📅 2020-yil 29-oktabr · Prezident farmonlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2020-yil 29-oktabr · Prezident farmonlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2020 йил 29 октябрь · Президент фармонлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 29 октября 2020 г. · Указы Президента
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 29 October 2020 · Presidential decrees
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг
Фармони
концепцияси
«Йўл харитаси»
мақсадли параметрлари
комплекс чора-тадбирлар режаси
Илм-фанни 2030 йилгача ривожлантириш концепциясини тасдиқлаш тўғрисида
Иқтисодиёт тармоқлари ва ижтимоий соҳани жадал ривожлантириш, илмий-интеллектуал ҳамда молиявий ресурсларни тўлиқ сафарбар этган ҳолда илмий-инновацион салоҳиятдан кенг фойдаланиш, истиқболда илм-фанни мунтазам ислоҳ қилиб боришнинг устувор йўналишларини белгилаш, замонавий билимга эга ва мустақил фикрлайдиган юқори малакали кадрлар тайёрлаш, илмий инфратузилмани модернизация қилиш ишларини сифат жиҳатидан янги босқичга кўтариш мақсадида, шунингдек 2017 — 2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясини «Илм, маърифат ва рақамли иқтисодиётни ривожлантириш йили»да амалга оширишга оид давлат дастурига мувофиқ:
1. Илм-фанни 2030 йилгача ривожлантириш концепцияси (кейинги ўринларда — Концепция) ҳамда Концепциянинг мақсадли кўрсаткичлари ва индикаторлари 1 ва 1а-иловаларга мувофиқ тасдиқлансин.
2. Белгилансинки, Концепция ҳамда унинг мақсадли кўрсаткичлари ва индикаторлари, шу жумладан қуйидагиларни назарда тутади:
а) илм-фан соҳасида бошқарув тизимини такомиллаштириш борасида:
илмий ташкилотларнинг илмий-инновацион фаолияти самарадорлигини баҳолашга йўналтирилган миллий рейтинг тизимини жорий этиш;
илм-фанда ўзини ўзи бошқариш тизимини ривожлантириш орқали давлат ва илмий ташкилотлар ўртасида ижтимоий шерикликни ривожлантириш ҳамда унинг доирасида лойиҳаларни амалга ошириш;
б) илм-фан ва илмий фаолиятни молиялаштириш тизимини такомиллаштириш ҳамда молиялаштириш манбаларини диверсификациялаш борасида:
2025 йилга қадар илм-фанга йўналтириладиган жами маблағларнинг ялпи ички маҳсулотга нисбатан улушини 6 бараварга, 2030 йилгача эса 10 бараварга ошириш;
2025 йилга қадар илм-фанни умумий молиялаштириш ҳажмида илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик ишларига хусусий сектор томонидан ажратиладиган маблағлар улушини амалдаги 8 фоиздан 20 фоизга, 2030 йилгача эса 30 фоизга етказиш;
инновацион ишланмалар ва стартап лойиҳаларни молиялаштириш мақсадида хорижий етакчи инвестиция компаниялари билан ҳамкорликда 2021 йилда 2 та, 2025 йилда 10 та венчур жамғармаларини ташкил қилиш;
в) юқори малакали илмий ва муҳандис кадрлар тайёрлаш ҳамда уларни илмий фаолиятга йўналтириш борасида:
илмий ташкилотлар тадқиқотчиларининг ўртача ёшини 2025 йилга қадар 45 га, 2030 йилгача эса 39 га етказиш;
2025 йилга қадар 39 ёшгача бўлган тадқиқотчиларнинг умумий сонида юқори малакали илмий ходимларнинг (фан номзоди, фалсафа ва фан докторлари) улушини 2 бараварга, 2030 йилгача эса 3 бараварга ошириш;
г) илм-фанни ривожлантиришнинг замонавий инфратузилмасини яратиш борасида:
2025 йилга қадар илмий-тадқиқот ва ишланмалар соҳасидаги технологик инновацияларга харажатларнинг умумий ҳажмида ташкилотнинг ўз кучи билан бажарилган технологик инновацияларга харажатларнинг улушини 3,5 бараварга, 2030 йилгача эса 9 бараварга ошириш;
2021 йилда «Яшнобод» инновацион технопаркининг резидентлари сонини 60 тага етказиш ва шу асосда инновацион маҳсулотлар тури ва ҳажмини ошириш, шунингдек 720 дан ортиқ янги иш ўринларини яратиш;
7 та замонавий лаборатория мажмуаларини ташкил этиш, уларни GLP ва GMP жаҳон стандартларига мос ускуналар билан жиҳозлаш;
д) илм-фан тараққиётига кўмаклашувчи замонавий ахборот муҳитини шакллантириш борасида:
миллий илмий портални яратиш;
олимлар, ташкилотлар, илмий-техник ахборот манбалари рейтингларини жорий этиш.
3. Белгилаб қўйилсинки:
илмий ташкилотлар раҳбарлари лавозимига устувор равишда илм-фан тизимини бошқариш кўникмасига ва иқтисодий билимга эга бўлган ёш мутахассислар тайинланади;
2021 йил 1 январдан бошлаб илмий ташкилотлар раҳбарларини Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Давлат бошқаруви академиясида ўқитиш ва мунтазам малакасини ошириб бориш тизими жорий қилинади;
2021 йил 1 январдан бошлаб ҳар бир илмий ташкилотда унинг бошқарув ходимларининг чекланган умумий сони доирасида илм-фан ва илмий фаолият бўйича маслаҳатчи лавозими киритилади, бу лавозимга таниқли илм-фан намояндалари ва нуфузли олимлардан бири тайинланади ҳамда маслаҳатчи ташкилотнинг Илмий кенгашини бошқаради;
илмий йўналишларни шакллантириш ва уларнинг самарали фаолият юритишини таъминлаш ҳамда илмий мактаблар, фан намояндалари ва етакчи олимларнинг соҳадаги масъулиятини ошириш мақсадида ҳар бир фан йўналишлари бўйича фан жамиятлари ташкил қилинади;
2021 йилда халқаро мустақил эксперт компанияларини жалб этган ҳолда Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари ҳисобидан барча давлат илмий ташкилотларининг илмий-инновацион фаолияти аудитдан ўтказилади;
барча давлат бошқаруви органлари ва хўжалик бирлашмаларининг республика даражасидаги раҳбарлари (биринчи ўринбосарлари) бир вақтнинг ўзида илм-фан ва инновацион фаолиятни ривожлантиришга масъул ҳисобланади ҳамда бу борада тизимдаги ташкилотлар фаолиятини мувофиқлаштириб боради.
4. Ҳудудларда илмий фаолият билан шуғулланиб келаётган иқтидорли ёшларни қўллаб-қувватлаш, илм-фанга кенг жалб қилиш, нуфузли илмий мактабларни шакллантириш, уларнинг илмий салоҳиятини ошириш мақсадида 2021 йил 1 январдан бошлаб «Академик ҳаракатчанлик» дастури жорий қилинсин.
Белгилаб қўйилсинки, «Академик ҳаракатчанлик» дастури доирасида:
илмий фаолият билан шуғулланиб келаётган иқтидорли ёшларнинг илмий ғояларини рағбатлантириш, уларнинг хорижий университетлар ва илмий марказларга қисқа муддатли стажировкаларини ташкил этиш учун Ёшлар академиясининг иқтидорли ёшларни қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари ҳисобидан грантлар ажратилади;
мазкур ёшларга илмий ташкилотлар, олий таълим муассасалари, шунингдек вазирлик, идора ва ташкилотлар ҳузуридаги илмий тузилмалардаги замонавий илмий асбоб-ускуналардан бепул фойдаланиш ҳуқуқи берилади.
Инновацион ривожланиш вазирлиги манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда 2020 йил 1 декабрга қадар «Академик ҳаракатчанлик» дастурини амалга ошириш бўйича Ҳукумат қарори лойиҳасини белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
5. Қуйидагилар:
Илм-фанни 2030 йилгача ривожлантириш концепциясини 2020 — 2022 йилларда амалга ошириш бўйича «Йўл харитаси» (кейинги ўринларда — «Йўл харитаси») 2-иловага мувофиқ;
Илм-фан соҳаси ва илмий-тадқиқот ишларини 2021 — 2023 йилларда молиялаштириш ҳажмини кенгайтириш ва молиялаштириш манбаларини диверсификациялашнинг мақсадли параметрлари (кейинги ўринларда — Мақсадли параметрлар) 3-иловага мувофиқ;
Илм-фан соҳаси ва илмий-тадқиқот ишларини 2021 — 2023 йилларда молиялаштириш ҳажмини кенгайтириш ва молиялаштириш манбаларини диверсификациялашнинг мақсадли параметрларига эришиш бўйича комплекс чора-тадбирлар режаси (кейинги ўринларда — Чора-тадбирлар режаси) 4-иловага мувофиқ тасдиқлансин.
6. 2021 йил 1 январдан бошлаб Илмий даражали кадрлар тайёрлашни мувофиқлаштиришнинг ягона электрон тизими жорий қилинсин.
Белгилансинки, Илмий даражали кадрларни тайёрлашни мувофиқлаштиришнинг ягона электрон тизими орқали қуйидаги ишлар тўлиқ амалга оширилади:
стажёр-тадқиқотчи, изланувчи, илмий раҳбар ва консультантларга доир маълумотлар банкини шакллантириш, стажёр-тадқиқотчи ва изланувчиларнинг якка тартибдаги режасидаги ишлар бажарилишини қайд этиш;
илмий даражали кадрларни тайёрлаш институтларининг самарадорлиги мониторингини олиб бориш, тегишли ҳисоботлар ва таҳлилий маълумотларни шакллантириш;
стажёр-тадқиқотчилик, таянч докторантура, докторантурада ўқиш учун қабул квоталари бўйича буюртманома шакллантириш;
илмий даражали кадрларни тайёрлаш институтларида ўқиш учун талабгорларни рўйхатга олиш.
Инновацион ривожланиш вазирлиги мазкур электрон тизимнинг узлуксиз ишлаши, унга техник хизмат кўрсатиш ва қўллаб-қувватлаш, шунингдек унинг функционал имкониятларини янада такомиллаштириш билан боғлиқ харажатларни молиялаштириб борсин.
7. Шундай тартиб ўрнатилсинки, унга мувофиқ:
олий таълимдан кейинги таълимнинг бир поғонали тизими жорий қилинган хорижий давлатларнинг рўйхати ҳар йили Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги томонидан тасдиқланадиган халқаро рейтингларда биринчи 300 та ўриндан бирини эгаллаган олий таълим ташкилотларида олинган фалсафа доктори (PhD) ёки фан доктори (DSc) илмий даражаси тўғрисидаги ҳужжатлари Ўзбекистон Республикасида фан доктори (DSc) сифатида тўғридан-тўғри тан олинади ва нострификация қилинади (эквивалентлиги қайд этилади);
халқаро рейтингларда биринчи 300 та ўриндан бирини эгаллаган олий таълим ташкилотларида олинган профессор, доцент, катта илмий ходим ва уларга тенглаштирилган бошқа илмий унвонлар тўғрисидаги ҳужжатлар олий таълим муассасалари ва илмий ташкилотлар кенгашларининг тавсиясига асосан Ўзбекистон Республикасида қўшимча экспертиза ўтказмасдан ва бошқа синовларсиз тўғридан-тўғри тан олинади.
8. Вазирлар Маҳкамаси икки ҳафта муддатда қуйидагиларни назарда тутувчи Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Илмий ва инновацион фаолиятни ривожлантириш бўйича давлат бошқаруви тизимини такомиллаштириш тўғрисида»ги ва «Илм-фан соҳасидаги давлат сиёсати ва инновацион ривожланишдаги давлат бошқарувини янада такомиллаштиришга қаратилган чора-тадбирлар тўғрисида»ги қарорлари лойиҳаларини Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига киритсин:
илмий фаолиятга оид давлат дастурларини шакллантиришнинг янги тартибини жорий қилиш;
Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси, Илмий ва илмий-техник фаолият натижаларини тижоратлаштириш Президент жамғармаси ва Ёшлар академиясининг иқтидорли ёшларни қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағларидан самарали фойдаланиш;
Инновацион ривожланиш вазирлигининг амалдаги вазифа ва функцияларини қайта кўриб чиқиб, унинг фаолият самарадорлигини янада ошириш.
9. Жаҳон банки томонидан илмий ишланмаларни тижоратлаштириш асосида республикамизда инновацион тизимни ривожлантириш, инновацион фаолият соҳасидаги индикаторларни яхшилашга кўмаклашиш мақсадида 50 миллион АҚШ доллари миқдоридаги имтиёзли кредит маблағларини ажратиш тўғрисидаги «Ўзбекистон миллий инновацион тизимини модернизация қилиш» лойиҳаси (кейинги ўринларда — Лойиҳа) маъқулланганлиги маълумот учун қабул қилинсин.
Инновацион ривожланиш вазирлиги ҳамда Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги 2021 йил 1 январга қадар:
Лойиҳа доирасидаги ташаббусларни (лойиҳаларни) баҳолаш ва экспертизадан ўтказиш учун Халқаро эксперт кенгашини (International Expert Board) ташкил этиш;
Жаҳон банки талабларига асосан Лойиҳа доирасидаги ташаббусларни (лойиҳаларни) амалга оширишга кўмаклашиш, молиявий назорат ва ҳисобот тизимини юритиш мақсадида лойиҳани амалга ошириш гуруҳини ташкил этиш чораларини кўрсин;
2021 йилда «Ўзбекистон илмий салоҳиятини ошириш» лойиҳасини амалга ошириш учун Жаҳон банкининг қўшимча 50 миллион АҚШ доллари миқдоридаги имтиёзли кредит маблағларини жалб этиш бўйича таклиф киритсин.
10. Иқтисодиёт ва молия вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, масъул вазирлик, идора ва бошқа ташкилотлар Мақсадли параметрларни амалга ошириш доирасидаги тегишли сарф-харажатлар учун Давлат бюджети, тегишли маҳаллий бюджетлар параметрлари ва бюджетдан ташқари жамғармалар доирасида маблағлар ажратсин.
11. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 1 майдаги ПҚ-4702-сон қарори билан тасдиқланган Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳрининг ижтимоий-иқтисодий ривожланиш даражасини баҳолашнинг рейтинг кўрсаткичларига 2021 йил 1 январдан бошлаб тегишли ҳудудда маҳаллий бюджет маблағлари ҳисобидан молиялаштирилган фундаментал, амалий ва инновацион лойиҳалар сони, бир миллион аҳоли сонига тўғри келадиган илмий тадқиқотчилар ва олимлар сони, тижоратлаштирилган илмий ишланмалар сони ва ҳажми индикаторлари киритилсин.
12. Инновацион ривожланиш вазирлиги 2020 йил 1 декабрга қадар 2019 йилда илмий фаолиятга оид давлат дастурлари доирасида якунланган илмий лойиҳалар натижадорлигини пухта ва ҳар томонлама таҳлил қилиш асосида яратилган муҳим илмий ишланмаларни тижоратлаштиришни бир неча бор кўпайтириш бўйича ишларни ташкил этиш дастурини қабул қилсин.
13. Масъул ижрочилар — тизимида илмий ташкилотлар мавжуд бўлган давлат бошқаруви органлари ва хўжалик бирлашмалари:
бир ой муддатда Инновацион ривожланиш вазирлиги билан келишилган ҳолда «Йўл харитаси»да белгиланган вазифалар ва тадбирларни амалга оширишнинг 2020-2021 йиллар учун ҳамда ҳар йил якунида — келгуси йил учун чора-тадбирлар режалари ишлаб чиқилиши ва тасдиқланишини;
ҳар чоракда ҳисобот ойидан кейинги ойнинг 5-санасига қадар чора-тадбирлар режалари ва «Йўл харитаси»нинг ижроси бўйича маълумотларнинг тегишли равишда Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Инновацион ривожланиш агентлигига тақдим этилишини таъминласин.
Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Инновацион ривожланиш агентлиги манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда ҳар чоракда ҳисобот ойидан кейинги ойнинг 10-санасига қадар мазкур Фармоннинг ижроси бўйича умумлаштирилган маълумотлар ва аниқланган камчиликларни бартараф этиш юзасидан таклифлар тайёрланиши ва Вазирлар Маҳкамасига киритилишини таъминласин.
14. Қуйидагилар:
Фан ва технологиялар бўйича республика кенгаши (А.Н. Арипов) зиммасига — ушбу Фармоннинг ўз вақтида, тўлиқ ва сифатли ижро этилишини таъминлаш, Концепция ҳамда «Йўл харитаси»ни амалга ошириш ва мақсадли кўрсаткичларга эришиш юзасидан масъул вазирлик, идора ва ташкилотлар фаолиятини самарали ташкил қилиш ҳамда мувофиқлаштириш, масъул раҳбарларнинг бажарилган ишлар тўғрисидаги ҳисоботларини кенгаш мажлисларида бир йилда камида икки маротаба эшитиш ҳамда аниқланган камчиликларни бартараф этиш чораларини кўриш;
инновацион ривожланиш вазири (И.Ю. Абдурахмонов) зиммасига — Концепциянинг мақсадли кўрсаткичларига эришишни таъминлаш, илмий фаолият натижадорлигини ошириш, илм-фан соҳасида бошқарув тизимини такомиллаштириш ва илмий ишланмаларни тижоратлаштириш асосида илмий маҳсулотлар ҳажми ва инновацион маҳсулотлар турларини кенгайтириш фаолиятини мунтазам равишда мувофиқлаштириб бориш;
Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимлари, масъул вазирлик, идора ва бошқа ташкилотлар раҳбарлари зиммасига — Концепция ва «Йўл харитаси»да назарда тутилган тадбирларни ўз вақтида, сифатли ва тўлиқ бажариш, илмий фаолиятга оид ҳудудий дастурларни шакллантириш асосида тегишли ҳудуддаги мавжуд муаммоларнинг илмий ечимини таъминлашга қаратилган илмий лойиҳаларнинг амалга оширилишини таъминлаш;
Фанлар академияси президенти (Б.С. Юлдашев) зиммасига — Фанлар академияси тизимидаги илмий ташкилотларнинг илмий-инновацион фаолиятини иқтисодиёт тармоқлари ва ижтимоий соҳа эҳтиёжларига тўлиқ мослаштириш, юқори самарадор илмий ишланмалар ва технологияларнинг сони ва жорий этиш кўламини кенгайтириш юзасидан шахсий жавобгарлик юклансин.
15. Фан ва технологиялар бўйича республика кенгаши икки ҳафта муддатда мазкур Фармоннинг мақсад ва вазифаларини илмий жамоатчилик ва аҳоли орасида кенг ёритиш бўйича 2020 йил якунига қадар чиқишлар ва тематик телекўрсатувлар ташкил этиш мақсадида тегишли давлат органлари ва муассасаларининг Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси, Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги ва бошқа оммавий ахборот воситаларига бириктирилишини таъминласин.
16. Мазкур Фармоннинг ижросини назорат қилиш Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А.Н. Арипов ва Ўзбекистон Республикаси Президентининг маслаҳатчиси А.А. Абдувахитов зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 29 октябрдаги ПФ-6097-сон Фармонига 1-ИЛОВА
Илм-фанни 2030 йилгача ривожлантириш
1-боб. Умумий қоидалар
Илм-фанни 2030 йилгача ривожлантириш концепциясининг (кейинги ўринларда — Концепция) стратегик мақсади этиб миллий иқтисодиётни ривожлантиришнинг инновацион ва юқори технологик форматига ўтиш, мамлакатимизнинг рақобатдош устунликларини ишга солиш ва тўғри сафарбар этиш, инновацион маҳсулотлар ҳажмини кенгайтириш, жадал иқтисодий ўсишни таъминлайдиган йўналишларга инвестицияларни йўналтириш, аҳоли турмуш даражасини бир неча бор яхшилаш, ижтимоий соҳадаги долзарб масалаларнинг инновацион ёндашувга ҳамда илмий тадқиқотлар ва эришилган натижаларга асосланган илмий ечимини топиш, халқаро миқёсда илмий ҳамкорликни ривожлантириш, шунингдек « Илм-фан ва илмий фаолият тўғрисида »ги ва « Инновацион фаолият тўғрисида »ги қонунлар ижросини таъминлаш ҳисобланади.
Концепция илм-фан ва илмий фаолиятни ривожлантиришнинг устувор йўналишлари, вазифалари, ўрта ва узоқ муддатли истиқболдаги ривожланиш босқичларини белгилаб беради ҳамда соҳага оид мақсадли дастурлар ва комплекс чора-тадбирларни ишлаб чиқиш учун асос бўлади.
2-боб. Илм-фанни ривожлантириш зарурати, унинг жорий ҳолати ва мавжуд муаммолар
Жаҳон иқтисодиётининг глобаллашуви ва унинг янги технологик ривожланишга ўтиш жараёни дунё товар ва молия бозорларида, рақамли технологияларни жорий этиш соҳасида ва аҳолининг ижтимоий-иқтисодий, ўсиб бораётган муаммоларини ҳал қилиш усулларида тобора рақобатнинг тобора кучайишига олиб келмоқда. Ушбу масалаларнинг асосий ечими илм-фан ва инновациялар соҳасида етакчи мамлакатлар қаторидан ўрин олиш, тўртинчи саноат инқилоби даврида халқаро рақобатбардошликка эришиш, тўпланган институционал муаммоларнинг янги ечимларини излаб топиш, шунингдек глобаллашув туфайли юзага келаётган баҳсли масалаларни ҳал қилишдан иборат бўлиши лозим.
Ушбу рақобат шароитида иқтисодиётда устувор йўналишлар ривожини таъминловчи илмий тадқиқотлар ҳамда инновацион ишланмаларни амалга оширувчи экотизимни шакллантириш энг асосий вазифа ҳисобланади.
Шу сабабдан, ривожланаётган мамлакатлар рақобатбардошликни ошириш ва мустаҳкамлаш бўйича юқори технологияли ишлаб чиқаришни ва глобал маркетингни фаол ўзлаштириш, устувор йўналишларда ўз илмий мактабларини ташкил этиш, тажрибали ва малакали мутахассисларни жалб этиш, инновацион салоҳиятга эга истиқболли стартапларни қўллаб-қувватлаш, узоқ муддатли барқарор ривожланишнинг молиявий ва институционал асосларини яратиш учун давлат имтиёзларидан мақсадли фойдаланиш каби чораларни кўрмоқда.
Мамлакатимизнинг илм-фан сектори 100 дан ортиқ академик ва тармоқ илмий муассасаларидан иборат бўлиб, ҳозирги кунда 65 та илмий-тадқиқот институти, 31 та илмий марказ (шундан 14 та ихтисослаштирилган илмий-амалий марказ) ва 8 та бошқа турдаги илмий ташкилот фаолият кўрсатмоқда. Бундан ташқари, олий таълим муассасалари ва уларнинг филиалларида ҳам илмий-тадқиқот ишлари амалга оширилмоқда.
Ўзбекистонни 2030 йилга қадар глобал инновацион индекс рейтингида дунёнинг 50 та етакчи давлатлари қаторига киритиш бўйича улкан мақсадга эришишда инсон капиталини ривожлантиришга қаратилган стратегик режа эълон қилинди. Мазкур мақсад илм-фан соҳасини замонавий иқтисодиёт талабларига мослаштиришдан иборат бўлиб, ўз навбатида, илм-фандаги тегишли ҳуқуқий база билан тартибга солинадиган туб таркибий, ташкилий, молиявий ҳамда кадрлар ва инфратузилмага оид ислоҳот-ўзгаришларни амалга оширишга қаратилган.
Сўнгги йилларда илм-фан соҳасини устувор ривожлантириш ва давлат томонидан қўллаб-қувватлашга қаратилган 20 дан зиёд норматив-ҳуқуқий ҳужжат қабул қилиниб, улар узлуксизлик, очиқлик, шаффофлик ва рақобат тамойилларига асосланган.
2017 йилда Инновацион ривожланиш вазирлиги ташкил этилгани алоҳида аҳамиятга эга бўлиб, янги идора илмий ва инновацион фаолиятга оид жамият ва давлат ҳаётини ҳар томонлама ривожлантиришга, мамлакатнинг интеллектуал ва технологик салоҳиятини оширишга қаратилган ягона давлат сиёсатини амалга оширмоқда.
Фанлар академиясининг барча илмий ташкилотларини Давлат бюджети ҳисобига сақлаш ва уларга илмий лойиҳаларни грант асосида молиялаштириш тизими йўлга қўйилди.
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлигининг 10 та илмий ташкилоти Фанлар академияси тизимига қайтарилиб, унинг мақоми ва нуфузини юксалтириш баробарида илм-фан соҳасининг жамиятдаги мавқеи оширилди, ёшларнинг соҳага бўлган фикри-муносабати ижобий томонга ўзгарди.
2017 — 2021 йилларда илмий ташкилотлар лабораторияларини мустаҳкамлаш ва янгилашга 32 миллион АҚШ доллари миқдоридаги маблағ ажратилиши режалаштирилди ҳамда тегишли чора-тадбирлар босқичма-босқич амалга оширилмоқда.
Шу билан бирга, яқин келажакда илм-фан соҳасида ҳал этилиши зарур бўлган қуйидаги асосий муаммолар сақланиб қолмоқда:
биринчидан, иқтисодиётнинг реал сектори корхоналарининг илм-фанга эътибори юқори эмаслиги. Юртимиз олимларининг технологик ишланмалари ва илмий-тадқиқотлари натижаларини амалиётга татбиқ этишга тармоқлар томонидан қизиқишнинг пастлиги мамлакат иқтисодиётининг технологик ривожланишига тўсиқ бўлмоқда ва Давлат бюджети зиммасига оғир юк бўлиб тушмоқда. Бундан ташқари, аксарият илмий лойиҳалар илмий ташкилотларнинг ташаббуслари асосида шакллантирилади, яъни давлат учун устувор бўлган тадқиқотлар эмас, балки мазкур илмий ташкилотлар истаган ва амалга ошира оладиган аниқ якуний натижа (маҳсулот) олиш имконини бермайдиган функционал вазифалар доирасидаги тадқиқотлар молиялаштирилади;
иккинчидан, инновацион инфратузилманинг алоҳида элементлари (инновацион жамғармалар, технологияларни жорий этиш марказлари, муҳандислик лабораториялари, технопарклар ва бошқалар) ўртасида иқтисодий ҳамкорликнинг ривожланмаганлиги. Ички ҳамда жаҳон бозорларига билимлар ва янги технологияларни татбиқ этиш ишларини яхшилаш лозим;
учинчидан, кичик инновацион тадбиркорлик ва илмий ҳажмдор маҳсулотлар ишлаб чиқаришнинг ривожланмаганлиги. Илмий ташкилотлар томонидан инновацион корхоналарни ташкил этиш бўйича тажриба ва кўникмалар тўлиқ шаклланмаган;
тўртинчидан, илмий ташкилотларда илм-фанни ташкил қилиш, илмий ишлар харажатларини прогнозлаштириш ва натижаларнинг иқтисодий таҳлилини олиб бориш тизими тўлиқ йўлга қўйилмаганлиги. Илмий ташкилотларнинг раҳбарияти асосан илм-фан намояндаларидан иборат бўлиб, улар илмий тадқиқот натижаларини тижоратлаштириш, ташкилот ресурс базаси ва инфратузилмасини янгилаб бориш, ишланмаларни рағбатлантириш каби соҳаларда етарли кўникмаларга эга эмас;
бешинчидан, илмий салоҳиятни ривожлантиришга хусусий секторни жалб этиш ишлари фаол эмаслиги. Илм-фанга хусусий сектор маблағларини жалб қилиш янги технологиялар ва илмий ҳажмдор маҳсулотларни яратиш ҳамда ишлаб чиқаришга жорий этиш, бозорларда рақобатбардошликка эришиш ва уни сақлаб қолишнинг асосий омили;
олтинчидан, илмий-тадқиқот ўтказадиган жамоалар, академиклар ва тадқиқотчилар ўртача ёшининг катталиги. Илмий ташкилотларда фаолият кўрсатаётган илмий даражали тадқиқотчиларнинг ўртача ёши 51 ёшни ташкил этаётганлиги ёшларни илм-фанга жалб этиш ишларини жадаллаштириш ҳамда илмий-тадқиқотлар суръатларини оширишни талаб этади;
еттинчидан, аҳоли сонига нисбатан олимлар сонининг камлиги. Ҳозирда бир миллион аҳоли сонига ўртача 950 нафар илмий ходим тўғри келмоқда. Ёшларни илм-фанга жалб этиш ишларининг суст ташкил этилганлиги, фан ва таълим тизими ўртасида интеграция даражаси паст бўлганлиги, олимлар меҳнатининг моддий, ижтимоий ва маънавий жиҳатдан етарли даражада қўллаб-қувватланмаганлиги бунинг асосий сабабларидандир;
саккизинчидан, илмий-тадқиқот натижаларига маҳаллий ва хорижий патентлар олиш даражаси пастлиги. 2014 — 2018 йилларда Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан молиялаштирилган амалий ва инновацион лойиҳалар натижаларига кўра илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасалари томонидан жами 700 та ихтиро патентлаштирилган бўлиб, бунда хорижий патентларнинг улуши 1 фоизга тенг. Олинган патентларни хорижий давлатларда рўйхатдан ўтказиш ишларини тўғри ва самарали ташкиллаштириш зарур;
тўққизинчидан, интеллектуал фаолият натижаларини хўжалик айланмасига киритишнинг иқтисодий ва ҳуқуқий механизмлари ривожланмаганлиги. Олимлар томонидан интеллектуал мулк учун олинган патентлар бозори мавжуд эмас. Хўжалик юритувчи субъектларнинг интеллектуал фаолият натижаларини жорий этишга бўлган манфаатдорлиги юқори даражада эмас;
ўнинчидан, илм-фан ва илмий фаолиятга молиявий ресурларнинг етарли даражада йўналтирилмаётганлиги. Ҳозирги кунда илм-фан ва илмий фаолиятга йўналтирилаётган маблағ мамлакат ялпи ички маҳсулотининг атиги 0,2 фоизини ташкил қилади ва ушбу кўрсаткич қатор ривожланган ва ривожланаётган давлатлар томонидан илм-фанга йўналтирилаётган маблағларга нисбатан камдир;
ўн биринчидан, илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасалари ўртасидаги алоқаларнинг сустлиги, таълим, фан ва ишлаб чиқаришнинг мустаҳкам интеграцияси таъминланмаганлиги. Илмий ташкилотларнинг илмий фаолиятини мамлакат ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш истиқболларини ҳисобга олган ҳолда ташкил этиш пайти келди;
ўн иккинчидан, илмий-тадқиқот ишлари натижаларини тижоратлаштириш даражасининг юқори эмаслиги. Бу эса илмий ташкилотлар ва улар томонидан ташкил этилган инновацион корхоналарга инвестиция ва банк кредити маблағларининг жалб қилиш имкониятини бермайди;
ўн учинчидан, олий таълимдан кейинги таълим, квота тизими ва илмий даража беришда аттестация жараёнлари жаҳон тажрибаси билан уйғунлаштирилмаганлиги. Ушбу йўналишлардаги бюрократик тўсиқлар оқибатида юқори малакали илмий кадрлар тайёрлаш талаб даражада эмас;
ўн тўртинчидан, илмий ташкилотларнинг асосан пойтахт атрофида марказлашганлиги ва ҳудудларда замонавий илмий лабораторияларнинг мавжуд эмаслиги. Деярли 90 фоиз илмий-тадқиқот лабораториялари Тошкент шаҳрида шаклланганлиги ҳудудларда илмий-тадқиқот фаолиятини замон талаблари даражасида амалга оширишни чегаралаб қўймоқда;
ўн бешинчидан, илмий базани технологик жиҳатдан жиҳозлаш даражасининг юқори эмаслиги. Илм-фанни технологик жиҳатдан модернизация қилиш, илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларини замонавий асбоб-ускуналар билан жиҳозлаш даражаси паст, илм-фаннинг технологик базаси ҳолатини таҳлил қилиш ва уни мунтазам янгилаб бориш тизими тўлиқ шаклланмаган;
ўн олтинчидан, илмий ташкилотлар ўртасида рақобатнинг ривожланмаганлиги, уларнинг миллий рейтинги ва йиллик баҳолаб бориш тизими тўлиқ жорий этилмаганлиги. Аксарият илмий ташкилотлар фан йўналишларида монополист сифатида фаолият юритади, илм-фан йўналишларида рақобатчи сифатида намоён бўла олмаяпти;
ўн еттинчидан, мустақил илмий экспертлар жамоасининг шаклланмаганлиги. Илмий лойиҳалар муҳокамаси жараёнида маҳаллий олимлар жамоасидан иборат илмий-техник кенгашлардаги «манфаатлар тўқнашуви» лойиҳаларга берилаётган хулосаларнинг холислиги ва сифатига салбий таъсир қилмоқда;
ўн саккизинчидан, илм-фандаги ютуқларнинг етарли даражада тарғиб қилинмаслиги. Янги технологиялар ва маҳсулотларни сотиш мумкин бўлган бозорлар ҳақида, шунингдек хусусий инвесторлар ва кредит ташкилотлари учун юқори даромадга эга капитал киритиладиган объектлар тўғрисидаги маълумотлар кам тарғиб қилинади;
ўн тўққизинчидан, олимларнинг жаҳоннинг нуфузли маълумотлар базаларида индексациядан ўтган юқори импакт факторли жаҳон журналларида мақолалар чоп этиш даражасининг пастлиги. Ҳозирда WEB of Science, SCOPUS каби маълумотлар базасида индексация қилинадиган халқаро илмий журналларда чоп этилган мақолалар орасида Ўзбекистоннинг ялпи улуши 0,1 фоизга яқин. Ўз ичига 5 мингдан ортиқ нашриётларнинг 22 минг номдаги илмий журналларини олган Scopus маълумотлар базаси асосида SJR (ScimagoJournal&CountryRank) ресурсининг таҳлилларига кўра, Ўзбекистон битта мақолага ҳаволалар кўрсаткичи бўйича жаҳоннинг 239 давлати ўртасида 220-ўринни эгаллаб (6,52), мамлакатимизнинг H-index кўрсаткичи 86 ни ташкил этмоқда.
3-боб. Илм-фанни ривожлантиришнинг устувор йўналишлари
Илм-фанни ривожлантиришнинг устувор йўналишлари қуйидагилардан иборат:
биринчиси, илм-фан соҳасида бошқарув тизимини такомиллаштириш;
иккинчиси, илм-фан ва илмий фаолиятни молиялаштириш тизимини такомиллаштириш ҳамда молиялаштириш манбаларини диверсификациялаш;
учинчиси, юқори малакали илмий ва муҳандис кадрлар тайёрлаш ҳамда уларни илмий фаолиятга йўналтириш;
тўртинчиси, илм-фанни ривожлантиришнинг замонавий инфратузилмасини яратиш;
бешинчиси, илм-фан тараққиётига кўмаклашадиган замонавий ахборот муҳитини шакллантириш.
4-боб. Илм-фанни ривожлантиришнинг устувор йўналишларини амалга ошириш механизмлари
1-§. Илм-фан соҳасида бошқарув тизимини такомиллаштириш
Илм-фан соҳасида бошқарув тизимини такомиллаштириш ваколатли давлат органи томонидан илмий-тадқиқот дастурларининг мувофиқлаштирилишини ва бошқарилишини назарда тутади.
Илмий фаолиятни ташкил этиш қуйидаги асосий бошқарув жараёнларининг ҳамжиҳатлигини ва изчиллигини таъминлаши зарур:
илм-фан соҳасида сиёсатни белгилаш — соҳадаги ваколатли давлат органи томонидан миллий устувор йўналишларни белгилаш ва илмий дастурларни бошқаришни назарда тутади;
эҳтиёжларни аниқлаш — устувор илмий йўналишлар доирасида илмий фаолиятга оид давлат дастурлари лойиҳаларини саралашни назарда тутади. Ваколатли давлат органи тармоқ вазирликлари билан биргаликда илмий фаолиятга оид дастурлар лойиҳаларини ишлаб чиқади;
режалаштириш — қўйилган вазифаларни амалга ошириш механизмларини ва кутилаётган натижаларни муайян кўрсаткичлар билан белгилашни назарда тутади;
молиявий таҳлил — зарур молиялаштириш ҳажмини қўйилган вазифаларни ҳисобга олган ҳолда босқичма-босқич баҳолашни белгилайди;
буюртмаларни таҳлил қилиш — давлат ва хўжалик бошқаруви, маҳаллий давлат ҳокимияти органларидан келиб тушган талабномаларни техник ва илмий экспертизадан ўтказишни назарда тутади;
амалга ошириш (ёки молиялаштириш) — илмий фаолиятга оид давлат дастурлари лойиҳаларининг Давлат бюджетидан молиялаштирилишини назарда тутади;
натижаларни мониторинг ва таҳлил қилиш — илмий фаолиятга оид давлат дастурларини амалга оширишнинг ҳолати ва кутилган натижаларга эришилганлиги баҳоланади;
натижаларга мутахассис баҳосини олиш — техник ва илмий экспертиза ўтказиш орқали амалга оширилади. Бунда лойиҳалар бўйича оралиқ натижалар экспертизаси ҳам ўтказилиши мумкин;
тижоратлаштириш ва натижаларни ишлаб чиқаришга йўналтириш — натижаларни иқтисодиёт тармоқларига ва ижтимоий соҳага жорий қилишни назарда тутади;
илмий фаолиятни бошқариш — илм-фан ва илмий фаолиятнинг ваколатли давлат органи томонидан бошқарилишини назарда тутади.
Бунда, илм-фан соҳасида бошқарув тизимини такомиллаштириш борасида қуйидаги ишлар амалга оширилади:
1) жаҳон тажрибасида лойиҳавий бошқарув ўзининг самарадорлигини кўрсатаётганини инобатга олиб, илм-фанни бошқаришда дастурий мақсадли ёндашувни қўллаш, янги бошқарув воситаларини жорий этиш ва улардан фойдаланиш йўлга қўйилади. Бу ташкилот ичида маблағларни самарали тақсимлаш, лойиҳани амалга ошириш жараёнини назорат қилиш ҳамда ички ва ташқи муҳитдаги ўзгаришларни ҳисобга олган ҳолда унинг бажарилишига тузатиш киритиш имконини беради. Бюджетдан молиялаштириладиган грант лойиҳаларига давлат буюртмаси жорий қилинади ва лойиҳаларга танловлар ваколатли давлат органи томонидан тематик тарзда мунтазам ўтказиб борилади;
2) республикада илмий соҳанинг ҳолати ва келгусида ривожланишини аниқлаш учун мақсадли кўрсаткичларнинг стратегик жиҳатдан мақбул базасини, илмий фаолият соҳасидаги чуқур, батафсил эксперт-таҳлил ва прогноз ишларини тайёрлаш ҳамда амалга ошириш бўйича миллий дастур ишлаб чиқилади;
3) илмий ташкилотларнинг ҳолати ва иш фаолиятини баҳолаш, илм-фанни тараққий эттириш бўйича давлат сиёсатини мувофиқлаштириш ва стратегик ривожланишнинг вазифа ҳамда йўналишларини белгилаш, илмий-тадқиқот соҳаси ривожланишининг салбий ва ижобий томонларини аниқлаш учун тизимли равишда (ҳар уч йилда бир маротаба) маҳаллий илмий салоҳият, давлат илмий-техник экспертизаси ва илм-фанни ривожлантиришнинг устувор йўналишлари халқаро аудит ташкилотлари томонидан мустақил фан аудитидан ўтказилади.
Мустақил фан аудити ўтказишга бевосита ваколатли давлат органи масъул бўлиб, аудит натижаларига кўра янги инфратузилмалар ва фан йўналишлари ташкил қилинади, мавжудлари самарадорлигига кўра кенгайтирилади (ёки қисқартирилади) ва янги йўналишлар устида фаолият юритиш учун қайта шакллантирилади;
4) ваколатли давлат органи томонидан йиллик мониторинг тизими йўлга қўйилиб, йўналишларидан келиб чиққан ҳолда мустақил фан аудити натижалари билан уйғунлаштирилган илмий ташкилотларнинг миллий рейтинг тизими шакллантирилади;
5) илмий ва техникавий ривожланишнинг афзалликлари ва нуқсонлари тўғрисида хулоса чиқаришга имкон берадиган, ҳар бир соҳанинг инновацион ривожланишидаги истиқболли илмий ва технологик йўналишларини аниқлаш, илмий, техникавий ва саноат-технологик фаолият натижаларини иқтисодий баҳолаш мақсадида форсайт гуруҳлари ташкил этилади ва форсайт тадқиқотлари ўтказиб борилади;
6) устувор қадам сифатида илмий ташкилот раҳбари лавозимига илм-фан тизимини бошқариш кўникмасига ва иқтисодий билимга эга бўлган ёш мутахассисни тайинлаш амалиёти киритилади. Илмий ташкилотлар раҳбарларини Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Давлат бошқаруви академиясида ўқитиш ва мунтазам малакасини ошириб бориш тизими жорий қилинади. Ҳар бир илмий ташкилотда илм-фан ва илмий фаолият бўйича ташкилотнинг маслаҳатчиси лавозими киритилиб, бу лавозимга таниқли фан намояндалари ва етакчиларидан бири тайинланади. Бош маслаҳатчи ташкилотнинг Илмий кенгашини бошқариш ваколатига эга бўлади;
7) илм-фанда ўзини ўзи бошқариш тизимини ривожлантириш орқали давлат ва илмий ташкилотлар ўртасида ижтимоий шерикликни кучайтириш ҳамда унинг доирасида лойиҳаларни амалга ошириш, илмий йўналишларни шакллантириш ва уларнинг самарали фаолият юритишини таъминлаш ҳамда илмий мактаблар, фан намояндалари ва етакчи олимларнинг соҳадаги масъулиятини ошириш мақсадида ҳар бир фан йўналишлари бўйича нодавлат нотижорат ташкилотлари сифатида фан жамиятлари ташкил қилинади.
2-§. Илм-фан ва илмий фаолиятни молиялаштириш тизимини такомиллаштириш ҳамда молиялаштириш манбаларини диверсификациялаш
Илм-фан ва илмий фаолиятни молиялаштириш тизимини такомиллаштириш ва молиялаштириш манбаларини диверсификациялаш борасида қуйидаги ишлар амалга оширилади:
1) илм-фан соҳасига йўналтириладиган маблағлар босқичма-босқич 2022 йилгача ялпи ички маҳсулотнинг 0,8 фоизи миқдоригача оширилади. Бунда йўналтирилган маблағлар мамлакатни ижтимоий-иқтисодий ривожлантиришнинг стратегик муҳим йўналишларига мувофиқ илмий-тадқиқотларни ташкил этиш ва чуқур илм талаб қилувчи маҳсулотлар яратиш бўйича илм-фанга оид давлат, ҳудудий ва халқаро дастурларни ҳамда стартап лойиҳаларни давлат буюртмаси танловларига кўра молиялаштиришга, янги ишланмаларни тижоратлаштириш, замонавий фан йўналишлари бўйича инфратузилмаларни ташкил қилиш, илмий ташкилотларнинг моддий-техника базасини янгилаб бориш, олий ўқув юртидан кейинги таълим (докторантура) институтини молиялаштириш каби режалаштирилган чора-тадбирларга йўналтирилади;
2) илмий лойиҳаларни хусусий сектор ва тармоқ ташкилотлари билан тенг шерикликда молиялаштириш амалиёти кенгайтирилади. Бунда давлат буюртмаси доирасида корхона муаммоларининг ечимига қаратилган тематик лойиҳалар танловлари ташкил қилиниб, танлов натижаларига кўра тенг шерикликда молиялаштириш йўлга қўйилади. Натижада хусусий тармоқ корхоналарининг илмий фаолиятни молиялаштиришдаги улуши салмоқли даражада ўсишига эришилади;
3) илмий-инновацион лойиҳаларни қўшимча молиялаштириш мақсадида халқаро молия институтлари, хусусан Жаҳон банкининг илм-фанни тижоратлаштиришга ажратиладиган имтиёзли қарз маблағлари жалб қилинади. Жалб қилинган маблағлар грант лойиҳалари кўринишида тадқиқотларни танлов асосида молиялаштиришга, инновацион корхоналар ташкил қилиш орқали янги ишланмаларни тижоратлаштиришга, илмий ва инновацион фаолият экотизимини ривожлантириш ва мамлакатда технологиялар трансфери марказларини ташкил қилишга йўналтирилади;
4) илм-фан ва илмий фаолиятга хорижий давлатлар донор ташкилотларининг грантлари, техник кўмак ва бошқа ташқи беғараз кўмак маблағларини жалб этиш бўйича тизимли ишлар амалга оширилади. Шу мақсадда қатор халқаро илмий фондлар Ўзбекистонда аккредитациядан ўтказилади;
5) инновацион ишланмалар ва стартап лойиҳаларни молиялаштиришда «амалга ошмаслик хавфини» камайтириш учун Инновацион ривожланиш вазирлиги ҳузуридаги жамғарма маблағлари иштирокида хорижий етакчи инвестицион компаниялар билан венчур фондлари ташкил қилинади;
6) илм-фаннинг истиқболли ва янги йўналишларида (шу жумладан, рақамли технологиялар, сунъий интеллект, робототехника, фармацевтика, биотехнология, нанотехнологиялар, энергетика, муҳандислик, электроника, механика, машинасозлик, геномика, астрономия, дастурлаш, саноат дизайни, криминалистикада) илмий-тадқиқот ишлари жадаллаштирилади.
