UzbekAI

← Qonunlar

📅 2021-yil 28-iyul · Qonunlar va kodekslar

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2021 йил 28 июль · Қонунлар ва кодекслар

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 28 июля 2021 г. · Законы и кодексы

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 28 July 2021 · Laws and codes

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикасининг Қонуни

НИЗОМ

НИЗОМ

НИЗОМ

Судлар тўғрисида

Қонунчилик палатаси томонидан 2021 йил 15 июнда қабул қилинган Сенат томонидан 2021 йил 26 июнда маъқулланган

1-боб. Умумий қоидалар

1-модда. Суд ҳокимияти

Ўзбекистон Республикасида суд ҳокимияти қонун чиқарувчи ва ижро этувчи ҳокимиятдан, сиёсий партиялардан, фуқаролик жамиятининг бошқа институтларидан мустақил ҳолда иш юритади.

Ўзбекистон Республикасида одил судлов фақат суд томонидан амалга оширилади. Ҳеч қайси бошқа органлар ва шахслар суд ҳокимияти ваколатларини ўзлаштириб олишга ҳақли эмас.

2-модда. Суд тизими

Ўзбекистон Республикасида суд тизими:

Ўзбекистон Республикаси Конституциявий суди;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди;

ҳарбий судлар;

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари;

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари;

фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судлари;

жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судлари;

туманлараро иқтисодий судлар;

туманлараро маъмурий судлардан иборатдир.

Ўзбекистон Республикасида ишларнинг тоифаларига кўра судларнинг ихтисослашуви амалга оширилиши мумкин.

Ўзбекистон Республикасининг Конституциявий Қонуни билан махсус ҳуқуқий режим ўрнатилган ҳудудда ташкил этиладиган ихтисослашган суд мазкур Қонунда белгиланган суд тизимига кирмайди ҳамда унинг фаолияти ушбу Қонунда белгиланганидан бошқача қоидалар билан тартибга солинади.

Фавқулодда судлар тузишга йўл қўйилмайди.

3-модда. Судлар тўғрисидаги қонунчилик

Судлар тўғрисидаги қонунчилик ушбу Қонун ва бошқа қонун ҳужжатларидан иборат.

Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судини ташкил этиш ва унинг фаолияти тартиби алоҳида қонун билан белгиланади.

4-модда. Суднинг асосий вазифалари

Суднинг асосий вазифалари фуқароларнинг Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва бошқа қонунлари, халқаро шартномаларида, шунингдек инсон ҳуқуқлари тўғрисидаги халқаро ҳужжатларда кафолатланган ҳуқуқлари ҳамда эркинликларини, давлат ва жамоат манфаатларини, юридик шахслар ҳамда якка тартибдаги тадбиркорларнинг ҳуқуқлари ва қонун билан қўриқланадиган манфаатларини ҳимоя қилишдан иборат.

Суднинг фаолияти қонун устуворлигини, ижтимоий адолатни, фуқаролар тинчлиги ва тотувлигини таъминлашга қаратилгандир.

5-модда. Судьялар корпусини шакллантириш

Судьялар корпусини шакллантириш судьяларнинг мустақиллиги принципига қатъий мувофиқ ҳолда Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши томонидан амалга оширилади. Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашини ташкил этиш ва унинг фаолияти тартиби алоҳида қонун билан белгиланади.

6-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий судининг қонунчилик ташаббуси

Ўзбекистон Республикаси Конституциясига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Олий суди ўз ваколатлари жумласига киритилган масалалар бўйича қонун лойиҳасини Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатасига киритиш орқали амалга ошириладиган қонунчилик ташаббуси ҳуқуқига эга.

7-модда. Судларда давлат рамзлари

Суд биносида Ўзбекистон Республикасининг Давлат байроғи кўтарилади, суд биносининг олд томонида ва суд мажлислари залида Ўзбекистон Республикаси Давлат гербининг тасвири жойлаштирилади.

8-модда. Қонунийлик

Ўзбекистон Республикасида одил судлов Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунларига қатъий мувофиқ ҳолда амалга оширилади.

9-модда. Судьяларнинг мустақиллиги

Судьялар мустақилдирлар, фақат Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунларига бўйсунадилар. Судьяларнинг одил судловни амалга оширишга доир фаолиятига ҳар қандай тарзда аралашишга йўл қўйилмайди ва бундай аралашиш қонунга мувофиқ жавобгарликка сабаб бўлади. Судьялар муайян ишлар бўйича ҳисобдор бўлмайди.

Судьяларга одил судловни амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳар қандай вазифалар юклатилишига йўл қўйилмайди.

Судьяни муайян ишнинг муҳокамасидан четлаштиришга ёки унинг ваколатларини тўхтатиб туришга, бошқа лавозимга ўтказишга фақат қонунда белгиланган тартибда ва асосларга кўра йўл қўйилади.

10-модда. Суд ҳужжатларининг мажбурийлиги

Қонуний кучга кирган суд ҳужжатлари барча давлат органлари, жамоат бирлашмалари, корхоналар, муассасалар ва ташкилотлар, мансабдор шахслар, фуқаролар учун мажбурийдир ҳамда Ўзбекистон Республикасининг бутун ҳудудида ижро этилиши шарт.

Суд ҳужжатини ижро этмаслик қонунда белгиланган жавобгарликка сабаб бўлади.

11-модда. Қонун ва суд олдидаги тенглик

Барча фуқаролар жинси, ирқи, миллати, тили, дини, эътиқоди, ижтимоий келиб чиқиши, ижтимоий мавқеидан қатъи назар, қонун ва суд олдида тенгдир. Корхоналар, муассасалар ҳамда ташкилотлар ҳам қонун ва суд олдида тенгдир.

12-модда. Суд ишларини юритишнинг ошкоралиги

Барча судларда ишлар очиқ кўрилади. Ишларни ёпиқ суд мажлисида кўриб чиқишга фақат қонунда белгиланган ҳолларда йўл қўйилади.

Суд мажлиси залида ҳозир бўлган шахслар, оммавий ахборот воситалари вакиллари суд мажлиси залида қонунда белгиланган тартибда фотосуратга олиши, видео ва аудио ёзувни амалга ошириши мумкин.

13-модда. Суд ишлари юритиладиган тил

Ўзбекистон Республикасида суд ишларини юритиш ўзбек тилида, қорақалпоқ тилида ёки муайян жойдаги кўпчилик аҳоли сўзлашадиган тилда ёхуд қонунга мувофиқ бошқа тилда олиб борилади.

Суд ишлари юритилаётган тилни билмайдиган ишда иштирок этувчи шахсларга таржимон орқали иш материаллари билан тўла танишиш, суд ҳаракатларида иштирок этиш ҳуқуқи ва судда она тилида ёки улар биладиган бошқа тилда сўзлаш ҳуқуқи таъминланади.

14-модда. Суд ҳимоясида бўлиш ҳуқуқи

Ўзбекистон Республикаси фуқаролари, чет эл фуқаролари ва фуқаролиги бўлмаган шахслар давлат органларининг ҳамда бошқа ташкилотларнинг, улар мансабдор шахсларининг қонунга хилоф қарорларидан, ҳаракатлари ва ҳаракатсизлигидан, шу жумладан уларнинг қариндошлари судланганлиги ва бундан келиб чиқадиган ҳуқуқий оқибатлар муносабати билан ҳуқуқларининг чекланишидан, шунингдек ҳаёти ва соғлиғи, шаъни ҳамда қадр-қиммати, шахсий эркинлиги ва мол-мулки, бошқа ҳуқуқ ва эркинликларига тажовузлардан суд ҳимоясида бўлиш ҳуқуқига эга. Юридик шахслар ҳам суд ҳимоясида бўлиш ҳуқуқига эгадир.

15-модда. Одил судловни амалга оширишда малакали юридик ёрдам

Одил судловни амалга оширишда ҳар бир кишига малакали юридик ёрдам олиш ҳуқуқи кафолатланади. Гумон қилинувчига, айбланувчига, судланувчига суд ишларини юритишнинг ҳар қандай босқичида ҳимояланиш ҳуқуқи ва ўзини ҳимоя қилиш учун барча имкониятлар таъминланади.

Қонунда назарда тутилган ҳолларда давлат ҳисобидан малакали юридик ёрдам кўрсатилиши таъминланади.

16-модда. Айбсизлик презумпцияси

Жиноят содир этганликда айбланаётган шахс унинг айби қонунда назарда тутилган тартибда ошкора суд муҳокамаси йўли билан исботланмагунча ва суднинг қонуний кучга кирган ҳукми билан аниқланмагунча айбсиз деб ҳисобланади.

Айбдорликка оид барча шубҳалар, агар уларни бартараф этиш имкониятлари тугаган бўлса, гумон қилинувчининг, айбланувчининг, судланувчининг ёки маҳкумнинг фойдасига ҳал қилиниши керак.

Гумон қилинувчи, айбланувчи ёки судланувчи ўзининг айбсизлигини исботлаши шарт эмас ва исталган вақтда сукут сақлаш ҳуқуқидан фойдаланиши мумкин.

Агар шахснинг ўз айбини тан олганлиги унга қарши ягона далил бўлса, у айбдор деб топилиши ёки жазога тортилиши мумкин эмас.

Ҳеч ким қонунга асосланмаган ҳолда ҳибсга олиниши, ушлаб турилиши, қамоққа олиниши, қамоқда сақланиши ёки унинг озодлиги бошқача тарзда чекланиши мумкин эмас.

Ҳибсга олишга, қамоққа олишга ва қамоқда сақлашга фақат суднинг қарорига кўра йўл қўйилади. Шахс суднинг қарорисиз қирқ саккиз соатдан ортиқ муддат ушлаб турилиши мумкин эмас.

Ҳеч ким қийноққа солиниши, зўравонликка, бошқа шафқатсиз, ғайриинсоний ёки инсон қадр-қимматини камситувчи муомалага ёхуд жазога дучор этилиши мумкин эмас.

17-модда. Суд ҳужжати устидан шикоят қилиш ҳуқуқи

Тарафлар, қонунда назарда тутилган ҳолларда эса бошқа шахслар ҳам суд ҳужжати устидан қонунда белгиланган тартибда шикоят қилиш ҳуқуқига эга.

2-боб. Ўзбекистон Республикаси Олий суди

18-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий судининг ваколатлари

Ўзбекистон Республикаси Олий суди фуқаролик, жиноий, иқтисодий ва маъмурий суд ишларини юритиш соҳасида суд ҳокимиятининг олий органидир.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди қуйи судларнинг судлов фаолияти устидан назорат олиб бориш ҳуқуқига эга.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди:

ўз ваколатлари доирасида ишларни биринчи инстанция, апелляция ёки кассация ва тафтиш инстанцияси суди сифатида, шунингдек янги очилган ҳолатлар бўйича кўриб чиқади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумида суд амалиётининг долзарб масалаларини кўриб чиқади ва қонунчиликнинг қўлланилиши юзасидан тушунтиришлар беради;

ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, туманлараро, туман, шаҳар судларининг ташкилий фаолиятини ўрганади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг тушунтиришлари судлар томонидан бажарилиши устидан назоратни амалга оширади;

суд амалиёти ва суд статистикасининг тизимли таҳлилини амалга оширади;

судьяларнинг ва суд аппарати ходимларининг малакасини ошириш бўйича ишларни ташкил этади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

19-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий судининг таркиби

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раис, унинг биринчи ўринбосари ва ўринбосарлари — маъмурий, фуқаролик, жиноят ва иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатлари раислари ҳамда Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяларидан иборатдир.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди қуйидаги таркибда иш юритади:

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати;

Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати;

Фуқаролик ишлари бўйича судлов ҳайъати;

Жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъати;

Иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати.

Судлов ҳайъатларида ихтисослаштирилган судлов таркиблари тузилиши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяларининг сон жиҳатдан таркиби Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан белгиланади.

20-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьялари, Қорақалпоғистон Республикаси суди ва Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди раисларидан иборат таркибда иш юритади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг мажлисларида Ўзбекистон Республикаси Конституциявий суди раиси, Судьялар олий кенгаши раиси, Бош прокурори, адлия вазири, Адвокатлар палатаси раиси, судьялар, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман), Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакили (Болалар омбудсмани), Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузуридаги илмий-маслаҳат кенгаши аъзолари иштирок этиши мумкин.

21-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумини чақириш тартиби

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми заруриятга қараб, лекин тўрт ойда камида бир марта чақирилади. Қонунчиликни қўллаш масалаларига доир қарорлар лойиҳалари Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг аъзоларига ва бошқа манфаатдор ташкилотларга мажлисдан йигирма кун илгари юборилади.

22-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг ваколатлари

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми Пленум аъзоларининг камида учдан икки қисми ҳозир бўлган тақдирда ваколатлидир.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми:

суд амалиётини умумлаштириш материалларини кўриб чиқади ва қонунчиликни қўллаш масалалари бўйича тушунтиришлар беради;

қонунчилик ташаббуси тартибида ишлаб чиқилган қонун лойиҳаларини Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатасига киритиш тўғрисидаги масалани кўриб чиқади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судига Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунлари нормаларига расмий шарҳ бериш масалалари юзасидан мурожаат киритиш, шунингдек муайян ишда қўлланилиши лозим бўлган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг Ўзбекистон Республикаси Конституциясига мувофиқлиги тўғрисидаги судлар ташаббуси билан киритилган масалалар юзасидан Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судига мурожаат киритиш ҳақидаги тақдимномасини кўриб чиқади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузуридаги илмий-маслаҳат кенгаши таркибини тасдиқлайди;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг тақдимномаларига биноан Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатининг таркибини, судлов ҳайъатларининг таркибини, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг котибини тасдиқлайди;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатининг иши тўғрисидаги ахборотни, шунингдек судлов ҳайъатлари фаолияти ҳақидаги маърузаларни эшитади;

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди, Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари раисларининг қонунчиликни қўллаш амалиёти тўғрисидаги, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг қонунчиликни қўллаш масалалари бўйича тушунтиришлари бажарилиши ҳақидаги маърузаларини эшитади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Олий суди аппарати раҳбарини тасдиқлайди ва унинг Ўзбекистон Республикаси Олий суди аппарати фаолияти тўғрисидаги ҳисоботларини эшитади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди матбуот органининг таҳрир ҳайъати таркибини тасдиқлайди;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми ва Раёсати регламентларини тасдиқлайди.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми ўз ваколатларига киритилган масалалар юзасидан қарорлар қабул қилади.

23-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг қарори

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг қарори мажлисда иштирок этаётган Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми аъзоларининг кўпчилик овози билан очиқ овоз бериш орқали қабул қилинади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг қарори Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси ва Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг котиби томонидан имзоланади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг қарори қабул қилинган кундан эътиборан қонуний кучга киради ва Ўзбекистон Республикаси Олий судининг расмий нашрларида эълон қилинади.

24-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми мажлисининг баённомаси

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг мажлисларида баённома юритилади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми мажлисининг баённомаси Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси ва Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг котиби томонидан имзоланади.

25-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми томонидан ўз ваколатларига киритилган масалаларни кўриб чиқиш

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Пленуми кўриб чиқиши учун масалалар Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси томонидан киритилади.

Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши, Бош прокурори қонунчиликни қўллаш масалалари бўйича Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми томонидан тушунтиришлар берилиши ҳақида таклифлар киритишга ҳақли.

Масалани кўриб чиқиш Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьясининг ёки бунинг учун ваколат берилган бошқа шахснинг маърузасини эшитишдан бошланади. Масаланинг муҳокамасида Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг мажлисига таклиф қилинган шахслар иштирок этиши мумкин.

Қонунчиликни қўллаш масалалари бўйича Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг тушунтиришлари судлар, ушбу тушунтириш берилган қонунчиликни қўллаётган давлат органлари ва бошқа органлар, корхоналар, муассасалар, ташкилотлар ва мансабдор шахслар учун мажбурийдир.

26-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг котиби

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг котиби Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяси вазифаларини бажариш билан бирга Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми мажлисини тайёрлашга, мажлис баённомасини юритишга доир ишларни ташкилий жиҳатдан таъминлайди ва Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми қарори ижросини ташкил этиш учун зарур бўлган ҳаракатларни амалга оширади.

27-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатининг таркиби

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяларидан Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми томонидан белгиланадиган миқдорда тузилади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси, унинг биринчи ўринбосари ва ўринбосарлари Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати таркибига лавозими бўйича киради.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати мажлислари заруриятга қараб, лекин ҳар ойда камида бир марта ўтказилади ва Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати аъзоларининг кўпчилиги ҳозир бўлган тақдирда ваколатлидир.

28-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатининг ваколатлари

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати:

суд амалиётини умумлаштириш материалларини кўриб чиқади;

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди, Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари раисларининг суд фаолияти тўғрисидаги ва қонунчиликни қўллаш амалиёти ҳақидаги маърузаларини эшитади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судлов ҳайъатлари ва аппарати ишини ташкил этиш масалаларини кўриб чиқади;

ишларни тафтиш тартибида кўради.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

29-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судлов ҳайъатлари

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судлов ҳайъатлари:

ишларни биринчи инстанцияда, апелляция ёки кассация ва тафтиш тартибида кўради;

суд амалиётини ўрганади ва умумлаштиради;

суд амалиёти обзорларини тайёрлайди;

қонунчиликни такомиллаштириш юзасидан таклифлар ишлаб чиқади;

суд статистикасини таҳлил қилади.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судлов ҳайъатлари қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

30-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси:

Ўзбекистон Республикаси Олий суди фаолиятига ташкилий раҳбарликни амалга оширади;

ишни тафтиш тартибида кўриш зарурлиги ҳақидаги масалани ҳал этиш учун қонунда назарда тутилган тартибда суд ишларини талаб қилиб олади;

ишни тафтиш тартибида кўриш тўғрисида қонунда назарда тутилган тартибда протест киритади;

судларнинг ҳал қилув қарорлари, ҳукмлари, ажримлари ва қарорлари ижросини қонунда назарда тутилган тартибда тўхтатиб туради;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми ва Раёсатини чақиради ҳамда уларнинг мажлисларида раислик қилади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми ва Раёсати қарорларининг бажарилиши устидан назоратни амалга оширишга доир ишларни ташкил этади;

ишни бир суддан бошқа судга ўтказиш тўғрисидаги масалани ҳал қилади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми ва Раёсати кўриб чиқиши учун уларнинг ваколатларига тааллуқли бўлган масалаларни киритади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми тушунтиришлари қонунчиликка мувофиқ эмаслиги аниқланган тақдирда, Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумига тақдимномалар киритади;

Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунлари нормаларига расмий шарҳ бериш тўғрисида, шунингдек судлар ташаббуси билан киритилган муайян ишда қўлланилиши лозим бўлган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг Ўзбекистон Республикаси Конституциясига мувофиқлиги ҳақида Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судига мурожаат киритиш масалалари бўйича Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумига тақдимнома киритади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатининг таркиби тўғрисида, судлов ҳайъатлари таркиблари ҳақида Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумига тақдимномалар киритади;

Ўзбекистон Республикаси судлари судьялари олий малака ҳайъатининг (бундан буён матнда Судьялар олий малака ҳайъати деб юритилади) қарорлари, хулосалари устидан Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашига тақдимномалар киритади;

раис ўринбосарлари ўртасида вазифаларни тақсимлайди;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди аппаратининг ходимлари билан меҳнат шартномаларини тузади, ўзгартиради ва бекор қилади;

Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши билан келишилган ҳолда судларнинг тузилмаларига бошқарув ходимларининг умумий сони доирасида ўзгартиришлар киритади;

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг штат жадвалини тасдиқлайди;

буйруқлар ва фармойишлар қабул қилади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади ва уларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш бўйича ишларни ташкил этади.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

31-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг биринчи ўринбосари, ўринбосарлари — судлов ҳайъатларининг раислари

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг биринчи ўринбосари, ўринбосарлари — судлов ҳайъатларининг раислари:

ишни тафтиш тартибида кўриш зарурлиги ҳақидаги масалани ҳал этиш учун қонунда назарда тутилган тартибда суд ишларини талаб қилиб олади;

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг тегишли судлов ҳайъатлари ишига раҳбарликни амалга оширади;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумига судлов ҳайъатлари фаолияти тўғрисидаги маърузаларни тақдим этади;

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг тегишли судлов ҳайъатлари мажлисларида раислик қилади;

тегишли қуйи судлар фаолиятини ташкил этишга кўмаклашади;

суд амалиётини умумлаштириш, суд амалиёти обзорларини тайёрлаш ва суд статистикасини таҳлил қилиш бўйича ишларни ташкил этади;

судларнинг ҳал қилув қарорлари, ҳукмлари, ажримлари ва қарорлари ижросини қонунда назарда тутилган тартибда тўхтатиб туради;

судьяларнинг ва суд аппарати ходимларининг малакасини ошириш бўйича ишларни ташкил этади;

жисмоний шахсларни ва юридик шахслар вакилларини шахсан қабул қилади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг биринчи ўринбосари, ўринбосарлари — судлов ҳайъатларининг раислари қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси йўқлигида унинг ваколатларини раиснинг биринчи ўринбосари, биринчи ўринбосар ҳам йўқлигида эса раис ўринбосарларидан бири амалга оширади.

3-боб. Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари

32-модда. Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоят, Тошкент шаҳар судининг таркиби

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раис, раис ўринбосарлари — фуқаролик, жиноят ва иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатлари раислари, судьялар, шунингдек халқ маслаҳатчиларидан иборат бўлади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди қуйидаги таркибда иш юритади:

раёсат;

Фуқаролик ишлари бўйича судлов ҳайъати;

Жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъати;

Иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати.

33-модда. Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар судининг ваколатлари

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди:

ўз ваколатлари доирасида ишларни биринчи, апелляция ёки кассация ва тафтиш инстанцияси суди сифатида кўради;

туманлараро, туман, шаҳар судларининг судлов фаолияти устидан назоратни амалга оширади;

суд амалиёти ва суд статистикасини умумлаштиради, уларнинг тизимли таҳлилини амалга оширади;

суд амалиёти обзорларини тайёрлайди;

судьялар ва суд аппарати ходимлари малакасини ошириш бўйича ишларни ташкил қилади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

34-модда. Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар судининг раёсати

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раёсати шу суднинг судьяларидан иборат таркибда иш юритади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раёсати мажлислари заруриятга қараб, лекин ҳар ойда камида бир марта ўтказилади ва раёсат аъзоларининг кўпчилиги ҳозир бўлган тақдирда ваколатлидир.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раёсатининг қарорлари овоз беришда иштирок этган раёсат аъзоларининг кўпчилик овози билан қабул қилинади ва тегишли суднинг раиси томонидан имзоланади.

35-модда. Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раёсатининг ваколатлари

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раёсати:

суд амалиётини умумлаштириш ва обзорлари, суд статистикаси таҳлили материалларини кўриб чиқади;

раис ўринбосарлари — судлов ҳайъатлари раисларининг судлов ҳайъатлари фаолияти ҳақидаги маърузаларини эшитади;

туманлараро, туман, шаҳар судлари раисларининг шу судлар фаолияти тўғрисидаги ва қонунчиликни қўллаш амалиёти ҳақидаги маърузаларини эшитади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раёсати қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

36-модда. Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар судининг судлов ҳайъатлари

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар судининг судлов ҳайъатлари:

ўз ваколатлари доирасида ишларни биринчи инстанция бўйича кўради;

ишларни апелляция ёки кассация ва тафтиш тартибида кўради;

суд амалиётини ўрганади ва умумлаштиради;

суд амалиёти обзорларини тайёрлайди;

суд статистикасини таҳлил қилади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар судининг судлов ҳайъатлари қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

37-модда. Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раиси

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раиси:

суд фаолиятига ташкилий раҳбарликни амалга оширади;

суд раёсатини чақиради ва унинг мажлисларида раислик қилади;

суд раёсатининг қарорлари бажарилиши устидан назоратни амалга ошириш бўйича ишларни ташкил этади;

суд мажлисларида раислик қилади;

қуйи турувчи судларнинг фаолиятини ташкил этишга кўмаклашади;

судьяларнинг, суд аппарати ходимларининг ҳамда халқ маслаҳатчиларининг малакасини ошириш бўйича ишларини ташкил этади;

суд амалиётини умумлаштириш, суд амалиёти обзорларини тайёрлаш ва суд статистикасини юритиш ишини ташкил этади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади ва уларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш бўйича ишларни ташкил этади;

судьялар малака ҳайъати қарорлари, хулосалари устидан Судьялар олий малака ҳайъатига тақдимномалар киритади;

судьяларнинг аҳоли билан учрашувларини ташкил этади, шунингдек жамоатчиликни ҳар чоракда суднинг фаолияти тўғрисида оммавий ахборот воситалари орқали хабардор қилиб боради;

суд аппарати ишларига раҳбарлик қилади, суд ходимлари билан меҳнат шартномаларини тузади ва бекор қилади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раиси қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раиси йўқлигида унинг ваколатлари Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси томонидан тегишли суд раисининг ўринбосарларидан бирининг зиммасига юклатилиши мумкин.

38-модда. Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раисининг ўринбосари

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раисининг ўринбосари:

тегишли судлов ҳайъати ишини ташкил этади;

тегишли судлов ҳайъати мажлисларида раислик қилади;

суд раёсатига тегишли судлов ҳайъати фаолияти тўғрисида маърузалар тақдим этади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раисининг ўринбосари қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Қорақалпоғистон Республикаси, вилоят, Тошкент шаҳар суди раисининг ўринбосари йўқлигида унинг ваколатлари ушбу суд раиси томонидан тегишли суд раисининг бошқа ўринбосари зиммасига юклатилиши мумкин.

4-боб. Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди. Жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди. Туманлараро иқтисодий суд

39-модда. Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судининг, туманлараро иқтисодий суднинг таркиби

Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди раис ва судьялардан иборат бўлади.

Жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди раис, судьялар, тергов судьялари ва халқ маслаҳатчиларидан иборат бўлади.

Туманлараро иқтисодий суд раис ва судьялардан иборат бўлади.

Таркиби олти судьядан ортиқ туманлараро, туман, шаҳар судида суд раисининг ўринбосари лавозими жорий этилади.

Бир таркибли туманлараро, туман, шаҳар суди суд раисидан иборат бўлади.

40-модда. Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судининг, туманлараро иқтисодий суднинг ваколатлари

Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди қонун билан ўзининг ваколатларига киритилган фуқаролик ишларини ва маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни кўриб чиқади.

Жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди жиноят ишларини ва маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни, шунингдек қамоққа олиш ёки уй қамоғи тарзидаги эҳтиёт чорасини қўллаш ҳақидаги ёхуд қамоқда сақлаш ёки уй қамоғи муддатини узайтириш тўғрисидаги, паспортнинг (ҳаракатланиш ҳужжатининг) амал қилишини тўхтатиб туриш ҳақидаги, Ўзбекистон Республикасидан чиқиш ҳуқуқини вақтинча чеклаш тўғрисидаги, айбланувчини лавозимидан четлаштириш ҳақидаги, шахсни тиббий муассасага жойлаштириш тўғрисидаги ёхуд айбланувчининг тиббий муассасада бўлиши муддатини узайтириш ҳақидаги, мурдани эксгумация қилиш тўғрисидаги, почта-телеграф жўнатмаларини хатлаш ҳақидаги, тинтув ўтказиш тўғрисидаги, телефонлар ва бошқа телекоммуникация қурилмалари орқали олиб бориладиган сўзлашувларни эшитиб туриш, улар орқали узатиладиган ахборотни олиш ҳақидаги, мол-мулкни хатлаш тўғрисидаги, амнистия актига асосан маҳкумни жазодан озод қилиш тўғрисидаги илтимосномаларни ва қонун билан ўзининг ваколатлари доирасига киритилган бошқа ишларни кўриб чиқади.

Туманлараро иқтисодий суд хўжалик юритувчи субъектлар ўртасидаги фуқаролик-ҳуқуқий муносабатларда юзага келадиган низоларни ва корпоратив низоларни, шунингдек қонун билан ўзининг ваколатлари доирасига киритилган маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни кўриб чиқади.

41-модда. Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди, туманлараро иқтисодий суд раиси

Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди, туманлараро иқтисодий суд раиси:

суд мажлисларида раислик қилади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади ҳамда уларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш бўйича ишларни ташкил этади;

судьяларнинг аҳоли билан учрашувларини ташкил этади, шунингдек жамоатчиликни ҳар чоракда суднинг фаолияти тўғрисида оммавий ахборот воситалари орқали хабардор қилиб боради;

суд аппарати ишига раҳбарлик қилади, суд аппарати ходимлари билан меҳнат шартномаларини тузади ва бекор қилади.

Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судининг, туманлараро иқтисодий суднинг раиси қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди, туманлараро иқтисодий суд раиси йўқлигида унинг ваколатларини раис ўринбосари бажаради, у йўқлигида эса, суд раисининг ваколатлари Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят, Тошкент шаҳар суди раиси томонидан тегишли суд судьяларидан бирининг зиммасига юклатилиши мумкин.

42-модда. Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди, туманлараро иқтисодий суд раисининг ўринбосари

Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди, туманлараро иқтисодий суд раисининг ўринбосари:

вазифалар тақсимотига мувофиқ суд аппарати ишига раҳбарликни амалга оширади;

суд мажлисларида раислик қилади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади;

суд раиси йўқлигида унинг вазифасини бажариб туради.

Фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар суди, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар суди, туманлараро иқтисодий суд раисининг ўринбосари қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

5-боб. Ҳарбий судлар

43-модда. Ҳарбий судлар тизими

Ўзбекистон Республикасининг ҳарбий судлари тизими Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди ва ҳудудий ҳарбий судлардан иборатдир.

44-модда. Ҳарбий судларнинг таркиби

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди вилоят суди ҳуқуқи асосида иш юритади ҳамда раис, раис ўринбосари, судьялар ва халқ маслаҳатчиларидан иборат бўлади.

Ҳудудий ҳарбий судлар туман суди ҳуқуқи асосида иш юритади ва раис, халқ маслаҳатчиларидан иборат бўлади.

45-модда. Ҳарбий судлар судловига тааллуқли ишлар

Ўзбекистон Республикаси ҳарбий судлари қуйидаги ишларни кўради:

Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг, Давлат хавфсизлик хизматининг, Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизматининг, Миллий гвардиясининг, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг, Ички ишлар вазирлиги қўшинларининг ва қонунчиликка мувофиқ ташкил этиладиган бошқа ҳарбий тузилмаларнинг ҳарбий хизматчилари, шунингдек ўқув йиғинларида бўлган вақтда ҳарбий хизматга мажбурлар томонидан содир этилган жиноятлар тўғрисидаги ишларни;

ҳарбий қисмлар, қўшилмалар ва бирлашмаларнинг, ҳарбий бошқарув органларининг қўмондонлигига нисбатан ҳарбий хизматчиларнинг даъволари бўйича фуқаролик ишларини ҳамда ҳарбий бошқарув органлари қарорлари, ҳарбий мансабдор шахсларнинг ҳарбий хизматчиларнинг ҳуқуқ ва эркинликларини бузувчи хатти-ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) устидан шикоятларни;

алоҳида ҳолатлар туфайли судлар фаолият кўрсатмаётган жойларда барча фуқаролик ва жиноят ишларини;

қонун билан ўз ваколатига киритилган маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни;

давлат сирларига тааллуқли ишларни.

Ўзбекистон Республикаси ҳарбий судлари қонунга мувофиқ бошқа ишларни ҳам кўриши мумкин.

46-модда. Ҳарбий судлар фаолиятини ташкил этиш

Ҳарбий судлар фаолиятини ташкил этиш ушбу Қонун билан тасдиқланадиган низомда белгиланади.

6-боб. Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари

47-модда. Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг таркиби

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раис, раис ўринбосари, судьялардан иборат бўлади ҳамда раёсат ва судлов ҳайъатлари таркибида иш юритади.

48-модда. Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг ваколатлари

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди:

ўз ваколатлари доирасида ишларни биринчи, апелляция ёки кассация ва тафтиш инстанцияси суди сифатида кўради;

туманлараро маъмурий судларнинг судлов фаолияти устидан назоратни амалга оширади;

суд амалиёти ва суд статистикасини умумлаштиради, уларнинг тизимли таҳлилини амалга оширади;

суд амалиёти обзорларини тайёрлайди;

судьяларнинг ва суд аппарати ходимларининг малакасини ошириш бўйича ишларни ташкил этади.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

49-модда. Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг раёсати

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг раёсати шу суд судьяларидан иборат таркибда иш юритади.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раёсатининг мажлислари заруриятга қараб, лекин бир ойда камида бир марта ўтказилади ва раёсат аъзоларининг кўпчилиги ҳозир бўлган тақдирда ваколатлидир.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раёсатининг қарорлари овоз беришда иштирок этган раёсат аъзоларининг кўпчилик овози билан қабул қилинади ва тегишли суд раиси томонидан имзоланади.

50-модда. Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раёсатининг ваколатлари

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг раёсати:

суд амалиётини умумлаштириш ва обзорлари, суд статистикаси таҳлили материалларини кўриб чиқади;

судлов ҳайъати фаолияти тўғрисидаги маърузаларни эшитади;

туманлараро маъмурий судлар раисларининг қонунчиликни қўллаш амалиёти тўғрисидаги маърузаларини эшитади.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг раёсати қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

51-модда. Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг судлов ҳайъати

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг судлов ҳайъати:

ўз ваколатлари доирасида ишларни биринчи инстанция бўйича кўради;

ишларни апелляция ёки кассация ва тафтиш тартибида кўради;

суд амалиётини ўрганади ва умумлаштиради;

суд амалиёти обзорларини тайёрлайди;

суд статистикасини таҳлил қилади.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг судлов ҳайъати қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

52-модда. Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раиси

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раиси:

суд фаолиятига ташкилий раҳбарликни амалга оширади;

суд раёсатини чақиради ва унинг мажлисларида раислик қилади;

суд раёсати қарорларининг бажарилиши устидан назоратни амалга ошириш бўйича ишларни ташкил этади;

суд мажлисларида раислик қилади;

қуйи турувчи судларнинг фаолиятини ташкил этишга кўмаклашади;

судьяларнинг ва суд аппарати ходимларининг малакасини ошириш бўйича ишларни ташкил этади;

суд амалиётини умумлаштириш, суд амалиёти обзорларини тайёрлаш ва суд статистикасини юритиш бўйича ишларни ташкил этади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади ва уларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш бўйича ишларни ташкил этади;

судьялар малака ҳайъати қарорлари, хулосалари устидан Судьялар олий малака ҳайъатига тақдимномалар киритади;

судьяларнинг аҳоли билан учрашувларини ташкил этади, шунингдек жамоатчиликни ҳар чоракда суднинг фаолияти тўғрисида оммавий ахборот воситалари орқали хабардор қилиб боради;

суд аппарати ишларига раҳбарлик қилади, суд аппарати ходимлари билан меҳнат шартномаларини тузади ва бекор қилади.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раиси йўқлигида унинг ваколатлари Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси томонидан тегишли суднинг раис ўринбосари зиммасига юклатилиши мумкин.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раиси қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

53-модда. Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раисининг ўринбосари

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раисининг ўринбосари:

судлов ҳайъати ишини ташкил этади;

судлов ҳайъати мажлисларида раислик қилади;

суд раёсатига судлов ҳайъатининг фаолияти тўғрисида маърузалар тақдим этади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади;

суд раиси йўқлигида унинг ваколатларини амалга оширади.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раисининг ўринбосари қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раисининг ўринбосари йўқлигида унинг ваколатлари Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси томонидан тегишли суд судьяларидан бирининг зиммасига юклатилиши мумкин.

7-боб. Туманлараро маъмурий суд

54-модда. Туманлараро маъмурий суднинг таркиби

Туманлараро маъмурий суд раис ва судьялардан иборат бўлади.

Таркиби олти нафар судьядан ортиқ бўлган туманлараро маъмурий судда раис ўринбосари лавозими жорий этилади.

55-модда. Туманлараро маъмурий суднинг ваколатлари

Туманлараро маъмурий суд давлат органларининг, фуқаролар ўзини ўзи бошқариш органларининг қарорлари, улар мансабдор шахсларининг хатти-ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) устидан берилган, оммавий-ҳуқуқий муносабатлардан келиб чиқадиган шикоятлар ва аризалар бўйича маъмурий низоларни, шунингдек қонун билан ўз ваколатига киритилган бошқа ишларни кўриб чиқади.

56-модда. Туманлараро маъмурий суд раиси

Туманлараро маъмурий суд раиси:

суд мажлисларида раислик қилади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади ва уларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш бўйича ишларни ташкил этади;

судьяларнинг аҳоли билан учрашувларини ташкил этади, шунингдек жамоатчиликни ҳар чоракда суднинг фаолияти тўғрисида оммавий ахборот воситалари орқали хабардор қилиб боради;

суд аппарати ишига раҳбарлик қилади, суд ходимлари билан меҳнат шартномаларини тузади ва бекор қилади.

Туманлараро маъмурий суд раиси қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Туманлараро маъмурий суд раиси йўқлигида унинг ваколатларини раис ўринбосари бажаради, у йўқлигида эса суд раисининг ваколатлари Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раиси томонидан тегишли суд судьяларидан бирининг зиммасига юклатилиши мумкин.

57-модда. Туманлараро маъмурий суд раисининг ўринбосари

Туманлараро маъмурий суд раисининг ўринбосари:

вазифалар тақсимотига мувофиқ суд аппарати ишига раҳбарликни амалга оширади;

суд мажлисларида раислик қилади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади;

суд раиси йўқлигида унинг ваколатларини амалга оширади.

Туманлараро маъмурий суд раисининг ўринбосари қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

8-боб. Судьяларнинг мақоми, уларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

58-модда. Судьялар

Ўзбекистон Республикасида судьялар қонунга мувофиқ одил судловни амалга оширишга ваколат берилган шахслардир.

Ўзбекистон Республикасида барча судьялар бир хил мақомга эга.

Судлар раислари, раис ўринбосарлари айни вақтда судьялардир.

Судьяларга малака даражалари берилади. Судьяларга малака даражаларини белгилаш ва бериш тартиби ушбу Қонун билан тасдиқланадиган низомда аниқланади.

59-модда. Халқ маслаҳатчилари

Ўттиз беш ёшдан кичик бўлмаган, фуқароларнинг яшаш ёки иш жойидаги йиғилишида очиқ овоз бериш йўли билан икки ярим йил муддатга сайланган Ўзбекистон Республикаси фуқароси халқ маслаҳатчиси бўлиши мумкин.

Ҳақиқий ҳарбий хизматни ўтаётган, сайлов кунида ўттиз беш ёшга тўлган, ҳарбий қисмлар ҳарбий хизматчиларининг йиғилишларида очиқ овоз бериш йўли билан икки ярим йил муддатга сайланган Ўзбекистон Республикаси фуқароси ҳарбий суднинг халқ маслаҳатчиси бўлиши мумкин.

