📅 2020-yil 10-noyabr · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2020-yil 10-noyabr · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2020 йил 10 ноябрь · Президент қарорлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 10 ноября 2020 г. · Постановления Президента
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 10 November 2020 · Presidential resolutions
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг
Қарори
чора-тадбирлар дастури
индикаторлари
рўйхати
рўйхати
ҳаракатлар режаси
Аҳолининг соғлом овқатланишини таъминлаш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида
[Кўчирма]
Республикамизда соғлиқни сақлаш ҳамда жисмоний тарбия ва спорт соҳаларини ислоҳ қилиш юзасидан қабул қилинган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда ушбу тизимларни такомиллаштириш баробарида аҳоли ўртасида соғлом турмуш тарзини шакллантиришга мазкур соҳада давлат сиёсатининг муҳим йўналишларидан бири сифатида аҳамият қаратилмоқда.
Жумладан, 2025 йилга қадар Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш тизимини, жисмоний тарбия ва спортни ривожлантириш, 2022 йилга қадар юқумли бўлмаган касалликлар профилактикаси, аҳолининг соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш ва жисмоний фаоллиги даражасини ошириш концепциялари ҳамда соғлом турмуш тарзини кенг татбиқ этиш ва оммавий спортни янада ривожлантириш чора-тадбирлари тасдиқланди ва ижрога қаратилди.
Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг маълумотига кўра, жисмоний фаоллик ҳамда овқатланиш меъёр ва қоидаларига амал қилмаслик, таркибида туз, қанд, ёғ миқдори кўп бўлган таом ва ширинликларни меъёридан ортиқ истеъмол қилиш, шунингдек етарли даражада витамин ва минераллар истеъмол қилмаслик оқибатида ёшларда рационал ўсиш ва ақлий ривожланишда ортда қолиш, катталарда эса юрак қон-томир, эндокрин, хавфли ўсма каби инсоннинг эрта ўлимига олиб келувчи қатор касалликларнинг ривожланишига сабаб бўлади.
Шу билан бирга, коронавирус пандемияси оқибатларидан олинган сабоқлар касалликнинг оғирлиги ва ўлим ҳолатларининг катта қисми нотўғри турмуш тарзи туфайли келиб чиқадиган йўлдош касалликлар билан чамбарчас боғлиқлигини кўрсатди.
Аҳолининг соғлом овқатланиши ва жисмоний фаоллигини таъминлашда давлат сиёсатини янада мустаҳкамлаш, юқумли бўлмаган касалликлар профилактикаси борасида амалга оширилаётган ишлар самарадорлигини янада ошириш, ҳар бир фуқарода соғлом овқатланиш ва жисмоний фаоллик маданиятини шакллантириш мақсадида:
1. Аҳоли саломатлигини таъминлаш бўйича шундай тартиб ўрнатилсинки, унга кўра:
а) 2021 йил 1 июндан бошлаб:
6 — 23 ойлик болалар учун уй шароитида тайёрланган овқатларни бойитиш мақсадида микронутриент кукуни билан;
6 ойликдан 5 ёшгача бўлган болалар «A» витамини билан;
2 — 10 ёшдаги болалар гельминтоз профилактикаси бўйича махсус препаратлар билан бепул таъминланади;
б) 2022 йил 1 июлдан бошлаб:
ҳомиладор ва бола эмизувчи аёллар ҳамда 3 — 15 ёшдаги болалар йод препарати билан;
35 ёшгача туғиш ёшидаги аёллар темир ва фолий кислотаси препарати билан бепул таъминланади;
в) 2021 йил 1 апрелдан бошлаб биринчи нав буғдой уни билан бир қаторда олий нав буғдой уни микронутриентлар билан бойитилган тақдирда республика ҳудудида реализация қилишга рухсат этилади.
3. Болаларнинг 5 ёшгача бўлган даврда оптимал ривожланиши ва ўсишини таъминлаш мақсадида қуйидагиларни назарда тутувчи патронажнинг универсал-прогрессив модели 2022 йил 1 январга қадар босқичма-босқич жорий этилсин:
ҳомиладор ва туғруқдан кейинги даврдаги аёллар ҳамда 5 ёшгача болалари мавжуд оилалар учун амалдаги штатлар доирасида алоҳида патронаж ҳамширасини бириктириш;
ушбу патронаж ҳамшираси томонидан умумий ҳолати қониқарли ва хавф гуруҳидаги аҳолини аниқлаш ҳамда улар соғлиғининг умумий ҳолатини дифференциаллашган ёндашув асосида кузатиб бориш;
умумий ҳолати қониқарли бўлган барча ҳомиладор ва туғруқдан кейинги даврдаги аёллар ҳамда 5 ёшгача болалари мавжуд оилаларни ягона меъёр асосида бевосита кузатиш;
руҳий тушкунлик ҳолати, боланинг тўғри овқатланиши ва ривожланиши учун соғлом муҳитни таъминлашда қийинчиликлари мавжуд хавф гуруҳидаги ҳомиладор ва туғруқдан кейинги даврдаги аёллар ҳамда 5 ёшгача болалари бўлган оилаларнинг ҳар бирига индивидуал режа асосида кенгайтирилган ёрдам кўрсатиш.
4. Сирдарё вилоятининг туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникаларида 2021 йил 1 январдан бошлаб эксперимент тариқасида тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзини юритиш бўйича махсус тайёргарликдан ўтган шифокор ва ўрта тиббиёт ходимларидан иборат «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналари ташкил этилсин.
Белгилансинки, «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналари:
аҳолига тўғри овқатланиш, соғлом турмуш тарзи ва жисмоний фаоллик масалаларида якка тартибда профилактик тадбирларни олиб боради;
республика бюджетидан Соғлиқни сақлаш вазирлигига ажратилган маблағлар ҳисобидан зарур моддий-техник воситалар билан жиҳозланади;
Аҳолининг соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш ва жисмоний фаоллигини ошириш марказининг (кейинги ўринларда — Марказ) туман (шаҳар) бўлинмалари штатларини қайта кўриб чиқиш ҳисобига шакллантирилади.
Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Э.И. Баситханова) Молия вазирлиги (Ж.И. Абруев) билан биргаликда 2022 йил 1 июлга қадар эксперимент натижаларини танқидий таҳлил қилиб, уни республиканинг барча ҳудудларида босқичма-босқич татбиқ этиш бўйича Вазирлар Маҳкамасига таклиф киритсин.
5. Марказ, Республика ўрта тиббиёт ва фармацевтика ходимлари малакасини ошириш ва уларни ихтисослаштириш маркази ҳамда тиббиёт олий таълим муассасаларига бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасалари тиббий ходимлари учун диетология бўйича қайта тайёрлаш курсларини, аҳоли учун овқатланиш бўйича маслаҳатчи тайёрлаш курсларини ташкил этиш ваколати берилсин.
6. Санитария, гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институтига қўшимча равишда соғлом ва хавфсиз озиқ-овқат маҳсулотлари хомашёсининг асосий турларини кенгайтириш, озиқ-овқат маҳсулотларини микронутриентлар билан бойитиш, аҳолининг ёши, жинси, физиологик ҳолати, касби ва касалликларидан келиб чиққан ҳолда соғлом ва парҳезли овқатланиш ҳамда профилактик тиббиёт масалалари бўйича cанитария қоидалари ва меъёрларини тайёрлаш, ўқув дастурларини ишлаб чиқиш ва илмий тадқиқотлар олиб бориш вазифалари юклатилсин.
Илмий-тадқиқот институти (Ў.Х. Адилов):
2021 йил 1 февралга қадар Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг тавсиялари асосида диетолог мутахассислар ва овқатланиш бўйича маслаҳатчиларни тайёрлаш бўйича ўқув дастурларини тайёрласин;
2021 йил 1 майга қадар Ўзбекистон давлат жисмоний тарбия ва спорт университети ҳузуридаги Жисмоний тарбия ва спорт илмий-тадқиқотлар институти билан биргаликда аҳолининг ёши, жинси, физиологик ҳолати ва касбига кўра гуруҳлари учун тавсия этиладиган ўртача кунлик овқатланиш меъёрлари ҳамда жисмоний машқлар комплексини ишлаб чиқсин.
7. Марказ (Б.Т. Одилова) тарғибот ишларини таниқли маданият вакиллари ва спортчиларни жалб қилган ҳолда оммавий ахборот воситалари ва ижтимоий тармоқларда видеоролик шаклида, аҳоли орасида инфографик тарқатма материаллардан фойдаланган ҳолда олиб бориш амалиётини йўлга қўйсин. Бунда, айниқса, нотўғри овқатланиш ва кам ҳаракатланишнинг инсон саломатлигига салбий таъсири, хусусан бунинг оқибатида юзага келадиган касалликлар ва уларнинг асоратлари ҳамда касалликлар профилактикаси ва уни даволашда мева ва сабзавотларнинг хусусиятлари, жисмоний тарбия ва оммавий спорт билан шуғулланишнинг инсон саломатлигига фойдасини ёритишга алоҳида эътибор қаратсин.
Ёшлар сиёсати ва спорт вазирлиги (А.И. Икрамов), Маданият вазирлиги (О.А. Назарбеков) ушбу бандда назарда тутилган чора-тадбирларни тизимли амалга оширишда Марказга яқиндан кўмаклашсин.
8. Молия вазирлиги (Т.А. Ишметов, Ж.И. Абруев) 2021 йилдан бошлаб тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзини юритиш бўйича кенг кўламли тарғибот ишларини, жумладан аҳоли ва тиббиёт ходимлари учун тарқатма материалларни тайёрлаш ҳамда оммавий ахборот воситалари ва ижтимоий тармоқларда чиқишларни молиялаштириш учун Соғлиқни сақлаш вазирлигининг асосланган ҳисоб-китобларига кўра Давлат бюджетидан маблағлар ажратсин.
Инновацион ривожланиш вазирлиги (И.Ю. Абдурахмонов) илмий-тадқиқот ишларига давлат буюртмаси талабларига мувофиқ юқумли бўлмаган касалликлар профилактикаси, хусусан соғлом овқатланиш масалалари бўйича муаммоларнинг ечимига қаратилган илмий лойиҳаларнинг танловлар асосида шакллантирилишини таъминласин.
9. Белгилансинки, 2021/2022 ўқув йилидан бошлаб:
мактабгача таълим ташкилотларида «Шахсий гигиена ва жисмоний тарбия асослари» машғулотлари ўтказилади;
республика умумий ўрта таълим муассасаларида ўқув дарсларини қайта кўриб чиққан ҳолда 1 — 4-синфлар учун «Тарбия» ва «Атрофимиздаги олам» фанлари, юқори синфлар учун «Биология» фани таркибида тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзини шакллантириш бўйича «Саломатлик сабоқлари» мавзулари киритилади;
академик лицей, профессионал ва олий таълим муассасаларининг «Жисмоний тарбия» фани доирасида соғлом турмуш тарзини шакллантириш бўйича машғулотлар ўтказилади;
тиббиёт техникумларида валеолог, диетолог, нутрициолог мутахассисликларини тайёрлаш, нутрициолог ва диетолог магистратура (интернатура, клиник ординатура) мутахассисликларини 1 йиллик ўқув дастурлари асосида тайёрлаш йўлга қўйилади;
тиббиёт олий таълим муассасаларида бакалавриат, клиник ординатура, магистратура, тиббиёт коллежлари ва Абу Али ибн Сино номидаги Жамоат саломатлиги техникумларининг барча йўналишларида тўғри овқатланиш мавзулари алоҳида циклда ўқитилади;
барча мутахассисликлар бўйича врач ва ўрта тиббиёт ходимлари малакасини ошириш, қайта тайёрлаш курслари бўйича фан дастурларига «Соғлом турмуш тарзи ва тўғри овқатланиш мезонлари» мавзулари киритилади.
Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А.Ш. Иноятов) манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда уч ой муддатда мазкур бандда назарда тутилган ўқув машғулотларини Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг тавсиялари асосида ишлаб чиқсин.
10. Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А.Ш. Иноятов) ҳамда Жисмоний тарбия ва спорт вазирлиги (Р.С. Ирматов):
а) уч ой муддатда малака ошириш ва семинар-машғулотлар ўтказиладиган жой ҳамда уларни молиялаштириш манбаларини аниқ кўрсатган ҳолда қуйидаги дастурларни ишлаб чиқсин ва тасдиқлаш учун Вазирлар Маҳкамасига киритсин:
бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасалари, жумладан кўп тармоқли ва оилавий поликлиникалар, оилавий шифокор пунктларида фаолият юритувчи врач ва ўрта тиббиёт ходимларини диетологияни чуқурлаштириб ўргатган ҳолда валеология бўйича махсус тайёргарликдан ўтказиш;
оилавий шифокорлар ва ўрта тиббиёт ходимларини Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг тавсияларига асосан юқумли бўлмаган касалликлар профилактикаси бўйича катта ёшдаги аҳолига маслаҳатлар бериш юзасидан ўқитиш;
давлат органлари ва ташкилотларининг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобига ходимлари ҳамда декретив гуруҳ вакиллари учун тўғри овқатланиш, соғлом турмуш тарзи ва санитар-гигиеник кўникмаларини шакллантириш бўйича семинар-машғулотлар ўтказиш;
«Саломатлик йўлаклари»да давлат органлари ва ташкилотларининг ходимларини жалб этган ҳолда пиёда ва велосипедда юриш бўйича марафонлар ва спорт мусобақаларини ўтказиш;
б) 2021 йил 1 октябрга қадар Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзини юритиш бўйича тавсиялари асосида юқумли бўлмаган касалликларга оид диагностика (даволаш) стандартлари ва клиник протокол (қўлланма)ларни қайта тасдиқласин;
в) 2022 йил 1 январга қадар маҳаллалар кесимида юқумли бўлмаган касалликлар бўйича «аҳолининг саломатлик профили»ни яратсин ва уни ўз расмий веб-сайтида эълон қилиб борсин. Бунда, аҳолининг овқатланиш характери, тана вазни индекси, алкоголли ичимлик ва тамакига қарамлиликнинг мавжудлиги, артериал босим, қондаги қанд миқдори ва холестерин даражаси каби кўрсаткичларнинг қамраб олинишини назарда тутсин.
11. Белгилансинки, озиқ-овқат маҳсулотларини таркибида туз, қанд ва ёғ миқдори инсон соғлиғи учун хавфсиз ёки зарарли эканлигини кўрсатувчи белгилар билан тамғалаш қуйидаги тартибда икки босқичда жорий этилади:
а) 2021 йил 1 июлдан бошлаб:
озиқ-овқат маҳсулотларини тамғалаш ихтиёрий равишда амалга оширилади;
хавфсизлик белгиси билан тамғаланган озиқ-овқат маҳсулотларининг рекламаси имтиёзли тарифлар асосида тарқатилади (жойлаштирилади);
таълим, спорт ва тиббиёт муассасаларида хавфсизлик белгиси билан тамғаланмаган озиқ-овқат маҳсулотларини сотишга йўл қўйилмайди ҳамда бундай маҳсулотларни реализация қилиш савдо қоидаларини бузиш сифатида баҳоланади;
б) 2025 йил 1 январдан бошлаб республика ҳудудида реализация қилиш учун олиб кириладиган ва маҳаллий ишлаб чиқариладиган озиқ-овқат маҳсулотлари уларнинг инсон соғлиғи учун хавфсиз ёки зарарли эканлигини кўрсатувчи белгилар билан мажбурий тартибда тамғаланади.
Бунда, таркибида туз, қанд ва ёғ миқдорини ҳисобга олган ҳолда озиқ-овқат маҳсулотларининг инсон соғлиғи учун хавфсиз ёки зарарли эканлигини белгилаш давлат санитария назорати органлари томонидан амалга оширилади.
12. Қуйидагилар:
2020 — 2025 йилларда аҳолида соғлом овқатланиш одатини шакллантириш бўйича чора-тадбирлар дастури 1-иловага мувофиқ;
2020 — 2025 йилларда аҳолида соғлом овқатланиш одатини шакллантириш бўйича чора-тадбирлар дастурини амалга ошириш самарадорлигини аниқлаш индикаторлари 2-иловага мувофиқ;
2021 — 2023 йилларда қабул қилинадиган озиқ-овқат саноати соҳасидаги халқаро стандартлар рўйхати 3-иловага мувофиқ;
2021 — 2023 йилларда қайта кўриб чиқиладиган озиқ-овқат хавфсизлигига оид cанитария қоидалари ва меъёрлари рўйхати 4-иловага мувофиқ;
мазкур қарорнинг алоҳида бандлари ижросини самарали ташкил этиш бўйича ҳаракатлар режаси 5-иловага мувофиқ тасдиқлансин.
14. Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги, Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси:
Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитаси ва «Ўзстандарт» агентлиги билан биргаликда 2021 йил 1 январдан бошлаб озиқ-овқат маҳсулотларининг сифат ва хавфсизлик кўрсаткичлари миллий стандарт ва меъёрларга мувофиқлигини ҳамда маҳсулот ўрамидаги маълумотларнинг тўғрилигини холис ўрганувчи «Сифат назорати» телевизион кўрсатуви намойиш этиб борилишини таъминласин;
Қишлоқ хўжалиги вазирлиги, Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитаси, «Ўзстандарт» агентлиги ва бошқа манфаатдор ташкилотлар билан ҳамкорликда «Озиқ-овқат маҳсулотлари сифат ҳафталиги» тадбирини 2021 йилдан бошлаб ҳар йили ноябрь ойида ўтказишни йўлга қўйсин.
15. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 29 июндаги «Ўзбекистон Республикасининг ташқи иқтисодий фаолиятини янада тартибга солиш ҳамда божхона-тариф жиҳатдан тартибга солиш тизимини такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПҚ-3818-сон қарорига 1-илованинг рус тилидаги матни қуйидаги мазмундаги «2106 90 980 3» позиция билан тўлдирилсин:
« 2106909803 Микронутриенты для обогощения муки 0 ».
16. Соғлиқни сақлаш вазирлиги бир ой муддатда қонун ҳужжатларига мазкур қарордан келиб чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.
17. Мазкур қарорнинг ижросини самарали ташкил этишга масъул ва шахсий жавобгар этиб соғлиқни сақлаш вазири А.М. Хаджибаев, вазир ўринбосари Э.И. Баситханова, Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги хизмати бошлиғи Б.Қ. Юсупалиев ва Марказ директори Б.Т. Одилова белгилансин.
