻyin zonalari va jamoat dam olish joylarini yoritish uchun “NEK” AJ sertifikatsiya organlarida sertifikatsiyadan oʻtgan kompaniyalarning yorugʻlik diodli lampalarini joriy etish dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2019-yil sentabr Uy-joy-kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 2. Sarflanishiga qarab, suvni isitish uchun quyosh kollektorlaridan foydalanish. 2019 — 2021-yillar 3. Issiqlik taʼminoti boʻyicha barcha kamchiliklar bartaraf etilgan holda binolar va inshootlarning energiya auditini oʻtkazish. 2019 — 2021-yillar 4. Koʻchalarni harakatlanish va yoritish tizimi rostlanishini avtomatik darajalash datchiklarini oʻz ichiga olgan yoritish tizimlari hamda onlayn rejimida ishlaydigan suv taʼminoti va elektr taʼminotini hisoblash uskunalari bilan taʼminlash. 2019 — 2021-yillar 5. Xonalarni isitish uchun quyosh vakuumli kollektorlarini joriy etish boʻyicha takliflar ishlab chiqish. 2019-yil avgust 6. Zamonaviy energiya tejaydigan derazalar, eshiklar, xonalarni isitish tizimlari va shu kabilarni oʻrnatish boʻyicha takliflar ishlab chiqish. 2019-yil avgust 3.10. “Aqlli uy” 17. Uyda, ofisda, kvartirada yoki binoda datchiklar, boshqaruvchi qismlar va ijro qurilmalarini oʻz ichiga oladigan yagona boshqaruv tizimini yaratish. 1. Uyda, ofisda, kvartirada yoki binoda datchiklar, boshqaruvchi qismlar va ijro qurilmalarini oʻz ichiga oladigan yagona boshqaruv tizimini joriy etish dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2019-yil noyabr Qurilish vazirligi, Uy-joy-kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 2. Barcha yangi qurilayotgan koʻp qavatli uylarda va jamoat binolarida “aqlli uy/bino” texnologiyalari: smart-schyotchiklar, tutun chiqishdan ogohlantiruvchi datchiklar, energiya tejamli diod yoritish lampalari, quyosh panellari, quyosh nuri bilan isituvchi qurilmalar oʻrnatish. 2019 — 2021-yillar 3. Suv, gaz sirqib chiqishi, avariya vaziyatlarida elektr tarmogʻida avariya datchiklari va sensorlarini joriy etish. 2019 — 2021-yillar 4. “Aqlli shahar” majmuasining texnik vositalari va boshqa tarkibiy qismlarini ishlab chiqarish 18. Xorijiy mamlakatlar tajribasiga asoslanib, “Aqlli shahar” majmuasining texnik vositalari va boshqa tarkibiy qismlari ishlab chiqarilishini mahalliylashtirish imkoniyatlarini oʻrganish. “Aqlli shahar” majmuasining texnik vositalari va boshqa tarkibiy qismlari ishlab chiqarilishini mahalliylashtirish boʻyicha aniq takliflar tayyorlash. 2019-yil aprel Innovatsion rivojlanish vazirligi, “Oʻz transgaz ” AJ, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 5. “Aqlli shahar” Konsepsiyasini aholi oʻrtasida keng tushuntirish ishlarini hamda uni ilgari surish va targʻib qilish boʻyicha chora-tadbirlarni tashkillashtirish 19. “Aqlli shahar” majmuasi Konsepsiyasining aholi oʻrtasida targʻib qilinishini quyidagilar nazarda tutilgan holda tashkillashtirish: bosma nashrlarda, internet tarmoqlarida va boshqa ommaviy axborot vositalarida telekoʻrsatuvlar va radioeshittirishlar, ijtimoiy videoroliklar, tahliliy maqolalar tayyorlash; koʻcha bannerlarida, ommaviy ijtimoiy tarmoqlarda tegishli materiallarni joylashtirish. “Aqlli shahar” majmuasi Konsepsiyasini aholi oʻrtasida targʻib qilish reja-jadvalini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2019 — 2021-yillar Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2019-yil 18-yanvar,
48-son
Кабинета Министров Республики Узбекистан
Постановление
Концепция
План
Об утверждении Концепции внедрения технологий «Умный город» в Республике Узбекистан
В целях создания достойных условий для повышения уровня жизни, решения насущных проблем граждан, улучшения социальной инфраструктуры и развития регионов, а также последовательной реализации задач, определенных Стратегией действий по пяти приоритетным направлениям развития Республики Узбекистан в 2017 — 2021 годах, Кабинет Министров постановляет:
1. Утвердить:
Концепцию внедрения технологий «Умный город» в Республике Узбекистан (далее — Концепция) согласно приложению № 1 ;
План практических мер по реализации Концепции внедрения технологий «Умный город» в Республике Узбекистан в 2019 — 2021 годах (далее — План практических мер) согласно приложению № 2 .
2. Министерству инновационного развития Республики Узбекистан в установленном порядке оказать содействие министерствам, ведомствам, органам исполнительной власти на местах и другим организациям в реализации и научно-методическом сопровождении мероприятий, предусмотренных Концепцией и Планом практических мер.