Ҳар бир суд учун халқ маслаҳатчилари сони судьяларнинг тегишли малака ҳайъатлари томонидан белгиланади.

Халқ маслаҳатчилари одил судловни амалга оширишда судьянинг ҳуқуқларидан фойдаланади.

Халқ маслаҳатчилари судлардаги ўз вазифаларини бажаришга бир йилда кўпи билан икки ҳафтага навбатма-навбат чақирилади, бундан уларнинг иштирокида бошланган суд ишини кўришни тугаллаш зарурати бу муддатни узайтиришни тақозо этган ҳоллар мустасно. Шу даврда уларнинг иш жойидаги ўртача иш ҳақи сақланиб қолади.

60-модда. Судьянинг қасамёди

Илк бор судьялик лавозимига сайланган ёки тайинланган шахс қуйидаги мазмунда қасамёд қилади:

Зиммамга юклатилган вазифаларни ҳалол ва виждонан бажаришга, одил судловни фақат Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунларига бўйсунган ҳолда амалга оширишга, судьялик бурчим ва виждоним буюрганидек беғараз, холис ва адолатли бўлишга тантанали қасамёд қиламан.

Судья Ўзбекистон Республикаси Давлат байроғи олдида, Қорақалпоғистон Республикасида эса Қорақалпоғистон Республикаси Давлат байроғи олдида ҳам тантанали вазиятда қасамёд қилади.

Судьялар Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми мажлисида қасамёд қилади.

Қорақалпоғистон Республикаси судларининг судьялари тегишинча Қорақалпоғистон Республикаси суди ва Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди раёсати мажлисида қасамёд қилади.

Илк бор лавозимга сайланган ёки тайинланган судья ўз ваколатларини амалга оширишга қасамёд қилганидан кейин киришади.

61-модда. Судьянинг ҳуқуқлари

Судья қуйидаги ҳуқуқларга эга:

мансабдор шахслар ва фуқаролардан одил судловни амалга ошириш билан боғлиқ бўлган ўз фармойишларининг бажарилишини талаб қилиш;

мансабдор ва бошқа шахслардан одил судловни амалга ошириш учун зарур бўлган ахборотни олиш;

одил судловни амалга ошириш учун зарур бўлган маълумотларни давлат органларининг ва бошқа ташкилотларнинг ахборот тизимларидан бепул асосда олиш ҳамда шахсга доир маълумотлар мавжуд ахборот тизимларидан фойдаланиш, шу жумладан масофадан туриб фойдаланиш;

давлат органларининг, шунингдек бошқа ташкилотларнинг ахборот тизимларидан одил судловни амалга ошириш учун зарур бўлган шахсга доир маълумотларни фуқароларнинг ёзма розилигисиз бепул асосда олиш;

судьялар ҳамжамияти органларини шакллантиришда ва улар фаолиятида иштирок этиш;

уюшмаларга бирлашиш.

Судья қонунга мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

Давлат органлари, мансабдор шахслар, жамоат бирлашмалари, бошқа юридик ва жисмоний шахслар судьянинг одил судловни амалга ошириш билан боғлиқ бўлган талаблари ҳамда фармойишларини сўзсиз бажариши шарт. Судьянинг талаблари ва фармойишларини бажармаслик қонунда белгиланган жавобгарликка сабаб бўлади.

62-модда. Судьянинг мажбуриятлари

Судья:

Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунларига оғишмай риоя этиши;

фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликлари, шаъни, қадр-қиммати ҳамда мол-мулки, корхоналар, муассасалар ва ташкилотларнинг ҳуқуқлари ҳамда қонун билан қўриқланадиган манфаатлари ҳимоя қилинишини таъминлаши;

ўз ваколатларини амалга оширишда, шунингдек хизматдан ташқари муносабатларда Судьялик одоби кодекси талабларига риоя этиши, суд ҳокимияти обрўсини, судьянинг шаъни ва қадр-қимматини тушириши ёки унинг беғаразлиги, холислиги ва адолатлилигига шубҳа туғдириши мумкин бўлган ҳар қандай хатти-ҳаракатдан ўзини тийиши;

коррупциянинг ҳар қандай кўринишларига ва одил судловни амалга ошириш бўйича фаолиятига ғайриқонуний аралашишга уринишларга қаршилик кўрсатиши ҳамда бундай ҳолатлар аниқланган тақдирда бу ҳақда Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашига хабар қилиши;

суд процесси иштирокчиларини ҳурмат қилиши;

ўз малакасини судьялик ваколатларини бажариш учун зарур бўлган даражада сақлаб туриши;

манфаатлар тўқнашуви юзага келган тақдирда ўзини ўзи рад қилиши ва суд процесси иштирокчиларини хабардор қилиши шарт.

Судья:

судьялар маслаҳатлашуви сирини ва ёпиқ суд мажлисларини ўтказиш чоғида олинган маълумотларни ошкор қилишга;

сенатор, давлат ҳокимияти вакиллик органлари депутати бўлишга;

сиёсий партия аъзоси бўлишга, уни моддий жиҳатдан қўллаб-қувватлашга, сиёсий партияларнинг тадбирларида иштирок этишга, бошқа сиёсий фаолият билан шуғулланишга;

ҳақ тўланадиган бошқа фаолият билан шуғулланишга, бундан судьянинг вазифаларини бажаришга тўсқинлик қилмайдиган педагогик, илмий ва бошқа ижодий фаолият мустасно;

шахсан ёки ишончли шахслар орқали тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланишга, шу жумладан хўжалик юритувчи субъектни бошқаришда, унинг ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, иштирок этишга;

Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарида жойлашган чет эл банкларида ҳисобварақлар (омонатлар) очишга ва уларга эга бўлишга, нақд пул маблағларини ҳамда қимматликларни сақлашга. Бундай чеклов судьянинг эрига (хотинига) ва вояга етмаган фарзандларига нисбатан ҳам амал қилади;

жисмоний ёки юридик шахсларнинг ишлари бўйича судда вакил бўлишга (қонуний вакиллик ҳоллари бундан мустасно);

судда кўриб чиқилаётган масала юзасидан суд ҳужжати қонуний кучга киргунга қадар ошкора мулоҳазалар билдиришга;

қонунга мувофиқ махфий ахборот жумласига киритилган, судьялик ваколатларини амалга ошириши муносабати билан ўзига маълум бўлиб қолган маълумотларни судьялик ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган мақсадларда ошкор қилишга ёки фойдаланишга ҳақли эмас.

Судьянинг зиммасида қонунга мувофиқ бошқа мажбуриятлар ҳам бўлиши мумкин.

9-боб. Судьялар мустақиллигининг асосий кафолатлари

63-модда. Судьяларнинг мустақиллигини таъминлаш

Судьяларнинг мустақиллиги қуйидагилар орқали таъминланади:

уларни қонунда белгиланган тартибда лавозимга сайлаш, тайинлаш, судьялик ваколатларини тўхтатиб туриш ва тугатиш;

судьянинг дахлсизлиги;

одил судловни амалга оширишдаги қатъий тартиб-таомил;

қарорларни чиқариш чоғида судьялар маслаҳатлашувининг сир тутилиши ва уни ошкор қилишни талаб этишнинг тақиқланиши;

судьяга ҳурматсизлик қилганлик, одил судловни амалга ошириш бўйича фаолиятга аралашганлик ва судьянинг дахлсизлигини бузганлик учун қонунда белгиланган жавобгарлик;

судьяга давлат ҳисобидан унинг юксак мақомига муносиб моддий ва ижтимоий таъминот бериш.

Судьянинг мустақиллигини чеклайдиган қонунчилик ҳужжатлари қабул қилишга йўл қўйилмайди.

Судья, унинг оила аъзолари ва уларнинг мол-мулки давлатнинг алоҳида ҳимоясида бўлади.

64-модда. Судьянинг дахлсизлиги

Судьянинг шахси дахлсиз. Судьянинг дахлсизлиги унинг турар жойига, хизмат хонасига, у фойдаланадиган транспорт воситаси ва алоқа воситаларига, хат-хабарларига, унга тегишли ашёлар ва ҳужжатларга тааллуқлидир.

Судьяларнинг шахсий хавфсизлигини таъминлаш мақсадларида уларга Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси томонидан белгиланадиган рўйхат бўйича сақлаш, олиб юриш ва ундан фойдаланиш ҳуқуқи билан хизмат қуроли ҳамда шахсий ҳимоя воситалари берилади. Зарур ҳолларда тегишли суд раисининг қарорига биноан ички ишлар органи судья ва унинг оиласи учун қуролли соқчилар ажратади.

Судьяга нисбатан жиноят иши фақат Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори томонидан қўзғатилиши мумкин.

Судья Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг хулосаси олинмасдан ва Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг розилигисиз жиноий жавобгарликка тортилиши, қамоққа олиниши мумкин эмас.

Судья тегишли судьялар малака ҳайъатининг хулосаси олинмасдан маъмурий жавобгарликка тортилиши мумкин эмас.

Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши раисининг судьялар дахлсизлигини бузганлик ва уларнинг одил судловни амалга ошириш борасидаги фаолиятига аралашганлик фактлари тўғрисидаги тақдимномаси прокуратура органлари томонидан бир ой муддатда кўриб чиқилади. Ўзбекистон Республикаси Бош прокуратураси кўрсатилган фактлар бўйича жиноят иши қўзғатилганлиги ёки қўзғатилиши рад этилганлиги ҳақида Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашига хабар беради.

Судьяни ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга гувоҳ ёки гумон қилинувчи сифатида сўроқ қилиш учун чақиришга фақат тегишли судьялар малака ҳайъатининг розилиги билан йўл қўйилади.

Судьяга нисбатан қамоққа олиш тарзидаги эҳтиёт чораси фақат унга нисбатан оғир ёки ўта оғир жиноят ёки одам ўлимига сабаб бўлган қасддан бошқа жиноят содир этганликда айб қўйилган ҳолларда қўлланилиши мумкин. Мазкур қоида судья сифатида ишлаган даврида шундай жиноят содир этганликда айбланаётган собиқ судьяга нисбатан ҳам қўлланилади.

Судья ҳуқуқбузарлик содир этганликда гумон қилиниб ушлаб турилган тақдирда, бу ҳақда ушлаб туриш учун асос бўлган ҳужжатлар кўчирма нусхалари илова қилинган ҳолда Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашига у ушланган пайтдан эътиборан уч соатдан кечиктирмасдан хабар қилиниши шарт.

Судьянинг турар жойига ёки хизмат хонасига, фойдаланадиган транспортига кириш, уларни кўздан кечириш, уларда тинтув ўтказиш ёки улардан ашёни олиш, унинг телефондаги сўзлашувларини эшитиш, судьяни шахсан кўздан кечириш ва уни шахсий тинтув қилиш, шунингдек унинг хат-хабарларини, унга тегишли ашёлар ва ҳужжатларни кўздан кечириш, олиб қўйиш ёхуд олиш фақат суднинг қарорига биноан ёки Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг рухсати билан амалга оширилиши мумкин.

Судьяга нисбатан жиноят иши Ўзбекистон Республикаси Олий суди судловига тегишлидир.

Судда ўз вазифаларини бажараётган даврда халқ маслаҳатчиларига судьялар дахлсизлигининг барча кафолатлари татбиқ этилади.

65-модда. Судьяга ҳурматсизлик қилганлик учун жавобгарлик

Давлат органлари ва бошқа органлар, корхоналар, муассасалар ҳамда ташкилотлар, мансабдор шахслар, фуқаролар судьяларни ҳурмат қилиши ва уларнинг мустақиллиги принципига риоя этиши шарт.

Судьяга ҳурматсизлик қилиш, худди шунингдек уни очиқдан-очиқ менсимасликдан далолат берувчи хатти-ҳаракатлар қилиш қонунга мувофиқ жавобгарликка сабаб бўлади.

66-модда. Судьяларнинг одил судловни амалга ошириш борасидаги фаолиятига аралашишга йўл қўйилмаслиги

Судьяларнинг одил судловни амалга ошириш борасидаги фаолиятига аралашишга йўл қўйилмайди.

Муайян ишни ҳар томонлама, тўла ва холисона кўриб чиқишга тўсқинлик қилиш ёки ғайриқонуний суд ҳужжати чиқарилишига эришиш мақсадида судьяларга қандай бўлмасин таъсир кўрсатиш қонунга мувофиқ жиноий жавобгарликка сабаб бўлади.

Судьядан кўрилган ёки иш юритишидаги ишлар моҳияти бўйича бирон-бир тушунтиришлар беришни талаб қилиш, шунингдек қонунда назарда тутилган ҳоллардан ва тартибдан ташқари, кимга бўлмасин, танишиб чиқиш учун ишларни тақдим этиш тақиқланади.

Оммавий ахборот воситалари ўз хабарларида муайян иш юзасидан суд муҳокамаси натижаларини олдиндан ўзича ҳал қилиб қўйишга ёки судга қандай шаклда бўлмасин таъсир кўрсатишга ҳақли эмас.

10-боб. Судьяларни сайлаш ва тайинлаш

67-модда. Судьялик лавозимига номзодга қўйиладиган талаблар

Ўттиз беш ёшга тўлган, олий юридик маълумотга эга бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқароси судьялик лавозимига номзод бўлиши мумкин.

Қуйидагилар судьялик лавозимига номзод бўлиши мумкин эмас:

жиноят содир этганликда айбланаётган шахс;

илгари судланган ёки ўзига нисбатан жиноят иши реабилитация қилмайдиган асослар бўйича тугатилган шахс;

чет давлат фуқаролигига эга бўлган ёки чет давлат ҳудудида доимий яшаш ҳуқуқини тасдиқловчи яшаш гувоҳномасига ёхуд бошқа ҳужжатга эга бўлган шахс;

суд томонидан муомалага лаёқатсиз ёки муомала лаёқати чекланган деб эътироф этилган шахс;

психиатрия ёки наркология муассасаларида ҳисобда турган шахс;

судьянинг ваколатларини амалга оширишга тўсқинлик қиладиган бошқа касалликка чалинган шахс.

68-модда. Судьялик лавозимига сайланадиган, тайинланадиган шахсларга қўйиладиган талаблар

Ушбу Қонуннинг 67-моддаси талабларига жавоб берадиган, юридик ихтисослик бўйича камида ўн беш йиллик иш стажига, шу жумладан, қоида тариқасида, судья сифатида камида етти йиллик иш стажига эга бўлган шахс Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяси бўлиши мумкин.

Ушбу Қонуннинг 67-моддаси талабларига жавоб берадиган, юридик ихтисослик бўйича камида ўн йиллик иш стажига, шу жумладан, қоида тариқасида, судья сифатида камида икки йиллик иш стажига эга бўлган шахс Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоят, Тошкент шаҳар судининг, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий судининг судьяси бўлиши мумкин.

Ушбу Қонуннинг 67-моддаси талабларига жавоб берадиган, ўттиз беш ёшга тўлган ва юридик ихтисослик бўйича камида етти йиллик иш стажига эга бўлган шахс туманлараро, туман, шаҳар судининг, ҳудудий ҳарбий суднинг судьяси бўлиши мумкин.

Илк бор судьялик лавозимига тайинланадиган номзодлар Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши ҳузуридаги Судьялар олий мактабида мажбурий тартибда ўқиши шарт. Ўқиш даврида улар асосий иш жойи бўйича ўртача ойлик иш ҳақи сақланмаган ҳолда меҳнат мажбуриятларини бажаришдан озод этилади, бироқ ўқишнинг бутун даврида иш жойи (лавозими) сақланади.

69-модда. Судьяларни сайлаш ва тайинлаш тартиби

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяси Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг тавсияси асосида Ўзбекистон Республикаси Президентининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Сенати томонидан сайланади.

Вилоят, Тошкент шаҳар суди, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди, туманлараро, туман, шаҳар суди, ҳудудий ҳарбий суд судьяси Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши томонидан лавозимга тайинланади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, Қорақалпоғистон Республикаси туманлараро, туман, шаҳар суди судьяси Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг тақдимномасига биноан Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси томонидан лавозимга тайинланади.

Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан тайинланадиган ёки келишиб олинадиган лавозимларда фаолият юритаётган ва бенуқсон обрў-эътиборга эга бўлган шахслар, истисно тариқасида, Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши ҳузуридаги Судьялар олий мактабида мажбурий тартибда ўқитилмаган ҳолда илк бор судьялик лавозимларига тайинланиши мумкин.

Судьяни лавозимга тайинлаш тегишли судьялар малака ҳайъатининг хулосаси инобатга олинган ҳолда амалга оширилади.

70-модда. Суд раисини, раис ўринбосарини лавозимга сайлаш ва тайинлаш тартиби

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси, Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг биринчи ўринбосари, раис ўринбосари — Ўзбекистон Республикаси Олий суди судлов ҳайъатининг раиси Ўзбекистон Республикаси Президентининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Сенати томонидан сайланади.

Вилоят, Тошкент шаҳар суди, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди, вилоят, Тошкент шаҳар маъмурий суди раиси, раис ўринбосари, Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикасининг Президенти томонидан лавозимга тайинланади.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди раиси, раис ўринбосари Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг Ўзбекистон Республикасининг Президенти билан келишиб олинган хулосаси асосида Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси Раисининг тақдимномасига биноан Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси томонидан сайланади.

Қорақалпоғистон Республикаси туманлараро, туман, шаҳар суди раиси, раис ўринбосари Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг тақдимномасига биноан Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси томонидан тайинланади.

Туманлараро, туман, шаҳар суди, ҳудудий ҳарбий суд раиси, раис ўринбосари Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши томонидан лавозимга тайинланади.

71-модда. Судьянинг ваколатлари муддати ва уни ҳисоблаш тартиби

Судья биринчи марта беш йиллик муддатга, навбатдаги ўн йиллик муддатга ва лавозимда бўлишнинг муддатсиз даврига белгиланган тартибда сайланади ёки тайинланади.

Судьянинг ваколатлари муддати унинг судьялик лавозимида бўлган умумий стажидан келиб чиққан ҳолда ҳисобланади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяси лавозимида бўлишнинг энг юқори ёши етмиш ёшни, бошқа судлар судьялари учун — олтмиш беш ёшни ташкил этади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяси лавозимида бўлишнинг энг юқори ёши ўзининг розилиги билан Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан беш йилгача, бошқа судлар судьясининг ёши эса Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши томонидан худди шундай беш йилгача узайтирилиши мумкин.

Судья қонунчиликка мувофиқ пенсияга чиқиш ҳуқуқини сақлаб қолади.

72-модда. Суд раиси, раис ўринбосарининг ваколатлари муддати

Суд раиси, раис ўринбосарининг ваколатлари муддати беш йил.

Шахс айни бир судда кетма-кет икки муддатдан ортиқ раис, раис ўринбосари лавозимини эгаллаб туриши мумкин эмас.

Суд раиси, раис ўринбосари ваколатлари у сайланган ёки тайинланган муддат ўтгач тугайди.

Суд раиси, раис ўринбосарининг ваколатлари муддати ўтганлиги ёки у томонидан эгаллаб турган лавозимидан озод этиш ҳақида ариза берганлиги муносабати билан тугаган тақдирда, унинг судьялик ваколатлари сақланиб қолади ва у шу кундан бошлаб судьялик лавозимида ишни давом эттиради, мазкур судда бўш турган судьялик лавозими бўлмаган тақдирда, ўзининг розилиги билан судьялик ваколатларининг қолган муддатига бошқа судга судьялик лавозимига ўтказилади.

73-модда. Судьяни бошқа судьялик лавозимига ўтказиш тартиби

Судья ваколатлари муддати даврида ўзининг розилиги билан Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши томонидан бошқа судьялик лавозимига ўтказилиши мумкин.

Қорақалпоғистон Республикаси суди, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди судьяси, Қорақалпоғистон Республикаси туманлараро, туман (шаҳар) суди раиси, раис ўринбосари, судьяси ваколат муддати даврида ўзининг розилиги билан Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши тақдимномасига биноан Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси томонидан бошқа судьялик лавозимига ўтказилиши мумкин.

Бир суднинг ўзида судьялик лавозимида бўлиш муддати, қоида тариқасида, икки йилдан кам бўлмаслиги керак.

Судьяни бошқа судьялик лавозимига ўтказиш тўғрисидаги масала Судьялар олий малака ҳайъати хулосасига биноан Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашига кўриб чиқиш учун киритилади.

11-боб. Судьяларнинг интизомий жавобгарлиги

74-модда. Судьялар интизомий жавобгарлигининг асослари

Судья фақат тегишли судьялар малака ҳайъати қарорига биноан қуйидаги ҳолларда интизомий жавобгарликка тортилиши мумкин:

одил судловни амалга ошириш чоғида қонунийликни бузганлиги учун;

суд ишини ташкил этишда бепарволиги ёки интизомсизлиги оқибатида йўл қўйган камчиликлари учун;

судьялик шаъни ва қадр-қимматига доғ туширадиган ҳамда суднинг обрўсини туширадиган ножўя хатти-ҳаракат содир этганлиги учун;

Судьялар одоби кодекси талабларини бузганлиги учун.

Суд қарорининг бекор қилиниши ёки ўзгартирилишининг ўзи, суд қарорини чиқаришда қатнашган судьянинг, агар у атайлаб қонун бузилишига ёки жиддий оқибатларга олиб келган виждонсизликка йўл қўймаган бўлса, жавобгар бўлишига сабаб бўлмайди.

Агар интизомий жазо чоралари берилганидан кейин бир йил мобайнида судья ушбу модданинг биринчи қисмида назарда тутилган ҳаракатларни содир этмаса, у интизомий жавобгарликка тортилмаган деб ҳисобланади.

Судьяларни интизомий жавобгарликка тортиш тартиби қонун билан тасдиқланадиган низомда белгиланади.

75-модда. Судьяга нисбатан интизомий иш қўзғатиш

Судьяга нисбатан интизомий иш тегишли судьялар малака ҳайъати томонидан судья ушбу Қонун 74-моддасининг биринчи қисмида назарда тутилган ҳаракатларни содир этилгани тўғрисидаги ариза ёки хабар бўйича ўтказилган хизмат текшируви натижаларига кўра қўзғатилиши мумкин.

76-модда. Судьяга нисбатан қўлланиладиган интизомий жазо чоралари

Судьяларнинг малака ҳайъати интизомий жавобгарликка тортилган судьяга қуйидаги интизомий жазо чораларидан бирини қўллаши мумкин:

огоҳлантириш;

ҳайфсан;

ўртача ойлик иш ҳақининг ўттиз фоизидан ортиқ бўлмаган миқдорда жарима;

малака даражасини бир поғонага пасайтириш;

ваколатларини муддатидан илгари тугатиш.

Интизомий жазо чоралари қўлланилаётганида қоидабузарликнинг хусусияти ва оқибатлари, ножўя хатти-ҳаракатнинг оғир-енгиллиги, судьянинг шахси, айбдорлик даражаси инобатга олинади.

77-модда. Интизомий жазо чораларини қўллаш тўғрисидаги қарор устидан шикоят қилиш

Судьялар малака ҳайъатининг интизомий жазо чораларини қўллаш тўғрисидаги қарори устидан Судьялар олий малака ҳайъатига шикоят қилиш мумкин.

Судьялар олий малака ҳайъатининг қарори устидан Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашига шикоят бериш мумкин.

12-боб. Судьянинг ваколатларини тўхтатиб туриш ва тугатиш

78-модда. Судьянинг ваколатларини тўхтатиб туриш

Судьянинг ваколатлари тегишли судьялар малака ҳайъати қарори билан қуйидаги ҳолларда тўхтатиб турилади, агар:

судья ўз лавозимига зид фаолият билан шуғулланаётган бўлса;

судьяга нисбатан тиббий йўсиндаги мажбурлов чоралари қўлланилган бўлса;

судья суднинг ҳал қилув қарори билан бедарак йўқолган деб топилган бўлса;

судьяга нисбатан жиноят иши қўзғатилган бўлса;

судья давлат ҳокимияти вакиллик органлари сайловида депутатликка номзод сифатида иштирок этаётган бўлса.

Судьянинг ваколатлари уларни тўхтатиб туришга сабаб бўлган асослар бекор бўлгунга қадар тўхтатиб турилади.

Судья қонунда белгиланган тартибда тегишли судьялар малака ҳайъати қарори устидан шикоят қилишга ҳақли.

Судьянинг ваколатлари тўхтатиб турилиши унга иш ҳақи тўлашни тўхтатишга ёки иш ҳақи миқдорини камайтиришга, унинг таъминоти даражасини пасайтиришга ва судьяни ушбу Қонунда белгиланган дахлсизлик кафолатларидан маҳрум қилишга сабаб бўлмайди, бундан эҳтиёт чораси сифатида судьяга нисбатан қамоққа олиш чораси танланган ҳоллар мустасно.

Судьянинг ваколатларини қайта тиклаш тўғрисидаги қарор судьянинг ваколатларини тўхтатиб турган тегишли судьялар малака ҳайъати томонидан қабул қилинади.

79-модда. Судьянинг ваколатларини муддатидан илгари тугатиш

Судьянинг ваколатлари қуйидаги ҳолларда муддатидан илгари тугатилади:

1) у судьянинг қасамёдини бузган тақдирда;

2) у ёзма ариза берган тақдирда;

3) тегишли судьялар малака ҳайъати томонидан огоҳлантириш қилинганидан ёки ваколатлари тўхтатилганидан кейин у судьялик лавозимига зид фаолият билан шуғулланишни давом эттираверган тақдирда;

4) у суд томонидан муомалага лаёқатсиз ёки муомала лаёқати чекланган деб топилган тақдирда;

5) у Ўзбекистон Республикасининг фуқаролигидан чиққан ёки уни йўқотган тақдирда;

6) унга нисбатан суднинг айблов ҳукми қонуний кучга кирган тақдирда;

7) у вафот этганда ёки суднинг қарори билан вафот этган деб эълон қилинган тақдирда;

8) соғлиғининг ҳолатига ёки бошқа узрли сабабларга кўра у узоқ вақт мобайнида судьялик вазифасини бажаришга қодир бўлмай қолган тақдирда;

9) суд раисининг ваколат муддати тугаши муносабати билан, агар у бошқа судьялик лавозимига ўтишга розилик бермаса;

10) судья томонидан тегишли судьялар малака ҳайъатининг қарори билан судьяга ваколатларини тугатиш тарзидаги интизомий жазо чораси қўлланилишига сабаб бўлган, ушбу Қонун 74-моддасининг биринчи қисмида назарда тутилган ҳаракатлар содир этилганда.

Ушбу моддада назарда тутилган асослар мавжуд бўлган тақдирда:

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьясининг ваколатлари — Ўзбекистон Республикаси Президентининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Сенати томонидан;

вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раисининг ва раис ўринбосарининг ваколатлари — Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан;

вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди судьясининг, туманлараро, туман, шаҳар судлари, ҳарбий судлар раисининг ва судьясининг ваколатлари — тегишли судьялар малака ҳайъати хулосасига кўра Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши томонидан;

Қорақалпоғистон Республикаси суди, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, туманлараро, туман, шаҳар судлари судьясининг ваколатлари — Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг хулосаси асосида Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси Раиси киритган тақдимномага биноан Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси томонидан муддатидан илгари тугатилади.

Судьянинг ваколатларини ушбу модда биринчи қисмининг 1 , 3 , 8 ва 10-бандларида назарда тутилган ҳолларда тегишли судьялар малака ҳайъати қарори асосида муддатидан илгари тугатишга йўл қўйилади.

Судья тегишли судьялар малака ҳайъати қарори устидан қонунда белгиланган тартибда шикоят қилишга ҳақли.

Суднинг қайта ташкил этилиши ёки тугатилиши судьяни лавозимидан озод этиш учун асос бўлиб хизмат қилиши мумкин эмас.

Халқ маслаҳатчиларининг ваколатлари ушбу модданинг биринчи қисмида кўрсатилган асослар бўйича муддатидан илгари тугатилади, бундан ушбу модда биринчи қисмининг 1 , 3 , 9 ва 10-бандларида кўрсатиб ўтилган асослар мустасно.

80-модда. Судьялар малака ҳайъатлари

Судьялар малака ҳайъатлари қуйидаги масалаларни кўриб чиқиш учун тузилади:

судьянинг интизомий жавобгарлиги;

судьянинг ваколатларини тўхтатиб туриш ёки муддатидан илгари тугатиш;

судьянинг дахлсизлигини таъминлаш;

судьяга малака даражасини бериш;

халқ маслаҳатчиларини танлаш ва уларнинг сайловини ўтказиш бўйича ишларни ташкил қилиш;

судьянинг қасамёди ва Судьялар одоби кодексига риоя этилиши устидан назорат қилиш.

Судьялар малака ҳайъатлари Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг зиммасига юклатилган вазифаларни бажаришида унга кўмаклашади.

Судьялар олий малака ҳайъати Ўзбекистон Республикаси судьялари қурултойи томонидан беш йил муддатга сайланади.

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари судьяларининг малака ҳайъатлари тегишли судлар судьяларининг конференцияларида беш йил муддатга сайланади.

Судьялар малака ҳайъатларининг фаолиятини ташкил этиш тартиби қонун билан тасдиқланадиган низомда белгиланади.

13-боб. Судьяларнинг ва улар оила аъзоларининг моддий ҳамда ижтимоий таъминоти

81-модда. Судьяларнинг моддий таъминоти

Судьянинг иш ҳақи қонунчиликда белгиланган миқдорларда ва республика бюджети маблағлари ҳисобидан тўланадиган ойлик лавозим маошидан, малака даражаси, кўп йиллик хизмати, фахрий унвони учун ҳар ойлик устама ҳақлардан иборат бўлади.

Норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга мувофиқ судьяларга бошқа тўловлар ҳам амалга оширилиши мумкин.

Судьяларга меҳнатга ҳақ тўлашнинг белгиланган фонди доирасида мукофотлар тўланиши ва моддий ёрдам кўрсатилиши мумкин.

Судьялар хизмат сафарига юборилганда ҳаво, темир йўл, автомобиль йўловчилар транспортида (такси ва шаҳар йўловчилар транспорти бундан мустасно) жой банд қилиб қўйиш ва йўл ҳужжатларини навбатсиз олиш ҳуқуқидан фойдаланади.

82-модда. Судьяларнинг ҳар йилги меҳнат таътили

Судьяларга ҳар йили ўттиз календарь кунидан иборат меҳнат таътили берилади.

Ўн йилдан ортиқ судьялик иш стажига эга бўлган судьяларга ўз хоҳишига кўра олти календарь кунигача қўшимча меҳнат таътили берилиши мумкин.

83-модда. Судьяларни уй-жой билан таъминлаш

Уй-жойга муҳтож бўлган судья маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси белгилаган тартибда суд жойлашган ерда хизмат турар жойи билан таъминланади.

Судья унга доимий яшаш учун белгиланган тартибда турар жой берилгунга қадар турар жой арендаси, ижараси (иккиламчи ижараси) билан боғлиқ харажатлари компенсация қилиниши ҳуқуқига эга.

84-модда. Судьяларни ва уларнинг оила аъзоларини ижтимоий ҳимоя қилиш чоралари

Судьянинг ҳаёти ва соғлиғи давлатнинг махсус муҳофазасида бўлади ҳамда республика бюджети маблағлари ҳисобидан давлат томонидан мажбурий тартибда суғурта қилинади.

Қуйидаги ҳолларда суғурта компаниялари (суғурталовчилар) суғурта суммаларини тўлайди:

судья ишлаётган даврида ёки ваколатлари муддати тугаганидан кейин ҳалок бўлса (вафот этса), агар бу судья ўз хизмат вазифаларини бажариши муносабати билан дучор бўлган майиблиги ёки соғлиғининг бошқача шикастланиши оқибатида рўй берган бўлса, унинг меросхўрларига — судьянинг эллик ойлик иш ҳақи миқдорида;

судья ўз хизмат вазифаларини бажариши муносабати билан келгусида касбга доир фаолият билан шуғулланиш имкониятини истисно этадиган даражада майиб бўлиб қолганида ёки унинг соғлиғига бошқача шикаст етказилганида — судьянинг йигирма беш ойлик иш ҳақи миқдорида;

судья ўз хизмат вазифаларини бажариши муносабати билан келгусида касбга доир фаолият билан шуғулланиш имкониятини истисно этмайдиган ва меҳнат қобилиятининг доимий йўқолишига олиб келмайдиган даражада майиб бўлиб қолганида ёки унинг соғлиғига бошқача шикаст етказилганида — судьянинг беш ойлик иш ҳақи миқдорида.

Судья ўз хизмат вазифаларини бажариши муносабати билан келгусида касбга доир фаолият билан шуғулланиш имкониятини истисно этадиган даражада майиб бўлиб қолганида ёки унинг соғлиғига бошқача шикаст етказилганида мажбурий давлат суғуртаси бўйича олинган тўловларни ҳисобга олмаган ҳолда унга иш ҳақи ва тайин этилган пенсия ўртасидаги фарқ тарзидаги компенсация ҳар ойда тўланади.

Судья ўз хизмат вазифаларини бажариши муносабати билан дучор бўлган майиблик ёки унинг соғлиғига бошқача шикаст етказилиши оқибатида ҳалок бўлса (вафот этса), унинг қарамоғида бўлган меҳнатга қобилиятсиз оила аъзоларига судья иш ҳақининг уларнинг ҳиссасига тўғри келадиган қисми ва боқувчисини йўқотганлиги муносабати билан уларга тайинланган пенсия ўртасидаги фарқ тарзидаги компенсация ҳар ойда, мажбурий давлат суғуртаси бўйича олинган тўловларни ҳисобга олмаган ҳолда тўланади.

Судьянинг ўз хизмат вазифаларини бажариши муносабати билан унга тегишли мол-мулкни йўқ қилиш ёки шикастлаш оқибатида етказилган моддий зарарнинг ўрни судьяга ёки унинг оила аъзоларига тўлалигича қопланади.

Ушбу модданинг иккинчи — бешинчи қисмларида назарда тутилган зарарнинг ўрнини қоплаш бўйича тўловлар республика бюджети маблағлари ҳисобидан амалга оширилиб, кейинчалик улар айбдор шахслардан қонунда белгиланган тартибда ундириб олинади.

85-модда. Судьяларнинг ваколатлари муддати тугаганидан кейин уларга бериладиган кафолатлар

Ваколатлари муддати тугаган судьяларнинг ўртача ойлик иш ҳақи уларни янги ваколатлар муддатига қайта сайлаш ёки қайта тайинлаш тўғрисидаги масала ҳал қилинаётган даврда ёхуд бошқа иш берилгунга қадар, лекин кўпи билан уч ойгача сақлаб қолинади.

Судьяларга уларнинг ваколатлари муддати тугаганидан кейин улар судьялик лавозимига сайланишга ёки тайинланишга қадар эгаллаб турган аввалги иши (лавозими) берилади, бундай иш (лавозим) мавжуд бўлмаганда эса аввалгисига тенг бошқа иш (лавозим) берилади.

86-модда. Меҳнат тўғрисидаги қонунчиликнинг судьяларга нисбатан амал қилиши

Меҳнат тўғрисидаги қонунчилик судьяларга нисбатан ушбу Қонунда тартибга солинмаган муносабатларга оид қисмида татбиқ этилади.

87-модда. Судьяларнинг пенсия таъминоти

Судьяларнинг пенсия таъминоти қонунчиликда белгиланади.

14-боб. Якунловчи қоидалар

88-модда. Суд аппарати

Суд аппарати суднинг одил судловни амалга ошириш, суд амалиётини умумлаштириш, суд статистикасини таҳлил қилиш, шунингдек суднинг бошқа вазифаларини бажаришга доир ишларини таъминлайди.

Суд аппарати ходимлари Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси томонидан белгиланадиган тартибда аттестациядан ўтади.

Суд аппарати ходимларига мансаб даражаларини белгилаш ва бериш тартиби ушбу Қонун билан тасдиқланадиган низомда белгиланади.

89-модда. Судларнинг тузилиши ва штатлари

Ўзбекистон Республикаси судларининг тузилмаси ва штат бирлиги Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан тасдиқланади.

Судларнинг штатлар жадвали Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси ва Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузуридаги Судлар фаолиятини таъминлаш департаменти (бундан буён матнда Департамент деб юритилади) томонидан тасдиқланади.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси зарур бўлган ҳолларда судларнинг штатлар жадвалига штат бирлиги ва меҳнатга ҳақ тўлаш фонди доирасида ўзгартиришлар киритади.

90-модда. Судлар фаолиятини молиялаштириш

Судлар фаолиятини молиялаштириш тартиби алоҳида қонун билан белгиланади.

Ҳар бир суд алоҳида бино, қўриқлаш ва автотранспорт билан таъминланади.

91-модда. Судлар фаолиятини моддий-техника ва молиявий жиҳатдан таъминлаш

Судлар фаолиятини моддий-техника ва молиявий жиҳатдан таъминлаш Департамент томонидан амалга оширилади.

Департаментнинг асосий вазифалари қуйидагилардан иборат:

судлар фаолиятини моддий-техника ва молиявий жиҳатдан таъминлашга доир ишларни ташкил этиш, шунингдек бу ишларни такомиллаштириш юзасидан таклифлар тайёрлаш;

судлар биноларини қуриш ва таъмирлаш учун ажратилган маблағлар самарали сарфланишини таъминлаш, судлар фаолияти учун зарур шарт-шароитлар яратиш бўйича чора-тадбирлар кўриш;

судьялар ва суд аппарати ходимларининг меҳнат шароитларини, моддий ва ижтимоий таъминотини яхшилаш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш;

судлар фаолиятини моддий-техника ва молиявий жиҳатдан таъминлашнинг жорий ҳолатини тизимли таҳлил қилиш, судлар фаолиятини моддий-техника ва молиявий жиҳатдан таъминлашни ривожлантиришга доир узоқ муддатли комплекс дастурлар тайёрлаш;

судьяларнинг ва суд процессларининг хавфсизлигини таъминлаш бўйича ишларни ташкил этиш.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузуридаги Судлар фаолиятини таъминлаш департаменти ваколатлари ва унинг фаолиятини ташкил этиш Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан тасдиқланадиган низомда белгиланади.

92-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий судининг матбуот органлари

Ўзбекистон Республикаси Олий суди ўз матбуот органларига эга.

93-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузуридаги илмий-маслаҳат кенгаши

Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузурида маслаҳат органи бўлган ва жамоатчилик асосида ишлайдиган илмий-маслаҳат кенгаши тузилади. Унинг вазифасига қонунчиликни қўллаш юзасидан суд амалиётида келиб чиқадиган масалалар бўйича илмий асосланган тавсиялар ишлаб чиқиш киради.

94-модда. Судлар муҳри

Суд Ўзбекистон Республикаси Давлат гербининг тасвири туширилган ва ўз номи ёзилган муҳрга эга бўлади.

