UzbekAI

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг

қарори

низом

СХЕМАСИ

Экспорт қилувчилар гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланганда, суғурта мукофоти учун тўлов харажатларини компенсация қилиш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида

Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Экспорт фаолиятини янада қўллаб-қувватлаш чора-тадбирлари тўғрисида» 2020 йил 7 майдаги ПҚ-4707-сон қарори ижросини таъминлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Экспорт қилувчилар гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланганда, суғурта мукофоти учун тўлов харажатларини компенсация қилиш тартиби тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Белгилансинки, гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланган экспорт қилувчиларга мазкур қарор билан жорий қилинаётган тартибга мувофиқ суғурта мукофоти учун тўлов харажатлари Ўзбекистон Республикаси Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги ҳузуридаги Экспортни рағбатлантириш агентлиги томонидан давлат бюджетидан ажратиладиган субсидия маблағлари ҳисобидан компенсация қилиб берилади.

3. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг инвестициялар ва ташқи иқтисодий алоқалар масалалари бўйича ўринбосари — Ўзбекистон Республикаси инвестициялар ва ташқи савдо вазири С.У. Умурзаков зиммасига юклансин.

Вазирлар Маҳкамасининг 2020 йил 25 августдаги 512-сон қарорига ИЛОВА

Экспорт қилувчилар гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланганда, суғурта мукофоти учун тўлов харажатларини компенсация қилиш тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Мазкур Низом Ўзбекистон Республикаси Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги ҳузуридаги Экспортни рағбатлантириш агентлиги (кейинги ўринларда — Агентлик) томонидан экспорт қилувчилар гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланганда, уларга суғурта мукофоти учун тўлов харажатларини компенсация қилиш тартибини белгилайди.

2. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

гаров сифатида суғурта хизмати — тадбиркорлик субъектларининг экспорт фаолияти кафолати сифатида суғурта шартномалари асосида суғурта ҳимояси тақдим этилиши;

молияловчи шахс — экспорт қилувчи томонидан товарлар ва хизматлар ишлаб чиқарилиши ва хорижий давлатга жўнатилиши билан боғлиқ фаолиятни кредит, кафолат, кафиллик, лизинг ёки бошқа шаклда моддий ва (ёки) молиявий қўллаб-қувватловчи маҳаллий ёки хорижий инвестор, банк, лизинг компанияси, микромолия ташкилоти ёхуд бошқа жисмоний ёки юридик шахс;

суғурталовчи — тегишли турдаги суғуртани амалга ошириш учун лицензияга эга бўлган ва суғурта шартномасига мувофиқ суғурта товони (суғурта пули) тўловини амалга ошириш мажбуриятини олувчи тижорат ташкилоти бўлган юридик шахс;

суғурта қилдирувчи — суғурталовчи билан суғурта шартномасини тузувчи, суғурта шартномаси бўйича ҳисобланган суғурта мукофотини тўловчи ҳамда суғурталовчилар билан муайян суғурта муносабатларига кирувчи ҳар қандай ташкилий-ҳуқуқий шаклдаги юридик шахс ёки тўлиқ фуқаролик лаёқатига эга бўлган жисмоний шахс;

суғурта пули — суғурта шартномаси бўйича суғурталовчи мажбуриятларининг чегарасини англатувчи пул маблағлари миқдори;

суғурта мукофотлари (суғурта брутто-мукофотлар) — ҳисоблаш тартиби ва миқдори суғурта шартномаси билан белгиланадиган, суғурта қилдирувчи томонидан тўланадиган пул маблағи.

Мазкур низом доирасидаги муносабатлар учун суғурта қилдирувчи — экспорт қилувчи ёки молияловчи шахс ҳисобланади;

экспорт қилувчи — Ўзбекистон Республикасида рўйхатга олинган, маҳсулотларни хорижий давлатлардаги харидорларга экспорт шартномалариги (инвойсга) асосан сотувчи, шунингдек, экспорт ва (ёки) воситачилик шартномаларига асосан юк жўнатувчи тадбиркорлик субъекти, шу жумладан унинг ваколатли вакили;

экспорт шартномаси — товарлар (ишлар, хизматлар) экспортига экспорт қилувчи билан Ўзбекистон Республикасининг норезиденти ўртасида тузилган хўжалик шартномаси;

экспортолди молиялаштириш шартномаси — экспорт қилувчининг товарлар ишлаб чиқариш, ишларни бажариш, хизматлар кўрсатиш ва хорижий давлатларга экспорт қилиш фаолиятини кредит, кафолат, кафиллик ёки бошқа шаклда молиялаштириш ёки моддий қўллаб-қувватлаш бўйича хўжалик шартномалари;

суғурта шартномаси — Ўзбекистонда ишлаб чиқарилган товарлар ва хизматларни (ишларни) экспорт қилиш билан боғлиқ фаолиятни сиёсий ва тижорат таваккалчиликларидан суғурта қилиш бўйича ёзма келишув.

3. Экспорт қилувчилар қуйидаги суғурта шартномаларига асосан гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланганда, суғурталовчиларга тўлаб берилган суғурта мукофотининг 100 фоизи, лекин суғурта пулининг 0,5 фоизидан ортиқ бўлмаган қисми Агентлик томонидан компенсация қилиб берилади:

экспорт шартномаси бўйича мажбуриятлар бажарилмаслигини суғурта қилиш шартномаси;

экспорт қилувчининг қисқа ёки узоқ муддатли дебитор қарздорлигини суғурта қилиш шартномаси;

экспорт факторингини суғурта қилиш шартномаси;

экспорт қилувчининг айланма маблағларини тўлдириш кредити ўз вақтида қайтарилмаслигидан суғурта қилиш шартномаси.

