UzbekAI

← Qonunlar

📅 2021-yil 12-yanvar · Qonunlar va kodekslar

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2021 йил 12 январь · Қонунлар ва кодекслар

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 12 января 2021 г. · Законы и кодексы

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 12 January 2021 · Laws and codes

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикасининг Қонуни

Суд қарорларини қайта кўриш институти такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодексига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида

Қонунчилик палатаси томонидан 2020 йил 11 декабрда қабул қилинган Сенат томонидан 2020 йил 19 декабрда маъқулланган

1-модда . Ўзбекистон Республикасининг 2018 йил 24 январда қабул қилинган ЎРҚ-461-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2018 йил, 1-сонга 2-илова, № 7, 433-модда, № 10, 672-модда; 2019 йил, № 3, 166-модда, № 5, 261, 266-моддалар, № 9, 592-модда, № 10, 671-модда, № 11, 791-модда, № 12, 880-модда; 2020 йил, № 1, 1-модда, № 3, 198-модда, № 10, 593-модда) қуйидаги ўзгартиш ва қўшимчалар киритилсин:

1) 3-модда тўртинчи қисмининг тўртинчи хатбошисидаги «апелляция, кассация ва назорат» деган сўзлар «апелляция ва кассация» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

2) 5-модда :

учинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Апелляция ва кассация шикоятларини (протестларини) кўриш натижалари бўйича апелляция ва кассация инстанциялари судлари қарор қабул қилади»;

тўртинчи қисми чиқариб ташлансин;

бешинчи — саккизинчи қисмлари тегишинча тўртинчи — еттинчи қисмлар деб ҳисоблансин;

3) 16-модда :

иккинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ишларни апелляция ва кассация тартибида кўриш уч нафар судьядан иборат таркибда ҳайъатда амалга оширилади»;

қуйидаги мазмундаги учинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Ишни кассация тартибида такроран кўриш беш нафар судьядан иборат таркибда ҳайъатда амалга оширилади»;

учинчи , тўртинчи ва бешинчи қисмлари тегишинча тўртинчи, бешинчи ва олтинчи қисмлар деб ҳисоблансин;

4) 19-модда :

биринчи , иккинчи ва учинчи қисмларидаги «ёхуд назорат тартибида» деган сўзлар чиқариб ташлансин;

тўртинчи қисмидаги «назорат тартибида» деган сўзлар «ушбу Кодекснинг 305 1 -моддасига мувофиқ мазкур ишни кассация инстанцияси судида такроран» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

бешинчи ва олтинчи қисмлари чиқариб ташлансин;

5) 25-модда :

биринчи қисми қуйидаги мазмундаги 5 1 ва 5 2 -бандлар билан тўлдирилсин:

«5 1 ) ушбу Кодекснинг 30 1 -моддасида кўрсатилган инвестициявий низолар бўйича ишлар;

5 2 ) ушбу Кодекснинг 30 2 -моддасида кўрсатилган рақобатга оид ишлар»;

еттинчи қисмидаги «5-бандида» деган сўзлар «5 ва 5 1 -бандларида» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

6) 1-параграф қуйидаги мазмундаги 30 1 ва 30 2 -моддалар билан тўлдирилсин:

«30 1 -модда. Инвестициявий низолар бўйича ишлар

Инвестициявий низолар бўйича ишлар жумласига қуйидагилар киради:

1) инвестиция шартномаларини тузиш, ўзгартириш ва бекор қилиш билан боғлиқ низолар;

2) инвестиция шартномаларини ҳақиқий эмас деб топиш ҳақидаги низолар;

3) инвестиция шартномасининг бажарилиши билан боғлиқ низолар;

4) инвестиция шартномасидан келиб чиқадиган солиқ, божхона, ижтимоий, экологик ва бошқа мажбуриятларнинг инвестор томонидан бажарилиши билан боғлиқ низолар;

5) инвестиция шартномаси бўйича инвесторга берилган мол-мулкни талаб қилиб олиш ёки бундай шартнома бўйича неустойка ундириш ва (ёки) зарарлар ўрнини қоплаш тўғрисидаги низолар.

30 2 -модда. Рақобатга оид ишлар

Юридик шахслар, шу жумладан чет эл юридик шахслари, хўжалик бошқаруви органлари, якка тартибдаги тадбиркорлар ҳамда монополияга қарши орган ўртасида товар ва молия бозорларида рақобат соҳасидаги муносабатлардан келиб чиқадиган низолар рақобатга оид ишлар жумласига киради»;

7) 32-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Судга тааллуқли ишлар туманлараро, туман (шаҳар) иқтисодий судлари томонидан кўрилади, бундан Ўзбекистон Республикаси Олий суди ва Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари судловига тегишли ишлар мустасно.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари:

тарафлардан бири Ўзбекистон Республикаси норезиденти — чет эл шахси бўлган ишларни;

чет давлат судлари ва арбитражларининг қарорларини тан олиш ҳамда ижрога қаратиш тўғрисидаги ишларни кўради.

Давлат бошқарув органлари, маҳаллий давлат ҳокимияти органлари ўртасидаги иқтисодий битимлардан келиб чиқадиган низолар Ўзбекистон Республикаси Олий суди томонидан кўрилади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди алоҳида ҳолатларни эътиборга олган ҳолда ҳар қандай ишни исталган суддан олиб қўйиш ва уни биринчи инстанция бўйича ўз иш юритувига қабул қилишга, ишни бир суддан бошқасига ўтказишга ҳақли.

Инвестициявий низолар бўйича йирик инвесторнинг, рақобатга оид ишлар бўйича тарафларнинг хоҳишига кўра, ушбу тоифадаги ишлар бевосита Ўзбекистон Республикаси Олий суди, қолган инвестициявий низолар инвесторнинг хоҳишига кўра, Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари томонидан биринчи инстанция суди сифатида кўрилади»;

8) 34-модда қуйидаги мазмундаги бешинчи ва олтинчи қисмлар билан тўлдирилсин:

«Йирик инвестор бўлмаган инвесторнинг инвестиция фаолияти билан боғлиқ даъволар жавобгар жойлашган ердаги туман (шаҳар), туманлараро иқтисодий судга ёки Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларига тақдим этилиши мумкин.

Йирик инвесторнинг инвестиция фаолияти билан боғлиқ даъволар, шунингдек товар ва молия бозорларидаги рақобат соҳасидаги муносабатлардан келиб чиқадиган даъволар жавобгар жойлашган ердаги туман (шаҳар), туманлараро иқтисодий судга ёки Ўзбекистон Республикаси Олий судига тақдим этилиши мумкин»;

9) 49-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Туманлараро, туман (шаҳар) иқтисодий судларига даъво аризасини (аризани) — Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар, туманлар (шаҳарлар) прокурорлари ва уларга тенглаштирилган прокурорлар, Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларига эса — Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорлари ёки уларнинг ўринбосарлари тақдим этади.

Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори ёки унинг ўринбосари Ўзбекистон Республикасининг барча иқтисодий судларига даъво аризаси (ариза) тақдим этишга ҳақли.

Прокурор фақат қонунда назарда тутилган ҳолларда ёки прокурорнинг даъво аризаси (аризаси) асосида қўзғатилган ишлардагина иштирок этиши мумкин. Прокурор бошқа шахсларнинг аризалари билан қўзғатилган ишнинг муҳокамасида ўз ташаббуси билан иштирок этиши мумкин эмас.

Ишда иштирок этувчи прокурор ишнинг мазмуни бўйича фикрини баён этади, бундан унинг бошқа шахсларнинг ҳуқуқлари ва қонун билан қўриқланадиган манфаатларини ҳимоя қилишга доир даъво аризаси (аризаси) бўйича қўзғатилган ишлар мустасно.

Фуқаронинг, юридик шахснинг ва давлатнинг манфаатларини кўзлаб даъво аризаси (ариза) тақдим этган прокурор даъвогарнинг ҳуқуқларидан фойдаланади ва унинг мажбуриятларини ўз зиммасига олади, бундан келишув битими ёки медиатив келишув тузиш ҳуқуқи мустасно.

Прокурорнинг ўз даъво аризасидан (аризасидан) воз кечиши даъвогарни (аризачини) ишни мазмунан кўриб чиқишни талаб қилиш ҳуқуқидан маҳрум этмайди.

Прокурор томонидан даъвогарнинг ҳуқуқини ҳимоя қилиш мақсадида тақдим этилган даъводан даъвогарнинг воз кечиши даъво аризасини (аризани) кўрмасдан қолдиришга олиб келади»;

10) 115-модданинг учинчи қисмидаги «апелляция, кассация ёки назорат» деган сўзлар «апелляция ёки кассация» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

11) 118-модданинг тўққизинчи қисмидаги «апелляция, кассация, назорат» деган сўзлар «апелляция, кассация» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

12) 133-модда :

еттинчи қисмидаги «Апелляция, кассация ёки назорат» деган сўзлар «Апелляция ёки кассация» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

тўққизинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Келишув битимини тасдиқлаш ҳақидаги суд ҳужжати устидан шикоят берилиши (протест келтирилиши) мумкин»;

13) 151-модда қуйидаги мазмундаги учинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Инвестициявий низолар бўйича даъво аризасига инвестиция шартномасининг кўчирма нусхаси, йирик инвесторнинг инвестиция фаолияти билан боғлиқ даъво аризасига эса унинг йирик инвесторлигини тасдиқловчи ҳужжат ҳам илова қилинади»;

14) 166-модданинг тўртинчи қисмидаги «апелляция, кассация ва назорат» деган сўзлар «апелляция ва кассация» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

15) 249-моддадаги «Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар иқтисодий судига» деган сўзлар «Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларига» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

16) 259-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ишда иштирок этувчи шахслар, шунингдек ишда иштирок этишга жалб қилинмаган, аммо ҳуқуқлари ва мажбуриятлари тўғрисида суд ҳал қилув қарори қабул қилган шахслар биринчи инстанция судининг қонуний кучга кирмаган ҳал қилув қарори устидан апелляция шикояти беришга ҳақлидир.

Прокурор, юқори турувчи прокурор фақат прокурор иштирокида кўрилган иш бўйича, шунингдек тарафларнинг мурожаати мавжуд бўлган тақдирда биринчи инстанция судининг қонуний кучга кирмаган ҳал қилув қарори устидан апелляция протести келтиришга ҳақли.

Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил биринчи инстанция судининг қонуний кучга кирмаган ҳал қилув қарори устидан апелляция шикояти беришга ҳақли, бундан тадбиркорлик субъектлари ўртасида юзага келадиган иқтисодий низолар, шунингдек тадбиркорлик фаолияти билан боғлиқ бўлмаган низолар мустасно.

Суднинг ҳал қилув қарори устидан тўлиқ ёки қисман шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин»;

17) 260-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«260-модда. Апелляция шикоятини (протестини) кўриб чиқувчи суд

Апелляция шикоятлари (протестлари):

тегишли туманлараро, туман (шаҳар) иқтисодий судларининг ҳал қилув қарорлари устидан берилганда — Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан;

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг ҳал қилув қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг ҳал қилув қарорлари устидан берилганда — Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан кўрилади»;

18) 262-модда қуйидаги мазмундаги олтинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Ишда иштирок этишга жалб қилинмаган, аммо ҳуқуқлари ва мажбуриятлари тўғрисида суд ҳал қилув қарори қабул қилган шахслар, шунингдек суд мажлисининг вақти ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинмаган ишда иштирок этувчи шахслар учун ушбу модданинг биринчи қисмида назарда тутилган апелляция шикоятини бериш муддати уларга ҳал қилув қарори қабул қилинганлиги маълум бўлган кундан эътиборан ҳисобланади»;

19) 265-модданинг иккинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Апелляция протестига ишда иштирок этувчи бошқа шахсларга апелляция протестининг ва унга илова қилинган, ушбу шахсларда мавжуд бўлмаган ҳужжатларнинг кўчирма нусхалари юборилганлигини ёки топширилганлигини тасдиқловчи ҳужжат, прокурор иштирокисиз кўрилган иш бўйича тарафнинг мурожаати кўчирма нусхаси илова қилинади»;

20) 269-модданинг биринчи қисми қуйидаги мазмундаги 1 1 -банд билан тўлдирилсин:

«1 1 ) апелляция шикоятининг (протестининг) шакли ва мазмуни ушбу Кодекснинг 263-моддасида белгиланган талабларга мувофиқ бўлмаса ёки апелляция шикоятига ушбу Кодекс 265-моддасининг учинчи қисмида назарда тутилган ҳужжатлар ёхуд прокурор иштирокисиз кўрилган иш бўйича келтирилган протестга тарафнинг мурожаати кўчирма нусхаси илова қилинмаган бўлса»;

21) 272-модданинг учинчи қисмидаги «назорат тартибида» деган сўзлар «кассация тартибида» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

22) 273-модда :

биринчи қисмининг 4-бандидаги «ва воз кечиш апелляция инстанцияси суди томонидан қабул қилинган» деган сўзлар чиқариб ташлансин;

тўртинчи қисмидаги «назорат тартибида» деган сўзлар «кассация тартибида» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

23) 274-модда :

тўртинчи қисмидаги «бундан жамият ёки давлат манфаатларини кўзлаб қўзғатилган ишлар бўйича прокурорнинг келмаганлиги мустасно» деган сўзлар чиқариб ташлансин;

қуйидаги мазмундаги бешинчи — ўн учинчи қисмлар билан тўлдирилсин:

«Апелляция инстанцияси судида ишни кўриш раислик қилувчининг ёки судьялардан бирининг маърузаси билан бошланади.

Маърузачи ишнинг ҳолатларини, биринчи инстанция суди ҳал қилув қарорининг мазмунини, апелляция шикояти (протести) важларини ва унинг юзасидан берилган ёзма фикрни баён қилади.

Суд маърузадан кейин суд мажлисига келган ишда иштирок этувчи шахсларнинг тушунтиришларини эшитади, улар апелляция шикоятида (протестида) кўрсатилмаган важларни келтиришга ва қўшимча материаллар тақдим этишга ҳам ҳақли.

Дастлаб апелляция шикояти берган шахс ёки унинг вакили ёхуд, агар иш протест бўйича кўрилаётган бўлса, прокурор сўзга чиқади. Ҳал қилув қарори устидан ҳар иккала тараф томонидан шикоят берилган бўлса, биринчи бўлиб даъвогар сўзга чиқади.

Ушбу Кодекснинг 50-моддасида назарда тутилган тартибда ишда иштирок этувчи давлат органлари ва бошқа шахслар, агар улар суднинг қарори устидан шикоят бермаган бўлса, тарафлар ва учинчи шахслардан кейин сўзга чиқади.

