UzbekAI

← Qonunlar

📅 2021-yil 23-avgust · Qonunlar va kodekslar

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2021 йил 23 август · Қонунлар ва кодекслар

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 23 августа 2021 г. · Законы и кодексы

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 23 August 2021 · Laws and codes

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикасининг қонуни

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисида

Қонунчилик палатаси томонидан 2021 йил 27 апрелда қабул қилинган Сенат томонидан 2021 йил 29 майда маъқулланган

1-боб. Умумий қоидалар

1-модда. Ушбу Қонуннинг мақсади ва қўлланилиш соҳаси

Ушбу Қонуннинг мақсади қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги муносабатларни тартибга солишдан иборат.

Ушбу Қонуннинг амал қилиши якка тартибдаги тадбиркор бўлмаган жисмоний шахслар ўртасида, хусусий мулк ҳуқуқи асосида жисмоний шахсларга тегишли бўлган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар бўйича тузиладиган битимларга нисбатан татбиқ этилмайди.

2-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчилик

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчилик ушбу Қонун ҳамда бошқа қонунчилик ҳужжатларидан иборатдир.

Агар Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномасида Ўзбекистон Республикасининг қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчилигида назарда тутилганидан бошқача қоидалар белгиланган бўлса, халқаро шартнома қоидалари қўлланилади.

3-модда. Асосий тушунчалар

Ушбу Қонунда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланилади:

асиллик даражаси — кимёвий жиҳатдан соф қимматбаҳо металл оғирлик бирликларининг қимматбаҳо металл қотишмасининг бир минг оғирлик бирлигидаги миқдори;

асиллик даражасини аниқлаш — қимматбаҳо металлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражасини белгиланган усуллар орқали аниқлаш ёки тасдиқлаш;

аффинаж корхоналари — қазиб олинган рудалардан, концентратлардан ва ярим тайёр маҳсулотлардан, шунингдек таркибида қимматбаҳо металлар бўлган парчалардан ҳамда чиқиндилардан қимматбаҳо металларни ажратиб олиш ва (ёки) қимматбаҳо металларни аффинаж қилиш бўйича фаолиятни лицензия асосида амалга оширувчи тадбиркорлик субъектлари (бундан якка тартибдаги тадбиркорлар ва оилавий тадбиркорлар мустасно);

ёмби — қимматбаҳо металл минерал-хом ашёсидан ажратиб олинган, 0,3 граммдан ортиқ оғирликка эга бўлган қимматбаҳо металлнинг табиий ҳосиласи (донаси, зарраси);

заргарлик буюмлари ишлаб чиқарувчилар — қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ясаш фаолиятини олиб борувчи юридик шахслар ва якка тартибдаги тадбиркорлар;

стандарт қуймалар — Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлари талабларига, Лондон қимматбаҳо металлар бозори уюшмасининг (Лондон палладий ва платина бозорининг) ёки товар-хом ашё биржаларининг талабларига мувофиқ бўлган аффинаж қилинган қимматбаҳо металлар қуймалари;

таркибида қимматбаҳо металлар бўлган парчалар ва чиқиндилар — ўзининг истеъмол ва (ёки) функционал хусусиятларини йўқотган буюмлар, шу жумладан уларнинг таркибий қисмлари, тузатиб бўлмайдиган яроқсиз маҳсулот, шунингдек ишлаб чиқариш ҳамда фойдаланиш жараёнида ҳосил бўлган, таркибида қимматбаҳо металлар бўлган хом ашёнинг, материалларнинг, хомаки маҳсулотларнинг ва маҳсулотларнинг қолдиқлари;

Ўзбекистон Республикаси Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар давлат фонди — Ўзбекистон Республикасининг молиявий, ишлаб чиқариш, илмий, ижтимоий-маданий ва бошқа эҳтиёжларини таъминлаш учун мўлжалланган фонд;

ўлчовли қуймалар — Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлари ёки қуймаларни ишлаб чиқарувчи давлатнинг норматив ҳужжатлари талабларига мувофиқ бўлган аффинаж қилинган қимматбаҳо металлар қуймалари;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар — зеб-зийнат, маиший ҳамда диний ашёлар сифатида қўлланиладиган, қимматбаҳо металлардан ва уларнинг қотишмаларидан ясалган ҳамда ушбу Қонунда белгиланган энг паст асиллик даражаларидан кам бўлмаган асиллик даражаларига эга бўлган, шу жумладан безакли ишлов беришнинг ҳар хил турларидан фойдаланилган, қимматбаҳо тошлар ва бошқа материаллар ўрнатилган ёки ўрнатилмаган ҳолда ясалган буюмлар ёхуд табиий ёки сунъий материаллардан ясалган, безакли ишлов беришнинг ҳар хил турларидан фойдаланилган, қимматбаҳо тошлар ўрнатилган ҳолда ясалган буюмлар. Қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгилари, стандарт ва ўлчовли қуймалар, шунингдек қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан тайёрланган давлат мукофотлари, мукофот белгилари ва спорт мукофотлари қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга кирмайди;

қимматбаҳо металларни аффинаж қилиш — ажратиб олинган қимматбаҳо металларни уларга физик ва кимёвий ишлов бериш усулларини қўллаган ҳолда аралашмалардан ҳамда қўшилиб чиқадиган компонентлардан тозалаш жараёни бўлиб, у қимматбаҳо металларни Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларига ёки аффинаж қилинган қимматбаҳо металларга оид халқаро стандартларга мувофиқ бўлган сифат даражасига етказишга қаратилган;

қимматбаҳо металлар таҳлили — буюм ясалган қимматбаҳо металлнинг ва қимматбаҳо металлар қотишмасининг кимёвий таркибини, шу жумладан унинг бузилишини назарда тутувчи усулларни қўллаш йўли билан аниқлаш;

қимматбаҳо металлар — ҳар қандай кўриниш ва ҳолатдаги, шу жумладан ёмби ва аффинаж қилинган ҳолатдаги, шунингдек хом ашёдаги, қотишмалардаги, хомаки маҳсулотлардаги, саноат маҳсулотларидаги, кимёвий бирикмалардаги, қимматбаҳо металлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлардаги, қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгиларидаги, ишлаб чиқариш ҳамда истеъмол парчаларидаги ва чиқиндиларидаги олтин, кумуш, платина ҳамда платина гуруҳига кирувчи металлар (палладий, иридий, родий, рутений ва осмий );

қимматбаҳо тошлар — табиий олмослар, ёқутлар, зумрадлар, сапфирлар, александритлар, хом (табиий) ва ишлов берилган тарздаги табиий марварид. Қаҳрабонинг ноёб ҳосилалари қимматбаҳо тошларга тенглаштирилади;

қимматбаҳо металларни ишлаб чиқариш — қазиб олинган рудалардан, концентратлардан, бошқа ярим тайёр маҳсулотлардан, таркибида қимматбаҳо металлар бўлган парчалардан ҳамда чиқиндилардан қимматбаҳо металларнинг ажратиб олиниши, шунингдек қимматбаҳо металларнинг аффинаж қилиниши;

қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини қайта ишлаш (уларга ишлов бериш) — ишлаш муддатини ўтаб бўлган ёки фойдаланишдан чиқарилган техник буюмлардан, шунингдек таркибида қимматбаҳо металлар бўлган парчалардан ва чиқиндилардан Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлари талабларига ёки аффинаж қилинган қимматбаҳо металлар бўйича халқаро стандартларга мувофиқ бўлган сифат даражасига етказишга қаратилган механик, кимёвий ҳамда металлургия жараёнларидан фойдаланган ҳолда қимматбаҳо металлни ажратиб олиш;