Қарор ижросини ҳар чоракда муҳокама қилиб бориш, ижро учун масъул идоралар фаолиятини мувофиқлаштириш ва назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Президенти маслаҳатчисининг биринчи ўринбосари Л.Н. Туйчиев зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 10 ноябрдаги ПҚ-4887-сон қарорига 1-ИЛОВА
2020 — 2025 йилларда аҳолида соғлом овқатланиш одатини шакллантириш бўйича
Т/р Тадбирлар номи Ижро муддати Маблағ миқдори Молиялаштириш манбаи Ижро учун масъуллар Ижро механизми I. Норматив-ҳуқуқий базани такомиллаштириш ҳамда халқаро меъёрлар ва стандартларни имплементация қилиш 1. Тайёр ва ярим тайёр озиқ-овқат маҳсулотлари рецептурасини ўзгартириш, шунингдек даволаш ва таълим муассасаларида, иш жойларида натрийни паст миқдорда тақдим этиш орқали аҳоли томонидан туз истеъмолини камайтириш. 2021 — 2025 йиллар — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Чора-тадбирлар дастури 2. Озиқ-овқат маҳсулотлари сифати ва хавфсизлиги бўйича амалдаги cанитария қоидалари ва меъёрларини ҳамда давлат стандартларини ва техник регламентларни БМТнинг Озиқ-овқат ва қишлоқ хўжалиги ташкилоти ва Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (кейинги ўринларда — ЖССТ)нинг тавсиялари ва Алиментариус Кодекси нормаларига мувофиқлаштириш. 2021 — 2023 йиллар — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги ( А. Ортиқов ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Давлат стандартлари, техник регламентлар, cанитария қоидалари ва меъёрлари 3. Чакана савдо шохобчаларида халқ истеъмоли товарлари назорат харидини амалга ошириш ва товар (иш, хизмат)ларни экспертизадан (лаборатория синовларидан) ўтказиш тартибларини ишлаб чиқиш. 2020 йил ноябрь — — Монополияга қарши курашиш қўмитаси ( Н. Шарипов ), Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил ( Д. Касимов ) Норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси 4. «Реклама тўғрисида»ги Қонуннинг янги таҳририни Олий Мажлис Қонунчилик палатасига киритиш. 2020 йил декабрь — — Вазирлар Маҳкамаси, Монополияга қарши курашиш қўмитаси ( Н. Шарипов ) Қонун лойиҳаси 5. Олий нав буғдой унини витамин ва микронутриентлар билан бойитиш бўйича давлат стандарти ва техник регламентни тасдиқлаш ҳамда унни бойитиш давлат дастурига ўзгартириш киритиш. Шунингдек, ун микронутриентлар билан бойитилган тақдирда импорт қилишга рухсат бериш тартибини ўрнатиш. 2021 йил январь — — «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), «Ўздонмаҳсулот» АК ( Ф. Пулатов ), ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхоналари ( келишув асосида ) Давлат стандарти ва техник регламент 6. Санитария, гигиена ва касб касалликлари илмий- тадқиқот институти фаолиятини такомиллаштириш, жумладан унга юқори малакали ва илмий салоҳиятли кадрларни жалб этиш, илмий-тадқиқот лабораториялар, виварий ва соғлом овқатланиш бўйича янги клиника ташкил этиш. 2021 йил январь — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги хизмати ( Б. Юсупалиев ) Ижрочилар қарорлари, зарур ҳолларда, норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси 7. Юқумли бўлмаган касалликлар индикаторларини ва репродуктив ёшдаги аёллар, ҳомиладорлар ва болалар овқатланишидаги муаммоларни кузатиш имкониятини берувчи статистик ҳисоботларнинг давлат ва идоравий шаклларини қайта кўриб чиқиш. 2021 йил I чорак — — Давлат статистика қўмитаси ( Б. Бегалов ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги ( А. Ортиқов ) Статистик ҳисоботлар 8. ЖССТнинг тавсиялари асосида озиқ-овқат маҳсулотлари таркибида туз, қанд ва ёғ миқдори инсон соғлиғи учун хавфсиз ёки зарарли эканлигини белгиловчи меъёрларни ишлаб чиқиш. 2021 йил 1 март — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхоналари ( келишув асосида ) Техник регламент, cанитария қоидалари ва меъёрлари 9. Республика ҳудудида реализация қилиш учун олиб кириладиган ва маҳаллий ишлаб чиқариладиган ози?-овқат маҳсулотларини таркибида туз, қанд ва ёғ миқдори инсон соғлиғи учун фойда ёки зарарли эканлигини ҳисобга олган ҳолда тамғалаш бўйича «Озиқ-овқат маҳсулотини тамғалаш юзасидан унинг хавфсизлиги тўғрисидаги умумий техник регламент»га ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш. 2021 йил 1 март — — «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги ( А. Ортиқов ), ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхоналари ( келишув асосида ) Норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси 10. Аҳоли орасида йод танқислигининг оммавий профилактикасини амалга ошириш мақсадида озиқ-овқат маҳсулотларини йод билан бойитиш бўйича жорий этилган давлат стандартлари ва техник регламентларни такомиллаштириш. 2021 йил II чорак — — «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхоналари ( келишув асосида ) Давлат стандартлари ва техник регламентлар 11. ЖССТнинг тавсияларига асосан болаларга қаратилган озиқ-овқат маҳсулотлари ва ичимликлар маркетингини тартибга солиш. 2021 йил III чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Монополияга қарши курашиш қўмитаси ( Н. Шарипов ), ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Ижрочилар қарори 12. Биологик фаол қўшимчалар ишлаб чиқариш ва уларни рўйхатдан ўтказиш тизимини такомиллаштириш. 2022 йил I чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ) Ижрочилар қарори 13. Рақамли ва чакана савдо муҳитида болалар ва ўсмирлар учун туз, қанд ва ёғ миқдори белгиланган меъёрлардан юқори бўлган озиқ-овқат маҳсулотлари ва кучли газланган, рангли, ширин ҳамда энергетик ичимликларнинг маркетингини тартибга солиш. 2022 йил II чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Монополияга қарши курашиш қўмитаси ( Н. Шарипов ), Савдо-саноат палатаси ( А. Икрамов ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси 14. Соғлом, таркибида туз, қанд ва ёғ миқдори инсон соғлиғи учун хавфсиз меъёр доирасидаги маҳсулотлар ишлаб чиқарувчиларни қўллаб-қувватлаш бўйича дастур ишлаб чиқиш. 2022 йил III чорак — — Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари Ижрочилар қарори, зарур ҳолларда, норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси II. Нотўғри овқатланиш билан боғлиқ касалликларни келтириб чиқарувчи омилларни камайтириш бўйича профилактик тадбирлар самарадорлигини ошириш 15. ЖССТнинг хавфсиз овқатланишни таъминлаш бўйича «беш калит дастури»ни тарғиб қилиш. 2020 — 2025 йиллар — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов), Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги (Б. Мусаев), Ёшлар сиёсати ва спорт вазирлиги (А. Икрамов), Ёшлар ишлари агентлиги ( А. Сагдуллаев ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар 16. Ота-оналар ва болалар учун интерфаол усулда соғлом турмуш тарзини шакллантириш бўйича «Соғлом овқатланайлик» туркум кўрсатувларини тайёрлаш ва тизимли равишда эфирга узатиш. 2021 йил январдан бошлаб доимий — — МТРК ( А. Хаджаев ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов), Ёшлар сиёсати ва спорт вазирлиги (А. Икрамов), нодавлат телекомпаниялар ( келишув асосида ) Телекўрсатув 17. Аҳолининг ёш, жинс, физиологик ҳолат ва касб бўйича турли гуруҳлари учун овқатланишнинг мақбул меъёрларини ишлаб чиқиш. 2021 йил 1 март — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхоналари ( келишув асосида ) Ижрочилар қарорлари 18. Аҳолини қарорнинг 1-бандида назарда тутилган витамин ва минераллар билан бепул таъминлаш бўйича давлат дастурини қабул қилиш. 2021 йил 15 февраль — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Молия вазирлиги ( Т. Ишметов ), ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхоналари ( келишув асосида ) Ҳукумат қарори 19. Қуйидагиларни амалга ошириш: 6 — 23 ойлик болалар учун уй шароитида тайёрланган овқатларни бойитиш мақсадида микронутриент кукуни билан; 6 ойликдан 5 ёшгача бўлган болаларни «A» витамини билан; 2 — 10 ёшли болаларни гельминтоз профилактикаси бўйича махсус препаратлар билан; ҳомиладор ва бола эмизувчи аёллар ҳамда 3 — 15 ёшдаги болаларни йод препарати билан; 35 ёшгача туғиш ёшидаги аёлларни темир ва фолий кислотаси препарати билан бепул таъминлаш. Бунда, 35 ёшгача бўлган ҳомиладор ва бола эмизувчи аёлларни алоҳида меъёр асосида таъминлаш. 2021 йил 1 июндан бошлаб доимий 2022 йил 1 июлдан бошлаб доимий Ҳисоб-китоблар асосида Бюджет маблағлари, грантлар Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Мактабгача таълим вазирлиги ( А. Шин ), Халқ таълими вазирлиги ( Ш. Шерматов ), Молия вазирлиги ( Т. Ишметов ), Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколаnхоналари ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар 20. Ноқулай меҳнат шароити ишларида банд бўлган ишчилар учун профилактик овқатлантириш нормаларини ишлаб чиқиш. 2021 йил II чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Меҳнат ва бандлик муносабатлари вазирлиги ( Н. Хусанов ) Ижрочилар қарорлари 21. Тиббиёт муассасаларида беморлар учун мўлжалланган овқатланиш меъёр ва таомномаларини, жумладан парҳез таомларини қайта кўриб чиқиш. 2021 йил II чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Молия вазирлиги ( Т. Ишметов ) Ижрочилар қарорлари 22. Умумий ўрта таълим мактаблари ўқувчиларининг соғлом ва хавфсиз овқатланиш тизимини такомиллаштириш. Хусусан, мактаб ошхоналарини санитария қоидалари, меъёрлари ва гигиена нормативлари талабларига мос ҳолатга келтириш, таомлар сифати ва хавфсизлигини назорат қилишни йўлга қўйиш. 2021 йил II чорак — — Халқ таълими вазирлиги( Ш. Шерматов ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ) Норматив-ҳуқуқий ҳужжат 23. Умумий овқатланиш, озиқ-овқат маҳсулотларини ишлаб чиқариш ва қайта ишлаш соҳасида банд бўлган мутахассислар учун соғлом овқатланишни ташкил этиш бўйича тавсиялар ишлаб чиқиш. 2021 йил III чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Савдо-саноат палатаси ( А. Икрамов ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Тарғибот материаллари 24. Нотўғри овқатланиш билан боғлиқ касалликларни эрта аниқлаш бўйича лаборатория тест синовлари стандартларини қайта кўриб чиқиш. Лаборатория тест синовлари стандартлари асосида Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникалари лабораторияларини зарур ускуна, сарф материаллари ва реактивлар билан таъминлаш. 2021 йил III чорак 2021-2022 йиллар Ҳисоб-китоблар асосида Соғлиқни сақлаш вазирлиги учун ажратилган бюджет маблағлари, маҳаллий бюджет маблағлари, грантлар Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари Амалий чора-тадбирлар 25. Юқумли бўлмаган касалликларга оид диагностика ва даволаш стандартлари ҳамда клиник қўлланма ва протоколларни тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзини юритиш бўйича ЖССТнинг тавсиялари асосида қайта тасдиқлаш. 2021 йил III чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Жисмоний тарбия ва спорт вазирлиги ( Д. Набиев ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Даволаш ва диагностика стандартлари ҳамда клиник протоколлар 26. Республика бўйича патронажнинг универсал прогрессив моделини ишлаб чиқиш йўли билан ҳомиладор аёллар ва 5 ёшгача бўлган болаларнинг ота-оналарига овқатланиш масалалари бўйича маслаҳат бериб бориш тизимини яратиш. 2021 йил январь —декабрь 1 млн. АҚШ долл. ЮНИСЕФ маблағлари ( келишув асосида ) Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Универсал прогрессив моделни амалиётга жорий этиш 27. Аҳоли, хусусан болалар учун маҳаллий мева, сабзавот ва бошқа хомашёлар асосида илмий асосланган озиқ-овқат ва ичимликлар рецептураларини ишлаб чиқиш. 2022 йил II чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Инновацион ривожланиш вазирлиги ( И. Абдурахмонов ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ) Рецептуралар ишлаб чиқиш III. Овқатланиш гигиенаси ва унинг нутрициология, диетология каби йўналишларида кадрларни тайёрлаш, малакасини ошириш ҳамда соғлом овқатланишни шакллантириш соҳасида илмий тадқиқотларни қўллаб-қувватлаш 28. Бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасаларининг тиббий ходимларини ЖССТнинг тавсияларига кўра юқумли бўлмаган касалликларга чалинган беморларни ўзларини парваришлаш ва ўз саломатлигини назорат қилишга ўргатиш бўйича ўқитиш. 2021 — 2025 йиллар — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов), Ёшлар сиёсати ва спорт вазирлиги (А. Икрамов), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар 29. Ҳомиладор, эмизикли оналар ва 2 ёшгача болаларнинг соғлом овқатланишига оид ЖССТнинг «Биринчи 1000 кунлик» дастури асосида шифокор ва ҳамширалар малакасини ошириш. 2021 — 2025 йиллар — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар 30. Бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасаларида ЖССТнинг тавсияларига кўра 40 ва ундан катта ёшдаги фуқароларда юқумли бўлмаган касалликларнинг хавф омилларини аниқлаш. 2021 — 2025 йиллар — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар 31. Кенг турдаги маълумотларни таҳлил қилиш орқали республика аҳолисининг турмуш тарзи, овқатланиши ва ёндош касалликларига боғлиқ ҳолатда уларнинг метаболомикасини ўрганиш. 2021-2022 йиллар Ҳисоб-китоблар асосида Танлов натижаларига кўра ажратиладиган маблағлар Инновацион ривожланиш вазирлиги ( И. Абдурахмонов ) , Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Жисмоний тарбия ва спорт вазирлиги ( Д. Набиев ), илмий-тадқиқот институтлари Илмий-тадқиқот ишлари 32. Тиббиёт таълими тизимида аёл ва болаларнинг овқатланиши бўйича ўқув дастурларини қайта кўриб чиқиш. Оилавий шифокор, педиатр, болалар тор мутахассислари, акушер-гинеколог, диетолог ва нутрициологлар тайёрлаш дастурларига репродуктив ёшдаги аёллар, ҳомиладорлар, болалар ва ўсмирларнинг тўғри овқатланиши мавзусини киритиш. 2020/2021 ўқув йилидан бошлаб 50 минг АҚШ долл. ЮНИСЕФ маблағлари ( келишув асосида ) Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ( И. Маджидов ), ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( ке�ишув асосида ) Ўқув дастурлари 33. Давлат муассаса ва ташкилотларида диетология мутахассисини жалб қилган ҳолда тизимли равишда тўғри овқатланиш бўйича семинар-машғулотлар ўтказиб бориш. 2021 йилдан бошлаб доимий — Ижрочиларнинг бюджетдан ташқари маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), давлат муассаса ва ташкилотлари Семинар машғулотлари 34. Декретив контингент вакиллари учун соғлом турмуш тарзи, санитария-гигиена кўникмаларини ҳосил қилиш бўйича махсус курсларни ташкиллаштириш ва тизимли равишда амалга ошириш. 2021 йилдан бошлаб доимий — Ижрочиларнинг маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), муассаса ва ташкилотлар Семинар машғулотлари 35. Нутрициология ва диетология мутахассисларини тайёрлашда дипломгача, дипломдан кейинги ва малака ошириш дастурларини қайта кўриб чиқиш. 2021 йил I чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ( И. Маджидов ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Ўқув дастурлари 36. Олий таълим муассасаларида «Озиқ-овқат технологияси», «Озиқ-овқат маҳсулотларини ишлаб чиқариш ва қайта ишлаш технологияси», «Озиқ-овқат хавфсизлиги», «Агробиотехнология», «Мева-сабзовотчиликда биотехнология», «Қишлоқ хўжалигида экологик хавфсизлик», «Чорвачилик маҳсулотларини етиштириш, сақлаш ва қайта ишлашнинг анъанавий ҳамда инновацион технологияси ва сертификацияси», «Қишлоқ хўжалик маҳсулотларини сақлаш ва дастлабки ишлаш технологияси» йўналишлари бўйича ўқув дастурларини сифат ва стандарт нуқтаи назаридан қайта кўриб чиқиш. 2021 йил II чорак — — Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ( И. Маджидов ), Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Ветеринария ва чорвачиликни ривожлантириш қўмитаси ( Б. Норқобилов ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), тегишли вазирлик ва идоралар Ўқув дастурлари 37. Ёшлар орасида тамаки маҳсулотларини истеъмол қилиш бўйича глобал текширув (GYTS) тадқиқот дастурини амалга ошириш. 2021 йил апрель 10 минг АҚШ долл. ЖССТ маблағлари ( келишув асосида ) Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Халқ таълими вазирлиги( Ш. Шерматов ), Жисмоний тарбия ва спорт вазирлиги ( Д. Набиев ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар 38. Болалар ва аёллар ҳолатини баҳолаш бўйича ЮНИСЕФнинг мультииндикаторли «MICS» тадқиқот дастурини амалга ошириш. 2021 йил сентябрь 295,0 минг АҚШ долл. 700,0минг АҚШ долл. Ижрочиларнинг бюджетдан ташқари маблағлар ЮНИСЕФ маблағлари ( келишув асосида ) Давлат статистика қўмитаси ( Б. Бегалов ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар 39. Болаларда семизликни эпидемиологик назорат қилиш бўйича Европа ташаббуси (COSI) дастурини 5 йилда бир марта амалга ошириш. Дастлаб 2021/2022 ўқув йилида 20 минг АҚШ долл. ЖССТ маблағлари (келишув асосида) Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Хаджибаев), Халқ таълими вазирлиги (Ш. Шерматов), Туризм ва спорт вазирлиги (А. Каримов), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси (келишув асосида) Амалий чора-тадбирлар 40. Ўзбекистон аҳолиси орасида ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг тавсия ва методикалари асосида ҳар 5 йилда қуйидагиларни назарда тутувчи тадқиқотлар ўтказиш: анемия касаллиги, йод, фолий кислотаси ва «А» витамини етишмаслигини ўрганиш; ҳомиладор ва 5 ёшгача бўлган болалар орасида тўғри ва соғлом овқатланишдаражасини ўрганиш; аҳоли томонидан туз истеъмол қилиш даражасини ўрганиш; юқумли бўлмаган касалликлар хавф омиллариринг тарқалганлик даражаси ва сабабларини ўрганиш. 2022 йилдан бошлаб Ҳисоб-китоблар асосида Грантлар, Давлат бюджети маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов), Ёшлар сиёсати ва спорт вазирлиги (А. Икрамов), Иқтисодиёт ва молия вазирлиги (Ш. Кудбиев), ЖССТ ва ЮНИСЕФнинг Ўзбекистондаги ваколатхоналари ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар IV. Республика ҳудудида сотиш мақсадида тайёрлан?диган ва олиб кириладиган озиқ-?вқат маҳсулотларининг хавфсизлигини таъминлаш йўналишида 41. Озиқ-овқат маҳсулотлари таркибидаги тўйинган ёғ кислоталари миқдорини камайтириш ва уларни тўйинмаган ёғ кислоталари, трансёғларни тўйинмаган ёғлар билан алмаштириш, шунингдек озиқ-овқат маҳсулотлари ва ичимликларда эркин қанд миқдорини камайтириш чораларини кўриш. 2021 — 2025 йиллар — — Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Иқтисодий тараққиёт ва камбағалл�кни қисқартириш вазирлиги ( А. Ортиқов ), Соғ�иқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ) Давлат стандартлари ва техник регламентлар 42. Қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини қайта ишлаш бўйича биотехнологик жараёнларни такомиллаштириш, шу жумладан фермент препаратлари ва биологик фаол моддалар ёрдамида янги турдаги озиқ-овқат маҳсулотларини ишлаб чиқариш. 2021 — 2025 йиллар Ҳисоб-китоблар асосида Грантлар, ижрочилар маблағлари Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Фанлар академияси ( Б. Юлдашев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Инновацион ривожланиш вазирлиги ( И. Абдурахмонов ) Илмий тадқиқотлар 43. Корхоналарда маҳсулотларнинг хавфсизлик кўрсаткичларини белгиловчи янги қабул қилинаётган давлат стандартлари ва техник регламентлари асосида озиқ-овқат маҳсулотлари ишлаб чиқаришни йўлга қўйиш. 2021 — 2025 йиллар — — Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Савдо-саноат палатаси ( А. Икрамов ) Амалий чора-тадбирлар 44. Озиқ-овқат саноатида ишлаб чиқариш ҳамда ишлаб чиқариш занжирида иштирок этувчи корхоналарда хавф-хатарлар таҳлили ва критик назорат нуқталари (HACCP) тамойиллари асосида халқаро стандартларни босқичма-босқич жорий этиш. 2021 — 2025 йиллар — — Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А . Хаджибаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Савдо-саноат палатаси ( А. Икрамов ) Чора-тадбирлар дастури 45. Импорт ва маҳаллий озиқ-овқат маҳсулотлари таркибида саноат трансёғлари, жумладан техник пальма ёғи бўлмаслиги устидан назорат ўрнатиш. 2021 — 2025 йиллар — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси ( Б. Юсупалиев ), Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитаси (Ш. Шарахметов) , Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ) Амалий чора-тадбирлар 46. Мактаб ўқувчиларининг ақлий ривожланишини ўрганиб бориш мақсадида улар орасида ҳар йили IQ-тестларини ўтказиб бориш ҳамда тест натижаларини республика миқёсида умумлаштириш. 2021/2022 ўқув йилидан бошлаб — — Халқ таълими вазирлиги ( Ш. Шерматов ), Президент, ижод ва ихтисослаштирилган мактабларни ривожлантириш агентлиги ( Х. Умарова ) Амалий чора-тадбирлар 47. Озиқ-овқат маҳсулотлари қадоқларида кўрсатиладиган маълумотларни халқаро стандартлар ва Алиментариус Кодекси умумий тамойилларига мувофиқлаштириш. 2021 йил II чорак — — «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Техник регламентлар 48. Озиқ-овқат маҳсулотларига умумий хавфсизлик талабларини белгиловчи «Озиқ-овқат маҳсулотлари хавфсизлиги тўғрисидаги умумий техник регламент»ни ишлаб чиқиш. 2021 йил II чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Ветеринария ва чорвачиликни ривожлантириш қўмитаси ( Б. Норқобилов ), Ўсимликлар карантини давлат инспекцияси ( И. Эргашев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ) Норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси 49. ЖССТнинг тавсияларига мувофиқ озиқ-овқат маҳсулотлари ишлаб чиқаришда трансёғлардан, жумладан пальма ва кокос ёғларидан фойдаланишни чеклаш. 2021 йил II чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Техник регламент, cанитария қоидалари ва меъёрлари 50. Илғор хорижий тажриба асосида озиқ-овқат маҳсулотларини давлат рўйхатидан ўтказиш тизимини жорий этиш бўйича Вазирлар Маҳкамасига таклиф киритиш. 2021 йил III чорак — — «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ), Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Ветеринария ва чорвачиликни ривожлантириш қўмитаси ( Б. Норқобилов ), Ўсимликлар карантини давлат инспекцияси ( И. Эргашев ) Таҳлилий маълумот, зарур ҳолларда, норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси 51. Таълим муассасаларида фаолият юритаётган ошхоналардаги ошпаз ва ошпаз ёрдамчилари учун соғлом овқатланиш мавзулари бўйича махсус малака ошириш курсларини ташкил этиш. 2021 йил III чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Мактабгача таълим вазирлиги ( А. Шин ), Халқ таълими вазирлиги ( Ш. Шерматов ), Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ( И. Маджидов ), Ўзбекистон ошпазлар уюшмаси Ўқув курслар V. Соғлом овқатланишни ташкил этиш соҳасига ахборот коммуникация технологияларини жорий этиш 52. Ўзбекистон Республикасининг «Она сути билан озиқлантиришни қўллаб-қувватлаш ҳамда гўдаклар ва кичик ёшдаги болалар озиқ-овқат маҳсулотларига доир талаблар тўғрисида»ги Қонуни талабларига мувофиқ она сути билан озиқлантиришнинг афзалликлари тўғрисида тарғибот ишларини кучайтириш. 2020 — 2025 йиллар — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш вазирлиги ( Р. Маматов ), «ЎзА» агентлиги ( А. Кўчимов ), МТРК ( А. Хаджаев ), нодавлат телекомпаниялар ( келишув асосида ) Амалий чора-тадбирлар 53. Касалликлар профилактикаси, жумладан соғлом овқатланиш, жисмоний фаоллик, тамаки ва алкоголь маҳсулотларини истеъмол қилишдан воз кечиш бўйича қисқа маслаҳатлар бериб бориш бўйича ижтимоий тармоқларда махсус каналлар очиш. 2020 йил IV чорак — — Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги ( А. Ходжаев ) Ижтимоий тармоқларда махсус каналлар 55. Хавфсиз озиқ-овқат маҳсулотлари ва уларни ишлаб чиқарувчиларнинг очиқ электрон маълумотлар базасини шакллантириш. 2021 йил III чорак Ҳисоб-китоблар асосида Ижрочилар маблағлари, грантлар Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ( Ж. Ходжаев ), Истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш агентлиги ( Э. Хайитметов ), «Ўзстандарт» агентлиги ( Д. Саттаров ) Электрон маълумотлар базаси 56. Маҳаллалар кесимида юқумли бўлмаган касалликлар бўйича «аҳолининг саломатлик профили»ни яратиш. «Аҳолининг саломатлик профили» асосида юқумли бўлмаган касалликлар бўйича хавф гуруҳига кирувчи аҳоли билан манзилли профилактик тадбирларни амалга ошириш. 2022 йил 1 январь Ҳисоб-китоблар асосида Соғлиқни сақлаш вазирлигига ажратиладиган бюджет маблағлари, грантлар Соғлиқни сақлаш вазирлиги ( А. Хаджибаев ), Инновацион ривожланиш вазирлиги ( И. Абдурахмонов ), Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги ( Ш. Садиков ), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси ( келишув асосида ) Аҳолининг саломатлик профили