Ишда иштирок этувчи шахсларнинг тушунтиришлари эшитилганидан сўнг апелляция инстанцияси суди қарор чиқариш учун маслаҳатхонага киради.

Суд муҳокамаси тугаганидан кейин қабул қилинган қарорнинг хулоса қисми эълон қилинади ва у ишга қўшиб қўйилади.

Қарор беш кун ичида тўлиқ ҳажмда тузилади ва имзоланади.

Раислик қилувчи қарорнинг хулоса қисми эълон қилинганидан кейин ишда иштирок этувчи шахсларга қарорнинг тўлиқ ҳажмда тузилиши ва уларга юборилиши муддатини, шунингдек қарор устидан шикоят қилиш тартибини тушунтиради»;

24) 275-модда :

иккинчи қисми чиқариб ташлансин;

учинчи қисми иккинчи қисм деб ҳисоблансин;

25) 277-модданинг учинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Алоҳида ҳолларда апелляция шикоятини (протестини) кўриб чиқиш муддати ишни кўраётган судлов ҳайъати томонидан кўпи билан бир ойга узайтирилиши мумкин»;

26) 279-модда тўртинчи қисмининг 5-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«5) ҳал қилув қарорининг судья томонидан имзоланмаганлиги ёхуд ҳал қилув қарорида кўрсатилганидан бошқа судья томонидан имзоланганлиги»;

27) 281-модда учинчи қисмининг 3-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«3) даъво аризасини қабул қилишни рад этиш, даъво аризасини қайтариш, даъво аризасини кўрмасдан қолдириш, иш юритишни тугатиш, иш юритишни тўхтатиб туриш тўғрисидаги ажримни бекор қилишга ва даъво аризасини, ишни биринчи инстанция судида кўриб чиқиш учун юборишга ҳақли»;

28) 282-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ишда иштирок этувчи шахслар, шунингдек ишда иштирок этишга жалб қилинмаган, аммо ҳуқуқлари ва мажбуриятлари тўғрисида суд ҳал қилув қарори қабул қилган шахслар биринчи инстанция судининг қонуний кучга кирган, апелляция тартибида кўрилган ҳал қилув қарори ва апелляция инстанцияси судининг қарори устидан кассация шикояти беришга ҳақли.

Прокурор, юқори турувчи прокурор биринчи инстанция судининг қонуний кучга кирган, апелляция тартибида кўрилган ҳал қилув қарори ва апелляция инстанцияси судининг қарори устидан, агар иш бўйича прокурор иштирок этган бўлса, шунингдек тарафларнинг мурожаати мавжуд бўлган тақдирда, кассация протести келтиришга ҳақли.

Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил биринчи инстанция судининг қонуний кучга кирган, апелляция тартибида кўрилган ҳал қилув қарори ва апелляция инстанцияси судининг қарори устидан кассация шикояти беришга ҳақлидир, бундан тадбиркорлик субъектлари ўртасида юзага келадиган иқтисодий низолар, шунингдек тадбиркорлик фаолияти билан боғлиқ бўлмаган низолар мустасно.

Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори ва апелляция инстанцияси судининг қарори устидан тўлиқ ёки қисман кассация тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин»;

29) 283-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«283-модда. Кассация шикоятини (протестини) кўрадиган суд

Биринчи инстанция судининг апелляция тартибида кўрилган ҳал қилув қарори ва апелляция инстанцияси судининг қарори устидан берилган кассация шикояти (протести) Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан кўрилади»;

30) 284-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация шикояти (протести) Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатига берилади»;

31) 285-модданинг биринчи ва иккинчи қисмлари қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация шикояти (протести) апелляция инстанцияси суди қарори қабул қилинган кундан эътиборан бир йил ичида берилиши мумкин.

Кассация шикояти (протести) беришнинг ўтказиб юборилган муддати шикоят (протест) берган шахснинг илтимосномаси бўйича кассация инстанцияси суди томонидан, агар илтимоснома кассация шикоятини (протестини) бериш муддати ўтган кундан эътиборан уч ой ичида берилган ва кассация шикоятини (протестини) бериш муддати ўтказиб юборилишининг сабаблари суд томонидан узрли деб топилган бўлса, тикланиши мумкин»;

32) 286-модда биринчи қисмининг 3 ва 4-бандлари қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«3) устидан шикоят (протест) берилаётган ҳал қилув қарорини, қарорни қабул қилган суднинг номи;

4) ишнинг рақами, ҳал қилув қарори, қарор қабул қилинган сана, низо предмети»;

33) 288-модданинг иккинчи ва учинчи қисмлари қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация протестига ишда иштирок этувчи бошқа шахсларга кассация протести ва унга илова қилинган, ушбу шахсларда мавжуд бўлмаган ҳужжатларнинг кўчирма нусхалари юборилганлигини ёки топширилганлигини тасдиқловчи ҳужжат, прокурор иштирокисиз кўрилган иш бўйича тарафнинг мурожаати кўчирма нусхаси илова қилинади.

Апелляция шикоятини (протестини) қайтариш ва апелляция шикоятини (протестини) қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги ажрим устидан берилган кассация шикоятига (протестига) қайтарилган шикоят (протест) ва уни судга тақдим этишда унга илова қилинган ҳужжатлар ҳам илова қилиниши керак»;

34) қуйидаги мазмундаги 288 1 -модда билан тўлдирилсин:

«288 1 -модда. Ишни талаб қилиб олиш

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяси кассация шикояти (протести) бўйича тегишли иқтисодий суддан ишни талаб қилиб олишга ҳақли.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси, Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори ва уларнинг ўринбосарлари, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоят, Тошкент шаҳар прокурорлари ушбу Кодекснинг 282-моддасида кўрсатилган шахсларнинг мурожаати мавжуд бўлган тақдирда, кассация протести киритиш масаласини ҳал этиш учун тегишли иқтисодий суддан ишни талаб қилиб олишга ҳақли»;

35) 289-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«289-модда. Кассация шикоятини (протестини) ўрганиш

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяси кассация шикоятини (протестини) беш кундан ортиқ бўлмаган муддатда ўрганади.

Кассация шикоятини (протестини) ўрганиш натижалари бўйича судья қуйидаги ажримлардан бирини чиқаради:

1) кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилиш ва ишни талаб қилиб олиш тўғрисида;

2) кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш ҳақида;

3) кассация шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисида.

Кассация шикоятини (протестини) ўрганиш натижаларига доир ажримнинг кўчирма нусхаси ишда иштирок этувчи шахсларга ажрим чиқарилган куннинг эртасидан кечиктирмай, ушбу Кодекснинг 197-моддасида назарда тутилган тартибда юборилади»;

36) 290-модданинг иккинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация шикоятини (протестни) иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги ажримда қуйидагилар кўрсатилиши керак:

1) ажрим чиқарилган сана ва жой;

2) ажрим чиқарган судьянинг фамилияси, исм-шарифининг бош ҳарфлари;

3) шикоятни (протестни) берган шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми);

4) устидан шикоят қилинаётган (протест келтирилаётган) суд ҳужжатлари;

5) тегишли суддан ишни талаб қилиб олиш тўғрисидаги хулоса»;

37) 291-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяси кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни қуйидаги ҳолларда рад этади, агар:

1) кассация шикояти (протести) ҳал қилув қарори устидан шикоят қилиш (протест келтириш) ҳуқуқига эга бўлмаган шахс томонидан берилган бўлса;

2) кассация шикояти (протести) қонуний кучга кирмаган ёки қонунчиликка мувофиқ кассация тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин бўлмаган ёхуд апелляция тартибида кўрилмаган суд ҳужжати устидан берилган бўлса;

3) кассация шикояти (протести) кассация тартибида кўрилган суд ҳужжати устидан берилган бўлса;

4) кассация шикоятини (протестини) беришнинг ўтказиб юборилган муддатини тиклаш рад этилган бўлса;

5) кассация шикоятидан (протестидан) уни берган шахс воз кечганлиги (уни чақириб олганлиги) сабабли кассация шикояти (протести) бўйича иш юритишни тугатиш ҳақидаги ажрим мавжуд бўлса.

Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги ажримда кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш асослари кўрсатилади, кассация шикоятини беришда тўланган давлат божини қайтариш ҳақидаги масала ҳал этилади.

Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги ажрим бекор қилинган тақдирда, кассация шикояти (протести) судга дастлаб мурожаат қилинган кунда берилган ҳисобланади»;

38) 292-модданинг :

биринчи қисми :

биринчи хатбошисидаги «кассация инстанцияси суди» деган сўзлар «Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяси» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

2-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«2) кассация шикоятининг (протестининг) шаклига ва мазмунига нисбатан ушбу Кодекснинг 286-моддасида белгиланган талабларга риоя этилмаган ёки кассация шикоятига (протестига) ушбу Кодекс 288-моддасининг учинчи қисмида кўрсатилган ҳужжатлар ёхуд прокурор иштирокисиз кўрилган иш бўйича протестга тарафларнинг мурожаати кўчирма нусхаси илова қилинмаган бўлса»;

тўртинчи қисми чиқариб ташлансин;

бешинчи ва олтинчи қисмлари тегишинча тўртинчи ва бешинчи қисмлар деб ҳисоблансин;

39) 294-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«294-модда. Суд ҳужжатлари ижросини тўхтатиб туриш

Ишда иштирок этувчи шахсларнинг илтимосномасига кўра, кассация инстанцияси суди (судья) биринчи инстанция судида қабул қилинган ҳал қилув қарорининг, апелляция инстанцияси суди қарорининг ижросини кассация инстанциясида иш юритиш тамомлангунига қадар тўхтатиб туришга ҳақли.

Судья суд ҳужжати ижросини тўхтатиб туриш тўғрисида ёки унинг ижросини тўхтатиб туришни рад этиш ҳақида кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги ажримда кўрсатади»;

40) қуйидаги мазмундаги 294 1 -модда билан тўлдирилсин:

«294 1 -модда. Кассация шикоятини (протестини) суд муҳокамасида кўриб чиқиш учун тайинлаш ва ишда иштирок этувчи шахсларни хабардор қилиш

Кассация шикоятини (протестини) суд муҳокамасида кўриб чиқиш учун тайинлаш тўғрисидаги масала иш судга келиб тушган кундан эътиборан беш кундан кечиктирмай ҳал қилинади.

Кассация шикоятини (протестини) суд муҳокамасида кўриб чиқиш учун тайинлаш тўғрисидаги ажримда суд мажлисини ўтказиш вақти ва жойи кўрсатилади.

Кассация шикоятини (протестини) суд муҳокамасида кўриб чиқиш учун тайинлаш тўғрисидаги ажримнинг кўчирма нусхаси ишда иштирок этувчи шахсларга ажрим чиқарилган куннинг эртасидан кечиктирмай, ушбу Кодекснинг 197-моддасида назарда тутилган тартибда юборилади»;

41) 295-модда :

учинчи қисми чиқариб ташлансин;

тўртинчи қисми учинчи қисм деб ҳисоблансин;

42) 296-модда :

биринчи қисмининг :

1-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«1) кассация шикояти (протести) апелляция тартибида кўрилмаган ёки ушбу Кодексга мувофиқ кассация тартибида шикоят қилинмайдиган (протест келтирилмайдиган) суд ҳужжати устидан берилган ва у кассация инстанцияси суди томонидан хатога йўл қўйилиб, иш юритишга қабул қилинган бўлса»;

4-бандидаги «ва воз кечиш кассация инстанцияси суди томонидан қабул қилинган» деган сўзлар чиқариб ташлансин;

тўртинчи қисми чиқариб ташлансин;

бешинчи қисми тўртинчи қисм деб ҳисоблансин;

43) 297-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация инстанцияси суди ишни суд мажлисида кўради.

Кассация шикояти (протести) бўйича биринчи суд мажлиси кассация шикоятини (протестини) суд муҳокамасида кўриб чиқиш учун тайинлаш тўғрисида ажрим чиқарилган кундан эътиборан йигирма кундан кечиктирмай ўтказилиши керак.

Кассация инстанцияси судида: ишларни битта иш юритишга бирлаштириш тўғрисидаги; даъвонинг предметини ёки асосини, даъво талабларининг миқдорини ўзгартириш ҳақидаги; қарши даъво тақдим этиш тўғрисидаги; ишда иштирок этишга учинчи шахсларни жалб қилиш ҳақидаги қоидалар, шунингдек ушбу Кодексда фақат биринчи инстанция судида ишни кўриш учун белгиланган бошқа қоидалар қўлланилмайди.

Кассация инстанцияси судининг суд мажлисига суд муҳокамасини ўтказиш вақти ва жойи ҳақида тегишли тарзда хабардор қилинган, кассация шикоятини (протестини) берган шахснинг ва ишда иштирок этувчи бошқа шахсларнинг келмаганлиги ишни уларнинг иштирокисиз кўришга тўсқинлик қилмайди.

Кассация инстанцияси судида ишни кўриш раислик қилувчининг ёки судьялардан бирининг маърузаси билан бошланади.

Маърузачи ишнинг ҳолатларини, биринчи инстанция суди ҳал қилув қарорининг, апелляция инстанцияси суди қарорининг мазмунини, кассация шикояти (протести) важларини ва унга доир келиб тушган ёзма фикрни баён қилади. Шундан сўнг суд суд мажлисида ҳозир бўлган ишда иштирок этувчи шахсларнинг тушунтиришларини эшитади, улар кассация шикоятида (протестида) кўрсатилмаган важларни келтиришга ва қўшимча далиллар тақдим этишга ҳам ҳақли.

Дастлаб кассация шикояти берган шахс ёки унинг вакили ёхуд, агар иш протест бўйича кўрилаётган бўлса, прокурор сўзга чиқади. Ҳал қилув қарори устидан ҳар иккала тараф томонидан шикоят берилган бўлса, биринчи бўлиб даъвогар сўзга чиқади.

Ушбу Кодекснинг 50-моддасида назарда тутилган тартибда ишда иштирок этувчи давлат органлари ва бошқа шахслар, агар улар ҳал қилув қарори устидан шикоят бермаган бўлса, тарафлар ва учинчи шахслардан кейин сўзга чиқади.

Ишда иштирок этувчи шахсларнинг тушунтиришлари эшитилганидан сўнг кассация инстанцияси суди қарор чиқариш учун маслаҳатхонага киради.

Суд муҳокамаси тугаганидан кейин қабул қилинган қарорнинг хулоса қисми эълон қилинади ва у ишга қўшиб қўйилади.

Қарор беш кун ичида тўлиқ ҳажмда тузилади ва имзоланади.