Шунингдек, илм-фанни ривожлантириш иқтисодиёт тармоқлари эҳтиёжлари, харажатларнинг мутаносиб таркиби ва хусусий сектор талабига йўналтирилган ҳолда амалга оширилиши керак. Бунда илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик ишлари учун қуйидаги харажатлар таркиби таъминланади:
тадқиқот турлари бўйича: фундаментал тадқиқотлар учун илм-фанни ривожлантириш ва қўллаб-қувватлашга ажратилган барча маблағларнинг — 15 фоизи, амалий тадқиқотлар учун — 20 фоизи, тажриба-конструкторлик ишланмалари учун 65 фоизи. Бунда ижтимоий-гуманитар фанлар соҳасининг хусусиятидан келиб чиқиб маблағлар тақсимотига тегишли ўзгартириш киритилиши мумкин;
молиялаштириш манбалари бўйича: Давлат бюджети — 45 — 50 фоиз, хусусий ва тадбиркорлик соҳалари — 45 — 50 фоиз, хорижий инвестициялар — 5 фоиз.
Давлат буюртмаси доирасида устувор тадқиқотлар ҳамда давлат аҳамиятига эга дастурлар (минерал хомашё, тоғ-кон, ёқилғи-энергетика, сув хўжалиги тизимлари, сейсмик ва экологик хавфсизликни таъминлаш, табиий ва техноген табиатли фавқулодда ҳолатларнинг олдини олиш ва бартараф этиш кабилар) молиялаштирилиши зарур.
Мазкур чора-тадбирлар билан бир қаторда иқтисодиётни илмий жиҳатдан қўллаб-қувватлашни молиялаштиришда ўзини ўзи таъминлашга эришиш мақсадида хусусий секторнинг илмий маҳсулотларга буюртмалари мустақил равишда шакллантирилиши ва молиялаштирилишини рағбатлантириш назарда тутилади.
Лойиҳани амалга оширувчилар давлат манфаатларини ҳисобга олган ҳолда самарадорлик, долзарблилик, малака ва асбоб-ускуналар билан таъминланганлик мезонлари бўйича мамлакат ичидаги ва хориждаги илмий жамоалар орасидан танлаб олинади.
Илмий фаолият натижаларига фуқаролик ҳуқуқларининг вужудга келишини ва жалб этилишини тартибга солувчи меъёрий-ҳуқуқий асослар такомиллаштирилади, уларнинг саноатга жорий қилинишини таъминлайдиган инфратузилма яратилади.
3-§. Юқори малакали илмий ва муҳандис кадрлар тайёрлаш ҳамда уларни илмий фаолиятга йўналтириш
Юқори малакали илмий ва муҳандис кадрлар тайёрлаш ҳамда уларни илмий фаолиятга йўналтириш борасида қуйидаги ишлар амалга оширилади:
1) етакчи илмий ташкилотлар ва университетларда илмий изланишларнинг илғор даражасини таъминлашга қодир малакали кадрлар билан таъминланган янги илмий-тадқиқот инфратузилмаси шакллантириб борилади;
2) фан докторлари (DSc) ва фалсафа докторлари (PhD)ни тайёрлаш доирасида устувор илмий йўналишлар бўйича илмий кадрларни мақсадли тайёрлашга ўтилади;
3) доцент ва профессор унвонини олиш тартибига докторантурадан кейинги орттирилган тажриба мавжудлигига оид талаблар киритилади;
4) давлат илмий ташкилотларида янги кадрлар сиёсати жорий қилиниб, асосий эътибор кадрлар билан ишлашнинг стратегик бошқарувини жорий этишга қаратилади;
5) мутахассисларни қайта тайёрлаш ва доимий равишда малакасини ошириб бориш мақсадида инглиз тилини ўрганаётган олимлар учун турли ўқув курсларини ташкил қилиш, маҳаллий ва дунёнинг етакчи университетлари ўртасида ўқитувчилар ва талабалар бўйича дастурларни амалга ошириш кўзда тутилади;
6) Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб- қувватлаш жамғармаси ва «Эл-юрт умиди» жамғармаси маблағлари ҳисобидан қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда иқтидорли ёш олимларнинг етакчи хорижий илмий марказларда қисқа муддатли илмий стажировкаларини ташкиллаштириш, ўқиш ва малака оширишига кўмаклашилади, уларнинг халқаро илмий-техник конференцияларда ва илмий лойиҳаларда иштироки этишлари, илмий ишларининг нашр этилиши таъминланади;
7) тадқиқотчилар ва олимлар учун профессионал тренинглар ташкил этилади;
8) илмий даражали кадрлар тайёрлаш тизимини такомиллаштириш ва жаҳон андозаларига мослаштириш чоралари кўрилади. Бунда етакчи илмий ташкилотлар ва университетларга мустақил илмий даражалар бериш ваколатлари кенгайтириб борилади, диссертация ҳимояси ва аттестация ўтказиш амалиёти тубдан ислоҳ қилинади;
9) олий ўқув юртидан кейинги таълим (докторантура) институтига квоталар ажратиш ва уни мониторинг қилиш тизими тўлалигича ваколатли давлат органига юкланади ва рақамлаштирилади;
10) давлат буюртмаси асосида молиялаштирилаётган грант лойиҳалари доирасида қисқа муддатли илмий стажировкаларга юбориш, халқаро илмий анжуманларда иштирок этиш, янги механизм сифатида грант лойиҳалари доирасида фан номзоди ёки фалсафа доктори (PhD) ва фан докторлари (DSc) тайёрлашга буюртма бериш ҳамда уни молиялаштиришга рухсат берилади;
11) олий таълим муассасаларида бакалавриат ва магистратурада таҳсил олаётган талабаларга илмий фаолият олиб бориш учун зарур шарт-шароитлар ва рағбатлантириш механизмлари яратилади. Натижада ўқишни битирган ва илмий фаолиятини давом эттиришни билдирган магистрларнинг сони кўпаяди;
12) докторантлар билан ишлаш, улар томонидан олиб борилаётган ишларни назорат (мониторинг) қилиш, ҳимояга ўз вақтида чиқишини таъминлаш механизмлари янада такомиллаштирилади.
4-§. Илм-фанни ривожлантиришнинг замонавий инфратузилмасини яратиш
Илм-фанни ривожлантиришнинг замонавий инфратузилмасини яратиш борасида қуйидаги ишлар амалга оширилади:
1) илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларининг илмий лабораториялари замонавий асбоб-ускуналар билан жиҳозланади ҳамда бутловчи қисмлар билан таъминланади;
2) илмий фаолият инфратузилмалари (илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасалари) доирасида миллий илмий лабораториялар тармоғи яратилади;
3) илм-фанни ривожлантириш учун маҳаллий ва хорижий олимларга марказларнинг асбоб-ускуналари, тажриба-ишлаб чиқариш базалари ва бошқа илмий ресурсларидан фойдаланишга кенг имкон яратилгандагина илмий ташкилотлар ҳамда муассасалар салоҳиятидан тўлиқ ва самарали фойдаланиш таъминланади. Бунинг учун илмий ташкилотлар ҳузурида илмий ривожланишнинг устувор йўналишлари бўйича жамоавий фойдаланиладиган илмий лабораториялар ҳамда GLP ва GMP жаҳон стандартларига мос ускуналар билан жиҳозланган замонавий лаборатория мажмуалари босқичма-босқич ташкил этилади;
4) нодавлат лойиҳа ва конструкторлик ташкилотларини ривожлантиришга эътибор қаратилади ва инвестиция дастурлари доирасида қўллаб-қувватланади;
5) илмий ташкилотлар, университетлар таркибида илмий-инновацион кластерлар, инновация марказлари, конструкторлик устахоналари, бизнес акселераторлар, стартап акселераторлари ташкил қилинади. Ҳудудий марказларда эса инновация марказлари, ёшлар технопарклари, технологиялар трансфери марказлари, кичик илмий-ишлаб чиқариш кластерлари ҳамда инновацион полигонлар ташкил қилинади;
6) илмий ишланмаларни тижоратлаштириш, маҳсулотлар маркетинги билан шуғулланадиган алоҳида компаниялар ташкил этилиб, илм-фанга оид дастурлар доирасида яратилган янги ишланмалар маркетингини юритиш ва шерикликда тижоратлаштириш мажбуриятлари юкланади;
7) хусусий сектор ва хўжалик юритувчи субъектлар, жумладан давлат бошқаруви органлари иштирокидаги жамғармалар ташкил қилинади ҳамда янги ишланмаларни тижоратлаштириш учун шарт-шароитлар яратилади;
8) ривожланган давлатлар тажрибасидан келиб чиқиб, илмий экспертиза жараёнида «манфаатлар тўқнашуви» омилларини чеклаш мақсадида илмий лойиҳалар экспертизасига масъул тузилма ташкил қилиниб, муҳокамаларга чет эл мутахассисларини жалб қилган ҳолда экспертизанинг тўла интерактив платформа орқали ўтказилиши таъминланади.
5-§. Илм-фан тараққиётига кўмаклашадиган замонавий ахборот муҳитини шакллантириш
Илм-фан тараққиётига кўмаклашадиган замонавий ахборот муҳитини шакллантириш борасида қуйидаги ишлар амалга оширилади:
1) миллий илмий портални яратиш: портал доирасида мамлакатнинг илмий салоҳиятига оид барча маълумотларни ўз ичига олган ягона академик макон, илмий-тадқиқот лойиҳаларини молиялаштириш учун аризаларни автоматик тарзда топшириш ва рўйхатдан ўтказиш тизими яратилади;
2) олимлар, ташкилотлар, илмий-техник ахборот манбалари рейтингларини жорий этиш: бошқарув қарорларини қабул қилишда ахборотнинг муҳим ролини ҳисобга олган ҳолда илмий салоҳиятни баҳолаш кўрсаткичлари жорий этилади. Объектив миқдорий кўрсаткичларнинг жорий этилиши молиялаштириш учун лойиҳаларни танлаб олиш ва натижада илмий-тадқиқот фаолияти самарадорлигини оширишга ёрдам беради;
3) илмий ва илмий-техникавий ривожланишни прогнозлаш: илмий ва технологик ривожланишни прогнозлашнинг тизимли жараёни маҳаллий ва жаҳон миқёсидаги илмий ҳажмдор маҳсулотлар ишлаб чиқарувчилари томонидан талаб қилинадиган илмий тадқиқотлар тўғрисидаги маълумотларни шакллантириш учун зарурдир.
4) мамлакатнинг илмий-техник салоҳиятини баҳолаш: илм-фан соҳаси ҳолати ва уни янада ривожлантириш тенденциялари таҳлили, сўнгги йилларда мамлакатимиз илм-фанининг сифатли ва миқдорий ривожланишини ўрганиш, маҳаллий илмий-техник салоҳиятнинг кучли ва заиф томонларини аниқлаш ва таҳлил қилиш, илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасалари фаолиятини ҳамда илмий инфратузилмани ривожлантириш самарадорлигини таҳлил қилиш, илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик ишларининг ижтимоий-иқтисодий ривожланишга таъсир қилувчи механизмларини ўрганиш, илмий-тадқиқот дастурларининг самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш тизимини такомиллаштириш йўналишларида ишлар амалга оширилади;
5-боб. Концепцияни амалга оширишдан кутилаётган натижалар
Концепциянинг амалга оширилиши қуйидаги натижаларга олиб келади:
илмий тадқиқотлар дастурлари мувофиқлаштирилади ва самарали бошқарилади, улар устувор илмий йўналишларга қайта йўналтирилади;
илм-фаннинг асосий, дастурий-мақсадли ва грант тизимида молиялаштирилиши орқали давлат ва хусусий сектор томонидан мувозанатли молиялаштиришга эришилади;
Good Scientific Practice (GSP) ва Good Laboratory Practice (GLP) стандартларини жорий этиш амалга оширилади, GLP ва Good Manufacturing Practice (GMP) стандартлари бўйича халқаро мезонларга мос келадиган миллий илмий лабораторияларнинг фаолияти ташкил қилинади;
олимларнинг интеллектуал мулкка бўлган ҳуқуқларини ҳимоя қилиш мақсадида плагиат ва илмий ғояларни ўзлаштириш ҳолатлари бартараф этилади;
илм-фан соҳаси ходимларини моддий рағбатлантиришнинг янги тизими жорий қилинади;
республикамизда ва хорижда тадқиқот натижалари ҳамда ишланмаларни патентлаш фаоллиги оширилади;
устувор илмий йўналишлар бўйича илм-фанга оид дастурлар ишлаб чиқилиб, амалга оширилади ва рақобатбардош натижаларга эришилади;
қўшма илмий-техник дастурларни амалга ошириш механизмларини жорий этиш, илмий лойиҳаларни биргаликда молиялаштириш ва хусусий секторни рағбатлантириш механизмларини яратиш орқали тадбиркорлик субъектларининг, шу жумладан миллий компанияларнинг илмий-тадқиқот фаолиятидаги иштироки кенгайтирилади;
бизнес талабларига жавоб берадиган илмий ишлар натижаларини ҳужжатлаштириш тизими яратилади;
бозорда илмий-амалий тадқиқотлар натижалари ва ишланмалар тижоратлаштирилади;
илмий-тадқиқот ҳисоботлари халқаро бошқарув ва илмий амалиётга мувофиқлаштирилади;
маҳаллий ва жаҳон илмий-техник ахборотидан фойдаланувчилар учун самарали ва қулай шароитлар яратилади;
хорижий инвесторлар иштирокида илмий марказлар ташкил этилади;
замонавий ва ривожланган илмий-инновацион инфратузилмани яратиш ҳисобига илмий ютуқлар алмашинуви кенгайтирилади.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 29 октябрдаги ПФ-6097-сон Фармонига 1а-ИЛОВА
Илм-фанни 2030 йилгача ривожлантириш концепциясининг мақсадли кўрсаткичлари ва индикаторлари
Т/р Мақсадли кўрсаткичлар Ўлчов бирлиги Индикаторлар 2020 йил 2021 йил 2022 йил 2023 йил 2024 йил 2025 йил 2027 йил 2030 йил 1. Илм-фанга ажратилган маблағларнинг ялпи ички маҳсулотга нисбатан улуши Фоиз 0,2 0,5 0,8 1,0 1,1 1,2 1,6 2 2. Илм-фанни умумий молиялаштириш ҳажмида илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик ишларига хусусий сектор томонидан ажратилган маблағлар улуши Фоиз 8 12 15 17 18 20 25 30 3. «Web of Science» халқаро илмий маълумотлар базасида индексация қилинадиган халқаро илмий журналларда чоп этилган умумий мақолалар сонида Ўзбекистоннинг улуши Фоиз 0,008 0,017 0,025 0,036 0,042 0,05 0,1 0,2 4. «Web of Science» халқаро илмий маълумотлар базасида индексация қилинадиган халқаро илмий журналларда ўзбекистонлик олимлар томонидан чоп этилган битта мақолага нисбатан хорижий ҳаволалар сони Дона 0,5 0,7 1 1,2 1,3 1,5 2,5 3 5. «Web of Science» халқаро илмий маълумотлар базасида индексация қилинадиган халқаро илмий журналларда ҳар 100 нафар ўзбекистонлик олимлар томонидан чоп этилган мақолалар сони Дона - 3 4 4 5 6 8 10 6. Тадқиқотчиларнинг ўртача ёши Ёш 51 49 47 46 46 45 43 39 7. Тадқиқотчиларнинг умумий сонида 39 ёшгача бўлган тадқиқотчиларнинг улуши Фоиз 46,2 47 48 49 50 52 56 61 8. 39 ёшгача бўлган тадқиқотчиларнинг умумий сонида юқори малакали илмий ходимларнинг (фан номзоди, фалсафа доктори, фан доктори) улуши Фоиз 11 13 15 17 19 20 25 30 9. Хорижий илмий ташкилот ва университетларга илмий стажировкага юборилган тадқиқотчиларнинг умумий сонида 39 ёшгача бўлган тадқиқотчиларнинг улуши Фоиз 30 35 40 44 47 50 60 70 10. Илмий-тадқиқотлар ва ишланмалар соҳасида сотилган маҳсулотларнинг (товарлар, ишлар ва хизматлар) умумий ҳажмида инновацион маҳсулотлар (товарлар, ишлар ва хизматлар)нинг улуши Фоиз 1,1 3 5 7 9 10 15 20 11. Ихтирочилик фаоллиги коэффициенти (республикада топширилган маҳаллий ихтироларга патентга талабномалар сони, аҳолининг ҳар 10 минг нафарига нисбатан) Бир-лик 0,14 0,35 0,5 0,7 1,0 1,2 1,5 2 12. Илмий-тадқиқот ва ишланмаларни амалга оширувчи ташкилотларда мавжуд машина ва ускуналарнинг умумий қийматида фойдаланиш даври 5 йилгача бўлган машина ва ускуналар қийматининг улуши Фоиз 12 15 20 24 27 30 40 50 13. Илмий-тадқиқот ва ишланмалар соҳасидаги технологик инновацияларга харажатларнинг умумий ҳажмида ташкилотнинг ўз кучи билан бажарилган технологик инновацияларга харажатларнинг улуши Фоиз 7 11 15 17 21 25 35 65 14. Технологик инновацияларга харажатларнинг умумий ҳажмида машина, асбоб-ускуна ва дастурий воситалар сотиб олиш харажатларининг улуши Фоиз 54 52 50 48 45 40 30 15 15. Илмий-тадқиқот ва ишланмалар соҳасидаги инновацион маҳсулотлар (товарлар, ишлар ва хизматлар) ҳажмида инновацион товар, ишлар ва хизматларнинг янги сотув бозорлари улуши Фоиз 5 6 7 8 9 10 12 15
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 29 октябрдаги ПФ-6097-сон Фармонига 2-ИЛОВА
Илм-фанни 2030 йилгача ривожлантириш концепциясини 2020 — 2022 йилларда амалга ошириш бўйича
Т/р Чора-тадбирлар номи Амалга ошириш механизми Ижро муддати Молиялаштириш манбаси Масъул ижрочилар I. Илм-фан соҳасида бошқарув тизимини такомиллаштириш 1. Илм-фанга лойиҳавий бошқарув тизимини жорий қилиш. 1. Илм-фан йўналишлари бўйича тематик лойиҳалар портфелини шакллантириш. 2. Ваколатли орган веб-саҳифасида мунтазам эълонларни бериб бориш. 3. Лойиҳаларни техник ва илмий экспертизадан ўтказиш. 4. Молиялаштиришга тавсия этиш. Белгиланган муддатларда Илмий лойиҳаларга Давлат бюджетидан ажратиладиган маблағлар Инновацион ривожланиш вазирлиги , вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 2. Давлат бошқаруви органлари ва хўжалик бирлашмалари ҳузуридаги илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларининг илмий йўналишларини жаҳонда илм-фаннинг ривожланиш тенденциялари талаблари, иқтисодиёт тармоқлари ва ижтимоий соҳанинг эҳтиёжларидан келиб чиққан ҳолда тўлиқ инвентаризациядан ўтказиш. 1. Давлат бошқаруви органлари ва хўжалик бирлашмалари ҳузуридаги илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларининг рўйхатини тузиш. 2. Илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларида тадқиқотлар амалга оширилаётган илмий йўналишларни хатловдан ўтказиш. 3. Тадқиқотлар амалга оширилаётган илмий йўналишларни жаҳонда илм-фаннинг ривожланиш тенденциялари талаблари, иқтисодиёт тармоқлари ва ижтимоий соҳанинг эҳтиёжлари асосида қиёсий таҳлил қилиш. 4. Илмий йўналишларни модернизация қилиш ва ушбу йўналишларда илмий-тадқиқот ишларини ташкил этиш чора-тадбирларини белгилаш. 2020 йил ноябрь 2020 йил декабрь 2021 йил январь 2021 йил март - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги , Қишлоқ хўжалиги вазирлиги , манфаатдор вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 3. Маҳаллий илмий салоҳиятнингдавлат илмий-техник экспертизасини ва илм-фанни ривожлантиришнинг устувор йўналишларини мустақил илм-фан аудитини ўтказиш. 1. Илм-фан аудити учун техник вазифа ва талабномани шакллантириш. 2. Аудит ўтказувчилардан таклиф олиш ва танлаш. 3. Аудитни ҳар 3 йилда ўтказиш ва аудит натижалари бўйича Вазирлар Маҳкамасига ҳисобот киритиш. 2020 — 2022 йиллар ноябрь 2020 — 2022 йиллар декабрь 2022 йил сентябрь Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, илмий ташкилотлар 4. Илмий ташкилотларнинг миллий рейтинг тизимини шакллантириш. 1. Илмий ташкилотлар рейтингини ҳисоблаш методикасини тасдиқлаш. 2. Илмий ташкилотлар рейтингини тузиш ва эълон қилиш. 2020 йил ноябрь Ҳар йили май ойида эълон қилиш - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги , Қишлоқ хўжалиги вазирлиги , манфаатдор вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 5. Илмий соҳаларнинг технологик имкониятларини баҳолаб борувчи форсайт тадбирларини ўтказиш. 1. Илм-фан ва илмий фаолият аудити натижаси асосида форсайт учун техник вазифа ва талабномани шакллантириш. 2. Форсайт ўтказувчилардан таклиф олиш ва танлаш. 3. Форсайтни ўтказиш ва натижалари бўйича Вазирлар Маҳкамасига таклиф киритиш. 2020 йил ноябрь 2020 йил декабрь 2021 йил июнь - Инновацион ривожланиш вазирлиги , вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 6. Илмий ташкилотларнинг бошқарув тизимини ислоҳ қилиш. 1. Илмий ташкилотлар директорлигига иқтисодий билимга эга бўлган ёш мутахассисни тайинлаш ҳамда бош илмий маслаҳатчи лавозимини киритиш. 2. Янги раҳбарларни тайинлаш ва уларни Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Давлат бошқаруви академиясида ўқитиш. 3. Раҳбарлар малакасини мунтазам равишда ошириб бориш. 2020 йил декабрь 2021 йил январь — март, мунтазам Ҳар йили бир марта - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 7. Фан йўналишлари бўйича нодавлат нотижорат ташкилотлар сифатида Фан жамиятларини ташкил қилиш ва фаолиятини йўлга қўйиш. 1. Етакчи фан йўналишлари ва илмий мактабларни таҳлил қилиш ва рўйхатини шакллантириш. 2. Фан жамиятларини рўйхатдан ўтказиш ва фаолиятини йўлга қўйиш. 3. Йиллик ҳисоботларини эшитиш. 2020 йил декабрь 2021 йил январь Йил якунида Ижрочи ташкилотлар маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Адлия вазирлиги 8. Илм-фан соҳаларидаги устувор йўналишларни танлаб олиш ва фан соҳаларини тизимли босқичма-босқич ислоҳ қилиш. 1. Математика, биология, кимё ва геология соҳаларида илм-фанни ривожлантириш юзасидан белгиланган вазифалар ижросини таҳлил қилиш. 2. Таҳлиллар натижасига кўра ушбу йўналишларни ривожлантиришнинг қўшимча чора-тадбирларини ишлаб чиқиш. 2020 йил ноябрь 2020 йил декабрь, режа асосида - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 9. Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Илмий даражали кадрлар тайёрлаш ва олий таълимдан кейинги таълим соҳасида давлат бошқаруви тизимини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги қарори лойиҳасини тайёрлаш ва лойиҳада шу жумладан қуйидагиларни назарда тутиш: ваколатли давлат органида фалсафа доктори (PhD) ёки фан доктори (DSc) илмий даражалари тўғрисидаги ҳужжатларни тан олиш ва нострификация қилиш (эквивалентлигини қайд этиш) талаб этилмайдиган ҳолатларни белгилаш; Олий аттестация комиссиясининг амалдаги вазифа ва функцияларини қайта кўриб чиқиб, унинг фаолиятида самарадорлик, очиқлик ва шаффофликни янада ошириш, ходимлар меҳнатига ҳақ тўлаш тизимини яхшилаш. 1. Ишчи гуруҳи тузиш. 2. Қарор лойиҳасини вазирлик ва идоралар билан келишиш. 3. Қарор лойиҳасини белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2020 йил декабрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Олий аттестация комиссияси, Молия вазирлиги II. Илм-фан ва илмий фаолиятни молиялаштириш тизимини такомиллаштириш ҳамда молиялаштириш манбаларини диверсификациялаш 10. Илм-фан соҳасига давлат бюджетидан ажратиладиган маблағларни босқичма-босқич 2030 йилга ялпи ички маҳсулотнинг 2 фоиз миқдоригача, шу жумладан 2022 йилгача ялпи ички маҳсулотнинг 0,8 фоиз миқдоригача ошириш. Илм-фан соҳаси ва илмий-тадқиқот ишларини 2021 — 2023 йилларда молиялаштириш ҳажмини кенгайтириш ва молиялаштириш манбаларинидиверсификациялашнинг мақсадли параметрларини амалга ошириш. 2021 — 2023 йиллар Илм-фан соҳасига Давлат бюджетидан ажратиладиган маблағлар Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги , Қишлоқ хўжалиги вазирлиги , Молия вазирлиги , вазирлик ва идоралар 11. Илмий лойиҳаларни хусусий сектор ва тармоқ ташкилотлари билан тенг шерикликда молиялаштириш кўламини кенгайтириш. 1. Хусусий сектор ва тармоқ ташкилотлари билан давлат буюртмаси доирасида корхоналар муаммоларини ечимига қаратилган тематик лойиҳалар танловларини ташкил қилиш. 2. Танлов натижаларига кўра тенг шерикликда молиялаштиришни амалга ошириш. 2020 — 2022 йиллар Илмий лойиҳаларга Давлат бюджетидан ажратиладиган маблағлар, хусусий сектор ва тармоқ ташкилотлари маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 12. Илм-фан ва илмий фаолиятга хорижий давлатлар донор ташкилотларнинг грантлари, техник кўмак ва бошқа ташқи беғараз кўмак маблағларини жалб қилиш. 1. Лойиҳа паспортларини ишлаб чиқиш. 2. Донор ташкилотлар билан музокаралар ўтказиш ва келишиш. 3. Тегишли шартномаларга қўл қўйиш ва лойиҳани амалга ошириш устида ишлар олиб бориш. 4. Халқаро илмий фондларни Ўзбекистонда аккредитациядан ўтказиш. 2020 йил ноябрь 2020 йил ноябрь Келишувга асосан 2020 — 2022 йиллар - Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги , Инновацион ривожланиш вазирлиги , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Фанлар академияси 13. Инновацион ишланмалар ва стартап лойиҳаларни молиялаштириш мақсадида хорижий етакчи инвестицион компаниялар билан венчур фондларини ташкил қилиш. 1. Инновацион ишланмалар ва стартап лойиҳаларни молиялаштиришга хорижий етакчи инвестицион компанияларни жалб қилиш ва ҳамкорликда венчур фондларини ташкил қилиш бўйича чора-тадбирлар режасини ишлаб чиқиш. 2. Чора-тадбирлар режасида белгиланган вазифалар бажарилиши якунлари бўйича венчур фондларини ташкил қилиш юзасидан Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритиш. 3. Венчур фонди ёрдамида илмий ишланмаларни тижоратлаштиришни амалга ошириш. 2020 йил ноябрь 2021 йил май 2021-2022 йиллар - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги , Фанлар академияси 14. Илмий фаолиятга оид ҳудудий дастурларни маҳаллий бюджет маблағлари ҳисобидан молиялаштириш. 1. Илмий фаолиятга оид ҳудудий дастурларни ишлаб чиқиш. 2. Ҳудудий дастурларни маҳаллий бюджет маблағлари ҳисобидан молиялаштириш. 2020 йил ноябрь Белгиланган муддатларда Маҳаллий бюджет маблағлари Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, Инновацион ривожланиш вазирлиги 15. Илғор хорижий тажриба ва миллий амалиётни ўрганиш натижалари асосида қуйидагилар тасдиқланишини назарда тутувчи Ҳукумат қарори лойиҳасини Вазирлар Маҳкамасига киритиш: Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан бажариладиган давлат илмий-техникавий дастурлари доирасида лойиҳаларни амалга оширишни режалаштириш, молиялаштириш ва харажатларни ҳисобга олиш тартиби тўғрисидаги низом; Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан давлат илмий ташкилотларини базавий молиялаштириш тартиби тўғрисидаги низом. 1. Ишчи гуруҳи тузиш. 2. Қарор лойиҳасини вазирлик ва идоралар билан келишиш. 3. Қарор лойиҳасини белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2020 йил декабрь Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Молия вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар III. Юқори малакали илмий ва муҳандис кадрлар тайёрлаш ҳамда уларни илмий фаолиятга йўналтириш 16. Устувор илмий йўналишлар бўйича илмий кадрларни мақсадли тайёрлаш механизмини жорий этиш. 1. Фан докторларини тайёрлаш доирасида устувор илмий йўналишларни белгилаш, мазкур йўналишларда илмий кадрларга бўлган эҳтиёж ҳамда уларни тайёрлашда олий таълим муассасалари ва илмий ташкилотларнинг салоҳиятини ўрганиш. 2. Ўрганиш натижаларига кўра устувор илмий йўналишлар бўйича илмий кадрларни мақсадли тайёрлашга ўтиш. 2020 йил декабрь 2021 йил январь - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Олий аттестация комиссияси , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 17. Олимларни ижодий ва моддий рағбатлантириш тизимини жорий этиш, илмий ходимларнинг мақомини оширишни назарда тутувчи ижтимоий пакет ишлаб чиқиш. 1. Олимларни ижодий ва моддий рағбатлантириш бўйича илғор халқаро тажрибаларни ўрганиш. 2. Хорижий тажрибалар асосида олимларни ижодий ва моддий рағбатлантириш тизимини жорий этиш, илмий ходимларнинг мақомини ошириш юзасидан таклифлар ишлаб чиқиш ва белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 3. Илм-фанни ривожлантиришда маҳаллий, хорижий илмий ва муҳандис кадрлар иштирокини таъминлаш. 2020 йил декабрь 2021 йил февраль 2021-2022 йиллар - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 18. Давлат илмий ташкилотларида юқори малакали янги илмий кадрлар тайёрлаш амалиётини жорий қилиш. 1. Доцент ва профессор унвонини олишда докторантурадан кейинги орттирилган тажриба мавжудлигига оид қуйидагиларни назарда тутувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини тайёрлаш: кадрлар билан ишлашнинг стратегик бошқарувини жорий этиш; лавозимларнинг янги жадвалини тузиш; рақобатбардош иш ҳақи тўланишини таъминлаш. 2. Норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2021 йил март 2021 йил апрель - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Олий аттестация комиссияси , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 19. Мутахассисларни қайта тайёрлаш ва доимий равишда малакасини ошириш. 1. Инглиз тилини ўрганаётган олимлар учун турли ўқув курсларини ташкил қилиш. 2. Олий таълим муассасалари ва дунёнинг етакчи университетлари ўртасида ўқитувчилар ва талабалар бўйича дастурларни амалга ошириш. 3. Илм-фанни молиялаштириш ва инновацияларни қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари ҳисобига иқтидорли ёш олимларни етакчи хорижий илмий марказларда ўқитиш ва малака оширишига кўмаклашиш, уларнинг халқаро илмий-техник конференцияларда ва илмий лойиҳаларда иштирок этишларини, илмий ишларининг нашр этилишини таъминлаш . 4. Тадқиқотчилар ва олимлар учун профессионал тренинглар ташкил этиш. 2020 — 2022 йиллар Ижрочилар маблағлари Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги , Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, «Эл-юрт умиди» жамғармаси, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 20. Илмий даражали кадрлар тайёрлаш (таянч докторантура ва докторантура) институтини такомиллаштириш ва жаҳон андозаларига мослаштириш. 1. Етакчи илмий ташкилотлар ва университетларга мустақил илмий даражалар бериш ваколатларини кенгайтириб бориш. 2. Диссертация ҳимояси ва аттестация ўтказиш амалиётини илғор хорижий тажрибалар асосида тубдан ислоҳ қилиш. 2021 йил январь 2021 йил июнь - Олий аттестация комиссияси, Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 21. Илмий даражали кадрлар тайёрлаш (докторантура) институтига квоталар ажратиш ва уни мониторинг қилиш тизимини такомиллаштириш. Илмий даражали кадрлар тайёрлаш (докторантура) институтига квоталар ажратиш ва уни мониторинг қилиш тизимини тўлалигича ваколатли давлат органига юклатиш ва рақамлаштириш юзасидан таклифлар ишлаб чиқиш ҳамда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2021 йил январь - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 22. Грант лойиҳалари доирасида «фалсафа доктори (PhD) ва фан доктори (DSc)» тайёрлашга буюртма бериш ва уни молиялаштириш. 1. Илмий-тадқиқот ишларига давлат буюртмаси асосида молиялаштирилаётган грант лойиҳалари доирасида қисқа ва узоқ муддатли илмий стажировкаларга юбориш, халқаро илмий анжуманларда иштирокини таъминлаш. 2. Грант лойиҳалари доирасида фалсафа доктори (PhD) ва фан докторлари (DSc)ни тайёрлашга буюртмаларни шакллантириш ва молиялаштириш. 2020 — 2022 йиллар 2021 йил январь, белгиланган муддатларда Илмий лойиҳаларга Давлат бюджетидан ажратиладиган маблағлар Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Олий аттестация комиссияси , «Эл-юрт умиди» жамғармаси, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 23. Илмий ташкилотлар салоҳияти ва моддий-техника базасидан фойдаланган ҳолда юқори малакали илмий даражали кадрларни тайёрлашда иштирок этиш. 1. Илмий ташкилотлар олимларини таълим жараёнларига жалб этиш ва рағбатлантиришнинг ҳуқуқий механизмларини янада такомиллаштириш. 2. Тегишли йўналишдаги бакалавр ва магистрларнинг дарс жараёнидаги лаборатория амалиётини ташкил этиш учун олий таълим муассасалари билан келишув имзолаш. 2020 йил декабрь - Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, тизимида илмий ташкилотлар бўлган вазирлик, идора ва тармоқ ташкилотлари 24. 4та устувор йўналишлар — математика, биология, кимё ва геология соҳаларини устувор ривожлантириш. 1. Математика, биология, кимё ва геология соҳаларини устувор ривожлантиришга қаратилган илмий лойиҳаларни танловлар асосида шакллантириш. 2. Танловлар натижаларига кўра илмий лойиҳаларни амалга ошириш. 2020 йил декабрь 2021-2022 йиллар Илмий лойиҳаларга Давлат бюджетидан ажратиладиган маблағлар Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар 25. Ноёб қўлёзма, тошбосма китоблар ва тарихий ҳужжатларни ўрганиш, таҳлил қилиш ҳамда натижаларини тегишли соҳаларда кенг фойдаланиш бўйича Ўзбекистон Республикаси Президенти қарори лойиҳасини белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. Қарор лойиҳасида, шу жумладан қуйидагилар назарда тутилади: мамлакатимиздаги турли илмий ва таълим муассасаларида, музей ҳамда фондларда сақланаётган ноёб қўлёзма ва тошбосма асарларни тизимли ўқиб-ўрганиш, уларни таҳлил қилиш ва илмий муомалага киритиш. ёш тадқиқотчиларни жалб этиш, уларни касбий малакасини ошириш, манбашунос ва матншунос кадрлар тайёрлаш. Фанлар академиясининг Абу Райҳон Беруний номидаги Шарқшунослик институтининг фаолиятини тубдан такомиллаштириш. 2020 йил декабрь Давлат бюджети, Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари ва бошқа манбалар Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Маданият вазирлиги, Молия вазирлиги, вазирлик ва идоралар IV. Илм-фанни ривожлантиришнинг замонавий инфратузилмасини яратиш 26. И лмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларининг илмий лабораторияларини замонавий асбоб-ускуналар билан жиҳозлаш ҳамда бутловчи қисмлар билан таъминлаш. 1. Давлат буюртмаси асосида тасдиқланган илмий лойиҳаларга ажратилган маблағларнинг камида 40 фоизини моддий-техника базага йўналтириш. 2. Замонавий илмий асбоб-ускуналардан иборат лабораториялар ташкил этиш. 2020 — 2022 йиллар Илмий лойиҳаларга Давлат бюджетидан ажратиладиган маблағлар Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 27. Мавжуд илмий фаолият инфратузилмалари (илмий марказлар, илмий-тадқиқот институтлари ва олий ўқув юртлари) доирасида миллий илмий лабораториялар тармоғинияратиш. 1. Илмий ва технологик тараққиётнинг устувор йўналишлари бўйича дастур ва лойиҳаларнинг амалга оширилишини таъминлаш. 2. Глобал бозорда рақобатбардош илмий маҳсулотлар ва тижорий технологияларни ишлаб чиқиш. 3. Халқаро илмий-технологик ҳамкорликда иштирок этиш ҳамда ҳамкорликда илмий лойиҳаларни амалга ошириш асосида устувор илмий йўналишлар бўйича илмий кадрлар тайёрлаш. 2021 йил март 2022 йил ноябрь 2020 — 2022 йиллар Илмий ва илмий-техник фаолият натижаларини тижоратлаштириш Президент жамғармаси маблағлари, халқаро грантлар Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 28. Илмий ривожланишнинг устувор йўналишлари бўйича жамоавий фойдаланиладиган илмий лабораториялар ҳамда GLP ва GMP жаҳон стандартларига мос ускуналар билан жиҳозланган замонавий лаборатория мажмуаларини босқичма-босқич ташкил этиш. 1. Илмий ташкилотлар талаб ва эҳтиёжлари муҳокамасига бағишланган форсайт тадбирларини ташкил қилиш. 2. Йўналишлар бўйича таклифлар тайёрлаш ва лабораториялар масъулларини белгилаш. 3. Лабораторияларда бажариладиган лойиҳалар портфелини шакллантириш. 4. Давлат харидлари орқали жиҳозлар сотиб олишга техник шартларни шакллантириш. 5. Асбоб-ускуна сотиб олиш учун инвестициялар жалб қилиш, лабораториялар фаолиятини йўлга қўйиш ва уни натижадорлигини таъминлаш. 2020 йил декабрь 2021 йил март 2021 йил сентябрь 2021 йил октябрь 2021 йил ноябрь Илмий лойиҳаларга Давлат бюджетидан ажратиладиган маблағлар, халқаро грантлар, ижрочилар маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги , Қишлоқ хўжалиги вазирлиги , Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги , Молия вазирлиги , тизимида илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасалари мавжуд бўлган вазирлик ва идоралар 29. Нодавлат лойиҳа ва конструкторлик ташкилотларини ривожлантириш ҳамда инвестиция дастурлари доирасида қўллаб-қувватлаш. 1. Таклифлар ишлаб чиқиш ва йўналишларни белгилаш. 2. Конструкторлик ташкилотларини ташкил қилиш ва фаолиятини йўлга қўйиш. 3. Илмий ишланмаларни тижоратлаштириш бўйича чора-тадбирларлар ишлаб чиқиш. 2020 йил ноябрь 2021 йил ноябрь 2022 йил давомида - Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги , Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги , Адлия вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги , илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 30. Инновацион фаолият субъектларига хизмат кўрсатувчи янги инфратузилмаларни ташкил этиш ва уларнинг самарадорлигини ошириш. 1. Стартап акселераторлар фаолиятини кенгайтириш. 2. Технопарклар ташкил қилишни кенгайтириш. 3. Инновацион полигонлар фаолиятини йўлга қўйиш. 2020 йил ноябрь 2021 йил ноябрь 2022 йил давомида - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги , вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар 31. Водород энергетикаси технологиялари илмий-амалий инновацион марказини ташкил этиш. 1. Марказни ташкил қилиш бўйича Ҳукумат қарори лойиҳасини ишлаб чиқиш. 2. Қарор лойиҳасини вазирлик ва идоралар билан келишиш. 3. Қарор лойиҳасини белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2020 йил ноябрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси, Молия вазирлиги, Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар 32. 2020 — 2024 йилларда мамлакатда биотехнологияларни ривожлантириш. 1. Республикада биотехнологияларни ривожлантириш мақсадида мавжуд қонун ҳужжатларини инвентаризациядан ўтказиш. 2. Биотехнологияларни ривожлантириш юзасидан амалга ошириладиган чора-тадбирлар тўғрисида белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига таклиф киритиш. 2020 йил ноябрь 2020 йил декабрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар 33. Стартап фаолият тўғрисидаги қонунчиликни ривожлантириш. 1. Стартаплар фаолияти учун зарур шарт-шароитлар яратиш ва стартап лойиҳаларни қўллаб-қувватлаш бўйича илғор халқаро тажрибаларни ўрганиш. 2. Илғор хорижий тажриба асосида стартап фаолият тўғрисидаги қонунчиликни янада такомиллаштириш бўйича таклифларни белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2020 йил ноябрь 2020 йил декабрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Савдо-саноат палатаси , вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар 34. 2022 — 2030 йилларда Ўзбекистон Республикасини инновацион ривожлантириш стратегиясини тасдиқлаш. 1. 2019 — 2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини инновацион ривожлантириш стратегиясида белгиланган вазифаларнинг бажарилишини таҳлил қилиш асосида келгуси йилларда амалга ошириладиган устувор вазифаларни аниқлаш. 2. 2022 — 2030 йилларда Ўзбекистон Республикасини инновацион ривожлантириш стратегияси лойиҳасини ишлаб чиқиш учун форсайт тадбирларини ўтказиш. 3. 2022 — 2030 йилларда Ўзбекистон Республикасини инновацион ривожлантириш стратегияси лойиҳасини ишлаб чиқиш. 4. Стратегияни белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2020 йил декабрь 2021 йил давомида 2021 йил август 2021 йил сентябрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Молия вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар 35. Сунъий интеллектни босқичма-босқич ривожлантириш стратегиясини ишлаб чиқиш. 1. Мамлакатнинг интеллектуал ва технологик салоҳиятини ошириш бўйича илғор халқаро тажрибаларни ўрганиш. 2. Хорижий тажрибалар асосида сунъий интеллектни босқичма-босқич ривожлантириш стратегиясини ишлаб чиқиш. 3. Стратегия лойиҳасини белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2020 йил ноябрь 2020 йил декабрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги , вазирлик ва идоралар 36. Ихтирочилик ва рационализаторлик фаолиятини қўллаб-қувватлаш. 1. Ихтирочилик ва рационализаторлик фаолиятини қўллаб-қувватлаш бўйича норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини ишлаб чиқиш. 2. Норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритиш. 2021 йил октябрь 2021 йил декабрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги , вазирлик ва идоралар 37. Илм-фанни 2030 йилгача ривожлантириш концепциясида белгиланган вазифаларни бажариш, тегишли кўрсаткичларга эришиш, шунингдек чет элдаги илмий ютуқларни Ўзбекистон шароитида қўллаш мақсадида илмий-техник қидирув ва таҳлил тизимини ривожлантириш. 1. Илмий-техник қидирув ва таҳлил тизимини ривожлантириш учун ишчи гуруҳ тузиш. 2. Илмий-техник қидирув ва таҳлил тизимини ривожлантириш чора-тадбирлар дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 3. Хорижий давлатлар, илмий ташкилотлар ва компаниялар билан илмий ҳамкорликни ривожлантириш. 2020 йил ноябрь 2020 йил декабрь 2021 йил январь Ижрочилар маблағлари Ташқи ишлар вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Давлат хавфсизлик хизмати V. Илм-фан тараққиётига кўмаклашадиган замонавий ахборот муҳитини шакллантириш 38. Мамлакатнинг илмий салоҳиятига оид барча маълумотларни ўз ичига олган Миллий илмий портални яратиш. 1. Мамлакатнинг илмий салоҳиятига оид барча маълумотларни ўз ичига олган Миллий илмий портални яратиш. 2. Илмий-тадқиқот лойиҳаларини молиялаштириш учун мурожаатларни автоматик т?рзда топшириш ва рўйхатдан ўтказиш тизимини жорий қилиш. 2021 йил март 2021 йил июнь Илмий лойиҳаларга Давлат бюджетидан ажратиладиган маблағлар Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 39. Мамлакатнинг илмий-техник салоҳиятини баҳолаш. 1. Илм-фан соҳаси ҳолати ва уни янада ривожлантириш тенденцияларини таҳлил қилиш, маҳаллий илмий-техник салоҳиятнинг «кучли» ва «заиф» томонларини аниқлаш ва таҳлил қилиш. 2. Илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик ишларининг ижтимоий-иқтисодий ривожланишга таъсир қилувчи механизмларини ўрганиш. 3. Таҳлиллар ва ўрганиш натижалари асосида илмий-тадқиқот дастурларининг самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш. 2020 йил декабрь 2021 йил май 2021 йил июль - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 40. Илмий ва илмий-техникавий ривожланишни прогнозлаш. 1. Мамлакатимизда ва хорижда илмий тадқиқотлар натижаларига бўлган талабни аниқлаш. 2. Илмий-техникавий ривожланишнинг миллий устувор йўналишларини белгилаш. 3. Мамлакатимиз илм-фанини ва унинг саноат билан ўзаро ҳамкорлигиниривожлантириш механизмларини ишлаб чиқиш. 2020 йил ноябрь 2020 йил декабрь 2021 йил февраль - Инновацион ривожланиш вазирлиги , Фанлар академияси , Олий ва ўрта махсустаълим вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 41. Нуфузли халқаро илмий-техник маълумотлар базаларида илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларининг илмий салоҳиятини ошириш чораларини кўриш. 1. Нуфузли халқаро илмий-техник маълумотлар базаларига киритиш учун салоҳияти юқори бўлган илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасалари илмий журналларини аниқлаш ва уларни мазкур базаларга киритиш бўйича ташкилий ишларни амалга ошириш. 2. Нуфузли халқаро илмий-техник маълумотлар базаларида илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларининг илмий ходимлари ва профессор-ўқитувчилар тўғрисидаги маълумотларни хатловдан ўтказиш, рўйхатдан ўтмаган республика илмий ташкилотлари ва олий таълим муассасалари ҳақида маълумотлар киритиш. 3. Олимлар томонидан чоп этиладиган мақолаларнинг соҳаларга тақсимланишидан келиб чиққан ҳолда илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасалари илмий журналларини нуфузли халқаро илмий-техник маълумотлар базаларига киритиш учун мақсадли йўналтириш. 2020 — 2022 йиллар - Олий таълим вазирлиги , Фанлар академияси , Инновацион ривожланиш вазирлиги , Соғлиқни сақлаш вазирлиги, вазирлик ва идоралар, илмий ташкилотлар, тармоқ корхоналари 42. Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан тиббиёт йўналишидаги олий таълим муассасалари ва илмий ташкилотлар, ихтисослаштирилган илмий-амалий марказлардаги фан номзоди, фалсафа доктори (PhD) ва фан доктори (DSc) илмий даражаларига ҳамда доцент, профессор, академик илмий унвонларига эга бўлган барча ходимлар томонидан бир йилда камида битта «Web of Science» ва «Scopus» маълумотлар базасига киритилган халқаро илмий журналларда мақолалар чоп этилишини таъминлаш. Тегишли чора-тадбирларни амалга ошириш. 2020 — 2022 йиллар - Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги , Фанлар академияси 43. Илмий ташкилотларни тадқиқотларни олиб бориш, маълумотларни таҳлил қилиш ҳамда рақамли моделлаштириш учун махсус электрон дастурлар билан таъминлаш. 1. Зарур дастурий таъминотларрўйхатини ва электрон дастурлар комплексини шакллантириш. 2. Тармоқ ташкилотлари ва корхоналарнинг махсус жамғарма маблағлари ҳисобидан шакллантирилган рўйхат асосида дастурий маҳсулотлар харидини молиялаштириш. 3. Харид қилинган ва институтларга ўрнатилган электрон дастурларни доимий равишда долзарблигини таъминлаш чораларини кўриш — тегишли лицензия ва рухсатномаларни янгилаб бориш. 2020 йил ноябрдан бошлаб Илмий ташкилотлар маблағлари Илмий ташкилотлар, вазирлик ва идоралар, тармоқ корхоналари 44. Тармоқ корхоналарида мавжуд техник-технологик муаммолар ечимига тегишли илмий ташкилотларни кенг жалб қилиб бориш билан алоқаларни жадаллаштириш. 1. Тармоқ корхоналаридаги инновацион бўлимлар фаолиятини такомиллаштириш. 2. Илмий ташкилотлар билан ишларни ташкил этиш, корхонада ихтирочилик ва рационализаторлик фаолиятини йўлга қўйиш, мавжуд муаммоларни аниқлаш ва улар ечимига илмий ташкилотларни жалб қилиш, эришилган илмий-тадқиқот натижаларини жорий этиш каби вазифаларни ўз ичига олган бўлим низомини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. 2020 йил ноябрь - Хўжалик юритувчи субъектлар, илмий ташкилотлар
