UzbekAI

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг

қарори

НИЗОМ

СХЕМАСИ

Профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш чора-тадбирлари ҳақида

«Таълим тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига мувофиқ ёшларнинг касблар ва мутахассисликларни эгаллашга бўлган қизиқишларини қўллаб-қувватлаш учун кенг имкониятлар яратиш ҳамда профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ҳамда Бандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлигининг 2021/2022 ўқув йилидан бошлаб профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш тўғрисидаги таклифига розилик берилсин.

2. Қуйидагиларни назарда тутувчи Профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш тартиби тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин:

дуал таълимни ташкил этиш ва унинг босқичларини;

дуал таълимда ўқув жараёни ва ишлаб чиқариш амалиётини олиб бориш тартибини;

дуал таълим иштирокчиларининг вазифалари, ҳуқуқ ва мажбуриятларини белгилаш.

3. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, манфаатдор вазирликлар ва идоралар:

ҳар йили 1 мартга қадар иқтисодиёт тармоқларида тегишли касблар ва мутахассисликлар бўйича ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёжни мунтазам ўрганиб, дуал таълим тизимини ташкил этиш ҳамда битирувчилар бандлигини таъминлаш юзасидан тегишли чора-тадбирларни белгиласин;

ҳар йили 1 апрелга қадар дуал таълим ташкил этиладиган ташкилотлар бўйича Олий ва ўрта махсус таълим вазирлигига таклифлар киритиб борсин.

4. Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, тизимида профессионал таълим муассасалари бўлган вазирликлар ва идоралар:

ҳар йили тасдиқланган режа асосида ўқувчиларни дуал таълим дастурлари асосида ўқишга жалб этиш бўйича касбга йўналтириш ишларини ташкил этсин;

дуал таълим ташкил этиладиган ташкилот ва профессионал таълим муассасасида таълим жараёнини ташкил этиш юзасидан ҳамкорликни йўлга қўйсин ҳамда келишилган ўқув режаси ва ўқув жараёни графигини тасдиқласин;

ўқувчиларни ҳафтада камида икки кун профессионал таълим муассасаларидаги ўқув жараёнларида иштирок этишларини ва қолган иш кунларида тегишли ташкилотларда амалий машғулотлар билан бирга меҳнат фаолияти олиб боришларини таъминласин;

профессионал таълим муассасаларида дуал таълим жараёнини ташкил этилиши устидан тизимли назорат ўрнатсин;

дуал таълимни такомиллаштириш ва методик таъминотини мустаҳкамлаш юзасидан илғор халқаро тажрибаларни тизимли ўрганиш ишларини ташкил этсин.

5. Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ҳар йили тизимида профессионал таълим муассасалари бўлган вазирликлар ва идоралар билан келишилган ҳолда дуал таълим ташкил этиладиган профессионал таълим муассасаларини белгиласин.

6. Ўзбекистон Республикаси таълим муассасаларига ўқишга қабул қилиш бўйича давлат комиссияси томонидан Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари ҳамда тизимида профессионал таълим муассасалари бўлган вазирликлар ва идораларнинг таклифлари асосида дуал таълим бўйича профессионал таълим муассасаларига ўқувчиларни ўқишга қабул қилиш параметрлари тасдиқланади.

7. Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги манфаатдор вазирликлар ва идоралар билан биргаликда ўзлари қабул қилган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни бир ой муддатда ушбу қарорга мувофиқлаштирсин.

8. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ижтимоий ривожлантириш масалалари бўйича ўринбосари Б.А. Мусаев ҳамда Ўзбекистон Республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазири А.Ҳ. Тошкулов зиммасига юклансин.

Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 29 мартдаги 163-сон қарорига ИЛОВА

Профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш тартибини белгилайди.

2. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланилади:

ташкилот — профессионал таълим муассасаси билан дуал таълим асосида кадрлар тайёрлаш бўйича шартнома тузган юридик шахс;

дуал таълим дастури — профессионал таълим муассасаси ва ташкилотда таълим олувчининг муайян касб ёки мутахассислик бўйича касбий фаолиятини ва меҳнат вазифаларини бажаришига қаратилган давлат таълим стандарти, ўқув режаси, ўқув дастур (модул)лари, ўқув ва ишлаб чиқариш амалиёти дастурларидан иборат ҳужжатлар тўплами;

иш жойи — дуал таълимда таълим олувчига ташкилотнинг ички тартиб-қоидалари, тегишли вазифалари ҳамда таълим дастурларига мувофиқ амалий кўникма ва малакаларни эгаллаш учун белгиланган иш ўрни;

ўқув-амалий қисм — дуал таълим дастурига мувофиқ профессионал таълим муассасасида ўтказиладиган амалий машғулотлар ва ўқув амалиёти;

устоз — таълим жараёнининг ишлаб чиқариш билан боғлиқ амалий қисмини ўтказиш учун ташкилот томонидан ўқувчи(лар)га бириктирилган масъул шахс;

шартнома — ташкилот ва профессионал таълим муассасаси ҳамда ташкилот ва ўқувчи ўртасида дуал таълимни амалга ошириш учун тузилган ҳужжат.

3. Дуал таълим ташкил этиладиган профессионал таълим муассасалари тизимида профессионал таълим муассасалари бўлган вазирликлар ва идоралар билан келишилган ҳолда Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги (кейинги ўринларда — вазирлик) томонидан белгиланади.

4. Ўқувчилар ўқишга Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги томонидан тасдиқланган қабул параметрлари доирасида вазирлик томонидан ишлаб чиқилган алоҳида электрон платформа ёки Ўзбекистон Республикаси Ягона интерактив давлат хизматлари портали орқали дуал таълим шакли бўйича қабул қилинади.

5. Кундузги, кечки ва сиртқи таълим шаклида таълим олаётган ўқувчиларнинг дуал таълимга ўқишини кўчириш тақиқланади.

Профессионал таълим муассасаси ва ташкилот ўртасида тузилган шартнома бекор қилинганда ўқувчи(лар) ўқиши мос таълим даражасидаги кундузги, кечки ва сиртқи таълим шаклига ўтказилади.

2-боб. Дуал таълимни ташкил этиш

6. Профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш ушбу Низомга иловага мувофиқ схема асосида амалга оширилади.

7. Дуал таълимни ташкил этиш қуйидаги босқичларни ўз ичига олади:

дуал таълим ташкил этиладиган ташкилотларни Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, вазирликлар ва идораларнинг иқтисодиёт тармоқларида ўрта бўғин кадрларга бўлган эҳтиёжларидан келиб чиқиб шакллантириш;

ташкилот ва профессионал таълим муассасаси ҳамда ташкилот ва ўқувчи ўртасида шартнома тузиш;

ҳудудларда касбга йўналтириш ишларини ташкил этиш;

тегишли таълим дастурларини ишлаб чиқиш ҳамда янгилаб бориш;

меҳнат бозорида ўрта бўғин кадрларга бўлган талаб ва таклифларни доимий ўрганиб бориш;

дуал таълим дастурлари асосида тайёрланаётган кадрларни баҳолаш.