95-модда. Судьяларнинг махсус кийими

Судья одил судловни махсус кийимда амалга оширади, кийим тавсифи ва намуналари Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Сенати томонидан тасдиқланади.

96-модда. Судьянинг гувоҳномаси

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раисига, раис ўринбосарларига ва судьяларига гувоҳномалар Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан берилади. Бошқа судларнинг судьяларига гувоҳномалар Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси томонидан берилади.

97-модда. Судлар фаолияти тўғрисидаги низомларни тасдиқлаш

Қуйидагилар тасдиқлансин:

Ҳарбий судлар фаолиятини ташкил этиш тўғрисидаги низом — ушбу Қонунга 1-иловага мувофиқ;

Судьяларнинг малака даражалари тўғрисидаги низом — ушбу Қонунга 2-иловага мувофиқ;

Суд тизими ходимларининг мансаб даражалари тўғрисидаги низом — ушбу Қонунга 3-иловага мувофиқ.

98-модда. Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларини ўз кучини йўқотган деб топиш

Қуйидагилар ўз кучини йўқотган деб топилсин:

1) Ўзбекистон Республикасининг 1993 йил 2 сентябрда қабул қилинган «Судлар тўғрисида»ги 924-XII-сонли Қонуни (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1993 йил, № 10, 367-модда);

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг 1993 йил 2 сентябрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг «Судлар тўғрисида»ги Қонунини амалга киритиш тартиби ҳақида»ги 925-XII-сонли Қарори (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1993 йил, № 10, 368-модда);

3) Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг 1993 йил 2 сентябрда қабул қилинган «Судьяларнинг малака ҳайъатлари тўғрисидаги, Судьяларнинг малака даражалари тўғрисидаги, Суд ходимларининг мансаб даражалари тўғрисидаги, Ҳарбий судлар фаолиятини ташкил этиш тўғрисидаги низомларни тасдиқлаш ҳақида»ги 927-XII-сонли Қарори (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1993 йил, № 10, 370-модда);

4) Ўзбекистон Республикасининг 1995 йил 31 августда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонунларига ўзгартишлар ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги 118-I-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 9, 193-модда) XIV бўлими ;

5) Ўзбекистон Республикасининг 1996 йил 27 декабрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги 357-I-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1997 йил, № 2, 56-модда) VIII , XX ва XXI бўлимлари ;

6) Ўзбекистон Республикасининг 2000 йил 14 декабрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг «Судлар тўғрисида»ги Қонунига ўзгартишлар ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги 162-II-сонли Қонуни (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2001 йил, № 1-2, 10-модда);

7) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг 2000 йил 14 декабрда қабул қилинган «Судьяларнинг малака ҳайъатлари тўғрисидаги, Судьяларнинг малака даражалари тўғрисидаги, Суд ходимларининг мансаб даражалари тўғрисидаги, Ҳарбий судлар фаолиятини ташкил этиш тўғрисидаги низомларга ўзгартишлар ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги 164-II-сонли Қарори (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2001 йил, № 1-2, 12-модда);

8) Ўзбекистон Республикасининг 2001 йил 7 декабрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги 320-II-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2002 йил, № 1, 20-модда) V бўлими ;

9) Ўзбекистон Республикасининг 2003 йил 12 декабрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги 568-II-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2004 йил, № 1-2, 18-модда) IV ва XXVII бўлимлари ;

10) Ўзбекистон Республикасининг 2004 йил 3 декабрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар ва қўшимчалар киритиш, шунингдек айрим қонун ҳужжатларини ўз кучини йўқотган деб топиш тўғрисида»ги 714-II-сонли Қонуни (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2005 йил, № 1, 18-модда) I бўлимининг 20 ва 47-бандлари ;

11) Ўзбекистон Республикасининг 2007 йил 11 июлда қабул қилинган «Қамоққа олишга санкция бериш ҳуқуқи судларга ўтказилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-100-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2007 йил, № 6, 249-модда) 2-моддаси ;

12) Ўзбекистон Республикасининг 2007 йил 20 июлда қабул қилинган «Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига, Ҳарбий судлар фаолиятини ташкил этиш тўғрисидаги низомга, Судьяларнинг малака ҳайъатлари тўғрисидаги низомга ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги ЎРҚ-103-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2007 йил, № 7, 324-модда) 1 ва 2-моддалари ;

13) Ўзбекистон Республикасининг 2009 йил 7 апрелда қабул қилинган «Суд ходимларининг мансаб даражалари тўғрисидаги низомга ўзгартишлар киритиш ҳақида»ги ЎРҚ-207-сонли Қонуни (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2009 йил, № 4, 134-модда);

14) Ўзбекистон Республикасининг 2009 йил 22 декабрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-238-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2009 йил, № 12, 470-модда) 3 ва 13-моддалари ;

15) Ўзбекистон Республикасининг 2011 йил 21 апрелда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-288-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2011 йил, № 4, 104-модда) 1-моддаси ;

16) Ўзбекистон Республикасининг 2012 йил 18 сентябрда қабул қилинган «Суд-ҳуқуқ тизимини янада ислоҳ қилиш муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-335-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2012 йил, № 9/2, 244-модда) 2-моддаси ;

17) Ўзбекистон Республикасининг 2014 йил 20 январда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-365-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2014 йил, № 1, 2-модда) 3 ва 4-моддалари ;

18) Ўзбекистон Республикасининг 2017 йил 29 мартда қабул қилинган «Фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликларини ишончли ҳимоя қилиш кафолатларини таъминлашга доир қўшимча чора-тадбирлар қабул қилинганлиги муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-421-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2017 йил, № 3, 47-модда) 2-моддаси ;

19) Ўзбекистон Республикасининг 2017 йил 12 апрелда қабул қилинган «Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига, Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик процессуал ва Хўжалик процессуал кодексларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги ЎРҚ-428-сонли Қонуни (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2017 йил, № 4, 136-модда);

20) Ўзбекистон Республикасининг 2017 йил 6 июнда қабул қилинган «Суд ва Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузуридаги Суд қонунчилигини демократлаштириш ва либераллаштириш ҳамда суд тизими мустақиллигини таъминлаш бўйича тадқиқот маркази ходимларининг мансаб даражалари тўғрисидаги низомга ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги ЎРҚ-435-сонли Қонуни (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2017 йил, № 6, 299-модда);

21) Ўзбекистон Республикасининг 2017 йил 14 сентябрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек айрим қонун ҳужжатларини ўз кучини йўқотган деб топиш тўғрисида»ги ЎРҚ-446-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2017 йил, № 9, 510-модда) 48 ва 49-моддалари ;

22) Ўзбекистон Республикасининг 2018 йил 23 июлда қабул қилинган «Баъзи давлат органлари ва ташкилотларининг фаолияти такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-486-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2018 йил, № 7, 431-модда) 11-моддаси ;

23) Ўзбекистон Республикасининг 2018 йил 11 октябрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига одил судловни амалга ошириш самарадорлигини янада кучайтиришга қаратилган ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек «Фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларини бузадиган хатти-ҳаракатлар ва қарорлар устидан судга шикоят қилиш тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунини ўз кучини йўқотган деб топиш ҳақида»ги ЎРҚ-496-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2018 йил, № 10, 672-модда) 1-моддаси ;

24) Ўзбекистон Республикасининг 2019 йил 18 февралда қабул қилинган «Хавфсизлик ва мудофаа соҳасидаги баъзи давлат органлари фаолияти такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-522-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2019 йил, № 2, 47-модда) 9-моддаси ;

25) Ўзбекистон Республикасининг 2019 йил 10 майда қабул қилинган «Баъзи давлат органлари ва ташкилотларининг фаолияти такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-536-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2019 йил, № 5, 261-модда) 3 ва 4-моддалари ;

26) Ўзбекистон Республикасининг 2019 йил 5 сентябрда қабул қилинган «Хавфсизлик ва мудофаа соҳасидаги қонун ҳужжатлари такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-564-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2019 йил, № 9, 589-модда) 4-моддаси ;

27) Ўзбекистон Республикасининг 2019 йил 10 сентябрда қабул қилинган «Баъзи давлат органларининг фаолияти такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-566-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2019 йил, № 9, 591-модда) 3-моддаси ;

28) Ўзбекистон Республикасининг 2020 йил 10 мартда қабул қилинган «Суд ишларини юритиш тартиби такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-607-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2020 йил, № 3, 198-модда) 1-моддаси ;

29) Ўзбекистон Республикасининг 2020 йил 9 ноябрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-646-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2020 йил, № 11, 652-модда) 1-моддаси ;

30) Ўзбекистон Республикасининг 2021 йил 21 апрелда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-683-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2021 йил, 4-сонга илова) 33-моддаси .

99-модда. Ушбу Қонуннинг ижросини, етказилишини, моҳияти ва аҳамияти тушунтирилишини таъминлаш

Ўзбекистон Республикаси Олий суди, Судьялар олий кенгаши, бошқа манфаатдор ташкилотлар ушбу Қонуннинг ижросини, ижрочиларга етказилишини ҳамда моҳияти ва аҳамияти аҳоли ўртасида тушунтирилишини таъминласин.

100-модда. Қонунчиликни ушбу Қонунга мувофиқлаштириш

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси:

ҳукумат қарорларини ушбу Қонунга мувофиқлаштирсин;

давлат бошқаруви органлари ушбу Қонунга зид бўлган ўз норматив-ҳуқуқий ҳужжатларини қайта кўриб чиқишлари ва бекор қилишларини таъминласин.

101-модда. Ушбу Қонуннинг кучга кириши

Ушбу Қонун расман эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.

«Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига 1-ИЛОВА

Ҳарбий судлар фаолиятини ташкил этиш тўғрисида

1-модда. Ҳарбий судлар Ўзбекистон Республикаси суд тизимига киради ҳамда Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди ва ҳудудий ҳарбий судлардан иборат бўлади.

Ҳарбий судлар чиқарадиган ҳал қилув қарорлари ва ҳукмлар Ўзбекистон Республикаси номидан эълон қилинади.

2-модда. Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди вилоят суди ҳуқуқи асосида иш юритади ҳамда судьялар, шу жумладан суд раиси, раис ўринбосари, шунингдек халқ маслаҳатчиларидан иборат бўлади.

Ҳудудий ҳарбий судлар туман суди ҳуқуқи асосида иш юритади ва судьялар, шу жумладан суд раиси, шунингдек халқ маслаҳатчиларидан иборат бўлади.

3-модда. Ҳарбий судлар судьяларини тайинлаш тартиби ва уларнинг мақоми «Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни билан белгиланади.

4-модда. Ўзбекистон Республикаси ҳарбий судлари:

1) Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизмати, Миллий гвардия, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги қўшинлари ва қонунчиликка мувофиқ ташкил этиладиган бошқа ҳарбий тузилмалар ҳарбий хизматчилари, шунингдек ўқув йиғинларида бўлган даврда ҳарбий хизматга мажбурлар томонидан содир этилган жиноятлар тўғрисидаги ишларни;

2) ҳарбий қисмлар, қўшилмалар ва бирлашмаларнинг, ҳарбий бошқарув органларининг қўмондонлигига нисбатан ҳарбий хизматчиларнинг даъволари бўйича фуқаролик ишларини ҳамда ҳарбий бошқарув органлари ва ҳарбий мансабдор шахсларнинг ҳарбий хизматчилар ҳуқуқ ва эркинликларини бузувчи хатти-ҳаракатлари (қарорлари) устидан шикоятларни;

3) алоҳида ҳолатлар туфайли судлар иш юритмаётган жойларда барча фуқаролик ва жиноят ишларини;

4) давлат сирларига тааллуқли ишларни;

5) қонун билан ўз ваколатларига киритилган маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни кўради.

Ўзбекистон Республикаси ҳарбий судлари қонунга мувофиқ бошқа ишларни ҳам кўриши мумкин.

Ушбу модда биринчи қисмининг 1-бандида кўрсатилган шахслар ҳарбий ёки унга тенглаштирилган хизматни ўташ даврида содир этган жиноятлар тўғрисидаги ишлар, агар улар иш судда кўрилиш пайтига келиб хизматдан бўшаб кетган бўлса ҳам, ҳарбий судлар томонидан кўрилади.

Ушбу модда биринчи қисмининг 1-бандида кўрсатилган шахслар ҳарбий ёки унга тенглаштирилган хизматга чақирилгунга ёки киргунга қадар содир этган жиноятлар ва маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишлар жиноят ишлари бўйича судлар томонидан кўрилади.

5-модда. Ўзбекистон Республикаси ҳарбий суди судловига:

генераллар таркибидаги мансабдор шахсларнинг жиноятлари тўғрисидаги ишлар, шунингдек ушбу шахсларга тааллуқли бошқа ишлар ва шикоятлар;

содир этилганлиги учун умрбод озодликдан маҳрум қилиш тарзидаги жазо тайинланиши мумкин бўлган жиноятлар тўғрисидаги ишлар;

полковник, 1-даражадаги капитан ҳарбий унвонига эга бўлган шахсларнинг ёхуд бригада командири лавозимидаги шахслар ҳамда хизмат мавқеи бўйича уларга тенг шахсларнинг жиноятлари тўғрисидаги ишлар, шунингдек ушбу шахсларга тааллуқли бошқа ишлар ва шикоятлар тегишлидир.

6-модда. Ҳудудий ҳарбий судлар судловига подполковник, 2-даражадаги капитандан юқори бўлмаган ҳарбий унвонлардаги шахсларнинг жиноятлари тўғрисидаги ишлар, шунингдек ушбу шахсларга тааллуқли бошқа ишлар ва шикоятлар тегишлидир.

7-модда. Бир гуруҳ шахслар айбланган тақдирда, айбланувчилардан лоақал бири хусусидаги иш ҳарбий суд судловига тааллуқли бўлиб, уни қонунга мувофиқ алоҳида иш юритишга ажратиш мумкин бўлмаса, фуқаро шахсларга оид ишларнинг ҳарбий судлар томонидан кўрилишига йўл қўйилади.

Якка шахс ёки бир гуруҳ шахслар бир неча жиноятни содир этишда айбланган тақдирда, агар жиноятлардан лоақал бири ҳақидаги иш ҳарбий суд судловига тааллуқли бўлса, барча жиноятлар тўғрисидаги ва барча шахсларга оид иш ҳарбий суд томонидан кўрилади.

8-модда. Ҳарбий судлар жиноят ишлари билан бирга ҳарбий қисмлар, корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, жамоат бирлашмаларининг ва фуқароларнинг жиноятлар туфайли ўзларига етказилган моддий зарарнинг ўрнини қоплаш тўғрисидаги фуқаролик даъволарини ҳам кўриб чиқади.

9-модда. Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди:

ўз ваколатлари доирасида ишларни биринчи инстанция суди сифатида ва апелляция ёки кассация ва тафтиш тартибида кўриб чиқади;

ҳудудий ҳарбий судларнинг судлов фаолияти устидан назоратни амалга оширади;

ҳарбий судлар ишининг ташкил этилишини текширади;

ҳарбий судларнинг суд амалиёти ва суд статистикасини умумлаштиради, уларнинг тизимли таҳлилини амалга оширади;

суд амалиёти обзорларини тайёрлайди;

ҳарбий судлар судьяларининг малакасини ошириш чора-тадбирларини кўради;

судьяларнинг мустақиллигини мустаҳкамлашга қаратилган чора-тадбирларни амалга оширади.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси ҳарбий судлар ишини ташкил этиш масалаларига доир буйруқлар ва фармойишлар чиқаради.

10-модда. Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раёсати мазкур суд судьяларидан иборат таркибда иш юритади.

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раёсатининг мажлислари заруриятга қараб, бироқ ҳар ойда камида бир марта ўтказилади ва раёсат аъзоларининг кўпчилиги ҳозир бўлганда ваколатли ҳисобланади.

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раёсатининг қарорлари мажлисда иштирок этаётган раёсат аъзоларининг кўпчилик овози билан қабул қилинади ва суд раиси томонидан имзоланади.

11-модда. Ўзбекистон Республикаси ҳарбий суди раёсати:

суд амалиётини умумлаштириш ва суд статистикасини таҳлил қилиш натижаларини кўриб чиқади;

судлов ҳайъатининг фаолияти тўғрисидаги маърузаларни эшитади;

ҳудудий ҳарбий судлар раисларининг қонунчиликни қўллаш амалиёти тўғрисидаги маърузаларини эшитади.

Ўзбекистон Республикаси ҳарбий суди раёсати қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

12-модда. Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг судлов ҳайъати:

ўз ваколатлари доирасида ишларни биринчи инстанцияда кўриб чиқади;

ишларни апелляция ёки кассация ва тафтиш тартибида кўриб чиқади;

суд амалиётини ўрганади ва умумлаштиради;

суд статистикасини таҳлил қилади.

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг судлов ҳайъати қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

13-модда. Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раиси:

суд фаолиятига ташкилий раҳбарликни амалга оширади;

суд раёсати мажлисларини чақиради ва унинг мажлисларида раислик қилади;

суд раёсати қарорлари бажарилиши устидан назоратни амалга ошириш бўйича ишларни ташкил этади;

суд мажлисларида раислик қилади;

қуйи турувчи судлар фаолиятини ташкил этишда кўмаклашади;

судьялар, суд аппарати ходимлари ва халқ маслаҳатчиларининг малакасини ошириш бўйича ишларни ташкил этади;

суд амалиётини умумлаштириш, суд амалиёти обзорларини тайёрлаш ва суд статистикасини юритиш бўйича ишларни ташкил этади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади ва уларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш бўйича ишларни ташкил этади;

Судьялар олий малака ҳайъатига судьялар малака ҳайъатлари қарорлари юзасидан тақдимномалар киритади;

суд аппарати ишига раҳбарлик қилади, суд аппарати ходимлари билан меҳнат шартномаларини тузади ва тугатади.

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раиси қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

14-модда. Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раисининг ўринбосари:

судлов ҳайъати ишини ташкил этади;

судлов ҳайъати мажлисларида раислик қилади;

судлов ҳайъати фаолияти тўғрисида суд раёсатига маъруза тақдим этади;

жисмоний шахсларни ва юридик шахслар вакилларини шахсан қабул қилади;

суд раиси йўқлигида унинг ваколатларини амалга оширади.

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раисининг ўринбосари қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди раиси ўринбосари йўқлигида унинг ваколатлари мазкур суд раиси томонидан судьялардан бирига юклатилиши мумкин.

15-модда. Ҳудудий ҳарбий суд раиси:

суд мажлисларида раислик қилади;

жисмоний шахсларни, юридик шахсларнинг вакилларини шахсан қабул қилади ва уларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш бўйича ишларни ташкил этади;

суд аппарати ишига раҳбарлик қилади, суд аппарати ходимлари билан меҳнат шартномаларини тузади ва тугатади.

Ҳудудий ҳарбий суд раиси қонунга мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

Ҳудудий ҳарбий суд раиси йўқлигида унинг ваколатларини Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг судьяларидан бири бажаради.

16-модда. Ҳарбий судлар таркиби, штатлар сони, штатдаги лавозимлар рўйхати Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан тасдиқланади.

17-модда. Ҳарбий судлар судьялари «Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига мувофиқ интизомий жавобгарликка тортилади.

18-модда. Ҳарбий судларнинг аппарати ходимларини ишга қабул қилиш ва улар билан тузилган меҳнат шартномаларини бекор қилиш Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодексига мувофиқ тегишли ҳарбий суд раиси томонидан амалга оширилади.

19-модда. Ҳарбий судларни моддий-техник жиҳатдан таъминлаш, молиялаштириш, транспорт, алоқа воситалари билан таъминлаш Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузуридаги Судлар фаолиятини таъминлаш департаменти томонидан амалга оширилади.

20-модда. Ушланган, қамоққа олинган, гауптвахталарда сақланаётганларни ҳарбий судларга қўриқлаб олиб бориш ва уларни суд мажлисида қўриқлаш ҳарбий қисмлар ёки гарнизонларнинг ҳарбий комендатуралари томонидан амалга оширилади. Бошқа сақлаш жойларида, жазони ижро этиш муассасаларида сақланаётган маҳбусларни ишни кўриш жойига қўриқлаб олиб бориш ва қўриқлаш белгиланган тартибда Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлигининг соқчилик қўшинлари қисмлари, органлари томонидан амалга оширилади.

21-модда. Ҳарбий судлар Ўзбекистон Республикасининг Давлат герби тасвири туширилган ва ўз номи ёзилган муҳрга эга бўлади.

«Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига 2-ИЛОВА

Судьяларнинг малака даражалари тўғрисида

1-модда. «Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига мувофиқ ушбу Низом Ўзбекистон Республикаси судьялари учун малака даражалари жорий этиш ва бериш тартибини белгилайди.

2-модда. Судьяларга судья сифатидаги тажрибаси ва иш стажини инобатга олган ҳолда қуйидаги малака даражалари берилади:

олий малака даражаси;

биринчи малака даражаси;

иккинчи малака даражаси;

учинчи малака даражаси;

тўртинчи малака даражаси;

бешинчи малака даражаси.

3-модда. Малака даражалари қуйидагича берилади:

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяларига, Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши судьяларига — олий, биринчи, иккинчи малака даражалари;

Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят судлари ва Тошкент шаҳар суди, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар, Тошкент шаҳар маъмурий судлари судьяларига — биринчи, иккинчи, учинчи малака даражалари;

туманлараро, туман, шаҳар судлари, ҳудудий ҳарбий судлар судьяларига — учинчи, тўртинчи, бешинчи малака даражалари.

4-модда. Олий малака даражаси Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисига Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан берилади.

Олий малака даражаси Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси ўринбосарлари — судлов ҳайъатлари раисларига, Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяларига, Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши судьяларига тегишинча Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг ва Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши раисининг Ўзбекистон Республикаси судлари судьялари олий малака ҳайъати хулосасига асосланган тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан берилади. Бошқа малака даражалари тегишли судьялар малака ҳайъатлари хулосасига биноан Ўзбекистон Республикаси судлари судьялари олий малака ҳайъати томонидан берилади.

Биринчи маротаба сайланган ёки тайинланган судьяларга малака даражалари иш фаолиятининг дастлабки уч ойи ичида илгариги иш ёки хизмат жойида берилган махсус унвонлар ва мансаб даражаларини инобатга олган ҳолда берилади.

Судьялар орасидан белгиланган тартибда сайланган ёки Ўзбекистон Республикаси Президентининг қарорлари билан тайинланган шахсларга малака даражалари тегишли давлат органлари ва ташкилотлари раҳбарларининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси судлари судьялари олий малака ҳайъати томонидан берилади.

5-модда. Ҳар бир малака даражасида бўлиш муддатлари ижобий малака аттестацияси мавжуд бўлган тақдирда қуйидагича белгиланади:

бешинчи малака даражасида — икки йил;

тўртинчи малака даражасида — уч йил;

учинчи малака даражасида — тўрт йил;

иккинчи малака даражасида — беш йил.

Биринчи малака даражасида бўлиш муддати белгиланмайди.

Юқори малакали судьяларга иш тажрибасини инобатга олган ҳолда, эгаллаб турган лавозими учун назарда тутилган даражадан қатъи назар, шунингдек кетма-кетликка риоя этмаган ҳолда, лекин унга берилган малака даражасидан икки даражадан юқори бўлмаган малака даражаси берилишига йўл қўйилади.

6-модда. Судьялар одил судловни амалга ошириш чоғида қонунийликни қўпол равишда бузганлик учун малака даражасидан маҳрум этилиши мумкин.

Малака даражасидан маҳрум этиш ва малака даражасини пасайтириш шу малака даражасини берган мансабдор шахс ёки орган томонидан амалга оширилади.

7-модда. Малака даражасига эга бўлган судьяларнинг лавозим маошларига қонунчиликда белгиланган миқдорларда устамалар белгиланади.

8-модда. Судьяларни малака аттестациясидан ўтказиш тартиби қонун билан тасдиқланадиган низомда белгиланади.

«Судлар тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига 3-ИЛОВА

Суд тизими ходимларининг мансаб даражалари тўғрисида

1-модда. Ушбу Низом судлар аппарати, Ўзбекистон Республикаси Конституциявий суди (бундан буён матнда Конституциявий суд деб юритилади), Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши (бундан буён матнда Судьялар олий кенгаши деб юритилади), Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши ҳузуридаги Судьялар олий мактаби (бундан буён матнда Олий мактаб деб юритилади) ва Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳузуридаги Судлар фаолиятини таъминлаш департаменти (бундан буён матнда Департамент деб юритилади) ҳамда унинг ҳудудий бўлимлари ходимларига махсус унвонлар — мансаб даражалари бериш тартибини белгилайди.

2-модда. Судлар аппарати, Конституциявий суд девони, Судьялар олий кенгаши, Олий мактаб, Департамент ва унинг ҳудудий бўлимлари ходимларининг махсус унвонлари қуйидаги мансаб даражаларидан иборат:

1-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси;

2-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси;

3-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси;

1-даражали адлия маслаҳатчиси;

2-даражали адлия маслаҳатчиси;

3-даражали адлия маслаҳатчиси;

1-даражали юрист;

2-даражали юрист;

3-даражали юрист.

3-модда. Мансаб даражалари олий юридик маълумотга ёки бошқа олий маълумотга эга ходимларга, эгаллаб турган лавозими, малакаси ва иш стажига мувофиқ кетма-кетликда ёхуд илгариги иш ёки хизмат жойида берилган махсус унвонлар ва мансаб даражаларини инобатга олган ҳолда берилади.

4-модда. Мансаб даражалари:

1-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси — Судьялар олий кенгаши раисига;

2-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси — Олий мактаб директорига, Департамент директорига;

3-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси — Олий мактаб директорининг ўринбосарига, Ўзбекистон Республикаси Олий суди аппарати раҳбарига;

1-даражали адлия маслаҳатчиси — Конституциявий суд девони мудирига, экспертлар гуруҳи раҳбарига, бўлим бошлиқларига, матбуот хизмати раҳбарига, Ўзбекистон Республикаси Олий суди бошқармалари бошлиқларига, Судьялар олий кенгаши котибига, Олий мактабнинг кафедра мудирига, кафедра профессорига, кафедра доцентига, Департамент директорининг ўринбосарига;

2-даражали адлия маслаҳатчиси — Конституциявий суднинг катта экспертларига, бош консультантларига, бош мутахассисларига, биринчи бўлим мудирига, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг бошқарма бошлиқлари ўринбосарларига ва бўлим бошлиқларига, Конституциявий суд раисининг ёрдамчисига, Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг маслаҳатчисига, Судьялар олий кенгашининг етакчи инспекторларига, биринчи бўлими мудирига, Олий мактабнинг бўлим бошлиқларига, кафедра ўқитувчиларига, Департаментнинг бўлимлари ва ҳудудий бўлимлари бошлиқларига;

3-даражали адлия маслаҳатчиси — Конституциявий суднинг экспертларига, катта консультантларига, катта мутахассисларига, девонхона мудирига, Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленуми ва Раёсати котибиятининг бошлиғига, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг бўлим бошлиқлари ўринбосарларига, бош ва катта консультантларига, Судьялар олий кенгашининг архив мудирига ва девонхона мудирига, Олий мактабнинг юрисконсультига, бош ва етакчи мутахассисларига, Департаментнинг бош мутахассисларига, кадрлар бўйича бош инспекторига ва юрисконсультига;

1-даражали юрист — Қорақалпоғистон Республикаси суди, вилоят судлари ва Тошкент шаҳар судининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар, Тошкент шаҳар маъмурий судларининг бўлим бошлиқларига, бош мутахассисларига, судья катта ёрдамчиларига, Олий мактабнинг девонхона мудирига ва архив мудирига;

2-даражали юрист — Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоят судлари ва Тошкент шаҳар судининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар, Тошкент шаҳар маъмурий судларининг катта мутахассисларига, девонхона мудирларига, судьялар малака ҳайъатлари котибларига, Департамент ҳудудий бўлимларининг бош мутахассисларига;

3-даражали юрист — туманлараро, туман, шаҳар судларининг, ҳудудий ҳарбий судларнинг судья ёрдамчиларига, девонхона мудирларига берилади.

5-модда. 1, 2 ва 3-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси мансаб даражалари Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан берилади.

1, 2 ва 3-даражали адлия маслаҳатчиси, шунингдек 1, 2 ва 3-даражали юрист мансаб даражалари:

Судьялар олий кенгаши ва Олий мактабнинг ходимларига — Судьялар олий кенгаши раиси томонидан;

Конституциявий суднинг девони ходимларига — Конституциявий суднинг раиси томонидан;

Ўзбекистон Республикаси Олий суди ва қуйи турувчи судлар аппаратлари ходимларига, Департамент ва унинг ҳудудий бўлимлари ходимларига — Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси томонидан берилади.

Конституциявий суднинг раиси, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси, Судьялар олий кенгашининг раиси ушбу Низомнинг 4-моддасида назарда тутилмаган лавозимни штат жадвалида мавжуд муайян лавозимга тенглаштиришга ҳамда 1-даражали адлия маслаҳатчиси ва унгача бўлган мансаб даражасини беришга ҳақли.

6-модда. 1, 2, 3-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси даражаларида бўлиш муддати белгиланмайди.

Ҳар бир мансаб даражасида бўлиш муддати ижобий аттестация мавжуд бўлган тақдирда 3, 2 ва 1-даражали адлия маслаҳатчилари учун — тўрт йилни, 3, 2, 1-даражали юристлар учун — икки ярим йилни ташкил этади.

7-модда. Ушбу Низомнинг 5-моддасига мувофиқ судлар, Судьялар олий кенгаши, Олий мактаб, Департамент ва унинг ҳудудий бўлимлари ходимларига 1-даражали Давлат адлия маслаҳатчиси мансаб даражасигача бўлган мансаб даражасини беришга — эгаллаб турган лавозими бўйича назарда тутилган даражадан қатъи назар, кетма-кетликда ва мансаб даражасида бўлиш муддатига риоя этмаган ҳолда йўл қўйилади.

8-модда. Судларга, Судьялар олий кенгашига, Олий мактабга, Департаментга ва унинг ҳудудий бўлимларига ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлардан ва бошқа ташкилотлардан ишга ўтган ходимларга мансаб даражалари улар қайси лавозимга тайинланганлиги, билими ва иш тажрибаси, шунингдек илгариги иш ёки хизмат жойида берилган махсус унвонлари ва мансаб даражалари инобатга олинган ҳолда берилади.

9-модда. Конституциявий суд раиси, Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси, Судьялар олий кенгаши раиси:

1) олдинги мансаб даражасида бўлиш учун белгиланган хизмат муддати тугамасдан, ишда алоҳида ўрнак кўрсатганлиги ёки хизмат бурчини намунали бажарганлиги учун;

2) ходим юқори лавозимга кўтарилаётганда кетма-кетликка риоя этмаган ҳолда, лекин унинг ўз даражасидан икки мансаб даражасидан юқори бўлмаган;

3) аттестациядан биринчи марта ўтаётган ходимларга уларнинг лавозимлари бўйича белгиланганидан бир поғона паст мансаб даражаси беришга ҳақли.

10-модда. Иш стажи бўлмаган шахсларга улар лавозимга тайинланганидан кейин камида олти ой ўтгач мансаб даражаси берилади.

11-модда. Судлар аппарати, Конституциявий суд, Судьялар олий кенгаши, Олий мактаб, Департамент ва унинг ҳудудий бўлимларининг бир мансаб даражасида белгиланган муддат хизмат қилган, лекин хизмат фаолиятида ёки хулқ-атворида жиддий камчиликлари бўлган ходимлари мансаб даражаси кўтарилмайди.

12-модда. Мансаб даражалари берилган ходимлар шу мансаб даражаларида умрбод бўлади ва фақат судларда, Судьялар олий кенгашида, Олий мактабда, Департаментда ва унинг ҳудудий бўлимларида ишлашга нолойиқ хатти-ҳаракатлари учун меҳнат шартномаси бекор қилинганда улардан маҳрум қилиниши мумкин.

13-модда. Хизмат бурчини қўпол равишда бузгани ёки хизмат вазифаларини муттасил лозим даражада бажармагани учун ходимнинг мансаб даражаси унга берилганидан иккидан ортиқ бўлмаган мансаб даражасига пасайтирилиши мумкин.

Мансаб даражасидан маҳрум қилиш ёки уни пасайтириш мансаб даражаси бериш ҳуқуқига эга бўлган тегишли мансабдор шахслар томонидан амалга оширилади.

14-модда. Судлар аппарати, Конституциявий суд, Судьялар олий кенгаши, Олий мактаб, Департамент ва унинг ҳудудий бўлимлари ходимларига мансаб даражалари бериш учун аттестация ўтказиш тартиби Конституциявий суд раиси, Ўзбекистон Республикаси Олий суди раиси, Судьялар олий кенгаши раиси томонидан уларнинг ваколати доирасида белгиланади.

15-модда. Мансаб даражаси бўлган судлар аппарати, Конституциявий суд, Судьялар олий кенгаши, Олий мактаб, Департамент ва унинг ҳудудий бўлимлари ходимларининг лавозим маошларига устамалар қонунчиликда белгиланган миқдорларда белгиланади.

Ўзбекистон Республикасининг Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2021 йил 28 июль,

ЎРҚ-703-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 29.07.2021 й., 03/21/703/0723-сон; 02.03.2024 й., 03/24/917/0170-сон; 14.08.2024 й., 03/24/943/0616-сон; 21.09.2024 й., 03/24/963/0735-сон; 29.01.2025 й., 03/25/1022/0083-сон; 10.06.2025 й., 03/25/1067/0498-сон; 15.08.2025 й., 03/25/1081/0738-сон; 30.12.2025 й., 03/25/1109/1241-сон; 14.07.2026 й., 03/26/1158/0727-сон; 14.08.2026 й., 03/26/1165/0841-сон; 12.09.2026 й., 03/26/1177/0923-сон; 15.10.2026 й., 03/26/1181/1033-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni

NIZOM

NIZOM

NIZOM

Sudlar toʻgʻrisida

Qonunchilik palatasi tomonidan 2021-yil 15-iyunda qabul qilingan Senat tomonidan 2021-yil 26-iyunda maʼqullangan

1-bob. Umumiy qoidalar

1-modda. Sud hokimiyati

Oʻzbekiston Respublikasida sud hokimiyati qonun chiqaruvchi va ijro etuvchi hokimiyatdan, siyosiy partiyalardan, fuqarolik jamiyatining boshqa institutlaridan mustaqil holda ish yuritadi.

Oʻzbekiston Respublikasida odil sudlov faqat sud tomonidan amalga oshiriladi. Hech qaysi boshqa organlar va shaxslar sud hokimiyati vakolatlarini oʻzlashtirib olishga haqli emas.

2-modda. Sud tizimi

Oʻzbekiston Respublikasida sud tizimi:

Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi;

harbiy sudlar;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari;

fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlari;

jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlari;

tumanlararo iqtisodiy sudlar;

tumanlararo maʼmuriy sudlardan iboratdir.

Oʻzbekiston Respublikasida ishlarning toifalariga koʻra sudlarning ixtisoslashuvi amalga oshirilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyaviy Qonuni bilan maxsus huquqiy rejim oʻrnatilgan hududda tashkil etiladigan ixtisoslashgan sud mazkur Qonunda belgilangan sud tizimiga kirmaydi hamda uning faoliyati ushbu Qonunda belgilanganidan boshqacha qoidalar bilan tartibga solinadi.

Favqulodda sudlar tuzishga yoʻl qoʻyilmaydi.

3-modda. Sudlar toʻgʻrisidagi qonunchilik

Sudlar toʻgʻrisidagi qonunchilik ushbu Qonun va boshqa qonun hujjatlaridan iborat.

Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudini tashkil etish va uning faoliyati tartibi alohida qonun bilan belgilanadi.

4-modda. Sudning asosiy vazifalari

Sudning asosiy vazifalari fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va boshqa qonunlari, xalqaro shartnomalarida, shuningdek inson huquqlari toʻgʻrisidagi xalqaro hujjatlarda kafolatlangan huquqlari hamda erkinliklarini, davlat va jamoat manfaatlarini, yuridik shaxslar hamda yakka tartibdagi tadbirkorlarning huquqlari va qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini himoya qilishdan iborat.

Sudning faoliyati qonun ustuvorligini, ijtimoiy adolatni, fuqarolar tinchligi va totuvligini taʼminlashga qaratilgandir.

5-modda. Sudyalar korpusini shakllantirish

Sudyalar korpusini shakllantirish sudyalarning mustaqilligi prinsipiga qatʼiy muvofiq holda Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi tomonidan amalga oshiriladi. Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashini tashkil etish va uning faoliyati tartibi alohida qonun bilan belgilanadi.

6-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining qonunchilik tashabbusi

Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi oʻz vakolatlari jumlasiga kiritilgan masalalar boʻyicha qonun loyihasini Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasiga kiritish orqali amalga oshiriladigan qonunchilik tashabbusi huquqiga ega.

7-modda. Sudlarda davlat ramzlari

Sud binosida Oʻzbekiston Respublikasining Davlat bayrogʻi koʻtariladi, sud binosining old tomonida va sud majlislari zalida Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbining tasviri joylashtiriladi.

8-modda. Qonuniylik

Oʻzbekiston Respublikasida odil sudlov Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga qatʼiy muvofiq holda amalga oshiriladi.

9-modda. Sudyalarning mustaqilligi

Sudyalar mustaqildirlar, faqat Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga boʻysunadilar. Sudyalarning odil sudlovni amalga oshirishga doir faoliyatiga har qanday tarzda aralashishga yoʻl qoʻyilmaydi va bunday aralashish qonunga muvofiq javobgarlikka sabab boʻladi. Sudyalar muayyan ishlar boʻyicha hisobdor boʻlmaydi.

Sudyalarga odil sudlovni amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan har qanday vazifalar yuklatilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

Sudyani muayyan ishning muhokamasidan chetlashtirishga yoki uning vakolatlarini toʻxtatib turishga, boshqa lavozimga oʻtkazishga faqat qonunda belgilangan tartibda va asoslarga koʻra yoʻl qoʻyiladi.

10-modda. Sud hujjatlarining majburiyligi

Qonuniy kuchga kirgan sud hujjatlari barcha davlat organlari, jamoat birlashmalari, korxonalar, muassasalar va tashkilotlar, mansabdor shaxslar, fuqarolar uchun majburiydir hamda Oʻzbekiston Respublikasining butun hududida ijro etilishi shart.

Sud hujjatini ijro etmaslik qonunda belgilangan javobgarlikka sabab boʻladi.

11-modda. Qonun va sud oldidagi tenglik

Barcha fuqarolar jinsi, irqi, millati, tili, dini, eʼtiqodi, ijtimoiy kelib chiqishi, ijtimoiy mavqeyidan qatʼi nazar, qonun va sud oldida tengdir. Korxonalar, muassasalar hamda tashkilotlar ham qonun va sud oldida tengdir.