3. Министерствам и ведомствам, Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента обеспечить:
своевременное и качественное выполнение мероприятий, предусмотренных Концепцией и Планом практических мер, путем внедрения механизмов государственно-частного партнерства и широкого привлечения представителей научно-образовательных учреждений, негосударственных некоммерческих организаций, независимых экспертов (консультантов), инвесторов, в том числе зарубежных;
создание достойных условий для повышения уровня жизни, решения насущных проблем граждан, улучшения социальной инфраструктуры и развития регионов в соответствии с мероприятиями, предусмотренными Концепцией и Планом практических мер.
4. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на заместителя Премьер-министра — председателя Государственного комитета Республики Узбекистан по инвестициям С.Р. Холмурадова и министра инновационного развития Республики Узбекистан И.Ю. Абдурахмонова.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 1 к постановлению Кабинета Министров от 18 января 2019 года № 48
внедрения технологий «Умный город» в Республике Узбекистан
На сегодняшний день Узбекистан находится на начальном этапе внедрения инновационных технологий «Умный город». Ведется планирование и начата реализация пилотных проектов по внедрению технологий «Умный город» в городе Ташкенте по направлениям «Безопасный город», «Умные счетчики», «Умный транспорт», «Умная медицина». Осуществляется комплексная работа по внедрению современной городской инфраструктуры в городе Нурафшоне, осуществляется строительство новых инфраструктур в рамках проектов «Tashkent City» и «Delta City».
При этом одними из основных проблем, препятствующих эффективному внедрению технологий «Умный город», являются неразвитая инфраструктура информационно-коммуникационных технологий и значительный износ и моральная устарелость городских инфраструктур. Все это требует проведения мероприятий по модернизации сетей телекоммуникаций, поиску значительных капиталовложений на реконструкцию городских инфраструктур.
Исходя из этого, важной задачей является проведение глубокого анализа наиболее рациональных решений по данному вопросу, реализованных в зарубежных странах, и их практическая апробация в лабораторных и полигонных исследованиях и в рамках соответствующих пилотных проектов, а также поиск возможных имеющихся вариантов и генерация новых предложений по гибким бизнес-моделям и привлекательным для инвесторов схемам инвестирования, применимым в данных условиях.
Способ решения данных задач выработан в мировой практике и предусматривает привлечение частного бизнеса к решению социально значимых задач, налаживание государственно-частного партнерства.
Внедрение технологий «умного» города повышает эффективность городского управления за счет формирования единой цифровой среды, которая позволяет управлять городом как единым целым.
В этой связи с учетом особой значимости вышеуказанных задач разработана Концепция внедрения технологий «Умный город» в Республике Узбекистан (далее — Концепция), предусматривающая ключевые приоритеты и основные направления государственной политики в данном направлении.
Глава 1. Цель и задачи Концепции
1. Основной целью настоящей Концепции является реализация комплекса мер, направленных на создание современных инженерно-коммуникационных инфраструктур в городах путем внедрения технологий «Умный город», в частности:
обеспечение устойчивого роста качества жизни и формирование комфортной городской среды для жителей и гостей, благоприятных условий ведения предпринимательской деятельности;
повышение эффективности государственных расходов, в том числе за счет внедрения государственно-частного партнерства;
планомерное внедрение всех технологий «Умный город», соответствующих зарубежным аналогам;
повышение эффективности работы городских служб и дорожно-транспортной инфраструктуры путем внедрения инновационных решений.
2. Основными задачами Концепции являются:
создание эффективных и действенных нормативно-правовых, организационных и институциональных основ внедрения технологий «Умный город», в том числе цифровой инфраструктуры;
создание механизмов стимулирования спроса на смарт-сервисы;
формирование системы государственной поддержки разработки и внедрения смарт-сервисов;
повышение качества сервисов и уровня жизни населения;
решение проблем, связанных с инженерно-коммуникационным состоянием городов, и обновление изношенной и морально устаревшей городской инфраструктуры;
формирование благоприятных условий, обеспечивающих инфраструктуру информационно-коммуникационных технологий, а также повышение скорости и доступности Интернета;
создание платформы «Умный город», обеспечивающей обратную связь с жителями, которые смогут оценивать городские сервисы и делиться опытом в любых сферах городского развития;
развитие навигации по городу с использованием цифровых технологий, в том числе предоставление открытых информационных данных туристам, ускорение доработки и внедрение системы цифровых технологий;
выполнение работ по планированию максимального охвата внедряемыми наиболее востребованными технологиями «Умный город» всех городов республики.
Глава 2. Основные направления реализации проектов внедрения технологий «Умный город»
1. «Умный транспорт»
«Умный транспорт» — это комплекс технологических решений, в котором все транспортные средства и системы инфраструктуры взаимосвязаны друг с другом. Подобная связь позволяет обеспечивать более точное определение ситуации на дорогах, а также осуществляет контроль транспортных потоков с использованием данных сотовых операторов и сигналов GPS.