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 29 октябрдаги ПФ-6097-сон Фармонига 3-ИЛОВА
Илм-фан соҳаси ва илмий-тадқиқот ишларини 2021 — 2023 йилларда молиялаштириш ҳажмини кенгайтириш ва молиялаштириш манбаларини диверсификациялашнинг
Т/р Харажатлар моддаларининг номи Валюта тури Молиялаштириш манбаси Жами * Шу жумладан йиллар бўйича: 2021 йил 2022 йил 2023 йил Жами харажатлар млн сўм 8 715 309,1 1 592 137,1 2 508 927,6 4 614 244,4 минг АҚШ доллари 284 515,4 30 283,1 102 542,3 151 690 шу жумладан: I. 2018 — 2021 йилларда илмий ташкилотларнинг моддий-техника базасини мустаҳкамлаш дастурини амалга ошириш харажатларини молиялаштириш, шу жумладан: млн сўм 116 019,4 323 52,1 29 905,3 - минг АҚШ доллари 32 270,8 8 713,1 7 422,3 - 1.1. Илмий ташкилотларнинг бино ва иншоотларини реконструкция қилиш ва капитал таъмирлаш харажатларига ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 116 019,4 32 352,1 29 905,3 - 1.2. Замонавий илмий асбоб-ускуналар билан жиҳозлаш харажатларига ажратиладиган маблағлар ** минг АҚШ доллари Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари 30 375,3 8 201,3 6 986,3 - 1.3. Зарур бутловчи қисмлар, сарфланувчи материаллар ва реактивлар билан таъминлаш харажатларига ажратиладиган маблағлар ** минг АҚШ доллари Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари 1 895,5 511,8 436 - II. 2022 — 2025 йилларда илмий ташкилотларнинг моддий-техника базасини мустаҳкамлаш дастурининг II-босқичини амалга ошириш асосида илмий-инновацион фаолият инфратузилмасини ривожлантиришга ажратиладиган маблағлар *** млн сўм Давлат бюджети маблағлари 250 000 - - 250 000 минг АҚШ доллари Давлат бюджети маблағлари 50 000 - - 50 000 III. Мунтазам равишда эълон қилиб бориладиган тематик илмий лойиҳаларни молиялаштириш , шу жумладан: млн сўм 711 502,4 184 621,2 227 239,5 299 641,7 3.1. Тематикамалий лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 439 265,8 120 000 138 578,3 180 687,5 3.2. Тематик инновацион лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 272 236,6 64 621,2 88 661,2 118 954,2 IV. Мақсадли илмий лойиҳаларни молиялаштириш, шу жумладан: млн сўм 776 115,4 113 295,1 274 688,2 388 132,1 4.1. Мақсадли амалий лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 330 000 30 000 120 000 180 000 4.2. Мақсадли инновацион лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 220 000 20 000 80 000 120 000 4.3. Мақсадли фундаментал лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 226 115,4 63 295,1 74 688,2 88 132,1 V. Илмий фаолиятга оид ҳудудий дастурларни молиялаштириш , шу жумладан: млн сўм 364 000 28 000 112 000 224 000 5.1. Ҳудудий амалий лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Маҳаллий бюджет маблағлари 208 000 16 000 64 000 128 000 5.2. Ҳудудий инновацион лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Маҳаллий бюджет маблағлари 156 000 12 000 48 000 96 000 VI. Илмий тадқиқотларнинг устувор йўналишлари бўйича ташаббускор илмий лойиҳаларни молиялаштириш, шу жумладан: млн сўм 644 524,7 133 612,9 234 363,2 276 548,6 6.1. Амалий лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 557 782,9 109 331,8 205 711,5 242 739,6 6.2. Инновацион лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 86 741,8 24 281,1 28 651,7 33 809 VII. Устувор тажриба-конструкторлик ва «стартап» лойиҳаларни молиялаштириш , шу жумладан: млн сўм 294 000 42 000 84 000 168 000 7.1. Тажриба-конструкторлик лойиҳаларига ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 14 000 2 000 4 000 8 000 7.2. «Стартап» лойиҳаларга ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 280 000 40 000 80 000 160 000 VIII. Илмий кадрларнинг «Академик ҳаракатчанлик» дастурини амалга ошириш харажатларини молиялаштириш , шу жумладан: млн сўм 37 051,7 5 293,1 10 586,2 21 172,4 8.1. Илмий кадрларнингхизмат сафарлари харажатларига ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 3 941 563 1 126 2 252 8.2. Илмий кадрларнингилмий-тадқиқот ва олий таълим муассасаларидагиноёб илмий объектлар, илмий асбоб-ускуналардан жамоавий фойдаланиш марказлари, илмий лабораториялар ва тажриба-конструкторлик бюролари моддий-техника базасидан фойдаланиш харажатларига ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 8 912,4 1 273,2 2 546,4 5 092,8 8.3. Илмий кадрларнинг илмий маслаҳатчилари меҳнатига тўланадиган иш ҳақи тўловлари учун ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 24 198,3 3 456,9 6 913,8 13 827,6 IX. Таянч докторантура, докторантура ва стажёр-тадқиқотчилик институти орқали илмий даражали кадрлар тайёрлаш харажатларини молиялаштириш, шу жумладан: млн сўм 139 498,6 23 423,7 52 133,1 63 941,9 минг АҚШ доллари 960 - 320 640 9.1. Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан таянч докторантура ва докторантурада илмий даражали кадрлар тайёрлаш харажатларини молиялаштириш млн сўм Давлат бюджети маблағлари 83 678,8 23 423,7 27 640 32 615,2 9.2. Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан таянч докторантура ва докторантурада илмий даражали кадрлар тайёрлаш квотасини магистратура қабул квотасининг камида 30 фоизигача ошириш харажатларини молиялаштириш млн сўм Давлат бюджети маблағлари 31 453,5 - 12 581,4 18 872,1 9.3. Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан стажёр-тадқиқотчилик институтига ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 7 782,3 - 3 619,7 4 162,6 9.4. Хўжалик бирлашмаларининг буюртмасига асосан ҳамда уларнинг маблағлари ҳисобига таянч докторантура ва докторантурада тўлов-контракт асосида юқори малакали кадрлар тайёрлаш харажатларини молиялаштириш млн сўм Хўжалик бирлашмалари маблағлари 16 584 - 8 292 8 292 9.5. Етакчи олий таълим муассасалари ва илмий ташкилотларда таянч докторантура ва докторантурага хорижий фуқароларнинг таълим олишини ташкил этиш ҳисобига жалб этиладиган маблағларнинг прогноз кўрсаткичлари минг АҚШ доллари Хорижий фуқаролар маблағлари 960 100 320 640 X. Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси эҳтиёжлари учун ажратиладиган маблағлар млн сўм Давлат бюджети маблағлари 331 000 100 000 110 000 121 000 XI. Халқаро илмий ҳамкорликни ривожлантириш ва қўшма фундаментал, амалий ва инновацион лойиҳаларни молиялаштириш , шу жумладан: млн сўм 92 654 8 030 36 208 48 416 минг АҚШ доллари 13 660 2 410 4 550 6 700 11.1. Қўшма илмий лойиҳаларни молиялаштириш млн сўм Давлат бюджети маблағлари 90 924 7 800 35 708 47 416 11.2. Нуфузли хорижий журналларда мақолаларни чоп этиш ва техник кўмак марказлари — «Рroof reading» хизматлари харажатларини молиялаштириш минг АҚШ доллари Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари 330 30 100 200 11.3. Хорижий давлатларнинг нуфузли илмий ва таълим муассасаларига докторантурада ўқитишга юбориш харажатларини молиялаштириш минг АҚШ доллари Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари, «Эл-юрт умиди» жамғармаси маблағлари 500 50 150 300 11.4. Хорижий давлатларнинг нуфузли илмий ва таълим муассасаларига қисқа муддатли стажировкаларга юбориш харажатларини молиялаштириш минг АҚШ доллари Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари, «Эл-юрт умиди» жамғармаси маблағлари 3 560 860 1 200 1 500 11.5. Халқаро илмий-инновацион ташкилотларга аъзолик бадаллари учун харажатларни молиялаштириш млн сўм Давлат бюджети маблағлари 1 400 200 400 800 11.6. Халқаро илмий маълумотлар базасидан фойдаланиш харажатларини молиялаштириш минг АҚШ доллари Давлат бюджети маб?ағлари 1 200 300 400 500 11.7. Олим ва мутахассисларнинг халқаро анжуманларда, ўқув-тренинг семинарларида ҳамда илмий стажировкаларда иштирокини мақсадли молиялаштириш минг АҚШ доллари Давлат бюджети маблағлари 900 200 300 400 11.8. Илмий-тадқиқот ва олий таълим муассасаларига хорижий грантларни жалб қилишнинг прогноз кўрсаткичлари минг АҚШ доллари Халқаро донор ташкилотлар маблағлари 6 000 1 000 2 000 3 000 11.9. Илмий тадқиқотлар натижаларини белгиланган тартибда маҳаллий ва халқаро миқёсда патентлаш ва тижоратлаштириш учун интеллектуал мулк объектларини баҳолаш харажатларини молиялаштириш минг АҚШ доллари Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари 1 500 - 500 1 000 XII. Давлат илмий экспертизасини ташкил этиш харажатларини молиялаштириш , шу жумладан: млн сўм 4 286,9 1 200 1 416 1 670,9 минг АҚШ доллари 760 160 250 350 12.1. Маҳаллий экспертлар учун тўловларни амалга оширишни молиялаштириш млн сўм Давлат бюджети маблағлари 4 286,9 1 200 1 416 1 670,9 12.2. Хорижий экспертлар учун тўловларни амалга оширишни молиялаштириш минг АҚШ доллари Давлат бюджети маблағлари 760 160 250 350 XIII. Илмий-инновацион фаолиятга хизмат кўрсатувчи инфратузилмалар ва тажриба-конструкторлик ишларини молиялаштириш ҳажмини босқичма-босқич ошириш , шу жумладан: млн сўм 2 617 547,2 708909 825 584,1 1 083 054,1 13.1. Илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларида тажриба-конструкторлик марказларини ташкил этиш харажатларини молиялаштириш млн сўм Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари 171 914,6 11 642,6 17 808 142 464 13.2. Илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларида илмий асбоб-ускуналардан жамоавий фойдаланиш марказларини ташкил этиш харажатларини молиялаштириш млн сўм Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари 15 900 - 6 360 9 540 13.3. Етакчи олий таълим муассасалари ва илмий ташкилотларда «Илмий-инновацион технопарклар» ва илм-фан кластерларини ҳамда «бизнес ва стартап акселераторлар» фаолиятини ташкил қилиш харажатларини молиялаштириш млн сўм Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари 16 484,2 584,2 6 360 9 540 13.4. Ёшлар академияси ва унинг ҳудудий бўлинмалари фаолиятини, моддий-техника базасини мустаҳкамлаш харажатларини молиялаштириш млн сўм Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари 8 200,8 1 000 3 750,4 3 450,4 13.5. Ноёб илмий объектларни сақлаш харажатларини молиялаштириш млн сўм Давлат бюджети маблағлари 64 956,2 18 182,8 21 455,7 25 317,7 13.6. Олий таълим муассасалари ҳузуридаги инновация жамғармалари маблағлари ҳисобидан илмий ва инновацион лойиҳаларни (ишланмаларни) молиялаштириш млн сўм Олий таълим муассасалари ҳузуридаги инновация жамғармалари маблағлари 17 600 4 500 5 900 7 200 13.7. Давлат ташкилотларида илмий-педагогик фаолият билан шуғулланаётган, таълим ва илм-фан соҳасида фаолият олиб бораётган фан номзоди ёки фалсафа доктори (PhD) (ёки унга тенглаштирилган илмий даражалар) илмий даражаларига эга ходимларга 30 фоиз, фан доктори ёки фан доктори (DSc) (ёки унга тенглаштирилган илмий даражалар) илмий даражасига эга ходимларга 60 фоиз ойлик иш ҳақига устамаларни тўлаб бериш харажатларини молиялаштириш млн сўм Давлат бюджети маблағлари 1041 750 300 000 345 000 396 750 13.8. Илм-фан ва таълим-тарбияни ривожлантириш «Зиё Форум» махсус фонди маблағлари ҳисобидан илм-фан ва таълимга оид ташаббускор лойиҳаларни молиялаштириш млн сўм Илм-фан ва таълим-тарбияни ривожлантириш «Зиё Форум» махсус фонди маблағлари 680 000 200 000 220 000 260 000 13.9. Илмий-тадқиқот муассасаларига бюджетдан ташқари маблағларни жалб қилиш асосида уларнинг моддий-техника базасини мустаҳкамлаш харажатларини молиялаштириш млн сўм Илмий-тадқиқот ва олий таълим муассасаларининг бюджетдан ташқари маблағлари 600 742 173 000 198 950 228 792 XIV. Устав фондида 50 ва ундан ортиқ фоиз давлат улуши бўлган хўжалик жамиятларидаги давлат улуши бўйича ҳисобланадиган дивидендларнинг ҳамда давлат корхоналарининг Давлат бюджетига ажратмаларининг прогноз кўрсаткичлари , шу жумладан: млн сўм 2 202 357,6 172 000 451 320 1 579 037,6 14.1. Фаолият кўрсатаётган тармоқ илмий ташкилотларни сақлаш, моддий-техника ва илмий-лаборатория базасини мустаҳкамлаш харажатларини молиялаштириш млн сўм Хўжалик юритувчи субъектлар инновацион фаолиятни қўллаб-қувватлаш жамғармалари маблағлари 1160 000 40 000 160 000 960 000 14.2. Янги ташкил этиладиган тармоқ илмий ташкилотларни сақлаш, моддий-техника ва илмий-лаборатория базасини мустаҳкамлаш харажатларини молиялаштириш млн сўм Хўжалик юритувчи субъектлар инновацион фаолиятни қўллаб-қувватлаш жамғармалари маблағлари 740 000 48 000 192 000 500 000 14.3. Янги техника ва технологияларни ишлаб чиқиш, зарур тажриба-саноат синовларини ўтказиш, маҳсулотларнинг тажриба партияларни ва сериялаб ишлаб чиқаришни йўлга қўйишга тайёрлаш чора-тадбирларини амалга ошириш билан боғлиқ тадбирларни молиялаштириш млн сўм Хўжалик юритувчи субъектлар инновацион фаолиятни қўллаб-қувватлаш жамғармалари маблағлари 85 737,6 24 000 28 320 33 417,6 14.4. Мос йўналишдаги илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасалари билан илмий-тадқиқот ишларини бажариш бўйича тузилган шартномаларда кўзда тутилган тадбирларни молиялаштириш млн сўм Хўжалик юритувчи субъектлар инновацион фаолиятни қўллаб-қувватлаш жамғармалари маблағлари 71 448 20 000 23 600 27 848 14.5. Мос йўналишдаги илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларининг моддий-техника ва илмий-лаборатория базасини мустаҳкамлаш, уларнинг экспериментал тадқиқотлар ўтказиш, илмий ишланмаларни жорий этиш, илмий-техник ходимларни моддий рағбатлантириш ва малакасини ошириш харажатларини молиялаштириш млн сўм Хўжалик юритувчи субъектлар инновацион фаолиятни қўллаб-қувватлаш жамғармалари маблағлари 107 172 30 000 35 400 41 772 14.6. Рационализаторлик ғоялари муаллифларини моддий рағбатлантириш харажатларини молиялаштириш млн сўм Хўжалик юритувчи субъектлар инновацион фаолиятни қўллаб-қувватлаш жамғармалари маблағлари 38 000 10 000 12 000 16 000 XV. Илмий ва илмий-техник фаолият натижаларини тижоратлаштириш Президент жамғармаси маблағлари ҳисобидан лойиҳаларни молиялаштириш , шу жумладан: минг АҚШ доллари 100 000 16 000 35 000 49 000 15.1. Илмий ва инновацион фаолият натижаларини татбиқ этиш, шунингдек кейинчалик серияли ишлаб чиқариш учун инновацион маҳсулотнинг тажриба-саноат партияларини ишлаб чиқариш харажатларини молиялаштириш минг АҚШ доллари Илмий ва илмий-техник фаолият натижаларини тижоратлаштириш Президент жамғармаси маблағлари 25 000 3 000 8 000 14 000 15.2. Юқори технологик тадбиркорлик стартап-лойиҳаларни биргаликда молиялаштириш орқали амалий натижалар олишга қаратилган илмий, илмий-техник ва инновацион фаолиятни рағбатлантириш харажатларини молиялаштириш минг АҚШ доллари Илмий ва илмий-техник фаолият натижаларини тижоратлаштириш Президент жамғармаси маблағлари 20 000 3 000 7 000 10 000 15.3. Таъсисчиларидан бири устав фондга ўз улуши сифатида интеллектуал мулк объектини ёки тайёр технологияни киритиш орқали янги тузилаётган тижорат ташкилотининг устав капиталига инвестиция қилиш мақсадида лойиҳаларни молиялаштириш ёки биргаликда молиялаштириш харажатлари минг АҚШ доллари Илмий ва илмий-техник фаолият натижаларини тижоратлаштириш Президент жамғармаси маблағлари 55 000 10 000 20 000 25 000 XVI. Фанлар академияси илмий ташкилотларининг илмий ходимлари меҳнатига ҳақ тўлашни тўғридан-тўғри Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан қоплашга йўналтирилган базавий молиялаштириш механизмларини такомиллаштириш млн сўм Давлат бюджети маблағлари 192 800 40 600 60 900 91 300 16.1. Фанлар академиясининг илмий ташкилотларини тўғридан-тўғри Давлат бюджетидан молиялаштириш харажатлари млн сўм Давлат бюджети маблағлари 192800 40 600 60 900 91 300 XVII. Илм-фан ва инновация фаолиятини ривожлантиришга халқаро кредит ташкилотларининг маблағларини имтиёзли шартларда жалб қилиш , шу жумладан: минг АҚШ доллари Халқаро кредит ташкилотларининг маблағлари 113 000 3 000 55 000 55 000 17.1. Жаҳон банкининг узоқ муддатли имтиёзли кредит маблағларини жалб қилиш ва илмий-инновацион лойиҳаларни молиялаштиришга йўналтириш минг АҚШ доллари Жаҳон банкининг узоқ муддатли имтиёзли кредитлари 100 000 - 50 000 50 000 17.2. Жаҳон банкининг кредит маблағлари ҳисобига қишлоқ хўжалиги соҳасидаги инновацион лойиҳаларни молиялаштириш минг АҚШ доллари Жаҳон банкининг узоқ муддатли имтиёзли кредитлари 13 000 3 000 5 000 5 000
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 29 октябрдаги ПФ-6097-сон Фармонига 4-ИЛОВА
Илм-фан соҳаси ва илмий-тадқиқот ишларини 2021 — 2023 йилларда молиялаштириш ҳажмини кенгайтириш ва молиялаштириш манбаларини диверсификациялашнинг мақсадли параметрларига эришиш бўйича
Т/р Чора-тадбирлар номи Амалга ошириш шакли ва механизми Ижро муддати Молиялаштириш манбаси Масъул ижрочилар I. И лм-фан соҳаси ва илмий-тадқиқот ишларини молиялаштириш ҳажмини кенгайтириш ва молиялаштириш манбаларини диверсификациялашнинг норматив-ҳуқуқий асосларини унификациялаш ва такомиллаштириш чора-тадбирлари 1. Илмий фаолиятга оид давлат дастурлари лойиҳаларини ишлаб чиқиш, технологиялар трансфери ва тижоратлаштириш фаолиятини молиялаштириш учун илм-фан ва технологияларни ривожлантиришнинг устувор йўналишларини белгилаш. Фан ва технологиялар бўйича республика кенгашининг баёни лойиҳаси. Лойиҳада илғор хорижий тажрибалар ва маҳаллий амалиётни чуқур таҳлил қилиш натижалари асосида илм-фан ва технологияларни ривожлантиришнинг устувор йўналишларини белгилаш тартиби назарда тутилади. 2021 йил январь - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги, Молия вазирлиги, Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги 2. Илмий фаолиятга оид давлат дастурлари доирасида лойиҳаларни амалга оширишни режалаштириш, молиялаштириш ва харажатларни ҳисобга олиш тартибини такомиллаштириш. Вазирлар Маҳкамаси қарори лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан: илмий ходимлар меҳнатига ҳақ тўлаш; илмий лойиҳаларни амалга ошириш учун сарфланадиган харажатлар калькуляциясини ҳисоблаш; илмий лойиҳаларни амалга ошириш учун сарф-харажатларни режалаштириш ва классификациялаш; илмий ишланмаларнинг таннархини режалаштириш; илмий лойиҳаларни амалга оширишни молиялаштириш ва ажратилган маблағлардан фойдаланишни назорат қилиш тартибини белгилаш; илмий лойиҳаларни амалга ошириш учун ажратилган маблағлардан фойдаланиш ҳисобини юритиш ва назорат қилиш назарда тутилади. 2020 йил декабрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар 3. Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан давлат илмий ташкилотларини базавий молиялаштириш тартибини белгилаш. Вазирлар Маҳкамаси қарори лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан: Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан давлат илмий ташкилотларнинг бино ва иншоотларини сақлаш харажатларини молиялаштириш, уларнинг айрим тоифадаги ходимлари меҳнатига ҳақ тўлаш тартибини белгилаш; базавий молиялаштириш субъектлари рўйхатини шакллантириш; базавий молиялаштириш субъектларини молиялаштириш тартиби; ҳисобга олиш ва ҳисобдорлик тартибини белгилаш назарда тутилади. 2020 йил декабрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар 4. Илмий кадрларнинг «Академик ҳаракатчанлиги» дастурини шакллантириш, амалга ошириш, молиялаштириш ва мониторинг қилиш тартибини ишлаб чиқиш. Вазирлар Маҳкамаси қарори лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан: илмий-тадқиқот ўтказиладиган ташкилотлар рўйхатини шакллантириш; илмий кадрларнинг «Академик ҳаракатчанлиги» дастурини шакллантириш ва амалга ошириш; илмий кадрларнинг «Академик ҳаракатчанлиги» дастурини молиялаштириш ва унинг мониторингини амалга ошириш тартиби назарда тутилади. 2020 йил декабрь - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Молия вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар 5. Етакчи олий таълим муассасаларида «Илмий-инновацион технопарклар», «Илм-фан кластерлари» ҳамда «Бизнес ва стартап акселераторлар» фаолиятини йўлга қўйиш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан етакчи олий таълим муассасаларида «Илмий-инновацион технопарклар», «Илм-фан кластерлари» ҳамда «Бизнес ва стартап акселераторлар» фаолиятини йўлга қўйиш назарда тутилади. 2021 йил май - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар 6. Замонавий илмий асбоб-ускуналардан жамоавий фойдаланиш марказлари фаолиятини йўлга қўйиш. Идоралараро норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан : илмий ташкилотлар ва олий таълим муассасаларида замонавий илмий асбоб-ускуналардан жамоавий фойдаланиш марказларини ташкил этиш; марказлар фаолиятини молиялаштириш манбаларини белгилаш; марказлар фаолиятини мониторинг қилиш тартибини белгилаш назарда тутилади. 2021 йил август - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар II. Олим ва мутахассисларнинг илмий ишланмалари натижаларини амалга оширилишини рағбатлантириш, илм-фан нуфузини ошириш 7. О лимлар томонидан тайёрланган илмий мақолалар матнини юқори рейтингга эга бўлган журналлар талабларига мувофиқ таҳрир қилиш, ёзма инглиз тили матнини яхшилаш, орфографик ва грамматик хатоликларни бартараф этиш, белгиланган техник талабларга мослаштириш мақсадида «Proоfreading Service» хизмати самарадорлигини ошириш. Амалий чора-тадбирлар. Амалий чора-тадбирларда, шу жумладан: илмий мақолалар илмий мақола чоп этилиши режалаштирилаётган юқори рейтингга эга илмий журнал(лар)нинг техник талабларига мос тарзда расмийлаштирилган ҳолда Инновацион ривожланиш вазирлигига Microsoft Word (.doc ёки .docx) форматида инглиз тилида тақдим этилишини назарда тутувчи интерфаол хизматни такомиллаштириш; ушбу хизматдан мамлакатимизда фаолият юритаётган барча ташкилотларда меҳнат қилаётган фуқаролари ёки фуқаролиги бўлмаган олим ва мутахассисларнинг бепул фойдаланишларини таъминлаш назарда тутилади. 2021 йил октябрь Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги 8. Давлат илмий техникавий дастурлари доирасида амалга оширилаётган лойиҳалар натижаларини нуфузли халқаро (Web of science, Scopusва бошқалар) илмий нашрларда (импакт фактори 1 ва ундан юқори бўлган) чоп этилган мақолалар муаллифларини моддий рағбатлантириш. Амалий чора-тадбирлар. Амалий чора-тадбирларда, шу жумладан и лмий лойиҳалар натижаларини нуфузли халқаро (Web of science, Scopusва бошқалар) илмий нашрларда (импакт фактори 1 ва ундан юқори бўлган) чоп этилган мақолалар муаллифларини моддий рағбатлантиришни назарда тутувчи интерфаол хизматни йўлга қўйиш назарда тутилади. 2021 йил 1 январдан бошлаб Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги 9. Илмий фаолиятга оид давлат дастурлари доирасида бажариладиган илмий лойиҳаларни амалга оширишда фан ва технологиялар соҳасида илғор хорижий илмий марказлар ва университетларнинг етакчи олимлари ва мутахассисларини ижрочи сифатида жалб этиш. Амалий чора-тадбирлар. Амалий чора-тадбирларда, шу жумладан и кки томонлама келишув шартномалари доирасида ҳамкорликни белгилаш назарда тутилади. 2021 йил август Ижрочилар маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги, Ташқи ишлар вазирлиги, Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар III. Ҳудудларни ижтимоий-иқтисодий ривожлантиришда уларнинг илмий-инновацион салоҳиятидан фойдаланиш тизимини такомиллаштириш 10. Маҳаллий давлат ҳокимияти органлари ҳузуридаги инновацион ишланмалар ва технологиялар трансфери марказлари фаолиятини такомиллаштириш. Амалий чора-тадбирлар. Амалий чора-тадбирларда, шу жумладан маҳаллий давлат ҳокимияти органлари ҳузуридаги инновацион ишланмалар ва технологиялар трансфери марказлари томонидан ҳудудларда яратилган инновацион ишланмалар ва технологияларнитижоратлаштириш ва трансфер қилишни фаоллаштиришнинг самарадор механизмини ишлаб чиқиш назарда тутилади. 2020 йил декабрь Ижрочилар маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги 11. Ҳудудий иқтисодиёт тармоқларидаги муаммоларни илмий ечимини таъминлашга ҳамда тижоратлаштиришга йўналтирилган янги маҳсулотлар ишлаб чиқаришни назарда тутувчи тематик илмий грантлар буюртмаси портфелини шакллантириш ва илмий фаолиятга оид ҳудудий дастурлар доирасида грант лойиҳалари танловини ташкил этиш. Амалий чора-тадбирлар. Амалий чора-тадбирларда, шу жумладан ҳудудларни инновацион ривожлантириш бўйича ҳудудий илмий дастурлар ишлаб чиқиш назарда тутилади. 2021 йил 1 январдан бошлаб Маҳаллий бюджетлар маблағлари Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Молия вазирлиги 12. Ҳудудий илмий-тадқиқот ва олий таълим муассасалари, тармоқ илмий ташкилотлар томонидан амалга оширилаётган илмий-тадқиқот ишлари самарадорлигини ошириш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан юқори илмий салоҳиятга эга бўлган ҳудудларда илмий ташкилотлар билан биргаликда ҳудудларни инновацион ривожлантиришга қаратилган уларнинг иқтисодий салоҳияти, географик жойлашуви ва мавжуд ресурсларини инобатга олган ҳолда комплекс чора-тадбирлар режасини ишлаб чиқиш назарда тутилади. 2021 йил март - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги 13. Ҳудудларни инновацион ривожлантиришда юқори технологияларни қўллашни назарда тутувчи илмий-инновацион кластер тизимини шакллантириш. Амалий чора-тадбирлар. Амалий чора-тадбирларда, шу жумладан -инновацион кластер тизимини шакллантириш концепциясини ишлаб чиқиш ва уни амалга ошириш назарда тутилади. 2021 — 2023 йиллар - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги 14. Ҳудудларни инновацион ривожлантиришда иқтисодиёт тармоқларига илғор халқаро амалиёт, инновацион ишланмалар ва технологияларни жорий этиш кўламини кенгайтириш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан: ҳудудларни инновацион ривожлантириш бўйича дастурлар ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш; ҳудудлардаги мавжуд муаммоларни комплекс ва тизимли ҳал этиш, унинг самарадорлигини ошириш, экспортбоп маҳсулотларни ишлаб чиқариш, халқаро экспертларни жалб этиш назарда тутилади. 2021 — 2023 йиллар Танловлар асосида Инновацион ривожланиш вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги IV. Илм-фан ва инновацион технологиялар соҳасида халқаро ҳамкорликни ривожлантириш 15. Илм-фан ва инновацион технологиялар соҳасида дунёнинг илғор хорижий давлатлари билан устувор йўналишлар бўйича ҳамкорликда танловлар ташкил этиш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан давлатлараро илмий-техник ҳамкорлик юзасидан имзоланган меморандумлар, шартномалар ва «Йўл хариталари» доирасида қўшма илмий-техник лойиҳаларни амалга ошириш назарда тутилади. 2021 — 2023 йиллар Илмий фаолиятга оид давлат дастурларига ажратилган маблағлар доирасида Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Ташқи ишлар вазирлиги 16. Илмий-техник соҳада ҳамкорлик ўрнатилган давлатлар билан илм-фан ва инновация соҳасида амалга оширилаётган лойиҳалар ҳамда Ўзбекистонда яратилган инновацион технологияларни тижоратлаштириш имконини берувчи ягона электрон платформани яратиш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан электрон веб-портал (платформа) яратиш ва ишга тушириш назарда тутилади. 2021 йил март - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги 17. Илм-фан ва инновация соҳасига оид нуфузли халқаро конференциялар, форумлар ва бошқа тадбирларда фаол иштирок этиш ва уларда Ўзбекистонда яратилган илмий ишланмалар ва инновацион технологияларни кенг тарғиб қилиш. Амалий чора-тадбирлар. Амалий чора-тадбирларда, шу жумладан и лм-фан ва инновация соҳасига оид халқаро конференциялар, форумлар ва бошқа тадбирларда иштирок этиш, уларнинг натижалари бўйича мамлакатимизда илм-фан ва инновацияни янада ривожлантириш назарда тутилади. 2021 — 2023 йиллар Ижрочилар маблағи Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, вазирлик ва идоралар 18. Ўзбекистон ва хорижий давлатлар технопарклари, инновация ва технологиялар трансфери марказлари ўртасида ўзаро ҳамкорликни йўлга қўйиш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. 2020 йил декабрь Ижрочилар маблағи Инновацион ривожланиш вазирлиги, вазирлик ва идоралар V. Илмий ва инновацион лойиҳалар билан ишлаш тизимини янада такомиллаштириш 19. Илмий фаолиятга оид давлат дастурлари доирасида ташкил қилинадиган танловларда шаффофлик ва рақобат муҳитини яратиш. Амалий чора-тадбирлар. Амалий чора-тадбирларда, шу жумладан и лмий фаолиятга оид давлат дастурлари доирасида танловларни ташкил қилиш ва ўтказишнинг Ягона электрон тизимини (дастурини) жорий этиш ва онлайн режимида танлов ўтказилишини таъминлаш ва бунда танлов иштирокчиларидан ҳужжатларни электрон тарзда қабул қилиш назарда тутилади. 2021 йил март Ижрочилар маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги, вазирлик ва идоралар 20. Илмий лойиҳаларни экспертизадан ўтказиш ва уларга хулоса бериш жараёнига малакали хорижий экспертларни жалб этиш. Идоралараро норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан: экспертиза жараёнига хорижий экспертларни жалб этиш; стартап, инновацион ишланма, тажриба-конструкторлик ва амалий лойиҳаларни экспертизадан ўтказиш жараёнига инженер-техник, конструктор, технолог ва етакчи тадбиркорларни (йўналишлар бўйича) жалб этиш; илмий-техник кенгаш раҳбари ва аъзолари рўйхатини янгилаб бориш; экспертлар жавобгарлиги ва масъулиятини ошириш ҳамда лойиҳанинг долзарблиги, мақсадга мувофиқлиги, натижасини тижоратлаштириш имкониятини аниқ баҳолаш тизимини жорий этиш; илмий-техник кенгаш аъзолигига экспертларни аниқ мезонлар бўйича танлов асосида танлаб олиш; лойиҳалар танлови тугаган кундан бошлаб 5 иш кунида лойиҳалар экспертизасини ташкил қилиш ва якуний хулосани шакллантириш; илмий-техник кенгашлар қарорини электрон тарзда шакллантириш ва расмийлаштириш бўйича барча зарур моддий-техник ресурслар билан таъминлаш назарда тутилади. 2021 йил март - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги 21. Нуфузли хорижий ташкилотларни жалб қилиш орқали илмий ташкилотлар фаолияти ва илмий-техник лойиҳалар самарадорлигини баҳолаш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан нуфузли хорижий ташкилотлар рўйхати ва улар билан шартномалар тузиш назарда тутилади. 2021 йил ноябрь Инновацион ривожланиш ва новаторлик ғояларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги 22. Илмий лойиҳалар ҳисоботларини электрон шаклда қабул қилиш ва антиплагиат дастури орқали текшириш механизмини яратиш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан ягона электрон дастурни (платформани) яратиш назарда тутилади. 2021 йил март - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги 23. Илмий фаолиятга оид давлат дастурлари доирасида бажарилаётган илмий лойиҳалар ва уларнинг ҳисоботлари электрон базасини шакллантириш. Чора-тадбирлар режаси лойиҳаси. Лойиҳада, шу жумладан электрон маълумотлар базасини яратиш назарда тутилади. 2021 йил июнь - Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги
Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2020 йил 29 октябрь,
ПФ-6097-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Farmoni
konsepsiyasi
“Yoʻl xaritasi”
maqsadli parametrlari
kompleks chora-tadbirlar rejasi
Ilm-fanni 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida
Iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohani jadal rivojlantirish, ilmiy-intellektual hamda moliyaviy resurslarni toʻliq safarbar etgan holda ilmiy-innovatsion salohiyatdan keng foydalanish, istiqbolda ilm-fanni muntazam isloh qilib borishning ustuvor yoʻnalishlarini belgilash, zamonaviy bilimga ega va mustaqil fikrlaydigan yuqori malakali kadrlar tayyorlash, ilmiy infratuzilmani modernizatsiya qilish ishlarini sifat jihatidan yangi bosqichga koʻtarish maqsadida, shuningdek 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yoʻnalishi boʻyicha Harakatlar strategiyasini “Ilm, maʼrifat va raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish yili”da amalga oshirishga oid davlat dasturiga muvofiq:
1. Ilm-fanni 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasi (keyingi oʻrinlarda — Konsepsiya) hamda Konsepsiyaning maqsadli koʻrsatkichlari va indikatorlari 1 va 1a-ilovalarga muvofiq tasdiqlansin.
2. Belgilansinki, Konsepsiya hamda uning maqsadli koʻrsatkichlari va indikatorlari, shu jumladan quyidagilarni nazarda tutadi:
a) ilm-fan sohasida boshqaruv tizimini takomillashtirish borasida:
ilmiy tashkilotlarning ilmiy-innovatsion faoliyati samaradorligini baholashga yoʻnaltirilgan milliy reyting tizimini joriy etish;
ilm-fanda oʻzini oʻzi boshqarish tizimini rivojlantirish orqali davlat va ilmiy tashkilotlar oʻrtasida ijtimoiy sheriklikni rivojlantirish hamda uning doirasida loyihalarni amalga oshirish;
b) ilm-fan va ilmiy faoliyatni moliyalashtirish tizimini takomillashtirish hamda moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalash borasida:
2025-yilga qadar ilm-fanga yoʻnaltiriladigan jami mablagʻlarning yalpi ichki mahsulotga nisbatan ulushini 6 baravarga, 2030-yilgacha esa 10 baravarga oshirish;
2025-yilga qadar ilm-fanni umumiy moliyalashtirish hajmida ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlariga xususiy sektor tomonidan ajratiladigan mablagʻlar ulushini amaldagi 8 foizdan 20 foizga, 2030-yilgacha esa 30 foizga yetkazish;
innovatsion ishlanmalar va startap loyihalarni moliyalashtirish maqsadida xorijiy yetakchi investitsiya kompaniyalari bilan hamkorlikda 2021-yilda 2 ta, 2025-yilda 10 ta venchur jamgʻarmalarini tashkil qilish;
v) yuqori malakali ilmiy va muhandis kadrlar tayyorlash hamda ularni ilmiy faoliyatga yoʻnaltirish borasida:
ilmiy tashkilotlar tadqiqotchilarining oʻrtacha yoshini 2025-yilga qadar 45 ga, 2030-yilgacha esa 39 ga yetkazish;
2025-yilga qadar 39 yoshgacha boʻlgan tadqiqotchilarning umumiy sonida yuqori malakali ilmiy xodimlarning (fan nomzodi, falsafa va fan doktorlari) ulushini 2 baravarga, 2030-yilgacha esa 3 baravarga oshirish;
g) ilm-fanni rivojlantirishning zamonaviy infratuzilmasini yaratish borasida:
2025-yilga qadar ilmiy-tadqiqot va ishlanmalar sohasidagi texnologik innovatsiyalarga xarajatlarning umumiy hajmida tashkilotning oʻz kuchi bilan bajarilgan texnologik innovatsiyalarga xarajatlarning ulushini 3,5 baravarga, 2030-yilgacha esa 9 baravarga oshirish;
2021-yilda “Yashnobod” innovatsion texnoparkining rezidentlari sonini 60 taga yetkazish va shu asosda innovatsion mahsulotlar turi va hajmini oshirish, shuningdek 720 dan ortiq yangi ish oʻrinlarini yaratish;
7 ta zamonaviy laboratoriya majmualarini tashkil etish, ularni GLP va GMP jahon standartlariga mos uskunalar bilan jihozlash;
d) ilm-fan taraqqiyotiga koʻmaklashuvchi zamonaviy axborot muhitini shakllantirish borasida:
milliy ilmiy portalni yaratish;
olimlar, tashkilotlar, ilmiy-texnik axborot manbalari reytinglarini joriy etish.