Раислик қилувчи қарорнинг хулоса қисми эълон қилинганидан кейин ишда иштирок этувчи шахсларга қарорнинг тўлиқ ҳажмда тузилиши ва уларга юборилиши муддатини тушунтиради»;

44) 298-модданинг :

иккинчи қисми чиқариб ташлансин;

учинчи қисми иккинчи қисм деб ҳисоблансин;

иккинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Протест келтирган шахс ёки юқори турувчи мансабдор шахс ишни кўриш якуни бўйича суд ҳужжат чиқарилгунига қадар протестни чақириб олишга ҳақли»;

45) 299-модданинг биринчи ва иккинчи қисмлари қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Суд ишни кассация тартибида кўриш чоғида биринчи инстанция ва апелляция инстанцияси суди томонидан моддий ҳуқуқ нормалари тўғри қўлланилганлигини ва процессуал қонун талабларига риоя этилганлигини иш материаллари бўйича текширади.

Кассация инстанцияси суди янги далилларни текширишга ва янги фактларни аниқлашга ҳақли эмас»;

46) 300-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация шикояти (протести) у суд муҳокамасида кўриб чиқиш учун тайинланган кундан эътиборан бир ойдан ортиқ бўлмаган муддатда кўриб чиқилади.

Алоҳида ҳолларда кассация шикоятини (протестини) кўриб чиқиш муддати ишни кўраётган судлов ҳайъати томонидан кўпи билан бир ойга узайтирилиши мумкин»;

47) 301-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация инстанцияси суди кассация шикоятини (протестини) кўриш натижалари бўйича:

1) ҳал қилув қарорини, қарорни ўзгаришсиз, кассация шикоятини (протестини) эса қаноатлантирмасдан қолдиришга;

2) ҳал қилув қарорини, қарорни ўзгартиришга ёки бекор қилишга ва ишни янгидан кўриб чиқиш учун юбормасдан янги қарор қабул қилишга;

3) ушбу Кодекс 302-моддаси биринчи қисмининг 1-бандида ва тўртинчи қисмининг 4 ва 7-бандларида назарда тутилган асослар мавжуд бўлганда, ҳал қилув қарорини, қарорни бекор қилишга ва ишни янгидан кўриш учун суд ҳужжати бекор қилинган суд инстанциясига юборишга;

4) ҳал қилув қарорини, қарорни ўзгартиришга;

5) ҳал қилув қарорини тўлиқ ёки қисман бекор қилишга ва иш юритишни тугатишга ёхуд даъвони тўлиқ ёки қисман кўрмасдан қолдиришга;

6) айрим суд ҳужжатларини бекор қилиш ва иш бўйича илгари қабул қилинган суд ҳужжатларидан бирини ўз кучида қолдиришга ҳақли»;

48) 302-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«302-модда. Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини, апелляция инстанцияси судининг қарорини ўзгартириш ёки бекор қилиш асослари

Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини, апелляция инстанцияси судининг қарорини ўзгартириш ёки бекор қилиш учун қуйидагилар асос бўлади:

1) иш учун аҳамиятли ҳолатларнинг тўлиқ аниқланмаганлиги;

2) суд аниқланган деб ҳисоблаган, иш учун аҳамиятли бўлган ҳолатларнинг исботланмаганлиги;

3) ҳал қилув қарорида баён қилинган хулосаларнинг иш ҳолатларига мувофиқ эмаслиги;

4) моддий ва (ёки) процессуал ҳуқуқ нормаларининг бузилганлиги ёхуд нотўғри қўлланилганлиги.

Моддий ҳуқуқ нормаларининг бузилиши ёки нотўғри қўлланилиши қуйидагилардан иборат:

1) қўлланилиши лозим бўлган қонун ҳужжатининг қўлланилмаганлиги;

2) қўлланилиши мумкин бўлмаган қонун ҳужжатининг қўлланилганлиги;

3) қонун ҳужжатининг нотўғри талқин қилинганлиги.

Процессуал ҳуқуқ нормаларининг бузилганлиги ёки нотўғри қўлланилганлиги, агар бу нотўғри ҳал қилув қарори қабул қилинишига олиб келган бўлса ёки олиб келиши мумкин бўлса, биринчи инстанция суднинг ҳал қилув қарорини, апелляция инстанцияси судининг қарорини ўзгартириш ёхуд бекор қилиш учун асос бўлади.

Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини, апелляция инстанцияси судининг қарорини ҳар қандай ҳолда бекор қилиш учун қуйидагилар асос бўлади:

1) суд томонидан ишнинг қонунга хилоф таркибда кўрилганлиги;

2) ишнинг суд мажлиси вақти ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинмаган бирор-бир ишда иштирок этувчи шахс йўқлигида кўрилганлиги;

3) суд иши юритилаётган тил тўғрисидаги қоидалар ишни кўриш чоғида бузилганлиги;

4) ишда иштирок этишга жалб қилинмаган шахсларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари тўғрисида суд томонидан ҳал қилув қарори қабул қилинганлиги;

5) ҳал қилув қарорининг, қарорнинг судья ёки, агар иш судьялар ҳайъати таркибида кўрилган бўлса, судьяларнинг бири томонидан имзоланмаганлиги ёхуд ҳал қилув қарорида, қарорда кўрсатилганидан бошқа судьялар томонидан имзоланганлиги;

6) ишда суд мажлиси баённомасининг мавжуд эмаслиги, унинг имзоланмаганлиги ёки ушбу Кодекс 202-моддасининг иккинчи қисмида кўрсатилганидан бошқа шахслар томонидан имзоланганлиги ёхуд, агар суд мажлисининг аудио-ёки видеоёзуви амалга оширилган бўлса, аудио- ва видеоёзувнинг электрон ёки бошқа манбалари суд мажлиси баённомасига қўшиб қўйилмаганлиги;

7) билдирилган талаб бўйича суд ҳал қилув қарори қабул қилмаганлиги;

8) судьялар маслаҳатининг сир сақланиши тўғрисидаги қоиданинг бузилганлиги.

Кассация инстанцияси суди биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини, апелляция инстанцияси судининг қарорини, агар тарафлар ўртасида келишув битими тузилган ва у кассация инстанцияси суди томонидан тасдиқланган бўлса, бекор қилади»;

49) 303-модданинг :

иккинчи қисми :

6 , 7-бандлари «ҳал қилув қарори» деган сўзлардан кейин «қарор» деган сўз билан тўлдирилсин;

8-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«8) кассация шикоятида (протестида) келтирилган ҳал қилув қарорининг, қарорнинг қонунийлигини ва асослантирилганлигини текшириш тўғрисида талаб билдирилишига доир асослар»;

12-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«12) агар биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори, апелляция инстанцияси судининг қарори тўлиқ ёки қисман бекор қилинган бўлса, унинг хулосаларига кассация инстанцияси суди қўшилмаганлигининг сабаблари»;

тўртинчи қисмидаги «Суднинг ҳал қилув қарори» деган сўзлар «Ҳал қилув қарори, қарор» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

50) 305-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«305-модда. Ажрим, қарор устидан берилган кассация шикояти (протести)

Суднинг ажрими устидан ушбу Кодексда назарда тутилган ҳолларда кассация тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин.

Апелляция инстанцияси судида кўрилган ажрим, қарор устидан ушбу Кодексда белгиланган қоидалар бўйича берилган кассация шикояти (протести) ушбу бобда кассация шикоятларини (протестларини) кўриш учун назарда тутилган тартибда кассация инстанцияси суди томонидан кўрилади.

Кассация инстанцияси суди апелляция инстанцияси судида кўрилган ажрим, қарор, апелляция инстанцияси судининг ажрими устидан берилган шикоятни (протестни) кўриш натижалари бўйича қуйидагиларга ҳақли:

1) биринчи инстанция судининг ажримини, қарорини, апелляция инстанцияси судининг қарорини ўзгаришсиз, кассация шикоятини (протестини) эса қаноатлантирмасдан қолдиришга;

2) биринчи инстанция судининг ажримини, қарорини, апелляция инстанцияси судининг қарорини ўзгартиришга ёки бекор қилишга ёхуд илгари қабул қилинган суд ҳужжатларидан бирини ўз кучида қолдиришга;

3) даъво аризасини қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги, даъво аризасини қайтариш, даъво аризасини кўрмасдан қолдириш, иш юритишни тугатиш, иш юритишни тўхтатиб туриш ҳақидаги ажримни, уларни ўз кучида қолдириш тўғрисидаги апелляция инстанцияси суди қарорини бекор қилишга ва даъво аризасини, ишни кўриш учун биринчи инстанция судига юборишга;

4) апелляция инстанцияси судининг апелляция шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги, апелляция шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисидаги, апелляция шикоятини (протестини) кўрмасдан қолдириш, апелляция шикояти (протести) бўйича иш юритишни тугатиш, апелляция инстанцияси судида иш юритишни тўхтатиб туриш ҳақидаги ажримни бекор қилишга ва апелляция шикоятини (протестини), ишни кўриш учун апелляция инстанцияси судига юборишга»;

51) қуйидаги мазмундаги 305 1 -модда билан тўлдирилсин:

«305 1 -модда. Ишни кассация тартибида такроран кўриш

Ушбу Кодекснинг 282-моддасида кўрсатилган шахслар Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисига, Бош прокурори ёки уларнинг ўринбосарларига ишни кассация тартибида такроран кўриш ҳақида протест киритиш тўғрисидаги ариза билан мурожаат қилишга ҳақли.

Ишни кассация тартибида такроран кўриш ҳақида протест киритиш тўғрисидаги ариза кассация шикояти (протести) бериш муддати ичида, мазкур муддат ўтказиб юборилган ҳолларда эса, қарор қабул қилинган кундан эътиборан бир ой ичида берилиши мумкин.

Ушбу модданинг иккинчи қисмида назарда тутилган муддатлар ўтгандан кейин берилган ариза кўриб чиқилмайди.

Ушбу Кодекс 302-моддаси биринчи қисмининг 4-бандида назарда тутилган асослар мавжуд бўлган тақдирда, Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси, Бош прокурори ёки уларнинг ўринбосарлари кассация тартибида кўриб чиқилган ишлар бўйича чиқарилган суд ҳужжатлари устидан ишни кассация тартибида такроран кўриш ҳақида протест киритишга ҳақли.

Ишни кассация тартибида такроран кўриш умумий асосларга кўра амалга оширилади»;

52) 306-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«306-модда. Кассация инстанцияси судининг ажрими устидан шикоят қилиш

Кассация инстанцияси суди судьясининг кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш, кассация шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисидаги ажрими кассация шикояти (протести) берган шахснинг илтимосномасига кўра Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси ёки унинг ўринбосари томонидан бекор қилиниши мумкин.

Кассация шикоятини (протестини) кўрмасдан қолдириш, кассация шикояти (протести) бўйича иш юритишни тугатиш тўғрисидаги ажрим ушбу бобда назарда тутилган тартибда Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси, Бош прокурори ёки уларнинг ўринбосарлари протестига асосан кассация тартибида такроран кўрилиши мумкин.

Кассация инстанцияси суди судьясининг кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш, кассация шикоятини (протестини) қайтариш, кассация инстанцияси судининг кассация шикоятини (протестини) кўрмасдан қолдириш, кассация шикояти (протести) бўйича иш юритишни тугатиш тўғрисидаги ажримини бекор қилиш ҳақидаги ариза кассация шикояти (протести) бериш муддати ичида, мазкур муддат ўтказиб юборилган ҳолларда эса, ажрим чиқарилган кундан эътиборан бир ой ичида берилиши мумкин.

Ушбу модданинг учинчи қисмида кўрсатилган муддат ўтгандан кейин берилган ариза кўриб чиқилмайди»;

53) 36-боб чиқариб ташлансин;

54) 326-модданинг иккинчи қисмидаги «апелляция, кассация ёки назорат» деган сўзлар «апелляция ёки кассация» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

55) 328-модданинг :

биринчи қисмидаги «ёки прокурор» деган сўзлар чиқариб ташлансин;

тўртинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Суд ҳужжати қонуний кучга кирган пайтдан эътиборан уч йил ўтгач берилган аризалар кўриб чиқилмайди, бундан ушбу Кодекс 327-моддасининг 2 — 4-бандларида назарда тутилган асослар бўйича берилган аризалар мустасно».

2-модда . Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси:

ҳукумат қарорларини ушбу Қонунга мувофиқлаштирсин;

давлат бошқаруви органлари ушбу Қонунга зид бўлган ўз норматив-ҳуқуқий ҳужжатларининг қайта кўриб чиқилиши ва бекор қилинишини таъминласин;

ушбу Қонуннинг ижросини, ижрочиларга етказилишини, моҳияти ва аҳамияти аҳоли ўртасида тушунтирилишини таъминласин.

3-модда . Ушбу Қонун расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.

Ўзбекистон Республикасининг Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2021 йил 12 январь,

ЎРҚ-663-сон

(Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 13.01.2021 й., 03/21/663/0013-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni

Sud qarorlarini qayta koʻrish instituti takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining Iqtisodiy protsessual kodeksiga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida

Qonunchilik palatasi tomonidan 2020-yil 11-dekabrda qabul qilingan Senat tomonidan 2020-yil 19-dekabrda maʼqullangan

1-modda . Oʻzbekiston Respublikasining 2018-yil 24-yanvarda qabul qilingan OʻRQ-461-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Iqtisodiy protsessual kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2018-yil, 1-songa 2-ilova, № 7, 433-modda, № 10, 672-modda; 2019-yil, № 3, 166-modda, № 5, 261, 266-moddalar, № 9, 592-modda, № 10, 671-modda, № 11, 791-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 1, 1-modda, № 3, 198-modda, № 10, 593-modda) quyidagi oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritilsin:

1) 3-modda toʻrtinchi qismining toʻrtinchi xatboshisidagi “apellatsiya, kassatsiya va nazorat” degan soʻzlar “apellatsiya va kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

2) 5-modda :

uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Apellatsiya va kassatsiya shikoyatlarini (protestlarini) koʻrish natijalari boʻyicha apellatsiya va kassatsiya instansiyalari sudlari qaror qabul qiladi”;

toʻrtinchi qismi chiqarib tashlansin;

beshinchi — sakkizinchi qismlari tegishincha toʻrtinchi — yettinchi qismlar deb hisoblansin;

3) 16-modda :

ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishlarni apellatsiya va kassatsiya tartibida koʻrish uch nafar sudyadan iborat tarkibda hayʼatda amalga oshiriladi”;

quyidagi mazmundagi uchinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Ishni kassatsiya tartibida takroran koʻrish besh nafar sudyadan iborat tarkibda hayʼatda amalga oshiriladi”;

uchinchi , toʻrtinchi va beshinchi qismlari tegishincha toʻrtinchi, beshinchi va oltinchi qismlar deb hisoblansin;

4) 19-modda :

birinchi , ikkinchi va uchinchi qismlaridagi “yoxud nazorat tartibida” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

toʻrtinchi qismidagi “nazorat tartibida” degan soʻzlar “ushbu Kodeksning 305 1 -moddasiga muvofiq mazkur ishni kassatsiya instansiyasi sudida takroran” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

beshinchi va oltinchi qismlari chiqarib tashlansin;

5) 25-modda :

birinchi qismi quyidagi mazmundagi 5 1 va 5 2 -bandlar bilan toʻldirilsin:

“5 1 ) ushbu Kodeksning 30 1 -moddasida koʻrsatilgan investitsiyaviy nizolar boʻyicha ishlar;

5 2 ) ushbu Kodeksning 30 2 -moddasida koʻrsatilgan raqobatga oid ishlar”;

yettinchi qismidagi “5-bandida” degan soʻzlar “5 va 5 1 -bandlarida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

6) 1-paragraf quyidagi mazmundagi 30 1 va 30 2 -moddalar bilan toʻldirilsin:

“30 1 -modda. Investitsiyaviy nizolar boʻyicha ishlar

Investitsiyaviy nizolar boʻyicha ishlar jumlasiga quyidagilar kiradi:

1) investitsiya shartnomalarini tuzish, oʻzgartirish va bekor qilish bilan bogʻliq nizolar;

2) investitsiya shartnomalarini haqiqiy emas deb topish haqidagi nizolar;

3) investitsiya shartnomasining bajarilishi bilan bogʻliq nizolar;

4) investitsiya shartnomasidan kelib chiqadigan soliq, bojxona, ijtimoiy, ekologik va boshqa majburiyatlarning investor tomonidan bajarilishi bilan bogʻliq nizolar;

5) investitsiya shartnomasi boʻyicha investorga berilgan mol-mulkni talab qilib olish yoki bunday shartnoma boʻyicha neustoyka undirish va (yoki) zararlar oʻrnini qoplash toʻgʻrisidagi nizolar.