қимматбаҳо металларни қазиб олиш — таркибида қимматбаҳо металлар бўлган концентратларни ва бошқа ярим тайёр маҳсулотларни олиш учун туб (рудали), сочма конлардан ва техноген минерал ҳосилалардан қимматбаҳо металларни ажратиб олиш билан боғлиқ ишлар мажмуи;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш — миқдор ва сифат жиҳатидан саноат усулида қазиб олиш объектлари бўлмаган ер қаъри участкаларида, шу жумладан сочма олтин участкаларида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни тадбиркорлик таваккалчилиги асосида қазиб олиш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни саноат усулида қазиб олиш — миқдор ва сифат жиҳатидан саноат усулида қазиб олиш объектлари бўлган, таркибида фойдали қазилмалар мавжуд бўлган ер қаъри участкаларида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олиш;

қимматбаҳо тошларни рекуперация қилиш — ишлаш муддатини ўтаб бўлган ёки фойдаланишдан чиқарилган асбоблар ва бошқа техник буюмлардан, шунингдек таркибида қимматбаҳо тошлар бўлган чиқиндилардан кейинчалик уларни Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлари талабларига ёки халқаро стандартларга мувофиқ бўлган сифат даражасига етказган (тозалаган) ҳолда қимматбаҳо тошларни ажратиб олиш;

қимматбаҳо тошларнинг чиқиндилари — таркибида ҳар қандай кўринишдаги ва ҳолатдаги қимматбаҳо тошлар мавжуд бўлган, қимматбаҳо тошларга ишлов бериш ҳамда улардан фойдаланиш жараёнида ҳосил бўлган чиқиндилар;

қимматбаҳо тошларни қазиб олиш — туб (рудали) ва сочма конлардан қимматбаҳо тошларни ажратиб олиш, шунингдек қимматбаҳо тошларни саралаш, бирламчи таснифлаш ва дастлабки баҳолаш билан боғлиқ бўлган ишлар мажмуи;

қимматбаҳо тошларни саралаш ва бирламчи таснифлаш — бойитиш жараёнининг якунловчи қисми бўлиб, у намунавий нусхалар ва таснифлагичларнинг тасдиқланган тўпламлари асосида минерал-хом ашёдан ажратиб олинган қимматбаҳо тошларни ажратиш, шунингдек уларни жаҳон бозорида қабул қилинган навларга мос келадиган алоҳида навларга ажратиш имконини беради;

қимматбаҳо тошларни бирламчи баҳолаш — бойитиш жараёнининг якунловчи қисми бўлиб, у қимматбаҳо тошлар нархларининг прейскурантлари асосида қимматбаҳо тошларни баҳолашни таъминлайди;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалаш — қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга текшириш ва (ёки) таҳлил қилиш натижалари асосида давлат асиллик даражаси тамғаси изини ёки белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисини қўйиш жараёни.

4-модда. Қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳаси

Қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасига таркибида қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошлар бўлган ер қаъри участкаларини геологик жиҳатдан ўрганиш ва қидириш, ушбу металлар ҳамда тошларни қазиб олиш, ишлаб чиқариш, шунингдек қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ операциялар мажмуини амалга ошириш киради. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ операциялар жумласига:

қимматбаҳо металларни ва қимматбаҳо тошларни реализация қилиш — қимматбаҳо металларга ва қимматбаҳо тошларга, улардан ясалган маҳсулотларга (буюмларга), шунингдек қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларига ҳамда қимматбаҳо тошлар чиқиндиларига бўлган мулк ҳуқуқининг ҳамда бошқа мулкий ҳуқуқларнинг ўтишида, шу жумладан улардан гаров сифатида фойдаланилишида ифодаланадиган ҳаракатлар;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ишлаб чиқариш, илмий ва ижтимоий-маданий мақсадларда фойдаланиш;

қимматбаҳо металларни қазиб олиш, ишлаб чиқариш (аффинаж қилиш), кейинчалик қайта ишлаш (уларга ишлов бериш) ҳамда улардан фойдаланиш чоғида ҳар қандай моддалардаги ва материаллардаги қимматбаҳо металларнинг ҳамда қимматбаҳо тошларнинг физик ҳолатини ёки таркибини ўзгартириш;

қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини ҳамда қимматбаҳо тошлар чиқиндиларини тайёрлаш;

қимматбаҳо металларни ва қимматбаҳо тошларни ҳамда улардан ясалган маҳсулотларни (буюмларни) ташиш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, улардан ясалган маҳсулотларни (буюмларни) сақлаш жойларига, фондларга ва захирахоналарга олиб ўтиш, шунингдек қимматбаҳо металларни ҳамда қимматбаҳо тошларни сақлаш ва кўргазмага қўйиш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, улардан ясалган маҳсулотларни (буюмларни), шунингдек таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган парчаларни, чиқиндиларни ҳамда хом ашёни Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кириш ва унинг ҳудудидан олиб чиқиш киради.

2-боб. Қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасини давлат томонидан тартибга солиш

5-модда. Қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасини давлат томонидан тартибга солишни амалга ошириш

Қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасини давлат томонидан тартибга солиш қуйидагилар орқали амалга оширилади:

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олиш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатномалар бериш;

қимматбаҳо металларни аффинаж қилиш бўйича фаолиятни лицензиялаш;

қазиб олинаётган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни Ўзбекистон Республикасининг Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар давлат фонди учун сотиб олишга, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг қимматбаҳо металлардаги активларини шакллантириш ҳамда тўлдиришга доир устувор ҳуқуқни амалга ошириш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни ҳисобга олишга, сақлашга, ташишга ҳамда улар бўйича ҳисоботлар беришга доир талабларни, шунингдек қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ операцияларни амалга оширишнинг ягона тартибини белгилаш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ операцияларни амалга оширувчи тадбиркорлик субъектларининг ҳаракатларини норматив-ҳуқуқий жиҳатдан тартибга солиш;

ер қаъри участкаларини геологик жиҳатдан ўрганиш ва қидириш, қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларни қазиб олиш устидан ваколатли давлат органлари томонидан давлат назоратини амалга ошириш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг ишлаб чиқарилиши, фойдаланилиши ҳамда реализация қилиниши устидан ваколатли давлат органи томонидан асиллик даражаси назоратини ўтказиш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кириш ҳамда унинг ҳудудидан олиб чиқиш тартибини белгилаш;

аффинаж корхоналари фаолияти устидан давлат назоратини амалга ошириш;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражасини аниқлаш ва уларни тамғалаш устидан давлат назоратини ўрнатиш.

6-модда. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги ваколатлари

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги давлат сиёсати амалга оширилишини таъминлайди ҳамда қуйидагиларнинг тартибини белгилайди:

таркибида қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошлар бўлган ер қаъри участкаларини геологик жиҳатдан ўрганиш ва қидириш;

таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган хом ашёни қазиб олиш, шунингдек қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларнинг парчаларини ва чиқиндиларини ҳамда қимматбаҳо тошлар чиқиндиларини тайёрлаш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга оширишга рухсат бериладиган ер қаъри участкаларининг ҳар йилги рўйхатини тасдиқлаш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни саноат усулида қазиб олиш;

ишлатиб бўлинган ерларни рекультивация қилиш, уларни маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларининг захира фондига қайтариш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун ер қаъри участкаларини электрон аукцион орқали реализация қилиш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олиш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатномалар бериш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш;

ер қаъри участкаларини геологик жиҳатдан ўрганиш ва қидириш, қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларни қазиб олиш устидан давлат назоратини амалга ошириш;

қимматбаҳо металлар ёмбиларини, қимматбаҳо тошларни ва қаҳрабо ҳосилаларини ноёб тоифасига киритиш;

аффинаж корхоналарининг ишини ташкил этиш;