3. Belgilab qoʻyilsinki:
ilmiy tashkilotlar rahbarlari lavozimiga ustuvor ravishda ilm-fan tizimini boshqarish koʻnikmasiga va iqtisodiy bilimga ega boʻlgan yosh mutaxassislar tayinlanadi;
2021-yil 1-yanvardan boshlab ilmiy tashkilotlar rahbarlarini Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Davlat boshqaruvi akademiyasida oʻqitish va muntazam malakasini oshirib borish tizimi joriy qilinadi;
2021-yil 1-yanvardan boshlab har bir ilmiy tashkilotda uning boshqaruv xodimlarining cheklangan umumiy soni doirasida ilm-fan va ilmiy faoliyat boʻyicha maslahatchi lavozimi kiritiladi, bu lavozimga taniqli ilm-fan namoyandalari va nufuzli olimlardan biri tayinlanadi hamda maslahatchi tashkilotning Ilmiy kengashini boshqaradi;
ilmiy yoʻnalishlarni shakllantirish va ularning samarali faoliyat yuritishini taʼminlash hamda ilmiy maktablar, fan namoyandalari va yetakchi olimlarning sohadagi masʼuliyatini oshirish maqsadida har bir fan yoʻnalishlari boʻyicha fan jamiyatlari tashkil qilinadi;
2021-yilda xalqaro mustaqil ekspert kompaniyalarini jalb etgan holda Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan barcha davlat ilmiy tashkilotlarining ilmiy-innovatsion faoliyati auditdan oʻtkaziladi;
barcha davlat boshqaruvi organlari va xoʻjalik birlashmalarining respublika darajasidagi rahbarlari (birinchi oʻrinbosarlari) bir vaqtning oʻzida ilm-fan va innovatsion faoliyatni rivojlantirishga masʼul hisoblanadi hamda bu borada tizimdagi tashkilotlar faoliyatini muvofiqlashtirib boradi.
4. Hududlarda ilmiy faoliyat bilan shugʻullanib kelayotgan iqtidorli yoshlarni qoʻllab-quvvatlash, ilm-fanga keng jalb qilish, nufuzli ilmiy maktablarni shakllantirish, ularning ilmiy salohiyatini oshirish maqsadida 2021-yil 1-yanvardan boshlab “Akademik harakatchanlik” dasturi joriy qilinsin.
Belgilab qoʻyilsinki, “Akademik harakatchanlik” dasturi doirasida:
ilmiy faoliyat bilan shugʻullanib kelayotgan iqtidorli yoshlarning ilmiy gʻoyalarini ragʻbatlantirish, ularning xorijiy universitetlar va ilmiy markazlarga qisqa muddatli stajirovkalarini tashkil etish uchun Yoshlar akademiyasining iqtidorli yoshlarni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan grantlar ajratiladi;
mazkur yoshlarga ilmiy tashkilotlar, oliy taʼlim muassasalari, shuningdek vazirlik, idora va tashkilotlar huzuridagi ilmiy tuzilmalardagi zamonaviy ilmiy asbob-uskunalardan bepul foydalanish huquqi beriladi.
Innovatsion rivojlanish vazirligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda 2020-yil 1-dekabrga qadar “Akademik harakatchanlik” dasturini amalga oshirish boʻyicha Hukumat qarori loyihasini belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
5. Quyidagilar:
Ilm-fanni 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini 2020 — 2022-yillarda amalga oshirish boʻyicha “Yoʻl xaritasi” (keyingi oʻrinlarda — “Yoʻl xaritasi”) 2-ilovaga muvofiq;
Ilm-fan sohasi va ilmiy-tadqiqot ishlarini 2021 — 2023-yillarda moliyalashtirish hajmini kengaytirish va moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalashning maqsadli parametrlari (keyingi oʻrinlarda — Maqsadli parametrlar) 3-ilovaga muvofiq;
Ilm-fan sohasi va ilmiy-tadqiqot ishlarini 2021 — 2023-yillarda moliyalashtirish hajmini kengaytirish va moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalashning maqsadli parametrlariga erishish boʻyicha kompleks chora-tadbirlar rejasi (keyingi oʻrinlarda — Chora-tadbirlar rejasi) 4-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
6. 2021-yil 1-yanvardan boshlab Ilmiy darajali kadrlar tayyorlashni muvofiqlashtirishning yagona elektron tizimi joriy qilinsin.
Belgilansinki, Ilmiy darajali kadrlarni tayyorlashni muvofiqlashtirishning yagona elektron tizimi orqali quyidagi ishlar toʻliq amalga oshiriladi:
stajor-tadqiqotchi, izlanuvchi, ilmiy rahbar va konsultantlarga doir maʼlumotlar bankini shakllantirish, stajor-tadqiqotchi va izlanuvchilarning yakka tartibdagi rejasidagi ishlar bajarilishini qayd etish;
ilmiy darajali kadrlarni tayyorlash institutlarining samaradorligi monitoringini olib borish, tegishli hisobotlar va tahliliy maʼlumotlarni shakllantirish;
stajor-tadqiqotchilik, tayanch doktorantura, doktoranturada oʻqish uchun qabul kvotalari boʻyicha buyurtmanoma shakllantirish;
ilmiy darajali kadrlarni tayyorlash institutlarida oʻqish uchun talabgorlarni roʻyxatga olish.
Innovatsion rivojlanish vazirligi mazkur elektron tizimning uzluksiz ishlashi, unga texnik xizmat koʻrsatish va qoʻllab-quvvatlash, shuningdek uning funksional imkoniyatlarini yanada takomillashtirish bilan bogʻliq xarajatlarni moliyalashtirib borsin.
7. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq:
oliy taʼlimdan keyingi taʼlimning bir pogʻonali tizimi joriy qilingan xorijiy davlatlarning roʻyxati har yili Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan xalqaro reytinglarda birinchi 300 ta oʻrindan birini egallagan oliy taʼlim tashkilotlarida olingan falsafa doktori (PhD) yoki fan doktori (DSc) ilmiy darajasi toʻgʻrisidagi hujjatlari Oʻzbekiston Respublikasida fan doktori (DSc) sifatida toʻgʻridan-toʻgʻri tan olinadi va nostrifikatsiya qilinadi (ekvivalentligi qayd etiladi);
xalqaro reytinglarda birinchi 300 ta oʻrindan birini egallagan oliy taʼlim tashkilotlarida olingan professor, dotsent, katta ilmiy xodim va ularga tenglashtirilgan boshqa ilmiy unvonlar toʻgʻrisidagi hujjatlar oliy taʼlim muassasalari va ilmiy tashkilotlar kengashlarining tavsiyasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasida qoʻshimcha ekspertiza oʻtkazmasdan va boshqa sinovlarsiz toʻgʻridan-toʻgʻri tan olinadi.
8. Vazirlar Mahkamasi ikki hafta muddatda quyidagilarni nazarda tutuvchi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Ilmiy va innovatsion faoliyatni rivojlantirish boʻyicha davlat boshqaruvi tizimini takomillashtirish toʻgʻrisida”gi va “Ilm-fan sohasidagi davlat siyosati va innovatsion rivojlanishdagi davlat boshqaruvini yanada takomillashtirishga qaratilgan chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qarorlari loyihalarini Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga kiritsin:
ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlarini shakllantirishning yangi tartibini joriy qilish;
Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi, Ilmiy va ilmiy-texnik faoliyat natijalarini tijoratlashtirish Prezident jamgʻarmasi va Yoshlar akademiyasining iqtidorli yoshlarni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlaridan samarali foydalanish;
Innovatsion rivojlanish vazirligining amaldagi vazifa va funksiyalarini qayta koʻrib chiqib, uning faoliyat samaradorligini yanada oshirish.
9. Jahon banki tomonidan ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirish asosida respublikamizda innovatsion tizimni rivojlantirish, innovatsion faoliyat sohasidagi indikatorlarni yaxshilashga koʻmaklashish maqsadida 50 million AQSh dollari miqdoridagi imtiyozli kredit mablagʻlarini ajratish toʻgʻrisidagi “Oʻzbekiston milliy innovatsion tizimini modernizatsiya qilish” loyihasi (keyingi oʻrinlarda — Loyiha) maʼqullanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin.
Innovatsion rivojlanish vazirligi hamda Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi 2021-yil 1-yanvarga qadar:
Loyiha doirasidagi tashabbuslarni (loyihalarni) baholash va ekspertizadan oʻtkazish uchun Xalqaro ekspert kengashini (International Expert Board) tashkil etish;
Jahon banki talablariga asosan Loyiha doirasidagi tashabbuslarni (loyihalarni) amalga oshirishga koʻmaklashish, moliyaviy nazorat va hisobot tizimini yuritish maqsadida loyihani amalga oshirish guruhini tashkil etish choralarini koʻrsin;
2021-yilda “Oʻzbekiston ilmiy salohiyatini oshirish” loyihasini amalga oshirish uchun Jahon bankining qoʻshimcha 50 million AQSh dollari miqdoridagi imtiyozli kredit mablagʻlarini jalb etish boʻyicha taklif kiritsin.
10. Iqtisodiyot va moliya vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, masʼul vazirlik, idora va boshqa tashkilotlar Maqsadli parametrlarni amalga oshirish doirasidagi tegishli sarf-xarajatlar uchun Davlat budjeti, tegishli mahalliy budjetlar parametrlari va budjetdan tashqari jamgʻarmalar doirasida mablagʻlar ajratsin.
11. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 1-maydagi PQ-4702-son qarori bilan tasdiqlangan Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrining ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish darajasini baholashning reyting koʻrsatkichlariga 2021-yil 1-yanvardan boshlab tegishli hududda mahalliy budjet mablagʻlari hisobidan moliyalashtirilgan fundamental, amaliy va innovatsion loyihalar soni, bir million aholi soniga toʻgʻri keladigan ilmiy tadqiqotchilar va olimlar soni, tijoratlashtirilgan ilmiy ishlanmalar soni va hajmi indikatorlari kiritilsin.
12. Innovatsion rivojlanish vazirligi 2020-yil 1-dekabrga qadar 2019-yilda ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlari doirasida yakunlangan ilmiy loyihalar natijadorligini puxta va har tomonlama tahlil qilish asosida yaratilgan muhim ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirishni bir necha bor koʻpaytirish boʻyicha ishlarni tashkil etish dasturini qabul qilsin.
13. Masʼul ijrochilar — tizimida ilmiy tashkilotlar mavjud boʻlgan davlat boshqaruvi organlari va xoʻjalik birlashmalari:
bir oy muddatda Innovatsion rivojlanish vazirligi bilan kelishilgan holda “Yoʻl xaritasi”da belgilangan vazifalar va tadbirlarni amalga oshirishning 2020-2021-yillar uchun hamda har yil yakunida — kelgusi yil uchun chora-tadbirlar rejalari ishlab chiqilishi va tasdiqlanishini;
har chorakda hisobot oyidan keyingi oyning 5-sanasiga qadar chora-tadbirlar rejalari va “Yoʻl xaritasi”ning ijrosi boʻyicha maʼlumotlarning tegishli ravishda Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Innovatsion rivojlanish agentligiga taqdim etilishini taʼminlasin.
Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Innovatsion rivojlanish agentligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda har chorakda hisobot oyidan keyingi oyning 10-sanasiga qadar mazkur Farmonning ijrosi boʻyicha umumlashtirilgan maʼlumotlar va aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish yuzasidan takliflar tayyorlanishi va Vazirlar Mahkamasiga kiritilishini taʼminlasin.
14. Quyidagilar:
Fan va texnologiyalar boʻyicha respublika kengashi (A.N. Aripov) zimmasiga — ushbu Farmonning oʻz vaqtida, toʻliq va sifatli ijro etilishini taʼminlash, Konsepsiya hamda “Yoʻl xaritasi”ni amalga oshirish va maqsadli koʻrsatkichlarga erishish yuzasidan masʼul vazirlik, idora va tashkilotlar faoliyatini samarali tashkil qilish hamda muvofiqlashtirish, masʼul rahbarlarning bajarilgan ishlar toʻgʻrisidagi hisobotlarini kengash majlislarida bir yilda kamida ikki marotaba eshitish hamda aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish choralarini koʻrish;
innovatsion rivojlanish vaziri (I.Y. Abduraxmonov) zimmasiga — Konsepsiyaning maqsadli koʻrsatkichlariga erishishni taʼminlash, ilmiy faoliyat natijadorligini oshirish, ilm-fan sohasida boshqaruv tizimini takomillashtirish va ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirish asosida ilmiy mahsulotlar hajmi va innovatsion mahsulotlar turlarini kengaytirish faoliyatini muntazam ravishda muvofiqlashtirib borish;
Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari, masʼul vazirlik, idora va boshqa tashkilotlar rahbarlari zimmasiga — Konsepsiya va “Yoʻl xaritasi”da nazarda tutilgan tadbirlarni oʻz vaqtida, sifatli va toʻliq bajarish, ilmiy faoliyatga oid hududiy dasturlarni shakllantirish asosida tegishli hududdagi mavjud muammolarning ilmiy yechimini taʼminlashga qaratilgan ilmiy loyihalarning amalga oshirilishini taʼminlash;
Fanlar akademiyasi prezidenti (B.S. Yuldashev) zimmasiga — Fanlar akademiyasi tizimidagi ilmiy tashkilotlarning ilmiy-innovatsion faoliyatini iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy soha ehtiyojlariga toʻliq moslashtirish, yuqori samarador ilmiy ishlanmalar va texnologiyalarning soni va joriy etish koʻlamini kengaytirish yuzasidan shaxsiy javobgarlik yuklansin.
15. Fan va texnologiyalar boʻyicha respublika kengashi ikki hafta muddatda mazkur Farmonning maqsad va vazifalarini ilmiy jamoatchilik va aholi orasida keng yoritish boʻyicha 2020-yil yakuniga qadar chiqishlar va tematik telekoʻrsatuvlar tashkil etish maqsadida tegishli davlat organlari va muassasalarining Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi, Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi va boshqa ommaviy axborot vositalariga biriktirilishini taʼminlasin.
16. Mazkur Farmonning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi A.A. Abduvaxitov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 29-oktabrdagi PF-6097-son Farmoniga 1-ILOVA
Ilm-fanni 2030-yilgacha rivojlantirish
1-bob. Umumiy qoidalar
Ilm-fanni 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasining (keyingi oʻrinlarda — Konsepsiya) strategik maqsadi etib milliy iqtisodiyotni rivojlantirishning innovatsion va yuqori texnologik formatiga oʻtish, mamlakatimizning raqobatdosh ustunliklarini ishga solish va toʻgʻri safarbar etish, innovatsion mahsulotlar hajmini kengaytirish, jadal iqtisodiy oʻsishni taʼminlaydigan yoʻnalishlarga investitsiyalarni yoʻnaltirish, aholi turmush darajasini bir necha bor yaxshilash, ijtimoiy sohadagi dolzarb masalalarning innovatsion yondashuvga hamda ilmiy tadqiqotlar va erishilgan natijalarga asoslangan ilmiy yechimini topish, xalqaro miqyosda ilmiy hamkorlikni rivojlantirish, shuningdek “ Ilm-fan va ilmiy faoliyat toʻgʻrisida ”gi va “ Innovatsion faoliyat toʻgʻrisida ”gi qonunlar ijrosini taʼminlash hisoblanadi.
Konsepsiya ilm-fan va ilmiy faoliyatni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlari, vazifalari, oʻrta va uzoq muddatli istiqboldagi rivojlanish bosqichlarini belgilab beradi hamda sohaga oid maqsadli dasturlar va kompleks chora-tadbirlarni ishlab chiqish uchun asos boʻladi.
2-bob. Ilm-fanni rivojlantirish zarurati, uning joriy holati va mavjud muammolar
Jahon iqtisodiyotining globallashuvi va uning yangi texnologik rivojlanishga oʻtish jarayoni dunyo tovar va moliya bozorlarida, raqamli texnologiyalarni joriy etish sohasida va aholining ijtimoiy-iqtisodiy, oʻsib borayotgan muammolarini hal qilish usullarida tobora raqobatning tobora kuchayishiga olib kelmoqda. Ushbu masalalarning asosiy yechimi ilm-fan va innovatsiyalar sohasida yetakchi mamlakatlar qatoridan oʻrin olish, toʻrtinchi sanoat inqilobi davrida xalqaro raqobatbardoshlikka erishish, toʻplangan institutsional muammolarning yangi yechimlarini izlab topish, shuningdek globallashuv tufayli yuzaga kelayotgan bahsli masalalarni hal qilishdan iborat boʻlishi lozim.
Ushbu raqobat sharoitida iqtisodiyotda ustuvor yoʻnalishlar rivojini taʼminlovchi ilmiy tadqiqotlar hamda innovatsion ishlanmalarni amalga oshiruvchi ekotizimni shakllantirish eng asosiy vazifa hisoblanadi.
Shu sababdan, rivojlanayotgan mamlakatlar raqobatbardoshlikni oshirish va mustahkamlash boʻyicha yuqori texnologiyali ishlab chiqarishni va global marketingni faol oʻzlashtirish, ustuvor yoʻnalishlarda oʻz ilmiy maktablarini tashkil etish, tajribali va malakali mutaxassislarni jalb etish, innovatsion salohiyatga ega istiqbolli startaplarni qoʻllab-quvvatlash, uzoq muddatli barqaror rivojlanishning moliyaviy va institutsional asoslarini yaratish uchun davlat imtiyozlaridan maqsadli foydalanish kabi choralarni koʻrmoqda.
Mamlakatimizning ilm-fan sektori 100 dan ortiq akademik va tarmoq ilmiy muassasalaridan iborat boʻlib, hozirgi kunda 65 ta ilmiy-tadqiqot instituti, 31 ta ilmiy markaz (shundan 14 ta ixtisoslashtirilgan ilmiy-amaliy markaz) va 8 ta boshqa turdagi ilmiy tashkilot faoliyat koʻrsatmoqda. Bundan tashqari, oliy taʼlim muassasalari va ularning filiallarida ham ilmiy-tadqiqot ishlari amalga oshirilmoqda.
Oʻzbekistonni 2030-yilga qadar global innovatsion indeks reytingida dunyoning 50 ta yetakchi davlatlari qatoriga kiritish boʻyicha ulkan maqsadga erishishda inson kapitalini rivojlantirishga qaratilgan strategik reja eʼlon qilindi. Mazkur maqsad ilm-fan sohasini zamonaviy iqtisodiyot talablariga moslashtirishdan iborat boʻlib, oʻz navbatida, ilm-fandagi tegishli huquqiy baza bilan tartibga solinadigan tub tarkibiy, tashkiliy, moliyaviy hamda kadrlar va infratuzilmaga oid islohot-oʻzgarishlarni amalga oshirishga qaratilgan.
Soʻnggi yillarda ilm-fan sohasini ustuvor rivojlantirish va davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlashga qaratilgan 20 dan ziyod normativ-huquqiy hujjat qabul qilinib, ular uzluksizlik, ochiqlik, shaffoflik va raqobat tamoyillariga asoslangan.
2017-yilda Innovatsion rivojlanish vazirligi tashkil etilgani alohida ahamiyatga ega boʻlib, yangi idora ilmiy va innovatsion faoliyatga oid jamiyat va davlat hayotini har tomonlama rivojlantirishga, mamlakatning intellektual va texnologik salohiyatini oshirishga qaratilgan yagona davlat siyosatini amalga oshirmoqda.
Fanlar akademiyasining barcha ilmiy tashkilotlarini Davlat budjeti hisobiga saqlash va ularga ilmiy loyihalarni grant asosida moliyalashtirish tizimi yoʻlga qoʻyildi.
Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligining 10 ta ilmiy tashkiloti Fanlar akademiyasi tizimiga qaytarilib, uning maqomi va nufuzini yuksaltirish barobarida ilm-fan sohasining jamiyatdagi mavqeyi oshirildi, yoshlarning sohaga boʻlgan fikri-munosabati ijobiy tomonga oʻzgardi.
2017 — 2021-yillarda ilmiy tashkilotlar laboratoriyalarini mustahkamlash va yangilashga 32 million AQSh dollari miqdoridagi mablagʻ ajratilishi rejalashtirildi hamda tegishli chora-tadbirlar bosqichma-bosqich amalga oshirilmoqda.
Shu bilan birga, yaqin kelajakda ilm-fan sohasida hal etilishi zarur boʻlgan quyidagi asosiy muammolar saqlanib qolmoqda:
birinchidan, iqtisodiyotning real sektori korxonalarining ilm-fanga eʼtibori yuqori emasligi. Yurtimiz olimlarining texnologik ishlanmalari va ilmiy-tadqiqotlari natijalarini amaliyotga tatbiq etishga tarmoqlar tomonidan qiziqishning pastligi mamlakat iqtisodiyotining texnologik rivojlanishiga toʻsiq boʻlmoqda va Davlat budjeti zimmasiga ogʻir yuk boʻlib tushmoqda. Bundan tashqari, aksariyat ilmiy loyihalar ilmiy tashkilotlarning tashabbuslari asosida shakllantiriladi, yaʼni davlat uchun ustuvor boʻlgan tadqiqotlar emas, balki mazkur ilmiy tashkilotlar istagan va amalga oshira oladigan aniq yakuniy natija (mahsulot) olish imkonini bermaydigan funksional vazifalar doirasidagi tadqiqotlar moliyalashtiriladi;
ikkinchidan, innovatsion infratuzilmaning alohida elementlari (innovatsion jamgʻarmalar, texnologiyalarni joriy etish markazlari, muhandislik laboratoriyalari, texnoparklar va boshqalar) oʻrtasida iqtisodiy hamkorlikning rivojlanmaganligi. Ichki hamda jahon bozorlariga bilimlar va yangi texnologiyalarni tatbiq etish ishlarini yaxshilash lozim;
uchinchidan, kichik innovatsion tadbirkorlik va ilmiy hajmdor mahsulotlar ishlab chiqarishning rivojlanmaganligi. Ilmiy tashkilotlar tomonidan innovatsion korxonalarni tashkil etish boʻyicha tajriba va koʻnikmalar toʻliq shakllanmagan;
toʻrtinchidan, ilmiy tashkilotlarda ilm-fanni tashkil qilish, ilmiy ishlar xarajatlarini prognozlashtirish va natijalarning iqtisodiy tahlilini olib borish tizimi toʻliq yoʻlga qoʻyilmaganligi. Ilmiy tashkilotlarning rahbariyati asosan ilm-fan namoyandalaridan iborat boʻlib, ular ilmiy tadqiqot natijalarini tijoratlashtirish, tashkilot resurs bazasi va infratuzilmasini yangilab borish, ishlanmalarni ragʻbatlantirish kabi sohalarda yetarli koʻnikmalarga ega emas;
beshinchidan, ilmiy salohiyatni rivojlantirishga xususiy sektorni jalb etish ishlari faol emasligi. Ilm-fanga xususiy sektor mablagʻlarini jalb qilish yangi texnologiyalar va ilmiy hajmdor mahsulotlarni yaratish hamda ishlab chiqarishga joriy etish, bozorlarda raqobatbardoshlikka erishish va uni saqlab qolishning asosiy omili;
oltinchidan, ilmiy-tadqiqot oʻtkazadigan jamoalar, akademiklar va tadqiqotchilar oʻrtacha yoshining kattaligi. Ilmiy tashkilotlarda faoliyat koʻrsatayotgan ilmiy darajali tadqiqotchilarning oʻrtacha yoshi 51 yoshni tashkil etayotganligi yoshlarni ilm-fanga jalb etish ishlarini jadallashtirish hamda ilmiy-tadqiqotlar surʼatlarini oshirishni talab etadi;
yettinchidan, aholi soniga nisbatan olimlar sonining kamligi. Hozirda bir million aholi soniga oʻrtacha 950 nafar ilmiy xodim toʻgʻri kelmoqda. Yoshlarni ilm-fanga jalb etish ishlarining sust tashkil etilganligi, fan va taʼlim tizimi oʻrtasida integratsiya darajasi past boʻlganligi, olimlar mehnatining moddiy, ijtimoiy va maʼnaviy jihatdan yetarli darajada qoʻllab-quvvatlanmaganligi buning asosiy sabablaridandir;
sakkizinchidan, ilmiy-tadqiqot natijalariga mahalliy va xorijiy patentlar olish darajasi pastligi. 2014 — 2018-yillarda Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan moliyalashtirilgan amaliy va innovatsion loyihalar natijalariga koʻra ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalari tomonidan jami 700 ta ixtiro patentlashtirilgan boʻlib, bunda xorijiy patentlarning ulushi 1 foizga teng. Olingan patentlarni xorijiy davlatlarda roʻyxatdan oʻtkazish ishlarini toʻgʻri va samarali tashkillashtirish zarur;
toʻqqizinchidan, intellektual faoliyat natijalarini xoʻjalik aylanmasiga kiritishning iqtisodiy va huquqiy mexanizmlari rivojlanmaganligi. Olimlar tomonidan intellektual mulk uchun olingan patentlar bozori mavjud emas. Xoʻjalik yurituvchi subyektlarning intellektual faoliyat natijalarini joriy etishga boʻlgan manfaatdorligi yuqori darajada emas;
oʻninchidan, ilm-fan va ilmiy faoliyatga moliyaviy resurlarning yetarli darajada yoʻnaltirilmayotganligi. Hozirgi kunda ilm-fan va ilmiy faoliyatga yoʻnaltirilayotgan mablagʻ mamlakat yalpi ichki mahsulotining atigi 0,2 foizini tashkil qiladi va ushbu koʻrsatkich qator rivojlangan va rivojlanayotgan davlatlar tomonidan ilm-fanga yoʻnaltirilayotgan mablagʻlarga nisbatan kamdir;
oʻn birinchidan, ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalari oʻrtasidagi aloqalarning sustligi, taʼlim, fan va ishlab chiqarishning mustahkam integratsiyasi taʼminlanmaganligi. Ilmiy tashkilotlarning ilmiy faoliyatini mamlakat ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish istiqbollarini hisobga olgan holda tashkil etish payti keldi;
oʻn ikkinchidan, ilmiy-tadqiqot ishlari natijalarini tijoratlashtirish darajasining yuqori emasligi. Bu esa ilmiy tashkilotlar va ular tomonidan tashkil etilgan innovatsion korxonalarga investitsiya va bank krediti mablagʻlarining jalb qilish imkoniyatini bermaydi;
oʻn uchinchidan, oliy taʼlimdan keyingi taʼlim, kvota tizimi va ilmiy daraja berishda attestatsiya jarayonlari jahon tajribasi bilan uygʻunlashtirilmaganligi. Ushbu yoʻnalishlardagi byurokratik toʻsiqlar oqibatida yuqori malakali ilmiy kadrlar tayyorlash talab darajada emas;
oʻn toʻrtinchidan, ilmiy tashkilotlarning asosan poytaxt atrofida markazlashganligi va hududlarda zamonaviy ilmiy laboratoriyalarning mavjud emasligi. Deyarli 90 foiz ilmiy-tadqiqot laboratoriyalari Toshkent shahrida shakllanganligi hududlarda ilmiy-tadqiqot faoliyatini zamon talablari darajasida amalga oshirishni chegaralab qoʻymoqda;
oʻn beshinchidan, ilmiy bazani texnologik jihatdan jihozlash darajasining yuqori emasligi. Ilm-fanni texnologik jihatdan modernizatsiya qilish, ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarini zamonaviy asbob-uskunalar bilan jihozlash darajasi past, ilm-fanning texnologik bazasi holatini tahlil qilish va uni muntazam yangilab borish tizimi toʻliq shakllanmagan;
oʻn oltinchidan, ilmiy tashkilotlar oʻrtasida raqobatning rivojlanmaganligi, ularning milliy reytingi va yillik baholab borish tizimi toʻliq joriy etilmaganligi. Aksariyat ilmiy tashkilotlar fan yoʻnalishlarida monopolist sifatida faoliyat yuritadi, ilm-fan yoʻnalishlarida raqobatchi sifatida namoyon boʻla olmayapti;
oʻn yettinchidan, mustaqil ilmiy ekspertlar jamoasining shakllanmaganligi. Ilmiy loyihalar muhokamasi jarayonida mahalliy olimlar jamoasidan iborat ilmiy-texnik kengashlardagi “manfaatlar toʻqnashuvi” loyihalarga berilayotgan xulosalarning xolisligi va sifatiga salbiy taʼsir qilmoqda;
oʻn sakkizinchidan, ilm-fandagi yutuqlarning yetarli darajada targʻib qilinmasligi. Yangi texnologiyalar va mahsulotlarni sotish mumkin boʻlgan bozorlar haqida, shuningdek xususiy investorlar va kredit tashkilotlari uchun yuqori daromadga ega kapital kiritiladigan obyektlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar kam targʻib qilinadi;
oʻn toʻqqizinchidan, olimlarning jahonning nufuzli maʼlumotlar bazalarida indeksatsiyadan oʻtgan yuqori impakt faktorli jahon jurnallarida maqolalar chop etish darajasining pastligi. Hozirda WEB of Science, SCOPUS kabi maʼlumotlar bazasida indeksatsiya qilinadigan xalqaro ilmiy jurnallarda chop etilgan maqolalar orasida Oʻzbekistonning yalpi ulushi 0,1 foizga yaqin. Oʻz ichiga 5 mingdan ortiq nashriyotlarning 22 ming nomdagi ilmiy jurnallarini olgan Scopus maʼlumotlar bazasi asosida SJR (ScimagoJournal&CountryRank) resursining tahlillariga koʻra, Oʻzbekiston bitta maqolaga havolalar koʻrsatkichi boʻyicha jahonning 239 davlati oʻrtasida 220-oʻrinni egallab (6,52), mamlakatimizning H-index koʻrsatkichi 86 ni tashkil etmoqda.
3-bob. Ilm-fanni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlari
Ilm-fanni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlari quyidagilardan iborat:
birinchisi, ilm-fan sohasida boshqaruv tizimini takomillashtirish;
ikkinchisi, ilm-fan va ilmiy faoliyatni moliyalashtirish tizimini takomillashtirish hamda moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalash;
uchinchisi, yuqori malakali ilmiy va muhandis kadrlar tayyorlash hamda ularni ilmiy faoliyatga yoʻnaltirish;
toʻrtinchisi, ilm-fanni rivojlantirishning zamonaviy infratuzilmasini yaratish;
beshinchisi, ilm-fan taraqqiyotiga koʻmaklashadigan zamonaviy axborot muhitini shakllantirish.
4-bob. Ilm-fanni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini amalga oshirish mexanizmlari
1-§. Ilm-fan sohasida boshqaruv tizimini takomillashtirish
Ilm-fan sohasida boshqaruv tizimini takomillashtirish vakolatli davlat organi tomonidan ilmiy-tadqiqot dasturlarining muvofiqlashtirilishini va boshqarilishini nazarda tutadi.
Ilmiy faoliyatni tashkil etish quyidagi asosiy boshqaruv jarayonlarining hamjihatligini va izchilligini taʼminlashi zarur:
ilm-fan sohasida siyosatni belgilash — sohadagi vakolatli davlat organi tomonidan milliy ustuvor yoʻnalishlarni belgilash va ilmiy dasturlarni boshqarishni nazarda tutadi;
ehtiyojlarni aniqlash — ustuvor ilmiy yoʻnalishlar doirasida ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlari loyihalarini saralashni nazarda tutadi. Vakolatli davlat organi tarmoq vazirliklari bilan birgalikda ilmiy faoliyatga oid dasturlar loyihalarini ishlab chiqadi;
rejalashtirish — qoʻyilgan vazifalarni amalga oshirish mexanizmlarini va kutilayotgan natijalarni muayyan koʻrsatkichlar bilan belgilashni nazarda tutadi;
moliyaviy tahlil — zarur moliyalashtirish hajmini qoʻyilgan vazifalarni hisobga olgan holda bosqichma-bosqich baholashni belgilaydi;
buyurtmalarni tahlil qilish — davlat va xoʻjalik boshqaruvi, mahalliy davlat hokimiyati organlaridan kelib tushgan talabnomalarni texnik va ilmiy ekspertizadan oʻtkazishni nazarda tutadi;
amalga oshirish (yoki moliyalashtirish) — ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlari loyihalarining Davlat budjetidan moliyalashtirilishini nazarda tutadi;
natijalarni monitoring va tahlil qilish — ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlarini amalga oshirishning holati va kutilgan natijalarga erishilganligi baholanadi;
natijalarga mutaxassis bahosini olish — texnik va ilmiy ekspertiza oʻtkazish orqali amalga oshiriladi. Bunda loyihalar boʻyicha oraliq natijalar ekspertizasi ham oʻtkazilishi mumkin;
tijoratlashtirish va natijalarni ishlab chiqarishga yoʻnaltirish — natijalarni iqtisodiyot tarmoqlariga va ijtimoiy sohaga joriy qilishni nazarda tutadi;
ilmiy faoliyatni boshqarish — ilm-fan va ilmiy faoliyatning vakolatli davlat organi tomonidan boshqarilishini nazarda tutadi.
Bunda, ilm-fan sohasida boshqaruv tizimini takomillashtirish borasida quyidagi ishlar amalga oshiriladi:
1) jahon tajribasida loyihaviy boshqaruv oʻzining samaradorligini koʻrsatayotganini inobatga olib, ilm-fanni boshqarishda dasturiy maqsadli yondashuvni qoʻllash, yangi boshqaruv vositalarini joriy etish va ulardan foydalanish yoʻlga qoʻyiladi. Bu tashkilot ichida mablagʻlarni samarali taqsimlash, loyihani amalga oshirish jarayonini nazorat qilish hamda ichki va tashqi muhitdagi oʻzgarishlarni hisobga olgan holda uning bajarilishiga tuzatish kiritish imkonini beradi. Budjetdan moliyalashtiriladigan grant loyihalariga davlat buyurtmasi joriy qilinadi va loyihalarga tanlovlar vakolatli davlat organi tomonidan tematik tarzda muntazam oʻtkazib boriladi;
2) respublikada ilmiy sohaning holati va kelgusida rivojlanishini aniqlash uchun maqsadli koʻrsatkichlarning strategik jihatdan maqbul bazasini, ilmiy faoliyat sohasidagi chuqur, batafsil ekspert-tahlil va prognoz ishlarini tayyorlash hamda amalga oshirish boʻyicha milliy dastur ishlab chiqiladi;
3) ilmiy tashkilotlarning holati va ish faoliyatini baholash, ilm-fanni taraqqiy ettirish boʻyicha davlat siyosatini muvofiqlashtirish va strategik rivojlanishning vazifa hamda yoʻnalishlarini belgilash, ilmiy-tadqiqot sohasi rivojlanishining salbiy va ijobiy tomonlarini aniqlash uchun tizimli ravishda (har uch yilda bir marotaba) mahalliy ilmiy salohiyat, davlat ilmiy-texnik ekspertizasi va ilm-fanni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlari xalqaro audit tashkilotlari tomonidan mustaqil fan auditidan oʻtkaziladi.
Mustaqil fan auditi oʻtkazishga bevosita vakolatli davlat organi masʼul boʻlib, audit natijalariga koʻra yangi infratuzilmalar va fan yoʻnalishlari tashkil qilinadi, mavjudlari samaradorligiga koʻra kengaytiriladi (yoki qisqartiriladi) va yangi yoʻnalishlar ustida faoliyat yuritish uchun qayta shakllantiriladi;
4) vakolatli davlat organi tomonidan yillik monitoring tizimi yoʻlga qoʻyilib, yoʻnalishlaridan kelib chiqqan holda mustaqil fan auditi natijalari bilan uygʻunlashtirilgan ilmiy tashkilotlarning milliy reyting tizimi shakllantiriladi;
5) ilmiy va texnikaviy rivojlanishning afzalliklari va nuqsonlari toʻgʻrisida xulosa chiqarishga imkon beradigan, har bir sohaning innovatsion rivojlanishidagi istiqbolli ilmiy va texnologik yoʻnalishlarini aniqlash, ilmiy, texnikaviy va sanoat-texnologik faoliyat natijalarini iqtisodiy baholash maqsadida forsayt guruhlari tashkil etiladi va forsayt tadqiqotlari oʻtkazib boriladi;
6) ustuvor qadam sifatida ilmiy tashkilot rahbari lavozimiga ilm-fan tizimini boshqarish koʻnikmasiga va iqtisodiy bilimga ega boʻlgan yosh mutaxassisni tayinlash amaliyoti kiritiladi. Ilmiy tashkilotlar rahbarlarini Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Davlat boshqaruvi akademiyasida oʻqitish va muntazam malakasini oshirib borish tizimi joriy qilinadi. Har bir ilmiy tashkilotda ilm-fan va ilmiy faoliyat boʻyicha tashkilotning maslahatchisi lavozimi kiritilib, bu lavozimga taniqli fan namoyandalari va yetakchilaridan biri tayinlanadi. Bosh maslahatchi tashkilotning Ilmiy kengashini boshqarish vakolatiga ega boʻladi;
7) ilm-fanda oʻzini oʻzi boshqarish tizimini rivojlantirish orqali davlat va ilmiy tashkilotlar oʻrtasida ijtimoiy sheriklikni kuchaytirish hamda uning doirasida loyihalarni amalga oshirish, ilmiy yoʻnalishlarni shakllantirish va ularning samarali faoliyat yuritishini taʼminlash hamda ilmiy maktablar, fan namoyandalari va yetakchi olimlarning sohadagi masʼuliyatini oshirish maqsadida har bir fan yoʻnalishlari boʻyicha nodavlat notijorat tashkilotlari sifatida fan jamiyatlari tashkil qilinadi.
2-§. Ilm-fan va ilmiy faoliyatni moliyalashtirish tizimini takomillashtirish hamda moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalash
Ilm-fan va ilmiy faoliyatni moliyalashtirish tizimini takomillashtirish va moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalash borasida quyidagi ishlar amalga oshiriladi:
1) ilm-fan sohasiga yoʻnaltiriladigan mablagʻlar bosqichma-bosqich 2022-yilgacha yalpi ichki mahsulotning 0,8 foizi miqdorigacha oshiriladi. Bunda yoʻnaltirilgan mablagʻlar mamlakatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning strategik muhim yoʻnalishlariga muvofiq ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish va chuqur ilm talab qiluvchi mahsulotlar yaratish boʻyicha ilm-fanga oid davlat, hududiy va xalqaro dasturlarni hamda startap loyihalarni davlat buyurtmasi tanlovlariga koʻra moliyalashtirishga, yangi ishlanmalarni tijoratlashtirish, zamonaviy fan yoʻnalishlari boʻyicha infratuzilmalarni tashkil qilish, ilmiy tashkilotlarning moddiy-texnika bazasini yangilab borish, oliy oʻquv yurtidan keyingi taʼlim (doktorantura) institutini moliyalashtirish kabi rejalashtirilgan chora-tadbirlarga yoʻnaltiriladi;
2) ilmiy loyihalarni xususiy sektor va tarmoq tashkilotlari bilan teng sheriklikda moliyalashtirish amaliyoti kengaytiriladi. Bunda davlat buyurtmasi doirasida korxona muammolarining yechimiga qaratilgan tematik loyihalar tanlovlari tashkil qilinib, tanlov natijalariga koʻra teng sheriklikda moliyalashtirish yoʻlga qoʻyiladi. Natijada xususiy tarmoq korxonalarining ilmiy faoliyatni moliyalashtirishdagi ulushi salmoqli darajada oʻsishiga erishiladi;
3) ilmiy-innovatsion loyihalarni qoʻshimcha moliyalashtirish maqsadida xalqaro moliya institutlari, xususan Jahon bankining ilm-fanni tijoratlashtirishga ajratiladigan imtiyozli qarz mablagʻlari jalb qilinadi. Jalb qilingan mablagʻlar grant loyihalari koʻrinishida tadqiqotlarni tanlov asosida moliyalashtirishga, innovatsion korxonalar tashkil qilish orqali yangi ishlanmalarni tijoratlashtirishga, ilmiy va innovatsion faoliyat ekotizimini rivojlantirish va mamlakatda texnologiyalar transferi markazlarini tashkil qilishga yoʻnaltiriladi;
4) ilm-fan va ilmiy faoliyatga xorijiy davlatlar donor tashkilotlarining grantlari, texnik koʻmak va boshqa tashqi begʻaraz koʻmak mablagʻlarini jalb etish boʻyicha tizimli ishlar amalga oshiriladi. Shu maqsadda qator xalqaro ilmiy fondlar Oʻzbekistonda akkreditatsiyadan oʻtkaziladi;
5) innovatsion ishlanmalar va startap loyihalarni moliyalashtirishda “amalga oshmaslik xavfini” kamaytirish uchun Innovatsion rivojlanish vazirligi huzuridagi jamgʻarma mablagʻlari ishtirokida xorijiy yetakchi investitsion kompaniyalar bilan venchur fondlari tashkil qilinadi;
6) ilm-fanning istiqbolli va yangi yoʻnalishlarida (shu jumladan, raqamli texnologiyalar, sunʼiy intellekt, robototexnika, farmatsevtika, biotexnologiya, nanotexnologiyalar, energetika, muhandislik, elektronika, mexanika, mashinasozlik, genomika, astronomiya, dasturlash, sanoat dizayni, kriminalistikada) ilmiy-tadqiqot ishlari jadallashtiriladi.
Shuningdek, ilm-fanni rivojlantirish iqtisodiyot tarmoqlari ehtiyojlari, xarajatlarning mutanosib tarkibi va xususiy sektor talabiga yoʻnaltirilgan holda amalga oshirilishi kerak. Bunda ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlari uchun quyidagi xarajatlar tarkibi taʼminlanadi:
tadqiqot turlari boʻyicha: fundamental tadqiqotlar uchun ilm-fanni rivojlantirish va qoʻllab-quvvatlashga ajratilgan barcha mablagʻlarning — 15 foizi, amaliy tadqiqotlar uchun — 20 foizi, tajriba-konstruktorlik ishlanmalari uchun 65 foizi. Bunda ijtimoiy-gumanitar fanlar sohasining xususiyatidan kelib chiqib mablagʻlar taqsimotiga tegishli oʻzgartirish kiritilishi mumkin;
moliyalashtirish manbalari boʻyicha: Davlat budjeti — 45 — 50 foiz, xususiy va tadbirkorlik sohalari — 45 — 50 foiz, xorijiy investitsiyalar — 5 foiz.