Развитие «умной» городской транспортной системы, появление новых транспортных сервисов и видов транспорта, систем контроля и управления трафиком, различных приложений для расчета оптимального пути улучшает транспортную ситуацию и повышает мобильность, а также сокращает время на преодоление расстояний.
Внедрение технологических решений в области «умного транспорта» предусматривает:
автоматизированную систему управления дорожным движением и мониторинга параметров транспортных потоков, в том числе мониторинга условий движения в режиме реального времени;
программные обеспечения для управления общественным транспортом;
автоматизированную систему информирования участников дорожного движения о дорожных условиях и ситуациях, о графиках движения общественного транспорта;
систему безопасности на общественном транспорте;
внедрение технологий, обеспечивающих передачу информации: исполнительные устройства и средства связи стандарта 5G, сети широкополосного Интернета и другие элементы, которые обеспечивают передачу данных до места их накопления и хранения;
внедрение городских платформ интернета вещей для «умного города»;
технологию «Умный паркинг», определяющую месторасположение и удаленность свободных мест для парковки;
системы электронных платежей за пользование транспортом и дорогами;
непрерывный мониторинг ситуации при осуществлении пассажироперевозок;
2. «Умное образование»
«Умное образование» — это инновационные технологии, включающие набор технологических решений в виде образовательных онлайн-платформ и массовых открытых онлайн-курсов, продвинутых технологий визуализации и удаленного доступа, дополненных виртуальной реальностью, и другие.
Внедрение технологических решений «Умное образование» подразумевает:
образовательные системы на базе искусственного интеллекта с возможностью тестирования обучающихся;
систему интеллектуального распознавания лица;
дистанционное образование и электронное обучение;
электронные журналы на всех уровнях образования;
системы интеграции онлайн- и офлайн-методик;
технологии адаптивного и мобильного обучения.
3. «Умная медицина»
«Умная медицина» — это централизованная система, в которой автоматизируется полный цикл информационного сопровождения оказания медицинских услуг населению.
Внедрение технологических решений «Умная медицина» подразумевает:
единые платформы биомедицинских данных пациентов;
ведение сетевых медицинских карт;
удаленную диагностику. Системы удаленного мониторинга состояния здоровья человека на основе медицинского интернета вещей и мобильных приложений;
виртуальную диспансеризацию;
виртуальное больничное обслуживание;
электронные рецепты;
медицинскую помощь на дому с использованием телеметрии и беспроводной связи;
научно-доказательную медицину (с применением устройств на основе искусственного интеллекта и технических новшеств в сфере телекоммуникации);
оплату услуг на основе результатов лечения (оплачивается не количество визитов к врачу, а достигнутый результат);
внедрение технологий искусственного интеллекта для анализа медицинских данных, прогнозирования заболеваемости, хода протекания заболевания и выздоровления;
интегрированные медицинские пункты (с GPS и мобильными платформами), позволяющие отслеживать запасы медикаментов в режиме реального времени.
4. «Умная энергетическая система»
«Умная энергетическая система» — это устойчивая, экономически эффективная и надежная энергетическая система, в которой производство, инфраструктура и потребление энергии интегрированы и координируются посредством сервиса, потребителей и стимулирования технологий.
Переход к использованию «умных энергетических («умные распределенные сети», «умные контрольно-измерительные системы» и пр.) и энергоэффективных технологий» («умные лампы», «умное освещение») приведет к экономии потребляемой электроэнергии, снижению потерь от перерывов в ее подаче, снижению аварийности и капитальных затрат на оборудование, а также к повышению качества и надежности электросетей.
Внедрение технологических решений «Умная энергетическая система» подразумевает:
систему сбора данных и оперативного диспетчерского управления;
систему управления аварийными отключениями;
систему управления взаимоотношениями с клиентом;
геоинформационную систему;
автономные сенсоры для мониторинга напряжения;
цифровые платформы интернета вещей, обеспечивающие интеграцию устройств разного типа, сбор и предсказательную аналитику данных;
гибридные батареи, сверхпроводящие накопители, литиевые аккумуляторы нового поколения;
«умные» системы измерения, анализ потребительской активности;
новые аналитические расчетные и платежные сервисы (с развитием соответствующих финансовых технологий);
интеллектуальные системы учета потребления энергоресурсов.
5. «Умное водоснабжение и водоотведение»
«Умное водоснабжение и водоотведение» — это управление водоснабжением на базе онлайн-гидравлических моделей, автоматизированных водозаборов, водоотведений и автоматизированного обнаружения утечек путем интеграции систем распределения, безопасности и контроля, управления ливневыми потоками и системы предупреждения наводнений.
Внедрение технологических решений в области «Умное водоснабжение и водоотведение» предусматривает:
единую информационную систему путем внедрения географической информационной системы;
систему учета потребителей и объемов оказанных услуг водоснабжения и водоотведения;
системы электронных версий маршрутных карт водопроводных и канализационных сетей;
системы водоснабжения и водоотведения путем установки в сетях электронных датчиков и регуляторов давления;
системы автоматизации работы — центральных диспетчерских служб и ведения мониторинга в режиме онлайн;
системы отключения водоснабжения в случае обнаружения протечки;
системы перекрытия кранов отопления всего дома в случае аварийной ситуации;
системы отключения насосов подкачки воды водоснабжения в случае обнаружения аварии;
системы управления уровнем воды в накопительной системе путем управления работой насосов и кранов;
внедрение технологий водоснабжения с установлением насадки для кранов и сенсорных сместителей.