қимматбаҳо металларни аффинаж қилиш бўйича фаолиятни лицензиялаш;

қимматбаҳо металлардан тайёрланган ўлчовли қуймаларни сотиб олиш ва сотиш;

қимматбаҳо металлар массаси номиналида кўрсатиладиган давлат қимматли қоғозларини чиқариш, жойлаштириш ва уларнинг муомалада бўлиши;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ясаш бўйича фаолиятни амалга ошириш, шунингдек қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш;

қимматбаҳо металларнинг асиллик даражасини аниқлаш, улардан намуналар олиш, уларни таҳлил қилиш, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларни тамғалаш ҳамда Ўзбекистон Республикаси давлат асиллик даражалари тамғалари изларининг ва заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар шахсий тамғаларининг техник экспертизасини ўтказиш;

қимматбаҳо тошларни саралаш, бирламчи таснифлаш ва дастлабки баҳолаш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, улардан ясалган маҳсулотларни (буюмларни), таркибида қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошлар бўлган парчаларни, чиқиндиларни ва хом ашёни ҳисобга олиш, сақлаш ва ташиш;

олиб қўйилган ҳамда давлат даромадига ўтказилган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, улардан ясалган маҳсулотларни (буюмларни) реализация қилиш;

биржаларда қимматбаҳо металлар билан боғлиқ битимларни амалга ошириш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, улардан ясалган маҳсулотларни (буюмларни), таркибида қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошлар бўлган парчаларни, чиқиндиларни ва хом ашёни Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кириш ҳамда унинг ҳудудидан олиб чиқиш, шунингдек уларни реализация қилиш;

Ўзбекистон Республикасининг Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар давлат фондини шакллантириш, унинг қимматликларини реализация қилиш ва улардан фойдаланиш;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражасини аниқлаш ва уларни тамғалаш тартибини бузганлик учун молиявий санкцияларни қўллаш;

асиллик даражаси тўловини ундириш ва унинг миқдорларини белгилаш.

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси қонунчиликка мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

7-модда. Ўзбекистон Республикаси Давлат геология ва минерал ресурслар қўмитасининг қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги ваколатлари

Ўзбекистон Республикаси Давлат геология ва минерал ресурслар қўмитаси:

таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган ер қаъри участкаларидан фойдаланиш чоғида юзага келадиган муносабатларни тартибга солишни амалга оширади;

қимматбаҳо металларни ва қимматбаҳо тошларни қазиб олиш соҳасидаги норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқади;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга оширишга рухсат бериладиган ер қаъри участкаларининг ҳар йилги рўйхатини тасдиқлайди;

қимматбаҳо металларни ва қимматбаҳо тошларни саноат усулида ҳамда олтин изловчилар усулида қазиб олишга доир талабларни белгиловчи Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларини келишиб олади;

республиканинг минерал-хом ашё базасини ривожлантириш ва қайта тиклаш дастурлари доирасида қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошлар конларини қидириш бўйича лойиҳаларни амалга оширади;

қимматбаҳо металларни ва қимматбаҳо тошларни саноат усулида ҳамда олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектларга таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатнома беради.

Ўзбекистон Республикаси Давлат геология ва минерал ресурслар қўмитаси қонунчиликка мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

8-модда. Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлигининг қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги ваколатлари

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги:

Ўзбекистон Республикасининг Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар давлат фондини шакллантиради;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқади;

Ўзбекистон Республикасининг қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларга доир талабларни белгиловчи техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларини келишиб олади;

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ҳузуридаги Давлат асиллик даражасини белгилаш палатаси томонидан асиллик даражасининг давлат назоратини амалга ошириш доирасида давлат муассасалари ва ташкилотлар, шунингдек устав фондида (устав капиталида) 50 фоиз ва ундан ортиқ миқдорда давлат улушига эга бўлган юридик шахслар фаолиятини назорат қилиш ҳамда текширувлар ўтказишга доир тадбирларнинг режа-жадвалини тасдиқлайди;

жаҳон бозорида минерал-хом ашёнинг шунга ўхшаш навларини баҳолаш учун қўлланиладиган нархлардан келиб чиққан ҳолда қимматбаҳо тошлар нархлари прейскурантини ишлаб чиқади ва тасдиқлайди.

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги қонунчиликка мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

9-модда. Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг қимматбаҳо металларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги ваколатлари

Ўзбекистон Республикаси Марказий банки:

қимматбаҳо металлардаги активларни тўлдириш учун давлатнинг аффинаж қилинган қимматбаҳо металларни сотиб олишга бўлган устувор ҳуқуқини амалга оширади;

Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан сотуви йўлга қўйилган қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгилари ва қуймаларнинг нархларини жаҳон бозорида шаклланган нархлардан келиб чиққан ҳолда белгилайди;

банклар томонидан қимматбаҳо металлар билан операцияларни амалга ошириш, шу жумладан қимматбаҳо металларни масъул сақлаш ҳисобварақларини ҳамда қимматбаҳо металларнинг эгасизлантирилган (жисмоний бўлмаган) ҳисобварақларини очиш, юритиш ва ёпиш тартибини белгилайди;

қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгиларини ва қимматбаҳо металлардан тайёрланган қуймаларни муомалага чиқаради;

қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгиларини сотиб олиш ва сотиш тартибини белгилайди.

Ўзбекистон Республикаси Марказий банки қонунчиликка мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

10-модда. Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ҳузуридаги Давлат асиллик даражасини белгилаш палатасининг қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги ваколатлари

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ҳузуридаги Давлат асиллик даражасини белгилаш палатаси (бундан буён матнда Асиллик даражасини белгилаш палатаси деб юритилади):

қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги давлат сиёсатини ишлаб чиқиш ҳамда амалга оширишда иштирок этади;

қимматбаҳо металларнинг асиллик даражасини аниқлаш, улардан намуналар олиш, уларни таҳлил қилиш, қимматбаҳо тошларнинг хусусиятларини аниқлаш, шу жумладан уларни таснифлаш, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларни тамғалаш ҳамда Ўзбекистон Республикаси давлат асиллик даражалари тамғалари изларининг ва заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар шахсий тамғаларининг техник экспертизасини ўтказиш тартибини белгиловчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқишда иштирок этади;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчилик талабларига риоя этилиши устидан давлат назоратини амалга оширади;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражалари аниқланишини таъминлайди;

Ўзбекистон Республикаси давлат асиллик даражалари тамғалари изларининг, заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчиларнинг шахсий тамғалари изларининг (бундан лазер усулида қўйилган излар мустасно) техник экспертизасини ўтказади ва улар бўйича хулосалар беради;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг ушбу Қонуннинг 36-моддасида белгиланган асиллик даражаларига, бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ҳамда Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлари талабларига мувофиқлиги устидан давлат назоратини амалга оширади;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар асиллик даражасини аниқлаш ва уларни тамғалаш тартибини бузган ҳолда реализация қилаётган тадбиркорлик субъектларига нисбатан молиявий санкциялар қўллаш тўғрисидаги ариза билан судга мурожаат қилади;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар ушбу Қонуннинг 36-моддасида белгиланган асиллик даражаларига, бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ҳамда Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлари талабларига мувофиқ бўлган тақдирда, уларни Ўзбекистон Республикаси давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғалашни амалга оширади;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг таҳлилини ва техник экспертизасини, шунингдек қимматбаҳо тошларнинг хусусиятларини аниқлашни, шу жумладан уларни таснифлашни амалга оширади;

қимматбаҳо металларнинг арбитраж таҳлилини ўтказади;

таркибида қимматбаҳо металлар ёки қимматбаҳо тошлар бўлган археологик ҳамда музей буюмларининг, музей тўпламлари ва архив ҳужжатларининг техник экспертизасини ўтказади;

асиллик даражаси реактивларини тайёрлайди;

қимматбаҳо металларни аффинаж қилиш бўйича фаолиятни лицензиялашни амалга оширади;

асиллик даражасининг давлат назоратини амалга оширади.