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 10 ноябрдаги ПҚ-4887-сон қарорига 2-ИЛОВА
2020 — 2025 йилларда аҳолида соғлом овқатланиш одатини шакллантириш бўйича чора-тадбирлар дастурини амалга ошириш самарадорлигини аниқлаш
Т/р Кўрсаткичлар Маълумотлар манбаи 2019 йил 2025 йил Кутилаётган умр кўриш давомийлигини ошириш 1. Туғилишдан кутилаётган умр кўриш давомийлиги (иккала жинсда) (йилларда) Статистика кўрсаткичи 75,1 76,4 2. Эркакларнинг умр кўриш давомийлиги (йилларда) Статистика кўрсаткичи 72,8 74,1 3. Аёлларнинг умр кўриш давомийлиги (йилларда) Статистика кўрсаткичи 77,4 78,7 Соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш, жумладан тўғри овқатланиш тамойилларига риоя қилиш ва касалликлар профилактикаси 4. Анемия билан касалланиш (100 минг аҳолига) Идоравий статистика ҳисоботи 5 278,8 4 587,8 5. Йод етишмаслиги билан боғлиқ касалланиш (100 минг аҳолига) Идоравий статистика ҳисоботи 902,2 760,5 6. Ичак инфекциялари билан касалланиш (100 минг аҳолига) Идоравий статистика ҳисоботи 140,8 80,0 7. Аҳоли томонидан истеъмол қилинаётган кунлик туз миқдори (гр.) ЮНИСЕФ тадқиқотлари 15,1 (2017 й.) 10,5 8. Бўй ўсиши кечикиши мавжуд бўлган 5 ёшгача болалар улуши (фоиз) ЮНИСЕФ тадқиқотлари 8,7 (2017 й.) 6,1 9. Вазн оғирлиги етишмаслиги мавжуд 5 ёшгача бўлган болалар улуши (фоиз) ЮНИСЕФ тадқиқотлари 2,6 (2017 й.) 1,5 10. Ортиқча вазни мавжуд 5 ёшгача бўлган болалар улуши (фоиз) ЮНИСЕФ тадқиқотлари 4,6 (2017 й.) 4,0 11. Ортиқча вазнга эга (БВИ≥25 кг/м²) катта ёшдаги аҳоли улуши (фоиз) STEPS тадқиқотлари 56,4 56,4 (ўсишини тўхтатиш) 12. Семизлиги (БВИ≥30 кг/м²) мавжуд аҳоли улуши (фоиз) STEPS тадқиқотлари 23,5 23,5 (ўсишини тўхтатиш) 13. Юрак қон-томир касалликларининг хавф омиллари юқори бўлган 40 ва ундан катта ёшдаги аҳолининг улуши (фоиз) STEPS тадқиқотлари 20,2 20,2 (сақлаб қолиш) 14. 30 — 69 ёшдаги аҳолининг ўлим сабабларида юрак қон-томир касалликларининг улуши (фоиз) Давлат статистика ҳисоботи 52,8 43,0 15. 30 — 69 ёшдаги аҳолининг ўлим сабабларида саратон касалликларининг улуши (фоиз) Давлат статистика ҳисоботи 15,1 14,0 16. 30 — 69 ёшдаги аҳолининг ўлим сабабларида қандли диабет касаллигининг улуши (фоиз) Давлат статистика ҳисоботи 5,7 5,0 17. 30 — 69 ёшдаги аҳолининг ўлим сабабларида нафас аъзолари сурункали касаллигининг улуши (фоиз) Давлат статистика ҳисоботи 1,1 0,9
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 10 ноябрдаги ПҚ-4887-сон қарорига 3-ИЛОВА
2021 — 2023 йилларда қабул қилинадиган озиқ-овқат саноати соҳасидаги халқаро стандартлар
Т/р Маҳсулот тури Стандарт сони Стандарт индекси 2021 йилда — 39 та стандарт 1. Қайта ишланган мева ва сабзавотлар (маргимуш таркибини аниқлаш, патулин таркибини аниқлаш, танин таркибини аниқлаш усули) 20 ISO 17239, ISO 8128-2, ISO 21803, ISO 3959, ISO 5500, ISO 6557-1, ISO 6557-2, ISO 6560, ISO 6636-2, ISO 6636-3, ISO 6637, ISO 7952, ISO 6661, ISO 6638-1, ISO 6638-2, ISO 5377, ISO 6664, ISO 6665, ISO 939, ISO 6477 2. Ёғ-мой маҳсулотлари (линолен кислотанинг мураккаб ва метил эфирлари, ёғ кислоталарининг метил эфирларида эркин ва умумий глицерин ва моно, ди-триглицеридларни аниқлаш) 6 EN 14105, EN 14106, EN 14107, EN 14108, EN 14109, EN 14538 3. Болалар учун сутли аралашмалар («Е» ва «А» витаминларини аниқлаш, «Б (12)» витаминини аниқлаш, мио-инозитни аниқлаш, умумий ёд миқдорини аниқлаш) 5 ISO 20633, ISO 20635, ISO 20636, ISO 21446, ISO 23293 4. Озиқ-овқат маҳсулотлари хавфсизлигининг мажбурий дастурлари (озиқ-овқат хавфсизлиги учун зарурий дастурлар, озиқ-овқат маҳсулотларини сақлаш ва ташиш учун техник шартлар) 5 ISO/TS 22002-1, ISO/TS 22002-2, ISO/TS 22002-3, ISO/TS 22002-4, ISO/TS 22002-5 5. Ёғсиз маҳсулотлар (дитиокарбамат ва тиурам дисулфид қолдиқларини аниқлаш) 2 EN 12396-1, EN 12396-2 6. Истеъмол учун арзон озиқ-овқатлар (парҳезбоп озиқ-овқат маҳсулотлари) 1 EN 16814 2022 йилда — 51 та стандарт 7. Қўшимчалар таркибини аниқлаш (сулфит, «А» витамин таркибини, нитрат, охратоксин «А», токсин Т-2ни аниқлаш) 39 EN 1785, EN 1786, EN 1988-1, EN 1988-2, EN 12823-2, EN 15829, EN 15890, EN 12014-7, CWA 16255, CEN/TS 15634-5, EN 14177, EN 16857, EN 1377, EN 1378, EN 1379, EN 15911, EN 1376, CEN/TS 15634-3, CEN/TS 15634-4, EN 15634-2, EN 17251, EN 1164, CEN/TS 16233-1, CEN/TS 16233-2, CEN/TS 17303, CWA 16960, EN 16924, EN 16995, EN 14332, EN 16801, EN 16802, EN 17266, CEN/TS 17083, EN 16620, EN 17250, EN 16852, EN 15890, EN 16187, EN 16923 8. Сирка (2H-NMR, C-IRMS сирка кислоталарининг таҳлили) 5 EN 13188, EN 13189, EN 16466-1, EN 16466-2, EN 16466-3 9. Дон ва дон маҳсулотлари (охратоксин А миқдорини, хом клейковина таркибини, яширин ҳашаротлар зарарланишини аниқлаш) 4 ISO 16624, ISO 5530-3, ISO 7971-1, ISO 7305 10. Гўшт ва гўшт маҳсулотлари (умумий фосфор миқдорини аниқлаш, нитритни аниқлаш усули, L-(+) -глутамин кислота миқдорини аниқлаш) 2 ISO 4134, ISO 1442 11. Озиқ-овқат таркибий қисмларини аниқлаш ва техник мезонлари (озиқ-овқат моддалари учун техник мезонлар) 1 ISO/TS 19657 2023 йилда — 68 та стандарт 12. Мева ва сабзавот шарбатлари (pHни аниқлаш, натрий, калий, кальций ва магнийни аниқлаш, кулнинг умумий ишқорийлигини аниқлаш) 30 EN 1131, EN 1133, EN 1134, EN 1135, EN 1136, EN 1138, EN 1139, EN 1140, EN 1141, EN 1142, EN 12133, EN 12134, EN 12135, EN 12136, EN 12137, EN 12138, EN 12143, EN 12144, EN 12145, EN 12146, EN 12147, EN 12148, EN 12630, EN 12631, EN 12632, EN 12742, ENV 12140, ENV 12141, ENV 12142, ENV 13070 13. Қайта ишланган озиқ-овқат маҳсулотлари (сироп кўринишидаги глюкоза, қуруқ моддани аниқлаш, азот миқдорини Кжелдаҳл усули билан аниқлаш, бензой ва сорбин кислоталарининг концентрацияларини аниқлаш) 15 ISO 1741, ISO 1742, ISO 1838, ISO 1871, ISO 18787, ISO 13495, ISO 21983, ISO 22855, ISO 2295, ISO 24276, ISO 26642, ISO 6541, ISO 7304-2, ISO 6540, ISO 7002 14. Сут ва сут маҳсулотлари (атом эмиссияси спектрометрияси усули, сут ёғининг титрланган кислоталилигини аниқлаш) 8 ISO 15151, ISO 21422, ISO 21424, ISO 23291, ISO 8086, ISO 9874, ISO 5764, ISO 488 15. Молекуляр биомаркер таҳлил (SSR кунгабоқар таҳлили, SSR маркер ёрдамида маккажўхори таҳлили) 6 ISO/TR 17622, ISO 16577, ISO 16578, ISO 20813, ISO/TR 17623, ISO/TS 16393 16. Горизонтал молекуляр биомаркерларни таҳлил қилиш усуллари (генетик ўзгартирилган организмларни аниқлаш учун таҳлил усуллари, PCRга асосланган реал вақтдаги скрининг усул) 5 ISO/TS 21569-2, ISO/TS 21569-3, ISO/TS 21569-4, ISO/TS 21569-5, ISO/TS 21569-6 17. Ҳайвонлар ва ўсимликларнинг ёғ мойлари (стерол ва станол таркибини аниқлаш, оксидланишга чидамлиликни аниқлаш) 3 ISO 23349, ISO 6463, ISO 18363-2 18. Крахмал (олтингугурт диоксиди таркибини аниқлаш) 1 EN 1185
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 10 ноябрдаги ПҚ-4887-сон қарорига 4-ИЛОВА
2021 — 2023 йилларда қайта кўриб чиқиладиган озиқ-овқат хавфсизлигига оид cанитария қоидалари ва меъёрлари
Т/р Йўналиш номи СанҚваМ сони шундан: 2021 йил 2022 йил 2023 йил сони индекси сони индекси сони индекси 1. Физиологик эҳтиёжлар нормалари 11 2 № 0036-95, № 0097-00 4 № 0107-01, № 0126-01, № 0132-02, № 0135-03 5 № 0140-03, № 0333-16, № 0347-17, № 0348-17, № 0353-18 2. Озиқ-овқат корхоналари учун ўрнатилган ва ишлаб чиқариш жараёни қоидалари 15 2 № 0048-95, № 0066-96 6 № 0084-98, № 0265-09, № 0281-09, № 0106-01, № 0290-11, № 0257-08 7 № 0301-12, № 0309-14, № 0308-14, № 0328-16, № 0344-17, № 0367-19, № 0369-19 3. Озиқ-овқат маҳсулотлари хомашёси ва қўшимчалари 3 1 № 0070-97 1 № 0338-16 1 № 0366-19 4. Озиқ-овқат сифати 8 2 № 0060-96, № 0067-96 3 № 0085-98, № 0087-99, № 0093-99 3 № 0108-01, № 0200-06, № 0362-18 Жами 37 7 14 16
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 10 ноябрдаги ПҚ-4887-сон қарорига 5-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 10 ноябрдаги «Аҳолининг соғлом овқатланишини таъминлаш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги ПҚ-4887-сон қарорининг алоҳида бандлари ижросини самарали ташкил этиш юзасидан
Т/р Чора-тадбир номи Амалга ошириш механизми Республика даражасида Вилоят даражасида Туман (шаҳар) даражасида 1. Аҳолини қарорнинг 1-бандида назарда тутилган витамин, минерал ва дори воситалари билан таъминлаш. 1. Аҳолини витамин, минерал ва дори воситалари билан таъминлаш бўйича давлат дастурини ишлаб чиқиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Хаджибаев), Молия вазирлиги (Т. Ишметов) муддат : 3 ой 2. Кейинги йил учун давлат дастурини молиялаштириш мақсадида республика бюджетининг харажатлар сметасида зарур маблағларни назарда тутиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Ш. Шорахмедов), Молия вазирлиги (Ж. Абруев) муддат : ҳар йили 1 апрелга қадар 1. Давлат дастури билан қамраб олинадиган аҳоли сонининг прогноз кўрсаткичини таҳлил қилиш ва умумлаштириш. масъуллар : вилоят тиббиёт бошқармалари, вилоят статистика бошқармалари муддат : ҳар йили 1 февралга қадар 1. Давлат дастури билан қамраб олинадиган аҳоли сонининг кейинги йил учун прогноз кўрсаткичини аниқлаш. масъуллар : туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмалари, туман (шаҳар) статистика бўлимлари муддат : ҳар йили 1 январга қадар 3. Давлат дастури билан қамраб олинган аҳолининг электрон реестрини шакллантириш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (электрон реестрни ишлаб чиқиш А. Азизов, унга контингентни киритиб бориш А. Иноятов) муддат : 2021 йил 1 май 2. Электрон реестрга киритилган аҳолини таҳлил қилиш ва улар соғлиғини мониторинг қилиб бориш. масъуллар : вилоят тиббиёт бошқармалари муддат : таҳлил қилиш — ҳар йили 15 апрелга қадар, мониторинг қилиш — доимий 2. Электрон реестрга давлат дастури билан қамраб олинадиган аҳоли контингентини киритиш. масъуллар : туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмалари муддат : дастлаб — 2021 йил 15 март, кейинчалик — контингент аҳоли аниқланган кун давомида 4. Давлат дастури бўйича зарур витамин, минерал ва дори воситаларини марказлашган тартибда харид қилиш ва ҳудудларга етказиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Ш. Шорахмедов) муддат : ҳар йили 1 июнга қадар 3. Давлат дастури бўйича харид қилинган витамин, минерал ва дори воситаларини бирламчи тиббий-санитария муассасаларига етказиш ҳамда препаратларнинг аҳолига манзилли етказилиши устидан назорат олиб бориш. масъуллар : вилоят тиббиёт бошқармалари, вилоят ҳокимликлари, вилоят прокуратуралари муддат : етказиш — туман (шаҳар) тиббиёт бўлимидан талаб тушгач 3 кун ичида, назорат — доимий 3. Давлат дастури бўйича ҳудудларга етказилган витамин, минерал ва дори воситаларини аҳолига бевосита етказиш. масъуллар : туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмалари муддат : контингент аҳоли аниқланган кунда 3. Болаларнинг 5 ёшгача бўлган даврда оптимал ривожланиши ва ўсишини таъминлаш мақсадида патронажнинг универсал-прогрессив моделини 2022 йил 1 январга қадар тўлиқ жорий этиш. 1. ЮНИСЕФнинг тавсиялари асосида патронаж ҳамшираларини универсал-прогрессив модель бўйича махсус тайёргарликдан ўтказиш дастурини ишлаб чиқиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов) муддат : 1 ой 1. Мазкур модель бўйича ишлайдиган патронаж ҳамшираларини саралаб олиш. масъуллар : вилоят тиббиёт бошқармалари муддат : 2021 йил давомида 1. Мазкур модель бўйича ишлайдиган патронаж ҳамшираларининг номзодлари бўйича таклифлар киритиш. масъуллар : туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмалари муддат : ҳар чорак якунида 2. Ҳамшираларни ўқитиш тармоқ режасини тузиш ва унга асосан ўқитиш ишларини амалга ошириш ҳамда патронаж ҳамширасининг юкламасини қайта кўриб чиқиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов) муддат : 2021 йил давомида 2. Мазкур модель бўйича патронаж ҳамшираларини дастур бўйича махсус тайёргарликдан ўтказиш. масъуллар : вилоят тиббиёт бошқармалари, ўрта тиббиёт ходимлари малакасини ошириш марказлари муддат : 2021 йил давомида 2. Мазкур модель бўйича ишлайдиган патронаж ҳамширалари учун зарур шароитлар яратиш. Ҳудудлар кесимида ҳомиладор ва туғруқдан кейинги даврдаги аёллар ҳамда 5 ёшгача болалари мавжуд оилалар реестрини шакллантириш ва уларни белгиланган меъёрлар асосида кузатиб бориш масъуллар : туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмалари муддат : тармоқ режасига мувофиқ 4. Аҳолига тўғри овқатланиш, соғлом турмуш тарзи ва жисмоний фаоллик масалаларида якка тартибда профилактик тадбирларни олиб бориш бўйича «Сирдарё эксперименти»ни ўтказиш. 1. «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналарини ташкил этиш учун тизимнинг амалдаги штат меъёрларини қайта кўриб чиқиш ҳамда тегишли йўналишлар бўйича қайта тайёрлаш дастурларини ишлаб чиқиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов) муддат : 2021 йил 1 январь 1. «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналарида фаолият юритадиган шифокор ва ўрта тиббиёт ходимларини махсус дастур бўйича қайта тайёрлаш. масъуллар : Сирдарё вилояти тиббиёт бошқармаси (Р. Юлдашев), Республика ўрта тиббиёт ва фармацевтика ходимлари малакасини ошириш ва уларни ихтисослаштириш марказининг Гулистон филиали (М. Қаршибоева) муддат : 2021 йил 1 май 1. Сирдарё вилоятининг туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникаларида «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналарини ташкил этиш ва жиҳозлаш. масъуллар : Сирдарё вилояти туман (шаҳар) ҳокимликлари ва тиббиёт бирлашмалари муддат : 2021 йил 1 январь 2. «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналари фаолият юритадиган шифокор ва ўрта тиббиёт ходимларининг функционал вазифалари, тиббий-санитария ёрдам ҳажми ва улар фаолияти самарадорлигини баҳолаш мезонларини ишлаб чиқиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов) муддат : 2021 йил 1 январь 2. «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналари фаолиятини мувофиқлаштириш, тиббиёт ходимлари фаолиятини баҳолаш натижаларини таҳлил қилиш. масъуллар : Сирдарё вилояти тиббиёт бошқармаси (Р. Юлдашев) муддат : ҳар ойда, 2022 йил 1 июлга қадар 2. «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналари тиббиёт ходи �� лари фаолияти самарадорлигини баҳолаб бориш. масъуллар : Сирдарё вилояти туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмалари муддат : ҳар ойда, 2022 йил 1 июлга қадар 3. Эксперимент натижасини атрофлича таҳлил қилиб, уни такомиллаштириш ва республиканинг бошқа ҳудудларига босқичма-босқич жорий этиш бўйича Вазирлар Маҳкамасига таклиф киритиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов) муддат : 2022 йил 1 июль 3. Эксперимент натижасини умумлаштириб бориш, уни такомиллаштириш бўйича таклифлар киритиш. масъуллар : Сирдарё вилояти тиббиёт бошқармаси (Р. Юлдашев) муддат : ҳар чоракда, 2022 йил 1 июлга қадар 3. «Тўғри овқатланиш ва соғлом турмуш тарзи» хоналарида профилактик тадбирлардан ўтган аҳолининг таклифларини умумлаштириш. масъуллар : Сирдарё вилоятининг туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмалари муддат : доимий, 2022 йил 1 июлга қадар 5. Озиқ-овқат маҳсулотларининг инсон соғлиғи учун фойда ёки зарарли эканлигини ҳисобга олган ҳолда уларни тамғалаш тизимини жорий этиш. 1. Озиқ-овқат маҳсулотларининг инсон соғлиғи учун фойда ёки зарарли эканлигини ҳисобга олган ҳолда уларни тамғалаш белгиларини ишлаб чиқиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Юсупалиев), «Ўзстандарт» агентлиги (Д. Саттаров), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси (келишув асосида) муддат : 2021 йил 1 февраль 2. Тамғалаш белгиларини ҳисобга олган ҳолда ЖССТнинг тавсиялари асосида озиқ-овқат маҳсулотлари таркибида туз, қанд ва ёғ миқдори инсон соғлиғи учун хавфсиз ёки зарарли эканлигини белгиловчи меъёрларни ишлаб чиқиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Юсупалиев), ЖССТнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси (келишув асосида) муддат : 2021 йил 1 март 1. «Назорат хариди» орқали аниқланган озиқ-овқат маҳсулотларини тамғалаш қоидаларига риоя этмайдиган ишлаб чиқарувчилар тўғрисида кенг жамоатчилик эътиборига етказиш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг ҳудудий бошқармалари муддат : доимий равишда 1. Озиқ-овқат маҳсулотларини тамғалаш қоидаларига риоя этилишини «назорат хариди» орқали ўрганиб бориш. масъуллар : Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг туман (шаҳар) бўлимлари, Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитаси (Ш. Шарахметов) муддат : доимий равишда
Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2020 йил 10 ноябрь,
ПҚ-4887-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Qarori
chora-tadbirlar dasturi
indikatorlari
roʻyxati
roʻyxati
harakatlar rejasi
Aholining sogʻlom ovqatlanishini taʼminlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida
[Koʻchirma]
Respublikamizda sogʻliqni saqlash hamda jismoniy tarbiya va sport sohalarini isloh qilish yuzasidan qabul qilingan normativ-huquqiy hujjatlarda ushbu tizimlarni takomillashtirish barobarida aholi oʻrtasida sogʻlom turmush tarzini shakllantirishga mazkur sohada davlat siyosatining muhim yoʻnalishlaridan biri sifatida ahamiyat qaratilmoqda.
Jumladan, 2025-yilga qadar Oʻzbekiston Respublikasi sogʻliqni saqlash tizimini, jismoniy tarbiya va sportni rivojlantirish, 2022-yilga qadar yuqumli boʻlmagan kasalliklar profilaktikasi, aholining sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash va jismoniy faolligi darajasini oshirish konsepsiyalari hamda sogʻlom turmush tarzini keng tatbiq etish va ommaviy sportni yanada rivojlantirish chora-tadbirlari tasdiqlandi va ijroga qaratildi.
Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining maʼlumotiga koʻra, jismoniy faollik hamda ovqatlanish meʼyor va qoidalariga amal qilmaslik, tarkibida tuz, qand, yogʻ miqdori koʻp boʻlgan taom va shirinliklarni meʼyoridan ortiq isteʼmol qilish, shuningdek yetarli darajada vitamin va minerallar isteʼmol qilmaslik oqibatida yoshlarda ratsional oʻsish va aqliy rivojlanishda ortda qolish, kattalarda esa yurak qon-tomir, endokrin, xavfli oʻsma kabi insonning erta oʻlimiga olib keluvchi qator kasalliklarning rivojlanishiga sabab boʻladi.
Shu bilan birga, koronavirus pandemiyasi oqibatlaridan olingan saboqlar kasallikning ogʻirligi va oʻlim holatlarining katta qismi notoʻgʻri turmush tarzi tufayli kelib chiqadigan yoʻldosh kasalliklar bilan chambarchas bogʻliqligini koʻrsatdi.
Aholining sogʻlom ovqatlanishi va jismoniy faolligini taʼminlashda davlat siyosatini yanada mustahkamlash, yuqumli boʻlmagan kasalliklar profilaktikasi borasida amalga oshirilayotgan ishlar samaradorligini yanada oshirish, har bir fuqaroda sogʻlom ovqatlanish va jismoniy faollik madaniyatini shakllantirish maqsadida:
1. Aholi salomatligini taʼminlash boʻyicha shunday tartib oʻrnatilsinki, unga koʻra:
a) 2021-yil 1-iyundan boshlab:
6 — 23 oylik bolalar uchun uy sharoitida tayyorlangan ovqatlarni boyitish maqsadida mikronutriyent kukuni bilan;
6 oylikdan 5 yoshgacha boʻlgan bolalar “A” vitamini bilan;
2 — 10 yoshdagi bolalar gelmintoz profilaktikasi boʻyicha maxsus preparatlar bilan bepul taʼminlanadi;
b) 2022-yil 1-iyuldan boshlab:
homilador va bola emizuvchi ayollar hamda 3 — 15 yoshdagi bolalar yod preparati bilan;
35 yoshgacha tugʻish yoshidagi ayollar temir va foliy kislotasi preparati bilan bepul taʼminlanadi;
v) 2021-yil 1-apreldan boshlab birinchi nav bugʻdoy uni bilan bir qatorda oliy nav bugʻdoy uni mikronutriyentlar bilan boyitilgan taqdirda respublika hududida realizatsiya qilishga ruxsat etiladi.