Davlat buyurtmasi doirasida ustuvor tadqiqotlar hamda davlat ahamiyatiga ega dasturlar (mineral xomashyo, togʻ-kon, yoqilgʻi-energetika, suv xoʻjaligi tizimlari, seysmik va ekologik xavfsizlikni taʼminlash, tabiiy va texnogen tabiatli favqulodda holatlarning oldini olish va bartaraf etish kabilar) moliyalashtirilishi zarur.
Mazkur chora-tadbirlar bilan bir qatorda iqtisodiyotni ilmiy jihatdan qoʻllab-quvvatlashni moliyalashtirishda oʻzini oʻzi taʼminlashga erishish maqsadida xususiy sektorning ilmiy mahsulotlarga buyurtmalari mustaqil ravishda shakllantirilishi va moliyalashtirilishini ragʻbatlantirish nazarda tutiladi.
Loyihani amalga oshiruvchilar davlat manfaatlarini hisobga olgan holda samaradorlik, dolzarblilik, malaka va asbob-uskunalar bilan taʼminlanganlik mezonlari boʻyicha mamlakat ichidagi va xorijdagi ilmiy jamoalar orasidan tanlab olinadi.
Ilmiy faoliyat natijalariga fuqarolik huquqlarining vujudga kelishini va jalb etilishini tartibga soluvchi meʼyoriy-huquqiy asoslar takomillashtiriladi, ularning sanoatga joriy qilinishini taʼminlaydigan infratuzilma yaratiladi.
3-§. Yuqori malakali ilmiy va muhandis kadrlar tayyorlash hamda ularni ilmiy faoliyatga yoʻnaltirish
Yuqori malakali ilmiy va muhandis kadrlar tayyorlash hamda ularni ilmiy faoliyatga yoʻnaltirish borasida quyidagi ishlar amalga oshiriladi:
1) yetakchi ilmiy tashkilotlar va universitetlarda ilmiy izlanishlarning ilgʻor darajasini taʼminlashga qodir malakali kadrlar bilan taʼminlangan yangi ilmiy-tadqiqot infratuzilmasi shakllantirib boriladi;
2) fan doktorlari (DSc) va falsafa doktorlari (PhD)ni tayyorlash doirasida ustuvor ilmiy yoʻnalishlar boʻyicha ilmiy kadrlarni maqsadli tayyorlashga oʻtiladi;
3) dotsent va professor unvonini olish tartibiga doktoranturadan keyingi orttirilgan tajriba mavjudligiga oid talablar kiritiladi;
4) davlat ilmiy tashkilotlarida yangi kadrlar siyosati joriy qilinib, asosiy eʼtibor kadrlar bilan ishlashning strategik boshqaruvini joriy etishga qaratiladi;
5) mutaxassislarni qayta tayyorlash va doimiy ravishda malakasini oshirib borish maqsadida ingliz tilini oʻrganayotgan olimlar uchun turli oʻquv kurslarini tashkil qilish, mahalliy va dunyoning yetakchi universitetlari oʻrtasida oʻqituvchilar va talabalar boʻyicha dasturlarni amalga oshirish koʻzda tutiladi;
6) Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab- quvvatlash jamgʻarmasi va “El-yurt umidi” jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan qonun hujjatlarida belgilangan tartibda iqtidorli yosh olimlarning yetakchi xorijiy ilmiy markazlarda qisqa muddatli ilmiy stajirovkalarini tashkillashtirish, oʻqish va malaka oshirishiga koʻmaklashiladi, ularning xalqaro ilmiy-texnik konferensiyalarda va ilmiy loyihalarda ishtiroki etishlari, ilmiy ishlarining nashr etilishi taʼminlanadi;
7) tadqiqotchilar va olimlar uchun professional treninglar tashkil etiladi;
8) ilmiy darajali kadrlar tayyorlash tizimini takomillashtirish va jahon andozalariga moslashtirish choralari koʻriladi. Bunda yetakchi ilmiy tashkilotlar va universitetlarga mustaqil ilmiy darajalar berish vakolatlari kengaytirib boriladi, dissertatsiya himoyasi va attestatsiya oʻtkazish amaliyoti tubdan isloh qilinadi;
9) oliy oʻquv yurtidan keyingi taʼlim (doktorantura) institutiga kvotalar ajratish va uni monitoring qilish tizimi toʻlaligicha vakolatli davlat organiga yuklanadi va raqamlashtiriladi;
10) davlat buyurtmasi asosida moliyalashtirilayotgan grant loyihalari doirasida qisqa muddatli ilmiy stajirovkalarga yuborish, xalqaro ilmiy anjumanlarda ishtirok etish, yangi mexanizm sifatida grant loyihalari doirasida fan nomzodi yoki falsafa doktori (PhD) va fan doktorlari (DSc) tayyorlashga buyurtma berish hamda uni moliyalashtirishga ruxsat beriladi;
11) oliy taʼlim muassasalarida bakalavriat va magistraturada tahsil olayotgan talabalarga ilmiy faoliyat olib borish uchun zarur shart-sharoitlar va ragʻbatlantirish mexanizmlari yaratiladi. Natijada oʻqishni bitirgan va ilmiy faoliyatini davom ettirishni bildirgan magistrlarning soni koʻpayadi;
12) doktorantlar bilan ishlash, ular tomonidan olib borilayotgan ishlarni nazorat (monitoring) qilish, himoyaga oʻz vaqtida chiqishini taʼminlash mexanizmlari yanada takomillashtiriladi.
4-§. Ilm-fanni rivojlantirishning zamonaviy infratuzilmasini yaratish
Ilm-fanni rivojlantirishning zamonaviy infratuzilmasini yaratish borasida quyidagi ishlar amalga oshiriladi:
1) ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarining ilmiy laboratoriyalari zamonaviy asbob-uskunalar bilan jihozlanadi hamda butlovchi qismlar bilan taʼminlanadi;
2) ilmiy faoliyat infratuzilmalari (ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalari) doirasida milliy ilmiy laboratoriyalar tarmogʻi yaratiladi;
3) ilm-fanni rivojlantirish uchun mahalliy va xorijiy olimlarga markazlarning asbob-uskunalari, tajriba-ishlab chiqarish bazalari va boshqa ilmiy resurslaridan foydalanishga keng imkon yaratilgandagina ilmiy tashkilotlar hamda muassasalar salohiyatidan toʻliq va samarali foydalanish taʼminlanadi. Buning uchun ilmiy tashkilotlar huzurida ilmiy rivojlanishning ustuvor yoʻnalishlari boʻyicha jamoaviy foydalaniladigan ilmiy laboratoriyalar hamda GLP va GMP jahon standartlariga mos uskunalar bilan jihozlangan zamonaviy laboratoriya majmualari bosqichma-bosqich tashkil etiladi;
4) nodavlat loyiha va konstruktorlik tashkilotlarini rivojlantirishga eʼtibor qaratiladi va investitsiya dasturlari doirasida qoʻllab-quvvatlanadi;
5) ilmiy tashkilotlar, universitetlar tarkibida ilmiy-innovatsion klasterlar, innovatsiya markazlari, konstruktorlik ustaxonalari, biznes akseleratorlar, startap akseleratorlari tashkil qilinadi. Hududiy markazlarda esa innovatsiya markazlari, yoshlar texnoparklari, texnologiyalar transferi markazlari, kichik ilmiy-ishlab chiqarish klasterlari hamda innovatsion poligonlar tashkil qilinadi;
6) ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirish, mahsulotlar marketingi bilan shugʻullanadigan alohida kompaniyalar tashkil etilib, ilm-fanga oid dasturlar doirasida yaratilgan yangi ishlanmalar marketingini yuritish va sheriklikda tijoratlashtirish majburiyatlari yuklanadi;
7) xususiy sektor va xoʻjalik yurituvchi subyektlar, jumladan davlat boshqaruvi organlari ishtirokidagi jamgʻarmalar tashkil qilinadi hamda yangi ishlanmalarni tijoratlashtirish uchun shart-sharoitlar yaratiladi;
8) rivojlangan davlatlar tajribasidan kelib chiqib, ilmiy ekspertiza jarayonida “manfaatlar toʻqnashuvi” omillarini cheklash maqsadida ilmiy loyihalar ekspertizasiga masʼul tuzilma tashkil qilinib, muhokamalarga chet el mutaxassislarini jalb qilgan holda ekspertizaning toʻla interaktiv platforma orqali oʻtkazilishi taʼminlanadi.
5-§. Ilm-fan taraqqiyotiga koʻmaklashadigan zamonaviy axborot muhitini shakllantirish
Ilm-fan taraqqiyotiga koʻmaklashadigan zamonaviy axborot muhitini shakllantirish borasida quyidagi ishlar amalga oshiriladi:
1) milliy ilmiy portalni yaratish: portal doirasida mamlakatning ilmiy salohiyatiga oid barcha maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan yagona akademik makon, ilmiy-tadqiqot loyihalarini moliyalashtirish uchun arizalarni avtomatik tarzda topshirish va roʻyxatdan oʻtkazish tizimi yaratiladi;
2) olimlar, tashkilotlar, ilmiy-texnik axborot manbalari reytinglarini joriy etish: boshqaruv qarorlarini qabul qilishda axborotning muhim rolini hisobga olgan holda ilmiy salohiyatni baholash koʻrsatkichlari joriy etiladi. Obyektiv miqdoriy koʻrsatkichlarning joriy etilishi moliyalashtirish uchun loyihalarni tanlab olish va natijada ilmiy-tadqiqot faoliyati samaradorligini oshirishga yordam beradi;
3) ilmiy va ilmiy-texnikaviy rivojlanishni prognozlash: ilmiy va texnologik rivojlanishni prognozlashning tizimli jarayoni mahalliy va jahon miqyosidagi ilmiy hajmdor mahsulotlar ishlab chiqaruvchilari tomonidan talab qilinadigan ilmiy tadqiqotlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni shakllantirish uchun zarurdir.
4) mamlakatning ilmiy-texnik salohiyatini baholash: ilm-fan sohasi holati va uni yanada rivojlantirish tendensiyalari tahlili, soʻnggi yillarda mamlakatimiz ilm-fanining sifatli va miqdoriy rivojlanishini oʻrganish, mahalliy ilmiy-texnik salohiyatning kuchli va zaif tomonlarini aniqlash va tahlil qilish, ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalari faoliyatini hamda ilmiy infratuzilmani rivojlantirish samaradorligini tahlil qilish, ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarining ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishga taʼsir qiluvchi mexanizmlarini oʻrganish, ilmiy-tadqiqot dasturlarining samaradorligi va natijadorligini baholash tizimini takomillashtirish yoʻnalishlarida ishlar amalga oshiriladi;
5-bob. Konsepsiyani amalga oshirishdan kutilayotgan natijalar
Konsepsiyaning amalga oshirilishi quyidagi natijalarga olib keladi:
ilmiy tadqiqotlar dasturlari muvofiqlashtiriladi va samarali boshqariladi, ular ustuvor ilmiy yoʻnalishlarga qayta yoʻnaltiriladi;
ilm-fanning asosiy, dasturiy-maqsadli va grant tizimida moliyalashtirilishi orqali davlat va xususiy sektor tomonidan muvozanatli moliyalashtirishga erishiladi;
Good Scientific Practice (GSP) va Good Laboratory Practice (GLP) standartlarini joriy etish amalga oshiriladi, GLP va Good Manufacturing Practice (GMP) standartlari boʻyicha xalqaro mezonlarga mos keladigan milliy ilmiy laboratoriyalarning faoliyati tashkil qilinadi;
olimlarning intellektual mulkka boʻlgan huquqlarini himoya qilish maqsadida plagiat va ilmiy gʻoyalarni oʻzlashtirish holatlari bartaraf etiladi;
ilm-fan sohasi xodimlarini moddiy ragʻbatlantirishning yangi tizimi joriy qilinadi;
respublikamizda va xorijda tadqiqot natijalari hamda ishlanmalarni patentlash faolligi oshiriladi;
ustuvor ilmiy yoʻnalishlar boʻyicha ilm-fanga oid dasturlar ishlab chiqilib, amalga oshiriladi va raqobatbardosh natijalarga erishiladi;
qoʻshma ilmiy-texnik dasturlarni amalga oshirish mexanizmlarini joriy etish, ilmiy loyihalarni birgalikda moliyalashtirish va xususiy sektorni ragʻbatlantirish mexanizmlarini yaratish orqali tadbirkorlik subyektlarining, shu jumladan milliy kompaniyalarning ilmiy-tadqiqot faoliyatidagi ishtiroki kengaytiriladi;
biznes talablariga javob beradigan ilmiy ishlar natijalarini hujjatlashtirish tizimi yaratiladi;
bozorda ilmiy-amaliy tadqiqotlar natijalari va ishlanmalar tijoratlashtiriladi;
ilmiy-tadqiqot hisobotlari xalqaro boshqaruv va ilmiy amaliyotga muvofiqlashtiriladi;
mahalliy va jahon ilmiy-texnik axborotidan foydalanuvchilar uchun samarali va qulay sharoitlar yaratiladi;
xorijiy investorlar ishtirokida ilmiy markazlar tashkil etiladi;
zamonaviy va rivojlangan ilmiy-innovatsion infratuzilmani yaratish hisobiga ilmiy yutuqlar almashinuvi kengaytiriladi.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 29-oktabrdagi PF-6097-son Farmoniga 1a-ILOVA
Ilm-fanni 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasining maqsadli koʻrsatkichlari va indikatorlari
T/r Maqsadli koʻrsatkichlar Oʻlchov birligi Indikatorlar 2020 yil 2021 yil 2022 yil 2023 yil 2024 yil 2025 yil 2027 yil 2030 yil 1. Ilm-fanga ajratilgan mablagʻlarning yalpi ichki mahsulotga nisbatan ulushi Foiz 0,2 0,5 0,8 1,0 1,1 1,2 1,6 2 2. Ilm-fanni umumiy moliyalashtirish hajmida ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlariga xususiy sektor tomonidan ajratilgan mablagʻlar ulushi Foiz 8 12 15 17 18 20 25 30 3. “Web of Science” xalqaro ilmiy maʼlumotlar bazasida indeksatsiya qilinadigan xalqaro ilmiy jurnallarda chop etilgan umumiy maqolalar sonida Oʻzbekistonning ulushi Foiz 0,008 0,017 0,025 0,036 0,042 0,05 0,1 0,2 4. “Web of Science” xalqaro ilmiy maʼlumotlar bazasida indeksatsiya qilinadigan xalqaro ilmiy jurnallarda oʻzbekistonlik olimlar tomonidan chop etilgan bitta maqolaga nisbatan xorijiy havolalar soni Dona 0,5 0,7 1 1,2 1,3 1,5 2,5 3 5. “Web of Science” xalqaro ilmiy maʼlumotlar bazasida indeksatsiya qilinadigan xalqaro ilmiy jurnallarda har 100 nafar oʻzbekistonlik olimlar tomonidan chop etilgan maqolalar soni Dona - 3 4 4 5 6 8 10 6. Tadqiqotchilarning oʻrtacha yoshi Yosh 51 49 47 46 46 45 43 39 7. Tadqiqotchilarning umumiy sonida 39 yoshgacha boʻlgan tadqiqotchilarning ulushi Foiz 46,2 47 48 49 50 52 56 61 8. 39 yoshgacha boʻlgan tadqiqotchilarning umumiy sonida yuqori malakali ilmiy xodimlarning (fan nomzodi, falsafa doktori, fan doktori) ulushi Foiz 11 13 15 17 19 20 25 30 9. Xorijiy ilmiy tashkilot va universitetlarga ilmiy stajirovkaga yuborilgan tadqiqotchilarning umumiy sonida 39 yoshgacha boʻlgan tadqiqotchilarning ulushi Foiz 30 35 40 44 47 50 60 70 10. Ilmiy-tadqiqotlar va ishlanmalar sohasida sotilgan mahsulotlarning (tovarlar, ishlar va xizmatlar) umumiy hajmida innovatsion mahsulotlar (tovarlar, ishlar va xizmatlar)ning ulushi Foiz 1,1 3 5 7 9 10 15 20 11. Ixtirochilik faolligi koeffitsiyenti (respublikada topshirilgan mahalliy ixtirolarga patentga talabnomalar soni, aholining har 10 ming nafariga nisbatan) Bir-lik 0,14 0,35 0,5 0,7 1,0 1,2 1,5 2 12. Ilmiy-tadqiqot va ishlanmalarni amalga oshiruvchi tashkilotlarda mavjud mashina va uskunalarning umumiy qiymatida foydalanish davri 5 yilgacha boʻlgan mashina va uskunalar qiymatining ulushi Foiz 12 15 20 24 27 30 40 50 13. Ilmiy-tadqiqot va ishlanmalar sohasidagi texnologik innovatsiyalarga xarajatlarning umumiy hajmida tashkilotning oʻz kuchi bilan bajarilgan texnologik innovatsiyalarga xarajatlarning ulushi Foiz 7 11 15 17 21 25 35 65 14. Texnologik innovatsiyalarga xarajatlarning umumiy hajmida mashina, asbob-uskuna va dasturiy vositalar sotib olish xarajatlarining ulushi Foiz 54 52 50 48 45 40 30 15 15. Ilmiy-tadqiqot va ishlanmalar sohasi�agi innovatsion mahsulotlar (tovarlar, ishlar va xizmatlar) hajmida innovatsion tovar, ishlar va xizmatlarning yangi sotuv bozorlari ulushi Foiz 5 6 7 8 9 10 12 15
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 29-oktabrdagi PF-6097-son Farmoniga 2-ILOVA
Ilm-fanni 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini 2020 — 2022-yillarda amalga oshirish boʻyicha
T/r Chora-tadbirlar nomi Amalga oshirish mexanizmi Ijro muddati Moliyalashtirish manbasi Masʼul ijrochilar I. Ilm-fan sohasida boshqaruv tizimini takomillashtirish 1. Ilm-fanga loyihaviy boshqaruv tizimini joriy qilish. 1. Ilm-fan yoʻnalishlari boʻyicha tematik loyihalar portfelini shakllantirish. 2. Vakolatli organ veb-sahifasida muntazam eʼlonlarni berib borish. 3. Loyihalarni texnik va ilmiy ekspertizadan oʻtkazish. 4. Moliyalashtirishga tavsiya etish. Belgilangan muddatlarda Ilmiy loyihalarga Davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlar Innovatsion rivojlanish vazirligi , vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 2. Davlat boshqaruvi organlari va xoʻjalik birlashmalari huzuridagi ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarining ilmiy yoʻnalishlarini jahonda ilm-fanning rivojlanish tendensiyalari talablari, iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohaning ehtiyojlaridan kelib chiqqan holda toʻliq inventarizatsiyadan oʻtkazish. 1. Davlat boshqaruvi organlari va xoʻjalik birlashmalari huzuridagi ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarining roʻyxatini tuzish. 2. Ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarida tadqiqotlar amalga oshirilayotgan ilmiy yoʻnalishlarni xatlovdan oʻtkazish. 3. Tadqiqotlar amalga oshirilayotgan ilmiy yoʻnalishlarni jahonda ilm-fanning rivojlanish tendensiyalari talablari, iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohaning ehtiyojlari asosida qiyosiy tahlil qilish. 4. Ilmiy yoʻnalishlarni modernizatsiya qilish va ushbu yoʻnalishlarda ilmiy-tadqiqot ishlarini tashkil etish chora-tadbirlarini belgilash. 2020-yil noyabr 2020-yil dekabr 2021-yil yanvar 2021-yil mart - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi , Qishloq xoʻjaligi vazirligi , manfaatdor vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 3. Mahalliy ilmiy salohiyatningdavlat ilmiy-texnik ekspertizasini va ilm-fanni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini mustaqil ilm-fan auditini oʻtkazish. 1. Ilm-fan auditi uchun texnik vazifa va talabnomani shakllantirish. 2. Audit oʻtkazuvchilardan taklif olish va tanlash. 3. Auditni har 3 yilda oʻtkazish va audit natijalari boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga hisobot kiritish. 2020 — 2022-yillar noyabr 2020 — 2022-yillar dekabr 2022-yil sentyabr Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, ilmiy tashkilotlar 4. Ilmiy tashkilotlarning milliy reyting tizimini shakllantirish. 1. Ilmiy tashkilotlar reytingini hisoblash metodikasini tasdiqlash. 2. Ilmiy tashkilotlar reytingini tuzish va eʼlon qilish. 2020-yil noyabr Har yili may oyida eʼlon qilish - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi , Qishloq xoʻjaligi vazirligi , manfaatdor vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 5. Ilmiy sohalarning texnologik imkoniyatlarini baholab boruvchi forsayt tadbirlarini oʻtkazish. 1. Ilm-fan va ilmiy faoliyat auditi natijasi asosida forsayt uchun texnik vazifa va talabnomani shakllantirish. 2. Forsayt oʻtkazuvchilardan taklif olish va tanlash. 3. Forsaytni oʻtkazish va natijalari boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritish. 2020-yil noyabr 2020-yil dekabr 2021-yil iyun - Innovatsion rivojlanish vazirligi , vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 6. Ilmiy tashkilotlarning boshqaruv tizimini isloh qilish. 1. Ilmiy tashkilotlar direktorligiga iqtisodiy bilimga ega boʻlgan yosh mutaxassisni tayinlash hamda bosh ilmiy maslahatchi lavozimini kiritish. 2. Yangi rahbarlarni tayinlash va ularni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Davlat boshqaruvi akademiyasida oʻqitish. 3. Rahbarlar malakasini muntazam ravishda oshirib borish. 2020-yil dekabr 2021-yil yanvar — mart, muntazam Har yili bir marta - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 7. Fan yoʻnalishlari boʻyicha nodavlat notijorat tashkilotlar sifatida Fan jamiyatlarini tashkil qilish va faoliyatini yoʻlga qoʻyish. 1. Yetakchi fan yoʻnalishlari va ilmiy maktablarni tahlil qilish va roʻyxatini shakllantirish. 2. Fan jamiyatlarini roʻyxatdan oʻtkazish va faoliyatini yoʻlga qoʻyish. 3. Yillik hisobotlarini eshitish. 2020-yil dekabr 2021-yil yanvar Yil yakunida Ijrochi tashkilotlar mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, Adliya vazirligi 8. Ilm-fan sohalaridagi ustuvor yoʻnalishlarni tanlab olish va fan sohalarini tizimli bosqichma-bosqich isloh qilish. 1. Matematika, biologiya, kimyo va geologiya sohalarida ilm-fanni rivojlantirish yuzasidan belgilangan vazifalar ijrosini tahlil qilish. 2. Tahlillar natijasiga koʻra ushbu yoʻnalishlarni rivojlantirishning qoʻshimcha chora-tadbirlarini ishlab chiqish. 2020-yil noyabr 2020-yil dekabr, reja asosida - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 9. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Ilmiy darajali kadrlar tayyorlash va oliy taʼlimdan keyingi taʼlim sohasida davlat boshqaruvi tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qarori loyihasini tayyorlash va loyihada shu jumladan quyidagilarni nazarda tutish: vakolatli davlat organida falsafa doktori (PhD) yoki fan doktori (DSc) ilmiy darajalari toʻgʻrisidagi hujjatlarni tan olish va nostrifikatsiya qilish (ekvivalentligini qayd etish) talab etilmaydigan holatlarni belgilash; Oliy attestatsiya komissiyasining amaldagi vazifa va funksiyalarini qayta koʻrib chiqib, uning faoliyatida samaradorlik, ochiqlik va shaff�flikni yanada oshirish, xodimlar mehnatiga haq toʻlash tizimini yaxshilash. 1. Ishchi guruhi tuzish. 2. Qaror loyihasini vazirlik va idoralar bilan kelishish. 3. Qaror loyihasini belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2020-yil dekabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Oliy attestatsiya komissiyasi, Moliya vazirligi II. Ilm-fan va ilmiy faoliyatni moliyalashtirish tizimini takomillashtirish hamda moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalash 10. Ilm-fan sohasiga davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlarni bosqichma-bosqich 2030-yilga yalpi ichki mahsulotning 2 foiz miqdorigacha, shu jumladan 2022-yilgacha yalpi ichki mahsulotning 0,8 foiz miqdorigacha oshirish. Ilm-fan sohasi va ilmiy-tadqiqot ishlarini 2021 — 2023-yillarda moliyalashtirish hajmini kengaytirish va moliyalashtirish manbalarinidiversifikatsiyalashning maqsadli parametrlarini amalga oshirish. 2021 — 2023-yillar Ilm-fan sohasiga Davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlar Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi , Qishloq xoʻjaligi vazirligi , Moliya vazirligi , vazirlik va idoralar 11. Ilmiy loyihalarni xususiy sektor va tarmoq tashkilotlari bilan teng sheriklikda moliyalashtirish koʻlamini kengaytirish. 1. Xususiy sektor va tarmoq tashkilotlari bilan davlat buyurtmasi doirasida korxonalar muammolarini yechimiga qaratilgan tematik loyihalar tanlovlarini tashkil qilish. 2. Tanlov natijalariga koʻra teng sheriklikda moliyalashtirishni amalga oshirish. 2020 — 2022-yillar Ilmiy loyihalarga Davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlar, xususiy sektor va tarmoq tashkilotlari mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 12. Ilm-fan va ilmiy faoliyatga xorijiy davlatlar donor tashkilotlarning grantlari, texnik koʻmak va boshqa tashqi begʻaraz koʻmak mablagʻlarini jalb qilish. 1. Loyiha pasportlarini ishlab chiqish. 2. Donor tashkilotlar bilan muzokaralar oʻtkazish va kelishish. 3. Tegishli shartnomalarga qoʻl qoʻyish va loyihani amalga oshirish ustida ishlar olib borish. 4. Xalqaro ilmiy fondlarni Oʻzbekistonda akkreditatsiyadan oʻtkazish. 2020-yil noyabr 2020-yil noyabr Kelishuvga asosan 2020 — 2022-yillar - Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi , Innovatsion rivojlanish vazirligi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Fanlar akademiyasi 13. Innovatsion ishlanmalar va startap loyihalarni moliyalashtirish maqsadida xorijiy yet�kchi investitsion kompaniyalar bilan venchur fondlarini tashkil qilish. 1. Innovatsion ishlanmalar va startap loyihalarni moliyalashtirishga xorijiy yetakchi investitsion kompaniyalarni jalb qilish va hamkorlikda venchur fondlarini tashkil qilish boʻyicha chora-tadbirlar rejasini ishlab chiqish. 2. Chora-tadbirlar rejasida belgilangan vazifalar bajarilishi yakunlari boʻyicha venchur fondlarini tashkil qilish yuzasidan Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritish. 3. Venchur fondi yordamida ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirishni amalga oshirish. 2020-yil noyabr 2021-yil may 2021-2022-yillar - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi , Fanlar akademiyasi 14. Ilmiy faoliyatga oid hududiy dasturlarni mahalliy budjet mablagʻlari hisobidan moliyalashtirish. 1. Ilmiy faoliyatga oid hududiy dasturlarni ishlab chiqish. 2. Hududiy dasturlarni mahalliy budjet mablagʻlari hisobidan moliyalashtirish. 2020-yil noyabr Belgilangan muddatlarda Mahalliy budjet mablagʻlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Innovatsion rivojlanish vazirligi 15. Ilgʻor xorijiy tajriba va milliy amaliyotni oʻrganish natijalari asosida quyidagilar tasdiqlanishini nazarda tutuvchi Hukumat qarori loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritish: Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan bajariladigan davlat ilmiy-texnikaviy dasturlari doirasida loyihalarni amalga oshirishni rejalashtirish, moliyalashtirish va xarajatlarni hisobga olish tartibi toʻgʻrisidagi nizom; Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan davlat ilmiy tashkilotlarini bazaviy moliyalashtirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom. 1. Ishchi guruhi tuzish. 2. Qaror loyihasini vazirlik va idoralar bilan kelishish. 3. Qaror loyihasini belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2020-yil dekabr Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Moliya vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar III. Yuqori malakali ilmiy va muhandis kadrlar tayyorlash hamda ularni ilmiy faoliyatga yoʻnaltirish 16. Ustuvor ilmiy yoʻnalishlar boʻyicha ilmiy kadrlarni maqsadli tayyorlash mexanizmini joriy etish. 1. Fan doktorlarini tayyorlash doirasida ustuvor ilmiy yoʻnalishlarni belgilash, mazkur yoʻnalishlarda ilmiy kadrlarga boʻlgan ehtiyoj hamda ularni tayyorlashda oliy taʼlim muassasalari va ilmiy tashkilotlarning salohiyatini oʻrganish. 2. Oʻrganish natijalariga koʻra ustuvor ilmiy yoʻnalishlar boʻyicha ilmiy kadrlarni maqsadli tayyorlashga oʻtish. 2020-yil dekabr 2021-yil yanvar - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Oliy attestatsiya komissiyasi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 17. Olimlarni ijodiy va moddiy ragʻbatlantirish tizimini joriy etish, ilmiy xodimlarning maqomini oshirishni nazarda tutuvchi ijtimoiy paket ishlab chiqish. 1. Olimlarni ijodiy va moddiy ragʻbatlantirish boʻyicha ilgʻor xalqaro tajribalarni oʻrganish. 2. Xorijiy tajribalar asosida olimlarni ijodiy va moddiy ragʻbatlantirish tizimini joriy etish, ilmiy xodimlarning maqomini oshirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish va belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 3. Ilm-fanni rivojlantirishda mahalliy, xorijiy ilmiy va muhandis kadrlar ishtirokini taʼminlash. 2020-yil dekabr 2021-yil fevral 2021-2022-yillar - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 18. Davlat ilmiy tashkilotlarida yuqori malakali yangi ilmiy kadrlar tayyorlash amaliyotini joriy qilish. 1. Dotsent va professor unvonini olishda doktoranturadan keyingi orttirilgan tajriba mavjudligiga oid quyidagilarni nazarda tutuvchi normativ-huquqiy hujjat loyihasini tayyorlash: kadrlar bilan ishlashning strategik boshqaruvini joriy etish; lavozimlarning yangi jadvalini tuzish; raqobatbardosh ish haqi toʻlanishini taʼminlash. 2. Normativ-huquqiy hujjat loyihasini belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2021-yil mart 2021-yil aprel - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Oliy attestatsiya komissiyasi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 19. Mutaxassislarni qayta tayyorlash va doimiy ravishda malakasini oshirish. 1. Ingliz tilini oʻrganayotgan olimlar uchun turli oʻquv kurslarini tashkil qilish. 2. Oliy taʼlim muassasalari va dunyoning yetakchi universitetlari oʻrtasida oʻqituvchilar va talabalar boʻyicha dasturlarni amalga oshirish. 3. Ilm-fanni moliyalashtirish va innovatsiyalarni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari hisobiga iqtidorli yosh olimlarni yetakchi xorijiy ilmiy markazlarda oʻqitish va malaka oshirishiga koʻmaklashish, ularning xalqaro ilmiy-texnik konferensiyalarda va ilmiy loyihalarda ishtirok etishlarini, ilmiy ishlarining nashr etilishini taʼminlash . 4. Tadqiqotchilar va olimlar uchun professional treninglar tashkil etish. 2020 — 2022-yillar Ijrochilar mablagʻlari Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi , Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, “El-yurt umidi” jamgʻarmasi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 20. Ilmiy darajali kadrlar tayyorlash (tayanch doktorantura va doktorantura) institutini takomillashtirish va jahon andozalariga moslashtirish. 1. Yetakchi ilmiy tashkilotlar va universitetlarga mustaqil ilmiy darajalar berish vakolatlarini kengaytirib borish. 2. Dis�ertatsiya himoyasi va attestatsiya oʻtkazish amaliyotini ilgʻor xorijiy tajribalar asosida tubdan isloh qilish. 2021-yil yanvar 2021-yil iyun - Oliy attestatsiya komissiyasi, Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 21. Ilmiy darajali kadrlar tayyorlash (doktorantura) institutiga kvotalar ajratish va uni monitoring qilish tizimini takomillashtirish. Ilmiy darajali kadrlar tayyorlash (doktorantura) institutiga kvotalar ajratish va uni monitoring qilish tizimini toʻlaligicha vakolatli davlat organiga yuklatish va raqamlashtirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish hamda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2021-yil yanvar - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 22. Grant loyihalari doirasida “falsafa doktori (PhD) va fan doktori (DSc)” tayyorlashga buyurtma berish va uni moliyalashtirish. 1. Ilmiy-tadqiqot ishlariga davlat buyurtmasi asosida moliyalashtirilayotgan grant loyihalari doirasida qisqa va uzoq muddatli ilmiy stajirovkalarga yuborish, xalqaro ilmiy anjumanlarda ishtirokini taʼminlash. 2. Grant loyihalari doirasida falsafa doktori (PhD) va fan doktorlari (DSc)ni tayyorlashga buyurtmalarni shakllantirish va moliyalashtirish. 2020 — 2022-yillar 2021-yil yanvar, belgilangan muddatlarda Ilmiy loyihalarga Davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlar Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Oliy attestatsiya komissiyasi , “El-yurt umidi” jamgʻarmasi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 23. Ilmiy tashkilotlar salohiyati va moddiy-texnika bazasidan foydalangan holda yuqori malakali ilmiy darajali kadrlarni tayyorlashda ishtirok etish. 1. Ilmiy tashkilotlar olimlarini taʼlim jarayonlariga jalb etish va ragʻbatlantirishning huquqiy mexanizmlarini yanada takomillashtirish. 2. Tegishli yoʻnalishdagi bakalavr va magistrlarning dars jarayonidagi laboratoriya amaliyotini tashkil etish uchun oliy taʼlim muassasalari bilan kelishuv imzolash. 2020-yil dekabr - Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, tizimida ilmiy tashkilotlar boʻlgan vazirlik, idora va tarmoq tashkilotlari 24. 4ta ustuvor yoʻnalishlar — matematika, biologiya, kimyo va geologiya sohalarini ustuvor rivojlantirish. 1. Matematika, biologiya, kimyo va geologiya sohalarini ustuvor rivojlantirishga qaratilgan ilmiy loyihalarni tanlovlar asosida shakllantirish. 2. Tanlovlar natijalariga koʻra ilmiy loyihalarni amalga oshirish. 2020-yil dekabr 2021-2022-yillar Ilmiy loyihalarga Davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlar Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar 25. Noyob qoʻlyozma, toshbosma kitoblar va tarixiy hujjatlarni oʻrganish, tahlil qilish hamda natijalarini tegishli sohalarda keng foydalanish boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti qarori loyihasini belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. Qaror loyihasida, shu jumladan quyidagilar nazarda tutiladi: mamlakatimizdagi turli ilmiy va taʼlim muassasalarida, muzey hamda fondlarda saqlanayotgan noyob qoʻlyozma va toshbosma asarlarni tizimli oʻqib-oʻrganish, ularni tahlil qilish va ilmiy muomalaga kiritish. yosh tadqiqotchilarni jalb etish, ularni kasbiy malakasini oshirish, manba�unos va matnshunos kadrlar tayyorlash. Fanlar akademiyasining Abu Rayhon Beruniy nomidagi Sharqshunoslik institutining faoliyatini tubdan takomillashtirish. 2020-yil dekabr Davlat budjeti, Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari va boshqa manbalar Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Madaniyat vazirligi, Moliya vazirligi, vazirlik va idoralar IV. Ilm-fanni rivojlantirishning zamonaviy infratuzilmasini yaratish 26. I lmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarining ilmiy laboratoriyalarini zamonaviy asbob-uskunalar bilan jihozlash hamda butlovchi qismlar bilan taʼminlash. 1. Davlat buyurtmasi asosida tasdiqlangan ilmiy loyihalarga ajratilgan mablagʻlarning kamida 40 foizini moddiy-texnika bazaga yoʻnaltirish. 2. Zamonaviy ilmiy asbob-uskunalardan iborat laboratoriyalar tashkil etish. 2020 — 2022-yillar Ilmiy loyihalarga Davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlar Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 27. Mavjud ilmiy faoliyat infratuzilmalari (ilmiy markazlar, ilmiy-tadqiqot institutlari va oliy oʻquv yurtlari) doirasida milliy ilmiy laboratoriyalar tarmogʻiniyaratish. 1. Ilmiy va texnologik taraqqiyotning ustuvor yoʻnalishlari boʻyicha dastur va loyihalarning amalga oshirilishini taʼminlash. 2. Global bozorda raqobatbardosh ilmiy mahsulotlar va tijoriy texnologiyalarni ishlab chiqish. 3. Xalqaro ilmiy-texnologik hamkorlikda ishtirok etish hamda hamkorlikda ilmiy loyihalarni amalga oshirish asosida ustuvor ilmiy yoʻnalishlar boʻyicha ilmiy kadrlar tayyorlash. 2021-yil mart 2022-yil noyabr 2020 — 2022-yillar Ilmiy va ilmiy-texnik faoliyat natijalarini tijoratlashtirish Prezident jamgʻarmasi mablagʻlari, xalqaro grantlar Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 28. Ilmiy rivojlanishning ustuvor yoʻnalishlari boʻyicha jamoaviy foydalaniladigan ilmiy laboratoriyalar hamda GLP va GMP jahon standartlariga mos uskunalar bilan jihozlangan zamonaviy laboratoriya majmualarini bosqichma-bosqich tashkil etish. 1. Ilmiy tashkilotlar talab va ehtiyojlari muhokamasiga bagʻishlangan forsayt tadbirlarini tashkil qilish. 2. Yoʻnalishlar boʻyicha takliflar tayyorlash va laboratoriyalar masʼullarini belgilash. 3. Laboratoriyalarda bajariladigan loyihalar portfelini shakllantirish. 4. Davlat xaridlari orqali jihozlar sotib olishga texnik shartlarni shakllantirish. 5. Asbob-uskuna sotib olish uchun investitsiyalar jalb qilish, laboratoriyalar faoliyatini yoʻlga qoʻyish va uni natijadorligini taʼminlash. 2020-yil dekabr 2021-yil mart 2021-yil sentyabr 2021-yil oktyabr 2021-yil noyabr Ilmiy loyihalarga Davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlar, xalqaro grantlar, ijrochilar mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi , Qishloq xoʻjaligi vazirligi , Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi , Moliya vazirligi , tizimida ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalari mavjud boʻlgan vazirlik va idoralar 29. Nodavlat loyiha va konstruktorlik tashkilotlarini rivojlantirish hamda investitsiya dasturlari doirasida qoʻllab-quvvatlash. 1. Takliflar ishlab chiqish va yoʻnalishlarni belgilash. 2. Konstruktorlik tashkilotlarini tashkil qilish va faoliyatini yoʻlga qoʻyish. 3. Ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirish boʻyicha chora-tadbirlarlar ishlab chiqish. 2020-yil noyabr 2021-yil noyabr 2022-yil davomida - Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi , Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi , Adliya vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi , ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 30. Innovatsion faoliyat subyektlariga xizmat koʻrsatuvchi yangi infratuzilmalarni tashkil etish va ularning samaradorligini oshirish. 1. Startap akseleratorlar faoliyatini kengaytirish. 2. Texnoparklar tashkil qilishni kengaytirish. 3. Innovatsion poligonlar faoliyatini yoʻlga qoʻyish. 2020-yil noyabr 2021-yil noyabr 2022-yil davomida - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi , vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar 31. Vodorod energetikasi texnologiyalari ilmiy-amaliy innovatsion markazini tashkil etish. 1. Markazni tashkil qilish boʻyicha Hukumat qarori loyiha�ini ishlab chiqish. 2. Qaror loyihasini vazirlik va idoralar bilan kelishish. 3. Qaror loyihasini belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2020-yil noyabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi, Moliya vazirligi, Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar 32. 2020 — 2024-yillarda mamlakatda biotexnologiyalarni rivojlantirish. 1. Respublikada biotexnologiyalarni rivojlantirish maqsadida mavjud qonun hujjatlarini inventarizatsiyadan oʻtkazish. 2. Biotexnologiyalarni rivojlantirish yuzasidan amalga oshiriladigan chora-tadbirlar toʻgʻrisida belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritish. 2020-yil noyabr 2020-yil dekabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar 33. Startap faoliyat toʻgʻrisidagi qonunchilikni rivojlantirish. 1. Startaplar faoliyati uchun zarur shart-sharoitlar yaratish va startap loyihalarni qoʻllab-quvvatlash boʻyicha ilgʻor xalqaro tajribalarni oʻrganish. 2. Ilgʻor xorijiy tajriba asosida startap faoliyat toʻgʻrisidagi qonunchilikni yanada takomillashtirish boʻyicha takliflarni belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2020-yil noyabr 2020-yil dekabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Savdo-sanoat palatasi , vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar 34. 2022 — 2030-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini innovatsion rivojlantirish strategiyasini tasdiqlash. 1. 2019 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini innovatsion rivojlantirish strategiyasida belgilangan vazifalarning bajarilishini tahlil qilish asosida kelgusi yillarda amalga oshiriladigan ustuvor vazifalarni aniqlash. 2. 2022 — 2030-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini innovatsion rivojlantirish strategiyasi loyihasini ishlab chiqish uchun forsayt tadbirlarini oʻtkazish. 3. 2022 — 2030-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini innovatsion rivojlantirish strategiyasi loyihasini ishlab chiqish. 4. Strategiyani belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2020-yil dekabr 2021-yil davomida 2021-yil avgust 2021-yil sentyabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Moliya vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar 35. Sunʼiy intellektni bosqichma-bosqich rivojlantirish strategiyasini ishlab chiqish. 1. Mamlakatning intellektual va texnologik salohiyatini oshirish boʻyicha ilgʻor xalqaro tajribalarni oʻrganish. 2. Xorijiy tajribalar asosida sunʼiy intellektni bosqichma-bosqich rivojlantirish strategiyasini ishlab chiqish. 3. Strategiya loyihasini belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2020-yil noyabr 2020-yil dekabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi , vazirlik va idoralar 36. Ixtirochilik va ratsionalizatorlik faoliyatini qoʻllab-quvvatlash. 1. Ixtirochilik va ratsionalizatorlik faoliyatini qoʻllab-quvvatlash boʻyicha normativ-huquqiy hujjat loyihasini ishlab chiqish. 2. Normativ-huquqiy hujjat loyihasini belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritish. 2021-yil oktyabr 2021-yil dekabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi , vazirlik va idoralar 37. Ilm-fanni 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasida belgilangan vazifalarni bajarish, tegishli koʻrsatkichlarga erishish, shuningdek chet eldagi ilmiy yutuqlarni Oʻzbekiston sharoitida qoʻllash maqsadida ilmiy-texnik qidiruv va tahlil tizimini rivojlantirish. 1. Ilmiy-texnik qidiruv va tahlil tizimini rivojlantirish uchun ishchi guruh tuzish. 2. Ilmiy-texnik qidiruv va tahlil tizimini rivojlantirish chora-tadbirlar dasturini ishlab chiqish va tasdiqlash. 3. Xorijiy davlatlar, ilmiy tashkilotlar va kompaniyalar bilan ilmiy hamkorlikni rivojlantirish. 2020-yil noyabr 2020-yil dekabr 2021-yil yanvar Ijrochilar mablagʻlari Tashqi ishlar vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Davlat xavfsizlik xizmati V. Ilm-fan taraqqiyotiga koʻmaklashadigan zamonaviy axborot muhitini shakllantirish 38. Mamlakatning ilmiy salohiyatiga oid barcha maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan Milliy ilmiy portalni yaratish. 1. Mamlakatning ilmiy salohiyatiga oid barcha maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan Milliy ilmiy portalni yaratish. 2. Ilmiy-tadqiqot loyihalarini moliyalashtirish uchun murojaatlarni avtomatik t?rzda topshirish va roʻyxatdan oʻtkazish tizimini joriy qilish. 2021-yil mart 2021-yil iyun Ilmiy loyihalarga Davlat budjetidan ajratiladigan mablagʻlar Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 39. Mamlakatning ilmiy-texnik salohiyatini baholash. 1. Ilm-fan sohasi holati va uni yanada rivojlantirish tendensiyalarini tahlil qilish, mahalliy ilmiy-texnik salohiyatning “kuchli” va “zaif” tomonlarini aniqlash va tahlil qilish. 2. Ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarining ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishga taʼsir qiluvchi mexanizmlarini oʻrganish. 3. Tahlillar va oʻrganish natijalari asosida ilmiy-tadqiqot dasturlarining samaradorligi va natijadorligini baholash. 2020-yil dekabr 2021-yil may 2021-yil iyul - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 40. Ilmiy va ilmiy-texnikaviy rivojlanishni prognozlash. 1. Mamlakatimizda va xorijda ilmiy tadqiqotlar natijalariga boʻlgan talabni aniqlash. 2. Ilmiy-texnikaviy rivojlanishning milliy ustuvor yoʻnalishlarini belgilash. 3. Mamlakatimiz ilm-fanini va uning sanoat bilan oʻzaro hamkorliginirivojlantirish mexanizmlarini ishlab chiqish. 2020-yil noyabr 2020-yil dekabr 2021-yil fevral - Innovatsion rivojlanish vazirligi , Fanlar akademiyasi , Oliy va oʻrta maxsustaʼlim vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 41. Nufuzli xalqaro ilmiy-texnik maʼlumotlar bazalarida ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarining ilmiy salohiyatini oshirish choralarini koʻrish. 1. Nufuzli xalqaro ilmiy-texnik maʼlumotlar bazalariga kiritish uchun salohiyati yuqori boʻlgan ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalari ilmiy jurnallarini aniqlash va ularni mazkur bazalarga kiritish boʻyicha tashkiliy ishlarni amalga oshirish. 2. Nufuzli xalqaro ilmiy-texnik maʼlumotlar bazalarida ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarining ilmiy xodimlari va professor-oʻqituvchilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni xatlovdan oʻtkazish, roʻyxatdan oʻtmagan respublika ilmiy tashkilotlari va oliy taʼlim muassasalari haqida maʼlumotlar kiritish. 3. Olimlar tomonidan chop etiladigan maqolalarning sohalarga taqsimlanishidan kelib chiqqan holda ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalari ilmiy jurnallarini nufuzli xalqaro ilmiy-texnik maʼlumotlar bazalariga kiritish uchun maqsadli yoʻnaltirish. 2020 — 2022-yillar - Oliy taʼlim vazirligi , Fanlar akademiyasi , Innovatsion rivojlanish vazirligi , Sogʻliqni saqlash vazirligi, vazirlik va idoralar, ilmiy tashkilotlar, tarmoq korxonalari 42. Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tibbiyot yoʻnalishidagi oliy taʼlim muassasalari va ilmiy tashkilotlar, ixtisoslashtirilgan ilmiy-amaliy markazlardagi fan nomzodi, falsafa doktori (PhD) va fan doktori (DSc) ilmiy darajalariga hamda dotsent, professor, akademik ilmiy unvonlariga ega boʻlgan barcha xodimlar tomonidan bir yilda kamida bitta “Web of Science” va “Scopus” maʼlumotlar bazasiga kiritilgan xalqaro ilmiy jurnallarda maqolalar chop etilishini taʼminlash. Tegishli chora-tadbirlarni amalga oshirish. 2020 — 2022-yillar - Sogʻliqni saqlash vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi , Fanlar akademiyasi 43. Ilmiy tashkilotlarni tadqiqotlarni olib borish, maʼlumotlarni tahlil qilish hamda raqamli modellashtirish uchun maxsus elektron dasturlar bilan taʼminlash. 1. Zarur dasturiy taʼminotlarroʻyxatini va elektron dasturlar kompleksini shakllantirish. 2. Tarmoq tashkilotlari va korxonalarning maxsus jamgʻarma mablagʻlari hisobidan shakllantirilgan roʻyxat asosida dasturiy mahsulotlar xaridini moliyalashtirish. 3. Xarid qilingan va institutlarga oʻrnatilgan elektron dasturlarni doimiy ravishda dolzarbligini taʼminlash choralarini koʻrish — tegishli litsenziya va ruxsatnomalarni yangilab borish. 2020-yil noyabrdan boshlab Ilmiy tashkilotlar mablagʻlari Ilmiy tashkilotlar, vazirlik va idoralar, tarmoq korxonalari 44. Tarmoq korxonalarida mavjud texnik-texnologik muammolar yechimiga tegishli ilmiy tashkilotlarni keng jalb qilib borish bilan aloqalarni jadallashtirish. 1. Tarmoq korxonalaridagi innovatsion boʻlimlar faoliyatini takomillashtirish. 2. Ilmiy tashkilotlar bilan ishlarni tashkil etish, korxonada ixtirochilik va ratsionalizatorlik faoliyatini yoʻlga qoʻyish, mav�ud muammolarni aniqlash va ular yechimiga ilmiy tashkilotlarni jalb qilish, erishilgan ilmiy-tadqiqot natijalarini joriy etish kabi vazifalarni oʻz ichiga olgan boʻlim nizomini ishlab chiqish va tasdiqlash. 2020-yil noyabr - Xoʻjalik yurituvchi subyektlar, ilmiy tashkilotlar