Асиллик даражасини белгилаш палатаси қонунчиликка мувофиқ бошқа ваколатларни ҳам амалга ошириши мумкин.

3-боб. Асиллик даражасининг давлат назорати

11-модда. Асиллик даражасининг давлат назоратини амалга ошириш

Асиллик даражасини белгилаш палатаси қуйидагилар устидан асиллик даражасининг давлат назоратини амалга оширади:

аффинаж корхоналар фаолияти устидан;

қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг ишлаб чиқарилиши, қайта ишланиши, улардан фойдаланилиши, реализация қилиниши, уларнинг сақланиши ҳамда ҳисобга олиниши устидан;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган, реализация қилинаётган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда асиллик даражалари тамғаларининг излари мавжудлиги устидан;

қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги талабларнинг юридик шахслар ҳамда якка тартибдаги тадбиркорлар томонидан бажарилиши устидан;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ишлаб чиқариш ҳамда реализация қилиш устидан.

Асиллик даражасини белгилаш палатаси устав фондида (устав капиталида) 50 фоиздан кам давлат улушига эга бўлган тадбиркорлик субъектларида назорат тадбирларини ўтказишни, шунингдек улар ушбу Қонун талабларига риоя этишини текширишни Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил билан келишган ҳолда амалга оширади.

12-модда. Асиллик даражасини белгилаш палатаси ваколатли шахсларининг асиллик даражасининг давлат назоратини амалга ошириш чоғидаги ҳуқуқлари

Асиллик даражасини белгилаш палатасининг ваколатли шахслари асиллик даражасининг давлат назоратини амалга ошириш чоғида қуйидаги ҳуқуқларга эга:

юридик шахслардан ва якка тартибдаги тадбиркорлардан текширув ўтказиш билан бевосита боғлиқ бўлган ахборот ҳамда ҳужжатларни, шунингдек ёзма ва оғзаки шаклдаги тушунтиришларни сўраш ва олиш;

қимматбаҳо металларнинг ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги ўз фаолиятини амалга ошираётганда юридик шахслар ва якка тартибдаги тадбиркорлар томонидан фойдаланиладиган ҳудудларга, биноларга, иншоотларга, хоналарга ҳамда бошқа объектларга хизмат гувоҳномасини ва текширув ўтказиш учун асос бўлувчи ҳужжатларнинг кўчирма нусхаларини кўрсатган тақдирда монеликсиз кириш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, улардан ясалган маҳсулотни (буюмларни), шунингдек қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари ҳамда қимматбаҳо тошлар чиқиндиларини қабул қилишни, жўнатишни, улардан намуналар олишни, уларнинг кимёвий таҳлилларини ўтказишни ҳамда уларни сақлашни амалга оширувчи юридик шахслар ва якка тартибдаги тадбиркорлар ишлаб чиқариш бўлинмаларини текширувдан ўтказиш, айланиб чиқиш ва кўздан кечириш;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан маҳсулот (буюмлар) ишлаб чиқариш технологик жараёнининг текширувини ўтказиш;

таҳлил, диагностика ҳамда техник экспертиза ўтказиш учун қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар ҳамда улардан ясалган маҳсулотлардан (буюмлардан) намуналар (пробалар) олишни амалга ошириш;

қимматбаҳо металларни ва қимматбаҳо тошларни, улардан ясалган маҳсулотни (буюмларни), шунингдек қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари ҳамда қимматбаҳо тошлар чиқиндиларини қабул қилиш, сарфлаш, ҳисобга олиш ва сақлаш ҳақидаги маълумотларни ўз ичига олган бухгалтерия ҳужжатларини, техник ва бошқа ҳужжатларни текшириш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, шунингдек улардан ясалган маҳсулотни (буюмларни) инвентаризациядан ўтказиш ташаббуси билан чиқиш;

қимматбаҳо металларнинг барча турдаги парчалари ва чиқиндиларининг тўлиқ ҳисобга олиниши, тўпланиши, уларга дастлабки ишлов берилиши ҳамда уларнинг ўз вақтида топширилиши таъминланишини текшириш;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражасини аниқлаш ва уларни тамғалаш бўйича қонунчилик талабларига риоя этилишини текшириш;

юридик шахсларга ва якка тартибдаги тадбиркорларга аниқланган қоидабузарликларни, уларни келтириб чиқарган сабаблар ва шарт-шароитларни бартараф этиш тўғрисида бажарилиши мажбурий бўлган кўрсатмаларни бериш;

маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисида баённомалар тузиш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчилик талаблари бузилганлиги билан боғлиқ бўлган материалларни қонунчиликка мувофиқ чоралар кўриш учун тегишли ваколатли органларга юбориш.

13-модда. Асиллик даражасининг давлат назоратини амалга ошириш чоғида текширув ўтказиш асослари

Асиллик даражасининг давлат назоратини амалга ошириш чоғида текширув ўтказиш учун асослар қуйидагилардан иборат:

давлат муассасалари ва ташкилотлар, шунингдек устав фондида (устав капиталида) 50 фоиз ва ундан ортиқ миқдорда давлат улушига эга бўлган юридик шахслар фаолияти устидан асиллик даражасининг давлат назоратини амалга оширишга доир тадбирларнинг Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги томонидан тасдиқланган режа-жадвали;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчиликнинг тадбиркорлик субъекти томонидан бузилишлари содир этилиши хавфи даражасидан келиб чиққан ҳолда, текширувлар ўтказиш ташаббуси билан чиқишни тақозо этувчи «хавфни таҳлил этиш» тизимини қўллаш натижалари;

жисмоний ва юридик шахслардан қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчилик талабларининг бузилиши фактлари тўғрисида мурожаатлар келиб тушиши.

Асиллик даражасини белгилаш палатаси жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ҳамда оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш тўғрисидаги қонунчилик талабларига қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ операцияларни амалга оширувчи ташкилотлар томонидан риоя этилиши устидан мониторинг ва назоратни жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ҳамда оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш масалалари бўйича махсус ваколатли давлат органи билан биргаликда таъминлайди.

14-модда. Қимматбаҳо металларни саноат усулида қазиб олишни амалга оширувчи юридик шахсларнинг аффинаж қилишга доир фаолияти устидан давлат назоратини амалга ошириш тартиби

Қимматбаҳо металларни саноат усулида қазиб олишни амалга оширувчи юридик шахсларнинг (мулкчилик шаклидан қатъи назар) аффинаж қилишга доир фаолияти устидан давлат назорати мазкур юридик шахсларнинг ишлаб чиқариш объектларида қимматбаҳо металларнинг ишлаб чиқарилиши, қайта ишланиши, улардан фойдаланилиши, реализация қилиниши, уларнинг сақланиши ва ҳисобга олиниши устидан назорат тадбирларини ўтказиш йўли билан таъминланади.

Қимматбаҳо металларни саноат усулида қазиб олишни амалга оширувчи юридик шахсларда аффинаж қилишга доир фаолиятнинг давлат назорати ушбу юридик шахсларнинг тегишли таркибий бўлинмаларига нисбатан назоратни ўтказишга доир тадбирларнинг режа-жадвали асосида амалга оширилади.