3. Bolalarning 5 yoshgacha boʻlgan davrda optimal rivojlanishi va oʻsishini taʼminlash maqsadida quyidagilarni nazarda tutuvchi patronajning universal-progressiv modeli 2022-yil 1-yanvarga qadar bosqichma-bosqich joriy etilsin:
homilador va tugʻruqdan keyingi davrdagi ayollar hamda 5 yoshgacha bolalari mavjud oilalar uchun amaldagi shtatlar doirasida alohida patronaj hamshirasini biriktirish;
ushbu patronaj hamshirasi tomonidan umumiy holati qoniqarli va xavf guruhidagi aholini aniqlash hamda ular sogʻligʻining umumiy holatini differensiallashgan yondashuv asosida kuzatib borish;
umumiy holati qoniqarli boʻlgan barcha homilador va tugʻruqdan keyingi davrdagi ayollar hamda 5 yoshgacha bolalari mavjud oilalarni yagona meʼyor asosida bevosita kuzatish;
ruhiy tushkunlik holati, bolaning toʻgʻri ovqatlanishi va rivojlanishi uchun sogʻlom muhitni taʼminlashda qiyinchiliklari mavjud xavf guruhidagi homilador va tugʻruqdan keyingi davrdagi ayollar hamda 5 yoshgacha bolalari boʻlgan oilalarning har biriga individual reja asosida kengaytirilgan yordam koʻrsatish.
4. Sirdaryo viloyatining tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalarida 2021-yil 1-yanvardan boshlab eksperiment tariqasida toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzini yuritish boʻyicha maxsus tayyorgarlikdan oʻtgan shifokor va oʻrta tibbiyot xodimlaridan iborat “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalari tashkil etilsin.
Belgilansinki, “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalari:
aholiga toʻgʻri ovqatlanish, sogʻlom turmush tarzi va jismoniy faollik masalalarida yakka tartibda profilaktik tadbirlarni olib boradi;
respublika budjetidan Sogʻliqni saqlash vazirligiga ajratilgan mablagʻlar hisobidan zarur moddiy-texnik vositalar bilan jihozlanadi;
Aholining sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash va jismoniy faolligini oshirish markazining (keyingi oʻrinlarda — Markaz) tuman (shahar) boʻlinmalari shtatlarini qayta koʻrib chiqish hisobiga shakllantiriladi.
Sogʻliqni saqlash vazirligi (E.I. Basitxanova) Moliya vazirligi (J.I. Abruyev) bilan birgalikda 2022-yil 1-iyulga qadar eksperiment natijalarini tanqidiy tahlil qilib, uni respublikaning barcha hududlarida bosqichma-bosqich tatbiq etish boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritsin.
5. Markaz, Respublika oʻrta tibbiyot va farmatsevtika xodimlari malakasini oshirish va ularni ixtisoslashtirish markazi hamda tibbiyot oliy taʼlim muassasalariga birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasalari tibbiy xodimlari uchun diyetologiya boʻyicha qayta tayyorlash kurslarini, aholi uchun ovqatlanish boʻyicha maslahatchi tayyorlash kurslarini tashkil etish vakolati berilsin.
6. Sanitariya, gigiyena va kasb kasalliklari ilmiy-tadqiqot institutiga qoʻshimcha ravishda sogʻlom va xavfsiz oziq-ovqat mahsulotlari xomashyosining asosiy turlarini kengaytirish, oziq-ovqat mahsulotlarini mikronutriyentlar bilan boyitish, aholining yoshi, jinsi, fiziologik holati, kasbi va kasalliklaridan kelib chiqqan holda sogʻlom va parhezli ovqatlanish hamda profilaktik tibbiyot masalalari boʻyicha canitariya qoidalari va meʼyorlarini tayyorlash, oʻquv dasturlarini ishlab chiqish va ilmiy tadqiqotlar olib borish vazifalari yuklatilsin.
Ilmiy-tadqiqot instituti (Oʻ.X. Adilov):
2021-yil 1-fevralga qadar Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining tavsiyalari asosida diyetolog mutaxassislar va ovqatlanish boʻyicha maslahatchilarni tayyorlash boʻyicha oʻquv dasturlarini tayyorlasin;
2021-yil 1-mayga qadar Oʻzbekiston davlat jismoniy tarbiya va sport universiteti huzuridagi Jismoniy tarbiya va sport ilmiy-tadqiqotlar instituti bilan birgalikda aholining yoshi, jinsi, fiziologik holati va kasbiga koʻra guruhlari uchun tavsiya etiladigan oʻrtacha kunlik ovqatlanish meʼyorlari hamda jismoniy mashqlar kompleksini ishlab chiqsin.
7. Markaz (B.T. Odilova) targʻibot ishlarini taniqli madaniyat vakillari va sportchilarni jalb qilgan holda ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlarda videorolik shaklida, aholi orasida infografik tarqatma materiallardan foydalangan holda olib borish amaliyotini yoʻlga qoʻysin. Bunda, ayniqsa, notoʻgʻri ovqatlanish va kam harakatlanishning inson salomatligiga salbiy taʼsiri, xususan buning oqibatida yuzaga keladigan kasalliklar va ularning asoratlari hamda kasalliklar profilaktikasi va uni davolashda meva va sabzavotlarning xususiyatlari, jismoniy tarbiya va ommaviy sport bilan shugʻullanishning inson salomatligiga foydasini yoritishga alohida eʼtibor qaratsin.
Yoshlar siyosati va sport vazirligi (A.I. Ikramov), Madaniyat vazirligi (O.A. Nazarbekov) ushbu bandda nazarda tutilgan chora-tadbirlarni tizimli amalga oshirishda Markazga yaqindan koʻmaklashsin.
8. Moliya vazirligi (T.A. Ishmetov, J.I. Abruyev) 2021-yildan boshlab toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzini yuritish boʻyicha keng koʻlamli targʻibot ishlarini, jumladan aholi va tibbiyot xodimlari uchun tarqatma materiallarni tayyorlash hamda ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlarda chiqishlarni moliyalashtirish uchun Sogʻliqni saqlash vazirligining asoslangan hisob-kitoblariga koʻra Davlat budjetidan mablagʻlar ajratsin.
Innovatsion rivojlanish vazirligi (I.Yu. Abduraxmonov) ilmiy-tadqiqot ishlariga davlat buyurtmasi talablariga muvofiq yuqumli boʻlmagan kasalliklar profilaktikasi, xususan sogʻlom ovqatlanish masalalari boʻyicha muammolarning yechimiga qaratilgan ilmiy loyihalarning tanlovlar asosida shakllantirilishini taʼminlasin.
9. Belgilansinki, 2021/2022 oʻquv yilidan boshlab:
maktabgacha taʼlim tashkilotlarida “Shaxsiy gigiyena va jismoniy tarbiya asoslari” mashgʻulotlari oʻtkaziladi;
respublika umumiy oʻrta taʼlim muassasalarida oʻquv darslarini qayta koʻrib chiqqan holda 1 — 4-sinflar uchun “Tarbiya” va “Atrofimizdagi olam” fanlari, yuqori sinflar uchun “Biologiya” fani tarkibida toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzini shakllantirish boʻyicha “Salomatlik saboqlari” mavzulari kiritiladi;
akademik litsey, professional va oliy taʼlim muassasalarining “Jismoniy tarbiya” fani doirasida sogʻlom turmush tarzini shakllantirish boʻyicha mashgʻulotlar oʻtkaziladi;
tibbiyot texnikumlarida valeolog, diyetolog, nutritsiolog mutaxassisliklarini tayyorlash, nutritsiolog va diyetolog magistratura (internatura, klinik ordinatura) mutaxassisliklarini 1 yillik oʻquv dasturlari asosida tayyorlash yoʻlga qoʻyiladi;
tibbiyot oliy taʼlim muassasalarida bakalavriat, klinik ordinatura, magistratura, tibbiyot kollejlari va Abu Ali ibn Sino nomidagi Jamoat salomatligi texnikumlarining barcha yoʻnalishlarida toʻgʻri ovqatlanish mavzulari alohida siklda oʻqitiladi;
barcha mutaxassisliklar boʻyicha vrach va oʻrta tibbiyot xodimlari malakasini oshirish, qayta tayyorlash kurslari boʻyicha fan dasturlariga “Sogʻlom turmush tarzi va toʻgʻri ovqatlanish mezonlari” mavzulari kiritiladi.
Sogʻliqni saqlash vazirligi (A.Sh. Inoyatov) manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda uch oy muddatda mazkur bandda nazarda tutilgan oʻquv mashgʻulotlarini Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining tavsiyalari asosida ishlab chiqsin.
10. Sogʻliqni saqlash vazirligi (A.Sh. Inoyatov) hamda Jismoniy tarbiya va sport vazirligi (R.S. Irmatov):
a) uch oy muddatda malaka oshirish va seminar-mashgʻulotlar oʻtkaziladigan joy hamda ularni moliyalashtirish manbalarini aniq koʻrsatgan holda quyidagi dasturlarni ishlab chiqsin va tasdiqlash uchun Vazirlar Mahkamasiga kiritsin:
birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasalari, jumladan koʻp tarmoqli va oilaviy poliklinikalar, oilaviy shifokor punktlarida faoliyat yurituvchi vrach va oʻrta tibbiyot xodimlarini diyetologiyani chuqurlashtirib oʻrgatgan holda valeologiya boʻyicha maxsus tayyorgarlikdan oʻtkazish;
oilaviy shifokorlar va oʻrta tibbiyot xodimlarini Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining tavsiyalariga asosan yuqumli boʻlmagan kasalliklar profilaktikasi boʻyicha katta yoshdagi aholiga maslahatlar berish yuzasidan oʻqitish;
davlat organlari va tashkilotlarining budjetdan tashqari mablagʻlari hisobiga xodimlari hamda dekretiv guruh vakillari uchun toʻgʻri ovqatlanish, sogʻlom turmush tarzi va sanitar-gigiyenik koʻnikmalarini shakllantirish boʻyicha seminar-mashgʻulotlar oʻtkazish;
“Salomatlik yoʻlaklari”da davlat organlari va tashkilotlarining xodimlarini jalb etgan holda piyoda va velosipedda yurish boʻyicha marafonlar va sport musobaqalarini oʻtkazish;
b) 2021-yil 1-oktabrga qadar Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzini yuritish boʻyicha tavsiyalari asosida yuqumli boʻlmagan kasalliklarga oid diagnostika (davolash) standartlari va klinik protokol (qoʻllanma)larni qayta tasdiqlasin;
v) 2022-yil 1-yanvarga qadar mahallalar kesimida yuqumli boʻlmagan kasalliklar boʻyicha “aholining salomatlik profili”ni yaratsin va uni oʻz rasmiy veb-saytida eʼlon qilib borsin. Bunda, aholining ovqatlanish xarakteri, tana vazni indeksi, alkogolli ichimlik va tamakiga qaramlilikning mavjudligi, arterial bosim, qondagi qand miqdori va xolesterin darajasi kabi koʻrsatkichlarning qamrab olinishini nazarda tutsin.
11. Belgilansinki, oziq-ovqat mahsulotlarini tarkibida tuz, qand va yogʻ miqdori inson sogʻligʻi uchun xavfsiz yoki zararli ekanligini koʻrsatuvchi belgilar bilan tamgʻalash quyidagi tartibda ikki bosqichda joriy etiladi:
a) 2021-yil 1-iyuldan boshlab:
oziq-ovqat mahsulotlarini tamgʻalash ixtiyoriy ravishda amalga oshiriladi;
xavfsizlik belgisi bilan tamgʻalangan oziq-ovqat mahsulotlarining reklamasi imtiyozli tariflar asosida tarqatiladi (joylashtiriladi);
taʼlim, sport va tibbiyot muassasalarida xavfsizlik belgisi bilan tamgʻalanmagan oziq-ovqat mahsulotlarini sotishga yoʻl qoʻyilmaydi hamda bunday mahsulotlarni realizatsiya qilish savdo qoidalarini buzish sifatida baholanadi;
b) 2025-yil 1-yanvardan boshlab respublika hududida realizatsiya qilish uchun olib kiriladigan va mahalliy ishlab chiqariladigan oziq-ovqat mahsulotlari ularning inson sogʻligʻi uchun xavfsiz yoki zararli ekanligini koʻrsatuvchi belgilar bilan majburiy tartibda tamgʻalanadi.
Bunda, tarkibida tuz, qand va yogʻ miqdorini hisobga olgan holda oziq-ovqat mahsulotlarining inson sogʻligʻi uchun xavfsiz yoki zararli ekanligini belgilash davlat sanitariya nazorati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
12. Quyidagilar:
2020 — 2025-yillarda aholida sogʻlom ovqatlanish odatini shakllantirish boʻyicha chora-tadbirlar dasturi 1-ilovaga muvofiq;
2020 — 2025-yillarda aholida sogʻlom ovqatlanish odatini shakllantirish boʻyicha chora-tadbirlar dasturini amalga oshirish samaradorligini aniqlash indikatorlari 2-ilovaga muvofiq;
2021 — 2023-yillarda qabul qilinadigan oziq-ovqat sanoati sohasidagi xalqaro standartlar roʻyxati 3-ilovaga muvofiq;
2021 — 2023-yillarda qayta koʻrib chiqiladigan oziq-ovqat xavfsizligiga oid canitariya qoidalari va meʼyorlari roʻyxati 4-ilovaga muvofiq;
mazkur qarorning alohida bandlari ijrosini samarali tashkil etish boʻyicha harakatlar rejasi 5-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
14. Sogʻliqni saqlash vazirligi, Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi, Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi:
Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi va “Oʻzstandart” agentligi bilan birgalikda 2021-yil 1-yanvardan boshlab oziq-ovqat mahsulotlarining sifat va xavfsizlik koʻrsatkichlari milliy standart va meʼyorlarga muvofiqligini hamda mahsulot oʻramidagi maʼlumotlarning toʻgʻriligini xolis oʻrganuvchi “Sifat nazorati” televizion koʻrsatuvi namoyish etib borilishini taʼminlasin;
Qishloq xoʻjaligi vazirligi, Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi, “Oʻzstandart” agentligi va boshqa manfaatdor tashkilotlar bilan hamkorlikda “Oziq-ovqat mahsulotlari sifat haftaligi” tadbirini 2021-yildan boshlab har yili noyabr oyida oʻtkazishni yoʻlga qoʻysin.
15. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 29-iyundagi “Oʻzbekiston Respublikasining tashqi iqtisodiy faoliyatini yanada tartibga solish hamda bojxona-tarif jihatdan tartibga solish tizimini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-3818-son qaroriga 1-ilovaning rus tilidagi matni quyidagi mazmundagi “2106 90 980 3” pozitsiya bilan toʻldirilsin:
“ 2106909803 Mikronutriyenti dlya obogosheniya muki 0 ”.
16. Sogʻliqni saqlash vazirligi bir oy muddatda qonun hujjatlariga mazkur qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.
17. Mazkur qarorning ijrosini samarali tashkil etishga masʼul va shaxsiy javobgar etib sogʻliqni saqlash vaziri A.M. Xadjibayev, vazir oʻrinbosari E.I. Basitxanova, Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati boshligʻi B.Q. Yusupaliyev va Markaz direktori B.T. Odilova belgilansin.
Qaror ijrosini har chorakda muhokama qilib borish, ijro uchun masʼul idoralar faoliyatini muvofiqlashtirish va nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti maslahatchisining birinchi oʻrinbosari L.N. Tuychiyev zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-noyabrdagi PQ-4887-son qaroriga 1-ILOVA
2020 — 2025-yillarda aholida sogʻlom ovqatlanish odatini shakllantirish boʻyicha
T/r Tadbirlar nomi Ijro muddati Mablagʻ miqdori Moliyalashtirish manbai Ijro uchun masʼullar Ijro mexanizmi I. Normativ-huquqiy bazani takomillashtirish hamda xalqaro meʼyorlar va standartlarni implementatsiya qilish 1. Tayyor va yarim tayyor oziq-ovqat mahsulotlari retsepturasini oʻzgartirish, shuningdek davolash va taʼlim muassasalarida, ish joylarida natriyni past miqdorda taqdim etish orqali aholi tomonidan tuz isteʼmolini kamaytirish. 2021 — 2025-yillar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Chora-tadbirlar dasturi 2. Oziq-ovqat mahsulotlari sifati va xavfsizligi boʻyicha amaldagi canitariya qoidalari va meʼyorlarini hamda davlat standartlarini va texnik reglamentlarni BMTning Oziq-ovqat va qishloq xoʻjaligi tashkiloti va Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti (keyingi oʻrinlarda — JSST)ning tavsiyalari va Alimentarius Kodeksi normalariga muvofiqlashtirish. 2021 — 2023-yillar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi ( A. Ortiqov ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Davlat standartlari, texnik reglamentlar, canitariya qoidalari va meʼyorlari 3. Chakana savdo shoxobchalarida xalq isteʼmoli tovarlari nazorat xaridini amalga oshirish va tovar (ish, xizmat)larni ekspertizadan (laboratoriya sinovlaridan) oʻtkazish tartiblarini ishlab chiqish. 2020-yil noyabr — — Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi ( N. Sharipov ), Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil ( D. Kasimov ) Normativ-huquqiy hujjat loyihasi 4. “Reklama toʻgʻrisida”gi Qonunning yangi tahririni Oliy Majlis Qonunchilik palatasiga kiritish. 2020-yil dekabr — — Vazirlar Mahkamasi, Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi ( N. Sharipov ) Qonun loyihasi 5. Oliy nav bugʻdoy unini vitamin va mikronutriyentlar bilan boyitish boʻyicha davlat standarti va texnik reglamentni tasdiqlash hamda unni boyitish davlat dasturiga oʻzgartirish kiritish. Shuningdek, un mikronutriyentlar bilan boyitilgan taqdirda import qilishga ruxsat berish tartibini oʻrnatish. 2021-yil yanvar — — “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), “Oʻzdonmahsulot” AK ( F. Pulatov ), JSST va YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonalari ( kelishuv asosida ) Davlat standarti va texnik reglament 6. Sanitariya, gigiyena va kasb kasalliklari ilmiy- tadqiqot instituti faoliyatini takomillashtirish, jumladan unga yuqori malakali va ilmiy salohiyatli kadrlarni jalb etish, ilmiy-tadqiqot laboratoriyalar, vivariy va sogʻlom ovqatlanish boʻyicha yangi klinika tashkil etish. 2021-yil yanvar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati ( B. Yusupaliyev ) Ijrochilar qarorlari, zarur hollarda, normativ-huquqiy hujjat loyihasi 7. Yuqumli boʻlmagan kasalliklar indikatorlarini va reproduktiv yoshdagi ayollar, homiladorlar va bolalar ovqatlanishidagi muammolarni kuzatish imkoniyatini beruvchi statistik hisobotlarning davlat va idoraviy shakllarini qayta koʻrib chiqish. 2021-yil I chorak — — Davlat statistika qoʻmitasi ( B. Begalov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi ( A. Ortiqov ) Statistik hisobotlar 8. JSSTning tavsiyalari asosida oziq-ovqat mahsulotlari tarkibida tuz, qand va yogʻ miqdori inson sogʻligʻi uchun xavfsiz yoki zararli ekanligini belgilovchi meʼyorlarni ishlab chiqish. 2021-yil 1-mart — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), JSST va YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonalari ( kelishuv asosida ) Texnik reglament, canitariya qoidalari va meʼyorlari 9. Respublika hududida realizatsiya qilish uchun olib kiriladigan va mahalliy ishlab chiqariladigan ozi?-ovqat mahsulotlarini tarkibida tuz, qand va yogʻ miqdori inson sogʻligʻi uchun foyda yoki zararli ekanligini hisobga olgan holda tamgʻalash boʻyicha “Oziq-ovqat mahsulotini tamgʻalash yuzasidan uning xavfsizligi toʻgʻrisidagi umumiy texnik reglament”ga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish. 2021-yil 1-mart — — “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi ( A. Ortiqov ), JSST va YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonalari ( kelishuv asosida ) Normativ-huquqiy hujjat loyihasi 10. Aholi orasida yod tanqisligining ommaviy profilaktikasini amalga oshirish maqsadida oziq-ovqat mahsulotlarini yod bilan boyitish boʻyicha joriy etilgan davlat standartlari va texnik reglamentlarni takomillashtirish. 2021-yil II chorak — — “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), JSST va YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonalari ( kelishuv asosida ) Davlat standartlari va texnik reglamentlar 11. JSSTning tavsiyalariga asosan bolalarga qaratilgan oziq-ovqat mahsulotlari va ichimliklar marketingini tartibga solish. 2021-yil III chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi ( N. Sharipov ), YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Ijrochilar qarori 12. Biologik faol qoʻshimchalar ishlab chiqarish va ularni roʻyxatdan oʻtkazish tizimini takomillashtirish. 2022-yil I chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ) Ijrochilar qarori 13. Raqamli va chakana savdo muhitida bolalar va oʻsmirlar uchun tuz, qand va yogʻ miqdori belgilangan meʼyorlardan yuqori boʻlgan oziq-ovqat mahsulotlari va kuchli gazlangan, rangli, shirin hamda energetik ichimliklarning marketingini tartibga solish. 2022-yil II chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi ( N. Sharipov ), Savdo-sanoat palatasi ( A. Ikramov ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Normativ-huquqiy hujjat loyihasi 14. Sogʻlom, tarkibida tuz, qand va yogʻ miqdori inson sogʻligʻi uchun xavfsiz meʼyor doirasidagi mahsulotlar ishlab chiqaruvchilarni qoʻllab-quvvatlash boʻyicha dastur ishlab chiqish. 2022-yil III chorak — — Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari Ijrochilar qarori, zarur hollarda, normativ-huquqiy hujjat loyihasi II. Notoʻgʻri ovqatlanish bilan bogʻliq kasalliklarni keltirib chiqaruvchi omillarni kamaytirish boʻyicha profilaktik tadbirlar samaradorligini oshirish 15. JSSTning xavfsiz ovqatlanishni taʼminlash boʻyicha “besh kalit dasturi”ni targʻib qilish. 2020 — 2025-yillar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov), Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi (B. Musayev), Yoshlar siyosati va sport vazirligi (A. Ikramov), Yoshlar ishlari agentligi ( A. Sagdullayev ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar 16. Ota-onalar va bolalar uchun interfaol usulda sogʻlom turmush tarzini shakllantirish boʻyicha “Sogʻlom ovqatlanaylik” turkum koʻrsatuvlarini tayyorlash va tizimli ravishda efirga uzatish. 2021-yil yanvardan boshlab doimiy — — MTRK ( A. Xadjayev ), Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov), Yoshlar siyosati va sport vazirligi (A. Ikramov), nodavlat telekompaniyalar ( kelishuv asosida ) Telekoʻrsatuv 17. Aholining yosh, jins, fiziologik holat va kasb boʻyicha turli guruhlari uchun ovqatlanishning maqbul meʼyorlarini ishlab chiqish. 2021-yil 1-mart — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), JSST va YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonalari ( kelishuv asosida ) Ijrochilar qarorlari 18. Aholini qarorning 1-bandida nazarda tutilgan vitamin va minerallar bilan bepul taʼminlash boʻyicha davlat dasturini qabul qilish. 