30 2 -modda. Raqobatga oid ishlar

Yuridik shaxslar, shu jumladan chet el yuridik shaxslari, xoʻjalik boshqaruvi organlari, yakka tartibdagi tadbirkorlar hamda monopoliyaga qarshi organ oʻrtasida tovar va moliya bozorlarida raqobat sohasidagi munosabatlardan kelib chiqadigan nizolar raqobatga oid ishlar jumlasiga kiradi”;

7) 32-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sudga taalluqli ishlar tumanlararo, tuman (shahar) iqtisodiy sudlari tomonidan koʻriladi, bundan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi va Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari sudloviga tegishli ishlar mustasno.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari:

taraflardan biri Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti — chet el shaxsi boʻlgan ishlarni;

chet davlat sudlari va arbitrajlarining qarorlarini tan olish hamda ijroga qaratish toʻgʻrisidagi ishlarni koʻradi.

Davlat boshqaruv organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari oʻrtasidagi iqtisodiy bitimlardan kelib chiqadigan nizolar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi tomonidan koʻriladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi alohida holatlarni eʼtiborga olgan holda har qanday ishni istalgan suddan olib qoʻyish va uni birinchi instansiya boʻyicha oʻz ish yurituviga qabul qilishga, ishni bir suddan boshqasiga oʻtkazishga haqli.

Investitsiyaviy nizolar boʻyicha yirik investorning, raqobatga oid ishlar boʻyicha taraflarning xohishiga koʻra, ushbu toifadagi ishlar bevosita Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi, qolgan investitsiyaviy nizolar investorning xohishiga koʻra, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari tomonidan birinchi instansiya sudi sifatida koʻriladi”;

8) 34-modda quyidagi mazmundagi beshinchi va oltinchi qismlar bilan toʻldirilsin:

“Yirik investor boʻlmagan investorning investitsiya faoliyati bilan bogʻliq daʼvolar javobgar joylashgan yerdagi tuman (shahar), tumanlararo iqtisodiy sudga yoki Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlariga taqdim etilishi mumkin.

Yirik investorning investitsiya faoliyati bilan bogʻliq daʼvolar, shuningdek tovar va moliya bozorlaridagi raqobat sohasidagi munosabatlardan kelib chiqadigan daʼvolar javobgar joylashgan yerdagi tuman (shahar), tumanlararo iqtisodiy sudga yoki Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudiga taqdim etilishi mumkin”;

9) 49-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Tumanlararo, tuman (shahar) iqtisodiy sudlariga daʼvo arizasini (arizani) — Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar, tumanlar (shaharlar) prokurorlari va ularga tenglashtirilgan prokurorlar, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlariga esa — Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlari yoki ularning oʻrinbosarlari taqdim etadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori yoki uning oʻrinbosari Oʻzbekiston Respublikasining barcha iqtisodiy sudlariga daʼvo arizasi (ariza) taqdim etishga haqli.

Prokuror faqat qonunda nazarda tutilgan hollarda yoki prokurorning daʼvo arizasi (arizasi) asosida qoʻzgʻatilgan ishlardagina ishtirok etishi mumkin. Prokuror boshqa shaxslarning arizalari bilan qoʻzgʻatilgan ishning muhokamasida oʻz tashabbusi bilan ishtirok etishi mumkin emas.

Ishda ishtirok etuvchi prokuror ishning mazmuni boʻyicha fikrini bayon etadi, bundan uning boshqa shaxslarning huquqlari va qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini himoya qilishga doir daʼvo arizasi (arizasi) boʻyicha qoʻzgʻatilgan ishlar mustasno.

Fuqaroning, yuridik shaxsning va davlatning manfaatlarini koʻzlab daʼvo arizasi (ariza) taqdim etgan prokuror daʼvogarning huquqlaridan foydalanadi va uning majburiyatlarini oʻz zimmasiga oladi, bundan kelishuv bitimi yoki mediativ kelishuv tuzish huquqi mustasno.

Prokurorning oʻz daʼvo arizasidan (arizasidan) voz kechishi daʼvogarni (arizachini) ishni mazmunan koʻrib chiqishni talab qilish huquqidan mahrum etmaydi.

Prokuror tomonidan daʼvogarning huquqini himoya qilish maqsadida taqdim etilgan daʼvodan daʼvogarning voz kechishi daʼvo arizasini (arizani) koʻrmasdan qoldirishga olib keladi”;

10) 115-moddaning uchinchi qismidagi “apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat” degan soʻzlar “apellatsiya yoki kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

11) 118-moddaning toʻqqizinchi qismidagi “apellatsiya, kassatsiya, nazorat” degan soʻzlar “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

12) 133-modda :

yettinchi qismidagi “Apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat” degan soʻzlar “Apellatsiya yoki kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

toʻqqizinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kelishuv bitimini tasdiqlash haqidagi sud hujjati ustidan shikoyat berilishi (protest keltirilishi) mumkin”;

13) 151-modda quyidagi mazmundagi uchinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Investitsiyaviy nizolar boʻyicha daʼvo arizasiga investitsiya shartnomasining koʻchirma nusxasi, yirik investorning investitsiya faoliyati bilan bogʻliq daʼvo arizasiga esa uning yirik investorligini tasdiqlovchi hujjat ham ilova qilinadi”;

14) 166-moddaning toʻrtinchi qismidagi “apellatsiya, kassatsiya va nazorat” degan soʻzlar “apellatsiya va kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

15) 249-moddadagi “Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiy sudiga” degan soʻzlar “Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlariga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

16) 259-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishda ishtirok etuvchi shaxslar, shuningdek ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan, ammo huquqlari va majburiyatlari toʻgʻrisida sud hal qiluv qarori qabul qilgan shaxslar birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirmagan hal qiluv qarori ustidan apellatsiya shikoyati berishga haqlidir.

Prokuror, yuqori turuvchi prokuror faqat prokuror ishtirokida koʻrilgan ish boʻyicha, shuningdek taraflarning murojaati mavjud boʻlgan taqdirda birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirmagan hal qiluv qarori ustidan apellatsiya protesti keltirishga haqli.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirmagan hal qiluv qarori ustidan apellatsiya shikoyati berishga haqli, bundan tadbirkorlik subyektlari oʻrtasida yuzaga keladigan iqtisodiy nizolar, shuningdek tadbirkorlik faoliyati bilan bogʻliq boʻlmagan nizolar mustasno.

Sudning hal qiluv qarori ustidan toʻliq yoki qisman shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin”;

17) 260-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“260-modda. Apellatsiya shikoyatini (protestini) koʻrib chiquvchi sud

Apellatsiya shikoyatlari (protestlari):

tegishli tumanlararo, tuman (shahar) iqtisodiy sudlarining hal qiluv qarorlari ustidan berilganda — Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining iqtisodiy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining hal qiluv qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining hal qiluv qarorlari ustidan berilganda — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Iqtisodiy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan koʻriladi”;

18) 262-modda quyidagi mazmundagi oltinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan, ammo huquqlari va majburiyatlari toʻgʻrisida sud hal qiluv qarori qabul qilgan shaxslar, shuningdek sud majlisining vaqti va joyi toʻgʻrisida tegishli tarzda xabardor qilinmagan ishda ishtirok etuvchi shaxslar uchun ushbu moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan apellatsiya shikoyatini berish muddati ularga hal qiluv qarori qabul qilinganligi maʼlum boʻlgan kundan eʼtiboran hisoblanadi”;

19) 265-moddaning ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Apellatsiya protestiga ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarga apellatsiya protestining va unga ilova qilingan, ushbu shaxslarda mavjud boʻlmagan hujjatlarning koʻchirma nusxalari yuborilganligini yoki topshirilganligini tasdiqlovchi hujjat, prokuror ishtirokisiz koʻrilgan ish boʻyicha tarafning murojaati koʻchirma nusxasi ilova qilinadi”;

20) 269-moddaning birinchi qismi quyidagi mazmundagi 1 1 -band bilan toʻldirilsin:

“1 1 ) apellatsiya shikoyatining (protestining) shakli va mazmuni ushbu Kodeksning 263-moddasida belgilangan talablarga muvofiq boʻlmasa yoki apellatsiya shikoyatiga ushbu Kodeks 265-moddasining uchinchi qismida nazarda tutilgan hujjatlar yoxud prokuror ishtirokisiz koʻrilgan ish boʻyicha keltirilgan protestga tarafning murojaati koʻchirma nusxasi ilova qilinmagan boʻlsa”;

21) 272-moddaning uchinchi qismidagi “nazorat tartibida” degan soʻzlar “kassatsiya tartibida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

22) 273-modda :

birinchi qismining 4-bandidagi “va voz kechish apellatsiya instansiyasi sudi tomonidan qabul qilingan” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

toʻrtinchi qismidagi “nazorat tartibida” degan soʻzlar “kassatsiya tartibida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

23) 274-modda :

toʻrtinchi qismidagi “bundan jamiyat yoki davlat manfaatlarini koʻzlab qoʻzgʻatilgan ishlar boʻyicha prokurorning kelmaganligi mustasno” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

quyidagi mazmundagi beshinchi — oʻn uchinchi qismlar bilan toʻldirilsin:

“Apellatsiya instansiyasi sudida ishni koʻrish raislik qiluvchining yoki sudyalardan birining maʼruzasi bilan boshlanadi.

Maʼruzachi ishning holatlarini, birinchi instansiya sudi hal qiluv qarorining mazmunini, apellatsiya shikoyati (protesti) vajlarini va uning yuzasidan berilgan yozma fikrni bayon qiladi.

Sud maʼruzadan keyin sud majlisiga kelgan ishda ishtirok etuvchi shaxslarning tushuntirishlarini eshitadi, ular apellatsiya shikoyatida (protestida) koʻrsatilmagan vajlarni keltirishga va qoʻshimcha materiallar taqdim etishga ham haqli.

Dastlab apellatsiya shikoyati bergan shaxs yoki uning vakili yoxud, agar ish protest boʻyicha koʻrilayotgan boʻlsa, prokuror soʻzga chiqadi. Hal qiluv qarori ustidan har ikkala taraf tomonidan shikoyat berilgan boʻlsa, birinchi boʻlib daʼvogar soʻzga chiqadi.

Ushbu Kodeksning 50-moddasida nazarda tutilgan tartibda ishda ishtirok etuvchi davlat organlari va boshqa shaxslar, agar ular sudning qarori ustidan shikoyat bermagan boʻlsa, taraflar va uchinchi shaxslardan keyin soʻzga chiqadi.

Ishda ishtirok etuvchi shaxslarning tushuntirishlari eshitilganidan soʻng apellatsiya instansiyasi sudi qaror chiqarish uchun maslahatxonaga kiradi.

Sud muhokamasi tugaganidan keyin qabul qilingan qarorning xulosa qismi eʼlon qilinadi va u ishga qoʻshib qoʻyiladi.

Qaror besh kun ichida toʻliq hajmda tuziladi va imzolanadi.

Raislik qiluvchi qarorning xulosa qismi eʼlon qilinganidan keyin ishda ishtirok etuvchi shaxslarga qarorning toʻliq hajmda tuzilishi va ularga yuborilishi muddatini, shuningdek qaror ustidan shikoyat qilish tartibini tushuntiradi”;

24) 275-modda :

ikkinchi qismi chiqarib tashlansin;

uchinchi qismi ikkinchi qism deb hisoblansin;

25) 277-moddaning uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Alohida hollarda apellatsiya shikoyatini (protestini) koʻrib chiqish muddati ishni koʻrayotgan sudlov hayʼati tomonidan koʻpi bilan bir oyga uzaytirilishi mumkin”;

26) 279-modda toʻrtinchi qismining 5-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“5) hal qiluv qarorining sudya tomonidan imzolanmaganligi yoxud hal qiluv qarorida koʻrsatilganidan boshqa sudya tomonidan imzolanganligi”;

27) 281-modda uchinchi qismining 3-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“3) daʼvo arizasini qabul qilishni rad etish, daʼvo arizasini qaytarish, daʼvo arizasini koʻrmasdan qoldirish, ish yuritishni tugatish, ish yuritishni toʻxtatib turish toʻgʻrisidagi ajrimni bekor qilishga va daʼvo arizasini, ishni birinchi instansiya sudida koʻrib chiqish uchun yuborishga haqli”;

28) 282-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishda ishtirok etuvchi shaxslar, shuningdek ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan, ammo huquqlari va majburiyatlari toʻgʻrisida sud hal qiluv qarori qabul qilgan shaxslar birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirgan, apellatsiya tartibida koʻrilgan hal qiluv qarori va apellatsiya instansiyasi sudining qarori ustidan kassatsiya shikoyati berishga haqli.