Қимматбаҳо металларни саноат усулида қазиб олишни амалга оширувчи юридик шахсларда аффинаж қилишга доир фаолиятнинг давлат назоратини амалга оширишда Асиллик даражасини белгилаш палатасининг ваколатли шахслари:

қимматбаҳо металларни қабул қилишни, жўнатишни, улардан намуналар олишни, уларнинг кимёвий таҳлилларини ўтказишни, уларни сақлашни, ишлаб чиқаришни (аффинаж қилишни), аффинаж қилинган қимматбаҳо металлардан маҳсулот (буюмлар) ишлаб чиқаришни амалга оширувчи ишлаб чиқариш бўлинмаларини текширувдан ўтказишга, айланиб чиқишга ва кўздан кечиришга;

қайта ишлашнинг барча технологик жараёнларида ва қайта ишлаш босқичларида (операцияларда, жараёнларда) қимматбаҳо металларни ишлаб чиқаришнинг технологик ҳужжатлар талабларига мувофиқлигини текширишга;

қимматбаҳо металларни олиш, сарфлаш, ҳисобга олиш, уларнинг ҳаракати ҳамда уларни сақлаш тартибига доир ҳужжатларнинг мавжудлигини ва тўғри юритилишини текширишга;

келиб тушаётган хом ашё, тайёр маҳсулот (буюмлар), қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари таркибидаги қимматбаҳо металларни аниқлаш ишларининг тўғри бажарилаётганлигини текширишга;

таркибида қимматбаҳо металлар бўлган хом ашё билан боғлиқ операцияларнинг тўғри амалга оширилишини текширишга;

қимматбаҳо металларни ва улардан ясалган маҳсулотларни (буюмларни) олиш, сарфлаш, ҳисобга олиш, уларнинг ҳаракати ҳамда уларни сақлаш тартибига риоя этилишини, шунингдек тегишли ҳисобот юритилишини текширишга;

технологик нормативларга мувофиқ қимматбаҳо металларни хом ашёдан иложи борича тўлиқ ажратиб олиш таъминланишини текширишга;

қимматбаҳо металларнинг парчалари ва чиқиндиларини тўлиқ ҳисобга олиш, тўплаш, қайта ишлаш таъминланишини текширишга;

аффинаж қилиниши лозим бўлган хом ашёни етказиб бериш ҳажмини текширишга;

аффинаж ишлаб чиқариши хом ашёсининг қабул қилинишини текширишга, шу жумладан назорат асиллик даражасини аниқлашдан ўтказишга;

қимматбаҳо металларнинг операциялар бўйича йўқотилишлари нормаларига риоя этилишини текширишга;

аффинаж қилиш натижасида олинган қимматбаҳо металларнинг қайтарилувчи ва кондицияли чиқиндилари нормативларини текширишга;

аффинаж корхонасида амалда бўлган технология бўйича таркибидан қимматбаҳо металларни ажратиб олишни амалга ошириш имконияти бўлмаган кондицияли чиқиндиларни ҳисобга олишнинг тўғрилигини солиштириб кўришга (таҳлил қилишга);

қимматбаҳо металларни инвентаризация қилишга;

қимматбаҳо металларнинг металлургияга оид баланслари ўз вақтида ва тўлиқ тақдим этилишини текширишга ҳақли.

4-боб. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олиш ҳамда ишлаб чиқариш

15-модда. Таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган ер қаъри участкаларидан фойдаланиш

Таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқи жисмоний ҳамда юридик шахсларда улар қонунчиликда белгиланган тартибда Ўзбекистон Республикаси Давлат геология ва минерал ресурслар қўмитаси томонидан бериладиган тегишли рухсатнома олган пайтдан эътиборан юзага келади.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олишни амалга оширувчи жисмоний ва юридик шахслар ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқи тугаганидан кейин ер қаъри участкаларини рекультивация қилиш ҳамда уларни келгусида фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш юзасидан чоралар кўриши шарт.

Ушбу модданинг иккинчи қисмида назарда тутилган мажбуриятлар бажарилмаган тақдирда, қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олишни амалга оширувчи жисмоний ва юридик шахслар ҳудудида ер қаъри участкалари жойлашган маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига ушбу ер қаъри участкаларини рекультивация қилиш ва уларни келгусида фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш билан боғлиқ бўлган харажатларнинг ўрнини қоплаб беради. Ер қаъри участкаларини рекультивация қилиш ва уларни келгусида фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш билан боғлиқ харажатларнинг ўрнини қоплаш тартиби қонунчиликда белгиланади.

Ер қаъри участкаларини қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олиш учун геологик жиҳатдан ўрганиш ҳамда қидиришнинг белгиланган тартибини бузганлик ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатноманинг амал қилишини тугатиш ва мазкур фаолият билан шуғулланишни қонунчиликда белгиланган тартибда тақиқлаш учун асос бўлади.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатнома бериш тартиби, ер қаъри участкаларидан фойдаланиш шартлари ҳамда ер қаъри участкаларидан фойдаланиш оқибатларини тугатишга қаратилган чора-тадбирлар Ўзбекистон Республикасининг «Ер ости бойликлари тўғрисида»ги Қонуни билан белгиланади.

16-модда. Қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларга бўлган мулк ҳуқуқи

Таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган ер қаъри участкалари Ўзбекистон Республикасининг мулкидир, улардан оқилона фойдаланиш лозим ва улар давлат муҳофазасидадир.

Қонунчиликда белгиланган тартибда қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар давлат мулкида, жисмоний ва юридик шахсларнинг мулкида бўлиши мумкин.

Қонунга хилоф равишда қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларга бўлган мулк ҳуқуқи Ўзбекистон Республикасига тегишлидир.

Қонунчиликда белгиланган тартибда қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларга бўлган мулк ҳуқуқи давлат томонидан муҳофаза қилинади.

17-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни саноат усулида қазиб олиш

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни саноат усулида қазиб олиш қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатнома олган юридик шахслар (бундан буён матнда саноат усулида қазиб олувчи субъектлар деб юритилади) томонидан амалга оширилади.

Саноат усулида қазиб олувчи субъектлар томонидан ер қаъридан қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар, худди шунингдек қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни саноат усулида қазиб олиш чоғида қонуний равишда олинган бошқа маҳсулотлар ҳамда даромадлар, агар саноат усулида қазиб олувчи субъектлар томонидан тузилган, маҳсулот тақсимотига оид битимларда, маҳсулот етказиб бериш шартномаларида, шу жумладан товарлар етказиб бериш тўғрисидаги давлат контрактларида, шунингдек Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларида бошқача қоида белгиланмаган бўлса, саноат усулида қазиб олувчи субъектларнинг мулки ҳисобланади.

18-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатнома олган жисмоний ва юридик шахслар (бундан буён матнда олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектлар деб юритилади) томонидан амалга оширилади.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатнома электрон аукцион натижаларидан келиб чиқиб Ўзбекистон Республикаси Давлат геология ва минерал ресурслар қўмитаси томонидан берилади.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатнома Ўзбекистон Республикаси фуқароларига ва Ўзбекистон Республикасида рўйхатдан ўтган юридик шахсларга берилади. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга оширувчи юридик шахсларнинг таъсисчиларига (иштирокчиларига) қўйиладиган талаблар қонунчиликда белгиланади.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқини учинчи шахсларга (тўлиқ ёки қисман) ўтказишга (беришга), шунингдек ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқига доир рухсатномани бир нечта шахсларга беришга йўл қўйилмайди.

Олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектлар томонидан ер қаъридан қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар, бундан қимматбаҳо металларнинг аффинаж қилинмайдиган ёмбилари ва ноёб қимматбаҳо тошлар мустасно, шартномавий нархда қуйидагиларга реализация қилиниши шарт:

қимматбаҳо металлар — аффинаж корхоналарига, шунингдек қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ясаш ёки қимматбаҳо металлар билан ишларни амалга ошириш ҳуқуқига эга тадбиркорлик субъектларига;

қимматбаҳо тошлар — қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ясаш ёки қимматбаҳо металлар билан ишларни амалга ошириш ҳуқуқига эга тадбиркорлик субъектларига.