2021-yil 15-fevral — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Moliya vazirligi ( T. Ishmetov ), JSST va YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonalari ( kelishuv asosida ) Hukumat qarori 19. Quyidagilarni amalga oshirish: 6 — 23 oylik bolalar uchun uy sharoitida tayyorlangan ovqatlarni boyitish maqsadida mikronutriyent kukuni bilan; 6 oylikdan 5 yoshgacha boʻlgan bolalarni “A” vitamini bilan; 2 — 10 yoshli bolalarni gelmintoz profilaktikasi boʻyicha maxsus preparatlar bilan; homilador va bola emizuvchi ayollar hamda 3 — 15 yoshdagi bolalarni yod preparati bilan; 35 yoshgacha tugʻish yoshidagi ayollarni temir va foliy kislotasi preparati bilan bepul taʼminlash. Bunda, 35 yoshgacha boʻlgan homilador va bola emizuvchi ayollarni alohida meʼyor asosida taʼminlash. 2021-yil 1-iyundan boshlab doimiy 2022-yil 1-iyuldan boshlab doimiy Hisob-kitoblar asosida Budjet mablagʻlari, grantlar Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Maktabgacha taʼlim vazirligi ( A. Shin ), Xalq taʼlimi vazirligi ( Sh. Shermatov ), Moliya vazirligi ( T. Ishmetov ), Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, JSST va YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolanxonalari ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar 20. Noqulay mehnat sharoiti ishlarida band boʻlgan ishchilar uchun profilaktik ovqatlantirish normalarini ishlab chiqish. 2021-yil II chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Mehnat va bandlik munosabatlari vazirligi ( N. Xusanov ) Ijrochilar qarorlari 21. Tibbiyot muassasalarida bemorlar uchun moʻljallangan ovqatlanish meʼyor va taomnomalarini, jumladan parhez taomlarini qayta koʻrib chiqish. 2021-yil II chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Moliya vazirligi ( T. Ishmetov ) Ijrochilar qarorlari 22. Umumiy oʻrta taʼlim maktablari oʻquvchilarining sogʻlom va xavfsiz ovqatlanish tizimini takomillashtirish. Xususan, maktab oshxonalarini sanitariya qoidalari, meʼyorlari va gigiyena normativlari talablariga mos holatga keltirish, taomlar sifati va xavfsizligini nazorat qilishni yoʻlga qoʻyish. 2021-yil II chorak — — Xalq taʼlimi vazirligi( Sh. Shermatov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ) Normativ-huquqiy hujjat 23. Umumiy ovqatlanish, oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish va qayta ishlash sohasida band boʻlgan mutaxassislar uchun sogʻlom ovqatlanishni tashkil etish boʻyicha tavsiyalar ishlab chiqish. 2021-yil III chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Savdo-sanoat palatasi ( A. Ikramov ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Targʻibot materiallari 24. Notoʻgʻri ovqatlanish bilan bogʻliq kasalliklarni erta aniqlash boʻyicha laboratoriya test sinovlari standartlarini qayta koʻrib chiqish. Laboratoriya test sinovlari standartlari asosida Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalari laboratoriyalarini zarur uskuna, sarf materiallari va reaktivlar bilan taʼminlash. 2021-yil III chorak 2021-2022-yillar Hisob-kitoblar asosida Sogʻliqni saqlash vazirligi uchun ajratilgan budjet mablagʻlari, mahalliy budjet mablagʻlari, grantlar Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari Amaliy chora-tadbirlar 25. Yuqumli boʻlmagan kasalliklarga oid diagnostika va davolash standartlari hamda klinik qoʻllanma va protokollarni toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzini yuritish boʻyicha JSSTning tavsiyalari asosida qayta tasdiqlash. 2021-yil III chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Jismoniy tarbiya va sport vazirligi ( D. Nabiyev ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Davolash va diagnostika standartlari hamda klinik protokollar 26. Respublika boʻyicha patronajning universal progressiv modelini ishlab chiqish yoʻli bilan homilador ayollar va 5 yoshgacha boʻlgan bolalarning ota-onalariga ovqatlanish masalalari boʻyicha maslahat berib borish tizimini yaratish. 2021-yil yanvar —dekabr 1 mln. AQSH doll. YUNISEF mablagʻlari ( kelishuv asosida ) Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Universal progressiv modelni amaliyotga joriy etish 27. Aholi, xususan bolalar uchun mahalliy meva, sabzavot va boshqa xomashyolar asosida ilmiy asoslangan oziq-ovqat va ichimliklar retsepturalarini ishlab chiqish. 2022-yil II chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Innovatsion rivojlanish vazirligi ( I. Abduraxmonov ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ) Retsepturalar ishlab chiqish III. Ovqatlanish gigiyenasi va uning nutritsiologiya, diyetologiya kabi yoʻnalishlarida kadrlarni tayyorlash, malakasini oshirish hamda sogʻlom ovqatlanishni shakllantirish sohasida ilmiy tadqiqotlarni qoʻllab-quvvatlash 28. Birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasalarining tibbiy xodimlarini JSSTning tavsiyalariga koʻra yuqumli boʻlmagan kasalliklarga chalingan bemorlarni oʻzlarini parvarishlash va oʻz salomatligini nazorat qilishga oʻrgatish boʻyicha oʻqitish. 2021 — 2025-yillar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov), Yoshlar siyosati va sport vazirligi (A. Ikramov), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar 29. Homilador, emizikli onalar va 2 yoshgacha bolalarning sogʻlom ovqatlanishiga oid JSSTning “Birinchi 1000 kunlik” dasturi asosida shifokor va hamshiralar malakasini oshirish. 2021 — 2025-yillar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar 30. Birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasalarida JSSTning tavsiyalariga koʻra 40 va undan katta yoshdagi fuqarolarda yuqumli boʻlmagan kasalliklarning xavf omillarini aniqlash. 2021 — 2025-yillar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar 31. Keng turdagi maʼlumotlarni tahlil qilish orqali respublika aholisining turmush tarzi, ovqatlanishi va yondosh kasalliklariga bogʻliq holatda ularning metabolomikasini oʻrganish. 2021-2022-yillar Hisob-kitoblar asosida Tanlov natijalariga koʻra ajratiladigan mablagʻlar Innovatsion rivojlanish vazirligi ( I. Abduraxmonov ) , Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Jismoniy tarbiya va sport vazirligi ( D. Nabiyev ), ilmiy-tadqiqot institutlari Ilmiy-tadqiqot ishlari 32. Tibbiyot taʼlimi tizimida ayol va bolalarning ovqatlanishi boʻyicha oʻquv dasturlarini qayta koʻrib chiqish. Oilaviy shifokor, pediatr, bolalar tor mutaxassislari, akusher-ginekolog, diyetolog va nutritsiologlar tayyorlash dasturlariga reproduktiv yoshdagi ayollar, homiladorlar, bolalar va oʻsmirlarning toʻgʻri ovqatlanishi mavzusini kiritish. 2020/2021 oʻquv yilidan boshlab 50 ming AQSH doll. YUNISEF mablagʻlari ( kelishuv asosida ) Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi ( I. Madjidov ), YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( ke�ishuv asosida ) Oʻquv dasturlari 33. Davlat muassasa va tashkilotlarida diyetologiya mutaxassisini jalb qilgan holda tizimli ravishda toʻgʻri ovqatlanish boʻyicha seminar-mashgʻulotlar oʻtkazib borish. 2021-yildan boshlab doimiy — Ijrochilarning budjetdan tashqari mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), davlat muassasa va tashkilotlari Seminar mashgʻulotlari 34. Dekretiv kontingent vakillari uchun sogʻlom turmush tarzi, sanitariya-gigiyena koʻnikmalarini hosil qilish boʻyicha maxsus kurslarni tashkillashtirish va tizimli ravishda amalga oshirish. 2021-yildan boshlab doimiy — Ijrochilarning mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), muassasa va tashkilotlar Seminar mashgʻulotlari 35. Nutritsiologiya va diyetologiya mutaxassislarini tayyorlashda diplomgacha, diplomdan keyingi va malaka oshirish dasturlarini qayta koʻrib chiqish. 2021-yil I chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi ( I. Madjidov ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Oʻquv dasturlari 36. Oliy taʼlim muassasalarida “Oziq-ovqat texnologiyasi”, “Oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish va qayta ishlash texnologiyasi”, “Oziq-ovqat xavfsizligi”, “Agrobiotexnologiya”, “Meva-sabzovotchilikda biotexnologiya”, “Qishloq xoʻjaligida ekologik xavfsizlik”, “Chorvachilik mahsulotlarini yetishtirish, saqlash va qayta ishlashning anʼanaviy hamda innovatsion texnologiyasi va sertifikatsiyasi”, “Qishloq xoʻjalik mahsulotlarini saqlash va dastlabki ishlash texnologiyasi” yoʻnalishlari boʻyicha oʻquv dasturlarini sifat va standart nuqtai nazaridan qayta koʻrib chiqish. 2021-yil II chorak — — Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi ( I. Madjidov ), Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish qoʻmitasi ( B. Norqobilov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), tegishli vazirlik va idoralar Oʻquv dasturlari 37. Yoshlar orasida tamaki mahsulotlarini isteʼmol qilish boʻyicha global tekshiruv (GYTS) tadqiqot dasturini amalga oshirish. 2021-yil aprel 10 ming AQSH doll. JSST mablagʻlari ( kelishuv asosida ) Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Xalq taʼlimi vazirligi( Sh. Shermatov ), Jismoniy tarbiya va sport vazirligi ( D. Nabiyev ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar 38. Bolalar va ayollar holatini baholash boʻyicha YUNISEFning multiindikatorli “MICS” tadqiqot dasturini amalga oshirish. 2021-yil sentabr 295,0 ming AQSH doll. 700,0ming AQSH doll. Ijrochilarning budjetdan tashqari mablagʻlar YUNISEF mablagʻlari ( kelishuv asosida ) Davlat statistika qoʻmitasi ( B. Begalov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar 39. Bolalarda semizlikni epidemiologik nazorat qilish boʻyicha Yevropa tashabbusi (COSI) dasturini 5 yilda bir marta amalga oshirish. Dastlab 2021/2022 oʻquv yilida 20 ming AQSH doll. JSST mablagʻlari (kelishuv asosida) Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Xadjibayev), Xalq taʼlimi vazirligi (Sh. Shermatov), Turizm va sport vazirligi (A. Karimov), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi (kelishuv asosida) Amaliy chora-tadbirlar 40. Oʻzbekiston aholisi orasida JSST va YUNISEFning tavsiya va metodikalari asosida har 5 yilda quyidagilarni nazarda tutuvchi tadqiqotlar oʻtkazish: anemiya kasalligi, yod, foliy kislotasi va “A” vitamini yetishmasligini oʻrganish; homilador va 5 yoshgacha boʻlgan bolalar orasida toʻgʻri va sogʻlom ovqatlanishdarajasini oʻrganish; aholi tomonidan tuz isteʼmol qilish darajasini oʻrganish; yuqumli boʻlmagan kasalliklar xavf omillariring tarqalganlik darajasi va sabablarini oʻrganish. 2022-yildan boshlab Hisob-kitoblar asosida Grantlar, Davlat budjeti mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov), Yoshlar siyosati va sport vazirligi (A. Ikramov), Iqtisodiyot va moliya vazirligi (Sh. Kudbiyev), JSST va YUNISEFning Oʻzbekistondagi vakolatxonalari ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar IV. Respublika hududida sotish maqsadida tayyorlan?digan va olib kiriladigan oziq-?vqat mahsulotlarining xavfsizligini taʼminlash yoʻnalishida 41. Oziq-ovqat mahsulotlari tarkibidagi toʻyingan yogʻ kislotalari miqdorini kamaytirish va ularni toʻyinmagan yogʻ kislotalari, transyogʻlarni toʻyinmagan yogʻlar bilan almashtirish, shuningdek oziq-ovqat mahsulotlari va ichimliklarda erkin qand miqdorini kamaytirish choralarini koʻrish. 2021 — 2025-yillar — — Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻall�kni qisqartirish vazirligi ( A. Ortiqov ), Sogʻ�iqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ) Davlat standartlari va texnik reglamentlar 42. Qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini qayta ishlash boʻyicha biotexnologik jarayonlarni takomillashtirish, shu jumladan ferment preparatlari va biologik faol moddalar yordamida yangi turdagi oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish. 2021 — 2025-yillar Hisob-kitoblar asosida Grantlar, ijrochilar mablagʻlari Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Fanlar akademiyasi ( B. Yuldashev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Innovatsion rivojlanish vazirligi ( I. Abduraxmonov ) Ilmiy tadqiqotlar 43. Korxonalarda mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlarini belgilovchi yangi qabul qilinayotgan davlat standartlari va texnik reglamentlari asosida oziq-ovqat mahsulotlari ishlab chiqarishni yoʻlga qoʻyish. 2021 — 2025-yillar — — Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Savdo-sanoat palatasi ( A. Ikramov ) Amaliy chora-tadbirlar 44. Oziq-ovqat sanoatida ishlab chiqarish hamda ishlab chiqarish zanjirida ishtirok etuvchi korxonalarda xavf-xatarlar tahlili va kritik nazorat nuqtalari (HACCP) tamoyillari asosida xalqaro standartlarni bosqichma-bosqich joriy etish. 2021 — 2025-yillar — — Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A . Xadjibayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Savdo-sanoat palatasi ( A. Ikramov ) Chora-tadbirlar dasturi 45. Import va mahalliy oziq-ovqat mahsulotlari tarkibida sanoat transyogʻlari, jumladan texnik palma yogʻi boʻlmasligi ustidan nazorat oʻrnatish. 2021 — 2025-yillar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi ( B. Yusupaliyev ), Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi (Sh. Sharaxmetov) , Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ) Amaliy chora-tadbirlar 46. Maktab oʻquvchilarining aqliy rivojlanishini oʻrganib borish maqsadida ular orasida har yili IQ-testlarini oʻtkazib borish hamda test natijalarini respublika miqyosida umumlashtirish. 2021/2022 oʻquv yilidan boshlab — — Xalq taʼlimi vazirligi ( Sh. Shermatov ), Prezident, ijod va ixtisoslashtirilgan maktablarni rivojlantirish agentligi ( X. Umarova ) Amaliy chora-tadbirlar 47. Oziq-ovqat mahsulotlari qadoqlarida koʻrsatiladigan maʼlumotlarni xalqaro standartlar va Alimentarius Kodeksi umumiy tamoyillariga muvofiqlashtirish. 2021-yil II chorak — — “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Texnik reglamentlar 48. Oziq-ovqat mahsulotlariga umumiy xavfsizlik talablarini belgilovchi “Oziq-ovqat mahsulotlari xavfsizligi toʻgʻrisidagi umumiy texnik reglament”ni ishlab chiqish. 2021-yil II chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish qoʻmitasi ( B. Norqobilov ), Oʻsimliklar karantini davlat inspeksiyasi ( I. Ergashev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ) Normativ-huquqiy hujjat loyihasi 49. JSSTning tavsiyalariga muvofiq oziq-ovqat mahsulotlari ishlab chiqarishda transyogʻlardan, jumladan palma va kokos yogʻlaridan foydalanishni cheklash. 2021-yil II chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Texnik reglament, canitariya qoidalari va meʼyorlari 50. Ilgʻor xorijiy tajriba asosida oziq-ovqat mahsulotlarini davlat roʻyxatidan oʻtkazish tizimini joriy etish boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritish. 2021-yil III chorak — — “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ), Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish qoʻmitasi ( B. Norqobilov ), Oʻsimliklar karantini davlat inspeksiyasi ( I. Ergashev ) Tahliliy maʼlumot, zarur hollarda, normativ-huquqiy hujjat loyihasi 51. Taʼlim muassasalarida faoliyat yuritayotgan oshxonalardagi oshpaz va oshpaz yordamchilari uchun sogʻlom ovqatlanish mavzulari boʻyicha maxsus malaka oshirish kurslarini tashkil etish. 2021-yil III chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Maktabgacha taʼlim vazirligi ( A. Shin ), Xalq taʼlimi vazirligi ( Sh. Shermatov ), Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi ( I. Madjidov ), Oʻzbekiston oshpazlar uyushmasi Oʻquv kurslar V. Sogʻlom ovqatlanishni tashkil etish sohasiga axborot kommunikatsiya texnologiyalarini joriy etish 52. Oʻzbekiston Respublikasining “Ona suti bilan oziqlantirishni qoʻllab-quvvatlash hamda goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlariga doir talablar toʻgʻrisida”gi Qonuni talablariga muvofiq ona suti bilan oziqlantirishning afzalliklari toʻgʻrisida targʻibot ishlarini kuchaytirish. 2020 — 2025-yillar — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Mahalla va oilani qoʻllab-quvvatlash vazirligi ( R. Mamatov ), “OʻzA” agentligi ( A. Koʻchimov ), MTRK ( A. Xadjayev ), nodavlat telekompaniyalar ( kelishuv asosida ) Amaliy chora-tadbirlar 53. Kasalliklar profilaktikasi, jumladan sogʻlom ovqatlanish, jismoniy faollik, tamaki va alkogol mahsulotlarini isteʼmol qilishdan voz kechish boʻyicha qisqa maslahatlar berib borish boʻyicha ijtimoiy tarmoqlarda maxsus kanallar ochish. 2020-yil IV chorak — — Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi ( A. Xodjayev ) Ijtimoiy tarmoqlarda maxsus kanallar 55. Xavfsiz oziq-ovqat mahsulotlari va ularni ishlab chiqaruvchilarning ochiq elektron maʼlumotlar bazasini shakllantirish. 2021-yil III chorak Hisob-kitoblar asosida Ijrochilar mablagʻlari, grantlar Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Qishloq xoʻjaligi vazirligi ( J. Xodjayev ), Isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish agentligi ( E. Xayitmetov ), “Oʻzstandart” agentligi ( D. Sattarov ) Elektron maʼlumotlar bazasi 56. Mahallalar kesimida yuqumli boʻlmagan kasalliklar boʻyicha “aholining salomatlik profili”ni yaratish. “Aholining salomatlik profili” asosida yuqumli boʻlmagan kasalliklar boʻyicha xavf guruhiga kiruvchi aholi bilan manzilli profilaktik tadbirlarni amalga oshirish. 2022-yil 1-yanvar Hisob-kitoblar asosida Sogʻliqni saqlash vazirligiga ajratiladigan budjet mablagʻlari, grantlar Sogʻliqni saqlash vazirligi ( A. Xadjibayev ), Innovatsion rivojlanish vazirligi ( I. Abduraxmonov ), Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi ( Sh. Sadikov ), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi ( kelishuv asosida ) Aholining salomatlik profili
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-noyabrdagi PQ-4887-son qaroriga 2-ILOVA
2020 — 2025-yillarda aholida sogʻlom ovqatlanish odatini shakllantirish boʻyicha chora-tadbirlar dasturini amalga oshirish samaradorligini aniqlash
T/r Koʻrsatkichlar Maʼlumotlar manbai 2019-yil 2025-yil Kutilayotgan umr koʻrish davomiyligini oshirish 1. Tugʻilishdan kutilayotgan umr koʻrish davomiyligi (ikkala jinsda) (yillarda) Statistika koʻrsatkichi 75,1 76,4 2. Erkaklarning umr koʻrish davomiyligi (yillarda) Statistika koʻrsatkichi 72,8 74,1 3. Ayollarning umr koʻrish davomiyligi (yillarda) Statistika koʻrsatkichi 77,4 78,7 Sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash, jumladan toʻgʻri ovqatlanish tamoyillariga rioya qilish va kasalliklar profilaktikasi 4. Anemiya bilan kasallanish (100 ming aholiga) Idoraviy statistika hisoboti 5 278,8 4 587,8 5. Yod yetishmasligi bilan bogʻliq kasallanish (100 ming aholiga) Idoraviy statistika hisoboti 902,2 760,5 6. Ichak infeksiyalari bilan kasallanish (100 ming aholiga) Idoraviy statistika hisoboti 140,8 80,0 7. Aholi tomonidan isteʼmol qilinayotgan kunlik tuz miqdori (gr.) YUNISEF tadqiqotlari 15,1 (2017-y.) 10,5 8. Boʻy oʻsishi kechikishi mavjud boʻlgan 5 yoshgacha bolalar ulushi (foiz) YUNISEF tadqiqotlari 8,7 (2017-y.) 6,1 9. Vazn ogʻirligi yetishmasligi mavjud 5 yoshgacha boʻlgan bolalar ulushi (foiz) YUNISEF tadqiqotlari 2,6 (2017-y.) 1,5 10. Ortiqcha vazni mavjud 5 yoshgacha boʻlgan bolalar ulushi (foiz) YUNISEF tadqiqotlari 4,6 (2017-y.) 4,0 11. Ortiqcha vaznga ega (BVI≥25 kg/m²) katta yoshdagi aholi ulushi (foiz) STEPS tadqiqotlari 56,4 56,4 (oʻsishini toʻxtatish) 12. Semizligi (BVI≥30 kg/m²) mavjud aholi ulushi (foiz) STEPS tadqiqotlari 23,5 23,5 (oʻsishini toʻxtatish) 13. Yurak qon-tomir kasalliklarining xavf omillari yuqori boʻlgan 40 va undan katta yoshdagi aholining ulushi (foiz) STEPS tadqiqotlari 20,2 20,2 (saqlab qolish) 14. 30 — 69 yoshdagi aholining oʻlim sabablarida yurak qon-tomir kasalliklarining ulushi (foiz) Davlat statistika hisoboti 52,8 43,0 15. 30 — 69 yoshdagi aholining oʻlim sabablarida saraton kasalliklarining ulushi (foiz) Davlat statistika hisoboti 15,1 14,0 16. 30 — 69 yoshdagi aholining oʻlim sabablarida qandli diabet kasalligining ulushi (foiz) Davlat statistika hisoboti 5,7 5,0 17. 30 — 69 yoshdagi aholining oʻlim sabablarida nafas aʼzolari surunkali kasalligining ulushi (foiz) Davlat statistika hisoboti 1,1 0,9
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-noyabrdagi PQ-4887-son qaroriga 3-ILOVA
2021 — 2023-yillarda qabul qilinadigan oziq-ovqat sanoati sohasidagi xalqaro standartlar