2-боб. Суғурта мукофотини қоплаб беришнинг асосий шартлари

4. Агентлик томонидан гаров сифатида суғурта хизматлари бўйича суғурта мукофотини қоплаб бериш учун:

суғурта шартномаси бўйича суғурта мукофоти суғурталовчига суғурта қилдирувчи томонидан тўланган бўлиши;

суғурталовчи томонидан экспорт қилувчига суғурта шартномаси бўйича тўловлар амалга оширилгандан кейин суғурта полиси тақдим қилиниши ва суғурта полиси тақдим қилинган санада хизматлар кўрсатилганлигини тасдиқловчи ҳисобварақ-фактуралар расмийлаштирилган бўлиши;

экспорт шартномалари (инвойслар) Ташқи савдо операцияларининг ягона ахборот тизимида рўйхатдан ўтказилган бўлиши (битта инвойс бўйича 5 минг АҚШ долларигача товарларни (хизматларни) экспорт қилиш ҳолатларидан ташқари), экспортолди молиялаштириш шартномаси бўйича суғурта амалга оширилиши ҳолатлари бундан мустасно;

аввал олинган компенсация бўйича суғурта шартномаси муддатидан аввал бекор қилинган бўлса, суғурта қилдирувчи томонидан компенсациянинг ушбу Низом шартларига мувофиқ тегишли қисми қайтарилган бўлиши;

тадбиркорлик хавфини суғурта қилиш шартномаси бўйича фақат суғурта қилдирувчининг ўз тадбиркорлик хавфи ва молияловчи шахс фойдасига суғурталаниши;

суғурта шартномасининг тури ушбу Низомда келтирилган ҳамда Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик кодекси ва суғурта фаолияти тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари билан белгиланган шартларга мос келиши шарт.

3-боб. Суғурта мукофотини қоплаб бериш учун талаб этиладиган ҳужжатлар ва уларни кўриб чиқиш тартиби

5. Гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланилганда, Агентлик томонидан суғурта мукофотини компенсация қилиш бўйича суғурта қилдирувчиларнинг аризаларини кўриб чиқиш тартиби ушбу Низомга 1-иловада келтирилган схемага мувофиқ амалга оширилади.

6. Компенсация олиш учун суғурта қилдирувчи томонидан Агентликка ушбу Низомга 2-иловада келтирилган шаклга мувофиқ ариза қуйидаги ҳужжатлар билан биргаликда тақдим этилади:

экспорт шартномаси (инвойс) ёки экспортолди шартномаси ва (ёки) воситачилик шартномаси нусхаси;

суғурта мукофоти харажатини тасдиқловчи ҳужжатлар — суғурта шартномаси ва суғурта полисининг нусхаси, тўлов амалга оширилганлиги тўғрисида банк маълумотномаси, хизмат кўрсатилганлигини тасдиқловчи ҳисобварақ-фактура нусхаси.

7. Суғурта қилдирувчидан ушбу Низомнинг 6 ва 15-бандларида кўрсатилган ҳужжатлардан бошқа ҳужжатларни талаб қилиш тақиқланади.

8. Компенсация олиш учун ариза Агентликка бевосита, почта алоқаси воситалари орқали ёки электрон шаклда, шу жумладан Ташқи иқтисодий маълумотлар портали орқали тақдим этилиши мумкин.

Аризада электрон манзил кўрсатилганлиги аризачининг ариза бўйича қабул қилинган қарор ҳақида ахборот тизими орқали электрон шаклда хабарнома олишга бўлган розилиги ҳисобланади.

9. Компенсация олиш учун ариза Агентликка бевосита тақдим этилганда, ушбу Низомнинг 6-бандида қайд этилган ҳужжатлар тўлиқ бўлмаган ҳолатларда ариза кўриб чиқиш учун қабул қилинмайди.

10. Компенсация олиш учун ариза Агентликка почта алоқаси воситалари орқали ёки электрон шаклда, шу жумладан Ташқи иқтисодий маълумотлар портали орқали тақдим этилганда, ушбу Низомнинг 6-бандида қайд этилган ҳужжатлар тўлиқ тақдим этилмаган бўлса, Агентлик 3 иш куни мобайнида мурожаат этган шахсга ёзма ёки электрон шаклда тегишли хат билан жавоб қайтаради.

11. Ушбу Низомнинг 6-бандида қайд этилган ҳужжатлар тўлиқ тақдим этилган аризалар Агентлик томонидан 7 иш куни давомида кўриб чиқилади.

12. Агентлик тақдим этилган ҳужжатларни ушбу Низомнинг 4-бандидаги шартларга мувофиқлиги нуқтаи назаридан ўрганиб чиқади.

13. Агентлик тақдим этилган ҳужжатларни ахборот тизимлари, шу жумладан Ташқи савдо операцияларининг ягона ахборот тизими орқали ва суғурталовчиларнинг Интернет жаҳон ахборот тармоғидаги маълумотлар базалари ёрдамида ҳамда сўровномалар юбориб, жавоблар олиш орқали ўрганиб чиқиши мумкин.

14. Ариза бўйича компенсация бериш юзасидан хулоса Агентлик директори томонидан қабул қилинади. Аризаларни кўриб чиқиш учун тўлов ундирилмайди.