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 29-oktabrdagi PF-6097-son Farmoniga 3-ILOVA
Ilm-fan sohasi va ilmiy-tadqiqot ishlarini 2021 — 2023-yillarda moliyalashtirish hajmini kengaytirish va moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalashning
T/r Xarajatlar moddalarining nomi Valyuta turi Moliyalashtirish manbasi Jami * Shu jumladan yillar boʻyicha: 2021-yil 2022-yil 2023-yil Jami xarajatlar mln soʻm 8 715 309,1 1 592 137,1 2 508 927,6 4 614 244,4 ming AQSh dollari 284 515,4 30 283,1 102 542,3 151 690 shu juml�dan: I. 2018 — 2021-yillarda ilmiy tashkilotlarning moddiy-texnika bazasini mustahkamlash dasturini amalga oshirish xarajatlarini moliyalashtirish, shu jumladan: mln soʻm 116 019,4 323 52,1 29 905,3 - ming AQSh dollari 32 270,8 8 713,1 7 422,3 - 1.1. Ilmiy tashkilotlarning bino va inshootlarini rekonstruksiya qilish va kapital taʼmirlash xarajatlariga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 116 019,4 32 352,1 29 905,3 - 1.2. Zamonaviy ilmiy asbob-uskunalar bilan jihozlash xarajatlariga ajratiladigan mablagʻlar ** ming AQSh dollari Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari 30 375,3 8 201,3 6 986,3 - 1.3. Zarur butlovchi qismlar, sarflanuvchi materiallar va reaktivlar bilan taʼminlash xarajatlariga ajratiladigan mablagʻlar ** ming AQSh dollari Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari 1 895,5 511,8 436 - II. 2022 — 2025-yillarda ilmiy tashkilotlarning moddiy-texnika bazasini mustahkamlash dasturining II-bosqichini amalga oshirish asosida ilmiy-innovatsion faoliyat infratuzilmasini rivojlantirishga ajratiladigan mablagʻlar *** mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 250 000 - - 250 000 ming AQSh dollari Davlat budjeti mablagʻlari 50 000 - - 50 000 III. Muntazam ravishda eʼlon qilib boriladigan tematik ilmiy loyihalarni moliyalashtirish , shu jumladan: mln soʻm 711 502,4 184 621,2 227 239,5 299 641,7 3.1. Tematikamaliy loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 439 265,8 120 000 138 578,3 180 687,5 3.2. Tematik innovatsion loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 272 236,6 64 621,2 88 661,2 118 954,2 IV. Maqsadli ilmiy loyihalarni moliyalashtirish, shu jumladan: mln soʻm 776 115,4 113 295,1 274 688,2 388 132,1 4.1. Maqsadli amaliy loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 330 000 30 000 120 000 180 000 4.2. Maqsadli innovatsion loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 220 000 20 000 80 000 120 000 4.3. Maqsadli fundamental loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 226 115,4 63 295,1 74 688,2 88 132,1 V. Ilmiy faoliyatga oid hududiy dasturlarni moliyalashtirish , shu jumladan: mln soʻm 364 000 28 000 112 000 224 000 5.1. Hududiy amaliy loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Mahalliy budjet mablagʻlari 208 000 16 000 64 000 128 000 5.2. Hududiy innovatsion loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Mahalliy budjet mablagʻlari 156 000 12 000 48 000 96 000 VI. Ilmiy tadqiqotlarning ustuvor yoʻnalishlari boʻyicha tashabbuskor ilmiy loyihalarni moliyalashtirish, shu jumladan: mln soʻm 644 524,7 133 612,9 234 363,2 276 548,6 6.1. Amaliy loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 557 782,9 109 331,8 205 711,5 242 739,6 6.2. Innovatsion loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 86 741,8 24 281,1 28 651,7 33 809 VII. Ustuvor tajriba-konstruktorlik va “startap” loyihalarni moliyalashtirish , shu jumladan: mln soʻm 294 000 42 000 84 000 168 000 7.1. Tajriba-konstruktorlik loyihalariga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 14 000 2 000 4 000 8 000 7.2. “Startap” loyihalarga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 280 000 40 000 80 000 160 000 VIII. Ilmiy kadrlarning “Akademik harakatchanlik” dasturini amalga oshirish xarajatlarini moliyalashtirish , shu jumladan: mln soʻm 37 051,7 5 293,1 10 586,2 21 172,4 8.1. Ilmiy kadrlarningxizmat safarlari xarajatlariga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 3 941 563 1 126 2 252 8.2. Ilmiy kadrlarningilmiy-tadqiqot va oliy taʼlim muassasalaridaginoyob ilmiy obyektlar, ilmiy asbob-uskunalardan jamoaviy foydalanish markazlari, ilmiy laboratoriyalar va tajriba-konstruktorlik byurolari moddiy-texnika bazasidan foydalanish xarajatlariga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 8 912,4 1 273,2 2 546,4 5 092,8 8.3. Ilmiy kadrlarning ilmiy maslahatchilari mehnatiga toʻlanadigan ish haqi toʻlovlari uchun ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 24 198,3 3 456,9 6 913,8 13 827,6 IX. Tayanch doktorantura, doktorantura va stajor-tadqiqotchilik instituti orqali ilmiy darajali kadrlar tayyorlash xarajatlarini moliyalashtirish, shu jumladan: mln soʻm 139 498,6 23 423,7 52 133,1 63 941,9 ming AQSh dollari 960 - 320 640 9.1. Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan tayanch doktorantura va doktoranturada ilmiy darajali kadrlar tayyorlash xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 83 678,8 23 423,7 27 640 32 615,2 9.2. Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan tayanch doktorantura va doktoranturada ilmiy darajali kadrlar tayyorlash kvotasini magistratura qabul kvotasining kamida 30 foizigacha oshirish xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 31 453,5 - 12 581,4 18 872,1 9.3. Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan stajor-tadqiqotchilik institutiga ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 7 782,3 - 3 619,7 4 162,6 9.4. Xoʻjalik birlashmalarining buyurtmasiga asosan hamda ularning mablagʻlari hisobiga tayanch doktorantura va doktoranturada toʻlov-kontrakt asosida yuqori malakali kadrlar tayyorlash xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Xoʻjalik birlashmalari mablagʻlari 16 584 - 8 292 8 292 9.5. Yetakchi oliy taʼlim muassasalari va ilmiy tashkilotlarda tayanch doktorantura va doktoranturaga xorijiy fuqarolarning taʼlim olishini tashkil etish hisobiga jalb etiladigan mablagʻlarning prognoz koʻrsatki�lari ming AQSh dollari Xorijiy fuqarolar mablagʻlari 960 100 320 640 X. Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi ehtiyojlari uchun ajratiladigan mablagʻlar mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 331 000 100 000 110 000 121 000 XI. Xalqaro ilmiy hamkorlikni rivojlantirish va qoʻshma fundamental, amaliy va innovatsion loyihalarni moliyalashtirish , shu jumladan: mln soʻm 92 654 8 030 36 208 48 416 ming AQSh dollari 13 660 2 410 4 550 6 700 11.1. Qoʻshma ilmiy loyihalarni moliyalashtirish mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 90 924 7 800 35 708 47 416 11.2. Nufuzli xorijiy jurnallarda maqolalarni chop etish va texnik koʻmak markazlari — “Rroof reading” xizmatlari xarajatlarini moliyalashtirish ming AQSh dollari Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari 330 30 100 200 11.3. Xorijiy davlatlarning nufuzli ilmiy va taʼlim muassasalariga doktoranturada oʻqitishga yuborish xarajatlarini moliyalashtirish ming AQSh dollari Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari, “El-yurt umidi” jamgʻarmasi mablagʻlari 500 50 150 300 11.4. Xorijiy davlatlarning nufuzli ilmiy va taʼlim muassasalariga qisqa muddatli stajirovkalarga yuborish xarajatlarini moliyalashtirish ming AQSh dollari Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari, “El-yurt umidi” jamgʻarmasi mablagʻlari 3 560 860 1 200 1 500 11.5. Xalqaro ilmiy-innovatsion tashkilotlarga aʼzolik badallari uchun xarajatlarni moliyalashtirish mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 1 400 200 400 800 11.6. Xalqaro ilmiy maʼlumotlar bazasidan foydalanish xarajatlarini moliyalashtirish ming AQSh dollari Davlat budjeti mab?agʻlari 1 200 300 400 500 11.7. Olim va mutaxassislarning xalqaro anjumanlarda, oʻquv-trening seminarlarida hamda ilmiy stajirovkalarda ishtirokini maqsadli moliyalashtirish ming AQSh dollari Davlat budjeti mablagʻlari 900 200 300 400 11.8. Ilmiy-tadqiqot va oliy taʼlim muassasalariga xorijiy grantlarni jalb qilishning prognoz koʻrsatkichlari ming AQSh dollari Xalqaro donor tashkilotlar mablagʻlari 6 000 1 000 2 000 3 000 11.9. Ilmiy tadqiqotlar natijalarini belgilangan tartibda mahalliy va xalqaro miqyosda patentlash va tijoratlashtirish uchun intellektual mulk obyektlarini baholash xarajatlarini moliyalashtirish ming AQSh dollari Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari 1 500 - 500 1 000 XII. Davlat ilmiy ekspertizasini tashkil etish xarajatlarini moliyalashtirish , shu jumladan: mln soʻm 4 286,9 1 200 1 416 1 670,9 ming AQSh dollari 760 160 250 350 12.1. Mahalliy ekspertlar uchun toʻlovlarni amalga oshirishni moliyalashtirish mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 4 286,9 1 200 1 416 1 670,9 12.2. Xorijiy ekspertlar uchun toʻlovlarni amalga oshirishni moliyalashtirish ming AQSh dollari Davlat budjeti mablagʻlari 760 160 250 350 XIII. Ilmiy-innovatsion faoliyatga xizmat koʻrsatuvchi infratuzilmalar va tajriba-konstruktorlik ishlarini moliyalashtirish hajmini bosqichma-bosqich oshirish , shu jumladan: mln soʻm 2 617 547,2 708909 825 584,1 1 083 054,1 13.1. Ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarida tajriba-konstruktorlik markazlarini tashkil etish xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari 171 914,6 11 642,6 17 808 142 464 13.2. Ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarida ilmiy asbob-uskunalardan jamoaviy foydalanish markazlarini tashkil etish xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari 15 900 - 6 360 9 540 13.3. Yetakchi oliy taʼlim muassasalari va ilmiy tashkilotlarda “Ilmiy-innovatsion texnoparklar” va ilm-fan klasterlarini hamda “biznes va startap akseleratorlar” faoliyatini tashkil qilish xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari 16 484,2 584,2 6 360 9 540 13.4. Yoshlar akademiyasi va uning hududiy boʻlinmalari faoliyatini, moddiy-texnika bazasini mustahkamlash xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari 8 200,8 1 000 3 750,4 3 450,4 13.5. Noyob ilmiy obyektlarni saqlash xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 64 956,2 18 182,8 21 455,7 25 317,7 13.6. Oliy taʼlim muassasalari huzuridagi innovatsiya jamgʻarmalari mablagʻlari hisobidan ilmiy va innovatsion loyihalarni (ishlanmalarni) moliyalashtirish mln soʻm Oliy taʼlim muassasalari huzuridagi innovatsiya jamgʻarmalari mablagʻlari 17 600 4 500 5 900 7 200 13.7. Davlat tashkilotlarida ilmiy-pedagogik faoliyat bilan shugʻullanayotgan, taʼlim va ilm-fan sohasida faoliyat olib borayotgan fan nomzodi yoki falsafa doktori (PhD) (yoki unga tenglashtirilgan ilmiy darajalar) ilmiy darajalariga ega xodimlarga 30 foiz, fan doktori yoki fan doktori (DSc) (yoki unga tenglashtirilgan ilmiy darajalar) ilmiy darajasiga ega xodimlarga 60 foiz oylik ish haqiga ustamalarni toʻlab berish xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 1041 750 300 000 345 000 396 750 13.8. Ilm-fan va taʼlim-tarbiyani rivojlantirish “Ziyo Forum” maxsus fondi mablagʻlari hisobidan ilm-fan va taʼlimga oid tashabbuskor loyihalarni moliyalashtirish mln soʻm Ilm-fan va taʼlim-tarbiyani rivojlantirish “Ziyo Forum” maxsus fondi mablagʻlari 680 000 200 000 220 000 260 000 13.9. Ilmiy-tadqiqot muassasalariga budjetdan tashqari mablagʻlarni jalb qilish asosida ularning moddiy-texnika bazasini mustahkamlash xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Ilmiy-tadqiqot va oliy taʼlim muassasalarining budjetdan tashqari mablagʻlari 600 742 173 000 198 950 228 792 XIV. Ustav fondida 50 va undan ortiq foiz davlat ulushi boʻlgan xoʻjalik jamiyatlaridagi davlat ulushi boʻyicha hisoblanadigan dividendlarning hamda davlat korxonalarining Davlat budjetiga ajratmalarining prognoz koʻrsatkichlari , shu jumladan: mln soʻm 2 202 357,6 172 000 451 320 1 579 037,6 14.1. Faoliyat koʻrsatayotgan tarmoq ilmiy tashkilotlarni saqlash, moddiy-texnika va ilmiy-laboratoriya bazasini mustahkamlash xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Xoʻjalik yurituvchi subyektlar innovatsion faoliyatni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmalari mablagʻlari 1160 000 40 000 160 000 960 000 14.2. Yangi tashkil etiladigan tarmoq ilmiy tashkilotlarni saqlash, moddiy-texnika va ilmiy-laboratoriya bazasini mustahkamlash xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Xoʻjalik yurituvchi subyektlar innovatsion faoliyatni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmalari mablagʻlari 740 000 48 000 192 000 500 000 14.3. Yangi texnika va texnologiyalarni ishlab chiqish, zarur tajriba-sanoat sinovlarini oʻtkazish, mahsulotlarning tajriba partiyalarni va seriyalab ishlab chiqarishni yoʻlga qoʻyishga tayyorlash chora-tadbirlarini amalga oshirish bilan bogʻliq tadbirlarni moliyalashtirish mln soʻm Xoʻjalik yurituvchi subyektlar innovatsion faoliyatni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmalari mablagʻlari 85 737,6 24 000 28 320 33 417,6 14.4. Mos yoʻnalishdagi ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalari bilan ilmiy-tadqiqot ishlarini bajarish boʻyicha tuzilgan shartnomalarda koʻzda tutilgan tadbirlarni moliyalashtirish mln soʻm Xoʻjalik yurituvchi subyektlar innovatsion faoliyatni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmalari mablagʻlari 71 448 20 000 23 600 27 848 14.5. Mos yoʻnalishdagi ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarining moddiy-texnika va ilmiy-laboratoriya bazasini mustahkamlash, ularning eksperimental tadqiqotlar oʻtkazish, ilmiy ishlanmalarni joriy etish, ilmiy-texnik xodimlarni moddiy ragʻbatlantirish va malakasini oshirish xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Xoʻjalik yurituvchi subyektlar innovatsion faoliyatni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmalari mablagʻlari 107 172 30 000 35 400 41 772 14.6. Ratsionalizatorlik gʻoyalari mualliflarini moddiy ragʻbatlantirish xarajatlarini moliyalashtirish mln soʻm Xoʻjalik yurituvchi subyektlar innovatsion faoliyatni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmalari mablagʻlari 38 000 10 000 12 000 16 000 XV. Ilmiy va ilmiy-texnik faoliyat natijalarini tijoratlashtirish Prezident jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan loyihalarni moliyalashtirish , shu jumladan: ming AQSh dollari 100 000 16 000 35 000 49 000 15.1. Ilmiy va innovatsion faoliyat natijalarini tatbiq etish, shuningdek keyinchalik seriyali ishlab chiqarish uchun innovatsion mahsulotning tajriba-sanoat partiyalarini ishlab chiqarish xarajatlarini moliyalashtirish ming AQSh dollari Ilmiy va ilmiy-texnik faoliyat natijalarini tijoratlashtirish Prezident jamgʻarmasi mablagʻlari 25 000 3 000 8 000 14 000 15.2. Yuqori texnologik tadbirkorlik startap-loyihalarni birgalikda moliyalashtirish orqali amaliy natijalar olishga qaratilgan ilmiy, ilmiy-texnik va innovatsion faoliyatni ragʻbatlantirish xarajatlarini moliyalashtirish ming AQSh dollari Ilmiy va ilmiy-texnik faoliyat natijalarini tijoratlashtirish Prezident jamgʻarmasi mablagʻlari 20 000 3 000 7 000 10 000 15.3. Taʼsischilaridan biri ustav fondga oʻz ulushi sifatida intellektual mulk obyektini yoki tayyor texnologiyani kiritish orqali yangi tuzilayotgan tijorat tashkilotining ustav kapitaliga investitsiya qilish maqsadida loyihalarni moliyalashtirish yoki birgalikda moliyalashtirish xarajatlari ming AQSh dollari Ilmiy va ilmiy-texnik faoliyat natijalarini tijoratlashtirish Prezident jamgʻarmasi mablagʻlari 55 000 10 000 20 000 25 000 XVI. Fanlar akademiyasi ilmiy tashkilotlarining ilmiy xodimlari mehnatiga haq toʻlashni toʻgʻridan-toʻgʻri Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan qoplashga yoʻnaltirilgan bazaviy moliyalashtirish mexanizmlarini takomillashtirish mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 192 800 40 600 60 900 91 300 16.1. Fanlar akademiyasining ilmiy tashkilotlarini toʻgʻridan-toʻgʻri Davlat budjetidan moliyalashtirish xarajatlari mln soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 192800 40 600 60 900 91 300 XVII. Ilm-fan va innovatsiya faoliyatini rivojlantirishga xalqaro kredit tashkilotlarining mablagʻlarini imtiyozli shartlarda jalb qilish , shu jumladan: ming AQSh dollari Xalqaro kredit tashkilotlarining mablagʻlari 113 000 3 000 55 000 55 000 17.1. Jahon bankining uzoq muddatli imtiyozli kredit mablagʻlarini jalb qilish va ilmiy-innovatsion loyihalarni moliyalashtirishga yoʻnaltirish ming AQSh dollari Jahon bankining uzoq muddatli imtiyozli kreditlari 100 000 - 50 000 50 000 17.2. Jahon bankining kredit mablagʻlari hisobiga qishloq xoʻjaligi sohasidagi innovatsion loyihalarni moliyalashtirish ming AQSh dollari Jahon bankining uzoq muddatli imtiyozli kreditlari 13 000 3 000 5 000 5 000
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 29-oktabrdagi PF-6097-son Farmoniga 4-ILOVA
Ilm-fan sohasi va ilmiy-tadqiqot ishlarini 2021 — 2023-yillarda moliyalashtirish hajmini kengaytirish va moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalashning maqsadli parametrlariga erishish boʻyicha
T/r Chora-tadbirlar nomi Amalga oshirish shakli va mexanizmi Ijro muddati Moliyalashtirish manbasi Masʼul ijrochilar I. I lm-fan sohasi va ilmiy-tadqiqot ishlarini moliyalashtirish hajmini kengaytirish va moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiyalashning normativ-huquqiy asoslarini unifikatsiyalash va takomillashtirish chora-tadbirlari 1. Ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlari loyihalarini ishlab chiqish, texnologiyalar transferi va tijoratlashtirish faoliyatini moliyalashtirish uchun ilm-fan va texnologiyalarni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini belgilash. Fan va texnologiyalar boʻyicha respublika kengashining bayoni loyihasi. Loyihada ilgʻor xorijiy tajribalar va mahalliy amaliyotni chuqur tahlil qilish natijalari asosida ilm-fan va texnologiyalarni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini belgilash tartibi nazarda tutiladi. 2021-yil yanvar - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, Xalq taʼlimi vazirligi, Moliya vazirligi, Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi 2. Ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlari doirasida loyihalarni amalga oshirishni rejalashtirish, moliyalashtirish va xarajatlarni hisobga olish tartibini takomillashtirish. Vazirlar Mahkamasi qarori loyihasi. Loyihada, shu jumladan: ilmiy xodimlar mehnatiga haq toʻlash; ilmiy loyihalarni amalga oshirish uchun sarflanadigan xarajatlar kalkulatsiyasini hisoblash; ilmiy loyihalarni amalga oshirish uchun sarf-xarajatlarni rejalashtirish va klassifikatsiyalash; ilmiy ishlanmalarning tannarxini rejalashtirish; ilmiy loyihalarni amalga oshirishni moliyalashtirish va ajratilgan mablagʻlardan foydalanishni nazorat qilish tartibini belgilash; ilmiy loyihalarni amalga oshirish uchun ajratilgan mablagʻlardan foydalanish hisobini yuritish va nazorat qilish nazarda tutiladi. 2020-yil dekabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar 3. Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan davlat ilmiy tashkilotlarini bazaviy moliyalashtirish tartibini belgilash. Vazirlar Mahkamasi qarori loyihasi. Loyihada, shu jumladan: Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan davlat ilmiy tashkilotlarning bino va inshootlarini saqlash xarajatlarini moliyalashtirish, ularning ayrim toifadagi xodimlari mehnatiga haq toʻlash tartibini belgilash; bazaviy moliyalashtirish subyektlari roʻyxatini shakllantirish; bazaviy moliyalashtirish subyektlarini moliyalashtirish tartibi; hisobga olish va hisobdorlik tartibini belgilash nazarda tutiladi. 2020-yil dekabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar 4. Ilmiy kadrlarning “Akademik harakatchanligi” dasturini shakllantirish, amalga oshirish, moliyalashtirish va monitoring qilish tartibini ishlab chiqish. Vazirlar Mahkamasi qarori loyihasi. Loyihada, shu jumladan: ilmiy-tadqiqot oʻtkaziladigan tashkilotlar roʻyxatini shakllantirish; ilmiy kadrlarning “Akademik harakatchanligi” dasturini shakllantirish va amalga oshirish; ilmiy kadrlarning “Akademik harakatchanligi” dasturini moliyalashtirish va uning monitoringini amalga oshirish tartibi nazarda tutiladi. 2020-yil dekabr - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Moliya vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar 5. Yetakchi oliy taʼlim muassasalarida “Ilmiy-innovatsion texnoparklar”, “Ilm-fan klasterlari” hamda “Biznes va startap akseleratorlar” faoliyatini yoʻlga qoʻyish. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. Loyihada, shu jumladan yetakchi oliy taʼlim muassasalarida “Ilmiy-innovatsion texnoparklar”, “Ilm-fan klasterlari” hamda “Biznes va startap akseleratorlar” faoliyatini yoʻlga qoʻyish nazarda tutiladi. 2021-yil may - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar 6. Zamonaviy ilmiy asbob-uskunalardan jamoaviy foydalanish markazlari faoliyatini yoʻlga qoʻyish. Idoralararo normativ-huquqiy hujjat loyihasi. Loyihada, shu jumladan : ilmiy tashkilotlar va oliy taʼlim muassasalarida zamonaviy ilmiy asbob-uskunalardan jamoaviy foydalanish markazlarini tashkil etish; markazlar faoliyatini moliyalashtirish manbalarini belgilash; markazlar faoliyatini monitoring qilish tartibini belgilash nazarda tutiladi. 2021-yil avgust - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirl�gi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar II. Olim va mutaxassislarning ilmiy ishlanmalari natijalarini amalga oshirilishini ragʻbatlantirish, ilm-fan nufuzini oshirish 7. O limlar tomonidan tayyorlangan ilmiy maqolalar matnini yuqori reytingga ega boʻlgan jurnallar talablariga muvofiq tahrir qilish, yozma ingliz tili matnini yaxshilash, orfografik va grammatik xatoliklarni bartaraf etish, belgilangan texnik talablarga moslashtirish maqsadida “Proofreading Service” xizmati samaradorligini oshirish. Amaliy chora-tadbirlar. Amaliy chora-tadbirlarda, shu jumladan: ilmiy maqolalar ilmiy maqola chop etilishi rejalashtirilayotgan yuqori reytingga ega ilmiy jurnal(lar)ning texnik talablariga mos tarzda rasmiylashtirilgan holda Innovatsion rivojlanish vazirligiga Microsoft Word (.doc yoki .docx) formatida ingliz tilida taqdim etilishini nazarda tutuvchi interfaol xizmatni takomillashtirish; ushbu xizmatdan mamlakatimizda faoliyat yuritayotgan barcha tashkilotlarda mehnat qilayotgan fuqarolari yoki fuqaroligi boʻlmagan olim va mutaxassislarning bepul foydalanishlarini taʼminlash nazarda tutiladi. 2021-yil oktyabr Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi 8. Davlat ilmiy texnikaviy dasturlari doirasida amalga oshirilayotgan loyihalar natijalarini nufuzli xalqaro (Web of science, Scopusva boshqalar) ilmiy nashrlarda (impakt faktori 1 va undan yuqori boʻlgan) chop etilgan maqolalar mualliflarini moddiy ragʻbatlantirish. Amaliy chora-tadbirlar. Amaliy chora-tadbirlarda, shu jumladan i lmiy loyihalar natijalarini nufuzli xalqaro (Web of science, Scopusva boshqalar) ilmiy nashrlarda (impakt faktori 1 va undan yuqori boʻlgan) chop etilgan maqolalar mualliflarini moddiy ragʻbatlantirishni nazarda tutuvchi interfaol xizmatni yoʻlga qoʻyish nazarda tutiladi. 2021-yil 1-yanvardan boshlab Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi 9. Ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlari doirasida bajariladigan ilmiy loyihalarni amalga oshirishda fan va texnologiyalar sohasida ilgʻor xorijiy ilmiy markazlar va universitetlarning yetakchi olimlari va mutaxassislarini ijrochi sifatida jalb etish. Amaliy chora-tadbirlar. Amaliy chora-tadbirlarda, shu jumladan i kki tomonlama kelishuv shartnomalari doirasida hamkorlikni belgilash nazarda tutiladi. 2021-yil avgust Ijrochilar mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi, Tashqi ishlar vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, manfaatdor vazirlik va idoralar III. Hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishda ularning ilmiy-innovatsion salohiyatidan foydalanish tizimini takomillashtirish 10. Mahalliy davlat hokimiyati organlari huzuridagi innovatsion ishlanmalar va texnologiyalar transferi markazlari faoliyatini takomillashtirish. Amaliy chora-tadbirlar. Amaliy chora-tadbirlarda, shu jumladan mahalliy davlat hokimiyati organlari huzuridagi innovatsion ishlanmalar va texnologiyalar transferi markazlari tomonidan hududlarda yaratilgan innovatsion ishlanmalar va texnologiyalarnitijoratlashtirish va transfer qilishni faollashtirishning samarador mexanizmini ishlab chiqish nazarda tutiladi. 2020-yil dekabr Ijrochilar mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi 11. Hududiy iqtisodiyot tarmoqlaridagi muammolarni ilmiy yechimini taʼminlashga hamda tijoratlashtirishga yoʻnaltirilgan yangi mahsulotlar ishlab chiqarishni nazarda tutuvchi tematik ilmiy grantlar buyurtmasi portfelini shakllantirish va ilmiy faoliyatga oid hududiy dasturlar doirasida grant loyihalari tanlovini tashkil etish. Amaliy chora-tadbirlar. Amaliy chora-tadbirlarda, shu jumladan hududlarni innovatsion rivojlantirish boʻyicha hududiy ilmiy dasturlar ishlab chiqish nazarda tutiladi. 2021-yil 1-yanvardan boshlab Mahalliy budjetlar mablagʻlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Moliya vazirligi 12. Hududiy ilmiy-tadqiqot va oliy taʼlim muassasalari, tarmoq ilmiy tashkilotlar tomonidan amalga oshirilayotgan ilmiy-tadqiqot ishlari samaradorligini oshirish. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. Loyihada, shu jumladan yuqori ilmiy salohiyatga ega boʻlgan hududlarda ilmiy tashkilotlar bilan birgalikda hududlarni innovatsion rivojlantirishga qaratilgan ularning iqtisodiy salohiyati, geografik joylashuvi va mavjud resurslarini inobatga olgan holda kompleks chora-tadbirlar rejasini ishlab chiqish nazarda tutiladi. 2021-yil mart - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi 13. Hududlarni innovatsion rivojlantirishda yuqori texnologiyalarni qoʻllashni nazarda tutuvchi ilmiy-innovatsion klaster tizimini shakllantirish. Amaliy chora-tadbirlar. Amaliy chora-tadbirlarda, shu jumladan -innovatsion klaster tizimini shakllantirish konsepsiyasini ishlab chiqish va uni amalga oshirish nazarda tutiladi. 2021 — 2023-yillar - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi 14. Hududlarni innovatsion rivojlantirishda iqtisodiyot tarmoqlariga ilgʻor xalqaro amaliyot, innovatsion ishlanmalar va texnologiyalarni joriy etish koʻlamini kengaytirish. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. Loyihada, shu jumladan: hududlarni innovatsion rivojlantirish boʻyicha dasturlar ishlab chiqish va tasdiqlash; hududlardagi mavjud muammolarni kompleks va tizimli hal etish, uning samaradorligini oshirish, eksportbop mahsulotlarni ishlab chiqarish, xalqaro ekspertlarni jalb etish nazarda tutiladi. 2021 — 2023-yillar Tanlovlar asosida Innovatsion rivojlanish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi IV. Ilm-fan va innovatsion texnologiyalar sohasida xalqaro hamkorlikni rivojlantirish 15. Ilm-fan va innovatsion texnologiyalar sohasida dunyoning ilgʻor xorijiy davlatlari bilan ustuvor yoʻnalishlar boʻyicha hamkorlikda tanlovlar tashkil etish. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. Loyihada, shu jumladan davlatlararo ilmiy-texnik hamkorlik yuzasidan imzolangan memorandumlar, shartnomalar va “Yoʻl xaritalari” doirasida qoʻshma ilmiy-texnik loyihalarni amalga oshirish nazarda tutiladi. 2021 — 2023-yillar Ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlariga ajratilgan mablagʻlar doirasida Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Tashqi ishlar vazirligi 16. Ilmiy-texnik sohada hamkorlik oʻrnatilgan davlatlar bilan ilm-fan va innovatsiya sohasida amalga oshirilayotgan loyihalar hamda Oʻzbeki�tonda yaratilgan innovatsion texnologiyalarni tijoratlashtirish imkonini beruvchi yagona elektron platformani yaratish. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. Loyihada, shu jumladan elektron veb-portal (platforma) yaratish va ishga tushirish nazarda tutiladi. 2021-yil mart - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi 17. Ilm-fan va innovatsiya sohasiga oid nufuzli xalqaro konferensiyalar, forumlar va boshqa tadbirlarda faol ishtirok etish va ularda Oʻzbeki�tonda yaratilgan ilmiy ishlanmalar va innovatsion texnologiyalarni keng targʻib qilish. Amaliy chora-tadbirlar. Amaliy chora-tadbirlarda, shu jumladan i lm-fan va innovatsiya sohasiga oid xalqaro konferensiyalar, forumlar va boshqa tadbirlarda ishtirok etish, ularning natijalari boʻyicha mamlakatimizda ilm-fan va innovatsiyani yanada rivojlantirish nazarda tutiladi. 2021 — 2023-yillar Ijrochilar mablagʻi Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, vazirlik va idoralar 18. Oʻzbekiston va xorijiy davlatlar texnoparklari, innovatsiya va texnologiyalar transferi markazlari oʻrtasida oʻzaro hamkorlikni yoʻlga qoʻyish. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. 2020-yil dekabr Ijrochilar mablagʻi Innovatsion rivojlanish vazirligi, vazirlik va idoralar V. Ilmiy va innovatsion loyihalar bilan ishlash tizimini yanada takomillashtirish 19. Ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlari doirasida tashkil qilinadigan tanlovlarda shaffoflik va raqobat muhitini yaratish. Amaliy chora-tadbirlar. Amaliy chora-tadbirlarda, shu jumladan i lmiy faoliyatga oid davlat dasturlari doirasida tanlovlarni tashkil qilish va oʻtkazishning Yagona elektron tizimini (dasturini) joriy etish va onlayn rejimida tanlov oʻtkazilishini taʼminlash va bunda tanlov ishtirokchilaridan hujjatlarni elektron tarzda qabul qilish nazarda tutiladi. 2021-yil mart Ijrochilar mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi, vazirlik va idoralar 20. Ilmiy loyihalarni ekspertizadan oʻtkazish va ularga xulosa berish jarayoniga malakali xorijiy ekspertlarni jalb etish. Idoralararo normativ-huquqiy hujjat loyihasi. Loyihada, shu jumladan: ekspertiza jarayoniga xorijiy ekspertlarni jalb etish; startap, innovatsion ishlanma, tajriba-konstruktorlik va amaliy loyihalarni ekspertizadan oʻtkazish jarayoniga injener-texnik, konstruktor, texnolog va yetakchi tadbirkorlarni (yoʻnalishlar boʻyicha) jalb etish; ilmiy-texnik kengash rahbari va aʼzolari roʻyxatini yangilab borish; ekspertlar javobgarligi va masʼuliyatini oshirish hamda loyihaning dolzarbligi, maqsadga muvofiqligi, natijasini tijoratlashtirish imkoniyatini aniq baholash tizimini joriy etish; ilmiy-texnik kengash aʼzoligiga ekspertlarni aniq mezonlar boʻyicha tanlov asosida tanlab olish; loyihalar tanlovi tugagan kundan boshlab 5 ish kunida loyihalar ekspertizasini tashkil qilish va yakuniy xulosani shakllantirish; ilmiy-texnik kengashlar qarorini elektron tarzda shakllantirish va rasmiylashtirish boʻyicha barcha zarur moddiy-texnik resurslar bilan taʼminlash nazarda tutiladi. 2021-yil mart - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi 21. Nufuzli xorijiy tashkilotlarni jalb qilish orqali ilmiy tashkilotlar faoliyati va ilmiy-texnik loyihalar samaradorligini baholash. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. Loyihada, shu jumladan nufuzli xorijiy tashkilotlar roʻyxati va ular bilan shartnomalar tuzish nazarda tutiladi. 2021-yil noyabr Innovatsion rivojlanish va novatorlik gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi 22. Ilmiy loyihalar hisobotlarini elektron shaklda qabul qilish va antiplagiat dasturi orqali tekshirish mexanizmini yaratish. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. Loyihada, �u jumladan yagona elektron dasturni (platformani) yaratish nazarda tutiladi. 2021-yil mart - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi 23. Ilmiy faoliyatga oid davlat dasturlari doirasida bajarilayotgan ilmiy loyihalar va ularning hisobotlari elektron bazasini shakllantirish. Chora-tadbirlar rejasi loyihasi. Loyihada, shu jumladan elektron maʼlumotlar bazasini yaratish nazarda tutiladi. 2021-yil iyun - Innovatsion rivojlanish vazirligi, Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2020-yil 29-oktabr,
PF-6097-son
Президента Республики Узбекистан
Указ
Концепция
«Дорожная карта»
Целевые параметры
План комплексных мер
Об утверждении Концепции развития науки до 2030 года
В целях ускоренного развития отраслей экономики и социальной сферы, широкого использования научно-инновационного потенциала с полной мобилизацией научно-интеллектуальных и финансовых ресурсов, определения приоритетных направлений непрерывного реформирования науки на перспективу, подготовки самостоятельно мыслящих высококвалифицированных кадров, обладающих современными знаниями, поднятия работ по модернизации научной инфраструктуры на качественно новый уровень, а также в соответствии с Государственной программой по реализации Стратегии действий по пяти приоритетным направлениям развития Республики Узбекистан в 2017 — 2021 годах в «Год развития науки, просвещения и цифровой экономики»:
1. Утвердить Концепцию развития науки до 2030 года (далее — Концепция), а также целевые показатели и индикаторы Концепции согласно приложениям №№ 1 и 1а .
2. Установить, что Концепция, ее целевые показатели и индикаторы предусматривают в том числе следующее:
а) в направлении совершенствования системы управления сферой науки:
внедрение системы национального рейтинга, направленной на оценку эффективности научно-инновационной деятельности научных организаций;
улучшение социального партнерства между государством и научными организациями посредством развития системы самоуправления в науке, а также реализацию проектов в его рамках;
б) в направлении совершенствования системы финансирования науки и научной деятельности, а также диверсификации источников финансирования:
увеличение к 2025 году в 6 раз, к 2030 году — в 10 раз доли всех средств, направляемых на науку, по отношению к валовому внутреннему продукту;
доведение к 2025 году с сегодняшних 8 процентов до 20 процентов, к 2030 году — до 30 процентов доли средств, выделяемых частным сектором на научно-исследовательские и опытно-конструкторские работы в общем объеме финансирования науки;
создание в 2021 году двух венчурных фондов, в 2025 году — десяти совместно с ведущими зарубежными инвестиционными компаниями в целях финансирования инновационных разработок и стартап-проектов;
в) в направлении подготовки высококвалифицированных научных и инженерных кадров и их ориентации на научную деятельность:
доведение к 2025 году до 45 лет, к 2030 году — до 39 лет среднего возраста соискателей научных организаций;
увеличение к 2025 году в 2 раза, к 2030 году — в 3 раза доли высококвалифицированных научных сотрудников (кандидатов наук, докторов философии и наук) в общей численности соискателей в возрасте до 39 лет;
г) в направлении создания современной инфраструктуры развития науки:
увеличение к 2025 году в 3,5 раза, к 2030 году — в 9 раз доли расходов организаций на технологические инновации, реализованные собственными усилиями в общем объеме расходов на технологические инновации в сфере научных исследований и разработок;
доведение к 2021 году количества резидентов инновационного технопарка «Яшнабад» до 60, расширение на данной основе ассортимента и увеличение объема инновационных продуктов с созданием более 720 новых рабочих мест;
создание 7 современных лабораторных комплексов и оснащение их оборудованием, соответствующим мировым стандартам GLP и GMP;
д) в направлении формирования современной информационной среды, способствующей развитию науки:
создание национального научного портала;
внедрение рейтингов ученых, организаций и источников научно-технической информации.
3. Установить, что:
на должности руководителей научных организаций назначаются в приоритетном порядке молодые специалисты, обладающие навыками управления системой науки и экономическими знаниями;
с 1 января 2021 года внедряется система обучения и повышения квалификации руководителей научных организаций в Академии государственного управления при Президенте Республики Узбекистан на постоянной основе;
с 1 января 2021 года в каждой научной организации в рамках предельной общей численности управленческого персонала вводится должность консультанта по науке и научной деятельности, на которую назначаются известные деятели науки и авторитетные ученые, и данный консультант также управляет Научным советом организации;
создаются научные сообщества по каждому направлению науки в целях формирования и обеспечения эффективной деятельности данных направлений, а также повышения ответственности научных школ, деятелей науки и ведущих ученых в данной сфере;
в 2021 году проводится аудит научно-инновационной деятельности всех государственных научных организаций с привлечением международных независимых экспертных компаний за счет средств Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей;
руководители (первые заместители) всех органов государственного управления и хозяйственных объединений республиканского уровня одновременно являются ответственными за развитие науки и инновационной деятельности, осуществляют координацию работы подведомственных организаций в данном направлении.