Prokuror, yuqori turuvchi prokuror birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirgan, apellatsiya tartibida koʻrilgan hal qiluv qarori va apellatsiya instansiyasi sudining qarori ustidan, agar ish boʻyicha prokuror ishtirok etgan boʻlsa, shuningdek taraflarning murojaati mavjud boʻlgan taqdirda, kassatsiya protesti keltirishga haqli.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirgan, apellatsiya tartibida koʻrilgan hal qiluv qarori va apellatsiya instansiyasi sudining qarori ustidan kassatsiya shikoyati berishga haqlidir, bundan tadbirkorlik subyektlari oʻrtasida yuzaga keladigan iqtisodiy nizolar, shuningdek tadbirkorlik faoliyati bilan bogʻliq boʻlmagan nizolar mustasno.

Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarori va apellatsiya instansiyasi sudining qarori ustidan toʻliq yoki qisman kassatsiya tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin”;

29) 283-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“283-modda. Kassatsiya shikoyatini (protestini) koʻradigan sud

Birinchi instansiya sudining apellatsiya tartibida koʻrilgan hal qiluv qarori va apellatsiya instansiyasi sudining qarori ustidan berilgan kassatsiya shikoyati (protesti) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Iqtisodiy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan koʻriladi”;

30) 284-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya shikoyati (protesti) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Iqtisodiy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga beriladi”;

31) 285-moddaning birinchi va ikkinchi qismlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya shikoyati (protesti) apellatsiya instansiyasi sudi qarori qabul qilingan kundan eʼtiboran bir yil ichida berilishi mumkin.

Kassatsiya shikoyati (protesti) berishning oʻtkazib yuborilgan muddati shikoyat (protest) bergan shaxsning iltimosnomasi boʻyicha kassatsiya instansiyasi sudi tomonidan, agar iltimosnoma kassatsiya shikoyatini (protestini) berish muddati oʻtgan kundan eʼtiboran uch oy ichida berilgan va kassatsiya shikoyatini (protestini) berish muddati oʻtkazib yuborilishining sabablari sud tomonidan uzrli deb topilgan boʻlsa, tiklanishi mumkin”;

32) 286-modda birinchi qismining 3 va 4-bandlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“3) ustidan shikoyat (protest) berilayotgan hal qiluv qarorini, qarorni qabul qilgan sudning nomi;

4) ishning raqami, hal qiluv qarori, qaror qabul qilingan sana, nizo predmeti”;

33) 288-moddaning ikkinchi va uchinchi qismlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya protestiga ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarga kassatsiya protesti va unga ilova qilingan, ushbu shaxslarda mavjud boʻlmagan hujjatlarning koʻchirma nusxalari yuborilganligini yoki topshirilganligini tasdiqlovchi hujjat, prokuror ishtirokisiz koʻrilgan ish boʻyicha tarafning murojaati koʻchirma nusxasi ilova qilinadi.

Apellatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish va apellatsiya shikoyatini (protestini) qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrim ustidan berilgan kassatsiya shikoyatiga (protestiga) qaytarilgan shikoyat (protest) va uni sudga taqdim etishda unga ilova qilingan hujjatlar ham ilova qilinishi kerak”;

34) quyidagi mazmundagi 288 1 -modda bilan toʻldirilsin:

“288 1 -modda. Ishni talab qilib olish

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyasi kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha tegishli iqtisodiy suddan ishni talab qilib olishga haqli.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va ularning oʻrinbosarlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyat, Toshkent shahar prokurorlari ushbu Kodeksning 282-moddasida koʻrsatilgan shaxslarning murojaati mavjud boʻlgan taqdirda, kassatsiya protesti kiritish masalasini hal etish uchun tegishli iqtisodiy suddan ishni talab qilib olishga haqli”;

35) 289-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“289-modda. Kassatsiya shikoyatini (protestini) oʻrganish

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyasi kassatsiya shikoyatini (protestini) besh kundan ortiq boʻlmagan muddatda oʻrganadi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) oʻrganish natijalari boʻyicha sudya quyidagi ajrimlardan birini chiqaradi:

1) kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilish va ishni talab qilib olish toʻgʻrisida;

2) kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish haqida;

3) kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish toʻgʻrisida.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) oʻrganish natijalariga doir ajrimning koʻchirma nusxasi ishda ishtirok etuvchi shaxslarga ajrim chiqarilgan kunning ertasidan kechiktirmay, ushbu Kodeksning 197-moddasida nazarda tutilgan tartibda yuboriladi”;

36) 290-moddaning ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya shikoyatini (protestni) ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi ajrimda quyidagilar koʻrsatilishi kerak:

1) ajrim chiqarilgan sana va joy;

2) ajrim chiqargan sudyaning familiyasi, ism-sharifining bosh harflari;

3) shikoyatni (protestni) bergan shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi);

4) ustidan shikoyat qilinayotgan (protest keltirilayotgan) sud hujjatlari;

5) tegishli suddan ishni talab qilib olish toʻgʻrisidagi xulosa”;

37) 291-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyasi kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni quyidagi hollarda rad etadi, agar:

1) kassatsiya shikoyati (protesti) hal qiluv qarori ustidan shikoyat qilish (protest keltirish) huquqiga ega boʻlmagan shaxs tomonidan berilgan boʻlsa;

2) kassatsiya shikoyati (protesti) qonuniy kuchga kirmagan yoki qonunchilikka muvofiq kassatsiya tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin boʻlmagan yoxud apellatsiya tartibida koʻrilmagan sud hujjati ustidan berilgan boʻlsa;

3) kassatsiya shikoyati (protesti) kassatsiya tartibida koʻrilgan sud hujjati ustidan berilgan boʻlsa;

4) kassatsiya shikoyatini (protestini) berishning oʻtkazib yuborilgan muddatini tiklash rad etilgan boʻlsa;

5) kassatsiya shikoyatidan (protestidan) uni bergan shaxs voz kechganligi (uni chaqirib olganligi) sababli kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha ish yuritishni tugatish haqidagi ajrim mavjud boʻlsa.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrimda kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish asoslari koʻrsatiladi, kassatsiya shikoyatini berishda toʻlangan davlat bojini qaytarish haqidagi masala hal etiladi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrim bekor qilingan taqdirda, kassatsiya shikoyati (protesti) sudga dastlab murojaat qilingan kunda berilgan hisoblanadi”;

38) 292-moddaning :

birinchi qismi :

birinchi xatboshisidagi “kassatsiya instansiyasi sudi” degan soʻzlar “Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyasi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

2-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“2) kassatsiya shikoyatining (protestining) shakliga va mazmuniga nisbatan ushbu Kodeksning 286-moddasida belgilangan talablarga rioya etilmagan yoki kassatsiya shikoyatiga (protestiga) ushbu Kodeks 288-moddasining uchinchi qismida koʻrsatilgan hujjatlar yoxud prokuror ishtirokisiz koʻrilgan ish boʻyicha protestga taraflarning murojaati koʻchirma nusxasi ilova qilinmagan boʻlsa”;

toʻrtinchi qismi chiqarib tashlansin;

beshinchi va oltinchi qismlari tegishincha toʻrtinchi va beshinchi qismlar deb hisoblansin;

39) 294-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“294-modda. Sud hujjatlari ijrosini toʻxtatib turish

Ishda ishtirok etuvchi shaxslarning iltimosnomasiga koʻra, kassatsiya instansiyasi sudi (sudya) birinchi instansiya sudida qabul qilingan hal qiluv qarorining, apellatsiya instansiyasi sudi qarorining ijrosini kassatsiya instansiyasida ish yuritish tamomlanguniga qadar toʻxtatib turishga haqli.

Sudya sud hujjati ijrosini toʻxtatib turish toʻgʻrisida yoki uning ijrosini toʻxtatib turishni rad etish haqida kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi ajrimda koʻrsatadi”;

40) quyidagi mazmundagi 294 1 -modda bilan toʻldirilsin:

“294 1 -modda. Kassatsiya shikoyatini (protestini) sud muhokamasida koʻrib chiqish uchun tayinlash va ishda ishtirok etuvchi shaxslarni xabardor qilish

Kassatsiya shikoyatini (protestini) sud muhokamasida koʻrib chiqish uchun tayinlash toʻgʻrisidagi masala ish sudga kelib tushgan kundan eʼtiboran besh kundan kechiktirmay hal qilinadi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) sud muhokamasida koʻrib chiqish uchun tayinlash toʻgʻrisidagi ajrimda sud majlisini oʻtkazish vaqti va joyi koʻrsatiladi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) sud muhokamasida koʻrib chiqish uchun tayinlash toʻgʻrisidagi ajrimning koʻchirma nusxasi ishda ishtirok etuvchi shaxslarga ajrim chiqarilgan kunning ertasidan kechiktirmay, ushbu Kodeksning 197-moddasida nazarda tutilgan tartibda yuboriladi”;

41) 295-modda :

uchinchi qismi chiqarib tashlansin;

toʻrtinchi qismi uchinchi qism deb hisoblansin;

42) 296-modda :

birinchi qismining :

1-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“1) kassatsiya shikoyati (protesti) apellatsiya tartibida koʻrilmagan yoki ushbu Kodeksga muvofiq kassatsiya tartibida shikoyat qilinmaydigan (protest keltirilmaydigan) sud hujjati ustidan berilgan va u kassatsiya instansiyasi sudi tomonidan xatoga yoʻl qoʻyilib, ish yuritishga qabul qilingan boʻlsa”;

4-bandidagi “va voz kechish kassatsiya instansiyasi sudi tomonidan qabul qilingan” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

toʻrtinchi qismi chiqarib tashlansin;

beshinchi qismi toʻrtinchi qism deb hisoblansin;

43) 297-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya instansiyasi sudi ishni sud majlisida koʻradi.

Kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha birinchi sud majlisi kassatsiya shikoyatini (protestini) sud muhokamasida koʻrib chiqish uchun tayinlash toʻgʻrisida ajrim chiqarilgan kundan eʼtiboran yigirma kundan kechiktirmay oʻtkazilishi kerak.

Kassatsiya instansiyasi sudida: ishlarni bitta ish yuritishga birlashtirish toʻgʻrisidagi; daʼvoning predmetini yoki asosini, daʼvo talablarining miqdorini oʻzgartirish haqidagi; qarshi daʼvo taqdim etish toʻgʻrisidagi; ishda ishtirok etishga uchinchi shaxslarni jalb qilish haqidagi qoidalar, shuningdek ushbu Kodeksda faqat birinchi instansiya sudida ishni koʻrish uchun belgilangan boshqa qoidalar qoʻllanilmaydi.

Kassatsiya instansiyasi sudining sud majlisiga sud muhokamasini oʻtkazish vaqti va joyi haqida tegishli tarzda xabardor qilingan, kassatsiya shikoyatini (protestini) bergan shaxsning va ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarning kelmaganligi ishni ularning ishtirokisiz koʻrishga toʻsqinlik qilmaydi.

Kassatsiya instansiyasi sudida ishni koʻrish raislik qiluvchining yoki sudyalardan birining maʼruzasi bilan boshlanadi.

Maʼruzachi ishning holatlarini, birinchi instansiya sudi hal qiluv qarorining, apellatsiya instansiyasi sudi qarorining mazmunini, kassatsiya shikoyati (protesti) vajlarini va unga doir kelib tushgan yozma fikrni bayon qiladi. Shundan soʻng sud sud majlisida hozir boʻlgan ishda ishtirok etuvchi shaxslarning tushuntirishlarini eshitadi, ular kassatsiya shikoyatida (protestida) koʻrsatilmagan vajlarni keltirishga va qoʻshimcha dalillar taqdim etishga ham haqli.

Dastlab kassatsiya shikoyati bergan shaxs yoki uning vakili yoxud, agar ish protest boʻyicha koʻrilayotgan boʻlsa, prokuror soʻzga chiqadi. Hal qiluv qarori ustidan har ikkala taraf tomonidan shikoyat berilgan boʻlsa, birinchi boʻlib daʼvogar soʻzga chiqadi.

Ushbu Kodeksning 50-moddasida nazarda tutilgan tartibda ishda ishtirok etuvchi davlat organlari va boshqa shaxslar, agar ular hal qiluv qarori ustidan shikoyat bermagan boʻlsa, taraflar va uchinchi shaxslardan keyin soʻzga chiqadi.

Ishda ishtirok etuvchi shaxslarning tushuntirishlari eshitilganidan soʻng kassatsiya instansiyasi sudi qaror chiqarish uchun maslahatxonaga kiradi.

Sud muhokamasi tugaganidan keyin qabul qilingan qarorning xulosa qismi eʼlon qilinadi va u ishga qoʻshib qoʻyiladi.

Qaror besh kun ichida toʻliq hajmda tuziladi va imzolanadi.

Raislik qiluvchi qarorning xulosa qismi eʼlon qilinganidan keyin ishda ishtirok etuvchi shaxslarga qarorning toʻliq hajmda tuzilishi va ularga yuborilishi muddatini tushuntiradi”;

44) 298-moddaning :

ikkinchi qismi chiqarib tashlansin;

uchinchi qismi ikkinchi qism deb hisoblansin;

ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Protest keltirgan shaxs yoki yuqori turuvchi mansabdor shaxs ishni koʻrish yakuni boʻyicha sud hujjat chiqarilguniga qadar protestni chaqirib olishga haqli”;

45) 299-moddaning birinchi va ikkinchi qismlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sud ishni kassatsiya tartibida koʻrish chogʻida birinchi instansiya va apellatsiya instansiyasi sudi tomonidan moddiy huquq normalari toʻgʻri qoʻllanilganligini va protsessual qonun talablariga rioya etilganligini ish materiallari boʻyicha tekshiradi.

Kassatsiya instansiyasi sudi yangi dalillarni tekshirishga va yangi faktlarni aniqlashga haqli emas”;

46) 300-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya shikoyati (protesti) u sud muhokamasida koʻrib chiqish uchun tayinlangan kundan eʼtiboran bir oydan ortiq boʻlmagan muddatda koʻrib chiqiladi.