15. Агентлик ҳар чорак якуни билан суғурта шартномаси тугаганлиги ёки муддатидан аввал бекор қилинганлигини мониторинг қилиб бориш мақсадида суғурталовчи ва суғурта қилдирувчидан шартномага оид ҳужжатларни ва маълумотларни, шунингдек экспортга оид ҳужжатлар нусхаси ва маълумотларни талаб қилишга ҳақли.

16. Агентлик томонидан ўтказилган мониторинг натижаларига кўра суғурта шартномаси муддатидан аввал бекор қилинганлиги аниқланган тақдирда, агар суғурта ҳодисаси содир бўлмаган ва (ёки) суғурта товони тўланмаган бўлса, суғурта шартномаси бўйича қоплаб берилган суғурта мукофотининг фойдаланилмаган давр учун мутаносиб қисми, шунингдек, экспорт қилувчи томонидан бир йил мобайнида экспорт амалга оширилмаса (форс-мажор ҳолатлари бундан мустасно), суғурта шартномаси бўйича қоплаб берилган суғурта мукофоти Агентлик томонидан юборилган ёзма билдиришнома қабул қилинган санадан бошлаб йигирма иш куни давомида суғурта қилдирувчи ёки суғурталовчи томонидан тўлиқ қайтарилиши керак.

Агентлик, суғурталовчи ва суғурта қилдирувчи ўртасидаги компенсация шартларининг бузилиши билан боғлиқ низолар суд тартибида ҳал этилади.

4-боб. Суғурта мукофотини қоплаб беришни рад этиш

17. Агентликка компенсация олиш учун тақдим этилган ҳужжатларнинг ушбу Низом 4-бандида белгиланган шартларга ёки уларнинг бирига номувофиқлиги, тақдим этилган ҳужжатларда ушбу Низомнинг 13-бандида белгиланган тартибда ўрганишлар натижасида ишончсиз ва нотўғри маълумотлар мавжудлиги ёки маълумотларни бузиб кўрсатиш ҳолатлари аниқланган тақдирда, суғурта мукофоти харажатларини қоплаб беришни рад этиш тўғрисида хулоса қабул қилиш учун асос бўлади.

18. Ушбу Низом талабларидан бошқа асосларга кўра, компенсация беришни рад этиш тўғрисида хулоса қабул қилинишига йўл қўйилмайди.

19. Рад этиш тўғрисида хулоса олинганда, кўрсатилган камчиликларни бартараф этган ҳолда ўн кун муддатда Агентликка ариза билан қайта мурожаат қилиш мумкин.

Аризани қайта кўриб чиқишда Агентлик томонидан рад этишнинг аввал ёзма равишда тақдим этилмаган сабабларини кўрсатишга йўл қўйилмайди.

Қайта тақдим этилган ҳужжатлар Агентлик томонидан рад этилган сабабларни бартараф этиш учун ариза олинган кундан бошлаб уч иш кунидан кўп бўлмаган муддатда кўриб чиқилади.

Суғурта қилдирувчи суғурта мукофотини қоплаб беришни рад этиш тўғрисидаги хулосадан норози бўлган тақдирда, шунингдек, Агентликнинг мансабдор шахслари ҳаракати (ҳаракатсизлиги) юзасидан белгиланган тартибда юқори турувчи ташкилотга ёки судга шикоят қилиш ҳуқуқига эга.

5-боб. Суғурта мукофотини қоплаш учун тўловларни амалга ошириш тартиби

20. Гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланилганда, суғурта мукофоти харажатлари Агентликка Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетидан ажратиладиган субсидия маблағлари ҳисобидан қопланади.

21. Ҳар бир молия йили бошида Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Экспорт фаолиятини янада қўллаб-қувватлаш чора-тадбирлари тўғрисида» 2020 йил 7 майдаги ПҚ-4707-сон қарорига мувофиқ Агентликнинг тасдиқланган смета бўйича буюртманомаси олинган кундан бошлаб уч банк иш куни мобайнида Агентликни молиялаштиради.

Молия йили давомида гаров сифатида суғурта хизматлари бўйича Агентликка тақдим этган аризаларга мувофиқ молиялаштириш зарурлигидан келиб чиқиб, Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги билан келишилган ҳолда тасдиқланган сметага тегишли ўзгартиришлар киритилиши мумкин.

22. Молия йили якуни бўйича Агентлик шахсий ғазна ҳисобварағида фойдаланилмай қолган бюджет маблағлари Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетига қайтарилади.

23. Агентлик суғурта мукофотини қоплаб бериш юзасидан хулоса қабул қилингандан кейин ҳар ҳафта якуни бўйича кейинги ҳафтанинг биринчи иш кунида субсидия маблағларини ажратиш учун Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигига буюртманома тақдим этади.

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги тақдим этилган буюртманомага мувофиқ уч иш куни давомида компенсация маблағларини Агентликнинг ҳисобварағига ўтказиб беради.

Агентлик ҳисобварағига субсидия маблағлари келиб тушган кундан бошлаб бир иш куни давомида суғурта мукофот пули учун компенсация маблағларини суғурта қилдирувчининг тижорат банкларидаги ҳисобварағига ўтказиб беради.

Хорижий валютада тузилган экспорт ва экспортолди молиялаштириш шартномаларига асосан гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланилганда, суғурта қилдирувчилар томонидан суғурталовчиларга тўлаб берилган суғурта мукофоти харажатлари учун компенсация тўлаб берилади.