T/r Mahsulot turi Standart soni Standart indeksi 2021-yilda — 39 ta standart 1. Qayta ishlangan meva va sabzavotlar (margimush tarkibini aniqlash, patulin tarkibini aniqlash, tanin tarkibini aniqlash usuli) 20 ISO 17239, ISO 8128-2, ISO 21803, ISO 3959, ISO 5500, ISO 6557-1, ISO 6557-2, ISO 6560, ISO 6636-2, ISO 6636-3, ISO 6637, ISO 7952, ISO 6661, ISO 6638-1, ISO 6638-2, ISO 5377, ISO 6664, ISO 6665, ISO 939, ISO 6477 2. Yogʻ-moy mahsulotlari (linolen kislotaning murakkab va metil efirlari, yogʻ kislotalarining metil efirlarida erkin va umumiy glitserin va mono, di-triglitseridlarni aniqlash) 6 EN 14105, EN 14106, EN 14107, EN 14108, EN 14109, EN 14538 3. Bolalar uchun sutli aralashmalar (“E” va “A” vitaminlarini aniqlash, “B (12)” vitaminini aniqlash, mio-inozitni aniqlash, umumiy yod miqdorini aniqlash) 5 ISO 20633, ISO 20635, ISO 20636, ISO 21446, ISO 23293 4. Oziq-ovqat mahsulotlari xavfsizligining majburiy dasturlari (oziq-ovqat xavfsizligi uchun zaruriy dasturlar, oziq-ovqat mahsulotlarini saqlash va tashish uchun texnik shartlar) 5 ISO/TS 22002-1, ISO/TS 22002-2, ISO/TS 22002-3, ISO/TS 22002-4, ISO/TS 22002-5 5. Yogʻsiz mahsulotlar (ditiokarbamat va tiuram disulfid qoldiqlarini aniqlash) 2 EN 12396-1, EN 12396-2 6. Isteʼmol uchun arzon oziq-ovqatlar (parhezbop oziq-ovqat mahsulotlari) 1 EN 16814 2022-yilda — 51 ta standart 7. Qoʻshimchalar tarkibini aniqlash (sulfit, “A” vitamin tarkibini, nitrat, oxratoksin “A”, toksin T-2ni aniqlash) 39 EN 1785, EN 1786, EN 1988-1, EN 1988-2, EN 12823-2, EN 15829, EN 15890, EN 12014-7, CWA 16255, CEN/TS 15634-5, EN 14177, EN 16857, EN 1377, EN 1378, EN 1379, EN 15911, EN 1376, CEN/TS 15634-3, CEN/TS 15634-4, EN 15634-2, EN 17251, EN 1164, CEN/TS 16233-1, CEN/TS 16233-2, CEN/TS 17303, CWA 16960, EN 16924, EN 16995, EN 14332, EN 16801, EN 16802, EN 17266, CEN/TS 17083, EN 16620, EN 17250, EN 16852, EN 15890, EN 16187, EN 16923 8. Sirka (2H-NMR, C-IRMS sirka kislotalarining tahlili) 5 EN 13188, EN 13189, EN 16466-1, EN 16466-2, EN 16466-3 9. Don va don mahsulotlari (oxratoksin A miqdorini, xom kleykovina tarkibini, yashirin hasharotlar zararlanishini aniqlash) 4 ISO 16624, ISO 5530-3, ISO 7971-1, ISO 7305 10. Goʻsht va goʻsht mahsulotlari (umumiy fosfor miqdorini aniqlash, nitritni aniqlash usuli, L-(+) -glutamin kislota miqdorini aniqlash) 2 ISO 4134, ISO 1442 11. Oziq-ovqat tarkibiy qismlarini aniqlash va texnik mezonlari (oziq-ovqat moddalari uchun texnik mezonlar) 1 ISO/TS 19657 2023-yilda — 68 ta standart 12. Meva va sabzavot sharbatlari (pHni aniqlash, natriy, kaliy, kalsiy va magniyni aniqlash, kulning umumiy ishqoriyligini aniqlash) 30 EN 1131, EN 1133, EN 1134, EN 1135, EN 1136, EN 1138, EN 1139, EN 1140, EN 1141, EN 1142, EN 12133, EN 12134, EN 12135, EN 12136, EN 12137, EN 12138, EN 12143, EN 12144, EN 12145, EN 12146, EN 12147, EN 12148, EN 12630, EN 12631, EN 12632, EN 12742, ENV 12140, ENV 12141, ENV 12142, ENV 13070 13. Qayta ishlangan oziq-ovqat mahsulotlari (sirop koʻrinishidagi glukoza, quruq moddani aniqlash, azot miqdorini Kjeldahl usuli bilan aniqlash, benzoy va sorbin kislotalarining konsentratsiyalarini aniqlash) 15 ISO 1741, ISO 1742, ISO 1838, ISO 1871, ISO 18787, ISO 13495, ISO 21983, ISO 22855, ISO 2295, ISO 24276, ISO 26642, ISO 6541, ISO 7304-2, ISO 6540, ISO 7002 14. Sut va sut mahsulotlari (atom emissiyasi spektrometriyasi usuli, sut yogʻining titrlangan kislotaliligini aniqlash) 8 ISO 15151, ISO 21422, ISO 21424, ISO 23291, ISO 8086, ISO 9874, ISO 5764, ISO 488 15. Molekulyar biomarker tahlil (SSR kungaboqar tahlili, SSR marker yordamida makkajoʻxori tahlili) 6 ISO/TR 17622, ISO 16577, ISO 16578, ISO 20813, ISO/TR 17623, ISO/TS 16393 16. Gorizontal molekulyar biomarkerlarni tahlil qilish usullari (genetik oʻzgartirilgan organizmlarni aniqlash uchun tahlil usullari, PCRga asoslangan real vaqtdagi skrining usul) 5 ISO/TS 21569-2, ISO/TS 21569-3, ISO/TS 21569-4, ISO/TS 21569-5, ISO/TS 21569-6 17. Hayvonlar va oʻsimliklarning yogʻ moylari (sterol va stanol tarkibini aniqlash, oksidlanishga chidamlilikni aniqlash) 3 ISO 23349, ISO 6463, ISO 18363-2 18. Kraxmal (oltingugurt dioksidi tarkibini aniqlash) 1 EN 1185
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-noyabrdagi PQ-4887-son qaroriga 4-ILOVA
2021 — 2023-yillarda qayta koʻrib chiqiladigan oziq-ovqat xavfsizligiga oid canitariya qoidalari va meʼyorlari
T/r Yoʻnalish nomi SanQvaM soni shundan: 2021-yil 2022-yil 2023-yil soni indeksi soni indeksi soni indeksi 1. Fiziologik ehtiyojlar normalari 11 2 № 0036-95, № 0097-00 4 № 0107-01, № 0126-01, № 0132-02, № 0135-03 5 № 0140-03, № 0333-16, № 0347-17, № 0348-17, № 0353-18 2. Oziq-ovqat korxonalari uchun oʻrnatilgan va ishlab chiqarish jarayoni qoidalari 15 2 № 0048-95, № 0066-96 6 № 0084-98, № 0265-09, № 0281-09, № 0106-01, № 0290-11, № 0257-08 7 № 0301-12, № 0309-14, № 0308-14, № 0328-16, № 0344-17, № 0367-19, № 0369-19 3. Oziq-ovqat mahsulotlari xomashyosi va qoʻshimchalari 3 1 № 0070-97 1 № 0338-16 1 № 0366-19 4. Oziq-ovqat sifati 8 2 № 0060-96, № 0067-96 3 № 0085-98, № 0087-99, № 0093-99 3 № 0108-01, № 0200-06, № 0362-18 Jami 37 7 14 16
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-noyabrdagi PQ-4887-son qaroriga 5-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-noyabrdagi “Aholining sogʻlom ovqatlanishini taʼminlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PQ-4887-son qarorining alohida bandlari ijrosini samarali tashkil etish yuzasidan
T/r Chora-tadbir nomi Amalga oshirish mexanizmi Respublika darajasida Viloyat darajasida Tuman (shahar) darajasida 1. Aholini qarorning 1-bandida nazarda tutilgan vitamin, mineral va dori vositalari bilan taʼminlash. 1. Aholini vitamin, mineral va dori vositalari bilan taʼminlash boʻyicha davlat dasturini ishlab chiqish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Xadjibayev), Moliya vazirligi (T. Ishmetov) muddat : 3 oy 2. Keyingi yil uchun davlat dasturini moliyalashtirish maqsadida respublika budjetining xarajatlar smetasida zarur mablagʻlarni nazarda tutish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (Sh. Shoraxmedov), Moliya vazirligi (J. Abruyev) muddat : har yili 1-aprelga qadar 1. Davlat dasturi bilan qamrab olinadigan aholi sonining prognoz koʻrsatkichini tahlil qilish va umumlashtirish. masʼullar : viloyat tibbiyot boshqarmalari, viloyat statistika boshqarmalari muddat : har yili 1-fevralga qadar 1. Davlat dasturi bilan qamrab olinadigan aholi sonining keyingi yil uchun prognoz koʻrsatkichini aniqlash. masʼullar : tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari, tuman (shahar) statistika boʻlimlari muddat : har yili 1-yanvarga qadar 3. Davlat dasturi bilan qamrab olingan aholining elektron reyestrini shakllantirish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (elektron reyestrni ishlab chiqish A. Azizov, unga kontingentni kiritib borish A. Inoyatov) muddat : 2021-yil 1-may 2. Elektron reyestrga kiritilgan aholini tahlil qilish va ular sogʻligʻini monitoring qilib borish. masʼullar : viloyat tibbiyot boshqarmalari muddat : tahlil qilish — har yili 15-aprelga qadar, monitoring qilish — doimiy 2. Elektron reyestrga davlat dasturi bilan qamrab olinadigan aholi kontingentini kiritish. masʼullar : tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari muddat : dastlab — 2021-yil 15-mart, keyinchalik — kontingent aholi aniqlangan kun davomida 4. Davlat dasturi boʻyicha zarur vitamin, mineral va dori vositalarini markazlashgan tartibda xarid qilish va hududlarga yetkazish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (Sh. Shoraxmedov) muddat : har yili 1-iyunga qadar 3. Davlat dasturi boʻyicha xarid qilingan vitamin, mineral va dori vositalarini birlamchi tibbiy-sanitariya muassasalariga yetkazish hamda preparatlarning aholiga manzilli yetkazilishi ustidan nazorat olib borish. masʼullar : viloyat tibbiyot boshqarmalari, viloyat hokimliklari, viloyat prokuraturalari muddat : yetkazish — tuman (shahar) tibbiyot boʻlimidan talab tushgach 3 kun ichida, nazorat — doimiy 3. Davlat dasturi boʻyicha hududlarga yetkazilgan vitamin, mineral va dori vositalarini aholiga bevosita yetkazish. masʼullar : tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari muddat : kontingent aholi aniqlangan kunda 3. Bolalarning 5 yoshgacha boʻlgan davrda optimal rivojlanishi va oʻsishini taʼminlash maqsadida patronajning universal-progressiv modelini 2022-yil 1-yanvarga qadar toʻliq joriy etish. 1. YUNISEFning tavsiyalari asosida patronaj hamshiralarini universal-progressiv model boʻyicha maxsus tayyorgarlikdan oʻtkazish dasturini ishlab chiqish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov) muddat : 1 oy 1. Mazkur model boʻyicha ishlaydigan patronaj hamshiralarini saralab olish. masʼullar : viloyat tibbiyot boshqarmalari muddat : 2021-yil davomida 1. Mazkur model boʻyicha ishlaydigan patronaj hamshiralarining nomzodlari boʻyicha takliflar kiritish. masʼullar : tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari muddat : har chorak yakunida 2. Hamshiralarni oʻqitish tarmoq rejasini tuzish va unga asosan oʻqitish ishlarini amalga oshirish hamda patronaj hamshirasining yuklamasini qayta koʻrib chiqish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov) muddat : 2021-yil davomida 2. Mazkur model boʻyicha patronaj hamshiralarini dastur boʻyicha maxsus tayyorgarlikdan oʻtkazish. masʼullar : viloyat tibbiyot boshqarmalari, oʻrta tibbiyot xodimlari malakasini oshirish markazlari muddat : 2021-yil davomida 2. Mazkur model boʻyicha ishlaydigan patronaj hamshiralari uchun zarur sharoitlar yaratish. Hududlar kesimida homilador va tugʻruqdan keyingi davrdagi ayollar hamda 5 yoshgacha bolalari mavjud oilalar reyestrini shakllantirish va ularni belgilangan meʼyorlar asosida kuzatib borish masʼullar : tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari muddat : tarmoq rejasiga muvofiq 4. Aholiga toʻgʻri ovqatlanish, sogʻlom turmush tarzi va jismoniy faollik masalalarida yakka tartibda profilaktik tadbirlarni olib borish boʻyicha “Sirdaryo eksperimenti”ni oʻtkazish. 1. “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalarini tashkil etish uchun tizimning amaldagi shtat meʼyorlarini qayta koʻrib chiqish hamda tegishli yoʻnalishlar boʻyicha qayta tayyorlash dasturlarini ishlab chiqish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov) muddat : 2021-yil 1-yanvar 1. “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalarida faoliyat yuritadigan shifokor va oʻrta tibbiyot xodimlarini maxsus dastur boʻyicha qayta tayyorlash. masʼullar : Sirdaryo viloyati tibbiyot boshqarmasi (R. Yuldashev), Respublika oʻrta tibbiyot va farmatsevtika xodimlari malakasini oshirish va ularni ixtisoslashtirish markazining Guliston filiali (M. Qarshiboyeva) muddat : 2021-yil 1-may 1. Sirdaryo viloyatining tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalarida “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalarini tashkil etish va jihozlash. masʼullar : Sirdaryo viloyati tuman (shahar) hokimliklari va tibbiyot birlashmalari muddat : 2021-yil 1-yanvar 2. “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalari faoliyat yuritadigan shifokor va oʻrta tibbiyot xodimlarining funksional vazifalari, tibbiy-sanitariya yordam hajmi va ular faoliyati samaradorligini baholash mezonlarini ishlab chiqish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov) muddat : 2021-yil 1-yanvar 2. “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalari faoliyatini muvofiqlashtirish, tibbiyot xodimlari faoliyatini baholash natijalarini tahlil qilish. masʼullar : Sirdaryo viloyati tibbiyot boshqarmasi (R. Yuldashev) muddat : har oyda, 2022-yil 1-iyulga qadar 2. “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalari tibbiyot xodi �� lari faoliyati samaradorligini baholab borish. masʼullar : Sirdaryo viloyati tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari muddat : har oyda, 2022-yil 1-iyulga qadar 3. Eksperiment natijasini atroflicha tahlil qilib, uni takomillashtirish va respublikaning boshqa hududlariga bosqichma-bosqich joriy etish boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov) muddat : 2022-yil 1-iyul 3. Eksperiment natijasini umumlashtirib borish, uni takomillashtirish boʻyicha takliflar kiritish. masʼullar : Sirdaryo viloyati tibbiyot boshqarmasi (R. Yuldashev) muddat : har chorakda, 2022-yil 1-iyulga qadar 3. “Toʻgʻri ovqatlanish va sogʻlom turmush tarzi” xonalarida profilaktik tadbirlardan oʻtgan aholining takliflarini umumlashtirish. masʼullar : Sirdaryo viloyatining tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari muddat : doimiy, 2022-yil 1-iyulga qadar 5. Oziq-ovqat mahsulotlarining inson sogʻligʻi uchun foyda yoki zararli ekanligini hisobga olgan holda ularni tamgʻalash tizimini joriy etish. 1. Oziq-ovqat mahsulotlarining inson sogʻligʻi uchun foyda yoki zararli ekanligini hisobga olgan holda ularni tamgʻalash belgilarini ishlab chiqish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Yusupaliyev), “Oʻzstandart” agentligi (D. Sattarov), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi (kelishuv asosida) muddat : 2021-yil 1-fevral 2. Tamgʻalash belgilarini hisobga olgan holda JSSTning tavsiyalari asosida oziq-ovqat mahsulotlari tarkibida tuz, qand va yogʻ miqdori inson sogʻligʻi uchun xavfsiz yoki zararli ekanligini belgilovchi meʼyorlarni ishlab chiqish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Yusupaliyev), JSSTning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi (kelishuv asosida) muddat : 2021-yil 1-mart 1. “Nazorat xaridi” orqali aniqlangan oziq-ovqat mahsulotlarini tamgʻalash qoidalariga rioya etmaydigan ishlab chiqaruvchilar toʻgʻrisida keng jamoatchilik eʼtiboriga yetkazish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining hududiy boshqarmalari muddat : doimiy ravishda 1. Oziq-ovqat mahsulotlarini tamgʻalash qoidalariga rioya etilishini “nazorat xaridi” orqali oʻrganib borish. masʼullar : Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining tuman (shahar) boʻlimlari, Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi (Sh. Sharaxmetov) muddat : doimiy ravishda
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2020-yil 10-noyabr,
PQ-4887-son
Президента Республики Узбекистан
Постановление
Программа мер
ИНДИКАТОРЫ
ПЕРЕЧЕНЬ
ПЕРЕЧЕНЬ
План действий
О дополнительных мерах по обеспечению здорового питания населения
[Извлечение]
В нормативно-правовых актах, принятых по реформированию сфер здравоохранения и физической культуры и спорта в республике, наряду с совершенствованием данных систем придается значение формированию среди населения здорового образа жизни как одному из важных направлений государственной политики в этих сферах.
В частности, утверждены и обращены к исполнению концепции развития системы здравоохранения, физической культуры и спорта до 2025 года, по профилактике неинфекционных заболеваний, поддержке здорового образа жизни и повышению уровня физической активности населения Республики Узбекистан до 2022 года, а также меры по широкому внедрению здорового образа жизни и дальнейшему развитию массового спорта.
По данным Всемирной организации здравоохранения, несоблюдение норм и правил физической активности и питания, сверхнормативное употребление блюд и сладостей с повышенным содержанием соли, сахара и жиров, а также недостаточное употребление витаминов и минералов являются причиной отставания молодежи в росте и умственном развитии, прогрессирования у взрослых сердечно-сосудистых, эндокринных, злокачественных опухолевых и ряда других заболеваний, приводящих к преждевременной смерти человека.
Вместе с тем уроки, извлеченные из последствий коронавирусной пандемии, показали неразрывную связь тяжести заболеваний и значительной части летальных исходов с сопутствующими заболеваниями, вызванными неправильным образом жизни.
В целях дальнейшего укрепления государственной политики по обеспечению здорового питания и физической активности населения, дальнейшего повышения эффективности работы по профилактике неинфекционных заболеваний, а также формирования у каждого гражданина культуры здорового питания и физической активности:
1. Установить такой порядок обеспечения здоровья населения, в соответствии с которым:
а) начиная с 1 июня 2021 года обеспечиваются бесплатно:
микронутриентными порошками — дети в возрасте 6 — 23 месяцев в целях обогащения пищи, приготовленной для них в домашних условиях;
витамином «А» — дети в возрасте от 6 месяцев до 5 лет;
специальными препаратами для профилактики гельминтоза — дети в возрасте 2 — 10 лет;
б) начиная с 1 июля 2022 года обеспечиваются бесплатно:
препаратами йода — беременные женщины и кормящие матери, а также дети в возрасте 3 — 15 лет;
препаратами железа и фолиевой кислоты — женщины фертильного возраста до 35 лет;
в) начиная с 1 апреля 2021 года, наряду с пшеничной мукой первого сорта, реализация на территории республики пшеничной муки высшего сорта разрешается, при условии ее обогащения микронутриентами.
3. В целях обеспечения оптимального развития и роста детей в период до 5 лет поэтапно внедрить в срок до 1 января 2022 года универсально-прогрессивную модель патронажа, предусматривающую:
закрепление отдельной патронажной медицинской сестры за беременными женщинами и женщинами в послеродовом периоде, а также семьями, имеющими детей в возрасте до 5 лет, в рамках действующих штатов;
выявление данной патронажной медицинской сестрой категорий населения с удовлетворительным общим состоянием, а также находящихся в группе риска, с регулярным наблюдением за их общим состоянием здоровья на основе дифференцированного подхода;
ведение непосредственного наблюдения на основе единых критериев за всеми беременными женщинами и женщинами в послеродовом периоде с удовлетворительным общим состоянием, а также семьями, имеющими детей в возрасте до 5 лет;
оказание расширенной помощи на основе индивидуального плана беременным женщинам и женщинам в послеродовом периоде, а также семьям, имеющим детей в возрасте до 5 лет, находящимся в состоянии психологической депрессии, имеющим трудности в обеспечении здоровой атмосферы для правильного питания и развития детей.
4. Создать с 1 января 2021 года в районных (городских) центральных многопрофильных поликлиниках Сырдарьинской области в порядке эксперимента «Кабинеты правильного питания и здорового образа жизни», укомплектованные врачами и средними медицинскими работниками, прошедшими специальную подготовку по правильному питанию и ведению здорового образа жизни.
Определить, что «Кабинеты правильного питания и здорового образа жизни»:
проводят профилактические мероприятия по вопросам правильного питания, здорового образа жизни и физической активности среди населения в индивидуальном порядке;
оснащаются необходимыми материально-техническими средствами за счет средств, выделенных Министерству здравоохранения из республиканского бюджета;
формируются за счет пересмотра штатов районных (городских) подразделений Центра поддержки здорового образа жизни и повышения физической активности населения (далее — Центр).
Министерству здравоохранения (Э.И. Баситханова) совместно с Министерством финансов (Ж.И. Абруев) в срок до 1 июля 2022 года провести критический анализ результатов эксперимента и внести в Кабинет Министров предложение по его поэтапному распространению на всей территории республики.
5. Уполномочить Центр, Республиканский центр повышения квалификации и специализации средних медицинских и фармацевтических работников, а также медицинские высшие образовательные учреждения организовывать курсы переподготовки по диетологии для медицинских работников учреждений первичной медико-санитарной помощи, а также курсы подготовки консультантов по питанию для населения.
6. Возложить на Научно-исследовательский институт санитарии, гигиены и профессиональных заболеваний дополнительные задачи по подготовке санитарных правил и норм, разработке учебных программ и проведению научных исследований о расширении основных видов сырья здоровых и безопасных пищевых продуктов, обогащению пищевых продуктов микронутриентами, здоровому и диетическому питанию исходя из возраста, пола, физиологического состояния, профессии и заболеваемости населения, а также по вопросам медицинской профилактики.
Научно-исследовательскому институту (У.Х. Адилов):
на основе рекомендаций Всемирной организации здравоохранения в срок до 1 февраля 2021 года разработать учебные программы по подготовке специалистов-диетологов и консультантов по питанию;
совместно с Научно-исследовательским институтом физической культуры и спорта при Узбекском государственном университете физической культуры и спорта в срок до 1 мая 2021 года разработать рекомендуемую среднюю ежедневную норму питания и комплекс физических упражнений для групп населения по возрасту, полу, физиологическому состоянию и профессиям.
7. Центру (Б.Т. Одилова) наладить практику ведения пропагандистской работы путем размещения видеороликов в средствах массовой информации и социальных сетях, а также распространения раздаточных материалов в форме инфографики среди населения с привлечением известных представителей культуры и спортсменов. При этом уделить особое внимание освещению тем о негативном влиянии неправильного питания и малоподвижного образа жизни на здоровье человека, а также полезных свойствах фруктов и овощей в профилактике и лечении возникающих в результате этого заболеваний и их осложнений, пользе, которую приносят здоровью человека регулярные занятия физической культурой и массовым спортом.