8. Дуал таълимни жорий этиш бўйича ташкилот ва профессионал таълим муассасаси ўртасида, ўқувчи ва ташкилот ўртасида расмийлаштириладиган шартномаларнинг намунаси вазирлик томонидан Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги билан келишган ҳолда тасдиқланади.

Ташкилотга бир ёки бир нечта профессионал таълим муассасаси билан ва профессионал таълим муассасасига ҳам бир ёки бир нечта ташкилот билан шартномалар расмийлаштиришига рухсат берилади.

Ташкилотда ўқувчиларнинг дуал таълим дастури бўйича назарда тутилган билим, кўникма ва малакани эгаллашлари учун етарли шарт-шароитлар мавжудлиги профессионал таълим муассасаси томонидан шартнома расмийлаштиришдан камида бир ҳафта олдин ўрганилиб, тегишли хулосалар тайёрланади.

Профессионал таълим муассасаси ташкилотга таълим олмоқчи бўлган ўқувчиларни тавсия этиши мумкин.

Ташкилот билан ўқувчи ўртасида тузилган шартнома нусхаси ўқувчи ёки ташкилот томонидан тақдим этилган тақдирда, профессионал таълим муассасаси ўқувчини ўқувчилар сафига қабул қилади.

9. Профессионал таълим муассасалари ташкилотлар билан ҳар йили камида икки марта дуал таълим дастурлари бўйича ўқувчиларни ўқишга жалб этиш мақсадида касбга йўналтириш ишларини ташкил этадилар.

10. Дуал таълим дастури вазирлик томонидан тасдиқланган ўқув-методик ҳужжатлар асосида профессионал таълим муассасаси томонидан ташкилот билан ҳамкорликда ишлаб чиқилади.

11. Ўқитиш давомийлиги, назарий ва амалий таълим муддатлари ҳамда якуний давлат аттестацияси ташкилот ва профессионал таълим муассасаси томонидан тасдиқланадиган ўқув режаси ва ўқув жараёни графиги асосида белгиланади.

Ўқув жараёни графигида ўқувчилар бир ҳафтада, қоида тариқасида, камида икки кун профессионал таълим муассасасида таълим дастурининг назарий, ўқув ва амалий қисмини, қолган кунлари ишлаб чиқариш билан боғлиқ амалий қисмларини ташкилотда ўтказишлари назарда тутилади.

Ўқув жараёни графигига мувофиқ касб ёки мутахассислик бўйича ўқитиш муддати белгиланади. Ўқитишнинг давомийлиги кундузги таълим шакли бўйича тегишли таълим дастурларидан кам бўлишига (кўп бўлиши мумкин) йўл қўйилмайди.

12. Ташкилотнинг тегишли буйруғи асосида ўқувчи(лар)га дуал таълим бўйича ташкилотнинг тажрибали ходимларидан устоз бириктирилади.

Устозга ташкилот томонидан белгиланган тартибда меҳнатга ҳақ тўлаш тартиби жорий этилади.

Дуал таълим шаклида касбларнинг (мутахассислик) мураккаблик даражасидан келиб чиққан ҳолда, таълим олаётган ҳар 12 — 15 нафар ўқувчига қоидага кўра ташкилот томонидан камида бир нафар устоз бириктирилади. Ҳунармандчиликка оид касблар бўйича ҳар 15 нафар ўқувчига бир нафар устоз бириктирилишига рухсат этилади.

Устознинг фаолияти ташкилот мутасаддилари томонидан назорат қилинади.

13. Ташкилот томонидан ўқувчиларга бириктириладиган ҳар бир устозга тўғри келадиган ўқувчилар ва иш ўринлари сони технологик жараёнларнинг мураккаблик даражасидан келиб чиққан ҳолда профессионал таълим муассасаси билан келишилади.

14. Ўқувчига дуал таълим жараёнида ташкилотдаги меҳнат фаолияти учун ташкилот томонидан қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ иш ҳақи тўланади.

15. Дуал таълимнинг назарий, ўқув ва амалий қисми амалдаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ профессионал таълим муассасасида ташкил этилади.

Ташкилотнинг малакали мутахассислари машғулотларни ўтказишга жалб этилади.

16. Дуал таълим жараёни профессионал таълим муассасаси томонидан ташкилот билан келишган ҳолда тасдиқланадиган ўқув режаси ва ўқув жараёни графиги асосида ташкил этилади.

Ўқувчиларнинг таълим жараёнининг назарий, ўқув ва амалий қисмидаги иштироки профессионал таълим муассасасида гуруҳ журналларида, ишлаб чиқариш билан боғлиқ амалий қисмидаги иштироки ташкилотдаги ўқувчилар кундалигида қайд этиб борилади.

Ташкилот ўқувчиларнинг ишлаб чиқариш билан боғлиқ амалий қисмдаги иштироки юзасидан қўшимча қайд этиш ҳужжатларини юритиши мумкин.

17. Профессионал таълим муассасаси ва ташкилот ўқувчиларнинг иштироки, ўзлаштириши, ички тартиб-қоидаларга риоя этиши каби масалаларда маълумот алмашинувини йўлга қўяди.

18. Ўқувчиларни баҳолаш ва якуний давлат аттестациясини ўтказиш қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади.

19. Вазирлик дуал таълимни ташкил этишда қуйидагиларни амалга оширади:

Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, вазирликлар ва идоралар, техникумлар бириктирилган олий таълим муассасалари билан дуал таълим ташкил этиладиган ташкилот ва профессионал таълим муассасасида таълим жараёнини ташкил этиш юзасидан ҳамкорликни йўлга қўяди;

дуал таълим жараёнини такомиллаштириш бўйича чора-тадбирларни ишлаб чиқади;

дуал таълимни ташкил этиш билан боғлиқ ўқув-методик таъминот ва норматив-ҳуқуқий базани мустаҳкамлаш чораларини кўради;

Қорақалпоғистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳар олий таълим, фан ва инновациялар бошқармаларининг профессионал таълим муассасаларида дуал таълимни ташкил этиш бўйича ҳисоботларини кўриб чиқади;

профессионал таълим муассасаларида дуал таълимнинг ташкил этилиши юзасидан мониторинг олиб боради.