Хорижий валютада тўлов амалга оширилган суғурта мукофоти харажатлари учун компенсация миллий валютада амалга оширилади. Хорижий валютада тўлов амалга оширилган суғурта мукофоти харажатининг миллий валютадаги қиймати суғурта қилдирувчи томонидан суғурта мукофоти харажатлари учун тўлов амалга оширилган кундаги Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан белгиланган тегишли валюта курсига асосан ҳисобланади.

6-боб. Якунловчи қоидалар

24. Агентлик томонидан суғурта мукофоти пулини компенсация қилиш учун субсидия маблағлари ажратилишини назорат қилиш Давлат молиявий назорати инспекцияси томонидан амалга оширилади.

25. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгар бўладилар.

Экспорт қилувчилар гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланганда, суғурта мукофоти учун тўлов харажатларини компенсация қилиш тартиби тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА

Гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланилганда, Агентлик томонидан суғурта мукофотини компенсация қилиш бўйича суғурта қилдирувчиларнинг аризаларини кўриб чиқиш

Босқичлар Масъул ижрочилар Тадбирлар Бажариш муддатлари 1-босқич Суғурта қилдирувчи Экспортни рағбатлантириш агентлигига ариза билан бирга куйидаги ҳужжатларни тақдим этиш: ушбу Низомга 2-иловадаги шаклга мувофиқ ариза; экспорт шартномаси (инвойс) ёки экспортолди шартномаси ва (ёки) воситачилик шартномаси нусхаси; суғурта мукофоти харажатини тасдиқловчи ҳужжатлар — суғурта шартномаси ва суғурта полисининг нусхаси, тўлов амалга оширилганлиги тўғрисида банк маълумотномаси, хизмат кўрсатилганлигини тасдиқловчи ҳисобварақ-фактура нусхаси. Суғурта қилдирувчининг ихтиёрига кўра 2-босқич Экспортни рағбатлантириш агентлиги Тақдим этилган ҳужжатларни кўриб чиқиш ва хулоса бериш: ҳужжатлар тўлиқ тақдим этилмаганда, уларни экспорт қилувчиларга жавоб хати билан ёзма ёки электрон шаклда қайтариш; 3 иш куни мобайнида тўлиқ тақдим этилган ҳужжатлар бўйича тегишли хулоса тайёрлаш ва экспорт қилувчиларни хабардор қилиш. 7 иш куни мобайнида 3-босқич Экспортни рағбатлантириш агентлиги Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигига маблағ ажратиш бўйича буюртманома бериш. Ҳар ҳафта якуни бўйича кейинги ҳафтанинг биринчи иш кунида 4-босқич Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги Компенсация маблағларини Агентликнинг ҳисобварағига ўтказиб бериш. 3 иш куни давомида 5-босқич Экспортни рағбатлантириш агентлиги Суғурта қилдирувчиларнинг ҳисобварағига тегишли маблағларни ўтказиб бериш. Маблағлар тушган кундан бошлаб 1 иш куни давомида

Экспорт қилувчилар гаров сифатида суғурта хизматларидан фойдаланганда, суғурта мукофоти учун тўлов харажатларини компенсация қилиш тартиби тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА

‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ Ўзбекистон Республикаси ‎Инвестициялар ва ташқи савдо ‎ вазирлиги ҳузуридаги Экспортни рағбатлантириш агентлиги директори ‎ ___________га __________________ дан ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ Ариза‎‎‎‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎________________________________________ (суғурта қилдирувчи номи) фойдаланилган суғурта хизматлари учун тўланган суғурта мукофотини компенсация қилиб бериш масаласини кўриб чиқишингизни ва тегишли компенсация тўловини __________________________ банкидаги ____________________ ҳисобварағига ўтказиб беришингизни сўрайман. Аризага қуйидаги ҳужжатлар илова қилинмоқда: 1. Экспорт шартномаси (инвойс) ёки экспортолди шартномаси ва (ёки) воситачилик шартномаси нусхаси; 2. Суғурта мукофоти харажатини тасдиқловчи ҳужжатлар — суғурта шартномаси ва суғурта полисининг нусхаси, тўлов амалга оширилганлиги тўғрисида банк маълумотномаси, хизмат кўрсатилганлигини тасдиқловчи ҳисобварақ-фактура нусхаси ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎ ______________ раҳбари ‎ ‎ ‎ _______________________‎‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎(Ф.И.О.) ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎‎‎Боғланиш учун тел.:+998 (___)____________ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎

Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ

Тошкент ш.,

2020 йил 25 август,

512-сон

(Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.08.2020 й., 09/20/512/1219-сон; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 05.04.2022 й., 09/22/153/0266-сон; 06.08.2022 й., 09/22/431/0716-сон; 25.10.2022 й., 09/22/615/0953-сон; 26.11.2022 й., 09/22/673/1040-сон; 03.03.2025 й., 09/25/135/0208-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining

qarori

nizom

SXEMASI

Eksport qiluvchilar garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanganda, sugʻurta mukofoti uchun toʻlov xarajatlarini kompensatsiya qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Eksport faoliyatini yanada qoʻllab-quvvatlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2020-yil 7-maydagi PQ-4707-son qarori ijrosini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Eksport qiluvchilar garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanganda, sugʻurta mukofoti uchun toʻlov xarajatlarini kompensatsiya qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Belgilansinki, garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalangan eksport qiluvchilarga mazkur qaror bilan joriy qilinayotgan tartibga muvofiq sugʻurta mukofoti uchun toʻlov xarajatlari Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi huzuridagi Eksportni ragʻbatlantirish agentligi tomonidan davlat budjetidan ajratiladigan subsidiya mablagʻlari hisobidan kompensatsiya qilib beriladi.