Олтин изловчилар усулида қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни реализация қилишдан қонуний равишда олинган даромадлар олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектларнинг мулкидир.

Қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни яшириш, шу жумладан уларни олти ой ичида реализация қилмаслик, шунингдек ишларни хавфсиз олиб бориш талабларининг инсонга оғир тан жароҳатлари етказилишига ёки унинг ўлимига сабаб бўлган бузилиши қонунчиликда белгиланган тартибда қимматбаҳо металларни ва қимматбаҳо тошларни олтин изловчилар усулида қазиб олиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун ер қаъри участкаларидан фойдаланиш ҳуқуқини тугатиш учун асос бўлади.

19-модда. Аффинаж корхоналари

Қимматбаҳо металларни аффинаж қилиш бўйича фаолият аффинаж корхоналари томонидан белгиланган тартибда бериладиган лицензия асосида амалга оширилади.

Аффинаж қилинган қимматбаҳо металлар жумласига аффинаж қилиш йўли билан қуйидаги кўрсаткичларга етказилган қимматбаҳо металлар киради:

аффинаж қилинган олтинда — қимматбаҳо металл қотишмасининг бир минг оғирлик бирлиги ҳисобидан келиб чиқиб, 995 оғирлик бирлигидан кам бўлмаган кимёвий жиҳатдан соф қимматбаҳо металл;

аффинаж қилинган кумуш, платина, палладий, родий, рутений, осмийда — қимматбаҳо металл қотишмасининг бир минг оғирлик бирлиги ҳисобидан келиб чиқиб, 999 оғирлик бирлигидан кам бўлмаган кимёвий жиҳатдан соф қимматбаҳо металл;

аффинаж қилинган иридийда — қимматбаҳо металл қотишмасининг бир минг оғирлик бирлиги ҳисобидан келиб чиқиб, 998 оғирлик бирлигидан кам бўлмаган кимёвий жиҳатдан соф қимматбаҳо металл.

Аффинаж корхоналари қўшимча рухсат бериш тартиб-таомилларидан ўтмай қуйидаги ҳуқуқларга эга:

ўзига берилган хом ашё, маҳсулот (буюмлар), шунингдек таркибида қимматбаҳо металлар бўлган парчалар ва чиқиндилар таркибидаги кимёвий соф қимматбаҳо металлнинг фоизини аниқлаш;

қимматбаҳо металларни сотиб олиш ва сотиш мақсадида биржа савдоларида иштирок этиш;

қимматбаҳо металларни, шу жумладан олтин изловчилар усулида қазиб олинган қимматбаҳо металларни, қимматбаҳо металлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни, қимматбаҳо металларнинг парчаларини ва чиқиндиларини сотиб олиш;

қимматбаҳо металларни сотиб олиш ва реализация қилиш пунктларини очиш;

заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчиларга қимматбаҳо металларни қулай шакллар ва ҳажмларга келтирган ҳолда реализация қилиш;

қимматбаҳо металлардан сувенир тангаларни ишлаб чиқариш ва реализация қилиш;

ўзи ишлаб чиқарган ўлчовли қуймаларни жисмоний ва юридик шахсларга реализация қилиш. Бунда қуймаларни реализация қилиш қиймати аффинаж корхоналари томонидан Лондон қимматбаҳо металлар бозори уюшмасининг эрталабки фиксинги баҳосидан ва Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг ҳисоб-китоб амалга оширилаётган кундаги курсидан кам бўлмаган миқдорда мустақил равишда белгиланади.

20-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ясаш

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ясаш бўйича фаолият қонунчиликда назарда тутилган хабардор қилиш тартиби асосида амалга оширилади.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ясаш учун қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, шу жумладан олтин изловчилар усулида қазиб олинган қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларни, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни, заргарлик буюмларининг парчаларини, қимматбаҳо металлардан тиш маҳсулотлар ясаш учун мўлжалланган дискларни, шунингдек уларнинг парчаларини сотиб олишга ҳақли.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчида прекурсорлар муомаласи билан боғлиқ фаолиятни амалга ошириш учун лицензия бўлса, қимматбаҳо металлар аффинажи бўйича фаолиятни амалга ошириш учун лицензия олиш талаб этилмайди.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ясаш бўйича фаолиятни амалга оширувчи тадбиркорлик субъектлари ўзлари ишлаб чиқарган заргарлик буюмларининг савдосини амалга оширишга ҳақли. Бунда уларга нисбатан қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар реализацияси бўйича фаолиятни амалга оширувчи шахслар учун белгиланган хабардор қилиш тартиби татбиқ этилмайди.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар ўзлари қимматбаҳо металлардан ясаган заргарлик буюмларининг ярим тайёр маҳсулотларини бошқа заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчиларга реализация қилиш ҳуқуқига эга. Бунда ярим тайёр маҳсулотларни реализация қилиш қиймати заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар томонидан Лондон қимматбаҳо металлар бозори уюшмасининг эрталабки фиксинги баҳосидан ва Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг ҳисоб-китоб амалга оширилаётган кундаги курсидан кам бўлмаган миқдорда мустақил равишда белгиланади.

21-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олишга бўлган устувор ҳуқуқ

Ер қаъри участкаларидан қазиб олинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олишга бўлган устувор ҳуқуқ Ўзбекистон Республикасига ваколатли давлат органлари тимсолида тегишли бўлади.

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланган тартибга мувофиқ ноёб тоифасига киритилиши лозим бўлган қимматбаҳо металлар ёмбилари ҳамда қимматбаҳо тошлар саноат усулида ва олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектлар томонидан ваколатли давлат органига устувор тартибда сотиб олиш учун таклиф этилиши керак.

Агар давлат буюртмаси шартларида бошқача тарзда шартлашилмаган бўлса, cаноат усулида қазиб олувчи субъектлар ва аффинаж корхоналари аффинаж қилинган қимматбаҳо металларни реализация қилишда уларни Ўзбекистон Республикаси Марказий банкига унинг қимматбаҳо металлардаги активларини тўлдириш мақсадида устувор тартибда сотиб олиш учун таклиф этади.

Юридик шахслар томонидан қимматбаҳо металларни давлат эҳтиёжлари учун реализация қилиш бўйича шартномавий мажбуриятлар бажарилмаганлиги фактлари юзасидан Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасини хабардор қилади.

Ўзбекистон Республикаси Марказий банки ўзининг қимматбаҳо металлардаги активларини тўлдириш мақсадида аффинаж қилинган қимматбаҳо металларни сотиб олишга бўлган устувор ҳуқуқини амалга оширишдан ёзма равишда воз кечишга ҳақли. Бу ҳолда саноат усулида қазиб олувчи субъектлар ва аффинаж корхоналари аффинаж қилинган қимматбаҳо металларни биржалар орқали ёки тўғридан-тўғри шартномалар бўйича реализация қилиш ҳуқуқига эга.

Давлатнинг устувор ҳуқуқини амалга ошириш доирасида аффинаж қилинган қимматбаҳо металларни сотиб олиш халқаро бозорда шаклланган нархлардан фойдаланган ҳолда ҳисоб-китоб қилинган нархлар бўйича амалга оширилади, бунда транспорт харажатлари, реализация қилиш харажатлари ҳамда Лондон қимматбаҳо металлар бозори уюшмаси томонидан қўлланиладиган ва мазкур уюшманинг ҳужжатларида «London good delivery» стандарти сифатида белгиланган халқаро сифат стандартларига жавоб бермайдиган аффинаж қилинган қимматбаҳо металл сотиб олинган тақдирда қўлланиладиган сифат учун чегирмалар чиқариб ташланади.