3-боб. Ташкилот, профессионал таълим муассасаси ва ўқувчиларнинг вазифалари, ҳуқуқлари ҳамда мажбуриятлари

20. Ташкилот:

профессионал таълим муассасаси билан ҳамкорликда дуал таълим дастурини амалга ошириш бўйича чора-тадбирлар режасини белгилайди;

профессионал таълим муассасаси билан биргаликда ўқувчиларни ўқишга қабул қилиш бошланишидан камида бир ой олдин дуал таълим бўйича тегишли шартномаларни расмийлаштиради;

дуал таълимда ўқитиш муддатларини ҳамда ташкилотга юборилаётган ўқувчилар таркибини профессионал таълим муассасаси билан келишади;

ўқувчилар билан шартномалар тузади ва профессионал таълим муассасаси билан келишилган муддатларда ўқувчиларни қабул қилади;

ҳар бир ўқувчига дуал таълим дастурининг ишлаб чиқариш билан боғлиқ амалий қисмини ўргатиш учун юқори малакали мутахассис устозни бириктиради;

бириктирилган устоз томонидан дуал таълим дастури, лавозим йўриқномалари ва мажбуриятларнинг бажарилишини таъминлайди;

ўқувчини ўзлаштирган касб ёки мутахассислик бўйича натижаларини баҳолаш жараёнини ташкил этади;

ўқувчининг касб ёки мутахассисликлари бўйича якуний давлат аттестациясида қатнашади.

Ташкилот қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа вазифаларни ҳам бажариши мумкин.

21. Ташкилот қуйидаги ҳуқуқларга эга:

машғулотларнинг назарий қисми ўқитилиши юзасидан профессионал таълим муассасасига мурожаат қилиш;

дуал таълим сифатини ошириш юзасидан профессионал таълим муассасасига таклифлар бериш;

норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни такомиллаштириш ва уларнинг лойиҳаларини ишлаб чиқиш юзасидан таклифлар бериш;

бир нечта профессионал таълим муассасалари билан ҳамкорлик қилиш.

Ташкилот қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

22. Ташкилот қуйидаги мажбуриятларни ўз зиммасига олади:

машғулотларнинг назарий, ўқув ва амалий қисмини профессионал таълим муассасасида олиб бориш учун шароит яратиш;

ўқувчиларни меҳнат қонунчилиги асосида ишга қабул қилиш;

ўқувчиларни ташкилотда ишлаб чиқариш билан боғлиқ амалий қисми даврида аниқ иш жойи ва зарур жиҳозлар билан таъминлаш;

ўқувчиларни ташкилот устави, ички тартиб-қоидалари, тиббий (санитария), ёнғин хавфсизлиги қоидалари ҳамда бошқа талаблар билан таништириш;

ўқувчиларга ўз уставига мувофиқ амалий жараёнларда қатнашишга рухсат бериш;

ўқувчилар кундалиги юритилишини таъминлаш;

профессионал таълим муассасаси билан биргаликда дуал таълим амалга оширганлиги бўйича ҳисоботларни тайёрлаш.

Ташкилот қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа мажбуриятларни ҳам бажариши мумкин.

23. Профессионал таълим муассасаси:

ташкилот билан биргаликда ўқувчиларни ўқишга қабул қилиш бошланишидан камида бир ой олдин дуал таълим бўйича тегишли шартномаларни расмийлаштиради;

ташкилот билан биргаликда касб ва мутахассисликлар бўйича тегишли вазирликлар ва идоралар билан келишган ҳолда тасдиқланган таълим дастурлари асосида дуал таълим бўйича ўқув-методик ҳужжатларни ишлаб чиқади ва тасдиқлайди;

ташкилот билан дуал таълим муддати ҳамда ўқувчиларнинг рўйхатини тасдиқлайди;

ўқувчи ва ташкилот ўртасида дуал таълим бўйича тузилган шартномаларни рўйхатга олади;

қонун ҳужжатларига мувофиқ шартномаси мавжуд ўқувчиларни дуал таълим бўйича гуруҳларга қабул қилишни ташкил этади;

дуал таълимни ташкил этиш, ўқувчиларни ташкилотга юбориш, ўқувчиларнинг ҳар бир гуруҳига ишлаб чиқариш таълими устаси ёки ўқитувчини буйруқ асосида бириктиради;

дуал таълим дастурини амалга оширишни таъминлайди;

ташкилот билан ўқувчиларни баҳолашни ва якуний давлат аттестациясини белгиланган тартибда ташкил этади;

ташкилот билан келишган ҳолда дуал таълим юзасидан ҳисоботларни тайёрлайди ва тегишли вазирликлар ва идоралар ҳамда Касбий таълимини ривожлантириш ва мувофиқлаштириш ҳудудий бошқармаларига тақдим этади;

дуал таълим бўйича тегишли вазирликлар ва идораларнинг буйруқлари ва кўрсатмаларини ўз вақтида бажаради.

Профессионал таълим муассасаси қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа вазифаларни ҳам бажариши мумкин.

24. Профессионал таълим муассасаси:

дуал таълимнинг амалий қисми ўтилиши бўйича ташкилотга мурожаат қилиш;

дуал таълим сифатини ошириш юзасидан ташкилотга таклифлар бериш;

дуал таълим жараёнини ташкил этиш учун тузилган шартномаларга томонлар билан келишган ҳолда ўзгартиришлар киритиш;

Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ўз номидан юридик шахслар билан ваколати доирасида дуал таълимни ташкил этиш бўйича шартномалар ва бошқа ҳужжатлар тузиш;

дуал таълим бўйича тўлов-контракт асосида ўқитишдан тушадиган ҳамда қонун ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалардан тушган маблағларни профессионал таълим муассасасининг моддий-техник базасини мустаҳкамлашга ва таълим-тарбия жараёнини замонавий ўқув-техник воситалар, мебеллар билан таъминлашга, ўқитувчилар ва ишлаб чиқариш таълими усталари, ходимларни ижтимоий ҳимоялашга ва уларнинг фаолияти самарадорлигини оширишни рағбатлантиришга сарфлаш ҳуқуқига эга.

Профессионал таълим муассасаси қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

25. Профессионал таълим муассасаси ўзига қуйидаги мажбуриятларни олади:

ўқитувчилар ва ишлаб чиқариш таълими усталари фаолиятини назорат қилиш;

иқтисодиёт тармоқлари ва хизмат кўрсатиш соҳасида кадрларга бўлган реал эҳтиёж асосида дуал таълимни ташкил этиш бўйича ташвиқот ва тарғибот ишларини олиб бориш;

ўқувчи кундалигини назорат қилиш.

Профессионал таълим муассасаси қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа мажбуриятларни ҳам бажариши мумкин.

26. Ўқувчилар:

ташкилотнинг уставига мувофиқ иш жараёнларида белгиланган тартибда қатнашади;

ўқув машғулотларига назарий, ўқув ва амалий қисми бўйича қатнашади;

дуал таълим жараёни сўнгида якуний давлат аттестациясини топширади.

Ўқувчилар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа вазифаларни ҳам бажариши мумкин.

27. Ўқувчилар қуйидаги ҳуқуқларга эга:

тегишли касб ёки мутахассислик бўйича билим олиш;

ўқув, техника жиҳозлари ва воситаларидан, фан кабинетлари ахборот-кутубхонаси фондидан, ахборот-кутубхона ўқув зали ва бошқа ўқув, ёрдамчи хоналардан, спорт мажмуалари, профессионал таълим муассасасига қарашли тиббий ва техник жиҳозлардан бепул фойдаланиш;

ташкилотда амалиёт базаларидан, ташкилотнинг моддий-техник базасидан фойдаланиш;

ташкилотдаги меҳнат ва жамоат ишларида қатнашиш;

дуал таълим вақтида ташкилотдан шартномага мувофиқ иш ҳақи олиш.