3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining investitsiyalar va tashqi iqtisodiy aloqalar masalalari boʻyicha oʻrinbosari — Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vaziri S.U. Umurzakov zimmasiga yuklansin.

Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 25-avgustdagi 512-son qaroriga ILOVA

Eksport qiluvchilar garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanganda, sugʻurta mukofoti uchun toʻlov xarajatlarini kompensatsiya qilish tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi huzuridagi Eksportni ragʻbatlantirish agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan eksport qiluvchilar garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanganda, ularga sugʻurta mukofoti uchun toʻlov xarajatlarini kompensatsiya qilish tartibini belgilaydi.

2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

garov sifatida sugʻurta xizmati — tadbirkorlik subyektlarining eksport faoliyati kafolati sifatida sugʻurta shartnomalari asosida sugʻurta himoyasi taqdim etilishi;

moliyalovchi shaxs — eksport qiluvchi tomonidan tovarlar va xizmatlar ishlab chiqarilishi va xorijiy davlatga joʻnatilishi bilan bogʻliq faoliyatni kredit, kafolat, kafillik, lizing yoki boshqa shaklda moddiy va (yoki) moliyaviy qoʻllab-quvvatlovchi mahalliy yoki xorijiy investor, bank, lizing kompaniyasi, mikromoliya tashkiloti yoxud boshqa jismoniy yoki yuridik shaxs;

sugʻurtalovchi — tegishli turdagi sugʻurtani amalga oshirish uchun litsenziyaga ega boʻlgan va sugʻurta shartnomasiga muvofiq sugʻurta tovoni (sugʻurta puli) toʻlovini amalga oshirish majburiyatini oluvchi tijorat tashkiloti boʻlgan yuridik shaxs;

sugʻurta qildiruvchi — sugʻurtalovchi bilan sugʻurta shartnomasini tuzuvchi, sugʻurta shartnomasi boʻyicha hisoblangan sugʻurta mukofotini toʻlovchi hamda sugʻurtalovchilar bilan muayyan sugʻurta munosabatlariga kiruvchi har qanday tashkiliy-huquqiy shakldagi yuridik shaxs yoki toʻliq fuqarolik layoqatiga ega boʻlgan jismoniy shaxs;

sugʻurta puli — sugʻurta shartnomasi boʻyicha sugʻurtalovchi majburiyatlarining chegarasini anglatuvchi pul mablagʻlari miqdori;

sugʻurta mukofotlari (sugʻurta brutto-mukofotlar) — hisoblash tartibi va miqdori sugʻurta shartnomasi bilan belgilanadigan, sugʻurta qildiruvchi tomonidan toʻlanadigan pul mablagʻi.

Mazkur nizom doirasidagi munosabatlar uchun sugʻurta qildiruvchi — eksport qiluvchi yoki moliyalovchi shaxs hisoblanadi;

eksport qiluvchi — Oʻzbekiston Respublikasida roʻyxatga olingan, mahsulotlarni xorijiy davlatlardagi xaridorlarga eksport shartnomalarigi (invoysga) asosan sotuvchi, shuningdek, eksport va (yoki) vositachilik shartnomalariga asosan yuk joʻnatuvchi tadbirkorlik subyekti, shu jumladan uning vakolatli vakili;

eksport shartnomasi — tovarlar (ishlar, xizmatlar) eksportiga eksport qiluvchi bilan Oʻzbekiston Respublikasining norezidenti oʻrtasida tuzilgan xoʻjalik shartnomasi;

eksportoldi moliyalashtirish shartnomasi — eksport qiluvchining tovarlar ishlab chiqarish, ishlarni bajarish, xizmatlar koʻrsatish va xorijiy davlatlarga eksport qilish faoliyatini kredit, kafolat, kafillik yoki boshqa shaklda moliyalashtirish yoki moddiy qoʻllab-quvvatlash boʻyicha xoʻjalik shartnomalari;

sugʻurta shartnomasi — Oʻzbekistonda ishlab chiqarilgan tovarlar va xizmatlarni (ishlarni) eksport qilish bilan bogʻliq faoliyatni siyosiy va tijorat tavakkalchiliklaridan sugʻurta qilish boʻyicha yozma kelishuv.

3. Eksport qiluvchilar quyidagi sugʻurta shartnomalariga asosan garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanganda, sugʻurtalovchilarga toʻlab berilgan sugʻurta mukofotining 100 foizi, lekin sugʻurta pulining 0,5 foizidan ortiq boʻlmagan qismi Agentlik tomonidan kompensatsiya qilib beriladi:

eksport shartnomasi boʻyicha majburiyatlar bajarilmasligini sugʻurta qilish shartnomasi;

eksport qiluvchining qisqa yoki uzoq muddatli debitor qarzdorligini sugʻurta qilish shartnomasi;

eksport faktoringini sugʻurta qilish shartnomasi;

eksport qiluvchining aylanma mablagʻlarini toʻldirish krediti oʻz vaqtida qaytarilmasligidan sugʻurta qilish shartnomasi.