Alohida hollarda kassatsiya shikoyatini (protestini) koʻrib chiqish muddati ishni koʻrayotgan sudlov hayʼati tomonidan koʻpi bilan bir oyga uzaytirilishi mumkin”;

47) 301-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya instansiyasi sudi kassatsiya shikoyatini (protestini) koʻrish natijalari boʻyicha:

1) hal qiluv qarorini, qarorni oʻzgarishsiz, kassatsiya shikoyatini (protestini) esa qanoatlantirmasdan qoldirishga;

2) hal qiluv qarorini, qarorni oʻzgartirishga yoki bekor qilishga va ishni yangidan koʻrib chiqish uchun yubormasdan yangi qaror qabul qilishga;

3) ushbu Kodeks 302-moddasi birinchi qismining 1-bandida va toʻrtinchi qismining 4 va 7-bandlarida nazarda tutilgan asoslar mavjud boʻlganda, hal qiluv qarorini, qarorni bekor qilishga va ishni yangidan koʻrish uchun sud hujjati bekor qilingan sud instansiyasiga yuborishga;

4) hal qiluv qarorini, qarorni oʻzgartirishga;

5) hal qiluv qarorini toʻliq yoki qisman bekor qilishga va ish yuritishni tugatishga yoxud daʼvoni toʻliq yoki qisman koʻrmasdan qoldirishga;

6) ayrim sud hujjatlarini bekor qilish va ish boʻyicha ilgari qabul qilingan sud hujjatlaridan birini oʻz kuchida qoldirishga haqli”;

48) 302-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“302-modda. Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini, apellatsiya instansiyasi sudining qarorini oʻzgartirish yoki bekor qilish asoslari

Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini, apellatsiya instansiyasi sudining qarorini oʻzgartirish yoki bekor qilish uchun quyidagilar asos boʻladi:

1) ish uchun ahamiyatli holatlarning toʻliq aniqlanmaganligi;

2) sud aniqlangan deb hisoblagan, ish uchun ahamiyatli boʻlgan holatlarning isbotlanmaganligi;

3) hal qiluv qarorida bayon qilingan xulosalarning ish holatlariga muvofiq emasligi;

4) moddiy va (yoki) protsessual huquq normalarining buzilganligi yoxud notoʻgʻri qoʻllanilganligi.

Moddiy huquq normalarining buzilishi yoki notoʻgʻri qoʻllanilishi quyidagilardan iborat:

1) qoʻllanilishi lozim boʻlgan qonun hujjatining qoʻllanilmaganligi;

2) qoʻllanilishi mumkin boʻlmagan qonun hujjatining qoʻllanilganligi;

3) qonun hujjatining notoʻgʻri talqin qilinganligi.

Protsessual huquq normalarining buzilganligi yoki notoʻgʻri qoʻllanilganligi, agar bu notoʻgʻri hal qiluv qarori qabul qilinishiga olib kelgan boʻlsa yoki olib kelishi mumkin boʻlsa, birinchi instansiya sudning hal qiluv qarorini, apellatsiya instansiyasi sudining qarorini oʻzgartirish yoxud bekor qilish uchun asos boʻladi.

Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini, apellatsiya instansiyasi sudining qarorini har qanday holda bekor qilish uchun quyidagilar asos boʻladi:

1) sud tomonidan ishning qonunga xilof tarkibda koʻrilganligi;

2) ishning sud majlisi vaqti va joyi toʻgʻrisida tegishli tarzda xabardor qilinmagan biror-bir ishda ishtirok etuvchi shaxs yoʻqligida koʻrilganligi;

3) sud ishi yuritilayotgan til toʻgʻrisidagi qoidalar ishni koʻrish chogʻida buzilganligi;

4) ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan shaxslarning huquq va majburiyatlari toʻgʻrisida sud tomonidan hal qiluv qarori qabul qilinganligi;

5) hal qiluv qarorining, qarorning sudya yoki, agar ish sudyalar hayʼati tarkibida koʻrilgan boʻlsa, sudyalarning biri tomonidan imzolanmaganligi yoxud hal qiluv qarorida, qarorda koʻrsatilganidan boshqa sudyalar tomonidan imzolanganligi;

6) ishda sud majlisi bayonnomasining mavjud emasligi, uning imzolanmaganligi yoki ushbu Kodeks 202-moddasining ikkinchi qismida koʻrsatilganidan boshqa shaxslar tomonidan imzolanganligi yoxud, agar sud majlisining audio-yoki videoyozuvi amalga oshirilgan boʻlsa, audio- va videoyozuvning elektron yoki boshqa manbalari sud majlisi bayonnomasiga qoʻshib qoʻyilmaganligi;

7) bildirilgan talab boʻyicha sud hal qiluv qarori qabul qilmaganligi;

8) sudyalar maslahatining sir saqlanishi toʻgʻrisidagi qoidaning buzilganligi.

Kassatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini, apellatsiya instansiyasi sudining qarorini, agar taraflar oʻrtasida kelishuv bitimi tuzilgan va u kassatsiya instansiyasi sudi tomonidan tasdiqlangan boʻlsa, bekor qiladi”;

49) 303-moddaning :

ikkinchi qismi :

6 , 7-bandlari “hal qiluv qarori” degan soʻzlardan keyin “qaror” degan soʻz bilan toʻldirilsin;

8-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“8) kassatsiya shikoyatida (protestida) keltirilgan hal qiluv qarorining, qarorning qonuniyligini va asoslantirilganligini tekshirish toʻgʻrisida talab bildirilishiga doir asoslar”;

12-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“12) agar birinchi instansiya sudining hal qiluv qarori, apellatsiya instansiyasi sudining qarori toʻliq yoki qisman bekor qilingan boʻlsa, uning xulosalariga kassatsiya instansiyasi sudi qoʻshilmaganligining sabablari”;

toʻrtinchi qismidagi “Sudning hal qiluv qarori” degan soʻzlar “Hal qiluv qarori, qaror” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

50) 305-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“305-modda. Ajrim, qaror ustidan berilgan kassatsiya shikoyati (protesti)

Sudning ajrimi ustidan ushbu Kodeksda nazarda tutilgan hollarda kassatsiya tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin.

Apellatsiya instansiyasi sudida koʻrilgan ajrim, qaror ustidan ushbu Kodeksda belgilangan qoidalar boʻyicha berilgan kassatsiya shikoyati (protesti) ushbu bobda kassatsiya shikoyatlarini (protestlarini) koʻrish uchun nazarda tutilgan tartibda kassatsiya instansiyasi sudi tomonidan koʻriladi.

Kassatsiya instansiyasi sudi apellatsiya instansiyasi sudida koʻrilgan ajrim, qaror, apellatsiya instansiyasi sudining ajrimi ustidan berilgan shikoyatni (protestni) koʻrish natijalari boʻyicha quyidagilarga haqli:

1) birinchi instansiya sudining ajrimini, qarorini, apellatsiya instansiyasi sudining qarorini oʻzgarishsiz, kassatsiya shikoyatini (protestini) esa qanoatlantirmasdan qoldirishga;

2) birinchi instansiya sudining ajrimini, qarorini, apellatsiya instansiyasi sudining qarorini oʻzgartirishga yoki bekor qilishga yoxud ilgari qabul qilingan sud hujjatlaridan birini oʻz kuchida qoldirishga;

3) daʼvo arizasini qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi, daʼvo arizasini qaytarish, daʼvo arizasini koʻrmasdan qoldirish, ish yuritishni tugatish, ish yuritishni toʻxtatib turish haqidagi ajrimni, ularni oʻz kuchida qoldirish toʻgʻrisidagi apellatsiya instansiyasi sudi qarorini bekor qilishga va daʼvo arizasini, ishni koʻrish uchun birinchi instansiya sudiga yuborishga;

4) apellatsiya instansiyasi sudining apellatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi, apellatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish toʻgʻrisidagi, apellatsiya shikoyatini (protestini) koʻrmasdan qoldirish, apellatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha ish yuritishni tugatish, apellatsiya instansiyasi sudida ish yuritishni toʻxtatib turish haqidagi ajrimni bekor qilishga va apellatsiya shikoyatini (protestini), ishni koʻrish uchun apellatsiya instansiyasi sudiga yuborishga”;

51) quyidagi mazmundagi 305 1 -modda bilan toʻldirilsin:

“305 1 -modda. Ishni kassatsiya tartibida takroran koʻrish

Ushbu Kodeksning 282-moddasida koʻrsatilgan shaxslar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisiga, Bosh prokurori yoki ularning oʻrinbosarlariga ishni kassatsiya tartibida takroran koʻrish haqida protest kiritish toʻgʻrisidagi ariza bilan murojaat qilishga haqli.

Ishni kassatsiya tartibida takroran koʻrish haqida protest kiritish toʻgʻrisidagi ariza kassatsiya shikoyati (protesti) berish muddati ichida, mazkur muddat oʻtkazib yuborilgan hollarda esa, qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran bir oy ichida berilishi mumkin.

Ushbu moddaning ikkinchi qismida nazarda tutilgan muddatlar oʻtgandan keyin berilgan ariza koʻrib chiqilmaydi.

Ushbu Kodeks 302-moddasi birinchi qismining 4-bandida nazarda tutilgan asoslar mavjud boʻlgan taqdirda, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi, Bosh prokurori yoki ularning oʻrinbosarlari kassatsiya tartibida koʻrib chiqilgan ishlar boʻyicha chiqarilgan sud hujjatlari ustidan ishni kassatsiya tartibida takroran koʻrish haqida protest kiritishga haqli.

Ishni kassatsiya tartibida takroran koʻrish umumiy asoslarga koʻra amalga oshiriladi”;

52) 306-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“306-modda. Kassatsiya instansiyasi sudining ajrimi ustidan shikoyat qilish

Kassatsiya instansiyasi sudi sudyasining kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish, kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish toʻgʻrisidagi ajrimi kassatsiya shikoyati (protesti) bergan shaxsning iltimosnomasiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi yoki uning oʻrinbosari tomonidan bekor qilinishi mumkin.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) koʻrmasdan qoldirish, kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha ish yuritishni tugatish toʻgʻrisidagi ajrim ushbu bobda nazarda tutilgan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi, Bosh prokurori yoki ularning oʻrinbosarlari protestiga asosan kassatsiya tartibida takroran koʻrilishi mumkin.

Kassatsiya instansiyasi sudi sudyasining kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish, kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish, kassatsiya instansiyasi sudining kassatsiya shikoyatini (protestini) koʻrmasdan qoldirish, kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha ish yuritishni tugatish toʻgʻrisidagi ajrimini bekor qilish haqidagi ariza kassatsiya shikoyati (protesti) berish muddati ichida, mazkur muddat oʻtkazib yuborilgan hollarda esa, ajrim chiqarilgan kundan eʼtiboran bir oy ichida berilishi mumkin.

Ushbu moddaning uchinchi qismida koʻrsatilgan muddat oʻtgandan keyin berilgan ariza koʻrib chiqilmaydi”;

53) 36-bob chiqarib tashlansin;

54) 326-moddaning ikkinchi qismidagi “apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat” degan soʻzlar “apellatsiya yoki kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

55) 328-moddaning :

birinchi qismidagi “yoki prokuror” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

toʻrtinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sud hujjati qonuniy kuchga kirgan paytdan eʼtiboran uch yil oʻtgach berilgan arizalar koʻrib chiqilmaydi, bundan ushbu Kodeks 327-moddasining 2 — 4-bandlarida nazarda tutilgan asoslar boʻyicha berilgan arizalar mustasno”.

2-modda . Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;

davlat boshqaruvi organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarining qayta koʻrib chiqilishi va bekor qilinishini taʼminlasin;

ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini, mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.

3-modda . Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2021-yil 12-yanvar,

OʻRQ-663-son

(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 13.01.2021-y., 03/21/663/0013-son)

lex.uz

Закон Республики Узбекистан

О внесении изменений и дополнений в Экономический процессуальный кодекс Республики Узбекистан в связи с совершенствованием института пересмотра судебных решений

Принят Законодательной палатой 11 декабря 2020 года Одобрен Сенатом 19 декабря 2020 года

Статья 1. Внести в Экономический процессуальный кодекс Республики Узбекистан, утвержденный Законом Республики Узбекистан от 24 января 2018 года № ЗРУ-461 (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2018 г., приложение 2 к № 1, № 7, ст. 433, № 10, ст. 672; 2019 г., № 3, ст. 166, № 5, ст. ст. 261, 266, № 9, ст. 592, № 10, ст. 671, № 11, ст. 791, № 12, ст. 880; 2020 г., № 1, ст. 1, № 3, ст. 198, № 10, ст. 593), следующие изменения и дополнения:

1) в абзаце четвертом части четвертой статьи 3 слова «апелляционной, кассационной и надзорной» заменить словами «апелляционной и кассационной»;

2) в статье 5 :

часть третью изложить в следующей редакции:

«Судами апелляционной и кассационной инстанций по результатам рассмотрения апелляционных и кассационных жалоб (протестов) принимаются постановления»;

часть четвертую исключить;

части пятую — восьмую считать соответственно частями четвертой — седьмой;

3) в статье 16 :

часть вторую изложить в следующей редакции:

«Рассмотрение дел в апелляционном и кассационном порядке осуществляется коллегиально в составе трех судей»;

дополнить частью третьей следующего содержания:

«Повторное рассмотрение дела в кассационном порядке производится коллегиально в составе пяти судей»;

части третью , четвертую и пятую считать соответственно частями четвертой, пятой и шестой;

4) в статье 19 :

из частей первой , второй и третьей слова «либо в порядке надзора» исключить;

в части четвертой слова «в порядке надзора» заменить словами «в суде кассационной инстанции при повторном рассмотрении данного дела в соответствии со статьей 305 1 настоящего Кодекса»;

части пятую и шестую исключить;

5) в статье 25 :

часть первую дополнить пунктами 5 1 и 5 2 следующего содержания:

«5 1 ) дела по инвестиционным спорам, указанным в статье 30 1 настоящего Кодекса;

5 2 ) дела о конкуренции, указанные в статье 30 2 настоящего Кодекса»;

в части седьмой слова «в пункте 5» заменить словами «в пунктах 5 и 5 1 »;

6) параграф 1 дополнить статьями 30 1 и 30 2 следующего содержания:

«Статья 30 1 . Дела по инвестиционным спорам

К делам по инвестиционным спорам относятся:

1) споры, связанные с заключением, изменением и расторжением инвестиционных договоров;

2) споры о признании недействительными инвестиционных договоров;

3) споры, связанные с исполнением инвестиционного договора;

4) споры, связанные с исполнением инвестором налоговых, таможенных, социальных, экологических и иных обязательств, вытекающих из инвестиционного договора;

5) споры, связанные с истребованием имущества, предоставленного инвестору по инвестиционному договору, либо взысканием неустойки и (или) убытков по такому договору.

Статья 30 2 . Дела о конкуренции

К делам о конкуренции относятся споры между юридическими лицами, в том числе иностранными, органами хозяйственного управления, индивидуальными предпринимателями и антимонопольным органом, вытекающие из отношений в области конкуренции на товарных и финансовых рынках»;

7) текст статьи 32 изложить в следующей редакции:

«Дела, подведомственные суду, рассматриваются межрайонными, районными (городскими) экономическими судами, за исключением дел, подсудных Верховному суду Республики Узбекистан и Суду Республики Каракалпакстан, областным и Ташкентскому городскому судам.