Ўқувчилар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

28. Ўқувчилар ўз зиммасига қуйидаги мажбуриятларни олади:

ташкилот ва профессионал таълим муассасасида белгиланган тартиб ва қоидаларга риоя қилиш;

дуал таълим жараёнида профессионал таълим муассасаси ва ташкилот томонидан берилган вазифаларни ўз вақтида бажариш;

ўқувчи кундалигини ўз вақтида юритиб бориш ва ҳисоботларни топшириш.

Ўқувчилар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа мажбуриятларни ҳам бажариши мумкин.

3 1 -боб. Ўқувчиларни йил давомида ўқишга дуал таълим шаклида қабул қилиш тартиби

28 1 . Коллеж ва техникумларга ўқувчилар дуал таълим шакли бўйича ўқишга Қорақалпоғистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳар олий таълим, фан ва инновациялар бошқармаларининг таклифлари асосида ўқув йили давомида қабул қилинади.

Қорақалпоғистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳар олий таълим, фан ва инновациялар бошқармалари томонидан дуал таълим шакли бўйича йил давомида бўладиган қабул жараёнлари мувофиқлаштирилади.

28 2 . Йил давомида дуал таълим шакли бўйича ўқишга қабул қилиш тартиби касб-ҳунар мактабларига татбиқ этилмайди.

28 3 . Коллеж ва техникумларга ўқишга қабул қилиш муддатлари Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги томонидан белгиланади.

28 4 . Ҳар ўқув йилида бир маротаба янги ўқув йили учун шакллантириладиган қабул параметрларида дуал таълим шакли учун давлат гранти ўринлари ажратилади. Қолган давр мобайнида белгиланадиган қабул параметрларида ўқувчилар тўлов-контракт асосида ўқишга қабул қилинади.

28 5 . Дуал таълим шакли бўйича иш берувчиларнинг ўрта бўғин кадрларига бўлган мавжуд эҳтиёжи асосида тақдим қилинган талабгорлар тўғридан-тўғри ўқишга қабул қилинади.

Бунда коллеж ва техникумлар томонидан дуал таълим шаклида ўқишга қабул қилинадиган ўқувчилар тўғрисидаги маълумотлар электрон платформага уч иш кунида киритилади.

Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги томонидан электрон платформага киритилган ташкилотлар билан тузилган шартномалар кўриб чиқилади ҳамда беш иш кунида коллеж ва техникумларга дуал таълим шакли бўйича ўқиш жараёнларини ташкил этиш бўйича тегишли хулоса берилади.

28 6 . Дуал таълим шаклида ўқитиш бўйича таклифлар Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги томонидан электрон платформага киритилган маълумотлар экспертизадан ўтказилиб, беш иш кунида коллеж ва техникумда ўқув жараёнларини ташкил этиш бўйича рухсат берилади.

28 7 . Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги хулосасига кўра коллеж ва техникум директори уч иш кунида ўқувчиларни ўқишга қабул қилиш бўйича тегишли буйруқни қабул қилади ва ташкилот билан келишган ҳолда ўқув жараёни графигини тасдиқлайди.

4-боб. Якунловчи қоидалар

29. Дуал таълимда коллеж ва техникумларнинг касблар ва мутахассисликлар бўйича тўлов-контракт миқдори бир ўқувчини ўқитиш билан боғлиқ сарф-харажатлардан кам бўлмаган миқдорларда, тегишли вазирликлар ва идораларнинг таклифлари асосида вазирлик томонидан тасдиқланади.

30. Ташкилот:

ички имкониятлардан келиб чиққан ҳолда ўқувчиларни ташкилотга бориш-келиш, овқатланиш, махсус кийим-кечак (форма) ҳамда ишлаб чиқариш воситалари, хом ашё, ётоқхона (зарур ҳолларда) билан таъминлаш харажатларини қоплаши;

профессионал таълим муассасалари ўқитувчилари ва ишлаб чиқариш таълими усталарининг малака оширишларини ташкил этишда иштирок этиши мумкин.

31. Дуал таълим билан боғлиқ статистик маълумотлар идоравий бўйсунувидан қатъи назар, профессионал таълим муассасалари томонидан тегишлилиги бўйича Қорақалпоғистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳар олий таълим, фан ва инновациялар бошқармаларига тақдим этилади.

32. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавоб берадилар.

Профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш тартиби тўғрисидаги низомга ИЛОВА

Профессионал таълим тизимида дуал таълимни ташкил этиш

Босқичлар Субъектлар Тадбирлар Муддатлар 1-босқич Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, манфаатдор вазирликлар ва идоралар 1. Ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёжни аниқлаш ва уларга қўйиладиган талабларни белгилаш. 2. Дуал таълим бўйича кадрлар тайёрлашда иштирок этадиган ташкилотлар бўйича таклиф тайёрлаш. Ўқув йили мобайнида 2-босқич Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, манфаатдор вазирликлар ва идоралар Дуал таълим бўйича кадрлар тайёрлайдиган профессионал таълим муассасаларини белгилаш. Ўқув йили мобайнида 1. Дуал таълимни ташкил этиш ва мувофиқлаштириш билан боғлиқ чоралар кўриш. 2. Профессионал таълим муассасаларида дуал таълимни ташкил этиш юзасидан мониторинг олиб бориш. Ўқув йили мобайнида 3-босқич Профессионал таълим муассасалари, ташкилотлар 1. Дуал таълимни амалга ошириш бўйича шартнома тузиш. 2. Касбга йўналтириш ишларини амалга ошириш ҳамда дуал таълим бўйича ўқувчилар қабулини ташкил этиш. 3. Дуал таълимни ташкил этиш бўйича ўқув жараёни графигини ишлаб чиқиш. Ўқув жараёни бошланишидан камида бир ой олдин 4-босқич Ташкилотлар 1. Ўқитишнинг амалий қисмини ташкилотда ташкил этиш. 2. Ўқувчига белгиланган тартибда иш ҳақи тўлаш. Ўқув йили мобайнида 5-босқич Профессионал таълим муассасалари, ташкилотлар 1. Ташкилотлар билан шартнома имзолаган ўқувчиларни ўқишга қабул қилиш. 2. Дуал таълимнинг назарий қисмини ташкил этиш. Ўқув йили мобайнида

Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ

Тошкент ш.,

2021 йил 29 март,

163-сон

(Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 29.03.2021 й., 09/21/163/0250-сон, Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 05.04.2022 й., 09/22/153/0266-сон; 11.12.2023 й., 09/23/647/0926-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining

qarori

NIZOM

SXEMASI

Professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish chora-tadbirlari haqida

“Taʼlim toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq yoshlarning kasblar va mutaxassisliklarni egallashga boʻlgan qiziqishlarini qoʻllab-quvvatlash uchun keng imkoniyatlar yaratish hamda professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi hamda Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligining 2021/2022 oʻquv yilidan boshlab professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish toʻgʻrisidagi taklifiga rozilik berilsin.

2. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin:

dual taʼlimni tashkil etish va uning bosqichlarini;

dual taʼlimda oʻquv jarayoni va ishlab chiqarish amaliyotini olib borish tartibini;

dual taʼlim ishtirokchilarining vazifalari, huquq va majburiyatlarini belgilash.

3. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, manfaatdor vazirliklar va idoralar:

har yili 1-martga qadar iqtisodiyot tarmoqlarida tegishli kasblar va mutaxassisliklar boʻyicha oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyojni muntazam oʻrganib, dual taʼlim tizimini tashkil etish hamda bitiruvchilar bandligini taʼminlash yuzasidan tegishli chora-tadbirlarni belgilasin;

har yili 1-aprelga qadar dual taʼlim tashkil etiladigan tashkilotlar boʻyicha Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligiga takliflar kiritib borsin.

4. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, tizimida professional taʼlim muassasalari boʻlgan vazirliklar va idoralar:

har yili tasdiqlangan reja asosida oʻquvchilarni dual taʼlim dasturlari asosida oʻqishga jalb etish boʻyicha kasbga yoʻnaltirish ishlarini tashkil etsin;

dual taʼlim tashkil etiladigan tashkilot va professional taʼlim muassasasida taʼlim jarayonini tashkil etish yuzasidan hamkorlikni yoʻlga qoʻysin hamda kelishilgan oʻquv rejasi va oʻquv jarayoni grafigini tasdiqlasin;

oʻquvchilarni haftada kamida ikki kun professional taʼlim muassasalaridagi oʻquv jarayonlarida ishtirok etishlarini va qolgan ish kunlarida tegishli tashkilotlarda amaliy mashgʻulotlar bilan birga mehnat faoliyati olib borishlarini taʼminlasin;

professional taʼlim muassasalarida dual taʼlim jarayonini tashkil etilishi ustidan tizimli nazorat oʻrnatsin;

dual taʼlimni takomillashtirish va metodik taʼminotini mustahkamlash yuzasidan ilgʻor xalqaro tajribalarni tizimli oʻrganish ishlarini tashkil etsin.

5. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi har yili tizimida professional taʼlim muassasalari boʻlgan vazirliklar va idoralar bilan kelishilgan holda dual taʼlim tashkil etiladigan professional taʼlim muassasalarini belgilasin.

6. Oʻzbekiston Respublikasi taʼlim muassasalariga oʻqishga qabul qilish boʻyicha davlat komissiyasi tomonidan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari hamda tizimida professional taʼlim muassasalari boʻlgan vazirliklar va idoralarning takliflari asosida dual taʼlim boʻyicha professional taʼlim muassasalariga oʻquvchilarni oʻqishga qabul qilish parametrlari tasdiqlanadi.

7. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.

8. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining ijtimoiy rivojlantirish masalalari boʻyicha oʻrinbosari B.A. Musayev hamda Oʻzbekiston Respublikasi oliy va oʻrta maxsus taʼlim vaziri A.H. Toshkulov zimmasiga yuklansin.

Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 29-martdagi 163-son qaroriga ILOVA

Professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish tartibini belgilaydi.

2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:

tashkilot — professional taʼlim muassasasi bilan dual taʼlim asosida kadrlar tayyorlash boʻyicha shartnoma tuzgan yuridik shaxs;

dual taʼlim dasturi — professional taʼlim muassasasi va tashkilotda taʼlim oluvchining muayyan kasb yoki mutaxassislik boʻyicha kasbiy faoliyatini va mehnat vazifalarini bajarishiga qaratilgan davlat taʼlim standarti, oʻquv rejasi, oʻquv dastur (modul)lari, oʻquv va ishlab chiqarish amaliyoti dasturlaridan iborat hujjatlar toʻplami;

ish joyi — dual taʼlimda taʼlim oluvchiga tashkilotning ichki tartib-qoidalari, tegishli vazifalari hamda taʼlim dasturlariga muvofiq amaliy koʻnikma va malakalarni egallash uchun belgilangan ish oʻrni;

oʻquv-amaliy qism — dual taʼlim dasturiga muvofiq professional taʼlim muassasasida oʻtkaziladigan amaliy mashgʻulotlar va oʻquv amaliyoti;

ustoz — taʼlim jarayonining ishlab chiqarish bilan bogʻliq amaliy qismini oʻtkazish uchun tashkilot tomonidan oʻquvchi(lar)ga biriktirilgan masʼul shaxs;

shartnoma — tashkilot va professional taʼlim muassasasi hamda tashkilot va oʻquvchi oʻrtasida dual taʼlimni amalga oshirish uchun tuzilgan hujjat.

3. Dual taʼlim tashkil etiladigan professional taʼlim muassasalari tizimida professional taʼlim muassasalari boʻlgan vazirliklar va idoralar bilan kelishilgan holda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi (keyingi oʻrinlarda — vazirlik) tomonidan belgilanadi.

4. Oʻquvchilar oʻqishga Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi tomonidan tasdiqlangan qabul parametrlari doirasida vazirlik tomonidan ishlab chiqilgan alohida elektron platforma yoki Oʻzbekiston Respublikasi Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali dual taʼlim shakli boʻyicha qabul qilinadi.

5. Kunduzgi, kechki va sirtqi taʼlim shaklida taʼlim olayotgan oʻquvchilarning dual taʼlimga oʻqishini koʻchirish taqiqlanadi.

Professional taʼlim muassasasi va tashkilot oʻrtasida tuzilgan shartnoma bekor qilinganda oʻquvchi(lar) oʻqishi mos taʼlim darajasidagi kunduzgi, kechki va sirtqi taʼlim shakliga oʻtkaziladi.

2-bob. Dual taʼlimni tashkil etish

6. Professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish ushbu Nizomga ilovaga muvofiq sxema asosida amalga oshiriladi.

7. Dual taʼlimni tashkil etish quyidagi bosqichlarni oʻz ichiga oladi:

dual taʼlim tashkil etiladigan tashkilotlarni Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, vazirliklar va idoralarning iqtisodiyot tarmoqlarida oʻrta boʻgʻin kadrlarga boʻlgan ehtiyojlaridan kelib chiqib shakllantirish;

tashkilot va professional taʼlim muassasasi hamda tashkilot va oʻquvchi oʻrtasida shartnoma tuzish;

hududlarda kasbga yoʻnaltirish ishlarini tashkil etish;

tegishli taʼlim dasturlarini ishlab chiqish hamda yangilab borish;

mehnat bozorida oʻrta boʻgʻin kadrlarga boʻlgan talab va takliflarni doimiy oʻrganib borish;

dual taʼlim dasturlari asosida tayyorlanayotgan kadrlarni baholash.

8. Dual taʼlimni joriy etish boʻyicha tashkilot va professional taʼlim muassasasi oʻrtasida, oʻquvchi va tashkilot oʻrtasida rasmiylashtiriladigan shartnomalarning namunasi vazirlik tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi bilan kelishgan holda tasdiqlanadi.