6. «Умное жилищно-коммунальное хозяйство»
«Умное жилищно-коммунальное хозяйство» — это устойчивая и экономически эффективная система жилищно-коммунального хозяйства, в которой обеспечение и потребление коммунальных ресурсов и услуг путем интеллектуального учета, мониторинга и контроля и координируется через сервис, учитывающий также интересы потребителей и развитие технологий.
Внедрение технологических решений «Умное жилищно-коммунальное хозяйство» предусматривает:
автоматизацию процесса снятия показаний счетчиков с последующей передачей их в соответствующие инстанции;
системы передачи информации на устройства пользователя о состоянии энергоснабжения дома;
системы специальных сервисов и личных кабинетов для контроля за качеством коммунальных услуг;
информационные системы, внедрение smart-счетчиков («умные приборы учета») для обеспечения обмена данными между потребителями коммунальных ресурсов и их поставщиками;
системы мониторинга платежей;
системы управления инфраструктурой;
системы выявления присвоений энергоресурсов и их предотвращения;
системы и методы повышения энергоэффективности;
системы снижения уровня расходования воды, снижения стоимости водоснабжения путем применения водосберегающих технологий;
открытые платформы потребительских сервисов.
7. «Умное строительство»
«Умное строительство» — это инновационные технологии в области строительства, включающие организационные, изыскательские, проектные, строительно-монтажные и пусконаладочные работы, связанные с созданием, изменением или сносом объекта.
Внедрение технологических решений «Умное строительство» подразумевает:
систему мониторинга и оперативного управления при строительстве;
системы упрощения процесса строительства и сокращения сроков возведения объектов;
стандарты строительства современного и эффективного жилья;
новые строительные материалы;
систему проектной документации для строительства;
применение сдельной и сдельно-премиальной систем оплаты труда;
визуальное моделирование процессов строительства;
системы управления складом.
8. «Умный дом»
«Умный дом» — это интеллектуальная система управления, позволяющая объединить все коммуникации в доме в одну, управляемую искусственным интеллектом, программируемым и настраиваемым исходя из потребностей и пожеланий хозяина дома.
Внедрение технологических решений «Умный дом» подразумевает:
охранную и пожарную сигнализацию;
систему контроля доступа;
контроль аварийных ситуаций (утечка воды, газа, аварии в электросети);
управление внутренним и уличным освещением;
контроль энергопотребления, ограничение пиковых нагрузок и распределение нагрузок по фазам питающей сети;
управление источниками резервного электропитания с применением приборов энергосбережения;
удаленный мониторинг и управление всеми системами дома через Интернет;
передачу информации о работе системы водоснабжения дома на smart-устройства пользователя через GSM-модуль;
интеллектуальные сенсорные системы мониторинга расхода тепла, управление кондиционированием, оптимизация распределения тепла;
дистанционное управление процессами проектирования строительных объектов в режиме реального времени.
9. «Умный хокимият»
«Умный хокимият» — это инновационные решения и системы, направленные на разработку и внесение соответствующих предложений в органы государственной власти на местах по актуальным проблемам, волнующим население.
Внедрение технологических решений «Умный хокимият» подразумевает:
отлаженное функционирование системы взаимодействия жителей города и представителей исполнительной власти, информационная открытость городской администрации;
активность граждан в управлении городом;
актуальность документации стратегического планирования города;
высокую посещаемость официальных сайтов городской администрации;
электронное удостоверение личности с совмещением платежного средства;
широкий спектр применения и использования высоких технологий, высокоскоростной сети Интернет;
доступ к wi-fi, наличие и качество муниципальных мобильных приложений;
системы оплаты местных налогов и сборов;
использование датчиков и современных методов оповещения граждан для подачи обращений и жалоб.
10. «Умная махалля»
«Умная махалля» — это внедрение передовых технологий «Умный город» в существующую инфраструктуру в целях повышения качества жизни, обеспечения комфорта и безопасности, а также оптимизации расходов города и жителей.
Внедрение технологических решений «Умная махалля» подразумевает:
отлаженную работу интернет-сервисов для вызова и оплаты такси;
возможность мониторинга дорожного трафика в режиме онлайн;
наличие сети заправочных станций для электромобилей;
сервис по предоставлению услуг каршеринга;
активность и количество пользователей сети Интернет;
применение электронных карт учащихся;
доступность данных о рынке труда;
участие общественности в устранении последствий несанкционированного выброса мусора.
Глава 3. Механизмы и этапы реализации Концепции
1. Реализация Концепции осуществляется путем своевременного, качественного и полного выполнения мероприятий, указанных в Плане практических мер по реализации Концепции внедрения технологий «Умный город» в Республике Узбекистан (далее — План практических мер).