12-modda. Sud ishlarini yuritishning oshkoraligi

Barcha sudlarda ishlar ochiq koʻriladi. Ishlarni yopiq sud majlisida koʻrib chiqishga faqat qonunda belgilangan hollarda yoʻl qoʻyiladi.

Sud majlisi zalida hozir boʻlgan shaxslar, ommaviy axborot vositalari vakillari sud majlisi zalida qonunda belgilangan tartibda fotosuratga olishi, video va audio yozuvni amalga oshirishi mumkin.

13-modda. Sud ishlari yuritiladigan til

Oʻzbekiston Respublikasida sud ishlarini yuritish oʻzbek tilida, qoraqalpoq tilida yoki muayyan joydagi koʻpchilik aholi soʻzlashadigan tilda yoxud qonunga muvofiq boshqa tilda olib boriladi.

Sud ishlari yuritilayotgan tilni bilmaydigan ishda ishtirok etuvchi shaxslarga tarjimon orqali ish materiallari bilan toʻla tanishish, sud harakatlarida ishtirok etish huquqi va sudda ona tilida yoki ular biladigan boshqa tilda soʻzlash huquqi taʼminlanadi.

14-modda. Sud himoyasida boʻlish huquqi

Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari, chet el fuqarolari va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar davlat organlarining hamda boshqa tashkilotlarning, ular mansabdor shaxslarining qonunga xilof qarorlaridan, harakatlari va harakatsizligidan, shu jumladan ularning qarindoshlari sudlanganligi va bundan kelib chiqadigan huquqiy oqibatlar munosabati bilan huquqlarining cheklanishidan, shuningdek hayoti va sogʻligʻi, shaʼni hamda qadr-qimmati, shaxsiy erkinligi va mol-mulki, boshqa huquq va erkinliklariga tajovuzlardan sud himoyasida boʻlish huquqiga ega. Yuridik shaxslar ham sud himoyasida boʻlish huquqiga egadir.

15-modda. Odil sudlovni amalga oshirishda malakali yuridik yordam

Odil sudlovni amalga oshirishda har bir kishiga malakali yuridik yordam olish huquqi kafolatlanadi. Gumon qilinuvchiga, ayblanuvchiga, sudlanuvchiga sud ishlarini yuritishning har qanday bosqichida himoyalanish huquqi va oʻzini himoya qilish uchun barcha imkoniyatlar taʼminlanadi.

Qonunda nazarda tutilgan hollarda davlat hisobidan malakali yuridik yordam koʻrsatilishi taʼminlanadi.

16-modda. Aybsizlik prezumpsiyasi

Jinoyat sodir etganlikda ayblanayotgan shaxs uning aybi qonunda nazarda tutilgan tartibda oshkora sud muhokamasi yoʻli bilan isbotlanmaguncha va sudning qonuniy kuchga kirgan hukmi bilan aniqlanmaguncha aybsiz deb hisoblanadi.

Aybdorlikka oid barcha shubhalar, agar ularni bartaraf etish imkoniyatlari tugagan boʻlsa, gumon qilinuvchining, ayblanuvchining, sudlanuvchining yoki mahkumning foydasiga hal qilinishi kerak.

Gumon qilinuvchi, ayblanuvchi yoki sudlanuvchi oʻzining aybsizligini isbotlashi shart emas va istalgan vaqtda sukut saqlash huquqidan foydalanishi mumkin.

Agar shaxsning oʻz aybini tan olganligi unga qarshi yagona dalil boʻlsa, u aybdor deb topilishi yoki jazoga tortilishi mumkin emas.

Hech kim qonunga asoslanmagan holda hibsga olinishi, ushlab turilishi, qamoqqa olinishi, qamoqda saqlanishi yoki uning ozodligi boshqacha tarzda cheklanishi mumkin emas.

Hibsga olishga, qamoqqa olishga va qamoqda saqlashga faqat sudning qaroriga koʻra yoʻl qoʻyiladi. Shaxs sudning qarorisiz qirq sakkiz soatdan ortiq muddat ushlab turilishi mumkin emas.

Hech kim qiynoqqa solinishi, zoʻravonlikka, boshqa shafqatsiz, gʻayriinsoniy yoki inson qadr-qimmatini kamsituvchi muomalaga yoxud jazoga duchor etilishi mumkin emas.

17-modda. Sud hujjati ustidan shikoyat qilish huquqi

Taraflar, qonunda nazarda tutilgan hollarda esa boshqa shaxslar ham sud hujjati ustidan qonunda belgilangan tartibda shikoyat qilish huquqiga ega.

2-bob. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi

18-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi fuqarolik, jinoiy, iqtisodiy va maʼmuriy sud ishlarini yuritish sohasida sud hokimiyatining oliy organidir.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi quyi sudlarning sudlov faoliyati ustidan nazorat olib borish huquqiga ega.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi:

oʻz vakolatlari doirasida ishlarni birinchi instansiya, apellyatsiya yoki kassatsiya va taftish instansiyasi sudi sifatida, shuningdek yangi ochilgan holatlar boʻyicha koʻrib chiqadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumida sud amaliyotining dolzarb masalalarini koʻrib chiqadi va qonunchilikning qoʻllanilishi yuzasidan tushuntirishlar beradi;

harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar sudlarining tashkiliy faoliyatini oʻrganadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining tushuntirishlari sudlar tomonidan bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshiradi;

sud amaliyoti va sud statistikasining tizimli tahlilini amalga oshiradi;

sudyalarning va sud apparati xodimlarining malakasini oshirish boʻyicha ishlarni tashkil etadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

19-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining tarkibi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi rais, uning birinchi oʻrinbosari va oʻrinbosarlari — maʼmuriy, fuqarolik, jinoyat va iqtisodiy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatlari raislari hamda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyalaridan iboratdir.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi quyidagi tarkibda ish yuritadi:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati;

Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati;

Fuqarolik ishlari boʻyicha sudlov hayʼati;

Jinoyat ishlari boʻyicha sudlov hayʼati;

Iqtisodiy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati.

Sudlov hayʼatlarida ixtisoslashtirilgan sudlov tarkiblari tuzilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalarining son jihatdan tarkibi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan belgilanadi.

20-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi va Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi raislaridan iborat tarkibda ish yuritadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining majlislarida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudi raisi, Sudyalar oliy kengashi raisi, Bosh prokurori, adliya vaziri, Advokatlar palatasi raisi, sudyalar, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman), Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakili (Bolalar ombudsmani), Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi aʼzolari ishtirok etishi mumkin.

21-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumini chaqirish tartibi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi zaruriyatga qarab, lekin toʻrt oyda kamida bir marta chaqiriladi. Qonunchilikni qoʻllash masalalariga doir qarorlar loyihalari Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining aʼzolariga va boshqa manfaatdor tashkilotlarga majlisdan yigirma kun ilgari yuboriladi.

22-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi Plenum aʼzolarining kamida uchdan ikki qismi hozir boʻlgan taqdirda vakolatlidir.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi:

sud amaliyotini umumlashtirish materiallarini koʻrib chiqadi va qonunchilikni qoʻllash masalalari boʻyicha tushuntirishlar beradi;

qonunchilik tashabbusi tartibida ishlab chiqilgan qonun loyihalarini Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasiga kiritish toʻgʻrisidagi masalani koʻrib chiqadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudiga Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlari normalariga rasmiy sharh berish masalalari yuzasidan murojaat kiritish, shuningdek muayyan ishda qoʻllanilishi lozim boʻlgan normativ-huquqiy hujjatlarning Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiqligi toʻgʻrisidagi sudlar tashabbusi bilan kiritilgan masalalar yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudiga murojaat kiritish haqidagi taqdimnomasini koʻrib chiqadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi tarkibini tasdiqlaydi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining taqdimnomalariga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining tarkibini, sudlov hayʼatlarining tarkibini, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining kotibini tasdiqlaydi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining ishi toʻgʻrisidagi axborotni, shuningdek sudlov hayʼatlari faoliyati haqidagi maʼruzalarni eshitadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari raislarining qonunchilikni qoʻllash amaliyoti toʻgʻrisidagi, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining qonunchilikni qoʻllash masalalari boʻyicha tushuntirishlari bajarilishi haqidagi maʼruzalarini eshitadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi apparati rahbarini tasdiqlaydi va uning Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi apparati faoliyati toʻgʻrisidagi hisobotlarini eshitadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi matbuot organining tahrir hayʼati tarkibini tasdiqlaydi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi va Rayosati reglamentlarini tasdiqlaydi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi oʻz vakolatlariga kiritilgan masalalar yuzasidan qarorlar qabul qiladi.

23-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining qarori

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining qarori majlisda ishtirok etayotgan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi aʼzolarining koʻpchilik ovozi bilan ochiq ovoz berish orqali qabul qilinadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining qarori Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining kotibi tomonidan imzolanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining qarori qabul qilingan kundan eʼtiboran qonuniy kuchga kiradi va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining rasmiy nashrlarida eʼlon qilinadi.

24-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi majlisining bayonnomasi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining majlislarida bayonnoma yuritiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi majlisining bayonnomasi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining kotibi tomonidan imzolanadi.

25-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi tomonidan oʻz vakolatlariga kiritilgan masalalarni koʻrib chiqish

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Plenumi koʻrib chiqishi uchun masalalar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi tomonidan kiritiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi, Bosh prokurori qonunchilikni qoʻllash masalalari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi tomonidan tushuntirishlar berilishi haqida takliflar kiritishga haqli.

Masalani koʻrib chiqish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasining yoki buning uchun vakolat berilgan boshqa shaxsning maʼruzasini eshitishdan boshlanadi. Masalaning muhokamasida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining majlisiga taklif qilingan shaxslar ishtirok etishi mumkin.

Qonunchilikni qoʻllash masalalari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining tushuntirishlari sudlar, ushbu tushuntirish berilgan qonunchilikni qoʻllayotgan davlat organlari va boshqa organlar, korxonalar, muassasalar, tashkilotlar va mansabdor shaxslar uchun majburiydir.

26-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining kotibi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining kotibi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasi vazifalarini bajarish bilan birga Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi majlisini tayyorlashga, majlis bayonnomasini yuritishga doir ishlarni tashkiliy jihatdan taʼminlaydi va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi qarori ijrosini tashkil etish uchun zarur boʻlgan harakatlarni amalga oshiradi.

27-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining tarkibi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalaridan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi tomonidan belgilanadigan miqdorda tuziladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi, uning birinchi oʻrinbosari va oʻrinbosarlari Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati tarkibiga lavozimi boʻyicha kiradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati majlislari zaruriyatga qarab, lekin har oyda kamida bir marta oʻtkaziladi va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati aʼzolarining koʻpchiligi hozir boʻlgan taqdirda vakolatlidir.

28-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati:

sud amaliyotini umumlashtirish materiallarini koʻrib chiqadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari raislarining sud faoliyati toʻgʻrisidagi va qonunchilikni qoʻllash amaliyoti haqidagi maʼruzalarini eshitadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudlov hayʼatlari va apparati ishini tashkil etish masalalarini koʻrib chiqadi;

ishlarni taftish tartibida koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

29-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudlov hayʼatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudlov hayʼatlari:

ishlarni birinchi instansiyada, apellyatsiya yoki kassatsiya va taftish tartibida koʻradi;

sud amaliyotini oʻrganadi va umumlashtiradi;

sud amaliyoti obzorlarini tayyorlaydi;

qonunchilikni takomillashtirish yuzasidan takliflar ishlab chiqadi;

sud statistikasini tahlil qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudlov hayʼatlari qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

30-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi faoliyatiga tashkiliy rahbarlikni amalga oshiradi;

ishni taftish tartibida koʻrish zarurligi haqidagi masalani hal etish uchun qonunda nazarda tutilgan tartibda sud ishlarini talab qilib oladi;

ishni taftish tartibida koʻrish toʻgʻrisida qonunda nazarda tutilgan tartibda protest kiritadi;

sudlarning hal qiluv qarorlari, hukmlari, ajrimlari va qarorlari ijrosini qonunda nazarda tutilgan tartibda toʻxtatib turadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi va Rayosatini chaqiradi hamda ularning majlislarida raislik qiladi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi va Rayosati qarorlarining bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshirishga doir ishlarni tashkil etadi;

ishni bir suddan boshqa sudga oʻtkazish toʻgʻrisidagi masalani hal qiladi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi va Rayosati koʻrib chiqishi uchun ularning vakolatlariga taalluqli boʻlgan masalalarni kiritadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi tushuntirishlari qonunchilikka muvofiq emasligi aniqlangan taqdirda, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumiga taqdimnomalar kiritadi;

Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlari normalariga rasmiy sharh berish toʻgʻrisida, shuningdek sudlar tashabbusi bilan kiritilgan muayyan ishda qoʻllanilishi lozim boʻlgan normativ-huquqiy hujjatlarning Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiqligi haqida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudiga murojaat kiritish masalalari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumiga taqdimnoma kiritadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining tarkibi toʻgʻrisida, sudlov hayʼatlari tarkiblari haqida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumiga taqdimnomalar kiritadi;

Oʻzbekiston Respublikasi sudlari sudyalari oliy malaka hayʼatining (bundan buyon matnda Sudyalar oliy malaka hayʼati deb yuritiladi) qarorlari, xulosalari ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashiga taqdimnomalar kiritadi;

rais oʻrinbosarlari oʻrtasida vazifalarni taqsimlaydi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi apparatining xodimlari bilan mehnat shartnomalarini tuzadi, oʻzgartiradi va bekor qiladi;

Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi bilan kelishilgan holda sudlarning tuzilmalariga boshqaruv xodimlarining umumiy soni doirasida oʻzgartirishlar kiritadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining shtat jadvalini tasdiqlaydi;

buyruqlar va farmoyishlar qabul qiladi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi va ularning murojaatlarini koʻrib chiqish boʻyicha ishlarni tashkil etadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

31-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining birinchi oʻrinbosari, oʻrinbosarlari — sudlov hayʼatlarining raislari

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining birinchi oʻrinbosari, oʻrinbosarlari — sudlov hayʼatlarining raislari:

ishni taftish tartibida koʻrish zarurligi haqidagi masalani hal etish uchun qonunda nazarda tutilgan tartibda sud ishlarini talab qilib oladi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining tegishli sudlov hayʼatlari ishiga rahbarlikni amalga oshiradi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumiga sudlov hayʼatlari faoliyati toʻgʻrisidagi maʼruzalarni taqdim etadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining tegishli sudlov hayʼatlari majlislarida raislik qiladi;

tegishli quyi sudlar faoliyatini tashkil etishga koʻmaklashadi;

sud amaliyotini umumlashtirish, sud amaliyoti obzorlarini tayyorlash va sud statistikasini tahlil qilish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sudlarning hal qiluv qarorlari, hukmlari, ajrimlari va qarorlari ijrosini qonunda nazarda tutilgan tartibda toʻxtatib turadi;

sudyalarning va sud apparati xodimlarining malakasini oshirish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

jismoniy shaxslarni va yuridik shaxslar vakillarini shaxsan qabul qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining birinchi oʻrinbosari, oʻrinbosarlari — sudlov hayʼatlarining raislari qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi yoʻqligida uning vakolatlarini raisning birinchi oʻrinbosari, birinchi oʻrinbosar ham yoʻqligida esa rais oʻrinbosarlaridan biri amalga oshiradi.

3-bob. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari

32-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyat, Toshkent shahar sudining tarkibi

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi rais, rais oʻrinbosarlari — fuqarolik, jinoyat va iqtisodiy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatlari raislari, sudyalar, shuningdek xalq maslahatchilaridan iborat boʻladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi quyidagi tarkibda ish yuritadi:

rayosat;

Fuqarolik ishlari boʻyicha sudlov hayʼati;

Jinoyat ishlari boʻyicha sudlov hayʼati;

Iqtisodiy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati.

33-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudining vakolatlari

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi:

oʻz vakolatlari doirasida ishlarni birinchi, apellyatsiya yoki kassatsiya va taftish instansiyasi sudi sifatida koʻradi;

tumanlararo, tuman, shahar sudlarining sudlov faoliyati ustidan nazoratni amalga oshiradi;

sud amaliyoti va sud statistikasini umumlashtiradi, ularning tizimli tahlilini amalga oshiradi;

sud amaliyoti obzorlarini tayyorlaydi;

sudyalar va sud apparati xodimlari malakasini oshirish boʻyicha ishlarni tashkil qiladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

34-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudining rayosati

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi rayosati shu sudning sudyalaridan iborat tarkibda ish yuritadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi rayosati majlislari zaruriyatga qarab, lekin har oyda kamida bir marta oʻtkaziladi va rayosat aʼzolarining koʻpchiligi hozir boʻlgan taqdirda vakolatlidir.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi rayosatining qarorlari ovoz berishda ishtirok etgan rayosat aʼzolarining koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi va tegishli sudning raisi tomonidan imzolanadi.

35-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi rayosatining vakolatlari

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi rayosati:

sud amaliyotini umumlashtirish va obzorlari, sud statistikasi tahlili materiallarini koʻrib chiqadi;

rais oʻrinbosarlari — sudlov hayʼatlari raislarining sudlov hayʼatlari faoliyati haqidagi maʼruzalarini eshitadi;

tumanlararo, tuman, shahar sudlari raislarining shu sudlar faoliyati toʻgʻrisidagi va qonunchilikni qoʻllash amaliyoti haqidagi maʼruzalarini eshitadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi rayosati qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

36-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudining sudlov hayʼatlari

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudining sudlov hayʼatlari:

oʻz vakolatlari doirasida ishlarni birinchi instansiya boʻyicha koʻradi;

ishlarni apellyatsiya yoki kassatsiya va taftish tartibida koʻradi;

sud amaliyotini oʻrganadi va umumlashtiradi;

sud amaliyoti obzorlarini tayyorlaydi;

sud statistikasini tahlil qiladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudining sudlov hayʼatlari qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

37-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisi

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisi:

sud faoliyatiga tashkiliy rahbarlikni amalga oshiradi;

sud rayosatini chaqiradi va uning majlislarida raislik qiladi;

sud rayosatining qarorlari bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshirish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sud majlislarida raislik qiladi;

quyi turuvchi sudlarning faoliyatini tashkil etishga koʻmaklashadi;

sudyalarning, sud apparati xodimlarining hamda xalq maslahatchilarining malakasini oshirish boʻyicha ishlarini tashkil etadi;

sud amaliyotini umumlashtirish, sud amaliyoti obzorlarini tayyorlash va sud statistikasini yuritish ishini tashkil etadi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi va ularning murojaatlarini koʻrib chiqish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sudyalar malaka hayʼati qarorlari, xulosalari ustidan Sudyalar oliy malaka hayʼatiga taqdimnomalar kiritadi;

sudyalarning aholi bilan uchrashuvlarini tashkil etadi, shuningdek jamoatchilikni har chorakda sudning faoliyati toʻgʻrisida ommaviy axborot vositalari orqali xabardor qilib boradi;

sud apparati ishlariga rahbarlik qiladi, sud xodimlari bilan mehnat shartnomalarini tuzadi va bekor qiladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisi yoʻqligida uning vakolatlari Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi tomonidan tegishli sud raisining oʻrinbosarlaridan birining zimmasiga yuklatilishi mumkin.

38-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisining oʻrinbosari

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisining oʻrinbosari:

tegishli sudlov hayʼati ishini tashkil etadi;

tegishli sudlov hayʼati majlislarida raislik qiladi;

sud rayosatiga tegishli sudlov hayʼati faoliyati toʻgʻrisida maʼruzalar taqdim etadi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisining oʻrinbosari qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisining oʻrinbosari yoʻqligida uning vakolatlari ushbu sud raisi tomonidan tegishli sud raisining boshqa oʻrinbosari zimmasiga yuklatilishi mumkin.

4-bob. Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi. Jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi. Tumanlararo iqtisodiy sud

39-modda. Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudining, tumanlararo iqtisodiy sudning tarkibi

Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi rais va sudyalardan iborat boʻladi.

Jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi rais, sudyalar, tergov sudyalari va xalq maslahatchilaridan iborat boʻladi.

Tumanlararo iqtisodiy sud rais va sudyalardan iborat boʻladi.

Tarkibi olti sudyadan ortiq tumanlararo, tuman, shahar sudida sud raisining oʻrinbosari lavozimi joriy etiladi.

Bir tarkibli tumanlararo, tuman, shahar sudi sud raisidan iborat boʻladi.

40-modda. Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudining, tumanlararo iqtisodiy sudning vakolatlari

Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi qonun bilan oʻzining vakolatlariga kiritilgan fuqarolik ishlarini va maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqadi.

Jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi jinoyat ishlarini va maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni, shuningdek qamoqqa olish yoki uy qamogʻi tarzidagi ehtiyot chorasini qoʻllash haqidagi yoxud qamoqda saqlash yoki uy qamogʻi muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi, pasportning (harakatlanish hujjatining) amal qilishini toʻxtatib turish haqidagi, Oʻzbekiston Respublikasidan chiqish huquqini vaqtincha cheklash toʻgʻrisidagi, ayblanuvchini lavozimidan chetlashtirish haqidagi, shaxsni tibbiy muassasaga joylashtirish toʻgʻrisidagi yoxud ayblanuvchining tibbiy muassasada boʻlishi muddatini uzaytirish haqidagi, murdani eksgumatsiya qilish toʻgʻrisidagi, pochta-telegraf joʻnatmalarini xatlash haqidagi, tintuv oʻtkazish toʻgʻrisidagi, telefonlar va boshqa telekommunikatsiya qurilmalari orqali olib boriladigan soʻzlashuvlarni eshitib turish, ular orqali uzatiladigan axborotni olish haqidagi, mol-mulkni xatlash toʻgʻrisidagi, amnistiya aktiga asosan mahkumni jazodan ozod qilish toʻgʻrisidagi iltimosnomalarni va qonun bilan oʻzining vakolatlari doirasiga kiritilgan boshqa ishlarni koʻrib chiqadi.

Tumanlararo iqtisodiy sud xoʻjalik yurituvchi subyektlar oʻrtasidagi fuqarolik-huquqiy munosabatlarda yuzaga keladigan nizolarni va korporativ nizolarni, shuningdek qonun bilan oʻzining vakolatlari doirasiga kiritilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqadi.

41-modda. Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi, tumanlararo iqtisodiy sud raisi

Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi, tumanlararo iqtisodiy sud raisi:

sud majlislarida raislik qiladi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi hamda ularning murojaatlarini koʻrib chiqish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sudyalarning aholi bilan uchrashuvlarini tashkil etadi, shuningdek jamoatchilikni har chorakda sudning faoliyati toʻgʻrisida ommaviy axborot vositalari orqali xabardor qilib boradi;

sud apparati ishiga rahbarlik qiladi, sud apparati xodimlari bilan mehnat shartnomalarini tuzadi va bekor qiladi.

Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudining, tumanlararo iqtisodiy sudning raisi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi, tumanlararo iqtisodiy sud raisi yoʻqligida uning vakolatlarini rais oʻrinbosari bajaradi, u yoʻqligida esa, sud raisining vakolatlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat, Toshkent shahar sudi raisi tomonidan tegishli sud sudyalaridan birining zimmasiga yuklatilishi mumkin.

42-modda. Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi, tumanlararo iqtisodiy sud raisining oʻrinbosari

Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi, tumanlararo iqtisodiy sud raisining oʻrinbosari:

vazifalar taqsimotiga muvofiq sud apparati ishiga rahbarlikni amalga oshiradi;

sud majlislarida raislik qiladi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi;

sud raisi yoʻqligida uning vazifasini bajarib turadi.

Fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudi, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudi, tumanlararo iqtisodiy sud raisining oʻrinbosari qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

5-bob. Harbiy sudlar

43-modda. Harbiy sudlar tizimi

Oʻzbekiston Respublikasining harbiy sudlari tizimi Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi va hududiy harbiy sudlardan iboratdir.

44-modda. Harbiy sudlarning tarkibi

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi viloyat sudi huquqi asosida ish yuritadi hamda rais, rais oʻrinbosari, sudyalar va xalq maslahatchilaridan iborat boʻladi.

Hududiy harbiy sudlar tuman sudi huquqi asosida ish yuritadi va rais, xalq maslahatchilaridan iborat boʻladi.

45-modda. Harbiy sudlar sudloviga taalluqli ishlar

Oʻzbekiston Respublikasi harbiy sudlari quyidagi ishlarni koʻradi:

Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligining, Davlat xavfsizlik xizmatining, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmatining, Milliy gvardiyasining, Favqulodda vaziyatlar vazirligining, Ichki ishlar vazirligi qoʻshinlarining va qonunchilikka muvofiq tashkil etiladigan boshqa harbiy tuzilmalarning harbiy xizmatchilari, shuningdek oʻquv yigʻinlarida boʻlgan vaqtda harbiy xizmatga majburlar tomonidan sodir etilgan jinoyatlar toʻgʻrisidagi ishlarni;

harbiy qismlar, qoʻshilmalar va birlashmalarning, harbiy boshqaruv organlarining qoʻmondonligiga nisbatan harbiy xizmatchilarning daʼvolari boʻyicha fuqarolik ishlarini hamda harbiy boshqaruv organlari qarorlari, harbiy mansabdor shaxslarning harbiy xizmatchilarning huquq va erkinliklarini buzuvchi xatti-harakatlari (harakatsizligi) ustidan shikoyatlarni;

alohida holatlar tufayli sudlar faoliyat koʻrsatmayotgan joylarda barcha fuqarolik va jinoyat ishlarini;

qonun bilan oʻz vakolatiga kiritilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni;

davlat sirlariga taalluqli ishlarni.

Oʻzbekiston Respublikasi harbiy sudlari qonunga muvofiq boshqa ishlarni ham koʻrishi mumkin.

46-modda. Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish

Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish ushbu Qonun bilan tasdiqlanadigan nizomda belgilanadi.

6-bob. Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari

47-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining tarkibi

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi rais, rais oʻrinbosari, sudyalardan iborat boʻladi hamda rayosat va sudlov hayʼatlari tarkibida ish yuritadi.

48-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining vakolatlari

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi:

oʻz vakolatlari doirasida ishlarni birinchi, apellyatsiya yoki kassatsiya va taftish instansiyasi sudi sifatida koʻradi;

tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudlov faoliyati ustidan nazoratni amalga oshiradi;

sud amaliyoti va sud statistikasini umumlashtiradi, ularning tizimli tahlilini amalga oshiradi;

sud amaliyoti obzorlarini tayyorlaydi;

sudyalarning va sud apparati xodimlarining malakasini oshirish boʻyicha ishlarni tashkil etadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

49-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining rayosati

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining rayosati shu sud sudyalaridan iborat tarkibda ish yuritadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi rayosatining majlislari zaruriyatga qarab, lekin bir oyda kamida bir marta oʻtkaziladi va rayosat aʼzolarining koʻpchiligi hozir boʻlgan taqdirda vakolatlidir.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi rayosatining qarorlari ovoz berishda ishtirok etgan rayosat aʼzolarining koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi va tegishli sud raisi tomonidan imzolanadi.

50-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi rayosatining vakolatlari

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining rayosati:

sud amaliyotini umumlashtirish va obzorlari, sud statistikasi tahlili materiallarini koʻrib chiqadi;

sudlov hayʼati faoliyati toʻgʻrisidagi maʼruzalarni eshitadi;

tumanlararo maʼmuriy sudlar raislarining qonunchilikni qoʻllash amaliyoti toʻgʻrisidagi maʼruzalarini eshitadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining rayosati qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

51-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining sudlov hayʼati

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining sudlov hayʼati:

oʻz vakolatlari doirasida ishlarni birinchi instansiya boʻyicha koʻradi;

ishlarni apellyatsiya yoki kassatsiya va taftish tartibida koʻradi;

sud amaliyotini oʻrganadi va umumlashtiradi;

sud amaliyoti obzorlarini tayyorlaydi;

sud statistikasini tahlil qiladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining sudlov hayʼati qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

52-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisi

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisi:

sud faoliyatiga tashkiliy rahbarlikni amalga oshiradi;

sud rayosatini chaqiradi va uning majlislarida raislik qiladi;

sud rayosati qarorlarining bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshirish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sud majlislarida raislik qiladi;

quyi turuvchi sudlarning faoliyatini tashkil etishga koʻmaklashadi;

sudyalarning va sud apparati xodimlarining malakasini oshirish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sud amaliyotini umumlashtirish, sud amaliyoti obzorlarini tayyorlash va sud statistikasini yuritish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi va ularning murojaatlarini koʻrib chiqish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sudyalar malaka hayʼati qarorlari, xulosalari ustidan Sudyalar oliy malaka hayʼatiga taqdimnomalar kiritadi;

sudyalarning aholi bilan uchrashuvlarini tashkil etadi, shuningdek jamoatchilikni har chorakda sudning faoliyati toʻgʻrisida ommaviy axborot vositalari orqali xabardor qilib boradi;

sud apparati ishlariga rahbarlik qiladi, sud apparati xodimlari bilan mehnat shartnomalarini tuzadi va bekor qiladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisi yoʻqligida uning vakolatlari Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi tomonidan tegishli sudning rais oʻrinbosari zimmasiga yuklatilishi mumkin.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

53-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisining oʻrinbosari

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisining oʻrinbosari:

sudlov hayʼati ishini tashkil etadi;

sudlov hayʼati majlislarida raislik qiladi;

sud rayosatiga sudlov hayʼatining faoliyati toʻgʻrisida maʼruzalar taqdim etadi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi;

sud raisi yoʻqligida uning vakolatlarini amalga oshiradi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisining oʻrinbosari qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisining oʻrinbosari yoʻqligida uning vakolatlari Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi tomonidan tegishli sud sudyalaridan birining zimmasiga yuklatilishi mumkin.

7-bob. Tumanlararo maʼmuriy sud

54-modda. Tumanlararo maʼmuriy sudning tarkibi

Tumanlararo maʼmuriy sud rais va sudyalardan iborat boʻladi.

Tarkibi olti nafar sudyadan ortiq boʻlgan tumanlararo maʼmuriy sudda rais oʻrinbosari lavozimi joriy etiladi.

55-modda. Tumanlararo maʼmuriy sudning vakolatlari

Tumanlararo maʼmuriy sud davlat organlarining, fuqarolar oʻzini oʻzi boshqarish organlarining qarorlari, ular mansabdor shaxslarining xatti-harakatlari (harakatsizligi) ustidan berilgan, ommaviy-huquqiy munosabatlardan kelib chiqadigan shikoyatlar va arizalar boʻyicha maʼmuriy nizolarni, shuningdek qonun bilan oʻz vakolatiga kiritilgan boshqa ishlarni koʻrib chiqadi.

56-modda. Tumanlararo maʼmuriy sud raisi

Tumanlararo maʼmuriy sud raisi:

sud majlislarida raislik qiladi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi va ularning murojaatlarini koʻrib chiqish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sudyalarning aholi bilan uchrashuvlarini tashkil etadi, shuningdek jamoatchilikni har chorakda sudning faoliyati toʻgʻrisida ommaviy axborot vositalari orqali xabardor qilib boradi;

sud apparati ishiga rahbarlik qiladi, sud xodimlari bilan mehnat shartnomalarini tuzadi va bekor qiladi.

Tumanlararo maʼmuriy sud raisi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Tumanlararo maʼmuriy sud raisi yoʻqligida uning vakolatlarini rais oʻrinbosari bajaradi, u yoʻqligida esa sud raisining vakolatlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisi tomonidan tegishli sud sudyalaridan birining zimmasiga yuklatilishi mumkin.

57-modda. Tumanlararo maʼmuriy sud raisining oʻrinbosari

Tumanlararo maʼmuriy sud raisining oʻrinbosari:

vazifalar taqsimotiga muvofiq sud apparati ishiga rahbarlikni amalga oshiradi;

sud majlislarida raislik qiladi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi;

sud raisi yoʻqligida uning vakolatlarini amalga oshiradi.

Tumanlararo maʼmuriy sud raisining oʻrinbosari qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

8-bob. Sudyalarning maqomi, ularning huquq va majburiyatlari

58-modda. Sudyalar

Oʻzbekiston Respublikasida sudyalar qonunga muvofiq odil sudlovni amalga oshirishga vakolat berilgan shaxslardir.

Oʻzbekiston Respublikasida barcha sudyalar bir xil maqomga ega.

Sudlar raislari, rais oʻrinbosarlari ayni vaqtda sudyalardir.

Sudyalarga malaka darajalari beriladi. Sudyalarga malaka darajalarini belgilash va berish tartibi ushbu Qonun bilan tasdiqlanadigan nizomda aniqlanadi.

59-modda. Xalq maslahatchilari

Oʻttiz besh yoshdan kichik boʻlmagan, fuqarolarning yashash yoki ish joyidagi yigʻilishida ochiq ovoz berish yoʻli bilan ikki yarim yil muddatga saylangan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi xalq maslahatchisi boʻlishi mumkin.

Haqiqiy harbiy xizmatni oʻtayotgan, saylov kunida oʻttiz besh yoshga toʻlgan, harbiy qismlar harbiy xizmatchilarining yigʻilishlarida ochiq ovoz berish yoʻli bilan ikki yarim yil muddatga saylangan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi harbiy sudning xalq maslahatchisi boʻlishi mumkin.

Har bir sud uchun xalq maslahatchilari soni sudyalarning tegishli malaka hayʼatlari tomonidan belgilanadi.

Xalq maslahatchilari odil sudlovni amalga oshirishda sudyaning huquqlaridan foydalanadi.

Xalq maslahatchilari sudlardagi oʻz vazifalarini bajarishga bir yilda koʻpi bilan ikki haftaga navbatma-navbat chaqiriladi, bundan ularning ishtirokida boshlangan sud ishini koʻrishni tugallash zarurati bu muddatni uzaytirishni taqozo etgan hollar mustasno. Shu davrda ularning ish joyidagi oʻrtacha ish haqi saqlanib qoladi.

60-modda. Sudyaning qasamyodi

Ilk bor sudyalik lavozimiga saylangan yoki tayinlangan shaxs quyidagi mazmunda qasamyod qiladi:

Zimmamga yuklatilgan vazifalarni halol va vijdonan bajarishga, odil sudlovni faqat Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga boʻysungan holda amalga oshirishga, sudyalik burchim va vijdonim buyurganidek begʻaraz, xolis va adolatli boʻlishga tantanali qasamyod qilaman.

Sudya Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bayrogʻi oldida, Qoraqalpogʻiston Respublikasida esa Qoraqalpogʻiston Respublikasi Davlat bayrogʻi oldida ham tantanali vaziyatda qasamyod qiladi.

Sudyalar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi majlisida qasamyod qiladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudlarining sudyalari tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi va Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi rayosati majlisida qasamyod qiladi.

Ilk bor lavozimga saylangan yoki tayinlangan sudya oʻz vakolatlarini amalga oshirishga qasamyod qilganidan keyin kirishadi.

61-modda. Sudyaning huquqlari

Sudya quyidagi huquqlarga ega:

mansabdor shaxslar va fuqarolardan odil sudlovni amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlgan oʻz farmoyishlarining bajarilishini talab qilish;

mansabdor va boshqa shaxslardan odil sudlovni amalga oshirish uchun zarur boʻlgan axborotni olish;

odil sudlovni amalga oshirish uchun zarur boʻlgan maʼlumotlarni davlat organlarining va boshqa tashkilotlarning axborot tizimlaridan bepul asosda olish hamda shaxsga doir maʼlumotlar mavjud axborot tizimlaridan foydalanish, shu jumladan masofadan turib foydalanish;

davlat organlarining, shuningdek boshqa tashkilotlarning axborot tizimlaridan odil sudlovni amalga oshirish uchun zarur boʻlgan shaxsga doir maʼlumotlarni fuqarolarning yozma roziligisiz bepul asosda olish;

sudyalar hamjamiyati organlarini shakllantirishda va ular faoliyatida ishtirok etish;

uyushmalarga birlashish.

Sudya qonunga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

Davlat organlari, mansabdor shaxslar, jamoat birlashmalari, boshqa yuridik va jismoniy shaxslar sudyaning odil sudlovni amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlgan talablari hamda farmoyishlarini soʻzsiz bajarishi shart. Sudyaning talablari va farmoyishlarini bajarmaslik qonunda belgilangan javobgarlikka sabab boʻladi.

62-modda. Sudyaning majburiyatlari

Sudya:

Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlariga ogʻishmay rioya etishi;

fuqarolarning huquq va erkinliklari, shaʼni, qadr-qimmati hamda mol-mulki, korxonalar, muassasalar va tashkilotlarning huquqlari hamda qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlari himoya qilinishini taʼminlashi;

oʻz vakolatlarini amalga oshirishda, shuningdek xizmatdan tashqari munosabatlarda Sudyalik odobi kodeksi talablariga rioya etishi, sud hokimiyati obroʻsini, sudyaning shaʼni va qadr-qimmatini tushirishi yoki uning begʻarazligi, xolisligi va adolatliligiga shubha tugʻdirishi mumkin boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzini tiyishi;

korrupsiyaning har qanday koʻrinishlariga va odil sudlovni amalga oshirish boʻyicha faoliyatiga gʻayriqonuniy aralashishga urinishlarga qarshilik koʻrsatishi hamda bunday holatlar aniqlangan taqdirda bu haqda Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashiga xabar qilishi;

sud protsessi ishtirokchilarini hurmat qilishi;

oʻz malakasini sudyalik vakolatlarini bajarish uchun zarur boʻlgan darajada saqlab turishi;

manfaatlar toʻqnashuvi yuzaga kelgan taqdirda oʻzini oʻzi rad qilishi va sud protsessi ishtirokchilarini xabardor qilishi shart.

Sudya:

sudyalar maslahatlashuvi sirini va yopiq sud majlislarini oʻtkazish chogʻida olingan maʼlumotlarni oshkor qilishga;

senator, davlat hokimiyati vakillik organlari deputati boʻlishga;

siyosiy partiya aʼzosi boʻlishga, uni moddiy jihatdan qoʻllab-quvvatlashga, siyosiy partiyalarning tadbirlarida ishtirok etishga, boshqa siyosiy faoliyat bilan shugʻullanishga;

haq toʻlanadigan boshqa faoliyat bilan shugʻullanishga, bundan sudyaning vazifalarini bajarishga toʻsqinlik qilmaydigan pedagogik, ilmiy va boshqa ijodiy faoliyat mustasno;

shaxsan yoki ishonchli shaxslar orqali tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanishga, shu jumladan xoʻjalik yurituvchi subyektni boshqarishda, uning tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼi nazar, ishtirok etishga;

Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqarida joylashgan chet el banklarida hisobvaraqlar (omonatlar) ochishga va ularga ega boʻlishga, naqd pul mablagʻlarini hamda qimmatliklarni saqlashga. Bunday cheklov sudyaning eriga (xotiniga) va voyaga yetmagan farzandlariga nisbatan ham amal qiladi;

jismoniy yoki yuridik shaxslarning ishlari boʻyicha sudda vakil boʻlishga (qonuniy vakillik hollari bundan mustasno);

sudda koʻrib chiqilayotgan masala yuzasidan sud hujjati qonuniy kuchga kirgunga qadar oshkora mulohazalar bildirishga;

qonunga muvofiq maxfiy axborot jumlasiga kiritilgan, sudyalik vakolatlarini amalga oshirishi munosabati bilan oʻziga maʼlum boʻlib qolgan maʼlumotlarni sudyalik vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan maqsadlarda oshkor qilishga yoki foydalanishga haqli emas.