Tashkilotga bir yoki bir nechta professional taʼlim muassasasi bilan va professional taʼlim muassasasiga ham bir yoki bir nechta tashkilot bilan shartnomalar rasmiylashtirishiga ruxsat beriladi.

Tashkilotda oʻquvchilarning dual taʼlim dasturi boʻyicha nazarda tutilgan bilim, koʻnikma va malakani egallashlari uchun yetarli shart-sharoitlar mavjudligi professional taʼlim muassasasi tomonidan shartnoma rasmiylashtirishdan kamida bir hafta oldin oʻrganilib, tegishli xulosalar tayyorlanadi.

Professional taʼlim muassasasi tashkilotga taʼlim olmoqchi boʻlgan oʻquvchilarni tavsiya etishi mumkin.

Tashkilot bilan oʻquvchi oʻrtasida tuzilgan shartnoma nusxasi oʻquvchi yoki tashkilot tomonidan taqdim etilgan taqdirda, professional taʼlim muassasasi oʻquvchini oʻquvchilar safiga qabul qiladi.

9. Professional taʼlim muassasalari tashkilotlar bilan har yili kamida ikki marta dual taʼlim dasturlari boʻyicha oʻquvchilarni oʻqishga jalb etish maqsadida kasbga yoʻnaltirish ishlarini tashkil etadilar.

10. Dual taʼlim dasturi vazirlik tomonidan tasdiqlangan oʻquv-metodik hujjatlar asosida professional taʼlim muassasasi tomonidan tashkilot bilan hamkorlikda ishlab chiqiladi.

11. Oʻqitish davomiyligi, nazariy va amaliy taʼlim muddatlari hamda yakuniy davlat attestatsiyasi tashkilot va professional taʼlim muassasasi tomonidan tasdiqlanadigan oʻquv rejasi va oʻquv jarayoni grafigi asosida belgilanadi.

Oʻquv jarayoni grafigida oʻquvchilar bir haftada, qoida tariqasida, kamida ikki kun professional taʼlim muassasasida taʼlim dasturining nazariy, oʻquv va amaliy qismini, qolgan kunlari ishlab chiqarish bilan bogʻliq amaliy qismlarini tashkilotda oʻtkazishlari nazarda tutiladi.

Oʻquv jarayoni grafigiga muvofiq kasb yoki mutaxassislik boʻyicha oʻqitish muddati belgilanadi. Oʻqitishning davomiyligi kunduzgi taʼlim shakli boʻyicha tegishli taʼlim dasturlaridan kam boʻlishiga (koʻp boʻlishi mumkin) yoʻl qoʻyilmaydi.

12. Tashkilotning tegishli buyrugʻi asosida oʻquvchi(lar)ga dual taʼlim boʻyicha tashkilotning tajribali xodimlaridan ustoz biriktiriladi.

Ustozga tashkilot tomonidan belgilangan tartibda mehnatga haq toʻlash tartibi joriy etiladi.

Dual taʼlim shaklida kasblarning (mutaxassislik) murakkablik darajasidan kelib chiqqan holda, taʼlim olayotgan har 12 — 15 nafar oʻquvchiga qoidaga koʻra tashkilot tomonidan kamida bir nafar ustoz biriktiriladi. Hunarmandchilikka oid kasblar boʻyicha har 15 nafar oʻquvchiga bir nafar ustoz biriktirilishiga ruxsat etiladi.

Ustozning faoliyati tashkilot mutasaddilari tomonidan nazorat qilinadi.

13. Tashkilot tomonidan oʻquvchilarga biriktiriladigan har bir ustozga toʻgʻri keladigan oʻquvchilar va ish oʻrinlari soni texnologik jarayonlarning murakkablik darajasidan kelib chiqqan holda professional taʼlim muassasasi bilan kelishiladi.

14. Oʻquvchiga dual taʼlim jarayonida tashkilotdagi mehnat faoliyati uchun tashkilot tomonidan qonunchilik hujjatlariga muvofiq ish haqi toʻlanadi.

15. Dual taʼlimning nazariy, oʻquv va amaliy qismi amaldagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq professional taʼlim muassasasida tashkil etiladi.

Tashkilotning malakali mutaxassislari mashgʻulotlarni oʻtkazishga jalb etiladi.

16. Dual taʼlim jarayoni professional taʼlim muassasasi tomonidan tashkilot bilan kelishgan holda tasdiqlanadigan oʻquv rejasi va oʻquv jarayoni grafigi asosida tashkil etiladi.

Oʻquvchilarning taʼlim jarayonining nazariy, oʻquv va amaliy qismidagi ishtiroki professional taʼlim muassasasida guruh jurnallarida, ishlab chiqarish bilan bogʻliq amaliy qismidagi ishtiroki tashkilotdagi oʻquvchilar kundaligida qayd etib boriladi.

Tashkilot oʻquvchilarning ishlab chiqarish bilan bogʻliq amaliy qismdagi ishtiroki yuzasidan qoʻshimcha qayd etish hujjatlarini yuritishi mumkin.

17. Professional taʼlim muassasasi va tashkilot oʻquvchilarning ishtiroki, oʻzlashtirishi, ichki tartib-qoidalarga rioya etishi kabi masalalarda maʼlumot almashinuvini yoʻlga qoʻyadi.

18. Oʻquvchilarni baholash va yakuniy davlat attestatsiyasini oʻtkazish qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.

19. Vazirlik dual taʼlimni tashkil etishda quyidagilarni amalga oshiradi:

Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, vazirliklar va idoralar, texnikumlar biriktirilgan oliy taʼlim muassasalari bilan dual taʼlim tashkil etiladigan tashkilot va professional taʼlim muassasasida taʼlim jarayonini tashkil etish yuzasidan hamkorlikni yoʻlga qoʻyadi;

dual taʼlim jarayonini takomillashtirish boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqadi;

dual taʼlimni tashkil etish bilan bogʻliq oʻquv-metodik taʼminot va normativ-huquqiy bazani mustahkamlash choralarini koʻradi;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar boshqarmalarining professional taʼlim muassasalarida dual taʼlimni tashkil etish boʻyicha hisobotlarini koʻrib chiqadi;

professional taʼlim muassasalarida dual taʼlimning tashkil etilishi yuzasidan monitoring olib boradi.