2-bob. Sugʻurta mukofotini qoplab berishning asosiy shartlari

4. Agentlik tomonidan garov sifatida sugʻurta xizmatlari boʻyicha sugʻurta mukofotini qoplab berish uchun:

sugʻurta shartnomasi boʻyicha sugʻurta mukofoti sugʻurtalovchiga sugʻurta qildiruvchi tomonidan toʻlangan boʻlishi;

sugʻurtalovchi tomonidan eksport qiluvchiga sugʻurta shartnomasi boʻyicha toʻlovlar amalga oshirilgandan keyin sugʻurta polisi taqdim qilinishi va sugʻurta polisi taqdim qilingan sanada xizmatlar koʻrsatilganligini tasdiqlovchi hisobvaraq-fakturalar rasmiylashtirilgan boʻlishi;

eksport shartnomalari (invoyslar) Tashqi savdo operatsiyalarining yagona axborot tizimida roʻyxatdan oʻtkazilgan boʻlishi (bitta invoys boʻyicha 5 ming AQSH dollarigacha tovarlarni (xizmatlarni) eksport qilish holatlaridan tashqari), eksportoldi moliyalashtirish shartnomasi boʻyicha sugʻurta amalga oshirilishi holatlari bundan mustasno;

avval olingan kompensatsiya boʻyicha sugʻurta shartnomasi muddatidan avval bekor qilingan boʻlsa, sugʻurta qildiruvchi tomonidan kompensatsiyaning ushbu Nizom shartlariga muvofiq tegishli qismi qaytarilgan boʻlishi;

tadbirkorlik xavfini sugʻurta qilish shartnomasi boʻyicha faqat sugʻurta qildiruvchining oʻz tadbirkorlik xavfi va moliyalovchi shaxs foydasiga sugʻurtalanishi;

sugʻurta shartnomasining turi ushbu Nizomda keltirilgan hamda Oʻzbekiston Respublikasining Fuqarolik kodeksi va sugʻurta faoliyati toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari bilan belgilangan shartlarga mos kelishi shart.

3-bob. Sugʻurta mukofotini qoplab berish uchun talab etiladigan hujjatlar va ularni koʻrib chiqish tartibi

5. Garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanilganda, Agentlik tomonidan sugʻurta mukofotini kompensatsiya qilish boʻyicha sugʻurta qildiruvchilarning arizalarini koʻrib chiqish tartibi ushbu Nizomga 1-ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq amalga oshiriladi.

6. Kompensatsiya olish uchun sugʻurta qildiruvchi tomonidan Agentlikka ushbu Nizomga 2-ilovada keltirilgan shaklga muvofiq ariza quyidagi hujjatlar bilan birgalikda taqdim etiladi:

eksport shartnomasi (invoys) yoki eksportoldi shartnomasi va (yoki) vositachilik shartnomasi nusxasi;

sugʻurta mukofoti xarajatini tasdiqlovchi hujjatlar — sugʻurta shartnomasi va sugʻurta polisining nusxasi, toʻlov amalga oshirilganligi toʻgʻrisida bank maʼlumotnomasi, xizmat koʻrsatilganligini tasdiqlovchi hisobvaraq-faktura nusxasi.

7. Sugʻurta qildiruvchidan ushbu Nizomning 6 va 15-bandlarida koʻrsatilgan hujjatlardan boshqa hujjatlarni talab qilish taqiqlanadi.

8. Kompensatsiya olish uchun ariza Agentlikka bevosita, pochta aloqasi vositalari orqali yoki elektron shaklda, shu jumladan Tashqi iqtisodiy maʼlumotlar portali orqali taqdim etilishi mumkin.

Arizada elektron manzil koʻrsatilganligi arizachining ariza boʻyicha qabul qilingan qaror haqida axborot tizimi orqali elektron shaklda xabarnoma olishga boʻlgan roziligi hisoblanadi.

9. Kompensatsiya olish uchun ariza Agentlikka bevosita taqdim etilganda, ushbu Nizomning 6-bandida qayd etilgan hujjatlar toʻliq boʻlmagan holatlarda ariza koʻrib chiqish uchun qabul qilinmaydi.

10. Kompensatsiya olish uchun ariza Agentlikka pochta aloqasi vositalari orqali yoki elektron shaklda, shu jumladan Tashqi iqtisodiy maʼlumotlar portali orqali taqdim etilganda, ushbu Nizomning 6-bandida qayd etilgan hujjatlar toʻliq taqdim etilmagan boʻlsa, Agentlik 3 ish kuni mobaynida murojaat etgan shaxsga yozma yoki elektron shaklda tegishli xat bilan javob qaytaradi.

11. Ushbu Nizomning 6-bandida qayd etilgan hujjatlar toʻliq taqdim etilgan arizalar Agentlik tomonidan 7 ish kuni davomida koʻrib chiqiladi.

12. Agentlik taqdim etilgan hujjatlarni ushbu Nizomning 4-bandidagi shartlarga muvofiqligi nuqtai nazaridan oʻrganib chiqadi.

13. Agentlik taqdim etilgan hujjatlarni axborot tizimlari, shu jumladan Tashqi savdo operatsiyalarining yagona axborot tizimi orqali va sugʻurtalovchilarning Internet jahon axborot tarmogʻidagi maʼlumotlar bazalari yordamida hamda soʻrovnomalar yuborib, javoblar olish orqali oʻrganib chiqishi mumkin.

14. Ariza boʻyicha kompensatsiya berish yuzasidan xulosa Agentlik direktori tomonidan qabul qilinadi. Arizalarni koʻrib chiqish uchun toʻlov undirilmaydi.