2. Координация внедрения современных интеллектуальных систем управления городской и региональной инфраструктурой, включая жилищно-коммунальное обслуживание, транспортную логистику, экстренные службы, с последующей интеграцией и объединением их в единый комплекс «Умный город».
3. Министерство инновационного развития Республики Узбекистан:
осуществляет координацию деятельности министерств, ведомств и других организаций — ответственных исполнителей в части реализации Плана практических мер;
обеспечивает ежеквартальное внесение в Кабинет Министров Республики Узбекистан подробной информации о ходе реализации Плана практических мер.
4. Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций Республики Узбекистан обеспечивает:
своевременную и качественную разработку и внесение в установленном порядке проектов нормативно-правовых актов, направленных на реализацию Концепции;
создание условий для привлечения международных организаций и иностранных инвесторов;
организацию регулярного мониторинга за ходом выполнения соответствующих мероприятий Концепции;
осуществление мер по поддержке отечественных разработок технологий «Умный город» на международном рынке и развитие экспортного потенциала;
участие во внедрении и сопровождении системного программного обеспечения по развитию технологий «Умный город».
5. Ответственные исполнители Плана практических мер обеспечивают:
качественную разработку и внесение в установленном порядке проектов нормативно-правовых актов, направленных на реализацию Концепции;
своевременное и качественное выполнение мероприятий в соответствии с установленными сроками и объемами работ;
целенаправленное и эффективное использование финансовых средств, предназначенных для реализации мероприятий Плана практических мер;
на ежеквартальной основе представление в Министерство инновационного развития Республики Узбекистан информации о ходе реализации Плана практических мер.
6. Финансирование мероприятий по реализации Концепции осуществляется за счет привлечения финансовых, технологических, управленческих ресурсов, а также ресурсов частного сектора на основе механизмов государственно-частного партнерства.
Источниками финансирования реализации Концепции являются средства Государственного бюджета Республики Узбекистан, гранты и кредиты международных финансовых институтов и зарубежных организаций, благотворительные пожертвования физических и юридических лиц, в том числе нерезидентов Республики Узбекистан, другие источники, не запрещенные законодательством.
7. Для реализации настоящей Концепции в целях инновационного устойчивого развития рекомендуется использование 4-х этапной модели:
1-й этап: 2019 — 2021 годы — определение базовой линии — формирование профиля территории, оценка существующей инфраструктуры, определение индикаторов развития, анализ доступных активов, существующих вызовов и историй успеха;
2-й этап: 2022 — 2024 годы — разработка стратегии внедрения концепции «умного города» — вовлечение заинтересованных сторон, определение направлений мероприятий и планов, оценка рисков, формирование финансовой стратегии, определение ключевых показателей эффективности и целей;
3-й этап: 2025 — 2027 годы — детализированное планирование — бюджетирование, прогноз эффективности, определение возможностей автоматизации и внедрения информационных систем;
4-й этап: 2028 — 2030 годы — внедрение и оценка эффективности — совместное (со всеми заинтересованными сторонами) внедрение, мониторинг эффективности, оценка и переоценка (анализ трендов, инвестиционных параметров), обеспечение развертывания (экспансии).
Глава 4. Ожидаемые результаты реализации Концепции
Реализация данной Концепции предусматривает достижение следующих результатов:
рост степени образованности городского населения за счет увеличения доступности всех форм образования и повышения квалификации, в том числе посредством сети интернет;
повышение активности населения при взаимодействии с городскими службами и государственными органами с применением современных информационно-коммуникационных технологий;
повышение устойчивости энергетики, снижение издержек и затрат;
повышение эффективности распределения и потребления энергоресурсов;
улучшение качества, эффективности и интерактивности сервиса для потребителей, а также возможность применения индивидуальных тарифов;
создание пространства для применения инновационных технологий в будущем;
снижение потерь воды и перерывов в водоснабжении, повышение качества очистки сточных вод и улучшение утилизации твердых отходов;
снижение затрат на предоставление услуг городских служб населению и сокращение задолженности населения за предоставленные услуги;
сокращение времени реагирования при возникновении экстренных ситуаций и на правонарушения, снижение преступности и числа пострадавших;
снижение загруженности транспортной инфраструктуры;
экономия на обслуживании дорог и парковок;
улучшение мобильности для пешеходов и пользователей общественного транспорта.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 2 к постановлению Кабинета Министров от 18 января 2019 года № 48
практических мер по реализации Концепции внедрения технологий «Умный город» в Республике Узбекистан в 2019 — 2021 годах