3-bob. Tashkilot, professional taʼlim muassasasi va oʻquvchilarning vazifalari, huquqlari hamda majburiyatlari

20. Tashkilot:

professional taʼlim muassasasi bilan hamkorlikda dual taʼlim dasturini amalga oshirish boʻyicha chora-tadbirlar rejasini belgilaydi;

professional taʼlim muassasasi bilan birgalikda oʻquvchilarni oʻqishga qabul qilish boshlanishidan kamida bir oy oldin dual taʼlim boʻyicha tegishli shartnomalarni rasmiylashtiradi;

dual taʼlimda oʻqitish muddatlarini hamda tashkilotga yuborilayotgan oʻquvchilar tarkibini professional taʼlim muassasasi bilan kelishadi;

oʻquvchilar bilan shartnomalar tuzadi va professional taʼlim muassasasi bilan kelishilgan muddatlarda oʻquvchilarni qabul qiladi;

har bir oʻquvchiga dual taʼlim dasturining ishlab chiqarish bilan bogʻliq amaliy qismini oʻrgatish uchun yuqori malakali mutaxassis ustozni biriktiradi;

biriktirilgan ustoz tomonidan dual taʼlim dasturi, lavozim yoʻriqnomalari va majburiyatlarning bajarilishini taʼminlaydi;

oʻquvchini oʻzlashtirgan kasb yoki mutaxassislik boʻyicha natijalarini baholash jarayonini tashkil etadi;

oʻquvchining kasb yoki mutaxassisliklari boʻyicha yakuniy davlat attestatsiyasida qatnashadi.

Tashkilot qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalarni ham bajarishi mumkin.

21. Tashkilot quyidagi huquqlarga ega:

mashgʻulotlarning nazariy qismi oʻqitilishi yuzasidan professional taʼlim muassasasiga murojaat qilish;

dual taʼlim sifatini oshirish yuzasidan professional taʼlim muassasasiga takliflar berish;

normativ-huquqiy hujjatlarni takomillashtirish va ularning loyihalarini ishlab chiqish yuzasidan takliflar berish;

bir nechta professional taʼlim muassasalari bilan hamkorlik qilish.

Tashkilot qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

22. Tashkilot quyidagi majburiyatlarni oʻz zimmasiga oladi:

mashgʻulotlarning nazariy, oʻquv va amaliy qismini professional taʼlim muassasasida olib borish uchun sharoit yaratish;

oʻquvchilarni mehnat qonunchiligi asosida ishga qabul qilish;

oʻquvchilarni tashkilotda ishlab chiqarish bilan bogʻliq amaliy qismi davrida aniq ish joyi va zarur jihozlar bilan taʼminlash;

oʻquvchilarni tashkilot ustavi, ichki tartib-qoidalari, tibbiy (sanitariya), yongʻin xavfsizligi qoidalari hamda boshqa talablar bilan tanishtirish;

oʻquvchilarga oʻz ustaviga muvofiq amaliy jarayonlarda qatnashishga ruxsat berish;

oʻquvchilar kundaligi yuritilishini taʼminlash;

professional taʼlim muassasasi bilan birgalikda dual taʼlim amalga oshirganligi boʻyicha hisobotlarni tayyorlash.

Tashkilot qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarni ham bajarishi mumkin.

23. Professional taʼlim muassasasi:

tashkilot bilan birgalikda oʻquvchilarni oʻqishga qabul qilish boshlanishidan kamida bir oy oldin dual taʼlim boʻyicha tegishli shartnomalarni rasmiylashtiradi;

tashkilot bilan birgalikda kasb va mutaxassisliklar boʻyicha tegishli vazirliklar va idoralar bilan kelishgan holda tasdiqlangan taʼlim dasturlari asosida dual taʼlim boʻyicha oʻquv-metodik hujjatlarni ishlab chiqadi va tasdiqlaydi;

tashkilot bilan dual taʼlim muddati hamda oʻquvchilarning roʻyxatini tasdiqlaydi;

oʻquvchi va tashkilot oʻrtasida dual taʼlim boʻyicha tuzilgan shartnomalarni roʻyxatga oladi;

qonun hujjatlariga muvofiq shartnomasi mavjud oʻquvchilarni dual taʼlim boʻyicha guruhlarga qabul qilishni tashkil etadi;

dual taʼlimni tashkil etish, oʻquvchilarni tashkilotga yuborish, oʻquvchilarning har bir guruhiga ishlab chiqarish taʼlimi ustasi yoki oʻqituvchini buyruq asosida biriktiradi;

dual taʼlim dasturini amalga oshirishni taʼminlaydi;

tashkilot bilan oʻquvchilarni baholashni va yakuniy davlat attestatsiyasini belgilangan tartibda tashkil etadi;

tashkilot bilan kelishgan holda dual taʼlim yuzasidan hisobotlarni tayyorlaydi va tegishli vazirliklar va idoralar hamda Kasbiy taʼlimini rivojlantirish va muvofiqlashtirish hududiy boshqarmalariga taqdim etadi;

dual taʼlim boʻyicha tegishli vazirliklar va idoralarning buyruqlari va koʻrsatmalarini oʻz vaqtida bajaradi.

Professional taʼlim muassasasi qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalarni ham bajarishi mumkin.

24. Professional taʼlim muassasasi:

dual taʼlimning amaliy qismi oʻtilishi boʻyicha tashkilotga murojaat qilish;

dual taʼlim sifatini oshirish yuzasidan tashkilotga takliflar berish;

dual taʼlim jarayonini tashkil etish uchun tuzilgan shartnomalarga tomonlar bilan kelishgan holda oʻzgartirishlar kiritish;

Oʻzbekiston Respublikasi hududida oʻz nomidan yuridik shaxslar bilan vakolati doirasida dual taʼlimni tashkil etish boʻyicha shartnomalar va boshqa hujjatlar tuzish;

dual taʼlim boʻyicha toʻlov-kontrakt asosida oʻqitishdan tushadigan hamda qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalardan tushgan mablagʻlarni professional taʼlim muassasasining moddiy-texnik bazasini mustahkamlashga va taʼlim-tarbiya jarayonini zamonaviy oʻquv-texnik vositalar, mebellar bilan taʼminlashga, oʻqituvchilar va ishlab chiqarish taʼlimi ustalari, xodimlarni ijtimoiy himoyalashga va ularning faoliyati samaradorligini oshirishni ragʻbatlantirishga sarflash huquqiga ega.

Professional taʼlim muassasasi qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

25. Professional taʼlim muassasasi oʻziga quyidagi majburiyatlarni oladi:

oʻqituvchilar va ishlab chiqarish taʼlimi ustalari faoliyatini nazorat qilish;

iqtisodiyot tarmoqlari va xizmat koʻrsatish sohasida kadrlarga boʻlgan real ehtiyoj asosida dual taʼlimni tashkil etish boʻyicha tashviqot va targʻibot ishlarini olib borish;

oʻquvchi kundaligini nazorat qilish.

Professional taʼlim muassasasi qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarni ham bajarishi mumkin.

26. Oʻquvchilar:

tashkilotning ustaviga muvofiq ish jarayonlarida belgilangan tartibda qatnashadi;

oʻquv mashgʻulotlariga nazariy, oʻquv va amaliy qismi boʻyicha qatnashadi;

dual taʼlim jarayoni soʻngida yakuniy davlat attestatsiyasini topshiradi.

Oʻquvchilar qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalarni ham bajarishi mumkin.