Министерству молодежной политики и спорта (А.И. Икрамов), Министерству культуры (О.А. Назарбеков) оказывать непосредственное содействие Центру в системной реализации мер, предусмотренных настоящим пунктом.
8. Министерству финансов (Т.А. Ишметов, Ж.И. Абруев) начиная с 2021 года выделять средства из Государственного бюджета для финансирования широкомасштабной пропагандистской работы о правильном питании и ведении здорового образа жизни, включая подготовку раздаточного материала для населения и медицинских работников, а также выступления в средствах массовой информации и социальных сетях на основе обоснованных расчетов Министерства здравоохранения.
Министерству инновационного развития (И.Ю. Абдурахмонов) обеспечить формирование на конкурсной основе научных проектов, направленных на решение проблем в профилактике неинфекционных заболеваний, в частности в вопросах здорового питания в соответствии с требованиями государственного заказа на научно-исследовательские работы.
9. Установить, что начиная с 2021/2022 учебного года:
в дошкольных образовательных организациях проводятся занятия «Основы личной гигиены и физического воспитания»;
в средних общеобразовательных учреждениях республики в программы предметов «Воспитание» и «Окружающий нас мир» для учащихся 1 — 4-х классов, а также предмета «Биология» для старших классов включаются темы «Уроки здоровья» по формированию навыков правильного питания и здорового образа жизни с пересмотром учебных занятий;
в академических лицеях, профессиональных и высших образовательных учреждениях в рамках предмета «Физическое воспитание» проводятся занятия по формированию здорового образа жизни;
налаживается подготовка в медицинских техникумах по специальностям валеолог, диетолог и нутрициолог, а также подготовка по специальностям магистратуры (интернатуры, клинической ординатуры) нутрициолог и диетолог на основе годичной учебной программы;
во всех направлениях образования бакалавриата, клинической ординатуры и магистратуры медицинских высших образовательных учреждений, а также медицинских колледжей и техникумов общественного здоровья имени Абу Али ибн Сино отдельным циклом вводится преподавание тем о правильном питании;
в программы предметов курсов повышения квалификации и переподготовки врачей всех специальностей, а также средних медицинских работников включаются темы «Критерии здорового образа жизни и правильного питания».
Министерству здравоохранения (А.Ш. Иноятов) совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами в трехмесячный срок разработать учебные занятия, предусмотренные настоящим пунктом, на основе рекомендаций Всемирной организации здравоохранения.
10. Министерству здравоохранения (А.Ш. Иноятов) и Министерству физической культуры и спорта (Р.С. Ирматов):
а) в трехмесячный срок разработать и внести на утверждение в Кабинет Министров следующие программы с конкретным указанием мест проведения занятий по повышению квалификации и семинаров, а также источников их финансирования, включающие:
проведение специальной подготовки по валеологии с углубленным обучением диетологии врачей и средних медицинских работников, ведущих деятельность в учреждениях первичной медико-санитарной помощи, в том числе многопрофильных и семейных поликлиниках, семейных врачебных пунктах;
обучение семейных врачей и средних медицинских работников предоставлению консультаций взрослому населению по профилактике неинфекционных заболеваний на основе рекомендаций Всемирной организации здравоохранения;
проведение семинаров по формированию у работников государственных органов и организаций, а также представителей декретированных групп навыков правильного питания, здорового образа жизни и санитарной гигиены за счет их внебюджетных средств;
проведение марафонов и спортивных соревнований на «Дорожках здоровья» по пешей ходьбе и езде на велосипеде с привлечением работников государственных органов и организаций;
б) в срок до 1 октября 2021 года переутвердить стандарты диагностики (лечения) и клинические протоколы (пособия) по неинфекционным заболеваниям на основе рекомендаций о правильном питании и ведении здорового образа жизни Всемирной организации здравоохранения;
в) в срок до 1 января 2022 года разработать и опубликовать на своем официальном веб-сайте «профиль здоровья населения» по неинфекционным заболеваниям в разрезе махаллей. При этом предусмотреть охват таких показателей, как характеристика питания населения, индекс массы тела, зависимость от алкогольных напитков и табака, артериальное давление, содержание сахара и уровень холестерина в крови.
11. Определить, что внедрение маркирования пищевых продуктов знаками, указывающими безопасность или вред для здоровья человека количество соли, сахара и жиров, содержащихся в их составе, осуществляется в два этапа в следующем порядке:
а) начиная с 1 июля 2021 года:
маркировка пищевых продуктов проводится в добровольном порядке;
реклама пищевых продуктов, маркированных знаком безопасности, распространяется (размещается) по льготным тарифам;
не допускается реализация в образовательных, спортивных и медицинских учреждениях пищевых продуктов, не маркированных знаком безопасности, реализация данных продуктов расценивается как нарушение правил торговли;
б) начиная с 1 января 2025 года пищевые продукты, ввозимые на территорию республики, а также производимые в республике для реализации, в обязательном порядке маркируются знаками, указывающими их безопасность или вред для здоровья человека.
При этом определение безопасности или вреда пищевых продуктов для здоровья человека осуществляется государственными органами санитарного надзора с учетом содержания в их составе соли, сахара и жиров.
12. Утвердить:
Программу мер по формированию у населения образа жизни здорового питания в 2020 — 2025 годах согласно приложению № 1 ;
Индикаторы определения эффективности реализации Программы мер по формированию у населения образа жизни здорового питания в 2020 — 2025 годах согласно приложению № 2 ;
Перечень международных стандартов в сфере пищевой промышленности, принимаемых в 2021 — 2023 годах, согласно приложению № 3 ;
Перечень санитарных правил и норм в сфере продовольственной безопасности, пересматриваемых в 2021 — 2023 годах, согласно приложению № 4 ;
План действий по организации эффективного исполнения отдельных пунктов настоящего постановления согласно приложению № 5 .
14. Министерству здравоохранения, Агентству информации и массовых коммуникаций и Национальной телерадиокомпании Узбекистана:
совместно с Комитетом по развитию конкуренции и защите прав потребителей и Агентством «Узстандарт» начиная с 1 января 2021 года обеспечить регулярную трансляцию телевизионной передачи «Контроль качества», объективно изучающую соответствие показателей качества и безопасности пищевых продуктов национальным стандартам и нормам, а также достоверность информации на упаковке продуктов;
совместно с Министерством сельского хозяйства, Комитетом по развитию конкуренции и защите прав потребителей, Агентством «Узстандарт» и другими заинтересованными организациями начиная с 2021 года наладить ежегодное проведение в ноябре месяце мероприятия «Неделя качества пищевых продуктов».
15. Приложение № 1 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 29 июня 2018 года № ПП-3818 «О мерах по дальнейшему упорядочению внешнеэкономической деятельности и совершенствованию системы таможенно-тарифного регулирования Республики Узбекистан» дополнить позицией «2106 90 980 3» следующего содержания:
« 2106909803 Микронутриенты для обогащения муки 0 ».
16. Министерству здравоохранения в месячный срок внести в Кабинет Министров предложения об изменениях и дополнениях в законодательство, вытекающих из настоящего постановления.
17. Возложить на министра здравоохранения А.М. Хаджибаева, заместителя министра Э.И. Баситханову, начальника Службы санитарно-эпидемиологического благополучия и общественного здоровья Б.К. Юсупалиева и директора Центра Б.Т. Одилова персональную ответственность за эффективную организацию исполнения настоящего постановления.
Ежеквартальное обсуждение исполнения настоящего постановления, координацию и контроль за деятельностью ответственных министерств и ведомств возложить на первого заместителя советника Президента Республики Узбекистан Л.Н. Туйчиева.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 1 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 10 ноября 2020 года № ПП-4887
по формированию у населения образа жизни здорового питания в 2020 — 2025 годах
№ Наименование мероприятий Сроки исполнения Объем средств Источники финансирования Ответственные за исполнение Механизм исполнения I. Совершенствование нормативно-правовой базы и имплементация международных норм и стандартов 1. Изменение рецептуры готовой продовольственной продукции и полуфабрикатов, а также уменьшение потребления соли населением путем приготовления в лечебных и образовательных учреждениях, на рабочих местах пищи с малым количеством натрия. 2021 — 2025 годы — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев) , Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) , Представительство ВОЗ в Узбекистане (по согласованию) Программа мер 2. Координация действующих санитарных правил и норм качества и безопасности продовольственной продукции, а также государственных стандартов и технических регламентов к рекомендациям Продовольственной и сельскохозяйственной организации ООН и Всемирной организации здравоохранения (далее — ВОЗ), а также нормам Кодекса Алиментариус. 2021 — 2023 годы — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) , Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев) , Министерство экономического развития и сокращения бедности (А. Ортиков) , Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Государственные стандарты, технические регламенты, санитарные правила и нормы 3. Разработка порядка осуществления контрольной закупки товаров народного потребления в пунктах розничной торговли и проведения экспертизы (лабораторных испытаний) товаров (работ, услуг). Ноябрь 2020 года — — Антимонопольный комитет (Н. Шарипов) , Представитель по защите прав и законных интересов прав субъектов предпринимательства (Д. Касимов) Проект нормативно-правового акта 4. Внесение проекта Закона «О рекламе» в новой ре����акции в Законодательную палату Олий Мажлиса. Декабрь 2020 года — — Кабинет Министров, Антимонопольный комитет (Н. Шарипов) Проект закона 5. Утверждение государственного стандарта и технического регламента по обогащению пшеничной муки высшего сорта витаминами и микронутриентами и внесение изменений в государственную программу по обогащению муки. Также установление порядка разрешения на импорт муки при условии обогащения ее микронутриентами. Январь 2021 года — — Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) , Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , АК «Уздонмахсулот» (Ф. Пулатов) , представительства ВОЗ и ЮНИСЕФ в Узбекистане ( по согласованию ) Государственные стандарты, технические регламенты 6. Совершенствование деятельности Научно-исследовательского института санитарии, гигиены и профессиональных заболеваний, включая привлечение высококвалифицированных кадров с научным потенциалом, создание научно-исследовательских лабораторий, вивариев и новой клиникипо здоровому питанию. Январь 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Служба санитарно-эпидемиологического благополучия и общественного здоровья (Б. Юсупалиев) Решения исполнителей, при необходимости — проект нормативно-правового акта 7. Пересмотр государственных и ведомственных форм статистических отчетов, предоставляющих возможность наблюдения индикаторов неинфекционных заболеваний и проблем при питании женщин репродуктивного возраста, беременных и детей. I квартал 2021 года — — Государственный комитет по статистике (Б. Бегалов) , Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Министерство экономического развития и сокращения бедности (А. Ортиков) Статистические отчеты 8. Разработка на основе рекомендаций ВОЗ норм, определяющих безопасное или вредное для здоровья человека количество соли, сахара и жиров в составе продовольственной продукции. 1 марта 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров), представительства ВОЗ и ЮНИСЕФ в Узбекистане (по согласованию) Технический регламент, санитарные нормы и правила 9. Внесение изменений и дополнений в «Общий технический регламент о безопасности пищевой продукции в части ее маркировки» по маркировке с учетом полезности или вредности для здоровья человека количества соли, сахара и жиров в составе продовольственной продукции отечественного производства и ввозимой для реализации на территории республики. 1 марта 2021 года — — Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров ), Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Министерство экономического развития и сокращения бедности (А. Ортиков) , представительства ВОЗ и ЮНИСЕФ в Узбекистане (по согласованию) Проект нормативно-правового акта 10. Совершенствование внедренных государственных стандартов и технических регламентов по обогащению продовольственной продукции йодом в целях проведения массовой профилактики йододефицита среди населения. II квартал 2021 года — — Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров ), Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , представительства ЮНИСЕФ и ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Государственные стандарты и технические регламенты 11. Регулирование на основе рекомендаций ВОЗ маркетинга продовольственной продукции и напитков, предназначенных для детей. III квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Антимонопольный комитет (Н. Шарипов) , Представительство ЮНИСЕФ в Узбекистане ( по согласованию ) Решение исполнителей 12. Совершенствование системы производства и регистрации биологически активных добавок. I квартал 2022 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров ) Решение исполнителей 13. Регулирование маркетинга в области цифровой и розничной торговли продовольственной продукцией с превышающим установленные нормы содержанием соли, сахара и жиров, а также сильно газированных, подкрашенных, сладких и энергетических напитков для детей и подростков. II квартал 2022 года — — Министерство здравоохранения, (А. Хаджибаев) , Антимонопольный комитет (Н. Шарипов) , Торгово-промышленная палата (А. Икрамов), Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Проект нормативно-правового акта 14. Разработка программы поддержки производителей здоровой продукции с содержанием соли, сахара и жиров в рамках безопасных для здоровья человека норм. III квартал 2022 года — — Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев) , Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента Решение исполнителей, при необходимости — проект нормативно-правового акта II. Повышение эффективности профилактических мероприятий по снижению факторов, способствующих возникновению болезней, связанных с неправильным питанием 15. Пропаганда «программы пяти ключей» по обеспечению безопасного питания ВОЗ. 2020 — 2025 годы — — Министерство здравоохранения (А. Иноятов), Министерство занятости и сокращения бедности (Б. Мусаев), Министерство молодежной политики и спорта (А. Икрамов) , Агентство по делам молодежи (А. Сагдуллаев) , Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Практические меры 16. Подготовка и передача в эфир на системной основе цикла передач «Соглом овкатланайлик» («Правильно питаемся») по формированию здорового образа жизни интерактивным методом для родителей и детей. Начиная с января 2021 года, постоянно — — НТРК (А. Хаджаев) , Министерство здравоохранения (А. Иноятов), Министерство молодежной политики и спорта (А. Икрамов), негосударственные телекомпании (по согласованию) Телепередача 17. Разработка оптимальных норм питания для разных по возрасту, полу, физиологическому состоянию и пр�фессиям групп насе�ения. 1 марта 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , представительства ЮНИСЕФ и ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Решения исполнителей 18. Принятие государственной программы по бесплатному обеспечению населения витаминами и минералами, предусмотренными в пункте 1 постановления. 15 февраля 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Министерство финансов (Т. Ишметов) , представительства ЮНИСЕФ и ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Постановление Правительства 19. Бесплатное обеспечение: микронутриентым порошком — детей в возрасте 6 — 23 месяцев с целью обогащения пищи, приготовленной в домашних условиях; витамином «А» — детей в возрасте от 6 месяцев до 5 лет; специальными препаратами по профилактике гельминтоза – детей в возрасте 2 — 10 лет; препаратами йода – беременных женщин, кормящих женщин, а также детей в возрасте 3 — 15 лет; препаратами железа и фолиевой кислотой – женщин фертильного возраста до 35 лет. При этом обеспечение беременных женщин и кормящих матерей до 35 лет — на основе отдельного норматива. Начиная с 1 июня 2021 года, постоянно Начиная с 1 июля 2022 года, постоянно На основе расчетов Бюджетные средства, гранты Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Министерство дошкольного образования (А. Шин) , Министерство народного образования (Ш. Шерматов), Министерство финансов (Т. Ишметов), Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента, представительства ЮНИСЕФ и ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Практические меры 20. Разработка норм профилактического питания для работающих в неблагоприятных условиях труда. II квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Министерство занятости и трудовых отношений (Н. Хусанов) Решения исполнителей 21. Пересмотр нормы питания и меню, предназначенных для больных в медицинских учреждениях, в том числе диетической пищи. II квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) , Министерство финансов (Т. Ишметов) Решения исполнителей 22. Совершенствование системы здорового и безопасного питания учащихся средних общеобразовательных школ. В частности, приведение школьных столовых в соответствие с санитарными правилами, нормативными требованиями гигиены, налаживание качества и контроля безопасности пищи. II квартал 2021 года — — Министерство народного образования (Ш. Шерматов ), Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев) Нормативно-правовой акт 23. Разработка рекомендаций по организации здорового питания для специалистов, занятых в области общего питания, производства и переработки продовольственной продукции. III квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Торгово-промышленная палата (А. Икрамов), Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Пропагандистские материалы 24. Пересмотр стандартов лабораторных тестовых испытаний по раннему выявлению болезней, связанных с неправильным питанием. Обеспечение лабораторий многопрофильных центральных поликлиник Республики Каракалпакстан, областей, районов (городов) необходимым оборудованием, расходными материалами и реактивами на основе стандартов лабораторных тестовых испытаний. III квартал 2021 года 2021-2022 годы На основе расчетов Бюджетные средства, выделенные Министерству здравоохранения, средства местных бюджетов, гранты Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента Практические меры 25. Переутверждение стандартов диагностики и лечения неинфекционных заболеваний, а также клинических пособий и протоколов на основе рекомендаций ВОЗ по здоровому питанию и ведению здорового образа жизни. III квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство физической культуры и спорта (Д. Набиев) , Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Стандарты лечения и диагностики, а также клинические протоколы 26. Создание системы консультации беременных женщин и родителей детей в возрасте до 5 лет по вопросам питания путем разработки универсальной прогрессивной модели патронажа по республике. Январь —декабрь 2021 года 1 млн долл. США Средства ЮНИСЕФ ( по согласованию ) Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Представительство ЮНИСЕФ в Узбекистане ( по согласованию ) Внедрение в практику универсальной прогрессивной модели 27. Разработка научно обоснованной рецептуры продуктов питания и напитков для населения, в частности детей, на основе отечественной плодоовощной продукции и другого сырья. II квартал 2022 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство инновационного развития (И. Абдурахмонов) , Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) Разработка рецептур III. Подготовка, повышение квалификации кадров по направлениям гигиены питания, нутрициологии, диетологии, поддержка научных исследований в сфере формирования здорового питания 28. Обучение медицинских работников учреждений первичной медико-санитарной помощи по рекомендациям ВОЗ по самоуходу и контролю за своим здоровьем больных с неинфекционными заболеваниями. 2021 — 2025 годы — — Министерство здравоохранения (А. Иноятов), Министерство молодежной политики и спорта (А. Икрамов) , Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Практические меры 29. Повышение квалификации врачей и медицинских сестер по программе «Первые 1 000 дней» ВОЗ по здоровому питанию беременных, кормящих матерей и детей в возрасте до 2 лет. 2021 — 2025 годы — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Практические меры 30. Выявление в учреждениях первичной медико-санитарной помощи у граждан в возрасте 40 лет и старше факторов риска неинфекционных заболеванийна основе рекомендаций ВОЗ. 2021 — 2025 годы — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Практические меры 31. Изучение метаболомики населения республики в случаях, связанных с образом жизни, питанием и сопутствующими заболеваниями, путем анализа широкого спектра данных. 2021-2022 годы На основе расчетов Средства, выделяемые по итогам конкурса Министерство инновационного развития (И. Абдурахмонов) , Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство физической культуры и спорта (Д. Набиев) , научно-исследовательские институты Научно-исследовательские работы 32. Пересмотр учебных программ в системе медицинского образования по питанию женщин и детей. Включение в программы по подготовке семейных врачей, педиатров, детских узких специалистов, акушеров-гинекологов, диетологов и нутрициологов тем правильного питания женщин репродуктивного возраста, беременных, детей и подростков. Начиная с 2020/2021 учебного года 50 тысяч долл. США Средства ЮНИСЕФ (по согласованию) Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство высшего и среднего специального образования (И. Маджидов), Представительство ЮНИСЕФ в Узбекистане ( по согласованию ) Учебные программы 33. Системное проведение в государственных учреждениях и организациях семинаров по правильному питанию с привлечением специалиста-диетолога. Начиная с 2021 года, постоянно — Внебюджетные средства исполнителей Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), государственные учреждения и организации Семинары 34. Организация и системное проведение специальных курсов по формированию навыков здорового образа жизни, санитарии и гигиены для представителей декретированного контингента. Начиная с 2021 года, постоянно — Средства исполнителей Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), учреждения и организации Семинары 35. Пересмотр додипломных, последипломных программ и программ повышения квалификации по подготовке специалистов по нутрициологии и диетологии. I квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство высшего и среднего специального образования (И. Маджидов), Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Учебные программы 36. Пересмотр учебных программ в высших образовательных учреждениях с точки зрения качества и стандарта по направлениям «Пищевая технология», «Технология производства и переработки продуктов питания», «Пищевая безопасность», «Агробиотехнология», «Биотехнология в плодо-овощеводстве», «Экологическая безопасность в сельском хозяйстве», «Традиционная и инновационная технология и сертификация производства, хранения и переработки животноводческой продукции», «Технология хранения и первичной обработки сельскохозяйственной продукции». II квартал 2021 года — — Министерство высшего и среднего специального образования (И. Маджидов) , Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев) , Государственный комитет ветеринарии и развития животноводства (Б. Норкобилов) , Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), соответствующие министерства и ведомства Учебные программы 37. Реализация исследовательской программы глобальной проверки по употреблению табачной продукции среди молодежи (GYTS). Апрель 2021 года 10 тыс. долл. США Средства ВОЗ (по согласованию) Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство народного образования (Ш. Шерматов), Министерство физической культуры и спорта (Д. Набиев) , Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Практические меры 38. Реализация мультииндикаторной исследовательской программы ЮНИСЕФ «MICS» по оценке состояния детей и женщин. Сентябрь 2021 года 295,0 тыс. долл. США 700,0тыс. долл. США Внебюджетные средства исполнителей Средства ЮНИСЕФ ( по согласованию ) Государственный комитет по статистике (Б. Бегалов), Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Представительство ЮНИСЕФ в Узбекистане ( по согласованию ) Практические меры 39. Реализация один раз в 5 лет Программы европейской инициативы по эпидемиологическому контролю ожирения у детей (COSI). Первоначально в 2021/2022 учебном году 20 тыс. долл. США Средства ВОЗ (по согласованию) Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство народного образования (Ш. Шерматов), Министерство туризма и спорта (А. Каримов), Представительство ВОЗ в Узбекистане (по согласованию) Практические меры 40. Проведение каждые 5 лет среди населения Узбекистана на основе рекомендаций и методик ВОЗ и ЮНИСЕФ исследований, предусматривающих: изучение анемии, йододефицита, дефицита фолиевой кислоты и витамина А; изучение уровня правильного и здорового питания среди беременных и детей в возрасте до 5 лет; изучение уровня потребления населением соли; изучение уровня и причин распространения факторов риска неинфекционных заболеваний. Начиная с 2022 года На основе расчетов Гранты, средства Государственного бюджета Министерство здравоохранения (А. Иноятов), Министерство молодежной политики и спорта (А. Икрамов), Министерство экономики и финансов (Ш. Кудбиев) , представительства ВОЗ и ЮНИСЕФ в Узбекистане ( по согласованию ) Практические меры IV. Обеспече?