4. Внедрить с 1 января 2021 года программу «Академическая мобильность» в целях поддержки и широкого привлечения к науке одаренной молодежи, занимающейся научной деятельностью в регионах, а также создания и повышения научного потенциала авторитетных научных школ.
Установить, что в рамках программы «Академическая мобильность»:
выделяются гранты на стимулирование научных идей одаренной молодежи, занимающейся научной деятельностью, организацию ее краткосрочных стажировок в зарубежных университетах и научных центрах за счет средств Фонда поддержки одаренной молодежи Академии молодежи;
данной категории молодежи предоставляется право бесплатного пользования современным научным оборудованием научных организаций, высших образовательных учреждений, а также научных подразделений при министерствах, ведомствах и организациях.
Министерству инновационного развития совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами в срок до 1 декабря 2020 года внести в установленном порядке в Кабинет Министров проект Правительственного решения о реализации программы «Академическая мобильность».
5. Утвердить:
«Дорожную карту» по реализации в 2020 — 2022 годах Концепции развития науки до 2030 года (далее — «Дорожная карта») согласно приложению № 2 ;
Целевые параметры расширения объема финансирования и диверсификации источников финансирования сферы науки и научно-исследовательских работ в 2021 — 2023 годах (далее — Целевые параметры) согласно приложению № 3 ;
План комплексных мер по достижению целевых параметров расширения объема финансирования и диверсификации источников финансирования сферы науки и научно-исследовательских работ в 2021 — 2023 годах (далее — План мер) согласно приложению № 4 .
6. Внедрить с 1 января 2021 года Единую электронную систему координации подготовки кадров с ученой степенью.
Установить, что посредством Единой электронной системы координации подготовки кадров с ученой степенью предусматривается полное:
формирование банка данных о стажерах-исследователях, соискателях, научных руководителях и консультантах, а также фиксации выполнения работ по индивидуальному плану стажеров-исследователей и соискателей;
проведение мониторинга эффективности институтов по подготовке кадров с ученой степенью, формирование соответствующих отчетов и аналитической информации;
формирование заявок по квотам приема для обучения на стажера-исследователя, в базовой докторантуре и докторантуре;
проведение регистрации соискателей на обучение в институтах по подготовке кадров с ученой степенью.
Министерству инновационного развития профинансировать расходы, связанные с бесперебойной работой, техническим обслуживанием и поддержкой, а также дальнейшим совершенствованием функциональных возможностей данной электронной системы.
7. Установить порядок, в соответствии с которым:
документы о присуждении ученой степени доктора философии (PhD) или доктора наук (DSc), выданные высшими образовательными организациями зарубежных государств, в которых внедрена одноступенчатая система послевузовского образования и занявшими одну из первых 300 позиций в перечне международных рейтингов, ежегодно утверждаемом Министерством высшего образования, науки и инноваций, признаются в Республике Узбекистан напрямую в качестве доктора наук (DSc) и подлежат нострификации (установлению эквивалентности);
документы о присуждении ученого звания профессор, доцент, старший научный сотрудник и иных приравненных к ним ученых званий, выданные высшими образовательными организациями, занявшими одну из первых 300 позиций в перечне международных рейтингов, признаются в Республике Узбекистан напрямую без проведения дополнительной экспертизы и иных испытаний на основе рекомендаций советов высших образовательных учреждений и научных организаций.
8. Кабинету Министров в двухнедельный срок внести в Администрацию Президента Республики Узбекистан проекты постановлений Президента Республики Узбекистан «О совершенствовании системы государственного управления по развитию научной и инновационной деятельности» и «О мерах, направленных на дальнейшее совершенствование государственной политики в сфере науки и государственного управления в области инновационного развития», предусматривающие:
внедрение нового порядка формирования государственных программ по научной деятельности;
эффективное использование средств Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей, Президентского фонда коммерциализации результатов научной и научно-технической деятельности, а также Фонда поддержки одаренной молодежи Академии молодежи;
пересмотр действующих задач и функций Министерства инновационного развития и дальнейшее повышение эффективности его деятельности.
9. Принять к сведению, что Всемирным банком одобрен проект «Модернизация национальной инновационной системы Узбекистана» (далее — Проект) по выделению льготных кредитных средств в размере 50 миллионов долларов США в целях развития в республике инновационной системы и содействия улучшению индикаторов в области инновационной деятельности на основе коммерциализации научных разработок.
Министерству инновационного развития и Министерству инвестиций и внешней торговли в срок до 1 января 2021 года:
принять меры по образованию Международного экспертного совета (International Expert Board) для оценки и проведения экспертизы инициатив (проектов) в рамках Проекта;
принять меры по созданию группы реализации Проекта в целях оказания содействия в осуществлении инициатив (проектов), а также ведения финансового контроля и системы отчетности в рамках Проекта на основе требований Всемирного банка;
внести предложение о привлечении дополнительных льготных кредитных средств Всемирного банка в размере 50 миллионов долларов США на реализацию проекта «Повышение научного потенциала Узбекистана» в 2021 году.
10. Министерству экономики и финансов, Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента, ответственным министерствам, ведомствам и другим организациям выделить средства в рамках параметров Государственного бюджета и соответствующих местных бюджетов, а также из внебюджетных фондов на соответствующие расходы по достижению Целевых параметров.
11. Включить с 1 января 2021 года в рейтинговые показатели оценки уровня социально-экономического развития Республики Каракалпакстан, областей и города Ташкента, утвержденные постановлением Президента Республики Узбекистан от 1 мая 2020 года № ПП-4702, индикаторы количества фундаментальных, прикладных и инновационных проектов, профинансированных за счет средств местных бюджетов соответствующих регионов, числа научных соискателей и ученых, приходящихся на один миллион населения, количества и объема коммерциализированных научных разработок.
12. Министерству инновационного развития в срок до 1 декабря 2020 года принять программу по организации работ по повышению в несколько раз объема коммерциализации важных научных разработок, созданных на основе тщательного и всестороннего анализа результативности научных проектов, завершенных в 2019 году в рамках государственных программ по научной деятельности.
13. Ответственным исполнителям — органам государственного управления и хозяйственным объединениям, имеющим подведомственные научные организации, обеспечить:
в месячный срок — разработку и утверждение плана мер по реализации задач и мероприятий, определенных «Дорожной картой» в 2020-2021 годах, в конце каждого года — на предстоящий год по согласованию с Министерством инновационного развития;
ежеквартально до 5-го числа месяца, следующего за отчетным, — представление в Агентство инновационного развития при Министерстве высшего образования, науки и инноваций информации о выполнении Плана мер и «Дорожной карты».
Агентству инновационного развития при Министерстве высшего образования, науки и инноваций совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами обеспечить до 10-го числа месяца, следующего за отчетным, подготовку и внесение в Кабинет Министров обобщенной информации о ходе реализации настоящего Указа и предложений по устранению выявленных недостатков.
14. Возложить персональную ответственность на:
Республиканский совет по науке и технологиям (А.Н. Арипов) — за обеспечение своевременной, полной и качественной реализации настоящего Указа, эффективную организацию и координацию деятельности министерств, ведомств и организаций, ответственных за выполнение Концепции и «дорожной карты», а также достижение целевых показателей, заслушивание на заседаниях совета не менее двух раз в год отчетов соответствующих руководителей о проведенной ими работе с принятием мер по устранению выявленных недостатков;
министра инновационного развития (И.Ю. Абдурахмонов) — за обеспечение достижения целевых показателей Концепции, повышение результативности научной деятельности, совершенствование системы управления в сфере науки, а также координацию деятельности по увеличению объема научных продуктов и расширению ассортимента инновационной продукции на основе коммерциализации научных разработок на постоянной основе;
Председателя Совета Министров Республики Каракалпакстан, хокимов областей и города Ташкента, руководителей ответственных министерств, ведомств и других организаций — за обеспечение своевременного, качественного и полного выполнения мероприятий, предусмотренных в Концепции и «Дорожной карте», реализацию научных проектов, направленных на научное решение имеющихся проблем соответствующих регионов на основе формирования региональных программ по научной деятельности;
Президента Академии наук (Б.С. Юлдашев) — за полную адаптацию научно-инновационной деятельности научных организаций системы Академии наук к потребностям отраслей экономики и социальной сферы, увеличение количества и расширение масштаба внедрения высокоэффективных научных разработок и технологий.
15. Республиканскому совету по науке и технологиям в двухнедельный срок обеспечить закрепление соответствующих государственных органов и учреждений за Национальной телерадиокомпанией Узбекистана, Национальным информационным агентством Узбекистана и другими средствами массовой информации в целях организации до конца 2020 года выступлений и тематических телепередач по широкому освещению среди научного сообщества и населения целей и задач настоящего Указа.
16. Контроль за исполнением настоящего Указа возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова и советника Президента Республики Узбекистан А.А. Абдувахитова.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 1 к Указу Президента Республики Узбекистан от 29 октября 2020 года УП-6097
развития науки до 2030 года
Глава 1. Общие положения
Стратегической целью Концепции развития науки до 2030 года (далее — Концепция) является переход к инновационному и высокотехнологичному формату развития национальной экономики, задействование и целенаправленная мобилизация конкурентных преимуществ нашей страны, расширение объема инновационой продукции, направление инвестиций в отрасли, обеспечивающие опережающий экономический рост, повышение в разы уровня жизни населения, поиск научного решения актуальных проблем социальной сферы на основе инновационных подходов, научных исследований и достигнутых результатов, развитие научного сотрудничества на международном уровне, обеспечение исполнения законов « О науке и научной деятельности » и « Об инновационной деятельности ».
Концепция определяет основные направления, задачи, среднесрочные и долгосрочные этапы развития науки и научной деятельности, а также является основой для разработки целевых программ и комплексных мер в данной сфере.
Глава 2. Необходимость развития науки, ее текущее состояние и имеющиеся проблемы
Глобализация и процесс перехода мировой экономики к новому технологическому развитию приводят к усилению конкуренции на мировых товарных и финансовых рынках, в сфере внедрения цифровых технологий и методах решения возрастающих социально-экономических проблем населения. Основное решение данных проблем видится в занятии достойного места в ряду передовых стран в сфере науки и инноваций, достижении международной конкурентоспособности в период четвертой промышленной революции, поиске новых решений накопившихся институциональных проблем, а также разрешении спорных вопросов, образующихся вследствие глобализации.
В условиях жесткой конкуренции формирование экосистемы, обеспечивающей развитие приоритетных направлений и проведение инновационных разработок, является наиболее важной задачей.
Поэтому развивающиеся страны принимают меры для активного освоения высокотехнологичного производства и глобального маркетинга в целях повышения и укрепления конкурентоспособности, создания своих научных школ в приоритетных направлениях, привлечения опытных и квалифицированных специалистов, поддержки перспективных стартапов, обладающих инновационным потенциалом, целевого использования государственных льгот для создания финансовой и институциональной основы своего долгосрочного устойчивого развития.
На сегодняшний день научный сектор нашей страны состоит из более 100 академических и отраслевых научных учреждений, из них осуществляют свою деятельность 65 научно-исследовательских институтов, 31 исследовательский центр (в том числе 14 специализированных научно-практических центров), а также 8 научных организаций другого типа. Наряду с этим научные исследования проводятся также в высших образовательных учреждениях и их филиалах.
Принят стратегический план, направленный на развитие человеческого капитала на пути достижения важнейшей цели — вхождение Узбекистана в перечень 50 ведущих стран мира в рейтинге «Глобальный инновационный индекс» до 2030 года. Поставленная цель требует адаптации сферы науки к требованиям современной экономики, что, в свою очередь, направлено на реализацию кардинальных структурных, организационных, финансовых, кадровых, инфраструктурных реформ и преобразований, регулируемых соответствующей правовой базой в сфере науки.
За последние годы принято свыше 20 нормативно-правовых актов, направленных на приоритетное развитие и государственную поддержку сферы науки, основанных на принципах непрерывности, открытости, прозрачности и конкуренции.
Создание в 2017 году Министерства инновационного развития имеет особое значение, новое ведомство осуществляет реализацию единой государственной политики, направленной на всестороннее развитие жизни государства и общества в сфере научной и инновационной деятельности, повышение интеллектуального и технологического потенциала страны.
Налажена система содержания всех научных организаций Академии наук за счет Государственного бюджета, финансирования их научных проектов на основе грантов.
10 научных организаций Министерства высшего и среднего специального образования возвращены в систему Академии наук, наравне с повышением статуса и роли Академии наук поднят авторитет науки в обществе, в положительную сторону изменились мнение и отношение молодежи к данной сфере.
В 2017 — 2021 годах на укрепление и обновление лабораторий научных организаций выделено 32 миллиона долларов США, поэтапно реализуются соответствующие меры.
Наряду с этим в сфере науки сохраняются следующие основные проблемы, требующие своего решения в ближайшем будущем:
во-первых, низкая заинтересованность предприятий реального сектора экономики в науке. Низкая заинтересованность отраслей экономики во внедрении на практике результатов технологических разработок и научных исследований отечественных ученых является препятствием на пути технологического развития экономики страны и ложится тяжелым бременем на Государственный бюджет. Кроме того, значительная часть научных проектов формируется по инициативе научных организаций, то есть сегодня финансируются не исследования, являющиеся приоритетными для государства, а исследования в рамках функциональных задач научных организаций, выразивших желание и способных их реализовать, которые, однако, не дают возможности получения конкретного итогового результата (продукции);
во-вторых, отсутствие экономического сотрудничества между отдельными элементами инновационной инфраструктуры (инновационными фондами, центрами внедрения технологий, инженерными лабораториями, технопарками и другими), что требует улучшения внедрения знаний и новых технологий на внутренний и мировой рынок;
в-третьих, неразвитость малого инновационного предпринимательства и производства наукоемкой продукции. Не полностью сформированы опыт и навыки создания научными организациями инновационных предприятий;
в-четвертых, не полностью налажена система организации науки, прогнозирования расходов и ведения экономического анализа в научных организациях. Руководство научных организаций состоит в основном из представителей науки, не обладающих достаточными навыками коммерциализации результатов научных исследований, обновления ресурсной базы и инфраструктуры организаций, поощрения разработок;
в-пятых, невысокая активность деятельности по привлечению частного сектора в развитие научного потенциала. Привлечение средств частного сектора в сферу науки является ключевым фактором создания и внедрения в производство новых технологий и наукоемких продуктов, достижения и удержания конкурентоспособности на рынке;
в-шестых, повышение среднего возраста коллективов, в которых проводятся научные исследования, а также академиков и соискателей. Средний возраст соискателей, работающих в научных организациях, составляет сегодня 51 год, что требует более активного привлечения молодежи к науке, ускорения темпа исследований;
в-седьмых, малочисленность ученых по отношению к численности населения. На сегодняшний день на один миллион населения в среднем приходится 950 научных работников. Основной причиной этого является недостаточная организация работ по привлечению молодежи к науке, низкий уровень интеграции науки с системой образования, а также материальной, социальной и духовной поддержки труда ученых;
в-восьмых, низкий уровень получения отечественных и зарубежных патентов на результаты научных исследований. В 2014 — 2018 годах по результатам фундаментальных и инновационных проектов, профинансированных за счет средств Государственного бюджета, научными организациями и высшими образовательными учреждениями запатентовано 700 изобретений, из них доля зарубежных патентов составляет всего 1 процент. Поэтому требуется правильно и эффективно организовать работу по регистрации полученных патентов в зарубежных государствах;
в-девятых, неразвитость экономических и правовых механизмов внедрения в хозяйственный оборот результатов интеллектуальной деятельности. Отсутствие рынка патентов на интеллектуальную собственность, полученных учеными. Невысокий уровень заинтересованности хозяйствующих субъектов во внедрении результатов интеллектуальной деятельности;
в-десятых, недостаточный уровень направления финансовых ресурсов на финансирование науки и научных исследований. В настоящее время всего 0,2 процента средств от валового внутреннего продукта страны направляются на финансирование науки и научных исследований, и данный показатель намного ниже показателя средств, направляемых на финансирование науки рядом развитых и развивающихся стран;
в-одиннадцатых, недостаточность налаженности связи между научными организациями и высшими образовательными учреждениями, необеспеченность прочной интеграции образования, науки и производства. Наступил период, когда требуется организация научной деятельности научных организаций, учитывающая перспективы социально-экономического развития страны;
в-двенадцатых, невысокий уровень коммерциализации результатов научно-исследовательских работ, что не дает возможности привлечения инвестиций и банковских кредитов научными организациями и созданными ими инновационными предприятиями;
в-тринадцатых, негармонизированность процесса аттестации в послевузовском образовании, системы квот, присуждения ученой степени с мировым опытом. Из-из бюрократических препон подготовка высококвалифицированных научных кадров в данных направлениях находится не на должном уровне;
в-четырнадцатых, концентрация научных организаций в основном вокруг столицы и отсутствие современных научных лабораторий в регионах. Расположение около 90 процентов научно-исследовательских лабораторий в городе Ташкенте ограничивает ведение в регионах научно-исследовательской деятельности на уровне современных требований;
в-пятнадцатых, недостаточный уровень технологического оснащения научной базы. Уровень технологической модернизации сферы науки, оснащения современным оборудованием научных организаций и высших образовательных учреждений остается невысоким, не полностью сформирована система проведения анализа состояния технологической базы сферы науки и ее регулярного обновления;
в-шестнадцатых, неразвитость конкуренции между научными организациями, неполное внедрение их национального рейтинга и системы постоянной ежегодной оценки. Значительная часть научных организаций ведут деятельность как единственные, не проявляются в качестве конкурента в соответствующих направлениях науки;
в-семнадцатых, несформированность сообщества независимых научных экспертов. «Конфликт интересов», возникающий в процессе обсуждения научных проектов в научно-технических советах, состоящих из отечественных ученых, негативно сказывается на объективности и качестве заключений, выносимых по проектам;
в-восемнадцатых, недостаточный уровень пропаганды достижений науки. Пропаганда информации о потенциальных рынках реализации новых технологий и продукции, об объектах вложения капитала, приносящих высокий доход частным инвесторам и кредитным организациям, организована слабо;
в-девятнадцатых, на невысоком уровне остается издание учеными научных статей в международных журналах с высоким импакт-фактором, индексированных в авторитетных мировых базах данных. В настоящее время среди статей, опубликованных в международных научных журналах, индексируемых в таких базах данных, как WEB of Science, SCOPUS, валовая доля Узбекистана составляет около 0,1 процента. Согласно анализу ресурса SJR (ScimagoJournal & CountryRank), на основе базы данных Scopus, включающей 22 тысячи наименований научных журналов свыше 5 000 издательств, по показателю цитируемости на одну статью Узбекистан занимает 220 место из 239 стран (6,52), показатель H-индекса нашей страны равен 86.
Глава 3. Приоритетные направления развития науки
Приоритетными направлениями развития науки являются:
первое, совершенствование системы управления сферой наукой;
второе, совершенствование системы финансирования науки и научной деятельности, а также диверсификация источников финансирования;
третье, подготовка высококвалифицированных научных и инженерных кадров и их ориентация на научную деятельность;
четвертое, создание современной инфраструктуры развития науки;
пятое, формирование современной информационной среды, способствующей развитию науки.
Глава 4. Механизмы реализации приоритетных направлений развития науки
§ 1. Совершенствование системы управления сферой наукой
Совершенствование системы государственного управления сферой науки предусматривает координацию и управление научно-исследовательскими программами уполномоченным государственным органом.
Организация научной деятельности требует обеспечения согласованности и последовательности следующих основных процессов управления:
определение политики в сфере науки — предусматривает установление национальных приоритетов и управление научными программами уполномоченным государственным органом в данной сфере;
выявление потребностей — предусматривает отбор проектов государственных программ по научной деятельности в рамках приоритетных научных направлений, в данных целях уполномоченный государственный орган совместно с отраслевыми министерствами разрабатывает проекты программ по научной деятельности;
планирование — предусматривает определение механизмов реализации поставленных задач и ожидаемых результатов с определенными показателями;
финансовый анализ — определяет поэтапную оценку объема необходимого финансирования с учетом поставленных задач;
анализ заказов — предусматривает проведение технической и научной экспертизы требований, поступивших от органов государственного, хозяйственного управления и органов государственной власти на местах;
реализация (или финансирование) — предусматривает финансирование проектов государственных программ по научной деятельности из Государственного бюджета;
мониторинг и анализ результатов — предусматривает оценку состояния реализации государственных программ по научной деятельности и достижение ожидаемых результатов;
оценка результатов специалистом — осуществляется посредством проведения научной и технической экспертизы. При этом допускается экспертиза промежуточных результатов по проектам;
коммерциализация и ориентация результатов на производство — предусматривает внедрение результатов в секторы экономики и социальную сферу;
управление научной деятельностью — предусматривает управление наукой и научной деятельностью уполномоченным государственным органом.
По направлению совершенствования системы управления сферой наукой проводится следующая работа:
1) организация применения программного целевого подхода в управлении наукой, внедрения и использования новых инструментов управления, с учетом международного опыта эффективного проектного управления, в целях предоставления возможности эффективного распределения бюджетных средств внутри организации, осуществления контроля за процессом реализации проекта и внесения корректировок в его реализацию, принимая во внимание изменения во внутренней и внешней среде. На грантовые проекты, финансируемые из бюджета, внедряется государственный заказ, конкурсы на проекты регулярно проводятся уполномоченным государственным органом в тематической форме;
2) разработка национальной программы, включающей стратегическую оптимальную базу целевых показателей, подготовку и реализацию работ по глубокому, детальному экспертному анализу и прогнозированию в сфере научной деятельности в целях определения состояния и перспектив развития сферы науки в республике;
3) проведение международными аудиторскими организациями независимого научного аудита научного потенциала, государственной научно-технической экспертизы и приоритетных направлений развития науки нашей страны в целях оценки состояния и деятельности научных организаций, координации государственной политики в области развития науки, определения задач и направлений стратегического развития сферы науки, выявления положительных и отрицательных сторон развития области научных исследований на системной основе (один раз каждые три года).
За проведение независимого научного аудита непосредственную ответственность несет уполномоченный государственный орган, на основе результатов независимого аудита предусматривается создание новой инфраструктуры и направлений науки, а также расширение (или сокращение) либо реорганизация для осуществления деятельности в новых направлениях — действующих в зависимости от эффективности;
4) создание уполномоченным государственным органом системы проведения ежегодного мониторинга с формированием национальной рейтинговой системы научных организаций, интегрированной с результатами независимого научного аудита по направлениям мониторинга;
5) создание форсайт-групп и проведение форсайт-исследований для выявления перспективных научных и технологических направлений инновационного развития каждой сферы, экономической оценки результатов научной, технической и промышленно-технологической деятельности, предоставляющих возможность вынесения заключения о преимуществах и недостатках научного и технического развития;
6) введение практики назначения, в качестве приоритета, на должности руководителей научных организаций молодых специалистов, обладающих навыками управления сферой науки и экономическими знаниями с внедрением системы подготовки и повышения квалификации руководителей научных организаций в Академии государственного управления при Президенте Республики Узбекистан на постоянной основе. Введение в каждой научной организации должности консультанта по науке и научной деятельности, назначение на данную должность известных деятелей науки и авторитетных ученых, наделение консультанта правом управления Научным советом организации;
7) создание научного сообщества в каждой области науки в целях усиления социального партнерства между государством и научными организациями посредством развития системы самоуправления в науке, реализации проектов, формирования и обеспечения эффективной деятельности научных направлений в рамках социального партнерства, а также повышения ответственности научных школ, деятелей науки и ведущих ученых за данную сферу.
§ 2. Совершенствование системы финансирования науки и научной деятельности, а также диверсификация источников финансирования
По направлению совершенствования системы финансирования науки и научной деятельности, а также диверсификации источников финансирования проводится следующая работа:
1) поэтапное увеличение к 2022 году до 0,8 процента от валового внутреннего продукта средств, выделяемых на развитие науки. При этом данные средства направляются на такие запланированные мероприятия, как организация научных исследований в соответствии со стратегически важными направлениями социально-экономического развития страны, финансирование по результатам конкурсов на государственные заказы государственных, региональных, международных научных программ и стартап-проектов создания продукции, требующей глубоких научных познаний, а также коммерциализация новых разработок, создание инфраструктуры направлений современной науки, обновление научной базы научных организаций, финансирование института послевузовского образования (докторантуры);
2) расширение практики финансирования научных проектов на основе равноправного партнерства с частным сектором и отраслевыми организациями. При этом в рамках государственного заказа проводятся конкурсы тематических проектов, направленные на решение проблем предприятий, по результатам которых налаживается финансирование на основе равноправного партнерства и достигается увеличение доли частных отраслевых предприятий в финансировании научной деятельности;
3) привлечение льготных заемных средств, выделяемых международными финансовыми институтами, в частности Всемирным банком в целях дополнительного финансирования научно-инновационных проектов. Направление привлекаемых средств в форме грантовых проектов на финансирование исследований на конкурсной основе, коммерциализацию новых разработок путем создания инновационных предприятий, развитие экосистемы научной и инновационной деятельности, а также создание в стране центров трансфера технологий;
4) осуществление системной деятельности по привлечению грантов, средств технического содействия и других средств внешнего безвозмездного содействия донорских организаций зарубежных государств науке и научной деятельности. Проведение в данных целях аккредитации в Узбекистане ряда международных научных фондов;
5) создание венчурных фондов в целях уменьшения возможного «риска неудач» при финансировании инновационных разработок и стартап-проектов совместно с ведущими зарубежными инвестиционными компаниями с участием средств фонда при Министерстве инновационного развития;
6) ускорение научно-исследовательских работ в перспективных и новых областях науки, включая цифровые технологии, искусственный интеллект, робототехнику, фармацевтику, биотехнологии, нанотехнологии, энергетику, инженерию, электронику, механику, машиностроение, геномику, астрономию, программирование, промышленный дизайн и криминалистику.
Организация развития науки одновременно с ориентацией на потребности секторов экономики, пропорциональную структуру расходов и требования частного сектора. При этом распределение состава расходов на проведение научно-исследовательских и опытно-конструкторских работ по:
видам исследований: на развитие и поддержку науки в фундаментальных исследованиях — 15 процентов от всех выделенных средств, прикладные исследования — 20 процентов, опытно-конструкторские разработки — 65 процентов. При этом внесение соответствующих изменений в распределение средств производится в зависимости от специфики сферы социально-гуманитарных наук;
источникам финансирования: Государственный бюджет — 45 — 50 процентов, частный и коммерческий сектор — 45 — 50 процентов, иностранные инвестиции — 5 процентов.
Требуется финансирование приоритетных исследований и программ государственного значения (сферы минеральных ресурсов, горнодобывающей и топливно-энергетической отраслей, системы водного хозяйства, обеспечения сейсмической и экологической безопасности, предупреждения и ликвидации последствий чрезвычайных ситуаций природного и техногенного характера и других).
Наряду с данными мерами предусматривается поощрение формирования и финансирования заказов частного сектора на научную продукцию в целях достижения самостоятельного обеспечения в процессе финансирования экономики с научной точки зрения.
Проведение отбора исполнителей проектов осуществляется среди научных сообществ внутри страны и за рубежом на основе критериев эффективности, актуальности, высокой квалификации и оснащения оборудованием с учетом интересов государства.
Предусматриваются совершенствование нормативно-правовых основ, регулирующих возникновение и реализацию гражданских прав в результатах научной деятельности, а также создание инфраструктуры, обеспечивающей ее внедрение в промышленность.
§ 3. Подготовка высококвалифицированных научных и инженерных кадров и их ориентация на научную деятельность
По направлению подготовки высококвалифицированных научных и инженерных кадров и их ориентация на научную деятельность проводится следующая работа:
1) формирование новой научно-исследовательской инфраструктуры в ведущих научных организациях и университетах, укомплектованной квалифицированными кадрами, способными обеспечить высокий уровень научных исследований;
2) переход на целевую подготовку научных кадров в приоритетных научных направлениях в рамках подготовки докторов наук (DSc) и докторов философии (PhD);
3) включение в порядок присвоения ученых званий «доцент» и «профессор» требования о наличии опыта, приобретенного после докторантуры;
4) внедрение в государственных научных организациях новой кадровой политики с уделением основного внимания на внедрение стратегического управления в работу с кадрами;
5) организация различных курсов повышения квалификации для ученых, изучающих английский язык с реализацией программ для преподавателей и студентов между ведущими отечественными университетами и зарубежными университетами в целях переподготовки и непрерывного повышения квалификации специалистов;
6) оказание содействия в организации краткосрочных научных стажировок, обучении, повышении квалификации в ведущих зарубежных исследовательских центрах, участии в международных научно-технических конференциях и научных проектах, а также издании научных работ молодых талантливых ученых за счет средств Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей и Фонда «Эл-юрт умиди» в порядке, установленном законодательством;
7) проведение профессиональных тренингов для исследователей и ученых;
8) принятие мер по совершенствованию системы подготовки кадров с ученой степенью, приведению данной системы в соответствие с мировыми стандартами. При этом предусматривается расширение полномочий ведущих научных организаций и университетов по самостоятельному присуждению ученой степени, а также кардинальное реформирование практики защиты диссертаций и проведения аттестации;
9) полное возложение на уполномоченный государственный орган системы выделения квот институту послевузовского образования (докторантуре) с осуществлением мониторинга и проведением оцифровки;
10) направление на краткосрочные научные стажировки в рамках грантовых проектов, финансируемых на основе государственного заказа, участие в международных научных конференциях, а также предоставление разрешений на размещение заказов на подготовку кандидатов наук, докторов философии (PhD) и докторов наук (DSc) и их финансирование в рамках грантовых проектов в качестве нового механизма;
11) создание для студентов, обучающихся по направлениям образования бакалавриата и специальностям магистратуры высших образовательных учреждений, условий, необходимых для занятия научной деятельностью, а также механизмов их стимулирования. В результате предусматривается увеличение числа магистров, окончивших обучение и изъявивших желание продолжить научную деятельность;
12) дальнейшее совершенствование механизмов работы и осуществления контроля (мониторинга) за деятельностью докторантов, обеспечение своевременного допуска докторантов к защите научных работ.
§ 4. Создание современной инфраструктуры развития науки
По направлению создания современной инфраструктуры развития науки проводится следующая работа:
1) оснащение современным оборудованием научных лабораторий научных организаций и высших образовательных учреждений и обеспечение их комплектующими;
2) создание сети национальных научных лабораторий в рамках инфраструктуры научной деятельности (научных организаций и высших образовательных учреждений);
3) обеспечение полноценного и эффективного использования потенциала научных организаций и учреждений с условием создания возможности широкого доступа отечественным и зарубежным ученым к оборудованию, опытно-производственным базам и другим научным ресурсам центров с целью развития науки. Для этого при научных организациях поэтапно создаются научные лаборатории коллективного пользования по приоритетным направлениям научного развития, а также современные лабораторные комплексы, оснащенные оборудованием, соответствующим мировым стандартам GLP и GMP;
4) концентрация внимания на развитии и поддержке в рамках инвестиционных программ негосударственных проектных и конструкторских организаций;
5) создание научно-инновационных кластеров, инновационных центров, конструкторских мастерских, бизнес-акселераторов и стартап-акселераторов в составе научных организаций и университетов, в территориальных центрах — инновационных центров, молодежных технопарков, центров трансфера технологий, малых научно-производственных кластеров и инновационных полигонов;
6) создание отдельных компаний, занимающихся коммерциализацией научных разработок и маркетингом продукции с возложением на них обязанности ведения маркетинга новых разработок, созданных в рамках научных программ, а также обязательств по коммерциализации на основе партнерства;
7) создание фондов с участием частного сектора и хозяйствующих субъектов, в том числе органов государственного управления, а также условий для коммерциализации новых разработок;
8) образование структуры, ответственной за экспертизу научных проектов в целях минимизации риска «конфликта интересов» в процессе проведения научной экспертизы, обеспечение проведения экспертизы полностью через интерактивную платформу с привлечением к обсуждениям зарубежных специалистов.
§ 5. Формирование современной информационной среды, способствующей развитию науки
По направлению создания современной информационной среды, способствующей развитию науки, проводится следующая работа:
1) создание национального научного портала: в рамках портала образуется единое академическое пространство, включающее в себя все сведения о научном потенциале нашей страны, внедряется система подачи и регистрации заявлений на финансирование научно-исследовательских проектов в автоматизированном режиме;
2) внедрение рейтингов ученых, организаций, источников научно-технической информации: принимая во внимание важную роль информации в процессе принятия управленческих решений, внедряются показатели оценки научного потенциала. Внедрение объективных количественных показателей способствует отбору проектов для финансирования, что в результате предусматривает повышение эффективности научно-исследовательской деятельности;
3) прогнозирование научного и научно-технического развития: системный процесс прогнозирования научного и научно-технического развития имеет важное значение для формирования информации о научных исследованиях, необходимых производителям наукоемкой продукции на отечественном и международном уровне;
4) оценка научно-технического потенциала страны: анализ состояния сферы науки и тенденций ее дальнейшего развития проводится по направлениям изучения качественного и количественного развития науки страны в последние годы, выявления и анализа сильных и слабых сторон отечественного научно-технического потенциала, анализа деятельности научных организаций и высших образовательных учреждений, а также эффективности развития научной инфраструктуры, изучения механизмов научно-исследовательских и опытно-конструкторских работ, оказывающих влияние на социально-экономическое развитие, совершенствования системы оценки эффективности и результативности научно-исследовательских программ.