№ Наименование мероприятий Механизм реализации Сроки реализации Ответственные исполнители 1. Проведение научных исследований и инновационных работ в области внедрения технологий «Умный город» 1. Проведение научных исследований и инновационных работ в области внедрения технологий «Умный город», направленных на: определение базовой линии — формирование профиля территории, оценка существующей инфраструктуры, определение индикаторов развития, анализ доступных активов, существующих вызовов и историй успеха; разработка стратегии внедрения концепции «умного города» — вовлечение заинтересованных сторон, определение направлений мероприятий и планов, оценка рисков, формирование финансовой стратегии, определение ключевых показателей эффективности (KPI) и целей; детализированное планирование — бюджетирование, прогноз эффективности, определение возможностей автоматизации и внедрения информационных систем; внедрение и оценка эффективности — совместное (со всеми заинтересованными сторонами) внедрение, мониторинг эффективности, оценка и переоценка (отслеживание KPI, анализ трендов, инвестиционных параметров), обеспечение развертывания (экспансии). Проведение научных исследований в рамках государственных научно-технических программ. Внесение рекомендаций в соответствующие министерства и ведомства. 2019 — 2021 годы Министерство инновационного развития, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерство жилищно-коммунального обслуживания, Академия наук, Министерство высшего и среднего специального образования 2. Формирование нормативной базы внедрения технологий «Умный город» 2. Разработка системы показателей и методики оценки эффективности развития «умных» городов в Республике Узбекистан с учетом требований международных стандартов. Разработка и утверждение Программы мер по разработке государственных стандартов с учетом международных стандартов, устанавливающих методологию и инструментарий оценки эффективности реализации «Умный город» в Узбекистане. ноябрь 2019 года Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерство жилищно-коммунального обслуживания, Министерство строительства, Министерство инновационного развития, Узбекское агентство автомобильного транспорта, Государственный комитет по автомобильным дорогам, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента, Агентство «Узстандарт» 3. Правовое обеспечение реализации концепции «Умный город» Правовое обеспечение реализации концепции «Умный город» предусматривает: разработку и утверждение нормативно-правовых актов, способствующих достижению результатов концепции «Умный город»; внесение соответствующих изменений в нормативно-правовые акты. 2019 — 2021 годы Министерство инновационного развития, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерство жилищно-коммунального обслуживания, Министерство строительства, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента 3. Внедрение технологических решений «Умный город» 3.1. «Умный транспорт» 4. Создание системы управления транспортными потоками, эффективности и безопасности управления общественным транспортом, оптимизации транспортного потока и снижения экологических потерь. 1. Создание межведомственной рабочей группы из числа специалистов министерств и ведомств. январь 2019 года Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерство внутренних дел, Государственный комитет по автомобильным дорогам, Узбекское агентство автомобильного транспорта, Министерство инновационного развития, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента 2. Разработка и утверждение Программы развития транспортного движения в рамках внедрения технологий «Умный город». март 2019 года 3. Создание системы управления транспортными потоками и интеллектуальными транспортно-логистическими системами, внедрение сенсоров (датчиков) и специализированного программного обеспечения для управления общественным транспортом. 2019-2020 годы 4. Создание сети высокоскоростных автотранспортных коридоров, оснащенных инфраструктурой, обеспечивающей информацией о движении транспорта. 2019-2020 годы 5. Повышение безопасности движения с внедрением системы информирования водителей посредством информационных табло, радиослужб, веб-сайтов, а также внедрение системы компьютерного дорожного движения, видеонаблюдение, фото- и видеофиксация, нарушителей ПДД и автоматическое распознавание инцидентов. 2019-2020 годы 6. Создание технологической системы «Умный паркинг» и «Умная остановка». 2019-2020 годы 7. Снижение экологических потерь за счет внедрения новых экологических требований, автоматизированных передвижных систем экологического надзора, энергоэффективных режимов движения транспортных потоков, системы ограничений движения транспорта в определенных зонах. 2019-2020 годы 8. Оптимизация транспортного потока с внедрением умных светофоров, электронных табло, системы информирования пассажиров, систем спутниковой навигации, системы автоматизации управления и регулирования пассажирских перевозок, интегрированных между видами транспорта (автобусы, метро, трамваи, троллейбусы, маршрутные такси) электронных систем оплаты за проезд. 2019-2020 годы 3.2. «Умное образование» 5. Повышение инновационной деятельности в области образования, включающей набор технологических решений, которыми выступают образовательные онлайн-платформы и массовые открытые онлайн-курсы, продвинутые технологии визуализации и удаленного доступа, дополненные виртуальной реальностью. 1. Подготовка конкретных предложений по созданию образовательных онлайн-платформ и массовых открытых онлайн-курсов, продвинутых технологий визуализации и удаленного доступа. июнь 2019 года Министерство высшего и среднего специального образования, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерство инновационного развития, заинтересованные министерства и ведомства 2. Подготовка предложений по разработке необходимых нормативно-правовых актов по установке камер наблюдения в высших общеобразовательных учреждениях. январь 2020 года 3.3. «Умная медицина» 6. Создание условий, способствующих внедрению централизованной системы, в которой автоматизируется полный цикл информационного сопровождения оказания медицинских услуг населению (электронная медицинская карта пациента, электронные рецепты, диспансеризация, учет беременных и т.д.). 