ие безопасности продовольственной продукции, производимой и ввозимой на территорию республики в целях ее реализации 41. Принятие мер по снижению количества насыщенных жировых кислот и их обмену на ненасыщенные жировые кислоты, трансжиров — на ненасыщенные жиры в составе продовольственной продукции, а также снижению содержания свободного сахара в продуктах питания и напитках. 2021 — 2025 годы — — Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев) , Министерство экономического развития и сокращения бедности (А. Ортиков) , Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) Государственные стандарты и технические регламенты 42. Совершенствование биотехнологических процессов по переработке сельскохозяйственной продукции, в том числе разработка новых видов продовольственной продукции с помощью ферментных препаратов и биологически активных веществ. 2021 — 2025 годы На основе расчетов Гранты, средства исполнителей Министерство сельског� хозяйства (Ж. Ходжаев), Академия наук (Б. Юлдашев) , Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) , Министерство инновационного развития (И. Абдурахмонов) Научные исследования 43. Налаживание на предприятиях производства продовольственной продукции на основе вновь принимаемых государственных стандартов и технических регламентов, определяющих показатели безопасности продукции. 2021 — 2025 годы — — Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев), Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) , Торгово-промышленная палата (А. Икрамов) Практические меры 44. Поэтапное внедрение на предприятиях пищевой промышленности и участвующих в производственной цепочке международных стандартов на основе принципов анализа рисков и критических контрольных точек ( HACCP ). 2021 — 2025 годы — — Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев), Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) , Торгово-промышленная палата (А. Икрамов) Программа мер 45. Осуществление контроля за отсутствием промышленных трансжиров, в том числе технического пальмового масла в составе импортной и отечественной продовольственной продукции. 2021 — 2025 годы — — Комитет санитарно-эпидемиологического благополучия и общественного здоровья при Министерстве здравоохранения (Б. Юсупалиев) , Комитет по развитию конкуренции и защите прав потребителей (Ш. Шарахметов), Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев), Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) Практические меры 46. Ежегодное проведение IQ-тестов среди учащихся школ с целью изучения их умственного развития и обобщение результатов тестов на республиканском уровне. Начиная с 2021/2022 учебного года — — Министерство народного образования (Ш. Шерматов) , Агентство по развитию Президентских, творческих и специализированных школ (Х. Умарова) Практические меры 47. Приведение данных, указываемых на упаковках продовольственной продукции, в соответствие с международными стандартами и общими принципам Кодекса Алиментариуса. II квартал 2021 года — — Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) , Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Технические регламенты 48. Разработка «Общего технического регламента о безопасности продовольственной продукции», определяющего общие требования безопасности к продовольственной продукции. II квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев), Государственный комитет ветеринарии и развития животноводства (Б. Норкобилов) , Государственная инспекция по карантину растений (И. Эргашев) , Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) Проект нормативно-правового акта 49. Ограничение использования трансжиров, в том числе пальмового и кокосового масла, при производстве продуктов питания, в соответствии с рекомендациями ВОЗ. II квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев), Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров), Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Технический регламент, санитарные нормы и правила 50. Внесение в Кабинет Министров предложения по внедрению системы государственной регистрации продовольственной продукции на основе передового зарубежного опыта. III квартал 2021 года — — Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров), Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев), Государственный комитет ветеринарии и развития животноводства (Б. Норкобилов) , Государственная инспекция по карантину растений (И. Эргашев) Аналитические данные, при необходимости – проект нормативно-правового акта 51. Организация специальных курсов повышения квалификации по темам здорового питания для поваров и их помощников, работающих в столовых образовательных учреждений. III квартал 2021 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство дошкольного образования (А. Шин) , Министерство народного образования ( Ш. Шерматов) , Министерство высшего и среднего специального образования (И. Маджидов ), Ассоциация поваров Узбекистана Учебные курсы V. Внедрение информационно-коммуникационных технологий в сферу организации здорового питания 52. Усиление пропагандистских работ по разъяснению преимущества грудного вскармливания в соответствии с требованиями Закона Республики Узбекистан «О поддержке грудного вскармливания и требованиях к продуктам питания для младенцев и детей раннего возраста». 2020 — 2025 годы — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство по поддержке махалли и семьи (Р. Маматов), Агентство «УзА» (А. Кучимов), НТРК (А. Хаджаев), негосударственные телекомпании (по согласованию) Практические меры 53. Создание специальных каналов в социальных сетях по кратким консультациям по профилактике заболеваний, в том числе по здоров?му питанию, физической активности, отказу от употребления табачной и алкогольной продукции. IV квартал 2020 года — — Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Агентство информации и массовых коммуникаций (А. Ходжаев) Специальные каналы в социальных сетях 55. Формирование электронной базы открытых данных безопасной продовольственной продукции и ее производителей. III квартал 2021 года На основе расчетов Средства исполнителей, гранты Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство сельского хозяйства (Ж. Ходжаев), Агентство по защите прав потребителей (Э. Хайитметов), Агентство «Узстандарт» (Д. Саттаров) Электронная база данных 56. Создание в разрезе махаллей «Профиля здоровья населения» по неинфекционным заболеваниям. Проведение с населением, входящим в группу риска по неинфекционным заболеваниям, адресных профилактических мероприятий на основе «Профиля здоровья населения». 1 января 2022 года На основе расчетов Бюджетные средства, выделяемые Министерству здравоохранения, гранты Министерство здравоохранения (А. Хаджибаев), Министерство инновационного развития (И. Абдурахмонов) , Министерство по развитию информационных техно�огий и коммуникаций (Ш. Садиков) , Представительство ВОЗ в Узбекистане ( по согласованию ) Профиль здоровья населения
ПРИЛОЖЕНИЕ № 2 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 10 ноября 2020 года № ПП-4887
определения эффективности реализации Программы мер по формированию у населения образа жизни здорового питания в 2020 — 2025 годах
№ Показатели Источники информации 2019 год 2025 год Увеличение ожидаемой продолжительности жизни 1. Ожидаемая продолжительность жизни при рождении (оба пола) (в годах) Статистический показатель 75,1 76,4 2. Продолжительность жизни мужчин (в годах) Статистический показатель 72,8 74,1 3. Продолжительность жизни женщин (в годах) Статистический показатель 77,4 78,7 Поддержка здорового образа жизни, в том числе соблюдение принципов здорового питания и профилактика болезней 4. Заболеваемость анемией (на 100 тысяч человек) Ведомственная статистическая отчетность 5 278,8 4 587,8 5. Заболеваемость, обусловленная дефицитом йода (на 100 тыс яч человек) Ведомственная статистическая отчетность 902,2 760,5 6. Заболеваемость кишечными инфекциями (на 100 тысяч человек) Ведомственная статистическая отчетность 140,8 80,0 7. Суточное содержание соли, потребляемой населением (г) Исследования ЮНИСЕФ 15,1 (2017 г.) 10,5 8. Доля детей в возрасте до 5 лет с задержкой роста (%) Исследования ЮНИСЕФ 8,7 (2017 г.) 6,1 9. Доля детей в возрасте до 5 лет с недостаточным весом (%) Исследования ЮНИСЕФ 2,6 (2017 г.) 1,5 10. Доля детей в возрасте до 5 лет с избыточным весом (%) Исследования ЮНИСЕФ 4,6 (2017 г.) 4,0 11. Доля населения старшего возраста, имеющего избыточный вес (БВИ≥25 кг/м²) (%) Исследования STEPS 56,4 56,4 (остановка роста) 12. Доля населения с ожирением (БВИ≥30 кг/м²) (%) Исследования STEPS 23,5 23,5 (остановка роста) 13. Доля населения в возрасте 40 лет и старше с высоким фактором риска сердечно-сосудистых заболеваний (%) Исследования STEPS 20,2 20,2 (сохранение) 14. Доля сердечно-сосудистых заболеваний в причинах смерти населения в возрасте 30 — 69 лет (%) Государственная статистическая отчетность 52,8 43,0 15. Доля онкологических заболеваний в причинах смерти населения в возрасте 30 — 69 лет (%) Государственная статистическая отчетность 15,1 14,0 16. Доля сахарного диабета в причинах смерти населения в возрасте 30 — 69 лет (%) Государственная статистическая отчетность 5,7 5,0 17. Доля хронических заболеваний органов дыхания в причинах смерти населения в возрасте 30 — 69 лет (%) Государственная статистическая отчетность 1,1 0,9
ПРИЛОЖЕНИЕ № 3 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 10 ноября 2020 года № ПП-4887
международных стандартов в сфере пищевой промышленности, принимаемых в 2021 — 2023 годах
№ Вид продукции Количество стандартов Индекс стандарта в 2021 году — 39 стандартов 1. Переработанные фрукты и овощи (определение состава мышьяка, определение состава патулина, метод определения состава танина) 20 ISO 17239, ISO 8128-2, ISO 21803, ISO 3959, ISO 5500, ISO 6557-1, ISO 6557-2, ISO 6560, ISO 6636-2, ISO 6636-3, ISO 6637, ISO 7952, ISO 6661, ISO 6638-1, ISO 6638-2, ISO 5377, ISO 6664, ISO 6665, ISO 939, ISO 6477 2. Масложировая продукция (определение сложных и метиловых эфиров линоленовой кислоты, свободных и общих глицеринов и моно ди-триглицеридов в метиловых эфирах жирных кислот) 6 EN 14105, EN 14106, EN 14107, EN 14108, EN 14109, EN 14538 3. Молочные смеси для детей (определение витаминов Е и А, определение витамина Б-12, определение миоинозита, определение общего содержания йода) 5 ISO 20633, ISO 20635, ISO 20636, ISO 21446, ISO 23293 4. Обязательные программы безопасности пищевых продуктов (программы, необходимые для продовольственной безопасности, технические условия для хранения и транспортировки пищевых продуктов) 5 ISO/TS 22002-1, ISO/TS 22002-2, ISO/TS 22002-3, ISO/TS 22002-4, ISO/TS 22002-5 5. Обезжиренные продукты (определение остатков дитиокарбамата и тиурама дисульфида) 2 EN 12396-1, EN 12396-2 6. Продукты, доступные для потребления (продукты диетического питания) 1 EN 16814 в 2022 году — 51 стандарт 7. Определение состава добавок (определение сульфита, состава витамина А, нитрата, охратоксина А, токсина Т-2) 39 EN 1785, EN 1786, EN 1988-1, EN 1988-2, EN 12823-2, EN 15829, EN 15890, EN 12014-7, CWA 16255, CEN/TS 15634-5, EN 14177, EN 16857, EN 1377, EN 1378, EN 1379, EN 15911, EN 1376, CEN/TS 15634-3, CEN/TS 15634-4, EN 15634-2, EN 17251, EN 1164, CEN/TS 16233-1, CEN/TS 16233-2, CEN/TS 17303, CWA 16960, EN 16924, EN 16995, EN 14332, EN 16801, EN 16802, EN 17266, CEN/TS 17083, EN 16620, EN 17250, EN 16852, EN 15890, EN 16187, EN 16923 8. Уксус (анализ уксусных кислот 2H-NMR, C-IRMS) 5 EN 13188, EN 13189, EN 16466-1, EN 16466-2, EN 16466-3 9. Зерно и зерновая продукция (определение содержания охратоксина А, состава сырой клейковины, выявление скрытой зараженности насекомых) 4 ISO 16624, ISO 5530-3, ISO 7971-1, ISO 7305 10. Мясо и мясная продукция (определение общего содержания фосфора, метод определения нитрита, определение содержания глутаминовой кислоты — L-(+)) 2 ISO 4134, ISO 1442 11. Определение составных частей пищи и технические критерии (технические критерии для пищевых веществ) 1 ISO/TS 19657 в 2023 году — 68 стандартов 12. Соки фруктовые и овощные (определение уровня pH, определение содержания натрия, калия, кальция и магния, определение общей щелочности золы) 30 EN 1131, EN 1133, EN 1134, EN 1135, EN 1136, EN 1138, EN 1139, EN 1140, EN 1141, EN 1142, EN 12133, EN 12134, EN 12135, EN 12136, EN 12137, EN 12138, EN 12143, EN 12144, EN 12145, EN 12146, EN 12147, EN 12148, EN 12630, EN 12631, EN 12632, EN 12742, ENV 12140, ENV 12141, ENV 12142, ENV 13070 13. Переработанные пищевые продукты (сироп глюкозы, определение сухого вещества, определение содержания азота методом Кжелдахл, определение концентрации бензойной и сорбиновой кислот) 15 ISO 1741, ISO 1742, ISO 1838, ISO 1871, ISO 18787, ISO 13495, ISO 21983, ISO 22855, ISO 2295, ISO 24276, ISO 26642, ISO 6541, ISO 7304-2, ISO 6540, ISO 7002 14. Молоко и молочная продукция (метод спектрометрии атомной эмиссии, определение титрованной кислотности молочного жира) 8 ISO 15151, ISO 21422, ISO 21424, ISO 23291, ISO 8086, ISO 9874, ISO 5764, ISO 488 15. Молекулярный биомаркерный анализ (SSR-анализ подсолнечника, SSR-анализ кукурузы с помощью маркера) 6 ISO/TR 17622, ISO 16577, ISO 16578, ISO 20813, ISO/TR 17623, ISO/TS 16393 16. Методы анализа горизонтально-молекулярных биомаркеров (методы анализа для выявления геномодифицированных организмов, метод скрининга в реальном времени, основанный на PCR) 5 ISO/TS 21569-2, ISO/TS 21569-3, ISO/TS 21569-4, ISO/TS 21569-5, ISO/TS 21569-6 17. Жиры и масла животных и растений (определение состава стерола и станола, определение устойчивости к окислению) 3 ISO 23349, ISO 6463, ISO 18363-2 18. Крахмал (определение состава диоксида серы) 1 EN 1185
ПРИЛОЖЕНИЕ № 4 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 10 ноября 2020 года № ПП-4887
санитарных правил и норм в сфере продовольственной безопасности, пересматриваемых в 2021 — 2023 годах
№ Наименование направлений Количество СанПиН Из них: в 2021 году в 2022 году в 2023 году количество индекс количество индекс количество индекс 1. Нормы физиологических потребностей 11 2 № 0036-95, № 0097-00 4 № 0107-01, № 0126-01, № 0132-02, № 0135-03 5 № 0140-03, № 0333-16, № 0347-17, № 0348-17, № 0353-18 2. Правила, установленные для пищевых предприятий и производственного процесса 15 2 № 0048-95, № 0066-96 6 № 0084-98, № 0265-09, № 0281-09, № 0106-01, № 0290-11, № 0257-08 7 № 0301-12, № 0309-14, № 0308-14, № 0328-16, № 0344-17, № 0367-19, № 0369-19 3. Сырье и добавки пищевых продуктов 3 1 № 0070-97 1 № 0338-16 1 № 0366-19 4. Качество пищи 8 2 № 0060-96, № 0067-96 3 № 0085-98, № 0087-99, № 0093-99 3 № 0108-01, № 0200-06, № 0362-18 Всего 37 7 14 16
ПРИЛОЖЕНИЕ № 5 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 10 ноября 2020 года № ПП-4887
по организации эффективного исполнения отдельных пунктов постановления Президента Республики Узбекистан от 10 ноября 2020 года № ПП-4887 «О дополнительных мерах по обеспечению здорового питания населения»
№ Наименование мер Механизмы реализации На республиканском уровне На областном уровне На районном (городском) уровне 1. Обеспечение населения витаминами, минералами и лекарственными средствами, предусмотренными в пункте 1 постановления. 1. Разработка государственной программы по обеспечению населения витаминами, минералами и лекарственными средствами. Ответственные : Минздрав (А. Хаджибаев), Минфин (Т. Ишметов) Срок : 3 месяца 2. В целях финансирования государственной программы в следующем году предусмотрение необходимых средств в смете расходов республиканского бюджета. Ответственные : Минздрав (Ш. Шорахмедов), Минфин (Ж. Абруев) Срок : ежегодно до 1 апреля 1. Анализ и обобщение прогнозного показателя численности населения, охватываемого государственной программой. Ответственные : управления здравоохранения областей, областные управления статистики областей Срок : ежегодно до 1 февраля 1. Определение прогнозного показателя численности населения, охватываемого государственной программой в следующем году. Ответственные : районные (городские) медицинские объединения, отделы статистики районов (городов) Срок : ежегодно до 1 января 3. Формирование электронного реестра населения, охватываемого государственной программой. Ответственные : Минздрав (за разработку электронного реестра — А. Азизов, внесение в него контингента — А. Иноятов). Срок : 1 мая 2021 года 2. Анализ и ведение мониторинга здоровья населения, внесенного в электронный реестр. Ответственные : управления здравоохранения областей Срок : проведение анализа — ежегодно до 15 апреля, мониторинга — постоянно 2. Внесение в электронный реестр населения, охватываемого государственной программой. Ответственные : районные (городские) медицинские объединения Срок : первый этап — 15 марта 2021 года , в последующем — в течение дня выявления контингента населения 4. Централизованная закупка и доставка в регионы необходимых витаминов, минералов и лекарственных средств в соответствии с государственной программой. Ответственные : Минздрав (Ш. Шорахмедов) Срок : ежегодно до 1 июня 3. Осуществление контроля за доставкой в первичные медико-санитарные учреждения витаминов, минералов и лекарственных средств, закупаемых в соответствии с государственной программой, а также адресной доставкой данных препаратов до населения. Ответственные : управления здравоохранения областей, хокимияты областей, прокуратуры областей Срок : доставка — в течение 3 дней после поступления требования от районных (городских) медицинских объединений , осуществление контроля – постоянно 3. Непосредственная доставка населению витаминов, минералов и лекарственных средств, поставленных в регионы в соответствии с государственной программой. Ответственные : районные (городские) медицинские объединения Срок : в день выявления контингента населения 3. Полноценное внед �� ение до 1 января 2022 года универсально- прогрессивной модели патронажа в целях обеспечения оптимального развития и становления детей в период до 5 лет. 1. Разработка программы проведения специальной подготовки патронажных медицинских сестер по освоению универсально-прогрессивной модели на основе рекомендаций ЮНИСЕФ. Ответственные : Минздрав (А. Иноятов) Срок : 1 месяц 1. Проведениеотбора патронажных медицинских сестер для работы по данной модели. Ответственные : управления здравоохранения областей Срок : в течение 2021 года 1. Внесение предложений о кандидатах на должность патронажной медицинской сестры для работы по данной модели. Ответственные : районные (городские) медицинские объединения Срок : по итогам каждого квартала 2. Составление и реализация ведомственного плана по обучению медицинских сестер, пересмотрение нагрузки патронажных медицинских сестер. Ответственные : Минздрав (А. Иноятов) Срок : в течение 2021 года 2. Проведение специальной подготовки патронажных медицинских сестер по освоению данной модели. Ответственные : управления здравоохранения областей, центры повышения квалификации средних медицинских работников Срок : в течение 2021 года 2. Создание условий, необходимых для патронажных медицинских сестер, работающих по данной модели. Формирование реестра беременных женщин, женщин послеродового периода, а также семей с детьми в возрасте до 5 лет в разрезе регионов, регулярное наблюдение за данным контингентом на основе установленных норм. Ответственные : районные (городские) медицинские объединения Срок : в соответствии с ведомственным планом 4. Проведение «Сырдарьинского эксперимента» по реализации в индивидуальном порядке профилактических мероприятий по вопросам правильного питания, здорового образа жизни и физической активности населения. 1. Пересмотрение действующих штатных нормативов для организации «Кабинетов правильного питания и здорового образа жизни», а также разработка программ переподготовки по соответствующим направлениям. Ответственные : Минздрав (А. Иноятов) Срок : 1 января 2021 года 1. Переподготовка врачей и средних медицинских работников, осуществляющих деятельность в «Кабинетах правильного питания и здорового образа жизни» по специальной программе . Ответственные : Управление здравоохранения Сырдарьинской области (Р. Юлдашев), Гулистанский филиал Республиканского центра повышения квалификации и специализации средних медицинских и фармацевтических работников (М. Каршибоева) Срок : 1 мая 2021года 1. Организация и оснащение «Кабинетов правильного питания и здорового образа жизни» в многопрофильных центральных поликлиниках районов (городов) Сырдарьинской области. Ответственные : хокимияты и медицинские объединения районов (городов) Сырдарьинской области Срок : 1 января 2021 года 2. Разработка функциональных задач, объема медико-санитарной помощи и критериев оценки деятельности врачей и средних медицинских работников, осуществляющих деятельность в «Кабинетах правильного питания и здорового образа жизни». Ответственные : Минздрав (А. Иноятов) Срок : 1 января 2021 года 2. Координация деятельности «Кабинетов правильного питания и здорового образа жизни», проведение анализа результатов оценки деятельности медицинских работников. Ответственные : Управление здравоохранения Сырдарьинской области (Р. Юлдашев) Срок : ежемесячно, до 1 июля 2022 года 2. Регулярная оценка эффективности деятельности медицинских работников «Кабинетов правильного питания и здорового образа жизни». Ответственные : районные (городские) медицинские объединения Сырдарьинской области Срок : ежемесячно, до 1 июля 2022 года 3. Проведение детального анализа результатов, а также внесение в Кабинет Министров предложения о совершенствовании и поэтапном распространении эксперимента на другие регионы республики. Ответственные : Минздрав (А. Иноятов) Срок : 1 июля 2022 года 3. Обобщение результатов и внесение предложений о совершенствовании эксперимента. Ответственные : Управление здравоохранения Сырдарьинской области (Р. Юлдашев) Срок : ежеквартально, до 1 июля 2022 года 3. Обобщение предложений населения, присутствовавшего на профилактических мероприятиях в «Кабинетах правильного питания и здорового образа жизни». Ответственные : районные (городские) медицинские объединения Сырдарьинской области Срок : постоянно, до 1 июля 2022 года 5. Внедрение системы маркировки пищевых продуктов с учетом их пользы и вреда здоровью человека. 1. Разработка знаков маркировки пищевых продуктов с учетом их пользы и вреда здоровью человека. Ответственные : Минздрав (Б. Юсупалиев), Агентство « Узстандарт » (Д. Саттаров), Представительство ВОЗ в Узбекистане (по согласованию) Срок : 1 февраля 2021 года 2. Разработка нормативов, определяющих содержание соли, сахара и жиров в составе пищевых продуктов, а также их пользы или вреда здоровью человека на основе рекомендаций ВОЗ с учетом знаков маркировки. Ответственные : Минздрав (Б. Юсупалиев), Представительство ВОЗ в Узбекистане (по согласованию) Срок : 1 марта 2021 года 1. Доведение до сведения широкой общественности информации о производителях, не соблюдающих правила маркировки пищевых продуктов, выявленных путем проведения «контрольных закупок». Ответственные : территориальные управления Комитета санитарно-эпидемиологического благополучия и общественного здоровья при Министерстве здравоохранения Срок : на постоянной основе 1. Регулярноеизучение соблюдения правил маркировки пищевых продуктов путем проведения «контрольных закупок». Ответственные : районные (городские) подразделения Комитета санитарно-эпидемиологического благополучия и общественного здоровья при Министерстве здравоохранения , Агентство Комитет по развитию конкуренции и защите прав потребителей (Ш. Шарахметов) Срок : на постоянной основе
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
10 ноября 2020 г.,
№ ПП-4887