15. Agentlik har chorak yakuni bilan sugʻurta shartnomasi tugaganligi yoki muddatidan avval bekor qilinganligini monitoring qilib borish maqsadida sugʻurtalovchi va sugʻurta qildiruvchidan shartnomaga oid hujjatlarni va maʼlumotlarni, shuningdek eksportga oid hujjatlar nusxasi va maʼlumotlarni talab qilishga haqli.

16. Agentlik tomonidan oʻtkazilgan monitoring natijalariga koʻra sugʻurta shartnomasi muddatidan avval bekor qilinganligi aniqlangan taqdirda, agar sugʻurta hodisasi sodir boʻlmagan va (yoki) sugʻurta tovoni toʻlanmagan boʻlsa, sugʻurta shartnomasi boʻyicha qoplab berilgan sugʻurta mukofotining foydalanilmagan davr uchun mutanosib qismi, shuningdek, eksport qiluvchi tomonidan bir yil mobaynida eksport amalga oshirilmasa (fors-major holatlari bundan mustasno), sugʻurta shartnomasi boʻyicha qoplab berilgan sugʻurta mukofoti Agentlik tomonidan yuborilgan yozma bildirishnoma qabul qilingan sanadan boshlab yigirma ish kuni davomida sugʻurta qildiruvchi yoki sugʻurtalovchi tomonidan toʻliq qaytarilishi kerak.

Agentlik, sugʻurtalovchi va sugʻurta qildiruvchi oʻrtasidagi kompensatsiya shartlarining buzilishi bilan bogʻliq nizolar sud tartibida hal etiladi.

4-bob. Sugʻurta mukofotini qoplab berishni rad etish

17. Agentlikka kompensatsiya olish uchun taqdim etilgan hujjatlarning ushbu Nizom 4-bandida belgilangan shartlarga yoki ularning biriga nomuvofiqligi, taqdim etilgan hujjatlarda ushbu Nizomning 13-bandida belgilangan tartibda oʻrganishlar natijasida ishonchsiz va notoʻgʻri maʼlumotlar mavjudligi yoki maʼlumotlarni buzib koʻrsatish holatlari aniqlangan taqdirda, sugʻurta mukofoti xarajatlarini qoplab berishni rad etish toʻgʻrisida xulosa qabul qilish uchun asos boʻladi.

18. Ushbu Nizom talablaridan boshqa asoslarga koʻra, kompensatsiya berishni rad etish toʻgʻrisida xulosa qabul qilinishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

19. Rad etish toʻgʻrisida xulosa olinganda, koʻrsatilgan kamchiliklarni bartaraf etgan holda oʻn kun muddatda Agentlikka ariza bilan qayta murojaat qilish mumkin.

Arizani qayta koʻrib chiqishda Agentlik tomonidan rad etishning avval yozma ravishda taqdim etilmagan sabablarini koʻrsatishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Qayta taqdim etilgan hujjatlar Agentlik tomonidan rad etilgan sabablarni bartaraf etish uchun ariza olingan kundan boshlab uch ish kunidan koʻp boʻlmagan muddatda koʻrib chiqiladi.

Sugʻurta qildiruvchi sugʻurta mukofotini qoplab berishni rad etish toʻgʻrisidagi xulosadan norozi boʻlgan taqdirda, shuningdek, Agentlikning mansabdor shaxslari harakati (harakatsizligi) yuzasidan belgilangan tartibda yuqori turuvchi tashkilotga yoki sudga shikoyat qilish huquqiga ega.

5-bob. Sugʻurta mukofotini qoplash uchun toʻlovlarni amalga oshirish tartibi

20. Garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanilganda, sugʻurta mukofoti xarajatlari Agentlikka Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjetidan ajratiladigan subsidiya mablagʻlari hisobidan qoplanadi.

21. Har bir moliya yili boshida Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Eksport faoliyatini yanada qoʻllab-quvvatlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2020-yil 7-maydagi PQ-4707-son qaroriga muvofiq Agentlikning tasdiqlangan smeta boʻyicha buyurtmanomasi olingan kundan boshlab uch bank ish kuni mobaynida Agentlikni moliyalashtiradi.

Moliya yili davomida garov sifatida sugʻurta xizmatlari boʻyicha Agentlikka taqdim etgan arizalarga muvofiq moliyalashtirish zarurligidan kelib chiqib, Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishilgan holda tasdiqlangan smetaga tegishli oʻzgartirishlar kiritilishi mumkin.

22. Moliya yili yakuni boʻyicha Agentlik shaxsiy gʻazna hisobvaragʻida foydalanilmay qolgan budjet mablagʻlari Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjetiga qaytariladi.

23. Agentlik sugʻurta mukofotini qoplab berish yuzasidan xulosa qabul qilingandan keyin har hafta yakuni boʻyicha keyingi haftaning birinchi ish kunida subsidiya mablagʻlarini ajratish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligiga buyurtmanoma taqdim etadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi taqdim etilgan buyurtmanomaga muvofiq uch ish kuni davomida kompensatsiya mablagʻlarini Agentlikning hisobvaragʻiga oʻtkazib beradi.

Agentlik hisobvaragʻiga subsidiya mablagʻlari kelib tushgan kundan boshlab bir ish kuni davomida sugʻurta mukofot puli uchun kompensatsiya mablagʻlarini sugʻurta qildiruvchining tijorat banklaridagi hisobvaragʻiga oʻtkazib beradi.