Sudyaning zimmasida qonunga muvofiq boshqa majburiyatlar ham boʻlishi mumkin.

9-bob. Sudyalar mustaqilligining asosiy kafolatlari

63-modda. Sudyalarning mustaqilligini taʼminlash

Sudyalarning mustaqilligi quyidagilar orqali taʼminlanadi:

ularni qonunda belgilangan tartibda lavozimga saylash, tayinlash, sudyalik vakolatlarini toʻxtatib turish va tugatish;

sudyaning daxlsizligi;

odil sudlovni amalga oshirishdagi qatʼiy tartib-taomil;

qarorlarni chiqarish chogʻida sudyalar maslahatlashuvining sir tutilishi va uni oshkor qilishni talab etishning taqiqlanishi;

sudyaga hurmatsizlik qilganlik, odil sudlovni amalga oshirish boʻyicha faoliyatga aralashganlik va sudyaning daxlsizligini buzganlik uchun qonunda belgilangan javobgarlik;

sudyaga davlat hisobidan uning yuksak maqomiga munosib moddiy va ijtimoiy taʼminot berish.

Sudyaning mustaqilligini cheklaydigan qonunchilik hujjatlari qabul qilishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Sudya, uning oila aʼzolari va ularning mol-mulki davlatning alohida himoyasida boʻladi.

64-modda. Sudyaning daxlsizligi

Sudyaning shaxsi daxlsiz. Sudyaning daxlsizligi uning turar joyiga, xizmat xonasiga, u foydalanadigan transport vositasi va aloqa vositalariga, xat-xabarlariga, unga tegishli ashyolar va hujjatlarga taalluqlidir.

Sudyalarning shaxsiy xavfsizligini taʼminlash maqsadlarida ularga Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi tomonidan belgilanadigan roʻyxat boʻyicha saqlash, olib yurish va undan foydalanish huquqi bilan xizmat quroli hamda shaxsiy himoya vositalari beriladi. Zarur hollarda tegishli sud raisining qaroriga binoan ichki ishlar organi sudya va uning oilasi uchun qurolli soqchilar ajratadi.

Sudyaga nisbatan jinoyat ishi faqat Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori tomonidan qoʻzgʻatilishi mumkin.

Sudya Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining xulosasi olinmasdan va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining roziligisiz jinoiy javobgarlikka tortilishi, qamoqqa olinishi mumkin emas.

Sudya tegishli sudyalar malaka hayʼatining xulosasi olinmasdan maʼmuriy javobgarlikka tortilishi mumkin emas.

Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi raisining sudyalar daxlsizligini buzganlik va ularning odil sudlovni amalga oshirish borasidagi faoliyatiga aralashganlik faktlari toʻgʻrisidagi taqdimnomasi prokuratura organlari tomonidan bir oy muddatda koʻrib chiqiladi. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi koʻrsatilgan faktlar boʻyicha jinoyat ishi qoʻzgʻatilganligi yoki qoʻzgʻatilishi rad etilganligi haqida Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashiga xabar beradi.

Sudyani huquqni muhofaza qiluvchi organlarga guvoh yoki gumon qilinuvchi sifatida soʻroq qilish uchun chaqirishga faqat tegishli sudyalar malaka hayʼatining roziligi bilan yoʻl qoʻyiladi.

Sudyaga nisbatan qamoqqa olish tarzidagi ehtiyot chorasi faqat unga nisbatan ogʻir yoki oʻta ogʻir jinoyat yoki odam oʻlimiga sabab boʻlgan qasddan boshqa jinoyat sodir etganlikda ayb qoʻyilgan hollarda qoʻllanilishi mumkin. Mazkur qoida sudya sifatida ishlagan davrida shunday jinoyat sodir etganlikda ayblanayotgan sobiq sudyaga nisbatan ham qoʻllaniladi.

Sudya huquqbuzarlik sodir etganlikda gumon qilinib ushlab turilgan taqdirda, bu haqda ushlab turish uchun asos boʻlgan hujjatlar koʻchirma nusxalari ilova qilingan holda Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashiga u ushlangan paytdan eʼtiboran uch soatdan kechiktirmasdan xabar qilinishi shart.

Sudyaning turar joyiga yoki xizmat xonasiga, foydalanadigan transportiga kirish, ularni koʻzdan kechirish, ularda tintuv oʻtkazish yoki ulardan ashyoni olish, uning telefondagi soʻzlashuvlarini eshitish, sudyani shaxsan koʻzdan kechirish va uni shaxsiy tintuv qilish, shuningdek uning xat-xabarlarini, unga tegishli ashyolar va hujjatlarni koʻzdan kechirish, olib qoʻyish yoxud olish faqat sudning qaroriga binoan yoki Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining ruxsati bilan amalga oshirilishi mumkin.

Sudyaga nisbatan jinoyat ishi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudloviga tegishlidir.

Sudda oʻz vazifalarini bajarayotgan davrda xalq maslahatchilariga sudyalar daxlsizligining barcha kafolatlari tatbiq etiladi.

65-modda. Sudyaga hurmatsizlik qilganlik uchun javobgarlik

Davlat organlari va boshqa organlar, korxonalar, muassasalar hamda tashkilotlar, mansabdor shaxslar, fuqarolar sudyalarni hurmat qilishi va ularning mustaqilligi prinsipiga rioya etishi shart.

Sudyaga hurmatsizlik qilish, xuddi shuningdek uni ochiqdan-ochiq mensimaslikdan dalolat beruvchi xatti-harakatlar qilish qonunga muvofiq javobgarlikka sabab boʻladi.

66-modda. Sudyalarning odil sudlovni amalga oshirish borasidagi faoliyatiga aralashishga yoʻl qoʻyilmasligi

Sudyalarning odil sudlovni amalga oshirish borasidagi faoliyatiga aralashishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Muayyan ishni har tomonlama, toʻla va xolisona koʻrib chiqishga toʻsqinlik qilish yoki gʻayriqonuniy sud hujjati chiqarilishiga erishish maqsadida sudyalarga qanday boʻlmasin taʼsir koʻrsatish qonunga muvofiq jinoiy javobgarlikka sabab boʻladi.

Sudyadan koʻrilgan yoki ish yuritishidagi ishlar mohiyati boʻyicha biron-bir tushuntirishlar berishni talab qilish, shuningdek qonunda nazarda tutilgan hollardan va tartibdan tashqari, kimga boʻlmasin, tanishib chiqish uchun ishlarni taqdim etish taqiqlanadi.

Ommaviy axborot vositalari oʻz xabarlarida muayyan ish yuzasidan sud muhokamasi natijalarini oldindan oʻzicha hal qilib qoʻyishga yoki sudga qanday shaklda boʻlmasin taʼsir koʻrsatishga haqli emas.

10-bob. Sudyalarni saylash va tayinlash

67-modda. Sudyalik lavozimiga nomzodga qoʻyiladigan talablar

Oʻttiz besh yoshga toʻlgan, oliy yuridik maʼlumotga ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi sudyalik lavozimiga nomzod boʻlishi mumkin.

Quyidagilar sudyalik lavozimiga nomzod boʻlishi mumkin emas:

jinoyat sodir etganlikda ayblanayotgan shaxs;

ilgari sudlangan yoki oʻziga nisbatan jinoyat ishi reabilitatsiya qilmaydigan asoslar boʻyicha tugatilgan shaxs;

chet davlat fuqaroligiga ega boʻlgan yoki chet davlat hududida doimiy yashash huquqini tasdiqlovchi yashash guvohnomasiga yoxud boshqa hujjatga ega boʻlgan shaxs;

sud tomonidan muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb eʼtirof etilgan shaxs;

psixiatriya yoki narkologiya muassasalarida hisobda turgan shaxs;

sudyaning vakolatlarini amalga oshirishga toʻsqinlik qiladigan boshqa kasallikka chalingan shaxs.

68-modda. Sudyalik lavozimiga saylanadigan, tayinlanadigan shaxslarga qoʻyiladigan talablar

Ushbu Qonunning 67-moddasi talablariga javob beradigan, yuridik ixtisoslik boʻyicha kamida oʻn besh yillik ish stajiga, shu jumladan, qoida tariqasida, sudya sifatida kamida yetti yillik ish stajiga ega boʻlgan shaxs Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasi boʻlishi mumkin.

Ushbu Qonunning 67-moddasi talablariga javob beradigan, yuridik ixtisoslik boʻyicha kamida oʻn yillik ish stajiga, shu jumladan, qoida tariqasida, sudya sifatida kamida ikki yillik ish stajiga ega boʻlgan shaxs Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyat, Toshkent shahar sudining, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudining sudyasi boʻlishi mumkin.

Ushbu Qonunning 67-moddasi talablariga javob beradigan, oʻttiz besh yoshga toʻlgan va yuridik ixtisoslik boʻyicha kamida yetti yillik ish stajiga ega boʻlgan shaxs tumanlararo, tuman, shahar sudining, hududiy harbiy sudning sudyasi boʻlishi mumkin.

Ilk bor sudyalik lavozimiga tayinlanadigan nomzodlar Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi huzuridagi Sudyalar oliy maktabida majburiy tartibda oʻqishi shart. Oʻqish davrida ular asosiy ish joyi boʻyicha oʻrtacha oylik ish haqi saqlanmagan holda mehnat majburiyatlarini bajarishdan ozod etiladi, biroq oʻqishning butun davrida ish joyi (lavozimi) saqlanadi.

69-modda. Sudyalarni saylash va tayinlash tartibi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasi Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining tavsiyasi asosida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tomonidan saylanadi.

Viloyat, Toshkent shahar sudi, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi, tumanlararo, tuman, shahar sudi, hududiy harbiy sud sudyasi Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi tomonidan lavozimga tayinlanadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi tumanlararo, tuman, shahar sudi sudyasi Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining taqdimnomasiga binoan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi tomonidan lavozimga tayinlanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tayinlanadigan yoki kelishib olinadigan lavozimlarda faoliyat yuritayotgan va benuqson obroʻ-eʼtiborga ega boʻlgan shaxslar, istisno tariqasida, Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi huzuridagi Sudyalar oliy maktabida majburiy tartibda oʻqitilmagan holda ilk bor sudyalik lavozimlariga tayinlanishi mumkin.

Sudyani lavozimga tayinlash tegishli sudyalar malaka hayʼatining xulosasi inobatga olingan holda amalga oshiriladi.

70-modda. Sud raisini, rais oʻrinbosarini lavozimga saylash va tayinlash tartibi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining birinchi oʻrinbosari, rais oʻrinbosari — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudlov hayʼatining raisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tomonidan saylanadi.

Viloyat, Toshkent shahar sudi, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi, viloyat, Toshkent shahar maʼmuriy sudi raisi, rais oʻrinbosari, Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi raisi, rais oʻrinbosari Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti bilan kelishib olingan xulosasi asosida Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi Raisining taqdimnomasiga binoan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi tomonidan saylanadi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi tumanlararo, tuman, shahar sudi raisi, rais oʻrinbosari Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining taqdimnomasiga binoan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi tomonidan tayinlanadi.

Tumanlararo, tuman, shahar sudi, hududiy harbiy sud raisi, rais oʻrinbosari Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi tomonidan lavozimga tayinlanadi.

71-modda. Sudyaning vakolatlari muddati va uni hisoblash tartibi

Sudya birinchi marta besh yillik muddatga, navbatdagi oʻn yillik muddatga va lavozimda boʻlishning muddatsiz davriga belgilangan tartibda saylanadi yoki tayinlanadi.

Sudyaning vakolatlari muddati uning sudyalik lavozimida boʻlgan umumiy stajidan kelib chiqqan holda hisoblanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasi lavozimida boʻlishning eng yuqori yoshi yetmish yoshni, boshqa sudlar sudyalari uchun — oltmish besh yoshni tashkil etadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasi lavozimida boʻlishning eng yuqori yoshi oʻzining roziligi bilan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan besh yilgacha, boshqa sudlar sudyasining yoshi esa Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi tomonidan xuddi shunday besh yilgacha uzaytirilishi mumkin.

Sudya qonunchilikka muvofiq pensiyaga chiqish huquqini saqlab qoladi.

72-modda. Sud raisi, rais oʻrinbosarining vakolatlari muddati

Sud raisi, rais oʻrinbosarining vakolatlari muddati besh yil.

Shaxs ayni bir sudda ketma-ket ikki muddatdan ortiq rais, rais oʻrinbosari lavozimini egallab turishi mumkin emas.

Sud raisi, rais oʻrinbosari vakolatlari u saylangan yoki tayinlangan muddat oʻtgach tugaydi.

Sud raisi, rais oʻrinbosarining vakolatlari muddati oʻtganligi yoki u tomonidan egallab turgan lavozimidan ozod etish haqida ariza berganligi munosabati bilan tugagan taqdirda, uning sudyalik vakolatlari saqlanib qoladi va u shu kundan boshlab sudyalik lavozimida ishni davom ettiradi, mazkur sudda boʻsh turgan sudyalik lavozimi boʻlmagan taqdirda, oʻzining roziligi bilan sudyalik vakolatlarining qolgan muddatiga boshqa sudga sudyalik lavozimiga oʻtkaziladi.

73-modda. Sudyani boshqa sudyalik lavozimiga oʻtkazish tartibi

Sudya vakolatlari muddati davrida oʻzining roziligi bilan Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi tomonidan boshqa sudyalik lavozimiga oʻtkazilishi mumkin.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi sudyasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi tumanlararo, tuman (shahar) sudi raisi, rais oʻrinbosari, sudyasi vakolat muddati davrida oʻzining roziligi bilan Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi taqdimnomasiga binoan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi tomonidan boshqa sudyalik lavozimiga oʻtkazilishi mumkin.

Bir sudning oʻzida sudyalik lavozimida boʻlish muddati, qoida tariqasida, ikki yildan kam boʻlmasligi kerak.

Sudyani boshqa sudyalik lavozimiga oʻtkazish toʻgʻrisidagi masala Sudyalar oliy malaka hayʼati xulosasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashiga koʻrib chiqish uchun kiritiladi.

11-bob. Sudyalarning intizomiy javobgarligi

74-modda. Sudyalar intizomiy javobgarligining asoslari

Sudya faqat tegishli sudyalar malaka hayʼati qaroriga binoan quyidagi hollarda intizomiy javobgarlikka tortilishi mumkin:

odil sudlovni amalga oshirish chogʻida qonuniylikni buzganligi uchun;

sud ishini tashkil etishda beparvoligi yoki intizomsizligi oqibatida yoʻl qoʻygan kamchiliklari uchun;

sudyalik shaʼni va qadr-qimmatiga dogʻ tushiradigan hamda sudning obroʻsini tushiradigan nojoʻya xatti-harakat sodir etganligi uchun;

Sudyalar odobi kodeksi talablarini buzganligi uchun.

Sud qarorining bekor qilinishi yoki oʻzgartirilishining oʻzi, sud qarorini chiqarishda qatnashgan sudyaning, agar u ataylab qonun buzilishiga yoki jiddiy oqibatlarga olib kelgan vijdonsizlikka yoʻl qoʻymagan boʻlsa, javobgar boʻlishiga sabab boʻlmaydi.

Agar intizomiy jazo choralari berilganidan keyin bir yil mobaynida sudya ushbu moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan harakatlarni sodir etmasa, u intizomiy javobgarlikka tortilmagan deb hisoblanadi.

Sudyalarni intizomiy javobgarlikka tortish tartibi qonun bilan tasdiqlanadigan nizomda belgilanadi.

75-modda. Sudyaga nisbatan intizomiy ish qoʻzgʻatish

Sudyaga nisbatan intizomiy ish tegishli sudyalar malaka hayʼati tomonidan sudya ushbu Qonun 74-moddasining birinchi qismida nazarda tutilgan harakatlarni sodir etilgani toʻgʻrisidagi ariza yoki xabar boʻyicha oʻtkazilgan xizmat tekshiruvi natijalariga koʻra qoʻzgʻatilishi mumkin.

76-modda. Sudyaga nisbatan qoʻllaniladigan intizomiy jazo choralari

Sudyalarning malaka hayʼati intizomiy javobgarlikka tortilgan sudyaga quyidagi intizomiy jazo choralaridan birini qoʻllashi mumkin:

ogohlantirish;

hayfsan;

oʻrtacha oylik ish haqining oʻttiz foizidan ortiq boʻlmagan miqdorda jarima;

malaka darajasini bir pogʻonaga pasaytirish;

vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish.

Intizomiy jazo choralari qoʻllanilayotganida qoidabuzarlikning xususiyati va oqibatlari, nojoʻya xatti-harakatning ogʻir-yengilligi, sudyaning shaxsi, aybdorlik darajasi inobatga olinadi.

77-modda. Intizomiy jazo choralarini qoʻllash toʻgʻrisidagi qaror ustidan shikoyat qilish

Sudyalar malaka hayʼatining intizomiy jazo choralarini qoʻllash toʻgʻrisidagi qarori ustidan Sudyalar oliy malaka hayʼatiga shikoyat qilish mumkin.

Sudyalar oliy malaka hayʼatining qarori ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashiga shikoyat berish mumkin.

12-bob. Sudyaning vakolatlarini toʻxtatib turish va tugatish

78-modda. Sudyaning vakolatlarini toʻxtatib turish

Sudyaning vakolatlari tegishli sudyalar malaka hayʼati qarori bilan quyidagi hollarda toʻxtatib turiladi, agar:

sudya oʻz lavozimiga zid faoliyat bilan shugʻullanayotgan boʻlsa;

sudyaga nisbatan tibbiy yoʻsindagi majburlov choralari qoʻllanilgan boʻlsa;

sudya sudning hal qiluv qarori bilan bedarak yoʻqolgan deb topilgan boʻlsa;

sudyaga nisbatan jinoyat ishi qoʻzgʻatilgan boʻlsa;

sudya davlat hokimiyati vakillik organlari saylovida deputatlikka nomzod sifatida ishtirok etayotgan boʻlsa.

Sudyaning vakolatlari ularni toʻxtatib turishga sabab boʻlgan asoslar bekor boʻlgunga qadar toʻxtatib turiladi.

Sudya qonunda belgilangan tartibda tegishli sudyalar malaka hayʼati qarori ustidan shikoyat qilishga haqli.

Sudyaning vakolatlari toʻxtatib turilishi unga ish haqi toʻlashni toʻxtatishga yoki ish haqi miqdorini kamaytirishga, uning taʼminoti darajasini pasaytirishga va sudyani ushbu Qonunda belgilangan daxlsizlik kafolatlaridan mahrum qilishga sabab boʻlmaydi, bundan ehtiyot chorasi sifatida sudyaga nisbatan qamoqqa olish chorasi tanlangan hollar mustasno.

Sudyaning vakolatlarini qayta tiklash toʻgʻrisidagi qaror sudyaning vakolatlarini toʻxtatib turgan tegishli sudyalar malaka hayʼati tomonidan qabul qilinadi.

79-modda. Sudyaning vakolatlarini muddatidan ilgari tugatish

Sudyaning vakolatlari quyidagi hollarda muddatidan ilgari tugatiladi:

1) u sudyaning qasamyodini buzgan taqdirda;

2) u yozma ariza bergan taqdirda;

3) tegishli sudyalar malaka hayʼati tomonidan ogohlantirish qilinganidan yoki vakolatlari toʻxtatilganidan keyin u sudyalik lavozimiga zid faoliyat bilan shugʻullanishni davom ettiravergan taqdirda;

4) u sud tomonidan muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb topilgan taqdirda;

5) u Oʻzbekiston Respublikasining fuqaroligidan chiqqan yoki uni yoʻqotgan taqdirda;

6) unga nisbatan sudning ayblov hukmi qonuniy kuchga kirgan taqdirda;

7) u vafot etganda yoki sudning qarori bilan vafot etgan deb eʼlon qilingan taqdirda;

8) sogʻligʻining holatiga yoki boshqa uzrli sabablarga koʻra u uzoq vaqt mobaynida sudyalik vazifasini bajarishga qodir boʻlmay qolgan taqdirda;

9) sud raisining vakolat muddati tugashi munosabati bilan, agar u boshqa sudyalik lavozimiga oʻtishga rozilik bermasa;

10) sudya tomonidan tegishli sudyalar malaka hayʼatining qarori bilan sudyaga vakolatlarini tugatish tarzidagi intizomiy jazo chorasi qoʻllanilishiga sabab boʻlgan, ushbu Qonun 74-moddasining birinchi qismida nazarda tutilgan harakatlar sodir etilganda.

Ushbu moddada nazarda tutilgan asoslar mavjud boʻlgan taqdirda:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasining vakolatlari — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tomonidan;

viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisining va rais oʻrinbosarining vakolatlari — Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan;

viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi sudyasining, tumanlararo, tuman, shahar sudlari, harbiy sudlar raisining va sudyasining vakolatlari — tegishli sudyalar malaka hayʼati xulosasiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi tomonidan;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, tumanlararo, tuman, shahar sudlari sudyasining vakolatlari — Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining xulosasi asosida Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi Raisi kiritgan taqdimnomaga binoan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi tomonidan muddatidan ilgari tugatiladi.

Sudyaning vakolatlarini ushbu modda birinchi qismining 1 , 3 , 8 va 10-bandlarida nazarda tutilgan hollarda tegishli sudyalar malaka hayʼati qarori asosida muddatidan ilgari tugatishga yoʻl qoʻyiladi.

Sudya tegishli sudyalar malaka hayʼati qarori ustidan qonunda belgilangan tartibda shikoyat qilishga haqli.

Sudning qayta tashkil etilishi yoki tugatilishi sudyani lavozimidan ozod etish uchun asos boʻlib xizmat qilishi mumkin emas.

Xalq maslahatchilarining vakolatlari ushbu moddaning birinchi qismida koʻrsatilgan asoslar boʻyicha muddatidan ilgari tugatiladi, bundan ushbu modda birinchi qismining 1 , 3 , 9 va 10-bandlarida koʻrsatib oʻtilgan asoslar mustasno.

80-modda. Sudyalar malaka hayʼatlari

Sudyalar malaka hayʼatlari quyidagi masalalarni koʻrib chiqish uchun tuziladi:

sudyaning intizomiy javobgarligi;

sudyaning vakolatlarini toʻxtatib turish yoki muddatidan ilgari tugatish;

sudyaning daxlsizligini taʼminlash;

sudyaga malaka darajasini berish;

xalq maslahatchilarini tanlash va ularning saylovini oʻtkazish boʻyicha ishlarni tashkil qilish;

sudyaning qasamyodi va Sudyalar odobi kodeksiga rioya etilishi ustidan nazorat qilish.

Sudyalar malaka hayʼatlari Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarishida unga koʻmaklashadi.

Sudyalar oliy malaka hayʼati Oʻzbekiston Respublikasi sudyalari qurultoyi tomonidan besh yil muddatga saylanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari sudyalarining malaka hayʼatlari tegishli sudlar sudyalarining konferensiyalarida besh yil muddatga saylanadi.

Sudyalar malaka hayʼatlarining faoliyatini tashkil etish tartibi qonun bilan tasdiqlanadigan nizomda belgilanadi.

13-bob. Sudyalarning va ular oila aʼzolarining moddiy hamda ijtimoiy taʼminoti

81-modda. Sudyalarning moddiy taʼminoti

Sudyaning ish haqi qonunchilikda belgilangan miqdorlarda va respublika budjeti mablagʻlari hisobidan toʻlanadigan oylik lavozim maoshidan, malaka darajasi, koʻp yillik xizmati, faxriy unvoni uchun har oylik ustama haqlardan iborat boʻladi.

Normativ-huquqiy hujjatlarga muvofiq sudyalarga boshqa toʻlovlar ham amalga oshirilishi mumkin.

Sudyalarga mehnatga haq toʻlashning belgilangan fondi doirasida mukofotlar toʻlanishi va moddiy yordam koʻrsatilishi mumkin.

Sudyalar xizmat safariga yuborilganda havo, temir yoʻl, avtomobil yoʻlovchilar transportida (taksi va shahar yoʻlovchilar transporti bundan mustasno) joy band qilib qoʻyish va yoʻl hujjatlarini navbatsiz olish huquqidan foydalanadi.

82-modda. Sudyalarning har yilgi mehnat taʼtili

Sudyalarga har yili oʻttiz kalendar kunidan iborat mehnat taʼtili beriladi.

Oʻn yildan ortiq sudyalik ish stajiga ega boʻlgan sudyalarga oʻz xohishiga koʻra olti kalendar kunigacha qoʻshimcha mehnat taʼtili berilishi mumkin.

83-modda. Sudyalarni uy-joy bilan taʼminlash

Uy-joyga muhtoj boʻlgan sudya mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi belgilagan tartibda sud joylashgan yerda xizmat turar joyi bilan taʼminlanadi.

Sudya unga doimiy yashash uchun belgilangan tartibda turar joy berilgunga qadar turar joy arendasi, ijarasi (ikkilamchi ijarasi) bilan bogʻliq xarajatlari kompensatsiya qilinishi huquqiga ega.

84-modda. Sudyalarni va ularning oila aʼzolarini ijtimoiy himoya qilish choralari

Sudyaning hayoti va sogʻligʻi davlatning maxsus muhofazasida boʻladi hamda respublika budjeti mablagʻlari hisobidan davlat tomonidan majburiy tartibda sugʻurta qilinadi.

Quyidagi hollarda sugʻurta kompaniyalari (sugʻurtalovchilar) sugʻurta summalarini toʻlaydi:

sudya ishlayotgan davrida yoki vakolatlari muddati tugaganidan keyin halok boʻlsa (vafot etsa), agar bu sudya oʻz xizmat vazifalarini bajarishi munosabati bilan duchor boʻlgan mayibligi yoki sogʻligʻining boshqacha shikastlanishi oqibatida roʻy bergan boʻlsa, uning merosxoʻrlariga — sudyaning ellik oylik ish haqi miqdorida;

sudya oʻz xizmat vazifalarini bajarishi munosabati bilan kelgusida kasbga doir faoliyat bilan shugʻullanish imkoniyatini istisno etadigan darajada mayib boʻlib qolganida yoki uning sogʻligʻiga boshqacha shikast yetkazilganida — sudyaning yigirma besh oylik ish haqi miqdorida;

sudya oʻz xizmat vazifalarini bajarishi munosabati bilan kelgusida kasbga doir faoliyat bilan shugʻullanish imkoniyatini istisno etmaydigan va mehnat qobiliyatining doimiy yoʻqolishiga olib kelmaydigan darajada mayib boʻlib qolganida yoki uning sogʻligʻiga boshqacha shikast yetkazilganida — sudyaning besh oylik ish haqi miqdorida.

Sudya oʻz xizmat vazifalarini bajarishi munosabati bilan kelgusida kasbga doir faoliyat bilan shugʻullanish imkoniyatini istisno etadigan darajada mayib boʻlib qolganida yoki uning sogʻligʻiga boshqacha shikast yetkazilganida majburiy davlat sugʻurtasi boʻyicha olingan toʻlovlarni hisobga olmagan holda unga ish haqi va tayin etilgan pensiya oʻrtasidagi farq tarzidagi kompensatsiya har oyda toʻlanadi.

Sudya oʻz xizmat vazifalarini bajarishi munosabati bilan duchor boʻlgan mayiblik yoki uning sogʻligʻiga boshqacha shikast yetkazilishi oqibatida halok boʻlsa (vafot etsa), uning qaramogʻida boʻlgan mehnatga qobiliyatsiz oila aʼzolariga sudya ish haqining ularning hissasiga toʻgʻri keladigan qismi va boquvchisini yoʻqotganligi munosabati bilan ularga tayinlangan pensiya oʻrtasidagi farq tarzidagi kompensatsiya har oyda, majburiy davlat sugʻurtasi boʻyicha olingan toʻlovlarni hisobga olmagan holda toʻlanadi.

Sudyaning oʻz xizmat vazifalarini bajarishi munosabati bilan unga tegishli mol-mulkni yoʻq qilish yoki shikastlash oqibatida yetkazilgan moddiy zararning oʻrni sudyaga yoki uning oila aʼzolariga toʻlaligicha qoplanadi.

Ushbu moddaning ikkinchi — beshinchi qismlarida nazarda tutilgan zararning oʻrnini qoplash boʻyicha toʻlovlar respublika budjeti mablagʻlari hisobidan amalga oshirilib, keyinchalik ular aybdor shaxslardan qonunda belgilangan tartibda undirib olinadi.

85-modda. Sudyalarning vakolatlari muddati tugaganidan keyin ularga beriladigan kafolatlar

Vakolatlari muddati tugagan sudyalarning oʻrtacha oylik ish haqi ularni yangi vakolatlar muddatiga qayta saylash yoki qayta tayinlash toʻgʻrisidagi masala hal qilinayotgan davrda yoxud boshqa ish berilgunga qadar, lekin koʻpi bilan uch oygacha saqlab qolinadi.

Sudyalarga ularning vakolatlari muddati tugaganidan keyin ular sudyalik lavozimiga saylanishga yoki tayinlanishga qadar egallab turgan avvalgi ishi (lavozimi) beriladi, bunday ish (lavozim) mavjud boʻlmaganda esa avvalgisiga teng boshqa ish (lavozim) beriladi.

86-modda. Mehnat toʻgʻrisidagi qonunchilikning sudyalarga nisbatan amal qilishi

Mehnat toʻgʻrisidagi qonunchilik sudyalarga nisbatan ushbu Qonunda tartibga solinmagan munosabatlarga oid qismida tatbiq etiladi.

87-modda. Sudyalarning pensiya taʼminoti

Sudyalarning pensiya taʼminoti qonunchilikda belgilanadi.

14-bob. Yakunlovchi qoidalar

88-modda. Sud apparati

Sud apparati sudning odil sudlovni amalga oshirish, sud amaliyotini umumlashtirish, sud statistikasini tahlil qilish, shuningdek sudning boshqa vazifalarini bajarishga doir ishlarini taʼminlaydi.

Sud apparati xodimlari Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi tomonidan belgilanadigan tartibda attestatsiyadan oʻtadi.

Sud apparati xodimlariga mansab darajalarini belgilash va berish tartibi ushbu Qonun bilan tasdiqlanadigan nizomda belgilanadi.

89-modda. Sudlarning tuzilishi va shtatlari

Oʻzbekiston Respublikasi sudlarining tuzilmasi va shtat birligi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tasdiqlanadi.

Sudlarning shtatlar jadvali Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi Sudlar faoliyatini taʼminlash departamenti (bundan buyon matnda Departament deb yuritiladi) tomonidan tasdiqlanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi zarur boʻlgan hollarda sudlarning shtatlar jadvaliga shtat birligi va mehnatga haq toʻlash fondi doirasida oʻzgartirishlar kiritadi.

90-modda. Sudlar faoliyatini moliyalashtirish

Sudlar faoliyatini moliyalashtirish tartibi alohida qonun bilan belgilanadi.

Har bir sud alohida bino, qoʻriqlash va avtotransport bilan taʼminlanadi.

91-modda. Sudlar faoliyatini moddiy-texnika va moliyaviy jihatdan taʼminlash

Sudlar faoliyatini moddiy-texnika va moliyaviy jihatdan taʼminlash Departament tomonidan amalga oshiriladi.

Departamentning asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:

sudlar faoliyatini moddiy-texnika va moliyaviy jihatdan taʼminlashga doir ishlarni tashkil etish, shuningdek bu ishlarni takomillashtirish yuzasidan takliflar tayyorlash;

sudlar binolarini qurish va taʼmirlash uchun ajratilgan mablagʻlar samarali sarflanishini taʼminlash, sudlar faoliyati uchun zarur shart-sharoitlar yaratish boʻyicha chora-tadbirlar koʻrish;

sudyalar va sud apparati xodimlarining mehnat sharoitlarini, moddiy va ijtimoiy taʼminotini yaxshilash boʻyicha takliflar ishlab chiqish;

sudlar faoliyatini moddiy-texnika va moliyaviy jihatdan taʼminlashning joriy holatini tizimli tahlil qilish, sudlar faoliyatini moddiy-texnika va moliyaviy jihatdan taʼminlashni rivojlantirishga doir uzoq muddatli kompleks dasturlar tayyorlash;

sudyalarning va sud protsesslarining xavfsizligini taʼminlash boʻyicha ishlarni tashkil etish.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi Sudlar faoliyatini taʼminlash departamenti vakolatlari va uning faoliyatini tashkil etish Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tasdiqlanadigan nizomda belgilanadi.

92-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining matbuot organlari

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi oʻz matbuot organlariga ega.

93-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi ilmiy-maslahat kengashi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzurida maslahat organi boʻlgan va jamoatchilik asosida ishlaydigan ilmiy-maslahat kengashi tuziladi. Uning vazifasiga qonunchilikni qoʻllash yuzasidan sud amaliyotida kelib chiqadigan masalalar boʻyicha ilmiy asoslangan tavsiyalar ishlab chiqish kiradi.

94-modda. Sudlar muhri

Sud Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbining tasviri tushirilgan va oʻz nomi yozilgan muhrga ega boʻladi.

95-modda. Sudyalarning maxsus kiyimi

Sudya odil sudlovni maxsus kiyimda amalga oshiradi, kiyim tavsifi va namunalari Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tomonidan tasdiqlanadi.

96-modda. Sudyaning guvohnomasi

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisiga, rais oʻrinbosarlariga va sudyalariga guvohnomalar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan beriladi. Boshqa sudlarning sudyalariga guvohnomalar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi tomonidan beriladi.

97-modda. Sudlar faoliyati toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash

Quyidagilar tasdiqlansin:

Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisidagi nizom — ushbu Qonunga 1-ilovaga muvofiq;

Sudyalarning malaka darajalari toʻgʻrisidagi nizom — ushbu Qonunga 2-ilovaga muvofiq;

Sud tizimi xodimlarining mansab darajalari toʻgʻrisidagi nizom — ushbu Qonunga 3-ilovaga muvofiq.

98-modda. Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish

Quyidagilar oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin:

1) Oʻzbekiston Respublikasining 1993-yil 2-sentabrda qabul qilingan “Sudlar toʻgʻrisida”gi 924-XII-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1993-yil, № 10, 367-modda);

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining 1993-yil 2-sentabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining “Sudlar toʻgʻrisida”gi Qonunini amalga kiritish tartibi haqida”gi 925-XII-sonli Qarori (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1993-yil, № 10, 368-modda);

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining 1993-yil 2-sentabrda qabul qilingan “Sudyalarning malaka hayʼatlari toʻgʻrisidagi, Sudyalarning malaka darajalari toʻgʻrisidagi, Sud xodimlarining mansab darajalari toʻgʻrisidagi, Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida”gi 927-XII-sonli Qarori (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1993-yil, № 10, 370-modda);

4) Oʻzbekiston Respublikasining 1995-yil 31-avgustda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonunlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 118-I-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 9, 193-modda) XIV boʻlimi ;

5) Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 357-I-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-yil, № 2, 56-modda) VIII , XX va XXI boʻlimlari ;

6) Oʻzbekiston Respublikasining 2000-yil 14-dekabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining “Sudlar toʻgʻrisida”gi Qonuniga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish haqida”gi 162-II-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2001-yil, № 1-2, 10-modda);

7) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining 2000-yil 14-dekabrda qabul qilingan “Sudyalarning malaka hayʼatlari toʻgʻrisidagi, Sudyalarning malaka darajalari toʻgʻrisidagi, Sud xodimlarining mansab darajalari toʻgʻrisidagi, Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisidagi nizomlarga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish haqida”gi 164-II-sonli Qarori (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2001-yil, № 1-2, 12-modda);

8) Oʻzbekiston Respublikasining 2001-yil 7-dekabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 320-II-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2002-yil, № 1, 20-modda) V boʻlimi ;

9) Oʻzbekiston Respublikasining 2003-yil 12-dekabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 568-II-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2004-yil, № 1-2, 18-modda) IV va XXVII boʻlimlari ;

10) Oʻzbekiston Respublikasining 2004-yil 3-dekabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek ayrim qonun hujjatlarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish toʻgʻrisida”gi 714-II-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2005-yil, № 1, 18-modda) I boʻlimining 20 va 47-bandlari ;

11) Oʻzbekiston Respublikasining 2007-yil 11-iyulda qabul qilingan “Qamoqqa olishga sanksiya berish huquqi sudlarga oʻtkazilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-100-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2007-yil, № 6, 249-modda) 2-moddasi ;

12) Oʻzbekiston Respublikasining 2007-yil 20-iyulda qabul qilingan “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga, Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisidagi nizomga, Sudyalarning malaka hayʼatlari toʻgʻrisidagi nizomga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish haqida”gi OʻRQ-103-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2007-yil, № 7, 324-modda) 1 va 2-moddalari ;

13) Oʻzbekiston Respublikasining 2009-yil 7-aprelda qabul qilingan “Sud xodimlarining mansab darajalari toʻgʻrisidagi nizomga oʻzgartishlar kiritish haqida”gi OʻRQ-207-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2009-yil, № 4, 134-modda);

14) Oʻzbekiston Respublikasining 2009-yil 22-dekabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-238-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2009-yil, № 12, 470-modda) 3 va 13-moddalari ;

15) Oʻzbekiston Respublikasining 2011-yil 21-aprelda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-288-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2011-yil, № 4, 104-modda) 1-moddasi ;

16) Oʻzbekiston Respublikasining 2012-yil 18-sentabrda qabul qilingan “Sud-huquq tizimini yanada isloh qilish munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-335-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2012-yil, № 9/2, 244-modda) 2-moddasi ;

17) Oʻzbekiston Respublikasining 2014-yil 20-yanvarda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-365-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2014-yil, № 1, 2-modda) 3 va 4-moddalari ;

18) Oʻzbekiston Respublikasining 2017-yil 29-martda qabul qilingan “Fuqarolarning huquq va erkinliklarini ishonchli himoya qilish kafolatlarini taʼminlashga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar qabul qilinganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-421-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2017-yil, № 3, 47-modda) 2-moddasi ;

19) Oʻzbekiston Respublikasining 2017-yil 12-aprelda qabul qilingan “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga, Oʻzbekiston Respublikasining Fuqarolik protsessual va Xoʻjalik protsessual kodekslariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish haqida”gi OʻRQ-428-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2017-yil, № 4, 136-modda);

20) Oʻzbekiston Respublikasining 2017-yil 6-iyunda qabul qilingan “Sud va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi Sud qonunchiligini demokratlashtirish va liberallashtirish hamda sud tizimi mustaqilligini taʼminlash boʻyicha tadqiqot markazi xodimlarining mansab darajalari toʻgʻrisidagi nizomga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish haqida”gi OʻRQ-435-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2017-yil, № 6, 299-modda);

21) Oʻzbekiston Respublikasining 2017-yil 14-sentabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek ayrim qonun hujjatlarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-446-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2017-yil, № 9, 510-modda) 48 va 49-moddalari ;

22) Oʻzbekiston Respublikasining 2018-yil 23-iyulda qabul qilingan “Baʼzi davlat organlari va tashkilotlarining faoliyati takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-486-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2018-yil, № 7, 431-modda) 11-moddasi ;

23) Oʻzbekiston Respublikasining 2018-yil 11-oktabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga odil sudlovni amalga oshirish samaradorligini yanada kuchaytirishga qaratilgan oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek “Fuqarolarning huquqlari va erkinliklarini buzadigan xatti-harakatlar va qarorlar ustidan sudga shikoyat qilish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish haqida”gi OʻRQ-496-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2018-yil, № 10, 672-modda) 1-moddasi ;

24) Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 18-fevralda qabul qilingan “Xavfsizlik va mudofaa sohasidagi baʼzi davlat organlari faoliyati takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-522-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 2, 47-modda) 9-moddasi ;

25) Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 10-mayda qabul qilingan “Baʼzi davlat organlari va tashkilotlarining faoliyati takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-536-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 5, 261-modda) 3 va 4-moddalari ;

26) Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 5-sentabrda qabul qilingan “Xavfsizlik va mudofaa sohasidagi qonun hujjatlari takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-564-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 9, 589-modda) 4-moddasi ;

27) Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 10-sentabrda qabul qilingan “Baʼzi davlat organlarining faoliyati takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-566-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 9, 591-modda) 3-moddasi ;

28) Oʻzbekiston Respublikasining 2020-yil 10-martda qabul qilingan “Sud ishlarini yuritish tartibi takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-607-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2020-yil, № 3, 198-modda) 1-moddasi ;

29) Oʻzbekiston Respublikasining 2020-yil 9-noyabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-646-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2020-yil, № 11, 652-modda) 1-moddasi ;

30) Oʻzbekiston Respublikasining 2021-yil 21-aprelda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-683-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2021-yil, 4-songa ilova) 33-moddasi .