Суд Республики Каракалпакстан, областные и Ташкентский городской суды рассматривают дела:

в которых одной из сторон является иностранное лицо — нерезидент Республики Узбекистан;

о признании и приведении в исполнение решений иностранных судов и арбитражей.

Споры, вытекающие из экономических соглашений между органами государственного управления, органами государственной власти на местах, рассматриваются Верховным судом Республики Узбекистан.

Верховный суд Республики Узбекистан в зависимости от особых обстоятельств вправе изъять любое дело из любого суда и принять его к своему производству по первой инстанции, передать дело из одного суда в другой.

По желанию крупного инвестора по инвестиционным спорам, сторон по делам о конкуренции дела данной категории рассматриваются непосредственно Верховным судом Республики Узбекистан, остальные инвестиционные споры по желанию инвестора рассматриваются судами Судом Республики Каракалпакстан, областными и Ташкентским городским судами в качестве суда первой инстанции»;

8) статью 34 дополнить частями пятой и шестой следующего содержания:

«Иски, связанные с инвестиционной деятельностью инвестора, не являющегося крупным инвестором, могут быть предъявлены в межрайонный, районный (городской) экономический суд или Суд Республики Каракалпакстан, областные и Ташкентский городской суды по месту нахождения ответчика.

Иски, связанные с инвестиционной деятельностью крупного инвестора, а также иски, вытекающие из отношений в области конкуренции на товарных и финансовых рынках, могут быть предъявлены в межрайонный, районный (городской) экономический суд или Верховный суд Республики Узбекистан»;

9) текст статьи 49 изложить в следующей редакции:

«Исковое заявление (заявление) в межрайонные, районные (городские) экономические суды предъявляют прокуроры Республики Каракалпакстан, области, города Ташкента, районов (городов) и приравненные к ним прокуроры, а в Суд Республики Каракалпакстан, областные и Ташкентский городской суды — прокуроры Республики Каракалпакстан, области, города Ташкента или их заместители.

Генеральный прокурор Республики Узбекистан или его заместитель вправе предъявить исковое заявление (заявление) во все экономические суды Республики Узбекистан.

Прокурор может участвовать в разбирательстве дела только в случаях, когда это предусмотрено законом, а также по делам, возбужденным на основании его искового заявления (заявления). Прокурор по собственной инициативе не может участвовать в разбирательстве дела, возбужденного по заявлению других лиц.

Прокурор, участвующий в деле, излагает мнение по существу дела, кроме дел, возбужденных по его исковому заявлению (заявлению) в защиту прав и охраняемых законом интересов других лиц.

Прокурор, предъявивший исковое заявление (заявление) в интересах гражданина, юридического лица и государства, пользуется правами и несет обязанности истца, за исключением права заключения мирового соглашения или медиативного соглашения.

Отказ прокурора от предъявленного им искового заявления (заявления) не лишает истца (заявителя) права требовать рассмотрения дела по существу.

Отказ истца от иска, который был предъявлен в защиту его прав прокурором, влечет оставление искового заявления (заявления) без рассмотрения»;

10) в части третьей статьи 115 слова «апелляционным, кассационным или надзорным жалобам» заменить словами «апелляционным или кассационным жалобам»;

11) в части девятой статьи 118 слова «апелляционной, кассационной, надзорной» заменить словами «апелляционной, кассационной»;

12) в статье 133 :

в части седьмой слова «апелляционной, кассационной или надзорной» заменить словами «апелляционной или кассационной»;

часть девятую изложить в следующей редакции:

«Судебные акты об утверждении мирового соглашения могут быть обжалованы (опротестованы)»;

13) статью 151 дополнить частью третьей следующего содержания:

«К исковому заявлению по инвестиционным спорам прилагается копия инвестиционного договора, а к исковому заявлению крупного инвестора, связанного с инвестиционной деятельностью, также прилагается документ, подтверждающий, что он является крупным инвестором»;

14) в части четвертой статьи 166 слова «апелляционной, кассационной и надзорной» заменить словами «апелляционной и кассационной»;

15) в статье 249 слова «в экономический суд Республики Каракалпакстан, областей и города Ташкента» заменить словами «в Суд Республики Каракалпакстан, областные и Ташкентский городской суды»;

16) текст статьи 259 изложить в следующей редакции:

«Лица, участвующие в деле, а также лица, не привлеченные к участию в деле, о правах и обязанностях которых суд принял решение, вправе подать апелляционную жалобу на решение суда первой инстанции, не вступившее в законную силу.

Прокурор, вышестоящий прокурор вправе принести апелляционной протест на не вступившее в законную силу решение суда первой инстанции, по делу, рассмотренному с участием прокурора, а также в случае наличия обращения сторон.

Уполномоченный при Президенте Республики Узбекистан по защите прав и законных интересов субъектов предпринимательства вправе подать апелляционную жалобу на решение суда первой инстанции, не вступившее в законную силу, за исключением экономических споров, возникающих между субъектами предпринимательства, а также споров, не связанных с предпринимательской деятельностью.

Решение суда может быть обжаловано (опротестовано) полностью или в части»;

17) статью 260 изложить в следующей редакции:

«Статья 260. Суд, рассматривающий апелляционную жалобу (протест)

Апелляционные жалобы (протесты) рассматриваются:

Судебной коллегией по экономическим делам Суда Республики Каракалпакстан, областных и Ташкентского городского судов — на решения соответствующих межрайонных, районных (городских) экономических судов;

Судебной коллегией по экономическим делам Верховного суда Республики Узбекистан — на решения Суда Республики Каракалпакстан, областных и Ташкентского городского судов, на решения Верховного суда Республики Узбекистан»;

18) статью 262 дополнить частью шестой следующего содержания:

«Срок подачи апелляционной жалобы, предусмотренный в части первой настоящей статьи, для лиц, не привлеченных к участию в деле, о правах и обязанностях которых суд принял решение, а также участвующих в деле лиц, надлежаще не извещенных о времени и месте судебного заседания, исчисляется со дня, когда им стало известно о принятии решения»;

19) часть вторую статьи 265 изложить в следующей редакции:

«К апелляционному протесту прилагается документ, подтверждающий направление или вручение другим лицам, участвующим в деле, копии апелляционного протеста и приложенных к ней документов, которые у них отсутствуют, копия обращения стороны по делу, рассмотренному без участия прокурора»;

20) часть первую статьи 269 дополнить пунктом 1 1 следующего содержания:

«1 1 ) форма и содержание апелляционной жалобы (протеста), не соответствуют требованиям, установленным статьей 263 настоящего Кодекса, или к апелляционной жалобе (протесту) не приложены документы, указанные в части третьей статьи 265 настоящего Кодекса, либо копия обращения стороны к внесенному протесту по делу, рассмотренному без участия прокурора»;

21) в части третьей статьи 272 слова «в порядке надзора» заменить словами «в кассационном порядке»;

22) в статье 273 :

из пункта 4 части первой слова «и отказ принят судом апелляционной инстанции» исключить;

в части четвертой слова «в порядке надзора» заменить словами «в кассационном порядке»;

23) в статье 274 :

из части четвертой слова «за исключением неявки прокурора по делам, возбужденным в интересах общества или государства» исключить;

дополнить частями пятой — тринадцатой следующего содержания:

«Рассмотрение дела в суде апелляционной инстанции начинается докладом председательствующего или одного из судей.

Докладчик излагает обстоятельства дела, содержание решения суда первой инстанции, доводы апелляционной жалобы (протеста) и поступивший на нее отзыв.

После доклада суд заслушивает объяснения явившихся в судебное заседание лиц, участвующих в деле, которые вправе приводить также доводы, не указанные в апелляционной жалобе (протесте), и представлять дополнительные доказательства.

Первым выступает лицо, подавшее апелляционную жалобу, или его представитель, либо прокурор, если дело рассматривается по его протесту. В случае обжалования решения обеими сторонами, первым выступает истец.

Государственные органы и иные лица, участвующие в деле в порядке, предусмотренном статьей 50 настоящего Кодекса, если ими не обжаловано решение, выступают после сторон и третьих лиц.

После заслушивания объяснений лиц, участвующих в деле, суд апелляционной инстанции удаляется в совещательную комнату для вынесения постановления.

По окончании судебного разбирательства объявляется резолютивная часть принятого постановления, которая приобщается к делу.

Постановление в полном объеме составляется и подписывается в течение пяти дней.

Председательствующий после объявления резолютивной части постановления разъясняет лицам, участвующим в деле, срок составления постановления в полном объеме и его направления им, а также порядок обжалования постановления»;

24) в статье 275 :

часть вторую исключить;

часть третью считать частью второй;

25) часть третью статьи 277 изложить в следующей редакции:

«В исключительных случаях срок рассмотрения апелляционной жалобы (протеста) может быть продлен судебной коллегией, рассматривающей дело, но не более чем на один месяц»;

26) пункт 5 части четвертой статьи 279 изложить в следующей редакции:

«5) не подписание решения судьей либо подписание решения не теми судьями, которые указаны в решении»;

27) пункт 3 части третьей статьи 281 изложить в следующей редакции:

«3) отменить определение об отказе в принятии искового заявления, возвращении искового заявления, оставлении искового заявления без рассмотрения, прекращении производства по делу, приостановлении производства по делу и направить исковое заявление, дело на рассмотрение в суд первой инстанции»;

28) текст статьи 282 изложить в следующей редакции:

«Лица, участвующие в деле, а также лица, не привлеченные к участию в деле, о правах и обязанностях которых суд принял решение, вправе подать кассационную жалобу на решение суда первой инстанции, вступившее в законную силу, рассмотренное в апелляционном порядке, и постановление суда апелляционной инстанции.

Прокурор, вышестоящий прокурор вправе принести кассационный протест на решение суда первой инстанции, вступившее в законную силу, рассмотренное в апелляционном порядке, и постановление суда апелляционной инстанции по делу, рассмотренному с участием прокурора, а также в случае наличия обращения сторон.

Уполномоченный при Президенте Республики Узбекистан по защите прав и законных интересов субъектов предпринимательства вправе подать кассационную жалобу на решение суда первой инстанции, вступившее в законную силу, рассмотренное в апелляционном порядке, и постановление суда апелляционной инстанции, за исключением экономических споров, возникающих между субъектами предпринимательства, а также споров, не связанных с предпринимательской деятельностью.

Решение суда первой инстанции и постановление суда апелляционной инстанции может быть обжаловано (опротестовано) в кассационном порядке полностью или в части»;

29) статью 283 изложить в следующей редакции:

«Статья 283. Суд, рассматривающий кассационную жалобу (протест)

Кассационная жалоба (протест) на решение суда первой инстанции, рассмотренное в апелляционном порядке, и постановление суда апелляционной инстанции рассматривается Судебной коллегией по экономическим делам Верховного суда Республики Узбекистан»;

30) текст статьи 284 изложить в следующей редакции:

«Кассационная жалоба (протест) подается в Судебную коллегию по экономическим делам Верховного суда Республики Узбекистан»;

31) части первую и вторую статьи 285 изложить в следующей редакции:

«Кассационная жалоба (протест) может быть подана в течение одного года со дня принятия постановления суда апелляционной инстанции.

По ходатайству лица, подающего жалобу (протест), пропущенный срок подачи кассационной жалобы (протеста) может быть восстановлен судом кассационной инстанции при условии, если ходатайство заявлено не позднее трех месяцев со дня истечения срока подачи кассационной жалобы (протеста) и причины пропуска срока подачи кассационной жалобы (протеста) судом признаны уважительными»;

32) пункты 3 и 4 части первой статьи 286 изложить в следующей редакции:

«3) наименование суда, принявшего решение, постановление, на которое подается жалоба (протест);

4) номер дела, дата принятия решения, постановления и предмет спора»;

33) части вторую и третью статьи 288 изложить в следующей редакции:

«К кассационному протесту прилагается документ, подтверждающий направление или вручение другим лицам, участвующим в деле, копии кассационного протеста и приложенных к нему документов, которые у них отсутствуют, копии обращения стороны по делу, рассмотренному без участия прокурора.

К кассационной жалобе (протесту) на определение о возвращении апелляционной жалобы (протеста) и об отказе в принятии апелляционной жалобы (протеста) должны быть также приложены возвращенная жалоба (протест) и документы, прилагавшиеся к ней при подаче в суд»;

34) дополнить статьей 288 1 следующего содержания:

«Статья 288 1 . Истребование дела

Судья Верховного суда Республики Узбекистан вправе по кассационной жалобе (протесту) истребовать из соответствующего экономического суда дело.

Председатель Верховного суда Республики Узбекистан, Генеральный прокурор и их заместители, прокуроры Республики Каракалпакстан, области, города Ташкента в случае наличия обращения лиц, указанных в статье 282 настоящего Кодекса, вправе истребовать из соответствующего экономического суда дело для разрешения вопроса о внесении кассационного протеста»;

35) статью 289 изложить в следующей редакции:

«Статья 289. Изучение кассационной жалобы (протеста)

Судья Верховного суда Республики Узбекистан изучает кассационную жалобу (протест) в срок не более пяти дней.

По результатам изучения кассационной жалобы (протеста) судья выносит одно из следующих определений:

1) о принятии кассационной жалобы (протеста) к производству и истребовании дела;

2) об отказе в принятии к производству кассационной жалобы (протеста);

3) о возвращении кассационной жалобы (протеста).

Копия определения по результатам изучения кассационной жалобы (протеста) направляется не позднее следующего дня со дня его вынесения лицам, участвующим в деле, в порядке, предусмотренном статьей 197 настоящего Кодекса»;

36) часть вторую статьи 290 изложить в следующей редакции:

«Определение о принятии кассационной жалобы (протеста) к производству должно содержать:

1) дату и место вынесения определения;

2) фамилию и инициалы судьи, вынесшего определение;

3) наименование (фамилия, имя, отчество) лица, подавшего жалобу (протест);

4) судебные акты, которые обжалуются (опротестуются);

5) вывод об истребовании дела из соответствующего суда»;

37) текст статьи 291 изложить в следующей редакции:

«Судья Верховного суда Республики Узбекистан отказывает в принятии к производству кассационной жалобы (протеста), если:

1) кассационная жалоба (протест) подана лицом, не имеющим права на обжалование (опротестование) решения;

2) кассационная жалоба (протест) подана на судебный акт, который не вступил в законную силу или в соответствии с законодательством не может быть обжалован (опротестован) в кассационном порядке либо не был рассмотрен в апелляционном порядке;

3) кассационная жалоба (протест) подана на судебный акт, который был рассмотрен в кассационном порядке;

4) пропущен срок на подачу кассационной жалобы (протеста), в восстановлении которого отказано;

5) имеется определение о прекращении производства по кассационной жалобе (протесту) ввиду отказа (отзыва) от кассационной жалобы (протеста) этим же лицом.