Xorijiy valyutada tuzilgan eksport va eksportoldi moliyalashtirish shartnomalariga asosan garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanilganda, sugʻurta qildiruvchilar tomonidan sugʻurtalovchilarga toʻlab berilgan sugʻurta mukofoti xarajatlari uchun kompensatsiya toʻlab beriladi.

Xorijiy valyutada toʻlov amalga oshirilgan sugʻurta mukofoti xarajatlari uchun kompensatsiya milliy valyutada amalga oshiriladi. Xorijiy valyutada toʻlov amalga oshirilgan sugʻurta mukofoti xarajatining milliy valyutadagi qiymati sugʻurta qildiruvchi tomonidan sugʻurta mukofoti xarajatlari uchun toʻlov amalga oshirilgan kundagi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan belgilangan tegishli valyuta kursiga asosan hisoblanadi.

6-bob. Yakunlovchi qoidalar

24. Agentlik tomonidan sugʻurta mukofoti pulini kompensatsiya qilish uchun subsidiya mablagʻlari ajratilishini nazorat qilish Davlat moliyaviy nazorati inspeksiyasi tomonidan amalga oshiriladi.

25. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladilar.

Eksport qiluvchilar garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanganda, sugʻurta mukofoti uchun toʻlov xarajatlarini kompensatsiya qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA

Garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanilganda, Agentlik tomonidan sugʻurta mukofotini kompensatsiya qilish boʻyicha sugʻurta qildiruvchilarning arizalarini koʻrib chiqish

Bosqichlar Masʼul ijrochilar Tadbirlar Bajarish muddatlari 1-bosqich Sugʻurta qildiruvchi Eksportni ragʻbatlantirish agentligiga ariza bilan birga kuyidagi hujjatlarni taqdim etish: ushbu Nizomga 2-ilovadagi shaklga muvofiq ariza; eksport shartnomasi (invoys) yoki eksportoldi shartnomasi va (yoki) vositachilik shartnomasi nusxasi; sugʻurta mukofoti xarajatini tasdiqlovchi hujjatlar — sugʻurta shartnomasi va sugʻurta polisining nusxasi, toʻlov amalga oshirilganligi toʻgʻrisida bank maʼlumotnomasi, xizmat koʻrsatilganligini tasdiqlovchi hisobvaraq-faktura nusxasi. Sugʻurta qildiruvchining ixtiyoriga koʻra 2-bosqich Eksportni ragʻbatlantirish agentligi Taqdim etilgan hujjatlarni koʻrib chiqish va xulosa berish: hujjatlar toʻliq taqdim etilmaganda, ularni eksport qiluvchilarga javob xati bilan yozma yoki elektron shaklda qaytarish; 3 ish kuni mobaynida toʻliq taqdim etilgan hujjatlar boʻyicha tegishli xulosa tayyorlash va eksport qiluvchilarni xabardor qilish. 7 ish kuni mobaynida 3-bosqich Eksportni ragʻbatlantirish agentligi Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligiga mablagʻ ajratish boʻyicha buyurtmanoma berish. Har hafta yakuni boʻyicha keyingi haftaning birinchi ish kunida 4-bosqich Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi Kompensatsiya mablagʻlarini Agentlikning hisobvaragʻiga oʻtkazib berish. 3 ish kuni davomida 5-bosqich Eksportni ragʻbatlantirish agentligi Sugʻurta qildiruvchilarning hisobvaragʻiga tegishli mablagʻlarni oʻtkazib berish. Mablagʻlar tushgan kundan boshlab 1 ish kuni davomida

Eksport qiluvchilar garov sifatida sugʻurta xizmatlaridan foydalanganda, sugʻurta mukofoti uchun toʻlov xarajatlarini kompensatsiya qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA

‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ Oʻzbekiston Respublikasi ‎Investitsiyalar va tashqi savdo ‎ vazirligi huzuridagi Eksportni ragʻbatlantirish agentligi direktori ‎ ___________ga __________________ dan ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ Ariza‎‎‎‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎________________________________________ (sugʻurta qildiruvchi nomi) foydalanilgan sugʻurta xizmatlari uchun toʻlangan sugʻurta mukofotini kompensatsiya qilib berish masalasini koʻrib chiqishingizni va tegishli kompensatsiya toʻlovini __________________________ bankidagi ____________________ hisobvaragʻiga oʻtkazib berishingizni soʻrayman. Arizaga quyidagi hujjatlar ilova qilinmoqda: 1. Eksport shartnomasi (invoys) yoki eksportoldi shartnomasi va (yoki) vositachilik shartnomasi nusxasi; 2. Sugʻurta mukofoti xarajatini tasdiqlovchi hujjatlar — sugʻurta shartnomasi va sugʻurta polisining nusxasi, toʻlov amalga oshirilganligi toʻgʻrisida bank maʼlumotnomasi, xizmat koʻrsatilganligini tasdiqlovchi hisobvaraq-faktura nusxasi ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎ ______________ rahbari ‎ ‎ ‎ _______________________‎‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎(F.I.O.) ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎‎‎Bogʻlanish uchun tel.:+998 (___)____________ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV

Toshkent sh.,

2020-yil 25-avgust,

512-son

(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 26.08.2020-y., 09/20/512/1219-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son; 06.08.2022-y., 09/22/431/0716-son; 25.10.2022-y., 09/22/615/0953-son; 26.11.2022-y., 09/22/673/1040-son; 03.03.2025-y., 09/25/135/0208-son)

lex.uz