99-modda. Ushbu Qonunning ijrosini, yetkazilishini, mohiyati va ahamiyati tushuntirilishini taʼminlash

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi, Sudyalar oliy kengashi, boshqa manfaatdor tashkilotlar ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.

100-modda. Qonunchilikni ushbu Qonunga muvofiqlashtirish

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;

davlat boshqaruvi organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin.

101-modda. Ushbu Qonunning kuchga kirishi

Ushbu Qonun rasman eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

“Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga 1-ILOVA

Harbiy sudlar faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida

1-modda. Harbiy sudlar Oʻzbekiston Respublikasi sud tizimiga kiradi hamda Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi va hududiy harbiy sudlardan iborat boʻladi.

Harbiy sudlar chiqaradigan hal qiluv qarorlari va hukmlar Oʻzbekiston Respublikasi nomidan eʼlon qilinadi.

2-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi viloyat sudi huquqi asosida ish yuritadi hamda sudyalar, shu jumladan sud raisi, rais oʻrinbosari, shuningdek xalq maslahatchilaridan iborat boʻladi.

Hududiy harbiy sudlar tuman sudi huquqi asosida ish yuritadi va sudyalar, shu jumladan sud raisi, shuningdek xalq maslahatchilaridan iborat boʻladi.

3-modda. Harbiy sudlar sudyalarini tayinlash tartibi va ularning maqomi “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni bilan belgilanadi.

4-modda. Oʻzbekiston Respublikasi harbiy sudlari:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati, Milliy gvardiya, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Ichki ishlar vazirligi qoʻshinlari va qonunchilikka muvofiq tashkil etiladigan boshqa harbiy tuzilmalar harbiy xizmatchilari, shuningdek oʻquv yigʻinlarida boʻlgan davrda harbiy xizmatga majburlar tomonidan sodir etilgan jinoyatlar toʻgʻrisidagi ishlarni;

2) harbiy qismlar, qoʻshilmalar va birlashmalarning, harbiy boshqaruv organlarining qoʻmondonligiga nisbatan harbiy xizmatchilarning daʼvolari boʻyicha fuqarolik ishlarini hamda harbiy boshqaruv organlari va harbiy mansabdor shaxslarning harbiy xizmatchilar huquq va erkinliklarini buzuvchi xatti-harakatlari (qarorlari) ustidan shikoyatlarni;

3) alohida holatlar tufayli sudlar ish yuritmayotgan joylarda barcha fuqarolik va jinoyat ishlarini;

4) davlat sirlariga taalluqli ishlarni;

5) qonun bilan oʻz vakolatlariga kiritilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi harbiy sudlari qonunga muvofiq boshqa ishlarni ham koʻrishi mumkin.

Ushbu modda birinchi qismining 1-bandida koʻrsatilgan shaxslar harbiy yoki unga tenglashtirilgan xizmatni oʻtash davrida sodir etgan jinoyatlar toʻgʻrisidagi ishlar, agar ular ish sudda koʻrilish paytiga kelib xizmatdan boʻshab ketgan boʻlsa ham, harbiy sudlar tomonidan koʻriladi.

Ushbu modda birinchi qismining 1-bandida koʻrsatilgan shaxslar harbiy yoki unga tenglashtirilgan xizmatga chaqirilgunga yoki kirgunga qadar sodir etgan jinoyatlar va maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlar jinoyat ishlari boʻyicha sudlar tomonidan koʻriladi.

5-modda. Oʻzbekiston Respublikasi harbiy sudi sudloviga:

generallar tarkibidagi mansabdor shaxslarning jinoyatlari toʻgʻrisidagi ishlar, shuningdek ushbu shaxslarga taalluqli boshqa ishlar va shikoyatlar;

sodir etilganligi uchun umrbod ozodlikdan mahrum qilish tarzidagi jazo tayinlanishi mumkin boʻlgan jinoyatlar toʻgʻrisidagi ishlar;

polkovnik, 1-darajadagi kapitan harbiy unvoniga ega boʻlgan shaxslarning yoxud brigada komandiri lavozimidagi shaxslar hamda xizmat mavqeyi boʻyicha ularga teng shaxslarning jinoyatlari toʻgʻrisidagi ishlar, shuningdek ushbu shaxslarga taalluqli boshqa ishlar va shikoyatlar tegishlidir.

6-modda. Hududiy harbiy sudlar sudloviga podpolkovnik, 2-darajadagi kapitandan yuqori boʻlmagan harbiy unvonlardagi shaxslarning jinoyatlari toʻgʻrisidagi ishlar, shuningdek ushbu shaxslarga taalluqli boshqa ishlar va shikoyatlar tegishlidir.

7-modda. Bir guruh shaxslar ayblangan taqdirda, ayblanuvchilardan loaqal biri xususidagi ish harbiy sud sudloviga taalluqli boʻlib, uni qonunga muvofiq alohida ish yuritishga ajratish mumkin boʻlmasa, fuqaro shaxslarga oid ishlarning harbiy sudlar tomonidan koʻrilishiga yoʻl qoʻyiladi.

Yakka shaxs yoki bir guruh shaxslar bir necha jinoyatni sodir etishda ayblangan taqdirda, agar jinoyatlardan loaqal biri haqidagi ish harbiy sud sudloviga taalluqli boʻlsa, barcha jinoyatlar toʻgʻrisidagi va barcha shaxslarga oid ish harbiy sud tomonidan koʻriladi.

8-modda. Harbiy sudlar jinoyat ishlari bilan birga harbiy qismlar, korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalarining va fuqarolarning jinoyatlar tufayli oʻzlariga yetkazilgan moddiy zararning oʻrnini qoplash toʻgʻrisidagi fuqarolik daʼvolarini ham koʻrib chiqadi.

9-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi:

oʻz vakolatlari doirasida ishlarni birinchi instansiya sudi sifatida va apellyatsiya yoki kassatsiya va taftish tartibida koʻrib chiqadi;

hududiy harbiy sudlarning sudlov faoliyati ustidan nazoratni amalga oshiradi;

harbiy sudlar ishining tashkil etilishini tekshiradi;

harbiy sudlarning sud amaliyoti va sud statistikasini umumlashtiradi, ularning tizimli tahlilini amalga oshiradi;

sud amaliyoti obzorlarini tayyorlaydi;

harbiy sudlar sudyalarining malakasini oshirish chora-tadbirlarini koʻradi;

sudyalarning mustaqilligini mustahkamlashga qaratilgan chora-tadbirlarni amalga oshiradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi harbiy sudlar ishini tashkil etish masalalariga doir buyruqlar va farmoyishlar chiqaradi.

10-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi rayosati mazkur sud sudyalaridan iborat tarkibda ish yuritadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi rayosatining majlislari zaruriyatga qarab, biroq har oyda kamida bir marta oʻtkaziladi va rayosat aʼzolarining koʻpchiligi hozir boʻlganda vakolatli hisoblanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi rayosatining qarorlari majlisda ishtirok etayotgan rayosat aʼzolarining koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi va sud raisi tomonidan imzolanadi.

11-modda. Oʻzbekiston Respublikasi harbiy sudi rayosati:

sud amaliyotini umumlashtirish va sud statistikasini tahlil qilish natijalarini koʻrib chiqadi;

sudlov hayʼatining faoliyati toʻgʻrisidagi maʼruzalarni eshitadi;

hududiy harbiy sudlar raislarining qonunchilikni qoʻllash amaliyoti toʻgʻrisidagi maʼruzalarini eshitadi.

Oʻzbekiston Respublikasi harbiy sudi rayosati qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

12-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining sudlov hayʼati:

oʻz vakolatlari doirasida ishlarni birinchi instansiyada koʻrib chiqadi;

ishlarni apellyatsiya yoki kassatsiya va taftish tartibida koʻrib chiqadi;

sud amaliyotini oʻrganadi va umumlashtiradi;

sud statistikasini tahlil qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining sudlov hayʼati qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

13-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisi:

sud faoliyatiga tashkiliy rahbarlikni amalga oshiradi;

sud rayosati majlislarini chaqiradi va uning majlislarida raislik qiladi;

sud rayosati qarorlari bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshirish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sud majlislarida raislik qiladi;

quyi turuvchi sudlar faoliyatini tashkil etishda koʻmaklashadi;

sudyalar, sud apparati xodimlari va xalq maslahatchilarining malakasini oshirish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sud amaliyotini umumlashtirish, sud amaliyoti obzorlarini tayyorlash va sud statistikasini yuritish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi va ularning murojaatlarini koʻrib chiqish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

Sudyalar oliy malaka hayʼatiga sudyalar malaka hayʼatlari qarorlari yuzasidan taqdimnomalar kiritadi;

sud apparati ishiga rahbarlik qiladi, sud apparati xodimlari bilan mehnat shartnomalarini tuzadi va tugatadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

14-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisining oʻrinbosari:

sudlov hayʼati ishini tashkil etadi;

sudlov hayʼati majlislarida raislik qiladi;

sudlov hayʼati faoliyati toʻgʻrisida sud rayosatiga maʼruza taqdim etadi;

jismoniy shaxslarni va yuridik shaxslar vakillarini shaxsan qabul qiladi;

sud raisi yoʻqligida uning vakolatlarini amalga oshiradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisining oʻrinbosari qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisi oʻrinbosari yoʻqligida uning vakolatlari mazkur sud raisi tomonidan sudyalardan biriga yuklatilishi mumkin.

15-modda. Hududiy harbiy sud raisi:

sud majlislarida raislik qiladi;

jismoniy shaxslarni, yuridik shaxslarning vakillarini shaxsan qabul qiladi va ularning murojaatlarini koʻrib chiqish boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

sud apparati ishiga rahbarlik qiladi, sud apparati xodimlari bilan mehnat shartnomalarini tuzadi va tugatadi.

Hududiy harbiy sud raisi qonunga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Hududiy harbiy sud raisi yoʻqligida uning vakolatlarini Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining sudyalaridan biri bajaradi.

16-modda. Harbiy sudlar tarkibi, shtatlar soni, shtatdagi lavozimlar roʻyxati Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tasdiqlanadi.

17-modda. Harbiy sudlar sudyalari “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq intizomiy javobgarlikka tortiladi.

18-modda. Harbiy sudlarning apparati xodimlarini ishga qabul qilish va ular bilan tuzilgan mehnat shartnomalarini bekor qilish Oʻzbekiston Respublikasining Mehnat kodeksiga muvofiq tegishli harbiy sud raisi tomonidan amalga oshiriladi.

19-modda. Harbiy sudlarni moddiy-texnik jihatdan taʼminlash, moliyalashtirish, transport, aloqa vositalari bilan taʼminlash Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi Sudlar faoliyatini taʼminlash departamenti tomonidan amalga oshiriladi.

20-modda. Ushlangan, qamoqqa olingan, gauptvaxtalarda saqlanayotganlarni harbiy sudlarga qoʻriqlab olib borish va ularni sud majlisida qoʻriqlash harbiy qismlar yoki garnizonlarning harbiy komendaturalari tomonidan amalga oshiriladi. Boshqa saqlash joylarida, jazoni ijro etish muassasalarida saqlanayotgan mahbuslarni ishni koʻrish joyiga qoʻriqlab olib borish va qoʻriqlash belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining soqchilik qoʻshinlari qismlari, organlari tomonidan amalga oshiriladi.

21-modda. Harbiy sudlar Oʻzbekiston Respublikasining Davlat gerbi tasviri tushirilgan va oʻz nomi yozilgan muhrga ega boʻladi.

“Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga 2-ILOVA

Sudyalarning malaka darajalari toʻgʻrisida

1-modda. “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi sudyalari uchun malaka darajalari joriy etish va berish tartibini belgilaydi.

2-modda. Sudyalarga sudya sifatidagi tajribasi va ish stajini inobatga olgan holda quyidagi malaka darajalari beriladi:

oliy malaka darajasi;

birinchi malaka darajasi;

ikkinchi malaka darajasi;

uchinchi malaka darajasi;

toʻrtinchi malaka darajasi;

beshinchi malaka darajasi.

3-modda. Malaka darajalari quyidagicha beriladi:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalariga, Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi sudyalariga — oliy, birinchi, ikkinchi malaka darajalari;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat sudlari va Toshkent shahar sudi, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar, Toshkent shahar maʼmuriy sudlari sudyalariga — birinchi, ikkinchi, uchinchi malaka darajalari;

tumanlararo, tuman, shahar sudlari, hududiy harbiy sudlar sudyalariga — uchinchi, toʻrtinchi, beshinchi malaka darajalari.

4-modda. Oliy malaka darajasi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisiga Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan beriladi.

Oliy malaka darajasi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi oʻrinbosarlari — sudlov hayʼatlari raislariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyalariga, Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi sudyalariga tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining va Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi raisining Oʻzbekiston Respublikasi sudlari sudyalari oliy malaka hayʼati xulosasiga asoslangan taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan beriladi. Boshqa malaka darajalari tegishli sudyalar malaka hayʼatlari xulosasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi sudlari sudyalari oliy malaka hayʼati tomonidan beriladi.

Birinchi marotaba saylangan yoki tayinlangan sudyalarga malaka darajalari ish faoliyatining dastlabki uch oyi ichida ilgarigi ish yoki xizmat joyida berilgan maxsus unvonlar va mansab darajalarini inobatga olgan holda beriladi.

Sudyalar orasidan belgilangan tartibda saylangan yoki Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarorlari bilan tayinlangan shaxslarga malaka darajalari tegishli davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi sudlari sudyalari oliy malaka hayʼati tomonidan beriladi.

5-modda. Har bir malaka darajasida boʻlish muddatlari ijobiy malaka attestatsiyasi mavjud boʻlgan taqdirda quyidagicha belgilanadi:

beshinchi malaka darajasida — ikki yil;

toʻrtinchi malaka darajasida — uch yil;

uchinchi malaka darajasida — toʻrt yil;

ikkinchi malaka darajasida — besh yil.

Birinchi malaka darajasida boʻlish muddati belgilanmaydi.

Yuqori malakali sudyalarga ish tajribasini inobatga olgan holda, egallab turgan lavozimi uchun nazarda tutilgan darajadan qatʼi nazar, shuningdek ketma-ketlikka rioya etmagan holda, lekin unga berilgan malaka darajasidan ikki darajadan yuqori boʻlmagan malaka darajasi berilishiga yoʻl qoʻyiladi.

6-modda. Sudyalar odil sudlovni amalga oshirish chogʻida qonuniylikni qoʻpol ravishda buzganlik uchun malaka darajasidan mahrum etilishi mumkin.

Malaka darajasidan mahrum etish va malaka darajasini pasaytirish shu malaka darajasini bergan mansabdor shaxs yoki organ tomonidan amalga oshiriladi.

7-modda. Malaka darajasiga ega boʻlgan sudyalarning lavozim maoshlariga qonunchilikda belgilangan miqdorlarda ustamalar belgilanadi.

8-modda. Sudyalarni malaka attestatsiyasidan oʻtkazish tartibi qonun bilan tasdiqlanadigan nizomda belgilanadi.

“Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga 3-ILOVA

Sud tizimi xodimlarining mansab darajalari toʻgʻrisida

1-modda. Ushbu Nizom sudlar apparati, Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudi (bundan buyon matnda Konstitutsiyaviy sud deb yuritiladi), Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi (bundan buyon matnda Sudyalar oliy kengashi deb yuritiladi), Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi huzuridagi Sudyalar oliy maktabi (bundan buyon matnda Oliy maktab deb yuritiladi) va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi Sudlar faoliyatini taʼminlash departamenti (bundan buyon matnda Departament deb yuritiladi) hamda uning hududiy boʻlimlari xodimlariga maxsus unvonlar — mansab darajalari berish tartibini belgilaydi.

2-modda. Sudlar apparati, Konstitutsiyaviy sud devoni, Sudyalar oliy kengashi, Oliy maktab, Departament va uning hududiy boʻlimlari xodimlarining maxsus unvonlari quyidagi mansab darajalaridan iborat:

1-darajali Davlat adliya maslahatchisi;

2-darajali Davlat adliya maslahatchisi;

3-darajali Davlat adliya maslahatchisi;

1-darajali adliya maslahatchisi;

2-darajali adliya maslahatchisi;

3-darajali adliya maslahatchisi;

1-darajali yurist;

2-darajali yurist;

3-darajali yurist.

3-modda. Mansab darajalari oliy yuridik maʼlumotga yoki boshqa oliy maʼlumotga ega xodimlarga, egallab turgan lavozimi, malakasi va ish stajiga muvofiq ketma-ketlikda yoxud ilgarigi ish yoki xizmat joyida berilgan maxsus unvonlar va mansab darajalarini inobatga olgan holda beriladi.

4-modda. Mansab darajalari:

1-darajali Davlat adliya maslahatchisi — Sudyalar oliy kengashi raisiga;

2-darajali Davlat adliya maslahatchisi — Oliy maktab direktoriga, Departament direktoriga;

3-darajali Davlat adliya maslahatchisi — Oliy maktab direktorining oʻrinbosariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi apparati rahbariga;

1-darajali adliya maslahatchisi — Konstitutsiyaviy sud devoni mudiriga, ekspertlar guruhi rahbariga, boʻlim boshliqlariga, matbuot xizmati rahbariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi boshqarmalari boshliqlariga, Sudyalar oliy kengashi kotibiga, Oliy maktabning kafedra mudiriga, kafedra professoriga, kafedra dotsentiga, Departament direktorining oʻrinbosariga;

2-darajali adliya maslahatchisi — Konstitutsiyaviy sudning katta ekspertlariga, bosh konsultantlariga, bosh mutaxassislariga, birinchi boʻlim mudiriga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining boshqarma boshliqlari oʻrinbosarlariga va boʻlim boshliqlariga, Konstitutsiyaviy sud raisining yordamchisiga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining maslahatchisiga, Sudyalar oliy kengashining yetakchi inspektorlariga, birinchi boʻlimi mudiriga, Oliy maktabning boʻlim boshliqlariga, kafedra oʻqituvchilariga, Departamentning boʻlimlari va hududiy boʻlimlari boshliqlariga;

3-darajali adliya maslahatchisi — Konstitutsiyaviy sudning ekspertlariga, katta konsultantlariga, katta mutaxassislariga, devonxona mudiriga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi va Rayosati kotibiyatining boshligʻiga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining boʻlim boshliqlari oʻrinbosarlariga, bosh va katta konsultantlariga, Sudyalar oliy kengashining arxiv mudiriga va devonxona mudiriga, Oliy maktabning yuriskonsultiga, bosh va yetakchi mutaxassislariga, Departamentning bosh mutaxassislariga, kadrlar boʻyicha bosh inspektoriga va yuriskonsultiga;

1-darajali yurist — Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudi, viloyat sudlari va Toshkent shahar sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar, Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining boʻlim boshliqlariga, bosh mutaxassislariga, sudya katta yordamchilariga, Oliy maktabning devonxona mudiriga va arxiv mudiriga;

2-darajali yurist — Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyat sudlari va Toshkent shahar sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar, Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining katta mutaxassislariga, devonxona mudirlariga, sudyalar malaka hayʼatlari kotiblariga, Departament hududiy boʻlimlarining bosh mutaxassislariga;

3-darajali yurist — tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, hududiy harbiy sudlarning sudya yordamchilariga, devonxona mudirlariga beriladi.

5-modda. 1, 2 va 3-darajali Davlat adliya maslahatchisi mansab darajalari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan beriladi.

1, 2 va 3-darajali adliya maslahatchisi, shuningdek 1, 2 va 3-darajali yurist mansab darajalari:

Sudyalar oliy kengashi va Oliy maktabning xodimlariga — Sudyalar oliy kengashi raisi tomonidan;

Konstitutsiyaviy sudning devoni xodimlariga — Konstitutsiyaviy sudning raisi tomonidan;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi va quyi turuvchi sudlar apparatlari xodimlariga, Departament va uning hududiy boʻlimlari xodimlariga — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi tomonidan beriladi.

Konstitutsiyaviy sudning raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi, Sudyalar oliy kengashining raisi ushbu Nizomning 4-moddasida nazarda tutilmagan lavozimni shtat jadvalida mavjud muayyan lavozimga tenglashtirishga hamda 1-darajali adliya maslahatchisi va ungacha boʻlgan mansab darajasini berishga haqli.

6-modda. 1, 2, 3-darajali Davlat adliya maslahatchisi darajalarida boʻlish muddati belgilanmaydi.

Har bir mansab darajasida boʻlish muddati ijobiy attestatsiya mavjud boʻlgan taqdirda 3, 2 va 1-darajali adliya maslahatchilari uchun — toʻrt yilni, 3, 2, 1-darajali yuristlar uchun — ikki yarim yilni tashkil etadi.

7-modda. Ushbu Nizomning 5-moddasiga muvofiq sudlar, Sudyalar oliy kengashi, Oliy maktab, Departament va uning hududiy boʻlimlari xodimlariga 1-darajali Davlat adliya maslahatchisi mansab darajasigacha boʻlgan mansab darajasini berishga — egallab turgan lavozimi boʻyicha nazarda tutilgan darajadan qatʼi nazar, ketma-ketlikda va mansab darajasida boʻlish muddatiga rioya etmagan holda yoʻl qoʻyiladi.

8-modda. Sudlarga, Sudyalar oliy kengashiga, Oliy maktabga, Departamentga va uning hududiy boʻlimlariga huquqni muhofaza qiluvchi organlardan va boshqa tashkilotlardan ishga oʻtgan xodimlarga mansab darajalari ular qaysi lavozimga tayinlanganligi, bilimi va ish tajribasi, shuningdek ilgarigi ish yoki xizmat joyida berilgan maxsus unvonlari va mansab darajalari inobatga olingan holda beriladi.

9-modda. Konstitutsiyaviy sud raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi, Sudyalar oliy kengashi raisi:

1) oldingi mansab darajasida boʻlish uchun belgilangan xizmat muddati tugamasdan, ishda alohida oʻrnak koʻrsatganligi yoki xizmat burchini namunali bajarganligi uchun;

2) xodim yuqori lavozimga koʻtarilayotganda ketma-ketlikka rioya etmagan holda, lekin uning oʻz darajasidan ikki mansab darajasidan yuqori boʻlmagan;

3) attestatsiyadan birinchi marta oʻtayotgan xodimlarga ularning lavozimlari boʻyicha belgilanganidan bir pogʻona past mansab darajasi berishga haqli.

10-modda. Ish staji boʻlmagan shaxslarga ular lavozimga tayinlanganidan keyin kamida olti oy oʻtgach mansab darajasi beriladi.

11-modda. Sudlar apparati, Konstitutsiyaviy sud, Sudyalar oliy kengashi, Oliy maktab, Departament va uning hududiy boʻlimlarining bir mansab darajasida belgilangan muddat xizmat qilgan, lekin xizmat faoliyatida yoki xulq-atvorida jiddiy kamchiliklari boʻlgan xodimlari mansab darajasi koʻtarilmaydi.

12-modda. Mansab darajalari berilgan xodimlar shu mansab darajalarida umrbod boʻladi va faqat sudlarda, Sudyalar oliy kengashida, Oliy maktabda, Departamentda va uning hududiy boʻlimlarida ishlashga noloyiq xatti-harakatlari uchun mehnat shartnomasi bekor qilinganda ulardan mahrum qilinishi mumkin.

13-modda. Xizmat burchini qoʻpol ravishda buzgani yoki xizmat vazifalarini muttasil lozim darajada bajarmagani uchun xodimning mansab darajasi unga berilganidan ikkidan ortiq boʻlmagan mansab darajasiga pasaytirilishi mumkin.

Mansab darajasidan mahrum qilish yoki uni pasaytirish mansab darajasi berish huquqiga ega boʻlgan tegishli mansabdor shaxslar tomonidan amalga oshiriladi.

14-modda. Sudlar apparati, Konstitutsiyaviy sud, Sudyalar oliy kengashi, Oliy maktab, Departament va uning hududiy boʻlimlari xodimlariga mansab darajalari berish uchun attestatsiya oʻtkazish tartibi Konstitutsiyaviy sud raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi, Sudyalar oliy kengashi raisi tomonidan ularning vakolati doirasida belgilanadi.

15-modda. Mansab darajasi boʻlgan sudlar apparati, Konstitutsiyaviy sud, Sudyalar oliy kengashi, Oliy maktab, Departament va uning hududiy boʻlimlari xodimlarining lavozim maoshlariga ustamalar qonunchilikda belgilangan miqdorlarda belgilanadi.

Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2021-yil 28-iyul,

OʻRQ-703-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 29.07.2021-y., 03/21/703/0723-son; 02.03.2024-y., 03/24/917/0170-son; 14.08.2024-y., 03/24/943/0616-son; 21.09.2024-y., 03/24/963/0735-son; 29.01.2025-y., 03/25/1022/0083-son; 10.06.2025-y., 03/25/1067/0498-son; 15.08.2025-y., 03/25/1081/0738-son; 30.12.2025-y., 03/25/1109/1241-son; 14.07.2026-y., 03/26/1158/0727-son; 14.08.2026-y., 03/26/1165/0841-son; 12.09.2026-y., 03/26/1177/0923-son; 15.10.2026-y., 03/26/1181/1033-son)

lex.uz

Закон Республики Узбекистан

ПОЛОЖЕНИЕ

ПОЛОЖЕНИЕ

ПОЛОЖЕНИЕ

О судах

Принят Законодательной палатой 15 июня 2021 года Одобрен Сенатом 26 июня 2021 года

Глава 1. Общие положения

Статья 1. Судебная власть

Судебная власть в Республике Узбекистан действует независимо от законодательной и исполнительной власти, политических партий, иных институтов гражданского общества.

Правосудие в Республике Узбекистан осуществляется только судом. Никакие иные органы и лица не вправе присваивать полномочия судебной власти.

Статья 2. Судебная система

Судебная система в Республике Узбекистан состоит из:

Конституционного суда Республики Узбекистан;

Верховного суда Республики Узбекистан;

военных судов;

Суда Республики Каракалпакстан, областных и Ташкентского городского судов;

Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента;

межрайонных, районных, городских судов по гражданским делам;

районных, городских судов по уголовным делам;

межрайонных экономических судов;

межрайонных административных судов.

В Республике Узбекистан может осуществляться специализация судей по категориям дел.

Создаваемый на территории, где Конституционным Законом Республики Узбекистан установлен особый правовой режим, специализированный суд не входит в судебную систему, установленную настоящим Законом, а его деятельность регулируется правилами, отличными от предусмотренных настоящим Законом.

Создание чрезвычайных судов не допускается.

Статья 3. Законодательство о судах

Законодательство о судах состоит из настоящего Закона и иных актов законодательства.

Организация и порядок деятельности Конституционного суда Республики Узбекистан определяются отдельным законом.

Статья 4. Основные задачи суда

Основными задачами суда являются защита гарантированных Конституцией и другими законами, международными договорами Республики Узбекистан, а также международными актами о правах человека прав и свобод граждан, государственных и общественных интересов, прав и охраняемых законом интересов юридических лиц и индивидуальных предпринимателей.

Деятельность суда направлена на обеспечение верховенства закона, социальной справедливости, гражданского мира и согласия.

Статья 5. Формирование судейского корпуса

Формирование судейского корпуса осуществляется Высшим судейским советом Республики Узбекистан в строгом соответствии с принципом независимости судей. Организация и порядок деятельности Высшего судейского совета Республики Узбекистан определяются отдельным законом.

Статья 6. Законодательная инициатива Верховного суда Республики Узбекистан

В соответствии с Конституцией Республики Узбекистан Верховному суду Республики Узбекистан принадлежит право законодательной инициативы по вопросам, отнесенным к его ведению, которое реализуется посредством внесения законопроекта в Законодательную палату Олий Мажлиса Республики Узбекистан.

Статья 7. Государственные символы в судах

На здании суда поднимается Государственный флаг Республики Узбекистан, на фасаде здания суда и в зале судебных заседаний помещается изображение Государственного герба Республики Узбекистан.

Статья 8. Законность

Правосудие в Республике Узбекистан осуществляется строго в соответствии с Конституцией и законами Республики Узбекистан.

Статья 9. Независимость судей

Судьи независимы, подчиняются только Конституции и законам Республики Узбекистан. Какое-либо вмешательство в деятельность судей по отправлению правосудия недопустимо и влечет ответственность в соответствии с законом. По конкретным делам судьи неподотчетны.

Не допускается возложение на судей любых обязанностей, не связанных с осуществлением правосудия.

Отстранение судьи от разбирательства конкретного дела или приостановление его полномочий, перевод на другую должность допускаются только в порядке и по основаниям, установленным законом.

Статья 10. Обязательность судебных актов

Судебные акты, вступившие в законную силу, обязательны для всех государственных органов, общественных объединений, предприятий, учреждений и организаций, должностных лиц, граждан и подлежат исполнению на всей территории Республики Узбекистан.

Неисполнение судебного акта влечет ответственность, установленную законом.

Статья 11. Равенство перед законом и судом

Все граждане равны перед законом и судом без различия пола, расы, национальности, языка, религии, убеждений, социального происхождения, общественного положения. Предприятия, учреждения и организации также равны перед законом и судом.

Статья 12. Гласность судопроизводства

Разбирательство дел во всех судах открытое. Слушание дел в закрытом судебном заседании допускается лишь в случаях, установленных законом.

Лица, присутствующие в зале судебного заседания, представители средств массовой информации могут проводить в зале судебного заседания фотосъемку, видео- и аудиозапись в порядке, установленном законом.

Статья 13. Язык судопроизводства

Судопроизводство в Республике Узбекистан ведется на узбекском, каракалпакском языках или на языке большинства населения данной местности либо на ином языке в соответствии с законом.

Участвующим в деле лицам, не владеющим языком, на котором ведется судопроизводство, обеспечивается право полного ознакомления с материалами дела, участия в судебных действиях через переводчика и право выступать в суде на родном языке или другом языке, которым они владеют.

Статья 14. Право на судебную защиту

Граждане Республики Узбекистан, иностранные граждане и лица без гражданства имеют право на судебную защиту от незаконных решений, действий и бездействия государственных органов и иных организаций, их должностных лиц, включая ограничения прав, в связи с судимостью их родственников и вытекающих из этого правовых последствий, а также от посягательств на жизнь и здоровье, честь и достоинство, личную свободу и имущество, иные права и свободы. Право на судебную защиту имеют также юридические лица.

Статья 15. Квалифицированная юридическая помощь при осуществлении правосудия

При осуществлении правосудия каждому гарантируется право на квалифицированную юридическую помощь. Подозреваемому, обвиняемому, подсудимому на любой стадии судопроизводства обеспечивается право на защиту и все возможности для своей защиты.

В случаях, предусмотренных законом, обеспечивается предоставление квалифицированной юридической помощи за счет государства.

Статья 16. Презумпция невиновности

Лицо, обвиняемое в совершении преступления, считается невиновным, пока его виновность не будет доказана путем гласного судебного разбирательства в предусмотренном законом порядке и установлена вступившим в законную силу приговором суда.

Все сомнения в виновности, если исчерпаны возможности их устранить, должны разрешаться в пользу подозреваемого, обвиняемого, подсудимого или осужденного.

Подозреваемый, обвиняемый или подсудимый не обязан доказывать свою невиновность и в любое время может воспользоваться правом хранить молчание.

Лицо не может быть признано виновным или подвергнуто наказанию, если признание им своей вины является единственным доказательством против него.

Никто не может быть подвергнут аресту, задержанию, заключению под стражу, содержанию под стражей или иному ограничению свободы иначе как на основании закона.

Арест, заключение под стражу и содержание под стражей допускаются только по решению суда. Без решения суда лицо не может быть задержано на срок более сорока восьми часов.

Никто не может быть подвергнут пыткам, насилию, другому жестокому, бесчеловечному или унижающему достоинство человека обращению либо наказанию.

Статья 17. Право на обжалование судебного акта

Стороны, а в предусмотренных законом случаях и другие лица имеют право на обжалование судебного акта в установленном законом порядке.

Глава 2. Верховный суд Республики Узбекистан

Статья 18. Полномочия Верховного суда Республики Узбекистан

Верховный суд Республики Узбекистан является высшим органом судебной власти в сфере гражданского, уголовного, экономического и административного судопроизводства.

Верховный суд Республики Узбекистан обладает правом надзора за судебной деятельностью нижестоящих судов.

Верховный суд Республики Узбекистан:

рассматривает в пределах своей компетенции дела в качестве суда первой, апелляционной или кассационной и ревизионной инстанции, а также по вновь открывшимся обстоятельствам;

рассматривает на Пленуме Верховного суда Республики Узбекистан актуальные вопросы судебной практики и дает разъяснения по применению законодательства;

изучает организационную деятельность военных судов, Суда Республики Каракалпакстан, областных и Ташкентского городского судов, Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента, межрайонных, районных, городских судов;

осуществляет контроль за выполнением судами разъяснений Пленума Верховного суда Республики Узбекистан;

осуществляет системный анализ судебной практики и судебной статистики;

организует работу по повышению квалификации судей и работников аппарата суда.

Верховный суд Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 19. Состав Верховного суда Республики Узбекистан

Верховный суд Республики Узбекистан состоит из председателя, его первого заместителя и заместителей — председателей судебных коллегий по административным, гражданским, уголовным и экономическим делам и судей Верховного суда Республики Узбекистан.

Верховный суд Республики Узбекистан действует в составе:

Пленума Верховного суда Республики Узбекистан;

Президиума Верховного суда Республики Узбекистан;

Судебной коллегии по административным делам;

Судебной коллегии по гражданским делам;

Судебной коллегии по уголовным делам;

Судебной коллегии по экономическим делам.

В судебных коллегиях могут быть образованы специализированные судебные составы.

Количественный состав судей Верховного суда Республики Узбекистан устанавливается Президентом Республики Узбекистан по представлению председателя Верховного суда Республики Узбекистан.

Статья 20. Пленум Верховного суда Республики Узбекистан

Пленум Верховного суда Республики Узбекистан действует в составе судей Верховного суда Республики Узбекистан, председателей Суда Республики Каракалпакстан и Административного суда Республики Каракалпакстан.

В заседаниях Пленума Верховного суда Республики Узбекистан могут участвовать председатель Конституционного суда, председатель Высшего судейского совета, Генеральный прокурор, министр юстиции, председатель Палаты адвокатов Республики Узбекистан, судьи, Уполномоченный Олий Мажлиса Республики Узбекистан по правам человека (омбудсман), Уполномоченный Олий Мажлиса Республики Узбекистан по правам ребенка (Детский омбудсман), Уполномоченный при Президенте Республики Узбекистан по защите прав и законных интересов субъектов предпринимательства, а также члены научно-консультативного совета при Верховном суде Республики Узбекистан.

Статья 21. Порядок созыва Пленума Верховного суда Республики Узбекистан

Пленум Верховного суда Республики Узбекистан созывается по мере необходимости, но не реже одного раза в четыре месяца. Проекты постановлений по вопросам применения законодательства направляются членам Пленума Верховного суда Республики Узбекистан и другим заинтересованным организациям за двадцать дней до заседания.

Статья 22. Полномочия Пленума Верховного суда Республики Узбекистан

Пленум Верховного суда Республики Узбекистан правомочен при наличии не менее двух третей его состава.

Пленум Верховного суда Республики Узбекистан:

рассматривает материалы обобщения судебной практики и дает разъяснения по вопросам применения законодательства;

рассматривает вопрос о внесении в Законодательную палату Олий Мажлиса Республики Узбекистан проектов законов, разработанных в порядке законодательной инициативы;

рассматривает представление председателя Верховного суда Республики Узбекистан по вопросам внесения в Конституционный суд Республики Узбекистан обращения о даче толкования норм Конституции и законов Республики Узбекистан, а также о внесении обращения в Конституционный суд Республики Узбекистан по инициированным судами вопросам о соответствии нормативно-правовых актов, подлежащих применению в конкретном деле, Конституции Республики Узбекистан;

утверждает по представлению председателя Верховного суда Республики Узбекистан состав научно-консультативного совета при Верховном суде Республики Узбекистан;

утверждает по представлениям председателя Верховного суда Республики Узбекистан состав Президиума Верховного суда Республики Узбекистан, состав судебных коллегий, а также секретаря Пленума Верховного суда Республики Узбекистан;

заслушивает информацию о работе Президиума, а также доклады о деятельности судебных коллегий Верховного суда Республики Узбекистан;

заслушивает доклады председателей Военного суда Республики Узбекистан, Суда Республики Каракалпакстан, областных и Ташкентского городского судов, Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента о практике применения законодательства, а также о выполнении разъяснений Пленума Верховного суда Республики Узбекистан по вопросам применения законодательства;

утверждает по представлению председателя Верховного суда Республики Узбекистан руководителя аппарата Верховного суда Республики Узбекистан и заслушивает его отчеты о деятельности аппарата Верховного суда Республики Узбекистан;

утверждает состав редакционной коллегии печатного органа Верховного суда Республики Узбекистан;

утверждает регламенты Пленума и Президиума Верховного суда Республики Узбекистан.