В определении об отказе в принятии к производству кассационной жалобы (протеста) указываются основания для отказа в принятии к производству кассационной жалобы (протеста), решается вопрос о возврате государственной пошлины, уплаченной при подаче кассационной жалобы.

В случае отмены определения об отказе в принятии к производству кассационной жалобы (протеста), кассационная жалоба (протест) считается поданной в день первоначального обращения в суд»;

38) в статье 292 :

в части первой :

в абзаце первом слова «судом кассационной инстанции» заменить словами «судьей Верховного суда Республики Узбекистан»;

пункт 2 изложить в следующей редакции:

«2) не соблюдены требования к форме и содержанию кассационной жалобы (протеста), установленные в статье 286 настоящего Кодекса, или к кассационной жалобе (протесту) не приложены документы, указанные в части третьей статьи 288 настоящего Кодекса либо копия обращения стороны к внесенному протесту по делу, рассмотренному без участия прокурора»;

часть четвертую исключить;

части пятую и шестую считать соответственно частями четвертой и пятой;

39) статью 294 изложить в следующей редакции:

«Статья 294. Приостановление исполнения судебных актов

Суд кассационной инстанции (судья) вправе по ходатайству лиц, участвующих в деле, приостановить исполнение решения, принятого в суде первой инстанции, постановления суда апелляционной инстанции до окончания производства по делу в кассационной инстанции.

О приостановлении исполнения судебного акта или об отказе в приостановлении его исполнения судья указывает в определении о принятии кассационной жалобы (протеста) к производству»;

40) дополнить статьей 294 1 следующего содержания:

« Статья 294 1 . Назначение кассационной жалобы (протеста) для рассмотрения в судебном разбирательстве и извещение лиц, участвующих в деле

Вопрос о назначении кассационной жалобы (протеста) для рассмотрения в судебном разбирательстве решается не позднее пяти дней со дня поступления дела в суд.

В определении о назначении кассационной жалобы (протеста) для рассмотрения в судебном разбирательстве указывается время и место проведения судебного заседания.

Копия определения о назначении кассационной жалобы (протеста) для рассмотрения в судебном разбирательстве направляется не позднее следующего дня со дня его вынесения лицам, участвующим в деле, в порядке, предусмотренном статьей 197 настоящего Кодекса»;

41) в статье 295 :

часть третью исключить;

часть четвертую считать частью третьей;

42) в статье 296 :

в части первой :

пункт 1 изложить в следующей редакции:

«1) кассационная жалоба (протест) подана на судебный акт, который не был рассмотрен в апелляционном порядке или в соответствии с настоящим Кодексом не может быть обжалован (опротестован) в кассационном порядке, и была ошибочно принята судом кассационной инстанции к производству»;

из пункта 4 слова «и отказ принят судом кассационной инстанции» исключить;

часть четвертую исключить;

часть пятую считать частью четвертой;

43) текст статьи 297 изложить в следующей редакции:

«Суд кассационной инстанции рассматривает дело в судебном заседании.

Первое судебное заседание по кассационной жалобе (протесту) должно быть проведено не позднее двадцати дней со дня вынесения определения о назначении кассационной жалобы (протеста) для рассмотрения в судебном разбирательстве.

В суде кассационной инстанции не применяются правила: об объединении дел; об изменении предмета или основания иска, размера исковых требований; о предъявлении встречного иска; о привлечении к участию в деле третьих лиц, а также иные правила, установленные настоящим Кодексом только для рассмотрения дела в суде первой инстанции.

Неявка в судебное заседание суда кассационной инстанции лица, подавшего кассационную жалобу (протест), и других лиц, участвующих в деле, надлежаще извещенных о времени и месте проведения судебного разбирательства, не препятствует рассмотрению дела в их отсутствие.

Рассмотрение дела в суде кассационной инстанции начинается докладом председательствующего или одного из судей.

Докладчик излагает обстоятельства дела, содержание решения суда первой инстанции, постановления суда апелляционной инстанции, доводы кассационной жалобы (протеста) и поступивший на нее отзыв. После этого суд заслушивает объяснения явившихся в судебное заседание лиц, участвующих в деле, которые вправе приводить также доводы, не указанные в кассационной жалобе (протесте), и представлять дополнительные доказательства.

Первым выступает лицо, подавшее кассационную жалобу, или его представитель, либо прокурор, если дело рассматривается по его протесту. В случае обжалования решения обеими сторонами, первым выступает истец.

Государственные органы и иные лица, участвующие в деле в порядке, предусмотренном статьей 50 настоящего Кодекса, если ими не обжаловано решение, выступают после сторон и третьих лиц.

После заслушивания объяснений лиц, участвующих в деле, суд кассационной инстанции удаляется в совещательную комнату для вынесения постановления.

По окончании судебного разбирательства объявляется резолютивная часть принятого постановления, которая приобщается к делу.

Постановление в полном объеме составляется и подписывается в течение пяти дней.

Председательствующий после объявления резолютивной части постановления разъясняет лицам, участвующим в деле, срок составления постановления в полном объеме и его направления им»;

44) в статье 298 :

часть вторую исключить;

часть третью считать частью второй;

часть вторую изложить в следующей редакции:

«Лицо, принесшее протест, или вышестоящее должностное лицо вправе отозвать протест до вынесения судебного акта, которым заканчивается рассмотрение дела»;

45) части первую и вторую статьи 299 изложить в следующей редакции:

«При рассмотрении дела в кассационном порядке суд проверяет по материалам дела правильность применения норм материального права и соблюдение требований процессуального закона судом первой и апелляционной инстанций.

Суд кассационной инстанции не вправе исследовать новые доказательства и устанавливать новые факты»;

46) текст статьи 300 изложить в следующей редакции:

«Кассационная жалоба (протест) рассматривается в срок, не превышающий один месяц со дня назначения кассационной жалобы (протеста) для рассмотрения в судебном разбирательстве.

В исключительных случаях срок рассмотрения кассационной жалобы (протеста) может быть продлен судебной коллегией, рассматривающей дело, но не более чем на один месяц»;

47) текст статьи 301 изложить в следующей редакции:

«По результатам рассмотрения кассационной жалобы (протеста) суд кассационной инстанции вправе:

1) оставить решение, постановление без изменения, а кассационную жалобу (протест) без удовлетворения;

2) отменить решение, постановление полностью или в части и принять новое решение, не направляя дело на новое рассмотрение;

3) отменить решение, постановление и направить дело на новое рассмотрение в судебную инстанцию, судебный акт которой отменен, при наличии оснований, предусмотренных в пункте 1 части первой и в пунктах 4 и 7 части четвертой статьи 302 настоящего Кодекса;

4) изменить решение, постановление;

5) отменить решение полностью или в части и прекратить производство по делу либо оставить иск без рассмотрения полностью или в части;

6) отменить некоторые судебные акты и оставить в силе один из ранее принятых по делу судебных актов»;

48) статью 302 изложить в следующей редакции:

«Статья 302. Основания для изменения или отмены решения суда первой инстанции, постановления суда апелляционной инстанции

Основаниями для изменения или отмены решения суда первой инстанции, постановления суда апелляционной инстанции являются:

1) неполное выяснение обстоятельств, имеющих значение для дела;

2) недоказанность обстоятельств, имеющих значение для дела, которые суд посчитал установленными;

3) несоответствие выводов, изложенных в решении, обстоятельствам дела;

4) нарушение или неправильное применение норм материального и (или) процессуального права.

Нарушением или неправильным применением норм материального права являются:

1) неприменение акта законодательства, подлежащего применению;

2) применение акта законодательства, не подлежащего применению;

3) неправильное истолкование акта законодательства.

Нарушение или неправильное применение норм процессуального права является основанием для изменения либо отмены решения суда первой инстанции, постановления суда апелляционной инстанции, если это привело или могло привести к принятию неправильного решения.

Основаниями для отмены решения суда первой инстанции, постановления суда апелляционной инстанции в любом случае являются:

1) рассмотрение дела судом в незаконном составе;

2) рассмотрение дела в отсутствие кого-либо из участвующих в деле лиц, не надлежаще извещенных о времени и месте судебного заседания;

3) нарушение правила о языке, на котором ведется судопроизводство, при рассмотрении дела;

4) принятие судом решения о правах и обязанностях лиц, не привлеченных к участию в деле;

5) не подписание решения, постановления судьей или одним из судей, если дело рассмотрено в коллегиальном составе судей, либо подписание решения, постановления не теми судьями, которые указаны в решении, постановлении;

6) отсутствие в деле протокола судебного заседания, его не подписание или подписание не теми лицами, которые указаны в части второй статьи 202 настоящего Кодекса, либо к протоколу судебного заседания не приобщены электронные или иные носители аудио- и видеозаписи, если проведено аудио- или видеозапись судебного заседания;

7) непринятие судом решения по заявленному требованию;

8) нарушение правила о тайне совещания судей.

Суд кассационной инстанции отменяет решение суда первой инстанции, постановление суда апелляционной инстанции, если сторонами заключено мировое соглашение и оно утверждено судом кассационной инстанции»;

49) в статье 303 :

в части второй :

пункты 6 и 7 после слова «решения» дополнить словом «постановления»;

пункт 8 изложить в следующей редакции:

«8) основания, по которым в кассационной жалобе (протесте) заявлены требования о проверке законности и обоснованности решения, постановления»;

пункт 12 изложить в следующей редакции:

«12) мотивы, по которым суд кассационной инстанции не согласился с выводами суда первой, апелляционной инстанции, если его решение, постановление было отменено полностью или в части»;

в части четвертой после слова «решения» дополнить словом «постановления»;

50) статью 305 изложить в следующей редакции:

«Статья 305. Кассационная жалоба (протест) на определение, постановление

Определение суда может быть обжаловано (опротестовано) в кассационном порядке в случаях, предусмотренных настоящим Кодексом.

Кассационная жалоба (протест) на определение, постановление, рассмотренное в суде апелляционной инстанции, поданная по правилам, установленным настоящим Кодексом, рассматривается судом кассационной инстанции в порядке, предусмотренном настоящей главой для рассмотрения кассационных жалоб (протестов).

Суд кассационной инстанции по результатам рассмотрения жалобы (протеста) на определение, постановление, рассмотренное в суде апелляционной инстанции, определение апелляционной инстанции вправе:

1) оставить определение, постановление суда первой инстанции, постановление суда апелляционной инстанции без изменения, а кассационную жалобу (протест) без удовлетворения;

2) изменить или отменить определение, постановление суда первой инстанции, постановление суда апелляционной инстанции либо оставить в силе один из ранее принятых судебных актов;

3) отменить определение об отказе в принятии искового заявления, о возвращении искового заявления, оставлении искового заявления без рассмотрения, прекращении производства по делу, приостановлении производства по делу, постановление суда апелляционной инстанции об оставлении их в силе и направить исковое заявление, дело на рассмотрение в суд первой инстанции;

4) отменить определение об отказе в принятии апелляционной жалобы (протеста), о возвращении апелляционной жалобы (протеста), оставлении апелляционной жалобы (протеста) без рассмотрения, прекращении производства по апелляционной жалобе (протесту), приостановлении производства по делу в суде апелляционной инстанции и направить апелляционную жалобу (протест), дело на рассмотрение в суд апелляционной инстанции»;

51) дополнить статьей 305 1 следующего содержания:

«Статья 305 1 . Повторное рассмотрение дела в кассационном порядке

Лица, указанные в статье 282 настоящего Кодекса, вправе обратиться с заявлением о внесении протеста о повторном рассмотрении дела в кассационном порядке председателю Верховного суда, Генеральному прокурору Республики Узбекистан или их заместителям.

Заявление о внесении протеста о повторном рассмотрении дела в кассационном порядке может быть подано в течение срока подачи кассационной жалобы (протеста), а в случае истечения указанного срока — в течение одного месяца со дня принятия постановления.

Заявление, поданное по истечении сроков, указанных в части второй настоящей статьи, рассмотрению не подлежит.

Председатель Верховного суда, Генеральный прокурор Республики Узбекистан или их заместители при наличии оснований, предусмотренных в пункте 4 части первой статьи 302 настоящего Кодекса, вправе вносить на судебные акты, вынесенные по делам, которые были рассмотрены в кассационном порядке, протест о повторном рассмотрении дела в кассационном порядке.

Повторное рассмотрение дела в кассационном порядке осуществляется на общих основаниях»;

52) статью 306 изложить в следующей редакции:

«Статья 306. Обжалование определения суда кассационной инстанции

Определение судьи суда кассационной инстанции об отказе в принятии кассационной жалобы (протеста) к производству, возвращении кассационной жалобы (протеста) может быть отменено председателем Верховного суда Республики Узбекистан или его заместителем по ходатайству лица, подавшего кассационную жалобу (протест).

Определение об оставлении кассационной жалобы (протеста) без рассмотрения, прекращении производства по кассационной жалобе (протесту) может быть повторно рассмотрено в кассационном порядке на основании протеста председателя Верховного суда, Генерального прокурора Республики Узбекистан или их заместителей в порядке, предусмотренном настоящей главой.

Заявление об отмене определения судьи суда кассационной инстанции об отказе в принятии кассационной жалобы (протеста) к производству, возвращении кассационной жалобы (протеста), определения суда кассационной инстанции об оставлении кассационной жалобы (протеста) без рассмотрения, прекращении производства по кассационной жалобе (протесту) может быть подано в течение срока подачи кассационной жалобы (протеста), а в случае истечения указанного срока — в течении одного месяца со дня вынесения определения.

Заявление, поданное по истечении сроков, указанных в части третьей настоящей статьи, рассмотрению не подлежит»;

53) главу 36 исключить;

54) в части второй статьи 326 слова «апелляционной, кассационной или надзорной» заменить словами «апелляционной или кассационной»;

55) в статье 328 :

из части первой слова «или прокурором» исключить;

часть четвертую изложить в следующей редакции:

«Заявления, поданные по истечении трех лет с момента вступления в законную силу судебного акта, рассмотрению не подлежат, за исключением заявлений, поданных по основаниям, предусмотренным пунктами 2 — 4 статьи 327 настоящего Кодекса».

Статья 2 . Кабинету Министров Республики Узбекистан:

привести решения правительства в соответствие с настоящим Законом;

обеспечить пересмотр и отмену органами государственного управления их нормативно-правовых актов, противоречащих настоящему Закону;

обеспечить исполнение, доведение до исполнителей и разъяснение среди населения сути и значения настоящего Закона.

Статья 3 . Настоящий Закон вступает в силу со дня его официального опубликования.

Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ

г. Ташкент,

12 января 2021 г.,

№ ЗРУ-663

(Национальная база данных законодательства, 13.01.2021 г., № 03/21/663/0013)

lex.uz