1. Разработка и утверждение Программы развития медицинских услуг в рамках внедрения технологий «Умный город». сентябрь 2019 года Министерство здравоохранения, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента, заинтересованные министерства и ведомства 2. Реализация пилотного проекта в области умных медицинских систем, предусматривающего: единую электронную базу данных пациентов; ведение сетевых медицинских карт; удаленную диагностику; виртуальную диспансеризацию; виртуальное больничное обслуживание; медицинскую помощь на дому с использованием телеметрии и беспроводной связи; научно-доказательную медицину (с применением устройств на основе псевдоинтеллекта и технических новшеств в сфере телекоммуникации); оплату услуг, основанную на результате лечения (оплачивается не количество визитов к врачу, а достигнутый результат); врачебную практику, основанную на использовании возможностей компьютерных сетей. 2019 — 2021 годы 3.4. «Умная энергетическая система» 7. Внедрение устойчивой, экономически эффективной и надежной энергетической системы, в которой производство, инфраструктура и потребление энергии интегрированы и координируются через сервис, потребителей и стимулирование технологий. 1. Разработка и утверждение Программы мер для обеспечения эффективного управления объектами электрических сетей. июнь 2019 года Министерство инновационного развития, АО «Узбекэнерго», Министерство строительства, Агентство «Узстандарт» 2. Внедрение автоматизированных интеллектуальных сетей и гибких распределительных систем. 2019 — 2021 годы 3. Разработка проектов, направленных на модернизацию существующих мощностей и внедрение современных энергосберегающих и энергобезопасных технологий при строительстве зданий. 2019 — 2021 годы 4. Разработка и внедрение стандартов и системы энергетического менеджмента. июнь 2020 года 3.5. «Умное водоснабжение и водоотведение» 8. Анализ эффективности действующих механизмов управления водоснабжением и водоотведением. 1. Разработка рекомендательных норм по внедрению технологических решений на базе онлайн-гидравлических моделей. август 2019 года Министерство жилищно-коммунального обслуживания, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерство строительства, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента, министерства и ведомства 2. Внедрение пилотных проектов в области «умных водоснабжений и водоотведений». 2019-2020 годы 3.6. «Умное жилищно-коммунальное хозяйство» 9. Создание комплекса технологий, приложений, информационных систем, внедрение smart-счетчиков (умные приборы учета) для обеспечения: обмена данными между потребителями топливно-энергетических ресурсов (далее — ТЭР) и коммунальных ресурсов и их поставщиками; осуществления мониторинга ТЭР; выявления хищений энергоресурсов и их предотвращения; повышения энергоэффективности; передачи информации о работе системы энергоснабжения дома на устройства пользователя . 1. Разработка и утверждение Программы мер по развитию сферы предоставления ТЭР, коммунальных ресурсов и услуг в рамках внедрения технологий «Умный город». январь 2020 года Министерство жилищно-коммунального обслуживания, АО «Региональные электрические сети» , АО «Ҳудудгазтаъминот» , Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерство инновационного развития, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента 2. Разработка необходимых нормативно-правовых актов. январь 2020 года 3. Определение поставщиков, проведение тендерных торгов и заключение контрактов на реализацию проекта по созданию комплекса «Умный город». декабрь 2021 года 3.7. «Умное строительство» 10. Внедрение в строительном комплексе технологических решений в процесс проектирования, возведения и эксплуатации зданий. Строительство новых зданий с учетом требований энергоэффективности и технологий «умной среды». 1. Разработка и утверждение градостроительных норм и правил применения технологий, предоставляющих возможность непрерывного контроля соответствия текущих параметров состояния объекта строительства утвержденным показателям обоснования инвестиций, в том числе технологий информационного моделирования. март 2021 года Министерство строительства, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций 2. Разработка требований к инженерно-коммуникационной и социальной инфраструктуре проектов «Умный город». апрель 2021 года Министерство строительства, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Министерство инновационного развития 3. Разработка и утверждение методики расчета с применением цифровых технологий предельных расходов на выполнение работ и оказание услуг, необходимых для проектирования, строительства объектов и эксплуатации зданий и сооружений, проверки достоверности указанных расходов в рамках аудита обоснования инвестиций. ноябрь 2021 года Министерство строительства, Государственный комитет по инвестициям 4. Разработка стандартов строительства современного и эффективного жилья и современных объектов недвижимости. декабрь 2021 года Министерство строительства, Агентство «Узстандарт» 5. Разработка дорожной карты по внедрению ИКТ технологий моделирования (Building Information Modelin, BIM). декабрь 2021 года. Министерство строительства, Министерство инновационного развития 3.8. «Умный хокимият» 11. Реализация пилотных проектов по комплексному развитию информационных систем городских служб, с возможностью мониторинга процессов обслуживания населения (от подачи заявки до полного исполнения) Организация единого портала подачи заявки по всем городским службам: коммунальные службы (диспетчерский центр и система учета, мониторинга выполнения заявок); службы освещения города. 2019-2020 годы Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента, заинтересованные министерства и ведомства 12. Создание условий для внедрения беспроводных систем и устройств для общественных мест и транспорта. Создание беспроводных систем и устройств (бесплатных точек wi-fi): в общественных местах — рынки, образовательные и лечебно-оздоровительные учреждения, зоны отдыха, культурные, развлекательные и спортивные учреждения; в общественном транспорте — в салонах автобусов, микроавтобусов при осуществлении перевозок пассажиров, троллейбусов, такси и городского рельсового транспорта (трамвай, метро); на объектах туризма — гостиницы, музеи, галереи, арт-кафе, городские историко-архитектурные комплексы, парки, заповедники, ботанические сады, зоопарки и прочее. 