Пленум Верховного суда Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

По вопросам, отнесенным к его полномочиям, Пленум Верховного суда Республики Узбекистан принимает постановления.

Статья 23. Постановление Пленума Верховного суда Республики Узбекистан

Постановление Пленума Верховного суда Республики Узбекистан принимается путем открытого голосования большинством голосов членов Пленума Верховного суда Республики Узбекистан, участвующих в заседании.

Постановление Пленума Верховного суда Республики Узбекистан подписывается председателем Верховного суда Республики Узбекистан и секретарем Пленума Верховного суда Республики Узбекистан.

Постановление Пленума Верховного суда Республики Узбекистан вступает в законную силу со дня его принятия и публикуется в официальных изданиях Верховного суда Республики Узбекистан.

Статья 24. Протокол заседания Пленума Верховного суда Республики Узбекистан

На заседаниях Пленума Верховного суда Республики Узбекистан ведется протокол.

Протокол заседания Пленума Верховного суда Республики Узбекистан подписывается председателем Верховного суда Республики Узбекистан и секретарем Пленума Верховного суда Республики Узбекистан.

Статья 25. Рассмотрение Пленумом Верховного суда Республики Узбекистан вопросов, отнесенных к его компетенции

Вопросы на рассмотрение Пленума Верховного суда Республики Узбекистан вносятся председателем Верховного суда Республики Узбекистан.

Высший судейский совет, Генеральный прокурор Республики Узбекистан вправе вносить предложения о даче Пленумом Верховного суда Республики Узбекистан разъяснений по вопросам применения законодательства.

Рассмотрение вопроса начинается с заслушивания доклада судьи Верховного суда Республики Узбекистан или другого уполномоченного на то лица. В обсуждении вопроса могут участвовать лица, приглашенные на заседание Пленума Верховного суда Республики Узбекистан.

Разъяснения Пленума Верховного суда Республики Узбекистан по вопросам применения законодательства обязательны для судов, государственных и иных органов, предприятий, учреждений, организаций и должностных лиц, применяющих законодательство, по которому дано разъяснение.

Статья 26. Секретарь Пленума Верховного суда Республики Узбекистан

Секретарь Пленума Верховного суда Республики Узбекистан, наряду с выполнением обязанностей судьи Верховного суда Республики Узбекистан, осуществляет организационное обеспечение работы по подготовке заседания Пленума Верховного суда Республики Узбекистан, ведению протокола и производит действия, необходимые для организации исполнения постановления Пленума Верховного суда Республики Узбекистан.

Статья 27. Состав Президиума Верховного суда Республики Узбекистан

Президиум Верховного суда Республики Узбекистан образуется из числа судей Верховного суда Республики Узбекистан в количестве, определяемом Пленумом Верховного суда Республики Узбекистан.

Председатель Верховного суда Республики Узбекистан, его первый заместитель и заместители входят в состав Президиума Верховного суда Республики Узбекистан по должности.

Заседания Президиума Верховного суда Республики Узбекистан проводятся по мере необходимости, но не реже одного раза в месяц и правомочны при наличии большинства членов Президиума Верховного суда Республики Узбекистан.

Статья 28. Полномочия Президиума Верховного суда Республики Узбекистан

Президиум Верховного суда Республики Узбекистан:

рассматривает материалы обобщения судебной практики;

заслушивает доклады председателей Военного суда Республики Узбекистан, Суда Республики Каракалпакстан, областных и Ташкентского городского судов, Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента о судебной деятельности и о практике применения законодательства;

рассматривает вопросы организации работы судебных коллегий и аппарата Верховного суда Республики Узбекистан;

рассматривает дела в ревизионном порядке.

Президиум Верховного суда Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 29. Судебные коллегии Верховного суда Республики Узбекистан

Судебные коллегии Верховного суда Республики Узбекистан:

рассматривают дела по первой инстанции, в апелляционном или кассационном и ревизионном порядке;

изучают и обобщают судебную практику;

готовят обзоры судебной практики;

разрабатывают предложения по совершенствованию законодательства;

анализируют судебную статистику.

Судебные коллегии Верховного суда Республики Узбекистан могут осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 30. Председатель Верховного суда Республики Узбекистан

Председатель Верховного суда Республики Узбекистан:

осуществляет организационное руководство деятельностью Верховного суда Республики Узбекистан;

истребует в предусмотренном законом порядке судебные дела для решения вопроса о необходимости рассмотрения дела в ревизионном порядке;

вносит в предусмотренном законом порядке протест для рассмотрения дела в ревизионном порядке;

приостанавливает в предусмотренном законом порядке исполнение решений, приговоров, определений и постановлений судов;

созывает Пленум и Президиум Верховного суда Республики Узбекистан и председательствует на их заседаниях;

организует работу по осуществлению контроля за выполнением постановлений Пленума и Президиума Верховного суда Республики Узбекистан;

решает вопрос о передаче дела из одного суда в другой суд;

вносит на рассмотрение в Пленум и Президиум Верховного суда Республики Узбекистан вопросы, отнесенные к их компетенции;

вносит в Пленум Верховного суда Республики Узбекистан представления в случае обнаружения несоответствия законодательству разъяснений Пленума Верховного суда Республики Узбекистан;

вносит представление в Пленум Верховного суда Республики Узбекистан по вопросам внесения в Конституционный суд Республики Узбекистан обращения о даче официального толкования норм Конституции и законов Республики Узбекистан, а также о соответствии Конституции Республики Узбекистан нормативно-правовых актов, подлежащих применению по конкретному делу, по инициированным судами вопросам;

вносит представления в Пленум Верховного суда Республики Узбекистан о составе Президиума Верховного суда Республики Узбекистан, о составах судебных коллегий;

вносит представления в Высший судейский совет Республики Узбекистан на решения, заключения Высшей квалификационной коллегии судей судов Республики Узбекистан (далее — Высшая квалификационная коллегия судей);

распределяет обязанности между заместителями председателя;

заключает, изменяет и прекращает трудовые договоры с работниками аппарата Верховного суда Республики Узбекистан;

вносит изменения в структуры судов в пределах общей численности управленческого персонала по согласованию с Высшим судейским советом Республики Узбекистан;

утверждает штатное расписание Верховного суда Республики Узбекистан;

принимает приказы и распоряжения;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц и организует работу по рассмотрению их обращений.

Председатель Верховного суда Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 31. Первый заместитель, заместители председателя — председатели судебных коллегий Верховного суда Республики Узбекистан

Первый заместитель, заместители председателя — председатели судебных коллегий Верховного суда Республики Узбекистан:

истребуют в предусмотренном законом порядке судебные дела для решения вопроса о необходимости рассмотрения дела в ревизионном порядке;

осуществляют руководство работой соответствующих судебных коллегий Верховного суда Республики Узбекистан;

представляют Пленуму Верховного суда Республики Узбекистан доклады о деятельности судебных коллегий;

председательствуют на заседаниях соответствующих судебных коллегий Верховного суда Республики Узбекистан;

оказывают содействие в организации деятельности соответствующих нижестоящих судов;

организуют работу по обобщению судебной практики, подготовке обзора судебной практики и анализу судебной статистики;

приостанавливают в предусмотренном законом порядке исполнение решений, приговоров, определений и постановлений судов;

организуют работу по повышению квалификации судей и работников аппарата суда;

ведут личный прием физических лиц и представителей юридических лиц.

Первый заместитель, заместители председателя — председатели судебных коллегий Верховного суда Республики Узбекистан могут осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

В случае отсутствия председателя Верховного суда Республики Узбекистан его полномочия осуществляет первый заместитель председателя, а при отсутствии и первого заместителя — один из заместителей председателя.

Глава 3. Суд Республики Каракалпакстан, областные и Ташкентский городской суды

Статья 32. Состав Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда

Суд Республики Каракалпакстан, областной, Ташкентский городской суд состоит из председателя, заместителей председателя — председателей судебных коллегий по гражданским, уголовным и экономическим делам, судей, а также народных заседателей.

Суд Республики Каракалпакстан, областной, Ташкентский городской суд действует в составе:

президиума;

Судебной коллегии по гражданским делам;

Судебной коллегии по уголовным делам;

Судебной коллегии по экономическим делам.

Статья 33. Полномочия Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда

Суд Республики Каракалпакстан, областной, Ташкентский городской суд:

рассматривает в пределах своих полномочий дела в качестве суда первой, апелляционной или кассационной и ревизионной инстанции;

осуществляет надзор за судебной деятельностью межрайонных, районных, городских судов;

обобщает судебную практику и судебную статистику, осуществляет их системный анализ;

готовит обзоры судебной практики;

организует работу по повышению квалификации судей и работников аппарата судов.

Суд Республики Каракалпакстан, областной, Ташкентский городской суд может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 34. Президиум Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда

Президиум Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда действует в составе судей этого суда.

Заседания президиума Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда проводятся по мере необходимости, но не реже одного раза в месяц и правомочны при наличии большинства членов президиума.

Постановления президиума Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда принимаются большинством голосов членов президиума, участвовавших в голосовании, и подписываются председателем соответствующего суда.

Статья 35. Полномочия президиума Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда

Президиум Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда:

рассматривает материалы обобщений и обзоров судебной практики, анализа судебной статистики;

заслушивает доклады заместителей председателя — председателей судебных коллегий о деятельности судебных коллегий;

заслушивает доклады председателей межрайонных, районных, городских судов о деятельности этих судов и о практике применения законодательства.

Президиум Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 36. Судебные коллегии Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда

Судебные коллегии Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда:

рассматривают в пределах своих полномочий дела по первой инстанции;

рассматривают дела в апелляционном или кассационном и ревизионном порядке;

изучают и обобщают судебную практику;

готовят обзоры судебной практики;

анализируют судебную статистику.

Судебные коллегии Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда могут осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 37. Председатель Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда

Председатель Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда:

осуществляет организационное руководство деятельностью суда;

созывает президиум суда и председательствует на его заседаниях;

организует работу по осуществлению контроля за выполнением постановлений президиума суда;

председательствует на судебных заседаниях;

оказывает содействие в организации деятельности нижестоящих судов;

организует работу по повышению квалификации судей, работников аппарата суда и народных заседателей;

организует работу по обобщению судебной практики, подготовке обзоров судебной практики и ведению судебной статистики;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц и организует работу по рассмотрению их обращений;

вносит представления в Высшую квалификационную коллегию судей на решения, заключения квалификационной коллегии судей;

организует встречи судей с населением, а также ежеквартально через средства массовой информации информирует общественность о деятельности суда;

руководит работой аппарата суда, заключает и прекращает трудовые договоры с работниками суда.

Председатель Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

В случае отсутствия председателя Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда его полномочия председателем Верховного суда Республики Узбекистан могут быть возложены на одного из заместителей председателя соответствующего суда.

Статья 38. Заместитель председателя Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда

Заместитель председателя Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда:

организует работу соответствующей судебной коллегии;

председательствует на заседаниях соответствующей судебной коллегии;

представляет президиуму суда доклады о деятельности соответствующей судебной коллегии;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц.

Заместитель председателя Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

В случае отсутствия заместителя председателя Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда его полномочия могут быть возложены председателем данного суда на другого заместителя председателя соответствующего суда.

Глава 4. Межрайонный, районный, городской суд по гражданским делам. Районный, городской суд по уголовным делам. Межрайонный экономический суд

Статья 39. Состав межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда

Межрайонный, районный, городской суд по гражданским делам состоит из председателя и судей.

Районный, городской суд по уголовным делам состоит из председателя, судей, следственных судей и народных заседателей.

Межрайонный экономический суд состоит из председателя и судей.

В межрайонном, районном, городском суде, где имеется более шести судей, вводится должность заместителя председателя суда.

Односоставный межрайонный, районный, городской суд состоит из председателя суда.

Статья 40. Полномочия межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда

Межрайонный, районный, городской суд по гражданским делам рассматривает гражданские дела и дела об административных правонарушениях, отнесенные законом к его компетенции.

Районный, городской суд по уголовным делам рассматривает уголовные дела и дела об административных правонарушениях, а также ходатайства о применении меры пресечения в виде заключения под стражу или домашнего ареста либо о продлении срока содержания под стражей или домашнего ареста, о приостановлении действия паспорта (проездного документа), о временном ограничении права на выезд из Республики Узбекистан, об отстранении обвиняемого от должности, о помещении лица в медицинское учреждение либо о продлении срока пребывания обвиняемого в медицинском учреждении, об эксгумации трупа, об аресте почтово-телеграфных отправлений, о производстве обыска, о прослушивании переговоров, ведущихся с телефонов и других телекоммуникационных устройств, снятии передаваемой по ним информации, об аресте имущества, об освобождении от наказания осужденного на основании акта амнистии и другие дела, отнесенные законом к его компетенции.

Межрайонный экономический суд рассматривает споры, возникающие из гражданско-правовых отношений между хозяйствующими субъектами, и корпоративные споры, а также дела об административных правонарушениях, отнесенные законом к его компетенции.

Статья 41. Председатель межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда

Председатель межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда:

председательствует на судебных заседаниях;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц и организует работу по рассмотрению их обращений;

организует встречи судей с населением, а также ежеквартально через средства массовой информации информирует общественность о деятельности суда;

руководит работой аппарата суда, заключает и прекращает трудовые договоры с работниками аппарата суда.

Председатель межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

В случае отсутствия председателя межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда его полномочия исполняет заместитель председателя, а при его отсутствии полномочия председателя суда могут быть возложены председателем Суда Республики Каракалпакстан, областного, Ташкентского городского суда на одного из судей соответствующего суда.

Статья 42. Заместитель председателя межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда

Заместитель председателя межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда:

осуществляет в соответствии с распределением обязанностей руководство работой аппарата суда;

председательствует на судебных заседаниях;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц;

замещает председателя суда в случае его отсутствия.

Заместитель председателя межрайонного, районного, городского суда по гражданским делам, районного, городского суда по уголовным делам, межрайонного экономического суда может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Глава 5. Военные суды

Статья 43. Система военных судов

Система военных судов Республики Узбекистан состоит из Военного суда Республики Узбекистан и территориальных военных судов.

Статья 44. Состав военных судов

Военный суд Республики Узбекистан действует на правах областного суда и состоит из председателя, заместителя председателя, судей и народных заседателей.

Территориальные военные суды действуют на правах районного суда и состоят из председателя, народных заседателей.

Статья 45. Подсудность дел военным судам

Военные суды Республики Узбекистан рассматривают:

дела о преступлениях, совершенных военнослужащими Министерства обороны, Службы государственной безопасности, Государственной службы безопасности Президента Республики Узбекистан, Национальной гвардии, Министерства по чрезвычайным ситуациям, войск Министерства внутренних дел Республики Узбекистан и других воинских формирований, создаваемых в соответствии с законодательством, а также военнообязанными во время прохождения ими учебных сборов;

гражданские дела по искам военнослужащих к командованию воинских частей, соединений и объединений, органов военного управления и жалобы на решения органов военного управления, действия (бездействия) воинских должностных лиц, нарушающих права и законные интересы военнослужащих;

все гражданские и уголовные дела в местностях, где в силу исключительных обстоятельств не действуют суды;

дела об административных правонарушениях, отнесенные законом к его компетенции;

дела, касающиеся государственных секретов.

Военные суды Республики Узбекистан могут рассматривать и иные дела в соответствии с законом.

Статья 46. Организация деятельности военных судов

Организация деятельности военных судов определяется положением, утверждаемым настоящим Законом.

Глава 6. Административный суд Республики Каракалпакстан, административные суды областей и города Ташкента

Статья 47. Состав Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента

Административный суд Республики Каракалпакстан, административный суд области, города Ташкента состоит из председателя, заместителя председателя суда, судей и действуют в составе президиумов и судебных коллегий.

Статья 48. Полномочия Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента

Административный суд Республики Каракалпакстан, административный суд области, города Ташкента:

рассматривает в пределах своих полномочий дела в качестве суда первой, апелляционной или кассационной и ревизионной инстанций;

осуществляет надзор за судебной деятельностью межрайонных административных судов;

обобщает судебную практику и судебную статистику, осуществляет их системный анализ;

готовит обзоры судебной практики;

организует работу по повышению квалификации судей и работников аппарата судов.

Административный суд Республики Каракалпакстан, административный суд области, города Ташкента может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 49. Президиум Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента

Президиум Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента действует в составе судей этого суда.

Заседания президиума Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента проводятся по мере необходимости, но не реже одного раза в месяц и правомочны при наличии большинства членов президиума.

Постановления президиума Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента принимаются большинством голосов членов президиума, участвовавших в голосовании, и подписываются председателем соответствующего суда.

Статья 50. Полномочия президиума Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента

Президиум Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента:

рассматривает материалы обобщений и обзоров судебной практики, анализа судебной статистики;

заслушивает доклады о деятельности судебной коллегии;

заслушивает доклады председателей межрайонных административных судов о практике применения законодательства.

Президиум Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 51. Судебная коллегия Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента

Судебная коллегия Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента:

рассматривает в пределах своих полномочий дела по первой инстанции;

рассматривает дела в апелляционном или кассационном и ревизионном порядке;

изучает и обобщает судебную практику;

готовит обзоры судебной практики;

анализирует судебную статистику.

Судебная коллегия Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 52. Председатель Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента

Председатель Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента:

осуществляет организационное руководство деятельностью суда;

созывает президиум суда и председательствует на его заседаниях;

организует работу по осуществлению контроля за выполнением постановлений президиума суда;

председательствует на судебных заседаниях;

оказывает содействие в организации деятельности нижестоящих судов;

организует работу по повышению квалификации судей и работников аппарата суда;

организует работу по обобщению судебной практики, подготовке обзоров судебной практики и ведению судебной статистики;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц и организует работу по рассмотрению их обращений;

вносит представления в Высшую квалификационную коллегию судей на решения, заключения квалификационной коллегии судей;

организует встречи судей с населением, а также ежеквартально через средства массовой информации информирует общественность о деятельности суда;

руководит работой аппарата суда, заключает и прекращает трудовые договоры с работниками аппарата суда.

В случае отсутствия председателя Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента его полномочия могут быть возложены председателем Верховного суда Республики Узбекистан на заместителя председателя соответствующего суда.

Председатель Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 53. Заместитель председателя Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента

Заместитель председателя Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента:

организует работу судебной коллегии;

председательствует на заседаниях судебной коллегии;

представляет президиуму суда доклады о деятельности судебной коллегии;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц;

в случае отсутствия председателя суда осуществляет его полномочия.

Заместитель председателя Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

В случае отсутствия заместителя председателя Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента его полномочия могут быть возложены председателем Верховного суда Республики Узбекистан на одного из судей соответствующего суда.

Глава 7. Межрайонный административный суд

Статья 54. Состав межрайонного административного суда

Межрайонный административный суд состоит из председателя и судей.

В межрайонном административном суде, где имеется более шести судей, вводится должность заместителя председателя суда.

Статья 55. Полномочия межрайонного административного суда

Межрайонный административный суд рассматривает административные споры по жалобам и заявлениям на решения государственных органов, органов самоуправления граждан, действия (бездействия) их должностных лиц, вытекающие из публично-правовых отношений, а также иные дела, отнесенные законом к его компетенции.

Статья 56. Председатель межрайонного административного суда

Председатель межрайонного административного суда:

председательствует на судебных заседаниях;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц и организует работу по рассмотрению их обращений;

организует встречи судей с населением, а также ежеквартально через средства массовой информации информирует общественность о деятельности суда;

руководит работой аппарата суда, заключает и прекращает трудовые договоры с работниками суда.

Председатель межрайонного административного суда может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

В случае отсутствия председателя межрайонного административного суда его полномочия исполняет заместитель председателя, а при его отсутствии полномочия председателя суда могут быть возложены председателем Административного суда Республики Каракалпакстан, административного суда области, города Ташкента на одного из судей соответствующего суда.

Статья 57. Заместитель председателя межрайонного административного суда

Заместитель председателя межрайонного административного суда:

осуществляет в соответствии с распределением обязанностей руководство работой аппарата суда;

председательствует на судебных заседаниях;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц;

в случае отсутствия председателя суда осуществляет его полномочия.

Заместитель председателя межрайонного административного суда может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Глава 8. Статус судей, их права и обязанности

Статья 58. Судьи

Судьями в Республике Узбекистан являются лица, наделенные в соответствии с законом полномочиями осуществлять правосудие.

Все судьи в Республике Узбекистан обладают единым статусом.

Председатели, заместители председателя судов одновременно являются судьями.

Судьям присваиваются квалификационные классы. Порядок установления и присвоения квалификационных классов судьям определяется положением, утверждаемым настоящим Законом.

Статья 59. Народные заседатели

Народным заседателем может быть гражданин Республики Узбекистан не моложе тридцати пяти лет, избранный открытым голосованием на собрании граждан по месту жительства или работы сроком на два с половиной года.

Народным заседателем военного суда может быть гражданин Республики Узбекистан, состоящий на действительной военной службе, достигший ко дню выборов тридцатипятилетнего возраста, избранный открытым голосованием на собраниях военнослужащих воинских частей сроком на два с половиной года.

Количество народных заседателей для каждого суда устанавливается соответствующими квалификационными коллегиями судей.

Народные заседатели при осуществлении правосудия пользуются правами судьи.

Народные заседатели призываются к исполнению своих обязанностей в судах в порядке очередности не более чем на две недели в году, кроме случаев, когда продление этого срока вызвано необходимостью закончить рассмотрение судебного дела, начатого с их участием. За этот период сохраняется их средняя заработная плата по месту работы.

Статья 60. Присяга судьи

Лицо, впервые избранное или назначенное на должность судьи, приносит присягу следующего содержания:

«Торжественно клянусь честно и добросовестно исполнять свои обязанности, осуществлять правосудие, подчиняясь только Конституции и законам Республики Узбекистан, быть беспристрастным, объективным и справедливым, как велят мне долг судьи и моя совесть».

Присяга приносится судьей в торжественной обстановке перед Государственным флагом Республики Узбекистан, а в Республике Каракалпакстан — также и перед Государственным флагом Республики Каракалпакстан.

Судьи приносят присягу на заседании Пленума Верховного суда Республики Узбекистан.

Судьи судов Республики Каракалпакстан приносят присягу на заседании президиума соответственно Суда Республики Каракалпакстан и Административного суда Республики Каракалпакстан.

Судья, впервые избранный или назначенный на должность, приступает к осуществлению своих полномочий после принесения присяги.

Статья 61. Права судьи

Судья имеет право:

требовать от должностных лиц и граждан исполнения своих распоряжений, связанных с осуществлением правосудия;

получать от должностных и иных лиц информацию, необходимую для осуществления правосудия;

получать на безвозмездной основе необходимые для осуществления правосудия сведения из информационных систем государственных органов и иных организаций и иметь доступ, в том числе удаленный, к информационным системам, содержащим персональные данные;

получать на безвозмездной основе из информационных систем государственных органов, а также иных организаций без письменного согласия граждан сведения, содержащие персональные данные, необходимые для осуществления правосудия;

принимать участие в формировании органов судейского сообщества и участвовать в их деятельности;

объединяться в ассоциации.

Судья может иметь и иные права в соответствии с законом.

Государственные органы, должностные лица, общественные объединения, другие юридические и физические лица обязаны беспрекословно выполнять требования и распоряжения судьи, связанные с осуществлением правосудия. Неисполнение требований и распоряжений судьи влечет установленную законом ответственность.

Статья 62. Обязанности судьи

Судья обязан:

неукоснительно соблюдать Конституцию и законы Республики Узбекистан;

обеспечивать защиту прав и свобод граждан, их чести, достоинства и имущества, прав и охраняемых законом интересов предприятий, учреждений и организаций;

при осуществлении своих полномочий, а также во внеслужебных отношениях соблюдать требования Кодекса судейской этики, избегать всего, что могло бы подорвать авторитет судебной власти, честь и достоинство судьи или вызвать сомнение в его беспристрастности, объективности и справедливости;

противостоять любым проявлениям коррупции и попыткам незаконного вмешательства в деятельность по осуществлению правосудия и при выявлении подобных фактов сообщать об этом в Высший судейский совет Республики Узбекистан;

проявлять уважение к участникам судебного процесса;

поддерживать свою квалификацию на уровне, необходимом для выполнения полномочий судьи;

заявить самоотвод и поставить в известность участников судебного процесса в случае возникновения конфликта интересов.

Судья не вправе:

разглашать тайну совещания судей и сведения, полученные при проведении закрытых судебных заседаний;

быть сенатором, депутатом представительных органов государственной власти;

состоять членом политической партии, материально ее поддерживать, принимать участие в акциях политических партий, заниматься иной политической деятельностью;

заниматься другой оплачиваемой деятельностью, кроме педагогической, научной и иной творческой деятельности, занятие которой не должно препятствовать исполнению обязанностей судьи;

заниматься предпринимательской деятельностью лично или через доверенных лиц, в том числе принимать участие в управлении хозяйствующим субъектом независимо от его организационно-правовой формы;

открывать и иметь счета (вклады), хранить наличные денежные средства и ценности в иностранных банках, расположенных за пределами территории Республики Узбекистан. Такое ограничение действует и в отношении супруга (супруги) и несовершеннолетних детей судьи;

быть представителем в суде (кроме случаев законного представительства) по делам физических или юридических лиц;

допускать публичные высказывания по вопросу, который рассматривается в суде, до вступления в законную силу судебного акта;

разглашать или использовать в целях, не связанных с осуществлением полномочий судьи, сведения, отнесенные в соответствии с законом к конфиденциальной информации, ставшие ему известными в связи с осуществлением полномочий судьи.

Судья может нести и иные обязанности в соответствии с законом.

Глава 9. Основные гарантии независимости судей

Статья 63. Обеспечение независимости судей

Независимость судей обеспечивается:

установленным законом порядком избрания, назначения их на должность, приостановления и прекращения полномочий судьи;

неприкосновенностью судьи;

строгой процедурой осуществления правосудия;

тайной совещания судей при вынесении решений и запрещением требовать ее разглашения;

установленной законом ответственностью за неуважение к судье, вмешательство в деятельность по осуществлению правосудия и нарушение неприкосновенности судьи;

предоставлением судье за счет государства материального и социального обеспечения, соответствующего его высокому статусу.

Не допускается принятие актов законодательства, ограничивающих независимость судьи.

Судья, члены его семьи и их имущество находятся под особой защитой государства.

Статья 64. Неприкосновенность судьи

Личность судьи неприкосновенна. Неприкосновенность судьи распространяется на его жилище, служебное помещение, используемые им транспортное средство и средства связи, его корреспонденцию, принадлежащие ему вещи и документы.

В целях обеспечения личной безопасности судей им по списку, определяемому председателем Верховного суда Республики Узбекистан, выдается служебное оружие и средства личной защиты с правом их хранения, ношения и использования. В необходимых случаях по постановлению председателя соответствующего суда органом внутренних дел судье и его семье предоставляется вооруженная охрана.

Уголовное дело в отношении судьи может быть возбуждено только Генеральным прокурором Республики Узбекистан.

Судья не может быть привлечен к уголовной ответственности, заключен под стражу без получения заключения Высшего судейского совета Республики Узбекистан и без согласия Пленума Верховного суда Республики Узбекистан.

Судья не может быть привлечен к административной ответственности без получения заключения соответствующей квалификационной коллегии судей.

Представление председателя Высшего судейского совета Республики Узбекистан о фактах нарушения неприкосновенности судей и вмешательства в их деятельность по осуществлению правосудия, рассматривается органами прокуратуры в месячный срок. О возбуждении или об отказе в возбуждении уголовного дела по указанным фактам Генеральная прокуратура Республики Узбекистан сообщает Высшему судейскому совету Республики Узбекистан.

Вызов судьи в правоохранительные органы для допроса в качестве свидетеля или подозреваемого допускается исключительно с согласия соответствующей квалификационной коллегии судей.

Мера пресечения в виде заключения под стражу в отношении судьи может быть применена лишь в случаях предъявления ему обвинения в совершении тяжкого или особо тяжкого преступления или иного умышленного преступления, повлекшего смерть человека. Данное правило применяется и в отношении бывшего судьи, обвиняемого в совершении такого преступления в период работы в качестве судьи.

В случае задержания судьи по подозрению в совершении правонарушения об этом сообщается Высшему судейскому совету Республики Узбекистан не позднее трех часов с момента его задержания с приложением копий документов, являющихся основанием для задержания.

Проникновение в жилище или служебное помещение судьи, используемый им транспорт, производство там досмотра, обыска или выемки, прослушивание его телефонных переговоров, личный досмотр и личный обыск судьи, а равно досмотр, изъятие либо выемка его корреспонденции, принадлежащих ему вещей и документов могут производиться не иначе как по решению суда или с санкции Генерального прокурора Республики Узбекистан.

Уголовное дело в отношении судьи подсудно Верховному суду Республики Узбекистан.

На народных заседателей в период исполнения ими обязанностей в суде распространяются все гарантии неприкосновенности судей.

Статья 65. Ответственность за неуважение к судье

Государственные и иные органы, предприятия, учреждения и организации, должностные лица, граждане обязаны уважать и соблюдать принцип независимости судей.

Проявление неуважения к судье, а равно совершение действий, свидетельствующих о явном пренебрежении к нему, влекут ответственность в соответствии с законом.

Статья 66. Недопустимость вмешательства в деятельность судей по осуществлению правосудия

Вмешательство в деятельность судей по осуществлению правосудия недопустимо.

Воздействие в какой бы то ни было форме на судей с целью воспрепятствовать всестороннему, полному и объективному рассмотрению конкретного дела либо добиться вынесения незаконного судебного акта влечет уголовную ответственность в соответствии с законом.

Запрещается требовать от судьи каких-либо объяснений по существу рассмотренных или находящихся в производстве дел, а также представлять их кому бы то ни было для ознакомления, иначе как в случаях и порядке, предусмотренных законом.

Средства массовой информации не вправе предрешать в своих сообщениях результаты судебного разбирательства по конкретному делу или в какой бы то ни было форме воздействовать на суд.

Глава 10. Избрание и назначение судей

Статья 67. Требования, предъявляемые к кандидату на должность судьи

Кандидатом на должность судьи может быть гражданин Республики Узбекистан, достигший тридцати пяти лет, имеющий высшее юридическое образование.

Кандидатом на должность судьи не может быть лицо:

обвиняемое в совершении преступления;

ранее судимое или в отношении которого уголовное дело прекращено по нереабилитирующим основаниям;

имеющее гражданство иностранного государства или вид на жительство либо иной документ, подтверждающий право на постоянное проживание на территории иностранного государства;

признанное судом недееспособным или ограниченно дееспособным;

состоящее на учете в психиатрических или наркологических учреждениях;

имеющее иное заболевание, препятствующее осуществлению полномочий судьи.

Статья 68. Требования, предъявляемые к лицам, избираемым, назначаемым на соответствующую должность судьи

Судьей Верховного суда Республики Узбекистан может быть лицо, отвечающее требованиям статьи 67 настоящего Закона, имеющее стаж работы по юридической специальности не менее пятнадцати лет, в том числе, как правило, не менее семи лет в качестве судьи.

Судьей Военного суда Республики Узбекистан, Суда Республики Каракалпакстан, областных, Ташкентского городского суда, Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента может быть лицо, отвечающее требованиям статьи 67 настоящего Закона, имеющее стаж работы по юридической специальности не менее десяти лет, в том числе, как правило, не менее двух лет в качестве судьи.

Судьей межрайонного, районного городского суда, территориального военного суда может быть лицо, отвечающее требованиям статьи 67 настоящего Закона, достигшее тридцати пяти лет и имеющее стаж работы по юридической специальности не менее семи лет.

Кандидаты, впервые назначаемые на должности судей, проходят обязательное обучение в Высшей школе судей при Высшем судейском совете Республики Узбекистан. На период прохождения обучения они освобождаются от исполнения трудовых обязанностей без сохранения среднемесячной заработной платы по основному месту работы, но за ними на весь период обучения сохраняется место работы (должность).

Статья 69. Порядок избрания и назначения судей

Судья Верховного суда Республики Узбекистан избирается Сенатом Олий Мажлиса Республики Узбекистан по представлению Президента Республики Узбекистан на основании рекомендации Высшего судейского совета Республики Узбекистан.

Судья областного, Ташкентского городского суда, Военного суда Республики Узбекистан, Административного суда области, города Ташкента, межрайонного, районного, городского суда, территориального военного суда назначается на должность Высшим судейским советом Республики Узбекистан.

Судья Суда Республики Каракалпакстан, Административного суда Республики Каракалпакстан, межрайонного, районного, городского суда Республики Каракалпакстан назначается на должность Жокаргы Кенесом Республики Каракалпакстан по представлению Высшего судейского совета Республики Узбекистан.

Лица, осуществляющие деятельность на назначаемых Президентом Республики Узбекистан или по согласованию с ним должностях и имеющие безупречную репутацию, в порядке исключения, могут впервые назначаться на судейские должности без прохождения обязательного обучения в Высшей школе судей при Высшем судейском совете Республики Узбекистан.

Назначение судьи на должность производится с учетом заключения соответствующей квалификационной коллегии судей.

Статья 70. Порядок избрания и назначения на должность председателя, заместителя председателя суда

Председатель Верховного суда Республики Узбекистан, первый заместитель председателя, заместитель председателя Верховного суда Республики Узбекистан — председатель судебной коллегии Верховного суда Республики Узбекистан избираются Сенатом Олий Мажлиса Республики Узбекистан по представлению Президента Республики Узбекистан.

Председатель, заместитель председателя областного, Ташкентского городского суда, Военного суда Республики Узбекистан, Административного суда области, города Ташкента назначаются на должность Президентом Республики Узбекистан по представлению Высшего судейского совета Республики Узбекистан.

Председатель, заместитель председателя Суда Республики Каракалпакстан, Административного суда Республики Каракалпакстан избираются Жокаргы Кенесом Республики Каракалпакстан по представлению Председателя Жокаргы Кенеса Республики Каракалпакстан на основании заключения Высшего судейского совета Республики Узбекистан, согласованного с Президентом Республики Узбекистан.

Председатель, заместитель председателя межрайонного, районного, городского суда Республики Каракалпакстан назначаются Жокаргы Кенесом Республики Каракалпакстан по представлению Высшего судейского совета Республики Узбекистан.

Председатель, заместитель председателя межрайонного, районного, городского суда, территориального военного суда назначаются на должность Высшим судейским советом Республики Узбекистан.

Статья 71. Срок полномочий судьи и порядок его исчисления

Судья в установленном порядке избирается или назначается на первоначальный пятилетний срок, очередной десятилетний срок и последующий бессрочный период пребывания в должности.

Срок полномочий судьи исчисляется исходя из его общего стажа пребывания на судейской должности.

Предельный возраст пребывания в должности судьи Верховного суда Республики Узбекистан составляет семьдесят лет, для судей других судов — шестьдесят пять лет.

Предельный возраст пребывания в должности судьи Верховного суда Республики Узбекистан может быть продлен с его согласия до пяти лет Президентом Республики Узбекистан, а судьи других судов также до пяти лет — Высшим судейским советом Республики Узбекистан.

Судья сохраняет за собой право выхода на пенсию в соответствии с законодательством.

Статья 72. Срок полномочий председателя, заместителя председателя суда

Срок полномочий председателя, заместителя председателя суда — пять лет.

Лицо не может занимать должность председателя, заместителя председателя в одном и том же суде более двух сроков подряд.

Полномочия председателя, заместителя председателя суда прекращаются по истечении срока, на который он был избран или назначен.

В случае прекращения полномочий председателя, заместителя председателя суда в связи с истечением срока либо подачей им заявления об освобождении от должности за ним сохраняются полномочия судьи и он с того же дня продолжает работать на должности судьи, а в случае отсутствия в данном суде вакантной должности судьи с его согласия с того же дня переводится на должность судьи в другом суде на оставшийся срок полномочий судьи.

Статья 73. Порядок перевода судьи на другую судейскую должность

Судья в период срока полномочий может быть переведен с его согласия на другую судейскую должность Высшим судейским советом Республики Узбекистан.

Судья Суда Республики Каракалпакстан, Административного суда Республики Каракалпакстан, председатель, заместитель председателя, судья межрайонного, районного (городского) суда Республики Каракалпакстан в период срока полномочий может быть переведен с его согласия на другую судейскую должность по представлению Высшего судейского совета Республики Узбекистан Жокаргы Кенесом Республики Каракалпакстан.

Срок пребывания в должности судьи в одном суде, как правило, должен быть не менее двух лет.

Вопрос о переводе судьи на другую судейскую должность вносится на рассмотрение Высшего судейского совета Республики Узбекистан по заключению Высшей квалификационной коллегии судей.

Глава 11. Дисциплинарная ответственность судей

Статья 74. Основания дисциплинарной ответственности судей

Судья может быть привлечен к дисциплинарной ответственности лишь по решению соответствующей квалификационной коллегии судей:

за нарушение законности при осуществлении правосудия;

за упущения в организации судебной работы вследствие небрежности или недисциплинированности;

за совершение проступка, порочащего честь и достоинство судьи и ущемляющего авторитет суда;

за нарушение требований Кодекса судейской этики.

Отмена или изменение судебного решения само по себе не влечет ответственности судьи, участвовавшего в вынесении решения суда, если при этом им не были допущены преднамеренное нарушение закона либо недобросовестность, повлекшая существенные последствия.

Если в течение года после наложения меры дисциплинарного взыскания судья не совершит действий, предусмотренных частью первой настоящей статьи, он считается не привлекавшимся к дисциплинарной ответственности.

Порядок привлечения судей к дисциплинарной ответственности устанавливается положением, утверждаемым законом.

Статья 75. Возбуждение дисциплинарного дела в отношении судьи

Дисциплинарное дело в отношении судьи может быть возбуждено соответствующей квалификационной коллегией судей по результатам служебной проверки, проведенной по заявлению либо сообщению о совершении судьей действий, предусмотренных частью первой статьи 74 настоящего Закона.

Статья 76. Меры дисциплинарного взыскания, применяемые в отношении судьи

Квалификационная коллегия судей может налагать на судью, привлеченного к дисциплинарной ответственности, одно из следующих мер дисциплинарных взысканий:

предупреждение;

выговор;

штраф в размере не более тридцати процентов среднемесячной заработной платы;

понижение квалификационного класса на одну степень;

досрочное прекращение полномочий.