Глава 5. Результаты, ожидаемые от реализации Концепции
Реализация Концепции приведет к следующим результатам:
координация, эффективное управление и перенаправление на приоритетные научные направления программ научных исследований;
достижение сбалансированного финансирования науки государством и частным сектором посредством базового, целевого программного и грантового финансирования;
достижение внедрения стандартов Good Scientific Practice (GSP) и Good Laboratory Practice (GLP), организация деятельности национальных научных лабораторий по стандартам GLP и Good Manufacturing Practice (GMP), соответствующих международным критериям;
устранение плагиата и присвоения научных идей в целях защиты прав ученых на интеллектуальную собственность;
внедрение новой системы материального стимулирования работников сферы науки;
повышение активности патентования результатов исследований и разработок в республике и за рубежом;
разработка и реализация научных программ по приоритетным научным направлениям и достижение конкурентоспособных результатов;
расширение участия субъектов предпринимательства, в том числе национальных компаний, в научно-исследовательской деятельности посредством внедрения механизмов реализации совместных научно-технических программ, финансирования исследовательских проектов на основе равного партнерства и создания механизмов стимулирования частного сектора;
создание системы документирования результатов научных работ, отвечающей требованиям бизнеса;
коммерциализация результатов научно-практических исследований и разработок на рынке;
приведение отчетов о научных исследованиях в соответствие с международным менеджментом и научной практикой;
создание эффективных и благоприятных условий пользователям отечественной и международной научно-технической информации;
создание научных центров с участием иностранных инвесторов;
расширение взаимного обмена научными достижениями за счет создания современной и развитой научно-инновационной инфраструктуры.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 1а к Указу Президента Республики Узбекистан от 29 октября 2020 года УП-6097
Целевые показатели и индикаторы Концепции развития науки до 2030 года
№ Целевые показатели Единица измерения Индикаторы 2020 год 2021 год 2022 год 2023 год 2024 год 2025 год 2027 год 2030 год 1. Доля средств, направляемых на науку, по отношению к валовому внутреннему продукту Процент 0,2 0,5 0,8 1,0 1,1 1,2 1,6 2 2. Доля средств, выделяемых частным сектором на научно-исследовательские и опытно-конструкторские работы в общем объеме финансирования науки Процент 8 12 15 17 18 20 25 30 3. Доля Узбекистана в общем количестве статей, опубликованных в международных научных журналах, индексируемых в международной научной базе данных «Web of Science» Процент 0,008 0,017 0,025 0,036 0,042 0,05 0,1 0,2 4. Количество зарубежных ссылок на одну статью, опубликованную узбекистанскими учеными в международных научных журналах, индексируемых в международной научной базе данных «Web of Science» Штук 0,5 0,7 1 1,2 1,3 1,5 2,5 3 5. Количество статей, опубликованных 100 узбекистанскими учеными в международных научных журналах, индексируемых в международной научной базе данных «Web of Science» Штук - 3 4 4 5 6 8 10 6. Средний возраст соискателей Возраст 51 49 47 46 46 45 43 39 7. Доля соискателей в возрасте до 39 лет в общей численности соискателей Процент 46,2 47 48 49 50 52 56 61 8. Доля высококвалифицированных научных работников (кандидатов наук, докторов философии, докторов наук) в общей численности соискателей в возрасте до 39 лет Процент 11 13 15 17 19 20 25 30 9. Доля соискателей в возрасте до 39 лет в общей численности соискателей, направленных на научную стажировку в зарубежные научные организации и университеты Процент 30 35 40 44 47 50 60 70 10. Доля инновационной продукции (товаров, работ и услуг) общем объеме реализованной продукции (товаров, работ, услуг) в сфере научных исследований и разработок Процент 1,1 3 5 7 9 10 15 20 11. Коэффициент изобретательской активности (количество патентных заявок на отечественные изобретения, поданных в республике, на каждые 10 тысяч населения) Единица 0,14 0,35 0,5 0,7 1,0 1,2 1,5 2 12. Доля стоимости машин и оборудования со сроком эксплуатации до 5 лет в общей стоимости имеющихся машин и оборудования в научно-исследовательских и реализующих разработки организациях Процент 12 15 20 24 27 30 40 50 13. Доля расходов на технологические инновации, реализованные собственными усилиями в общем объеме расходов на технологические инновации в сфере научных исследований и разработок Процент 7 11 15 17 21 25 35 65 14. Доля расходов на приобретение техники, оборудования и программного обеспечения в общем объеме затрат на технологические инновации Процент 54 52 50 48 45 40 30 15 15. Доля новых рынков сбыта инновационных товаров, работ и услуг в объеме инновационной продукции (товаров, работ, услуг) в сфере научных исследований и разработок Процент 5 6 7 8 9 10 12 15
ПРИЛОЖЕНИЕ № 2 к Указу Президента Республики Узбекистан от 29 октября 2020 года УП-6097
по реализации в 2020 — 2022 годах Концепции развития науки до 2030 года
№ Наименование мероприятий Механизм реализации Сроки исполнения Источники финансирования Ответственные исполнители I. Совершенствование системы управления в сфере науки 1. Внедрение в науку системы управления проектами. 1. Формирование портфолио тематических проектов по направлениям науки. 2. Регулярные объявления на веб-сайте уполномоченного органа. 3. Научно-техническая экспертиза проектов. 4. Рекомендации по финансированию. В установленные сроки Средства, выделяемые из Государственного бюджета на исследовательские проекты Мининновации, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 2. Проведение полной инвентаризации научных направлений научных организаций и высших образовательных учреждений при органах государственного управления и хозяйственных объединениях исходя из требований мировых тенденций развития науки ипотребностей отраслей экономики и социальной сферы. 1. Составление перечня научных организаций и высших образовательных учреждений при органах государственного управления и хозяйственных объединениях. 2. Учет исследований научных направлений в научных организациях и высших учебных заведениях. 3. Сравнительный анализ научных направлений реализуемых исследований на основе требований мировых тенденций развития науки, потребностей отраслей экономики и социальной сферы. 4. Определение мер по модернизации научных направлений и организации научно-исследовательских работ по данным направлениям. Ноябрь 2020 года Декабрь 2020 года Январь 2021 года Март 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, Минсельхоз, заинтересованные министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 3. Проведение государственной научно-технической экспертизы отечественного научного потенциала и независимого научного аудита приоритетных направлений развития науки. 1. Составление технического задания и заявки на научный аудит. 2. Получение и отбор предложений от аудиторов. 3. Проведение аудита каждые 3 года и внесение в Кабинет Министров отчета по результатам аудита. Ноябрь 2020 — 2022 годов Декабрь 2020 — 2022 годов Сентябрь 2022 года Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей Мининновации, Минздрав, научные организации 4. Формирование национальной рейтинговой системы научных организаций. 1. Утверждение методики подсчета рейтинга научных организаций. 2. Составление и публикация рейтингов научных организаций. Ноябрь 2020 года Публикация ежегодно в мае - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, Минсельхоз, заинтересованные министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 5. Проведение форсайт-мероприятий для оценки технологических возможностей сфер науки. 1. Формирование технического задания и заявки на форсайт по результатам аудита науки и научной деятельности. 2. Получение и отбор предложений от организаторов форсайта. 3. Проведение форсайта и внесение по результатам предложения в Кабинет Министров. Ноябрь 2020 года Декабрь 2020 года Июнь 2021 года - Мининновации, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 6. Реформирование системы управления научными организациями. 1. Назначение молодого специалиста, обладающего экономическими знаниями, на должность директора научных организаций и введение должности главного научного советника. 2. Назначение новых руководителей и их обучение в Академии государственного управления при Президенте Республики Узбекистан. 3. Регулярное повышение квалификации руководителей. Декабрь 2020 года Январь — март 2021 года, постоянно Ежегодно один раз - Мининновации, Академия наук, Минвуз, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 7. Организация и налаживание деятельности научных обществ в качестве негосударственных некоммерческих организаций по научным направлениям. 1. Анализ и формирование перечня ведущих научных направлений и научных школ. 2. Регистрация и налаживание деятельности научных обществ. 3. Заслушивание годовых отчетов. Декабрь 2020 года Январь 2021 года По итогам года Средства организаций-исполнителей Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, Минюст 8. Отбор приоритетных направлений в сферах науки и системное поэтапное реформирование сфер науки. 1. Анализ выполнения задач, определенных по развитию науки в области математики, биологии, химии и геологии. 2. По результатам анализа разработка дополнительных мер по развитию данных направлений. Ноябрь 2020 года Декабрь 2020 года, на основе плана - Мининновации, Академия наук, Минвуз, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 9. Подготовка проекта постановления Президента Республики Узбекистан «О мерах по дальнейшему совершенствованию системы подготовки кадров с ученой степенью и государственного управления в сфере послевузовского образования», предусматривающего: определение случаев, при которых признание и нострификация (установление эквивалентности) документов о ученой степени доктора философии (PhD) или доктора наук (DSc) в уполномоченном государственном органе не требуется; пересмотр действующих задач и функций Высшей аттестационной комиссии, дальнейшее повышение эффективности, открытости и прозрачности в ее деятельности, совершенствование системы оплаты труда работников. 1. Создание рабочей группы. 2. Согласование проекта постановления с министерствами и ведомствами. 3. Внесение проекта постановления в Кабинет Министров в установленном порядке. Декабрь 2020 года - Мининновации, ВАК, Минфин II. Совершенствование системы финансирования науки и научной деятельности и диверсификация источников финансирования 10. Поэтапное увеличение к 2030 году средств, выделяемых из Государственного бюджета на сферу науки в размере до 2 процентов от валового внутреннего продукта, в том числе в размере до 0,8 процента от валового внутреннего продукта к 2022 году. Реализация Целевых параметров расширения объема финансирования и диверсификации источников финансирования сферы науки и научно-исследовательских работ в 2021 — 2023 годах. 2020 — 2022 годы Средства, выделяемые из Государственного бюджета на сферу науки Мининновации, Академия наук, Минвуз, Мининфоком, Минздрав, Минсельхоз, Минфин, министерства и ведомства 11. Расширение масштаба финансирования научных проектов в равноправном партнерстве с частным сектором и отраслевыми организациями. 1. Организация конкурсов с тематическими проектами, направленными на решение проблем предприятий в рамках государственного заказа с частным сектором и отраслевыми организациями. 2. Осуществление равноправного партнерства финансирования по результатам конкурса. 2020 — 2022 годы Средства, выделяемые из Государственного бюджета на научные проекты, средства частного сектора и отраслевых предприятий Мининновации, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 12. Привлечение грантов, технического содействия и другого внешнего безвозмездного содействия от донорских организаций зарубежных государств на науку и научную деятельность. 1. Разработка паспортов проекта. 2. Проведение переговоров и согласование с донорскими организациями. 3. Подписание соответствующих договоров и проведение работ по реализации проекта. 4. Аккредитация международных научных фондов в Узбекистане. Ноябрь 2020 года Ноябрь 2020 года Согласно договорен-ностям 2020 — 2022 годы - МИВТ, Мининновации, Минвуз, Академия Наук 13. Создание венчурных фондов с ведущими зарубежными инвестиционными компаниями для финансирования инновационных разработок и стартап-проектов. 1. Разработка плана мер по привлечению ведущих зарубежных инвестиционных компаний для финансирования инновационных разработок, стартап-проектов и создания совместных венчурных фондов. 2. Внесение в Кабинет Министров предложений о создании венчурных фондов по итогам выполнения задач, определенных в плане мер. 3. Коммерциализация научных разработок с помощью венчурного фонда. Ноябрь 2020 года Май 2021 года 2021-2022 годы - Мининновации, Минвуз, МИВТ, Академия наук 14. Финансирование региональных программ в области научной деятельности за счет средств местных бюджетов. 1. Разработка региональных программ в области научной деятельности. 2. Финансирование региональных программ за счет средств местных бюджетов. Ноябрь 2020 года В установленные сроки Средства местных бюджетов Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента, Мининновации 15. Внесение в Кабинет Министров проекта постановления Правительства, предусматривающего утверждение на основе передового зарубежного опыта и результатам изучения национальной практики: Положения о порядке планирования, финансирования и учета расходов на реализацию проектов в рамках государственных научно-технических программ, реализуемых за счет Государственного бюджета; Положения о порядке базового финансирования государственных научных организаций за счет средств Государственного бюджета. 1. Создание рабочей группы. 2. Согласование проекта постановления с министерствами и ведомствами. 3. Внесение проекта постановления в Кабинет Министров в установленном порядке. Декабрь 2020 года - Мининновации, Академия наук, Минфин, заинтересованные министерства и ведомства III. Подготовка высококвалифицированных научных и инженерных кадров и ориентация их на научную деятельность 16. Внедрение механизма целевой подготовки научных кадров по приоритетным научным направлениям. 1. Определение приоритетных научных направлений в рамках подготовки докторов наук, изучение потребности в научных кадрах по данным направлениям и потенциала высших образовательных учреждений и научных организаций в их подготовке. 2. По результатам изучения переход к целевой подготовке научных кадров по приоритетным научным направлениям. Декабрь 2020 года Январь 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, ВАК, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 17. Внедрение системы творческого и материального стимулирования ученых, разработка социального пакета, предусматривающего повышение статуса научных работников. 1. Изучение передового международного опыта в области творческого и материального стимулирования ученых. 2. Внедрение системы творческого и материального стимулирования ученых на основе зарубежного опыта, разработка и внесение в Кабинет Министров в установленном порядке предложений по повышению статуса научного работника. 3. Обеспечение участия отечественных, зарубежных научных и инженерных кадров в развитии науки. Декабрь 2020 года Февраль 2021 года 2021-2022 годы - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 18. Внедрение в государственных научных организациях практики подготовки новых высококвалифицированных научных кадров. 1. Подготовка проекта нормативно-правового документа о наличии постдокторского опыта получения званий доцента и профессора, предусматривающего: внедрение стратегического управления работы с кадрами; составление новой номенклатуры должностей; обеспечение конкурентоспособной оплаты труда. 2. Внесение в Кабинет Министров проекта нормативно- правового акта в установленном порядке. Март 2021 года Апрель 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, ВАК, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 19. Переподготовка и постоянное повышение квалификации специалистов. 1. Организация различных учебных курсов для ученых, изучающих английский язык. 2. Реализация программ для преподавателей и студентов между высшими образовательными учреждениями и ведущими университетами мира. 3. Содействие обучению и повышению квалификации молодых одаренных ученых в ведущих зарубежных научных центрах, обеспечение их участия в международных научно-технических конференциях и научных проектах, публикации научных работ за счет средств Фонда финансирования науки и поддержки инноваций . 4. Организация профессиональных тренингов для исследователей и ученых. 2020 — 2022 годы Средства исполнителей Минвуз, Мининновации, Академия наук, Минздрав, Фонд «Эл-юрт умиди», министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 20. Совершенствование института подготовки научных кадров (базовой докторантуры и докторантуры) и его адаптация к мировым стандартам. 1. Расширение полномочий ведущих научных организаций и университетов по присуждению независимых ученых степеней. 2. Кардинальное реформирование практики защиты диссертаций и аттестации на основе передового зарубежного опыта. Январь 2021 года Июнь 2021 года - ВАК, Минвуз, Мининновации, Академия наук, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 21. Совершенствование системы выделения квот и мониторинга института подготовки кадров с ученой степенью (докторантуры). Разработка и внесение в Кабинет Министров предложений по цифровизации и полной передаче уполномоченному государственному органу системы выделения квот институту подготовки кадров с ученой степенью (докторантуры) и ее мониторинга. Январь 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 22. Заказ и финансирование подготовки «доктора философии (PhD) и доктора наук (DSc)» в рамках грантовых проектов. 1. Направление на краткосрочные и долгосрочные научные стажировки на научно-исследовательские работы в рамках грантовых проектов, финансируемых за счет государственного заказа, с обеспечением участия в международных научных конференциях. 2. Формирование и финансирование заказов на подготовку докторов философии (PhD) и докторов наук (DSc)в рамках грантовых проектов. 2020 — 2022 годы Январь 2021 года, в установленные сроки Средства, выделяемые из Государственного бюджета на научные проекты Мининновации, Академия наук, Минвуз, ВАК, Фонд «Эл-юрт умиди», Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 23. Участие в подготовке высококвалифицированных кадров с учеными степенями с использованием потенциала и материально-технической базы научных организаций. 1. Дальнейшее совершенствование правовых механизмов привлечения к образовательным процессам и поощрения ученых научных организаций. 2. Заключение договоров с высшими образовательными учреждениями на организацию лабораторной практики в учебном процессе бакалавров и магистров соответствующего направления. Декабрь 2020 года - Академия наук, Минвуз, Минздрав, министерства, ведомства и отраслевые предприятия, имеющие в системе научные организации 24. Приоритетное развитие 4-х приоритетных направлений — математики, биологии, химии и геологии. 1. Формирование на основе конкурсов научных проектов, направленных на приоритетное развитие математики, биологии, химии и геологии. 2. Реализация научных проектов по результатам конкурсов. Декабрь 2020 года 2021-2022 годы Средства, выделяемые из Государственного бюджета на научные проекты Мининновации, Академия наук, Минвуз, министерства и ведомства, научные организации 25. Внесение в Кабинет Министров в установленном порядке проекта постановления Президента Республики Узбекистан об изучении, анализе и широком использовании уникальных рукописей, литографий и исторических документов в соответствующих сферах. Проект постановления предусматривает в том числе следующее: систематическое изучение, анализ и введение в научный оборот уникальных рукописей и литографий, хранящихся в различных научных и образовательных учреждениях, музеях и фондах страны; привлечение молодых исследователей, повышение их профессиональной квалификации, подготовка источниковедов и текстологов; кардинальное совершенствование деятельности Института востоковедения имени Абу Райхана Беруни Академии наук. Декабрь 2020 года Средства Государственного бюджета, Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей и иные источники Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минкультуры, Минфин, министерства и ведомства IV. Создание современной инфраструктуры развития науки 26. Оснащение научных лабораторий научных организаций и высших образовательных учреждений современным оборудованием и обеспечение их комплектующими деталями. 1. Направление на материально-техническую базу не менее 40 процентов средств, выделяемых на научные проекты, утвержденные на основании государственного заказа. 2. Создание лабораторий с современным научным оборудованием. 2020 — 2022 годы Средства, выделяемые из Государственного бюджета на научные проекты Мининновации, Академия наук, Минвуз, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 27. Создание сети национальных научных лабораторий в рамках существующей инфраструктуры научной деятельности (исследовательские центры, научно-исследовательские институты и высшие образовательные учреждения). 1. Обеспечение реализации программ и проектов по приоритетным направлениям научно-технического развития. 2. Разработка конкурентоспособных на глобальном рынке научных продуктов и коммерческих технологий. 3. Подготовка научных кадров по приоритетным научным направлениям на основе участия в международном научно-техническом сотрудничестве и реализации совместных исследовательских проектов. Март 2021 года Ноябрь 2022 года 2020 — 2022 годы Средства Президентского Фонда коммерциализации результатов научной и научно-технической деятельности, международные гранты Минвуз, Мининновации, Академия наук, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 28. Поэтапная организация коллективно используемых научных лабораторий и современных лабораторных комплексов, оснащенных оборудованием GLP и GMP, в соответствии с мировыми стандартами по приоритетным направлениям развития науки. 1. Организация форсайт-мероприятий, посвященных обсуждению потребностей и требований научных организаций. 2. Подготовка предложений по направлениям и назначению ответственных лабораторий. 3. Формирование портфеля проектов, реализуемых в лабораториях. 4. Формирование технических условий на приобретение оборудования через государственные закупки. 5. Привлечение инвестиций на закупку оборудования, налаживание деятельности лабораторий и обеспечение их результативности. Декабрь 2020 года Март 2021 года Сентябрь 2021 года Октябрь 2021 года Ноябрь 2021 года Средства, выделяемые из Государственного бюджета на научные проекты, международные гранты, средства исполнител?й Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, Минсельхоз, МИВТ, Минфин, министерства и ведомства, имеющие в системе научные организации и высшие образовательные учреждения 29. Развитие и поддержка негосударственных проектных и конструкторских организаций в рамках инвестиционных программ. 1. Разработка предложений и определение направлений. 2. Организация и налаживание деятельности конструкторских организаций. 3. Разработка мер по коммерциализации научных разработок. Ноябрь 2020 года Ноябрь 2021 года В течение 2022 года - Минэкономразвития, МИВТ, Минюст, Мининновации, научные организации, отраслевые предприятия 30. Создание новых инфраструктур, обслуживающих субъектов инновационной деятельности, и повышение их эффективности. 1. Расширение деятельности стартап- акселераторов. 2. Расширение организации технопарков. 3. Налаживание деятельности инновационных полигонов. Ноябрь 2020 года Ноябрь 2021 года В течение 2022 года - Мининновации, МИВТ, министерства и ведомства, научные организации 31. Создание научно-практического инновационного центра технологий водородной энергетики. 1. Разработка проекта постановления Правительства о создании центра. 2. Согласование проекта постановления с министерствами и ведомствами. 3. Внесение проекта постановления в Кабинет Министров в установленном порядке. Ноябрь 2020 года - Мининновации, Академия наук, Минфин, Минвуз, заинтересованные министерства и ведомства 32. Развитие биотехнологий в стране в 2020 — 2024 годах. 1. Инвентаризация действующего законодательства для развития биотехнологий в стране. 2. Внесение в Кабинет Министров предложений о мерах по развитию биотехнологий в установленном порядке. Ноябрь 2020 года Декабрь 2020 года - Мининновации, Академия наук, Минздрав, заинтересованные министерства и ведомства 33. Разработка законодательства о стартап-деятельности. 1. Изучение передового международного опыта создания необходимых условий для деятельности стартапов и поддержки стартап-проектов. 2. Внесение в Кабинет Министров в установленном порядке предложения о дальнейшем совершенствовании законодательства о стартап-деятельности на основе передового зарубежного опыта. Ноябрь 2020 года Декабрь 2020 года - Мининновации, Академия наук, ТПП, министерства и ведомства, научные организации 34. Утверждение Стратегии инновационного развития Республики Узбекистан на 2022 — 2030 годы. 1. Определение приоритетных задач на ближайшие годы на основе анализа реализации задач, предусмотренных в Стратегии инновационного развития Республики Узбекистан на 2019 — 2021 годы. 2. Проведение форсайт-мероприятий по разработке проекта Стратегии инновационного развития Республики Узбекистан на 2022 — 2030 годы. 3. Разработка проекта Стратегии инновационного развития Республики Узбекистан на 2022 — 2030 годы. 4. Внесение в Кабинет Министров в установленном порядке стратегии. Декабрь 2020 года В течение 2021 года Август 2021 года Сентябрь 2021 года - Мининновации, Минфин, Мининфоком, Академия наук, Минвуз, заинтересованные министерства и ведомства 35. Разработка Стратегии поэтапного развития искусственного интеллекта. 1. Изучение передового международного опыта для повышения интеллектуального и технологического потенциала страны. 2. Разработка стратегии поэтапного развития искусственного интеллекта на основе зарубежного опыта. 3. Внесение в Кабинет Министров в установленном порядке проекта стратегии. Ноябрь 2020 года Декабрь 2020 года - Мининновации, Мининфоком, министерства и ведомства 36. Поддержка изобретательской и рационализаторской деятельности. 1. Разработка проекта нормативно-правового акта по поддержке изобретательской и рационализаторской деятельности. 2. Внесение проекта нормативно-правового акта в Кабинет Министров в установленном порядке. Октябрь 2021 года Декабрь 2021 года - Мининновации, министерства и ведомства 37. Развитие системы научно-технического поиска и анализа для выполнения задач, определенных в Концепции развития науки до 2030 года, достижения соответствующих показателей, а также применения зарубежных научных достижений в условиях Узбекистана. 1. Создание рабочей группы для развития системы научно-технического поиска и анализа. 2. Разработка и утверждение программы мероприятий по развитию системы научно-технического поиска и анализа. 3. Развитие научного сотрудничества с зарубежными странами, научными организациями и компаниями. Ноябрь 2020 года Декабрь 2020 года Январь 2021 года Средства исполнителей МИД, Мининновации, Академия наук, СГБ V. Формирование современной информационной среды, способствующей развитию науки 38. Создание Национального научного портала, содержащего всю информацию о научном потенциале страны. 1. Создание Национального научного портала, содержащего всю информацию о научном потенциале страны. 2. Внедрение системы автоматической подачи и регистрации заявок на финансирование научно-исследовательских проектов. Март 2021 года Июнь 2021 года Средства, выделяемые из Государственного бюджета на научные проекты Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 39. Оценка научно-технического потенциала страны. 1. Анализ состояния сферы науки и тенденций ее дальнейшего развития, выявление и анализ «сильных» и «слабых» сторон отечественного научно-технического потенциала. 2. Изучение механизмов научно-исследовательских и опытно-конструкторских работ, влияющих на социально-экономическое развитие. 3. Оценка эффективности и результативности научно-исследовательских программ по результатам анализа и изучений. Декабрь 2020 года Май 2021 года Июль 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 40. Прогнозирование научного и научно-технического развития. 1. Определение спроса на результаты научных исследований в стране и за рубежом. 2. Определение национальных приоритетных направлений научно-технического развития. 3. Разработка механизмов развития науки страны и ее взаимодействия с промышленностью. Ноябрь 2020 года Декабрь 2020 года Февраль 2021 года — Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 41. Принятие мер по повышению научного потенциала научных организаций и высших образовательных учреждений в авторитетных международных научно-технических базах данных. 1. Проведение организационной работы по выявлению научных журналов научных организаций и высших образовательных организаций с высоким потенциалом доступа к престижным международным научно-техническим базам данных и включению их в данные базы данных. 2. Проведение инвентаризации сведений о научных работниках и профессорах-преподавателях научных организаций и высших образовательных учреждений в престижных международных научно-технических базах данных, включение сведений о незарегистрированных республиканских научных организациях и высших образовательных учреждениях. 3. Целевая ориентация на включение научных журналов научных организаций и высших образовательных учреждений в престижные международные научно-технические базы данных исходя из распределения статей, публикуемых учеными по сферам. 2020 — 2022 годы - Минвуз, Академия наук, Мининновации, Минздрав, министерства и ведомства, научные организации, отраслевые предприятия 42. Обеспечение Министерством здравоохранения публикации не менее одного раза в год статей в международных научных журналах, входящих в базу данных «WebofScience» и «Scopus» всеми сотрудниками с учеными степенями кандидата наук, доктора философии (PhD) и доктора наук (DSc) и с учеными званиями доцента, профессора высших образовательных учреждений, научных организаций и специализированных научно-практических центров медицинской направленности. Реализация соответствующих мер. 2020 — 2022 годы - Минздрав, Мининновации, Минвуз, Академия наук 43. Обеспечение специальными электронными программами для проведения исследований, анализа данных и цифрового моделирования в научных организациях. 1. Формирование перечня необходимого программного обеспечения и комплекса электронных программ. 2. Финансирование закупки программных продуктов на основании перечня, сформированного за счет средств специального фонда организаций и предприятий отрасли. 3. Принятие мер по обеспечению постоянной актуальности электронных программ, приобретенных и установленных в институтах — обновление соответствующих лицензий и разрешений. Начиная с ноября 2020 года Средства научных организаций Научные организации, министерства и ведомства, отраслевые предприятия 44. Ускорение контактов с широким привлечением соответствующих научных организаций к решению существующих технических и технологических проблем отраслевых предприятий. 1. Совершенствование деятельности инновационных отделов подразделений предприятий. 2. Разработка и утверждение положения о подразделении, включающего такие задачи, как организация работы с научными организациями, налаживание на предприятиях изобретательской и рационализаторской деятельности, определение существующих проблем и привлечение научных организаций к их решению, внедрение достигнутых результатов научных исследований. Ноябрь 2020 года - Хозяйствующие субъекты, научные организации
ПРИЛОЖЕНИЕ № 3 к Указу Президента Республики Узбекистан от 29 октября 2020 года УП-6097
расширения объема финансирования и диверсификации источников финансирования сферы науки и научно-исследовательских работ в 2021 — 2023 годах
П/н Наименование статей расходов Виды валюты Источники финансирования Всего * В том числе по годам 2021 год 2022 год 2023 год Всего расходов млн сумов 8 715 309,1 1 592 137,1 2 508 927,6 4 614 244,4 тыс. долл. США 284 515,4 30 283,1 102 542,3 151 690 в том числе: I. Финансирование расходов по реализации программы укрепления материально-технической базы научных организаций в 2018 — 2021 годах , в том числе: млн сумов 116 019,4 323 52,1 29 905,3 - тыс. долл. США 32 270,8 8 713,1 7 422,3 - 1.1. Средства, выделяемые на расходы по реконструкции и капитальному ремонту зданий и сооружений научных организаций млн сумов Средства Государственного бюджета 116 019,4 32 352,1 29 905,3 - 1.2. Средства, выделяемые на расходы по оснащению современным научным оборудованием ** тыс. долл. США Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей 30 375,3 8 201,3 6 986,3 - 1.3. Средства, выделяемые на расходы по обеспечению необходимыми комплектующими, расходными материалами и реагентами ** тыс. долл. США Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей 1 895,5 511,8 436 - II. Средства, выделяемые на развитие инфраструктуры научной и инновационной деятельности на основе реализации второго этапа Программы укрепления материально-технической базы научных организаций в 2022 — 2025 годах *** млн сумов Средства Государственного бюджета 250 000 - - 250 000 тыс. долл. США Средства Государственного бюджета 50 000 - - 50 000 III. Финансирование регулярно публикуемых тематических научных проектов , в том числе : млн сумов 711 502,4 184 621,2 227 239,5 299 641,7 3.1. Средс?ва, выделяемые на тематические практические проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 439 265,8 120 000 138 578,3 180 687,5 3.2. Средства, выделяемые на тематические инновационные проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 272 236,6 64 621,2 88 661,2 118 954,2 IV. Финансирование целевых научных проектов , в том числе: млн сумов 776 115,4 113 295,1 274 688,2 388 132,1 4.1. Средства, выделяемые на целевые практические проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 330 000 30 000 120 000 180 000 4.2. Средства, выделяемые на целевые инновационные проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 220 000 20 000 80 000 120 000 4.3. Средства, выделяемые на целевые фундаментальные проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 226 115,4 63 295,1 74 688,2 88 132,1 V. Финансирование региональных программ научной деятельности , в том числе: млн сумов 364 000 28 000 112 000 224 000 5.1. Средства, выделяемые на региональные практические проекты млн сумов Средства местного бюджета 208 000 16 000 64 000 128 000 5.2. Средства, выделяемые на региональные инновационные проекты млн сумов Средства местного бюджета 156 000 12 000 48 000 96 000 VI. Финансирование инициативных научных проектов по приоритетным направлениям научных исследований , в том числе: млн сумов 644 524,7 133 612,9 234 363,2 276 548,6 6.1. Средства, выделяемые на практические проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 557 782,9 109 331,8 205 711,5 242 739,6 6.2. Средства, выделяемые на инновационные проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 86 741,8 24 281,1 28 651,7 33 809 VII. Финансирование приоритетных опытно-конструкторских и стартап-проектов , в том числе: млн сумов 294 000 42 000 84 000 168 000 7.1. Средства, выделяемые на опытно-конструкторские проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 14 000 2 000 4 000 8 000 7.2. Средства, выделяемые на стартап-проекты млн сумов Средства Государственного бюджета 280 000 40 000 80 000 160 000 VIII. Финансирование расходов по реализации программы «Академическая мобильность» научных кадров , в том числе: млн сумов 37 051,7 5 293,1 10 586,2 21 172,4 8.1. Средства, выделяемые на командировочные расходы научных кадров млн сумов Средства Государственного бюджета 3 941 563 1 126 2 252 8.2. Средства, выделяемые на использование научнымикадрами материально-технической базы уникальных научных объектов, центров коллективного пользования научным оборудованием, научных лабораторий и опытно-конструкторских бюро в научно-исследовательских и высших образовательных учреждениях млн сумов Средства Государственного бюджета 8 912,4 1 273,2 2 546,4 5 092,8 8.3. Средства, выделяемые на выплату заработной платы научным советникам научных кадров млн сумов Средства Государственного бюджета 24 198,3 3 456,9 6 913,8 13 827,6 IX. Финансирование расходов по подготовке кадров с ученой степенью в базовой докторантуре, докторантуре и институте стажеров-соискателей , в том числе: млн сумов 139 498,6 23 423,7 52 133,1 63 941,9 тыс. долл. США 960 - 320 640 9.1. Финансирование расходов по подготовке кадров с ученой степеньювбазовой докторантуре и докторантуре за счет средств Государственного бюджета млн сумов Средства Государственного бюджета 83 678,8 23 423,7 27 640 32 615,2 9.2. Финансирование расходов по увеличению квоты по подготовке кадров с ученой степенью в базовой докторантуре и докторантуре на не менее 30% от квоты приема на обучение в магистратуре за счет средств Государственного бюджета млн сумов Средства Государственного бюджета 31 453,5 - 12 581,4 18 872,1 9.3. Средства, выделяемые институту стажеров-соискателей за счет средств Государственного бюджета млн сумов Средства Государственного бюджета 7 782,3 - 3 619,7 4 162,6 9.4. Финансирование расходов на подготовку высококвалифицированных кадров в базовой докторантуре и докторантуре на платно-контрактной основе по заявкам хозяйственных объединений и за счет их средств млн сумов Средства хозяйственных объединений 16 584 - 8 292 8 292 9.5. Прогнозные показатели средств, привлекаемых за счет организации обучения иностранных граждан в базовой докторантуре и докторантуре в ведущих высших образовательных учреждениях и научных организациях тыс. долл. США Средства иностранных граждан 960 100 320 640 X. Средства, выделяемые для нужд Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей млн сумов Средства Государственного бюджета 331 000 100 000 110 000 121 000 XI. Развитие международного научного сотрудничества и финансирование совместных фундаментальных, прикладных и инновационных проектов , в том числе: млн сумов 92 654 8 030 36 208 48 416 тыс. долл. США 13 660 2 410 4 550 6 700 11.1. Финансирование совместных научных проектов млн сумов Средства Государственного бюджета 90 924 7 800 35 708 47 416 11.2. Публикация статей в престижных зарубежных журналах и финансирование расходов услуг центров технической поддержки «Рroof reading» тыс. долл. США Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей 330 30 100 200 11.3. Финансирование расходов на направление на обучение в докторантуру в престижных научных и образовательных учреждениях зарубежных государств тыс. долл. США Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей, средства Фонда «Эл-юрт умиди» 500 50 150 300 11.4. Финансирование расходов на направление на краткосрочные стажировки в престижные научные и образовательные учреждения зарубежных государств тыс. долл. США Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей, средства Фонда «Эл-юрт умиди» 3 560 860 1 200 1 500 11.5. Финансирование расходов на членские взносы в международные научно-инновационные организации млн сумов Средства Государственного бюджета 1 400 200 400 800 11.6. Финансирование расходов на использование международной научной базы данных тыс. долл. США Средства Государственного бюджета 1 200 300 400 500 11.7. Целевое финансирование участия ученых и специалистов в международных конференциях, учебных тренингах, семинарах и научных стажировках тыс. долл. США Средства Государственного бюджета 900 200 300 400 11.8. Прогнозные показатели по привлечению зарубежных грантов в научно-исследовательские и высшие образовательные учреждения тыс. долл. США Средства международных донорских организаций 6 000 1 000 2 000 3 000 11.9. Финансирование расходов по оценке объектов интеллектуальной собственности для патентования и коммерциализации результатов научных исследований в установленном порядке на национальном и международном уровнях тыс. долл. США Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей 1 500 - 500 1 000 XII. Финансирование расходов на организацию государственной научной экспертизы , в том числе: млн сумов 4 286,9 1 200 1 416 1 670,9 тыс. долл. США 760 160 250 350 12.1. Финансирование осуществления выплат для отечественных экспертов млн сумов Средства Государственного бюджета 4 286,9 1 200 1 416 1 670,9 12.2. Финансирование осуществления выплат для зарубежных экспертов тыс. долл. США Средства Государственного бюджета 760 160 250 350 XIII. Поэтапное увеличение объема финансирования инфраструктуры, обслуживающей научно- инновационную деятельность и опытно-конструкторские работы , в том числе: млн сумов 2 617 547,2 708909 825 584,1 1 083 054,1 13.1. Финансирование расходов на создание опытно-конструкторских центров в научных организациях и высших образовательных учреждениях млн сумов Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей 171 914,6 11 642,6 17 808 142 464 13.2. Финансирование расходов на создание центров коллективного пользования научным оборудованием в научных организациях и высших образовательных учреждениях млн сумов Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей 15 900 - 6 360 9 540 13.3. Финансирование расходов на организацию деятельности « научно-инновационных технопарков» и научных кластеров , а также «бизнес- и стартап-акселераторов» в ведущих высших образовательных учреждениях и научных организациях млн сумов Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей 16 484,2 584,2 6 360 9 540 13.4. Финансирование деятельности Академии молодежи и ее региональных отделений, расходов на укрепление их материально-технической базы млн сумов Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей 8 200,8 1 000 3 750,4 3 450,4 13.5. Финансирование расходов на содержание уникальных научных объектов млн сумов Средства Государственного бюджета 64 956,2 18 182,8 21 455,7 25 317,7 13.6. Финансирование научных и инновационных проектов (разработок) за счет средств инновационных фондов при высших образовательных учреждениях млн сумов Средства инновационных фондов при высших образовательных учрежде?иях 17 600 4 500 5 900 7 200 13.7. Финансирование расходов по выплате надбавок к заработной плате в размере 30% работникам, имеющим ученые степени кандидата наук или доктора философии (РhD) (или приравненные к ним ученые степени), в размере 60% работникам, имеющим ученую степень доктора наук или доктора наук (DSc) (или приравненные к ним ученые степени), занимающимся научно-педагогической деятельностью в государственных организациях, ведущим деятельность в области образования и науки млн сумов Средства Государственного бюджета 1041 750 300 000 345 000 396 750 13.8. Финансирование инициативных проектов по науке и образованию за счет средств специального фонда развития науки и образования «Зиё Форум» млн сумов Средства специального фонда развития науки и образования «Зиё Форум» 680 000 200 000 220 000 260 000 13.9. Финансирование расходов по укреплению материально-технической базы научно-исследовательских учреждений на основе привлечения их внебюджетных средств млн сумов Внебюджетные средства научно-исследовательских и высших образовательных учреждений 600 742 173 000 198 950 228 792 XIV. Прогнозные показатели дивидендов, начисляемых по государственным долям в хозяйственных обществах, имеющих государственную долю 50 и более процентов в своих уставных фондах, а также отчислений государственных предприятий в Государственный бюджет , в том числе: млн сумов 2 202 357,6 172 000 451 320 1 579 037,6 14.1. Финансирование расходов на содержание действующих отраслевых научных организаций, укрепление материально-технической и научно-лабораторной базы млн сумо? Средства фондов поддержки инновационной деятельности хозяйствующих субъектов 1160 000 40 000 160 000 960 000 14.2. Финансирование расходов на содержание вновь создаваемых отраслевых научных организаций, укрепление их материально-технической и научно-лабораторной базы млн сумов Средства фондов поддержки инновационной деятельности хозяйствующих субъектов 740 000 48 000 192 000 500 000 14.3. Финансирование мероприятий, связанных с реализацией мер по разработке новой техники и технологий, проведению необходимых экспериментально-промышленных испытаний, подготовке налаживания производства опытных партий и серийного выпуска продукции млн сумов Средства фондов поддержки инновационной деятельности хозяйствующих субъектов 85 737,6 24 000 28 320 33 417,6 14.4. Финансирование мероприятий, предусмотренных в контрактах по выполнению научно-исследовательских работ с научными организациями и высшими образовательными учреждениями по профильным направлениям млн сумов Средства фондов поддержки инновационной деятельности хозяйствующих субъектов 71 448 20 000 23 600 27 848 14.5. Финансирование расходов по укреплению материально-технической и научно-лабораторной базы научных организаций и высших образовательных учреждений по профильным направлениям, проведению ими экспериментальных исследований, внедрению научных разработок, материальному стимулированию и повышению квалификации научно-технических работников млн сумов Средства фондов поддержки инновационной деятельности хозяйствующих субъектов 107 172 30 000 35 400 41 772 14.6. Финансирование расходов на материальное стимулирование авторов рационализаторских идей млн сумов Средства фондов поддержки инновационной деятельности хозяйствующих субъектов 38 000 10 000 12 000 16 000 XV. Финансирование проектов за счет средств Президентского фонда коммерциализации результатов научной и научно-технической деятельности , в том числе: тыс. долл. США 100 000 16 000 35 000 49 000 15.1. Применение результатов научной и инновационной деятельности, а также финансирование расходов на производство опытно-промышленных партий инновационной продукции для последующего серийного производства тыс. долл. США Средства Президентского фонда коммерциализации научной и научно-технической деятельности 25 000 3 000 8 000 14 000 15.2. Финансирование расходов на стимулирование научной, научно-технической и инновационной деятельности, направленной на достижение практических результатов путем софинансирования стартап-проектов высокотехнологичного предпринимательства тыс. долл. США Средства Президентского фонда коммерциализации результатов научной и научно-технической деятельности 20 000 3 000 7 000 10 000 15.3. Расходы финансирования или софинансирования проектов с целью инвестирования в уставный капитал вновь создаваемых коммерческих организаций путем внесения одним из учредителей объекта интеллектуальной собственности или готовой технологии в уставный фонд в качестве своей доли тыс. долл. США Средства Президентского фонда коммерциализации результатов научно-технической деятельности 55 000 10 000 20 000 25 000 XVI. Совершенствование базовых механизмов финансирования, направленных на покрытие заработной платы научных работников научных организаций Академии наук напрямую за счет средств Государственного бюджета млн сумов Средства Государственного бюджета 192 800 40 600 60 900 91 300 16.1. Расходы финансирования научных организаций Академии наук напрямую из Государственного бюджета млн сумов Средства Государственного бюджета 192800 40 600 60 900 91 300 XVII Привлечение средств международных кредитных организаций для развития науки и инновационной деятельности на льготных условиях , в том числе: тыс. долл. США Средства международных кредитных организаций 113 000 3 000 55 000 55 000 17.1. Привлечение долгосрочных льготных кредитных средств Всемирного банка и направление их на финансирование научных и инновационных проектов тыс. долл. США Долгосрочные льготные кредиты Всемирного банка 100 000 - 50 000 50 000 17.2. Финансирование инновационных проектов в сфере сельского хозяйства за счет кредитных средств Всемирного банка тыс. долл. США Долгосрочные льготные кредиты Всемирного банка 13 000 3 000 5 000 5 000
ПРИЛОЖЕНИЕ № 4 к Указу Президента Республики Узбекистан от 29 октября 2020 года УП-6097
по достижению целевых параметров расширения объема финансирования и диверсификации источников финансирования сферы науки и научно-исследовательских работ в 2021 — 2023 годах
№ Наименование мероприятий Формы и механизмы реализации Сроки исполнения Источники финансирования Ответственные исполнители I. Меры по унификации и совершенствованию нормативно-правовых основ для расширения объема финансирования и диверсификации источников финансирования сферы науки и научно-исследовательских работ 1. Разработка проектов государственных программ по научной деятельности, определение приоритетных направлений развития науки и технологий для финансирования трансфера технологий и коммерциализации. Проект протокола Республиканского совета по науке и технологиям. В проекте предусматривается порядок определения приоритетных направлений развития науки и технологий на основе результатов углубленного анализа передовых зарубежных практик и отечественной практики. Январь 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, МНО, Минфин, Минэкономразвития 2. Совершенствование порядка планирования, финансирования и учета расходов по проектам государственных программ по научной деятельности. Проект постановления Кабинета Министров. В проекте предусматриваются в том числе: оплата труда научным работникам; расчет калькуляции расходов, направленных на реализацию научных проектов; планирование и классификация затрат на реализацию научных проектов; планирование себестоимости научных разработок; установление порядка финансирования реализации научных проектов и контроль за использованием выделенных средств; ведение учета и контроль за использованием средств, выделенных на реализацию научных проектов. Декабрь 2020 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, заинтересованные министерства и ведомства 3. Установление порядка базового финансирования государственных научных организаций за счет средств Государственного бюджета. Проект постановления Кабинета Министров. В проекте предусматриваются в том числе: установление порядка финансирования расходов на содержание зданий и сооружений государственных научных организаций и оплаты труда работников некоторых категорий за счет средств Государственного бюджета; формирование перечня субъектов базового финансирования; порядок финансирования субъектов базового финансирования; установление порядка учета и отчетности. Декабрь 2020 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, заинтересованные министерства и ведомства 4. Разработка порядка формирования, реализации, финансирования и мониторинга программы «Академическая мобильность» научных кадров. Проект постановления Кабинета Министров. В проект предусматривается в том числе порядок: формирования перечня организаций, проводящих научные исследования; формирования и реализации программы «Академическая мобильность» научных кадров; финансирования программы «Академическая мобильность» научных кадров и проведения ее мониторинга. Декабрь 2020 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минфин, Минздрав, заинтересованные министерства и ведомства 5. Налаживание деятельности «Научно-инновационных технопарков», «Научных кластеров» и «Бизнес истартап акселераторов» в ведущих высших образовательных учреждениях. Проект плана мер. В проекте предусматривается налаживание деятельности «Научно-инновационных технопарков», «Научных кластеров» и «Бизнес и стартап акселераторов», в том числе в ведущих высших образовательных учреждениях. Май 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, заинтересованные министерства и ведомства 6. Налаживание деятельности центров коллективного пользования современным научным оборудованием. Проект межведомственного нормативно-правового акта. В проекте предусматриваются в том числе : создание в научных организациях и высших образовательных учреждениях центров коллективного пользования современным научным оборудованием; определение источников финансирования деятельности центров; установление порядка мониторингадеятельности центров. Август 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав, заинтересованные министерства и ведомства II. Поощрение внедрения результатов научных разработок ученых и специалистов, повышение престижа науки 7. Повышение эффективности службы «Proofreading Service» с целью редактирования текста научных статей, подготовленных учеными в соответствии с требованиями высокорейтинговых журналов, улучшения письменного текста на английском языке, устранения орфографических и грамматических ошибок, адаптации к установленным техническим требованиям. Практические меры. Практические меры предусматривают в том числе: совершенствование интерактивного обслуживания, предусматривающего представление научных статей в Министерство инновационного развития в формате Microsoft Word (.doc или .docx) на английском языке в соответствии с техническими требованиями высокорейтинговых научного(ых) журнала(ов), в котором планируется опубликовать научную статью; обеспечение бесплатного пользования данной услугой учеными и специалистами, являющимися гражданами или лицами без гражданства, трудящимися во всех организациях, действующих в стране. Октябрь 2021 года Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей Мининновации 8. Материальное поощрение авторов статей, опубликованных в престижных международных научных изданиях (Web of science, Scopus и др.) (с импакт-фактором 1 и выше) по результатам проектов, реализуемых в рамках государственных научно-технических программ. Практические меры. Практические меры предусматривают внедрение интерактивного обслуживания, предусматривающего материальное поощрение авторов статей, опубликованных в престижных международных научных изданиях (Web of Science, Scopus и др.) (с импакт-фактором 1 и выше), в том числе по результатам научных проектов. Начиная с 1 января 2021 года Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей Мининновации 9. Привлечение в качестве исполнителей ведущих ученых и специалистов передовых зарубежных научных центров в области науки и технологий, и университетов при реализации научных проектов в рамках государственных программ научной деятельности. Практические меры. Практические меры предусматривают налаживание сотрудничества, в том числе в рамках двусторонних соглашений. Август 2021 года Средства исполнителей Мининновации, МИД, МИВТ, Академия наук, Минвуз, Минздрав, заинтересованные министерства и ведомства III. Совершенствование системы пользования научно-инновационным потенциалом регионов при их социально-экономическом развитии 10. Совершенствование деятельности центров инновационных разработок и трансфера технологий при органах государственной власти на местах. Практические меры. Практические меры предусматривают в том числе разработку эффективного механизма для активизации коммерциализации и трансфера инновационных разработок и технологий, созданных в регионах центрами инновационных разработок и трансфера технологий при органах государственной власти на местах . Декабрь 2020 года Средства исполнителей Мининновации, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента, Академия наук, Минвуз 11. Формирование портфеля заказов тематических научных грантов, предусматривающих обеспечение научного решения проблем отраслей экономики регионов и производство новой продукции, ориентированной на коммерциализацию, а также проведение конкурса грантовых проектов в рамках региональных программ по научной деятельности. Практические меры. Практические меры предусматривают в том числе разработку региональных научных программ инновационного развития регионов. Начиная с 1 января 2021 года Средства местных бюджетов Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента , Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минфин 12. Повышение эффективности научно-исследовательской работы, осуществляемой региональными научно-исследовательскими и высшими образовательными учреждениями, отраслевыми научными организациями. Проект плана мер. В проекте предусматривается разработка совместно с научными организациями плана комплексных мер, направленных на инновационное развитие регионов, в том числе территорий с высоким научным потенциалом, с учетом их экономического потенциала, географического расположения и имеющихся ресурсов. Март 2021 года - Мининновации, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента , Академия наук, Минвуз 13. Формирование научно-инновацио?ной кластерной системы с использованием высоких технологий в инновационном развитии регионов. Практические меры. Практические меры предусматривают в том числе разработку и реализацию концепции формирования инновационной кластерной системы. 2021 — 2023 годы - Мининновации, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента , Академия наук, Минвуз 14. Расширение сферы внедрения передовой международной практики, инновационных разработок и технологий в отраслях экономики при инновационном развитии регионов. Проект плана мер. В проекте предусматриваются в том числе: разработка и утверждение программ инновационного развития регионов; комплексное и системное решение существующих проблем в регионах, повышение его эффективности, производство экспортно-ориентированной продукции , привлечение международных экспертов. 2021 — 2023 годы На конкурсной основе Мининновации, Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента , Академия наук, Минвуз IV. Развитие международного сотрудничества в области науки и инновационных технологий 15. Организация совместных конкурсов по приоритетным направлениям в области науки и инновационных технологий с ведущими зарубежными странами мира. Проект плана мер. В проекте предусматривается реализация совместных научно-технических проектов, в том числе в рамках подписанных меморандумов, соглашений и «Дорожных карт» по межгосударственному научно-техническому сотрудничеству. 2021 — 2023 годы В рамках средств, выделенных на государственные программы по научной деятельности Мининновации, Академия наук, Минвуз, МИД 16. Создание с государствами, с которыми налаженосотрудничество в области науки и технологий, единой электронной платформы, позволяющей коммерциализировать проекты, реализуемые в области науки и инноваций, а также инновационных технологий, созданных в Узбекистане. Проект плана мер. В проекте предусматриваются в том числе создание и запуск электронного веб-портала (платформы). Март 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз 17. Активное участие в престижных международных конференциях, форумах и других мероприятиях в области науки и инноваций, а также широкое продвижение в них научных разработок и инновационных технологий, созданных в Узбекистане. Практические меры. В практических мерах предусматриваются в том числе участие в престижных международных конференциях, форумах и других мероприятиях в области науки и инноваций , дальнейшее развитие науки и инноваций в стране по их результатам. 2021 — 2023 годы Средства исполнителей Мининновации, Академия наук, министерства и ведомства 18. Налаживание взаимного сотрудничества между технопарками, центрами инноваций и трансфера технологий Узбекистана и зарубежных стран. Проект плана мер. Декабрь 2020 года Средства исполнителей Мининновации, министерства и ведомства V. Дальнейшее совершенствование системы работы с научными и инновационными проектами 19. Создание атмосферы прозрачности и конкуренции в конкурсах, организуемых в рамках государственных программ по научной деятельности. Практические меры. В практических мерах предусматриваются в том числе внедрение Единой электронной системы (программы) организации и проведения конкурсов в рамках государственных программ по научной деятельности, обеспечение проведения конкурсов в режиме онлайн, в том числе электронный прием документов от участников конкурса. Март 2021 года Средства исполнителей Мининновации, министерства и ведомства 2 0 . Привлечение квалифицированных зарубежных специалистов к процессу проведения экспертизы научных проектов и выдачи по ним заключений. Проект межведомственного нормативно-правового акта. В проекте предусматриваются в том числе: привлечение к процессу экспертизы зарубежных экспертов; привлечение инженеров-техников, конструкторов, технологов и ведущих предпринимателей (по направлениям) в процесс экспертизы стартапов, инновационных разработок, экспериментально-конструкторских и практических проектов; обновление списка руководителя и членов научно-технического совета; повышение ответственности и подотчетности экспертов и внедрение системы точной оценки актуальности, целесообразности и возможности коммерциализации результатов проекта; отбор экспертов для членства в научно-техническом совете на основе отбора по конкретным критериям; организация экспертизы проектов и формирование окончательного заключения в течение 5 рабочих дней с момента завершения конкурса проектов; обеспечение всеми необходимыми материально-техническими ресурсами для электронного формирования и регистрации решений научно-технических советов. Март 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав 2 1 . Оценка эффективности деятельности научных организаций и научно-технических проектов с привлечением авторитетных зарубежных организаций. Проект плана мер. В проекте предусматривается составление перечня авторитетных зарубежных организаций и заключение с ними договоров. Ноябрь 2021 года Средства Фонда поддержки инновационного развития и новаторских идей Мининновации, Академия наук, Минвуз, Минздрав 2 2 . Создание механизма приема и проверки отчетов об исследовательских проектах в электронной форме с помощью программы антиплагиата. Проект плана мер. В проекте предусматривается в том числе создание единой электронной программы (платформы). Март 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз 2 3 . Формирование электронной базы научных проектов, реализуемых в рамках государственных программ по научной деятельности, и их отчетов. Проект плана мер. В проекте предусматривается в том числе создание электронной базы данных. Июнь 2021 года - Мининновации, Академия наук, Минвуз
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
29 октября 2020 г.,
№ УП-6097