2019-2020 годы Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента, Государственный комитет по развитию туризма, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций 13. Поэтапная интеграция информационных систем комплекса «Умный город» с системой «Электронное правительство» для формирования востребованных электронных государственных услуг. 1. Разработка комплекса мероприятий. июнь 2019 года Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента, заинтересованные министерства и ведомства 2. Взаимодействие государственных органов и граждан, обеспечивающее быстрое получение услуг, простоту использования, легкий доступ к государственным услугам. 2019-2020 годы 3. Взаимодействие государственных органов и бизнеса, позволяющее ускорить прохождение процессов согласования, исключить необходимость использования бумажных документов и ускорить процесс сбора и обработки необходимой информации. 2019-2020 годы 4. Взаимодействие государственных органов, позволяющее при помощи современных технологий усовершенствовать внутренние и внешние связи между государственными органами. 2019-2020 годы 14. Создание условий для внедрения комплекса технологий, приложений, информационных систем, способствующих мониторингу и управлению инфраструктурой канализации и утилизации бытовых, промышленных отходов, 1. Разработка и утверждение Программы по утилизации бытовых, промышленных отходов в рамках внедрения технологий «Умный город». январь 2020 года Государственный комитет по экологии и охране окружающей среды, Министерство жилищно-коммунального обслуживания , Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента 2. Внесение конкретных приложений по экономическому стимулированию организаций в области обращения с отходами к использованию цифровых технологий в своих бизнес-процессах. июнь 2020 года 3.9. «Умная махалля» 15. Развитие уровня существующих инфраструктур в целях повышения качества жизни, обеспечения комфорта и безопасности, а также оптимизации расходов города и жителей. 1. Разработка и утверждение Программы внедрения информационных систем электронного голосования. декабрь 2019 года Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента, заинтересованные министерства и ведомства 2. Разработка предложений по внедрению цифровых сервисов: электронного голосования собственников жилья в многоквартирных домах, принятия решений по выделению пособий социального назначения. август 2020 года 16. Повышение состояние социальной инфраструктуры путем внедрения технологий «Умный город». 1. Разработка и утверждение Программы внедрения светодиодных ламп компаний, прошедших сертификацию в сертификационных органах АО «НЭК», для освещения улиц, а также игровых зон и зон общественного отдыха. сентябрь 2019 года Министерство жилищно-коммунального обслуживания , Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента 2. Использование солнечных коллекторов для нагрева воды в зависимости от их потребления. 2019 — 2021 годы 3. Проведение энергоаудита зданий и сооружений с устранением всех замечаний по теплоснабжению. 2019 — 2021 годы 4. Обеспечение системами освещения улиц с датчиками движения и автоматическим уровнем регулировки освещения и водоснабжения и электроснабжения с приборами учета, работающими в онлайн режиме. 2019 — 2021 годы 5. Разработка предложения по внедрению солнечных вакуумных коллекторов для отопления помещений. август 2019 года 6. Разработка предложения по установке современных энергосберегающих окон, дверей, утепление помещений и т.д. август 2019 года 3.10. «Умный дом» 17. Создание единой системы управления в доме, офисе, квартире или здании, включающей в себя датчики, управляющие элементы и исполнительные устройства. 1. Разработка и утверждение Программы внедрения единой системы управления в доме, офисе, квартире или здании, включающей в себя датчики, управляющие элементы и исполнительные устройства. ноябрь 2019 года Министерство строительства, Министерство жилищно-коммунального обслуживания, Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента 2. Установка во всех вновь возводимых многоквартирных домах и общественных зданиях технологий «умный дом/здание»: смарт-счетчиков, датчиков задымления, энергосберегающих светодиодных ламп, солнечных панелей, солнечных нагревательных установок. 2019 — 2021 годы 3. Внедрение датчиков и сенсоров утечки воды, газа, аварии в электросети при аварийных ситуациях. 2019 — 2021 годы 4. Производство технических средств и других элементов комплекса «Умный город» 18. Изучение возможности локализации производства технических средств и других элементов комплекса «Умный город» исходя из опыта зарубежных стран. Подготовка конкретных предложений по локализации производства технических средств и других элементов комплекса «Умный город». апрель 2019 года Министерство инновационного развития, АО «Узтрансгаз», Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и г. Ташкента 5. Организация широкой разъяснительной работы и меры по продвижению и пропаганде концепции «Умный город» среди населения 19. Организация пропаганды концепции комплекса «Умный город» среди населения, предусматривающей: подготовку телерадиопередач, социальных видеороликов, аналитических статей в печатных изданиях, сети интернет и других средствах массовой информации; размещение соответствующих материалов на уличных баннерах, популярных социальных сетях. Разработка и утверждение плана-графика пропаганды Концепции комплекса «Умный город» среди населения. 2019 — 2021 годы Министерство по развитию информационных технологий и коммуникаций
Премьер-министр Республики Узбекистан А. АРИПОВ
г. Ташкент,
18 января 2019 г.,
№ 48