При наложении мер дисциплинарного взыскания учитывается характер нарушения и его последствия, тяжесть проступка, личность судьи, степень его вины.

Статья 77. Обжалование решения о наложении мер дисциплинарного взыскания

Решение квалификационной коллегии судей о наложении мер дисциплинарного взыскания может быть обжаловано в Высшую квалификационную коллегию судей.

На решение Высшей квалификационной коллегии судей о наложении мер дисциплинарного взыскания может быть подана жалоба в Высший судейский совет Республики Узбекистан.

Глава 12. Приостановление и прекращение полномочий судьи

Статья 78. Приостановление полномочий судьи

Полномочия судьи приостанавливаются решением соответствующей квалификационной коллегии судей в случаях, если:

судья занимается деятельностью, несовместимой с его должностью;

в отношении судьи применены принудительные меры медицинского характера;

судья был признан безвестно отсутствующим решением суда;

в отношении судьи возбуждено уголовное дело;

судья участвует в качестве кандидата в депутаты в выборах представительных органов государственной власти.

Полномочия судьи приостанавливаются до отпадения оснований к их приостановлению.

Судья вправе обжаловать решение соответствующей квалификационной коллегии судей в порядке, установленном законом.

Приостановление полномочий судьи, за исключением случаев, когда к судье в качестве меры пресечения было избрано заключение под стражу, не влечет за собой приостановления выплаты этому судье заработной платы или уменьшения ее размера, снижения уровня его обеспечения и не лишает судью гарантий неприкосновенности, установленных настоящим Законом.

Решение о возобновлении полномочий судьи принимается соответствующей квалификационной коллегией судей, приостановившей полномочия судьи.

Статья 79. Досрочное прекращение полномочий судьи

Полномочия судьи досрочно прекращаются в случаях:

1) нарушения им присяги судьи;

2) подачи им письменного заявления;

3) продолжения им деятельности, несовместимой с должностью судьи, после сделанного ему соответствующей квалификационной коллегией судей предупреждения или приостановления его полномочий;

4) признания его судом недееспособным или ограниченно дееспособным;

5) выхода и утраты им гражданства Республики Узбекистан;

6) вступления в отношении него в законную силу обвинительного приговора суда;

7) смерти или объявления его умершим решением суда;

8) его неспособности по состоянию здоровья или иным уважительным причинам в течение длительного времени исполнять обязанности судьи;

9) истечения срока полномочий председателя суда, если он не дает согласие на занятие другой судейской должности;

10) совершения судьей действий, предусмотренных частью первой статьи 74 настоящего Закона, за которые решением соответствующей квалификационной коллегией судей на судью наложена мера дисциплинарного взыскания в виде прекращения полномочий.

При наличии оснований, предусмотренных в настоящей статье, полномочия судьи досрочно прекращаются в следующем порядке:

судьи Верховного суда Республики Узбекистан — Сенатом Олий Мажлиса Республики Узбекистан по представлению Президента Республики Узбекистан;

председателя и заместителя председателя областных и Ташкентского городского судов, административных судов областей и города Ташкента, Военного суда Республики Узбекистан — Президентом Республики Узбекистан по представлению Высшего судейского совета Республики Узбекистан;

судьи областных и Ташкентского городского судов, административных судов областей и города Ташкента, Военного суда Республики Узбекистан, председателя и судьи межрайонных, районных, городских, военных судов — Высшим судейским советом Республики Узбекистан по заключению соответствующей квалификационной коллегии судей;

судьи Суда Республики Каракалпакстан, Административного суда Республики Каракалпакстан, межрайонных, районных, городских судов — Жокаргы Кенесом Республики Каракалпакстан по представлению Председателя Жокаргы Кенеса Республики Каракалпакстан, вносимому на основании заключения Высшего судейского совета Республики Узбекистан.

Досрочное прекращение полномочий судьи в случаях, предусмотренных пунктами 1 , 3 , 8 и 10 части первой настоящей статьи, допускается на основании решения соответствующей квалификационной коллегии судей.

Судья вправе обжаловать решение соответствующей квалификационной коллегии судей в порядке, установленном законом.

Реорганизация или ликвидация суда не может служить основанием для освобождения судьи от должности.

Полномочия народных заседателей прекращаются досрочно по основаниям, указанным в части первой настоящей статьи, за исключением оснований, указанных в пунктах 1 , 3 , 9 и 10 части первой настоящей статьи.

Статья 80. Квалификационные коллегии судей

Квалификационные коллегии судей создаются для рассмотрения следующих вопросов:

дисциплинарной ответственности судьи;

приостановления или досрочного прекращения полномочий судьи;

обеспечения неприкосновенности судьи;

присвоения судье квалификационного класса;

организации работы по подбору и проведению выборов народных заседателей;

контроля за соблюдением присяги судьи и Кодекса судейской этики.

Квалификационные коллегии судей содействуют Высшему судейскому совету Республики Узбекистан в выполнении возложенных на него задач.

Высшая квалификационная коллегия судей избирается съездом судей Республики Узбекистан сроком на пять лет.

Квалификационные коллегии судей Военного суда Республики Узбекистан, судов Республики Каракалпакстан, областей и города Ташкента, административных судов Республики Каракалпакстан, областей и города Ташкента избираются сроком на пять лет на конференциях судей соответствующих судов.

Порядок организации деятельности квалификационных коллегий судей определяется положением, утверждаемым законом.

Глава 13. Материальное и социальное обеспечение судей и членов их семей

Статья 81. Материальное обеспечение судей

Заработная плата судьи состоит из месячного должностного оклада, ежемесячных доплат за квалификационный класс, за выслугу лет, за почетное звание в размерах, установленных законодательством, и выплачиваемых за счет средств республиканского бюджета.

В соответствии с нормативно-правовыми актами судьям могут производиться и другие выплаты.

В пределах установленного фонда оплаты труда судьям могут выплачиваться премии и оказываться материальная помощь.

При направлении в служебную командировку судьи пользуются правом бронирования и получения вне очереди проездных документов на воздушном, железнодорожном, автомобильном пассажирском транспорте (за исключением такси и городского пассажирского транспорта).

Статья 82. Ежегодный трудовой отпуск судей

Судьям предоставляются ежегодные трудовые отпуска продолжительностью тридцать календарных дней.

Судьям, имеющим стаж судейской работы более десяти лет, по их желанию может предоставляться дополнительный трудовой отпуск продолжительностью до шести календарных дней.

Статья 83. Обеспечение судей жильем

Судья, нуждающийся в жилье, обеспечивается служебным жилым помещением по месту нахождения суда органами исполнительной власти на местах в порядке, определенном Кабинетом Министров Республики Узбекистан.

Судья имеет право на компенсацию расходов, связанных с арендой, наймом (поднаймом) жилых помещений, до предоставления им в установленном порядке жилого помещения для постоянного проживания.

Статья 84. Меры социальной защиты судей и членов их семей

Жизнь и здоровье судьи находятся под особой защитой государства и подлежат обязательному государственному страхованию за счет средств республиканского бюджета.

Страховые компании (страховщики) выплачивают страховые суммы в случаях:

гибели (смерти) судьи в период работы либо после истечения срока полномочий, если она наступила вследствие увечья или иного повреждения здоровья, полученных в связи с исполнением служебных обязанностей, его наследникам — в размере пятидесятимесячной заработной платы судьи;

причинения судье в связи с исполнением служебных обязанностей увечья или иного повреждения здоровья, исключающих дальнейшую возможность заниматься профессиональной деятельностью, — в размере двадцатипятимесячной заработной платы судьи;

причинения судье увечья или иного повреждения здоровья, полученных в связи с исполнением служебных обязанностей и не повлекших стойкой утраты трудоспособности, которые бы исключали дальнейшую возможность заниматься профессиональной деятельностью, — в размере пятимесячной заработной платы судьи.

В случае причинения судье в связи с исполнением служебных обязанностей увечья или иного повреждения здоровья, исключающих дальнейшую возможность заниматься профессиональной деятельностью, ему ежемесячно выплачивается компенсация в виде разницы между заработной платой и назначенной пенсией без зачета выплат, полученных по обязательному государственному страхованию.

В случае гибели (смерти) судьи вследствие увечья или иного повреждения здоровья, полученных в связи с исполнением служебных обязанностей, нетрудоспособным членам его семьи, находившимся на его иждивении, ежемесячно выплачивается компенсация в виде разницы между приходившейся на их долю частью заработной платы погибшего и назначенной им пенсией по случаю потери кормильца без зачета выплат, полученных по обязательному государственному страхованию.

Материальный ущерб, причиненный уничтожением или повреждением имущества, принадлежащего судье, в связи с его служебной деятельностью, подлежит возмещению ему или членам его семьи в полном объеме.

Выплаты по возмещению вреда, предусмотренные частями второй — пятой настоящей статьи, производятся за счет средств республиканского бюджета с последующим взысканием их с виновных лиц в установленном законом порядке.

Статья 85. Гарантии, предоставляемые судьям после окончания срока их полномочий

За судьями, у которых истек срок полномочий, сохраняется среднемесячная заработная плата в период решения вопроса об их переизбрании или переназначении на новый срок полномочий либо предоставления другой работы, но не свыше трех месяцев.

Судьям после окончания срока их полномочий предоставляется прежняя работа (должность), занимаемая ими до избрания или назначения на должность судьи, а при ее отсутствии — другая равноценная работа (должность).

Статья 86. Действие трудового законодательства в отношении судей

Трудовое законодательство распространяется на судей в части отношений, не урегулированных настоящим Законом.

Статья 87. Пенсионное обеспечение судей

Пенсионное обеспечение судей определяется законодательством.

Глава 14. Заключительные положения

Статья 88. Аппарат суда

Аппарат суда обеспечивает его работу по осуществлению правосудия, обобщению судебной практики, анализу судебной статистики, а также по выполнению других функций суда.

Работники аппарата суда проходят аттестацию в порядке, устанавливаемом председателем Верховного суда Республики Узбекистан.

Порядок установления и присвоения классных чинов работникам аппарата суда определяется положением, утверждаемым настоящим Законом.

Статья 89. Структура и штаты судов

Структура и штатная численность судов Республики Узбекистан утверждаются Президентом Республики Узбекистан.

Штатное расписание судов утверждается председателем Верховного суда Республики Узбекистан и Департаментом по обеспечению деятельности судов при Верховном суде Республики Узбекистан (далее — Департамент).

Председатель Верховного суда Республики Узбекистан при необходимости вносит изменения в штатное расписание судов в пределах штатной численности и фонда оплаты труда.

Статья 90. Финансирование деятельности судов

Порядок финансирования деятельности судов определяется отдельным законом.

Каждый суд обеспечивается отдельным зданием, охраной и автотранспортом.

Статья 91. Материально-техническое и финансовое обеспечение деятельности судов

Материально-техническое и финансовое обеспечение деятельности судов осуществляется Департаментом.

Основными задачами Департамента являются:

организация работы по материально-техническому и финансовому обеспечению деятельности судов, а также подготовка предложений по ее совершенствованию;

обеспечение эффективности освоения средств, выделенных на строительство и ремонт зданий судов, принятие мер по созданию надлежащих условий для деятельности судов;

разработка предложений по улучшению условий труда, материального и социального обеспечения судей и работников аппарата суда;

системный анализ текущего состояния материально-технического и финансового обеспечения деятельности судов, подготовка долгосрочных комплексных программ развития материально-технического и финансового обеспечения деятельности судов;

организация работы по обеспечению безопасности судей и судебных процессов.

Полномочия и организация деятельности Департамента по обеспечению деятельности судов при Верховном суде Республики Узбекистан определяются положением, утверждаемым Президентом Республики Узбекистан.

Статья 92. Печатные органы Верховного суда Республики Узбекистан

Верховный суд Республики Узбекистан имеет свои печатные органы.

Статья 93. Научно-консультативный совет при Верховном суде Республики Узбекистан

При Верховном суде Республики Узбекистан образуется научно-консультативный совет, который является совещательным органом и действует на общественных началах. В его задачу входит разработка научно обоснованных рекомендаций по вопросам применения законодательства, возникающим в судебной практике.

Статья 94. Печать судов

Суд имеет печать с изображением Государственного герба Республики Узбекистан и своим наименованием.

Статья 95. Специальная одежда судей

Судья осуществляет правосудие в специальной одежде, описание и образцы которой утверждаются Сенатом Олий Мажлиса Республики Узбекистан.

Статья 96. Удостоверение судьи

Председателю, заместителям председателя и судьям Верховного суда Республики Узбекистан удостоверения выдаются Президентом Республики Узбекистан. Судьям других судов удостоверения выдаются председателем Верховного суда Республики Узбекистан.

Статья 97. Утверждение положений о деятельности судов

Утвердить:

Положение об организации деятельности военных судов — согласно приложению № 1 к настоящему Закону;

Положение о квалификационных классах судей — согласно приложению № 2 к настоящему Закону;

Положение о классных чинах работников судебной системы — согласно приложению № 3 к настоящему Закону.

Статья 98. Признание утратившими силу некоторых законодательных актов Республики Узбекистан

Признать утратившими силу:

1) Закон Республики Узбекистан от 2 сентября 1993 года № 924-XII «О судах» (Ведомости Верховного Совета Республики Узбекистан, 1993 г., № 10, ст. 367);

2) Постановление Верховного Совета Республики Узбекистан от 2 сентября 1993 года № 925-XII «О порядке введения в действие Закона Республики Узбекистан «О судах» (Ведомости Верховного Совета Республики Узбекистан, 1993 г., № 10, ст. 368);

3) Постановление Верховного Совета Республики Узбекистан от 2 сентября 1993 года № 927-XII «Об утверждении Положений о квалификационных коллегиях судей, о квалификационных классах судей, о классных чинах работников судов, об организации деятельности военных судов» (Ведомости Верховного Совета Республики Узбекистан, 1993 г., № 10, ст. 370);

4) раздел XIV Закона Республики Узбекистан от 31 августа 1995 года № 118-I «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 1995 г., № 9, ст. 193);

5) разделы VIII , XX и XXI Закона Республики Узбекистан от 27 декабря 1996 года № 357-I «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 1997 г., № 2, ст. 56);

6) Закон Республики Узбекистан от 14 декабря 2000 года № 162-II «О внесении изменений и дополнений в Закон Республики Узбекистан «О судах» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2001 г., № 1-2, ст. 10);

7) Постановление Олий Мажлиса Республики Узбекистан от 14 декабря 2000 года № 164-II «О внесении изменений и дополнений в положения о квалификационных коллегиях судей, о квалификационных классах судей, о классных чинах работников судов, об организации деятельности военных судов» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2001 г., № 1-2, ст. 12);

8) раздел V Закона Республики Узбекистан от 7 декабря 2001 года № 320-II «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2002 г., № 1, ст. 20);

9) разделы IV и XXVII Закона Республики Узбекистан от 12 декабря 2003 года № 568-II «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2004 г., № 1-2, ст. 18);

10) пункты 20 и 47 раздела I Закона Республики Узбекистан от 3 декабря 2004 года № 714-II «О внесении изменений и дополнений, а также признании утратившими силу некоторых законодательных актов Республики Узбекистан» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2005 г., № 1, ст. 18);

11) статью 2 Закона Республики Узбекистан от 11 июля 2007 года № ЗРУ-100 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с передачей судам права выдачи санкции на заключение под стражу» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2007 г., № 6, ст. 249);

12) статьи 1 и 2 Закона Республики Узбекистан от 20 июля 2007 года № ЗРУ-103 «О внесении изменений и дополнений в Закон Республики Узбекистан «О судах», Положение об организации деятельности военных судов, Положение о квалификационных коллегиях судей» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2007 г., № 7, ст. 324);

13) Закон Республики Узбекистан от 7 апреля 2009 года № ЗРУ-207 «О внесении изменений в Положение о классных чинах работников судов» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2009 г., № 4, ст. 134);

14) статьи 3 и 13 Закона Республики Узбекистан от 22 декабря 2009 года № ЗРУ-238 «О внесении изменений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2009 г., № 12, ст. 470);

15) статью 1 Закона Республики Узбекистан от 21 апреля 2011 года № ЗРУ-288 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2011 г., № 4, ст. 104);

16) статью 2 Закона Республики Узбекистан от 18 сентября 2012 года № ЗРУ-335 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с дальнейшим реформированием судебно-правовой системы» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2012 г., № 9/2, ст. 244);

17) статьи 3 и 4 Закона Республики Узбекистан от 20 января 2014 года № ЗРУ-365 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2014 г., № 1, ст. 2);

18) статью 2 Закона Республики Узбекистан от 29 марта 2017 года № ЗРУ-421 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с принятием дополнительных мер по обеспечению гарантий надежной защиты прав и свобод граждан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2017 г., № 3, ст. 47);

19) Закон Республики Узбекистан от 12 апреля 2017 года № ЗРУ-428 «О внесении изменений и дополнений в Закон Республики Узбекистан «О судах», Гражданский процессуальный и Хозяйственный процессуальный кодексы Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2017 г., № 4, ст. 136);

20) Закон Республики Узбекистан от 6 июня 2017 года № ЗРУ-435 «О внесении изменений и дополнений в Положение о классных чинах работников судов и Исследовательского центра по демократизации и либерализации судебного законодательства и обеспечению независимости судебной системы при Верховном суде Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2017 г., № 6, ст. 299);

21) статьи 48 и 49 Закона Республики Узбекистан от 14 сентября 2017 года № ЗРУ-446 «О внесении изменений и дополнений, а также признании утратившими силу некоторых законодательных актов Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2017 г., № 9, ст. 510);

22) статью 11 Закона Республики Узбекистан от 23 июля 2018 года № ЗРУ-486 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с совершенствованием деятельности отдельных государственных органов и организаций» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2018 г., № 7, ст. 431);

23) статью 1 Закона Республики Узбекистан от 11 октября 2018 года № ЗРУ-496 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан, направленных на дальнейшее повышение эффективности отправления правосудия, а также признании утратившим силу Закона Республики Узбекистан «Об обжаловании в суд действий и решений, нарушающих права и свободы граждан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2018 г., № 10, ст. 672);

24) статью 9 Закона Республики Узбекистан от 18 февраля 2019 года № ЗРУ-522 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с совершенствованием деятельности отдельных государственных органов в сфере безопасности и обороны» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2019 г., № 2, ст. 47);

25) статьи 3 и 4 Закона Республики Узбекистан от 10 мая 2019 года № ЗРУ-536 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с совершенствованием деятельности отдельных государственных органов и организаций» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2019 г., № 5, ст. 261);

26) статью 4 Закона Республики Узбекистан от 5 сентября 2019 года № ЗРУ-564 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с совершенствованием законодательства в сфере безопасности и обороны» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2019 г., № 9, ст. 589);

27) статью 3 Закона Республики Узбекистан от 10 сентября 2019 года № ЗРУ-566 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с совершенствованием деятельности отдельных государственных органов» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2019 г., № 9, ст. 591);

28) статью 1 Закона Республики Узбекистан от 10 марта 2020 года № ЗРУ-607 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с совершенствованием порядка ведения дел в судах» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2020 г., № 3, ст. 198);

29) статью 1 Закона Республики Узбекистан от 9 ноября 2020 года № ЗРУ-646 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2020 г., № 11, ст. 652);

30) статью 33 Закона Республики Узбекистан от 21 апреля 2021 года № ЗРУ-683 «О внесении изменений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2021 г., приложение к № 4).

Статья 99. Обеспечение исполнения, доведения, разъяснения сути и значения настоящего Закона

Верховному суду, Высшему судейскому совету Республики Узбекистан, другим заинтересованным организациям обеспечить исполнение, доведение до исполнителей и разъяснение среди населения сути и значения настоящего Закона.

Статья 100. Приведение законодательства в соответствие с настоящим Законом

Кабинету Министров Республики Узбекистан:

привести решения правительства в соответствие с настоящим Законом;

обеспечить пересмотр и отмену органами государственного управления их нормативно-правовых актов, противоречащих настоящему Закону.

Статья 101. Вступление в силу настоящего Закона

Настоящий Закон вступает в силу со дня его официального опубликования.

ПРИЛОЖЕНИЕ № 1 к Закону Республики Узбекистан «О судах»

об организации деятельности военных судов

Статья 1. Военные суды входят в судебную систему Республики Узбекистан и состоят из Военного суда Республики Узбекистан и территориальных военных судов.

Решения и приговоры, выносимые военными судами, провозглашаются именем Республики Узбекистан.

Статья 2. Военный суд Республики Узбекистан действует на правах областного суда и состоит из судей, в том числе председателя, заместителя председателя суда, а также народных заседателей.

Территориальные военные суды действуют на правах районного суда и состоят из судей, в том числе председателя суда, а также народных заседателей.

Статья 3. Порядок назначения и статус судей военных судов определяются Законом Республики Узбекистан «О судах».

Статья 4. Военные суды Республики Узбекистан рассматривают:

1) дела о преступлениях, совершенных военнослужащими Министерства обороны, Службы государственной безопасности, Государственной службы безопасности Президента Республики Узбекистан, Национальной гвардии, Министерства по чрезвычайным ситуациям, войск Министерства внутренних дел Республики Узбекистан и других воинских формирований, создаваемых в соответствии с законодательством, а также военнообязанными во время прохождения ими учебных сборов;

2) гражданские дела по искам военнослужащих к командованию воинских частей, соединений и объединений, органов военного управления и жалобы на действия (решения) органов военного управления и воинских должностных лиц, нарушающих права и свободы военнослужащих;

3) все гражданские и уголовные дела в местностях, где в силу исключительных обстоятельств не действуют суды;

4) дела, касающиеся государственных секретов;

5) дела об административных правонарушениях, отнесенные законом к их компетенции.

Военные суды Республики Узбекистан могут рассматривать и иные дела в соответствии с законом.

Дела о преступлениях, совершенных лицами, указанными в пункте 1 части первой настоящей статьи, в период прохождения ими военной либо приравненной к ней службы, но уволенным к моменту рассмотрения дела в суде, рассматриваются военными судами.

Дела о преступлениях и об административных правонарушениях, совершенных лицами, указанными в пункте 1 части первой настоящей статьи, до их призыва либо поступления на военную службу, либо приравненную к ней службу, рассматриваются судами по уголовным делам.

Статья 5. Военному суду Республики Узбекистан подсудны:

дела о преступлениях должностных лиц генеральского состава, а также иные дела и жалобы, касающиеся этих лиц;

дела о преступлениях, за совершение которых может быть назначено наказание в виде пожизненного лишения свободы;

дела о преступлениях лиц, имеющих воинское звание полковник, капитан 1 ранга либо лиц, занимающих должности командира бригады и равных им по служебному положению лиц, а также иные дела и жалобы, касающиеся этих лиц.

Статья 6. Территориальным военным судам подсудны дела о преступлениях лиц, имеющих воинские звания до подполковника, капитана 2 ранга включительно, а также иные дела и жалобы, касающиеся этих лиц.

Статья 7. Рассмотрение военными судами дел в отношении гражданских лиц допускается в случаях, когда при обвинении группы лиц дело в отношении хотя бы одного из обвиняемых подсудно военному суду, а выделение его в отдельное производство в соответствии с законом невозможно.

При обвинении одного лица или группы лиц в совершении нескольких преступлений, если дело хотя бы об одном из преступлений подсудно военному суду, дело о преступлениях и в отношении всех лиц рассматривается военным судом.

Статья 8. Военные суды вместе с уголовными делами рассматривают гражданские иски воинских частей, предприятий, учреждений, организаций, общественных объединений и граждан о возмещении материального ущерба, причиненного им преступлениями.

Статья 9. Военный суд Республики Узбекистан:

рассматривает дела в апелляционном или кассационном и ревизионном порядке;

осуществляет надзор за судебной деятельностью территориальных военных судов;

проверяет организацию работы военных судов;

обобщает судебную практику и судебную статистику военных судов, осуществляет их системный анализ;

готовит обзоры судебной практики;

принимает меры по повышению квалификации судей военных судов;

осуществляет меры, направленные на укрепление независимости судей.

Председатель Военного суда Республики Узбекистан издает приказы и распоряжения по вопросам организации работы военных судов.

Статья 10. Президиум Военного суда Республики Узбекистан действует в составе судей данного суда.

Заседания президиума Военного суда Республики Узбекистан проводятся по мере необходимости, но не реже одного раза в месяц и является правомочным при наличии большинства членов президиума.

Постановления президиума Военного суда Республики Узбекистан принимаются большинством голосов членов президиума, участвовавших в заседании, и подписываются председателем суда.

Статья 11. Президиум Военного суда Республики Узбекистан:

рассматривает результаты обобщения судебной практики и анализа судебной статистики;

заслушивает доклады о деятельности судебной коллегии;

заслушивает доклады председателей территориальных военных судов о практике применения законодательства;

Президиум Военного суда Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 12. Судебная коллегия Военного суда Республики Узбекистан:

рассматривает в пределах своих полномочий дела по первой инстанции;

рассматривает дела в апелляционном или кассационном и ревизионном порядке;

изучает и обобщает судебную практику;

анализирует судебную статистику.

Судебная коллегия Военного суда Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 13. Председатель Военного суда Республики Узбекистан:

осуществляет организационное руководство деятельностью суда;

созывает заседания президиума суда и председательствует на его заседаниях;

организует работу по осуществлению контроля за выполнением постановлений президиума суда;

председательствует на судебных заседаниях;

оказывает содействие в организации деятельности нижестоящих судов;

организует работу по повышению квалификации судей, работников аппарата суда и народных заседателей;

организует работу по обобщению судебной практики, подготовке обзоров судебной практики и ведению судебной статистики;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц и организует работу по рассмотрению их обращений;

вносит представления в Высшую квалификационную коллегию судей на решения квалификационной коллегии судей;

руководит работой аппарата суда, заключает и прекращает трудовые договоры с работниками аппарата суда.

Председатель Военного суда Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

Статья 14. Заместитель председателя Военного суда Республики Узбекистан:

организует работу судебной коллегии;

председательствует на заседаниях судебной коллегии;

представляет президиуму суда доклады о деятельности судебной коллегии;

ведет личный прием физических лиц и представителей юридических лиц;

в случае отсутствия председателя суда осуществляет его полномочия.

Заместитель председателя Военного суда Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

При отсутствии заместителя председателя Военного суда Республики Узбекистан его полномочия могут быть возложены председателем данного суда на одного из судей.

Статья 15. Председатель территориального военного суда:

председательствует на судебных заседаниях;

ведет личный прием физических лиц, представителей юридических лиц и организует работу по рассмотрению их обращений;

руководит работой аппарата суда, заключает и прекращает трудовые договоры с работниками аппарата суда.

Председатель территориального военного суда может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законом.

При отсутствии председателя территориального военного суда его полномочия исполняет один из судей Военного суда Республики Узбекистан.

Статья 16. Структура, штатная численность военных судов, перечень штатных должностей утверждаются Президентом Республики Узбекистан по представлению председателя Верховного суда Республики Узбекистан.

Статья 17. Судьи военных судов несут дисциплинарную ответственность в соответствии с Законом Республики Узбекистан «О судах».

Статья 18. Прием на работу и прекращение трудовых договоров с работниками аппарата военных судов производится в соответствии с Трудовым кодексом Республики Узбекистан председателем соответствующего военного суда.

Статья 19. Материально-техническое обеспечение, финансирование, обеспечение транспортом, средствами связи военных судов осуществляется Департаментом по обеспечению деятельности судов при Верховном суде Республики Узбекистан.

Статья 20. Конвоирование в военные суды задержанных, арестованных, содержащихся под стражей на гауптвахтах, и их охрана в судебном заседании производятся воинскими частями или военными комендатурами гарнизонов. Конвоирование к месту рассмотрения дела и охрана арестованных, находящихся в иных местах содержания, в учреждениях по исполнению наказания, осуществляются в установленном порядке частями караульных войск, органами Министерства внутренних дел Республики Узбекистан.

Статья 21. Военные суды имеют печать с изображением Государственного герба Республики Узбекистан и своим наименованием.

ПРИЛОЖЕНИЕ № 2 к Закону Республики Узбекистан «О судах»

о квалификационных классах судей

Статья 1. В соответствии с Законом Республики Узбекистан «О судах» настоящее Положение определяет порядок установления и присвоения квалификационных классов судьям Республики Узбекистан.

Статья 2. Судьям с учетом опыта и стажа работы в качестве судьи присваиваются следующие квалификационные классы:

высший квалификационный класс;

первый квалификационный класс;

второй квалификационный класс;

третий квалификационный класс;

четвертый квалификационный класс;

пятый квалификационный класс.

Статья 3. Квалификационные классы присваиваются:

Судьям Верховного суда Республики Узбекистан, судьям Высшего судейского совета Республики Узбекистан — высший, первый, второй квалификационные классы;

Судьям Суда Республики Каракалпакстан, областных судов и Ташкентского городского суда, Военного суда Республики Узбекистан, Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей, города Ташкента — первый, второй, третий квалификационные классы;

Судьям межрайонных, районных, городских судов, территориальных военных судов присваиваются третий, четвертый, пятый квалификационные классы.

Статья 4. Присвоение высшего квалификационного класса председателю Верховного суда Республики Узбекистан производится Президентом Республики Узбекистан.

Присвоение высшего квалификационного класса заместителям председателя — председателям судебных коллегий Верховного суда, судьям Верховного суда Республики Узбекистан, судьям Высшего судейского совета, производится Президентом Республики Узбекистан по представлению соответственно председателя Верховного суда и председателя Высшего судейского совета Республики Узбекистан, основанному на заключении Высшей квалификационной коллегии судей судов Республики Узбекистан. Другие квалификационные классы судьям присваиваются Высшей квалификационной коллегией судей судов Республики Узбекистан по заключению соответствующей квалификационных коллегий судей.

Впервые избранным или назначенным судьям квалификационные классы присваиваются в течение первых трех месяцев их работы с учетом специальных званий и классных чинов, присвоенных по прежнему месту работы или службы.

Лицам, избираемым в установленном порядке или назначаемым решениями Президента Республики Узбекистан из числа судей, квалификационные классы присваиваются Высшей квалификационной коллегией судей судов Республики Узбекистан по представлению руководителей соответствующих государственных органов и организаций.

Статья 5. Сроки пребывания в каждом квалификационном классе при наличии положительной квалификационной аттестации устанавливаются:

в пятом квалификационном классе — два года;

в четвертом квалификационном классе — три года;

в третьем квалификационном классе — четыре года;

во втором квалификационном классе — пять лет.

Срок пребывания в первом квалификационном классе не устанавливается.

Высококвалифицированным судьям с учетом опыта работы допускается присвоение квалификационного класса вне зависимости от предусмотренного по занимаемой должности, а также без соблюдения последовательности, но не более чем на два квалификационных класса выше того, который он имеет.

Статья 6. Лишение судей квалификационного класса может производиться за грубые нарушения законности при осуществлении правосудия.

Лишение квалификационного класса и понижение квалификационного класса производится должностным лицом или органом, присвоившим квалификационный класс.

Статья 7. Судьям, имеющим квалификационные классы, устанавливаются доплаты к должностным окладам в размерах, определяемых законодательством.

Статья 8. Порядок проведения квалификационной аттестации судей определяется положением, утверждаемым законом.

ПРИЛОЖЕНИЕ № 3 к Закону Республики Узбекистан «О судах»

о классных чинах работников судебной системы

Статья 1. Настоящее Положение устанавливает порядок присвоения специальных званий — классных чинов работникам аппарата судов, Конституционного суда Республики Узбекистан (далее — Конституционный суд), Высшего судейского совета Республики Узбекистан (далее — Высший судейский совет), Высшей школы судей при Высшем судейском совете (далее — Высшая школа), Департамента по обеспечению деятельности судов при Верховном суде Республики Узбекистан (далее — Департамент) и его территориальных отделов.

Статья 2. Специальные звания работников аппарата судов, Конституционного суда, Высшего судейского совета, Высшей школы судей, Департамента и его территориальных отделов состоят из следующих классных чинов:

Государственный советник юстиции 1 класса;

Государственный советник юстиции 2 класса;

Государственный советник юстиции 3 класса;

Советник юстиции 1 класса;

Советник юстиции 2 класса;

Советник юстиции 3 класса;

Юрист 1 класса;

Юрист 2 класса;

Юрист 3 класса.

Статья 3. Классные чины присваиваются работникам, имеющим высшее юридическое или иное высшее образование, в соответствии с занимаемой должностью, квалификацией и стажем работы последовательно либо с учетом специальных званий, классных чинов, присвоенных им по прежнему месту работы или службы.

Статья 4. Классные чины присваиваются:

Государственный советник юстиции 1 класса — председателю Высшего судейского совета;

Государственный советник юстиции 2 класса — директору Высшей школы, директору Департамента;

Государственный советник юстиции 3 класса — заместителю директора Высшей школы, руководителю аппарата Верховного суда Республики Узбекистан;

Советник юстиции 1 класса — заведующему секретариатом Конституционного суда, начальникам управлений Верховного суда Республики Узбекистан, секретарю Высшего судейского совета, заведующему кафедрой, профессору, доценту кафедры Высшей школы, заместителю директора Департамента;

Советник юстиции 2 класса — старшим экспертам Конституционного суда, заместителям начальников управлений и начальникам отделов Верховного суда Республики Узбекистан, помощнику председателя Конституционного суда, советнику председателя Верховного суда Республики Узбекистан, ведущим инспекторам, заведующему первым отделом Высшего судейского совета, начальникам отделов, преподавателям кафедры Высшей школы, начальникам отделов и территориальных отделов Департамента;

Советник юстиции 3 класса — экспертам Конституционного суда, начальнику секретариата Пленума и Президиума Верховного суда Республики Узбекистан, заместителям начальников отделов, главным и старшим консультантам Верховного суда Республики Узбекистан, заведующему архивом и заведующему канцелярией Высшего судейского совета, юрисконсульту, главным и ведущим специалистам Высшей школы, главным специалистам, главному инспектору по кадрам и юрисконсульту Департамента;

Юрист 1 класса — начальникам отделов, главным специалистам, старшим помощникам судьи Суда Республики Каракалпакстан, областных судов и Ташкентского городского суда, Военного суда Республики Узбекистан, Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей, города Ташкента, заведующему канцелярией и заведующему архивом Высшей школы;

Юрист 2 класса — старшим специалистам, заведующим канцеляриями Суда Республики Каракалпакстан, областных судов и Ташкентского городского суда, Военного суда Республики Узбекистан, Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей, города Ташкента, секретарям квалификационных коллегий судей, главным специалистам территориальных отделов Департамента;

Юрист 3 класса — помощникам судьи, заведующим канцеляриями межрайонных, районных, городских судов, территориальных военных судов.

Статья 5. Классные чины Государственного советника юстиции 1, 2 и 3 классов присваиваются Президентом Республики Узбекистан.

Классные чины советника юстиции 1, 2 и 3 классов, а также юриста 1, 2 и 3 классов присваиваются:

работникам Высшего судейского совета и Высшей школы — председателем Высшего судейского совета;

работникам аппарата Конституционного суда — председателем Конституционного суда;

работникам аппаратов Верховного суда Республики Узбекистан и нижестоящих судов, Департамента и его территориальных отделов — председателем Верховного суда Республики Узбекистан.

Председатель Конституционного суда, председатель Верховного суда Республики Узбекистан, председатель Высшего судейского совета вправе приравнять должность, не предусмотренную в статье 4 настоящего Положения, к существующей в штатном расписании определенной должности и присвоить классный чин до советника юстиции 1 класса включительно.

Статья 6. Сроки пребывания в классных чинах Государственного советника юстиции 1, 2, 3 классов не устанавливаются.

Сроки пребывания в каждом классном чине при наличии положительной аттестации составляют для советников юстиции 3, 2 и 1 класса — четыре года, для юриста 3, 2, 1 класса — два с половиной года.

Статья 7. Допускается в соответствии со статьей 5 настоящего Положения присвоение работникам судов, Высшего судейского совета, Высшей школы, Департамента и его территориальных отделов классного чина до чина Государственного советника юстиции 1 класса включительно вне зависимости от предусмотренного по занимаемой должности, без соблюдения последовательности и срока пребывания в чине.

Статья 8. Работникам, перешедшим на работу в суды, Высший судейский совет, Высшую школу, Департамент и его территориальные отделы из правоохранительных органов и других организаций, классные чины присваиваются с учетом должностей, на которые они назначены, знаний и опыта работы, а также специальных званий и классных чинов, присвоенных по прежнему месту работы или службы.

Статья 9. Председатель Конституционного суда, председатель Верховного суда Республики Узбекистан, председатель Высшего судейского совета вправе присваивать классные чины:

1) до истечения, установленного срока выслуги в предыдущем классном чине за особые отличия или за примерное исполнение служебного долга;

2) без соблюдения последовательности, но не более чем на два классных чина выше того, в котором состоит работник при выдвижении на высшую должность;

3) на один классный чин ниже, чем предусмотрено занимаемой должностью, впервые аттестуемым работникам.

Статья 10. Лицам, не имеющим стажа работы, классный чин присваивается не ранее чем через шесть месяцев после назначения на должность.

Статья 11. Работникам аппарата судов, Конституционного суда, Высшего судейского совета, Высшей школы, Департамента и его территориальных отделов, прослужившим установленный срок в одном классном чине, но имеющим существенные недостатки в служебной деятельности или в поведении, повышение классного чина не производится.

Статья 12. Работники, которым присвоены классные чины, состоят в них пожизненно и могут быть лишены их только при прекращении трудового договора за действия, несовместимые с работой в судах, Высшем судейском совете, Высшей школе, Департаменте и его территориальных отделах.

Статья 13. За грубое нарушение служебного долга или систематическое ненадлежащее исполнение служебных обязанностей работник может быть понижен в классном чине, но не более чем на два классных чина ниже того, который имеет.

Лишение или понижение классного чина производится соответствующими должностными лицами, имеющими право на присвоение классного чина.

Статья 14. Порядок проведения аттестации на присвоение классных чинов работникам аппарата судов, Конституционного суда, Высшего судейского совета, Высшей школы, Департамента и его территориальных отделов определяется председателем Конституционного суда, председателем Верховного суда Республики Узбекистан, председателем Высшего судейского совета в пределах их компетенции.

Статья 15. Работникам аппарата судов, Конституционного суда, Высшего судейского совета, Высшей школы, Департамента и его территориальных отделов, имеющих классные чины, устанавливаются доплаты к должностным окладам в размерах, устанавливаемых законодательством.

Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ

г. Ташкент,

28 июля 2021 г.,

№ ЗРУ-703

(Национальная база данных законодательства, 29.07.2021 г., № 03/21/703/0723; 02.03.2024 г., № 03/24/917/0170; 14.08.2024 г., №03/24/943/0616; 21.09.2024 г., № 03/24/963/0735; 29.01.2025 г., № 03/25/1022/0083)

lex.uz