27. Oʻquvchilar quyidagi huquqlarga ega:

tegishli kasb yoki mutaxassislik boʻyicha bilim olish;

oʻquv, texnika jihozlari va vositalaridan, fan kabinetlari axborot-kutubxonasi fondidan, axborot-kutubxona oʻquv zali va boshqa oʻquv, yordamchi xonalardan, sport majmualari, professional taʼlim muassasasiga qarashli tibbiy va texnik jihozlardan bepul foydalanish;

tashkilotda amaliyot bazalaridan, tashkilotning moddiy-texnik bazasidan foydalanish;

tashkilotdagi mehnat va jamoat ishlarida qatnashish;

dual taʼlim vaqtida tashkilotdan shartnomaga muvofiq ish haqi olish.

Oʻquvchilar qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

28. Oʻquvchilar oʻz zimmasiga quyidagi majburiyatlarni oladi:

tashkilot va professional taʼlim muassasasida belgilangan tartib va qoidalarga rioya qilish;

dual taʼlim jarayonida professional taʼlim muassasasi va tashkilot tomonidan berilgan vazifalarni oʻz vaqtida bajarish;

oʻquvchi kundaligini oʻz vaqtida yuritib borish va hisobotlarni topshirish.

Oʻquvchilar qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarni ham bajarishi mumkin.

3 1 -bob. Oʻquvchilarni yil davomida oʻqishga dual taʼlim shaklida qabul qilish tartibi

28 1 . Kollej va texnikumlarga oʻquvchilar dual taʼlim shakli boʻyicha oʻqishga Qoraqalpogʻiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar boshqarmalarining takliflari asosida oʻquv yili davomida qabul qilinadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar boshqarmalari tomonidan dual taʼlim shakli boʻyicha yil davomida boʻladigan qabul jarayonlari muvofiqlashtiriladi.

28 2 . Yil davomida dual taʼlim shakli boʻyicha oʻqishga qabul qilish tartibi kasb-hunar maktablariga tatbiq etilmaydi.

28 3 . Kollej va texnikumlarga oʻqishga qabul qilish muddatlari Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi tomonidan belgilanadi.

28 4 . Har oʻquv yilida bir marotaba yangi oʻquv yili uchun shakllantiriladigan qabul parametrlarida dual taʼlim shakli uchun davlat granti oʻrinlari ajratiladi. Qolgan davr mobaynida belgilanadigan qabul parametrlarida oʻquvchilar toʻlov-kontrakt asosida oʻqishga qabul qilinadi.

28 5 . Dual taʼlim shakli boʻyicha ish beruvchilarning oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan mavjud ehtiyoji asosida taqdim qilingan talabgorlar toʻgʻridan-toʻgʻri oʻqishga qabul qilinadi.

Bunda kollej va texnikumlar tomonidan dual taʼlim shaklida oʻqishga qabul qilinadigan oʻquvchilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar elektron platformaga uch ish kunida kiritiladi.

Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi tomonidan elektron platformaga kiritilgan tashkilotlar bilan tuzilgan shartnomalar koʻrib chiqiladi hamda besh ish kunida kollej va texnikumlarga dual taʼlim shakli boʻyicha oʻqish jarayonlarini tashkil etish boʻyicha tegishli xulosa beriladi.

28 6 . Dual taʼlim shaklida oʻqitish boʻyicha takliflar Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi tomonidan elektron platformaga kiritilgan maʼlumotlar ekspertizadan oʻtkazilib, besh ish kunida kollej va texnikumda oʻquv jarayonlarini tashkil etish boʻyicha ruxsat beriladi.

28 7 . Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi xulosasiga koʻra kollej va texnikum direktori uch ish kunida oʻquvchilarni oʻqishga qabul qilish boʻyicha tegishli buyruqni qabul qiladi va tashkilot bilan kelishgan holda oʻquv jarayoni grafigini tasdiqlaydi.

4-bob. Yakunlovchi qoidalar

29. Dual taʼlimda kollej va texnikumlarning kasblar va mutaxassisliklar boʻyicha toʻlov-kontrakt miqdori bir oʻquvchini oʻqitish bilan bogʻliq sarf-xarajatlardan kam boʻlmagan miqdorlarda, tegishli vazirliklar va idoralarning takliflari asosida vazirlik tomonidan tasdiqlanadi.

30. Tashkilot:

ichki imkoniyatlardan kelib chiqqan holda oʻquvchilarni tashkilotga borish-kelish, ovqatlanish, maxsus kiyim-kechak (forma) hamda ishlab chiqarish vositalari, xom ashyo, yotoqxona (zarur hollarda) bilan taʼminlash xarajatlarini qoplashi;

professional taʼlim muassasalari oʻqituvchilari va ishlab chiqarish taʼlimi ustalarining malaka oshirishlarini tashkil etishda ishtirok etishi mumkin.

31. Dual taʼlim bilan bogʻliq statistik maʼlumotlar idoraviy boʻysunuvidan qatʼi nazar, professional taʼlim muassasalari tomonidan tegishliligi boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar boshqarmalariga taqdim etiladi.

32. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradilar.

Professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga ILOVA

Professional taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish

Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, manfaatdor vazirliklar va idoralar 1. Oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyojni aniqlash va ularga qoʻyiladigan talablarni belgilash. 2. Dual taʼlim boʻyicha kadrlar tayyorlashda ishtirok etadigan tashkilotlar boʻyicha taklif tayyorlash. Oʻquv yili mobaynida 2-bosqich Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi, manfaatdor vazirliklar va idoralar Dual taʼlim boʻyicha kadrlar tayyorlaydigan professional taʼlim muassasalarini belgilash. Oʻquv yili mobaynida 1. Dual taʼlimni tashkil etish va muvofiqlashtirish bilan bogʻliq choralar koʻrish. 2. Professional taʼlim muassasalarida dual taʼlimni tashkil etish yuzasidan monitoring olib borish. Oʻquv yili mobaynida 3-bosqich Professional taʼlim muassasalari, tashkilotlar 1. Dual taʼlimni amalga oshirish boʻyicha shartnoma tuzish. 2. Kasbga yoʻnaltirish ishlarini amalga oshirish hamda dual taʼlim boʻyicha oʻquvchilar qabulini tashkil etish. 3. Dual taʼlimni tashkil etish boʻyicha oʻquv jarayoni grafigini ishlab chiqish. Oʻquv jarayoni boshlanishidan kamida bir oy oldin 4-bosqich Tashkilotlar 1. Oʻqitishning amaliy qismini tashkilotda tashkil etish. 2. Oʻquvchiga belgilangan tartibda ish haqi toʻlash. Oʻquv yili mobaynida 5-bosqich Professional taʼlim muassasalari, tashkilotlar 1. Tashkilotlar bilan shartnoma imzolagan oʻquvchilarni oʻqishga qabul qilish. 2. Dual taʼlimning nazariy qismini tashkil etish. Oʻquv yili mobaynida

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV

Toshkent sh.,

2021-yil 29-mart,

163-son

(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 29.03.2021-y., 09/21/163/0250-son, Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son; 11.12.2023-y., 09/23/647/0926-son)

lex.uz