Ноёб тоифасига киритилиши мумкин бўлмаган қимматбаҳо металлар ёмбилари ва ушбу ёмбиларнинг минералогик коллекция намуналари саноат усулида қазиб олувчи субъектлар ҳамда олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектлар томонидан қонунчиликка мувофиқ шартномавий нархларда реализация қилиниши мумкин.

Устувор тартибда сотилмай қолган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар қимматбаҳо металларни саноат усулида қазиб олувчи субъектлар ҳамда олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектлар томонидан реализация қилиниши, шунингдек улардан ўз ишлаб чиқаришида, гаров нарсаси ёхуд бошқа молиявий мажбурият сифатида фойдаланилиши мумкин.

22-модда. Ўзбекистон Республикаси Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар давлат фонди

Ўзбекистон Республикаси Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар давлат фонди (бундан буён матнда Давлат фонди деб юритилади) қуйидагилар ҳисобига тўлдирилади:

Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан харид қилинган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар, шу жумладан ноёб қимматбаҳо металлар ёмбилари ва ноёб қимматбаҳо тошлар;

қонунда белгиланган тартибда олиб қўйилган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар, улардан ясалган маҳсулот (буюмлар), қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари ҳамда қимматбаҳо тошлар чиқиндилари;

жисмоний ва юридик шахслардан сотиб олинган, тарихий, бадиий ёки бошқа маданий аҳамиятга эга бўлган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар хазиналари;

эгасиз қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар;

ворислик ва ҳадя ҳуқуқи бўйича давлатга ўтказилган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар;

қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган давлат мукофотлари ва совғалари;

қонунчиликда белгиланган бошқа асослар бўйича Давлат фондига ўтказиладиган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар.

Давлат фондига ўтказилган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар давлат мулки ҳисобланади.

Давлат фондини қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан тўлдириш, шунингдек уларни сарфлаш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси қарорларига мувофиқ тегишли йил учун Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети параметрларида назарда тутиладиган маблағлар доирасида амалга оширилади.

Давлат фондига қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни олишни ташкил этиш Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги томонидан Ўзбекистон Республикаси Марказий банк билан биргаликда амалга оширилади.

Давлат фондига ўтказиладиган қимматликлар Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги томонидан дастлабки экспертизадан ўтказилиши лозим.

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги молиявий ҳисобот йилида Давлат фонди қимматликларини тўлдириш ва сарфлаш тўғрисида Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига ҳисобот тақдим этади.

Давлат фондидаги қимматликларни сақлаш, ҳисобга олиш ва сарфлаш тўғрилиги қонунчиликда белгиланган тартибда Ўзбекистон Республикаси Ҳисоб палатаси томонидан текширилади.

5-боб. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни ҳисобга олиш, сақлаш, улардан фойдаланиш ҳамда уларни реализация қилиш

23-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни ҳисобга олиш ҳамда сақлаш

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар қазиб олинаётганда, ишлаб чиқарилаётганда, улардан фойдаланилаётганда ҳамда улар реализация қилинаётганда ҳисобга олиниши шарт.

Устав фондида (устав капиталида) 50 ва ундан ортиқ фоиз давлат улушига эга бўлган юридик шахслар қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларни ҳисобга олиш ва сақлашни қонунчиликда белгиланган тартибда амалга оширади.

Устав фондида (устав капиталида) давлат улушига эга бўлмаган ёки 50 фоиздан кам миқдорда давлат улушига эга бўлган юридик шахслар, шунингдек якка тартибдаги тадбиркорлар қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларни ҳисобга олиш ва сақлашни мустақил равишда ишлаб чиқилган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш бўйича техник ҳужжатлар асосида амалга оширади.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни ҳисобга олиш ҳамда сақлаш Ўзбекистон Республикасининг иқтисодий манфаатларини, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган маҳсулотлар (буюмлар) ишлаб чиқарувчилари ва истеъмолчиларининг ҳуқуқларини бузмайдиган тарзда ташкил этилиши керак.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни ҳисобга олиш ҳамда сақлаш номи (тури), оғирлиги (граммларда, каратларда) ҳамда сифати (асиллик даражаси, таркиби) бўйича ташкил этилади.

Аффинаж қилинган қимматбаҳо металлар, аффинаж қилинмайдиган қимматбаҳо металлар (ёмбилар) ва қимматбаҳо тошлар ўз эгаларида ҳисобга олиниши лозим ҳамда ушбу Қонунга мувофиқ муомалага чиқарилади.

Ер қаърини геологик жиҳатдан ўрганиш натижасида, қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни аниқлаган юридик шахслар уларни Ўзбекистон Республикаси Давлат геология ва минерал ресурслар қўмитаси томонидан белгиланган тартибда ҳисобга олади.

24-модда. Қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари ҳамда қимматбаҳо тошларнинг чиқиндилари билан боғлиқ ишларни амалга ошириш

Қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларни ишлаб чиқариш, уларга ишлов бериш (уларни қайта ишлаш) ва (ёки) улардан фойдаланиш натижасида қайси юридик шахсларда ва якка тартибдаги тадбиркорларда парчалар ҳамда чиқиндилар ҳосил бўлса, қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари ҳамда қимматбаҳо тошларнинг чиқиндилари ўша юридик шахсларнинг ва якка тартибдаги тадбиркорларнинг мулкида ёки оператив бошқарувида бўлади.

Қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари ҳамда қимматбаҳо тошларнинг чиқиндилари ўзида ҳосил бўладиган юридик шахслар, шу жумладан ҳарбий қисмлар ва ҳарбий тузилмалар уларни тўплашни ҳамда ҳисобга олишни амалга ошириши шарт.

Қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари ҳамда қимматбаҳо тошларнинг чиқиндилари:

ўз мулкида ёки оператив бошқарувида қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари ҳамда қимматбаҳо тошларнинг чиқиндилари бўлган юридик шахслар ҳамда якка тартибдаги тадбиркорлар томонидан ўзининг ишлаб чиқаришида улардан қайта фойдаланиш учун мустақил равишда қайта ишланиши (уларга ишлов берилиши);

қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини ҳамда қимматбаҳо тошларнинг чиқиндиларини тўплаш (тайёрлаш) ва қайта ишлаш ҳуқуқига эга бўлган юридик шахсларга қайта ишлаш (ишлов бериш) учун топширилиши мумкин.

Қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндилари аффинаж корхоналарига топширилиши ёки реализация қилиниши мумкин.

Қимматбаҳо тошлар чиқиндилари белгиланган тартибда кейинчалик ишлаб чиқариш ва рекуперация қилиш учун реализация қилиниши мумкин.

Қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини қайта ишловчи корхоналарга топшириш учун тайёрлаш жараёнида ушбу парчалар ва чиқиндилар қимматбаҳо металларни қоплаб турган материалларни (сопол, пластмасса ва бошқа шу кабиларни) олиб ташлаш учун дастлабки ишловдан ўтказилиши керак.

Қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини ҳамда қимматбаҳо тошларнинг чиқиндиларини қайта ишлаш (уларга ишлов бериш) ушбу Қонунга ёки бошқа қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади.

Қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини сотиб олишни (олишни) амалга оширувчи тадбиркорлик субъектлари қуйидаги ҳуқуқларга эга:

ўзи олган қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини мустақил равишда қайта ишлашни (уларга ишлов беришни) амалга ошириш, агар улар қонунчиликда белгиланган хабардор қилиш тартиби асосида мазкур фаолиятни амалга ошириш ҳуқуқига эга бўлса;

қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини қайта ишлаш (уларга ишлов бериш) учун мазкур фаолиятни амалга ошириш ҳуқуқига эга бўлган юридик шахсларга топшириш;

қимматбаҳо металлар парчалари ва чиқиндиларини аффинаж корхоналарига топшириш.

25-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан фойдаланиш ҳамда уларни реализация қилиш

Ўзбекистон Республикаси ҳудудида қимматбаҳо металлар қуймалари стандарт ва ўлчовли қуймалар шаклида, техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги Ўзбекистон Республикаси норматив ҳужжатлари талабларига мувофиқ мажбурий равишда маркировкаси қўйилган ҳолда тайёрланади.

Муомалага чиқарилган қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгилари, ўлчовли қуймалар, сертификатлаштирилган қимматбаҳо тошлар жисмоний ва юридик шахслар, шу жумладан Ўзбекистон Республикасининг норезидентлари томонидан эркин сотиб олиниши ва фойдаланилиши мумкин.

Қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгиларини, ўлчовли қуймаларни ва сертификатлаштирилган қимматбаҳо тошларни, шунингдек қимматбаҳо тошларни рекуперация қилиш ва уларга ишлов бериш (уларни қирралаш) билан мазкур фаолиятни амалга ошириш ҳуқуқига эга бўлган юридик шахслар шуғулланиши мумкин.

Қимматбаҳо металларни муомалада бўлиши мақсадида жисмоний ва юридик шахслар банклар томонидан қимматбаҳо металларни ҳисобга ўтказиш, сақлаш, ҳисобдан чиқариш учун уларнинг тури, асиллик даражаси ва оғирлиги кўрсатилган ҳолда очиладиган қимматбаҳо металларни масъул сақлаш ҳисобварақларидан ҳамда қимматбаҳо металларнинг эгасизлантирилган (жисмоний бўлмаган) ҳисобварақларидан фойдаланиши мумкин.

26-модда. Қимматбаҳо тошлардан фойдаланишнинг ва уларни реализация қилишнинг ўзига хос хусусиятлари

Қимматбаҳо тошларнинг хусусиятлари қимматбаҳо тошларни саралаш, уларни бирламчи таснифлаш ва дастлабки баҳолаш (қимматбаҳо тошлар Ўзбекистон Республикасига олиб кирилган ёки улар Ўзбекистон Республикасидан олиб чиқилган тақдирда) жараёнида, шунингдек қимматбаҳо тошлардан маҳсулот (буюмлар) ишлаб чиқариш тугатилганда аниқланади. Қимматбаҳо тошларни идентификация қилиш тартиби Асиллик даражасини белгилаш палатаси томонидан белгиланади.

Саноат усулида қазиб олувчи субъектлар ҳамда олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектлар қимматбаҳо тошларни саралаш, бирламчи таснифлаш ва дастлабки баҳолаш учун қазиб олинган ишлов берилмаган қимматбаҳо тошларни мустақил равишда саралашни, уларни бирламчи таснифлашни ва дастлабки баҳолашни амалга ошириш имкониятига эга бўлган бошқа саноат усулида қазиб олувчи субъектларга ёки олтин изловчилар усулида қазиб олувчи субъектларга шартнома асосида топширишга ҳақли.

Оғирлиги 0,3 каратдан юқори бўлган гардишга солинмаган, савдо объектлари орқали реализация қилинадиган қимматбаҳо тошлар мажбурий равишда сертификатланиши лозим.

Сертификатлаштирилган қимматбаҳо тошлар жумласига мустақил геммология марказида (лабораториясида) сертификатлаштиришдан ўтган ҳамда ранг гуруҳи, софлиги, қирраланиш ва сайқалланиш сифати, оғирлиги ҳамда қимматбаҳо тошнинг бошқа ўзига хос хусусиятлари тўғрисидаги ахборотни ўз ичига олган, қимматбаҳо тошнинг ҳақиқийлиги ва сифатининг кафолатини тасдиқлаш учун қонунчиликда белгиланган тартибда берилган тегишли сифат тасдиғига — геммологик сертификатга эга бўлган қимматбаҳо тошлар киради.

Гардишга солинмаган қимматбаҳо тошларни сотиш фақат қирраланган шаклда амалга оширилади.

Сотилаётган қирраланган (0,3 каратдан юқори бўлган) қимматбаҳо тошлар алоҳида қадоққа эга бўлиши керак.

Таснифлашга оид тавсифлари аниқланмаган қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ битимларни тузишга йўл қўйилмайди.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларни ишлаб чиқариш учун яроқсиз бўлган қимматбаҳо тошлардан ишлаб чиқариш-техника аҳамиятидаги маҳсулот сифатида қонунчиликда белгиланган тартибда чекловларсиз фойдаланилади. Қимматбаҳо тошларни қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ишлаб чиқариш учун яроқсиз деб топиш мезонлари ҳамда тартиби Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланади.

Юридик шахслар ва якка тартибдаги тадбиркорлар ишлов берилмаган қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ бўлган ўзлари тузаётган битимлар ҳақидаги маълумотларни Асиллик даражасини белгилаш палатасига бундай битимлар ҳисобини юритиш учун қонунчиликда белгиланган тартибда тақдим этади.

27-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг чакана савдоси

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг чакана савдоси қонунчиликда белгиланган хабардор қилиш тартиби асосида юридик шахслар томонидан амалга оширилиши мумкин.

Агар қонунчиликда бошқача тартиб назарда тутилган бўлмаса, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг чакана савдоси махсус заргарлик дўконларида, савдо марказлари ва (ёки) мажмуаларининг бўлимларида, секцияларида амалга оширилади.

Махсус заргарлик дўконларида, савдо марказлари ва (ёки) мажмуаларининг бўлимларида, секцияларида қимматбаҳо металларнинг Ўзбекистон Республикасида белгиланган асиллик даражалари тўғрисида ахборот, шунингдек қимматбаҳо металлардан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларнинг асиллик даражасини аниқлаш, уларни таҳлил қилиш ва тамғалаш тартибини белгиловчи норматив ҳужжатлардан қўчирмалар, Ўзбекистон Республикаси давлат асиллик даражаси тамғалари изларининг, белгиланган намунадаги асиллик даражалари белгилари изларининг тасвирлари ҳамда харидорга зарур бошқа ахборот кўзга кўринадиган жойда осиб қўйилиши керак.

Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ишлаб чиқарилган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни сотиш уларда ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғаси изи ва белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси ёки ишлаб чиқарувчи шахсий тамғасининг изи ва Ўзбекистон Республикаси давлат асиллик даражаси тамғаси изи бўлгандагина амалга оширилади.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда кўрсатилган асиллик даражасининг ишончлилиги учун жавобгарлик ушбу буюмларни ишлаб чиқарувчи зиммасига юкланади.

Чакана савдога қўйилган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда буюмнинг номи, қимматбаҳо металл тури, асиллик даражаси, қўшимчаларнинг турлари ва хусусиятлари, шу жумладан қимматбаҳо тошнинг сифат ҳамда ранги ва қиймати хусусиятларини ўзгартирган ишлов бериш усули, буюмнинг чакана нархи кўрсатилган тамғаланган ёрлиқ бўлиши керак. Бунда қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар улгуржи сотилганда ҳар бир буюм учун алоҳида пломбаланган ёрлиқлар бўлиши талаб қилинмайди.

Қонун ҳужжатларига мувофиқ тамғаланмайдиган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг айрим турларида сифат сертификати бўлиши зарур.

Хорижда ишлаб чиқарилган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг Ўзбекистон Республикаси ҳудудидаги чакана савдоси қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга оширилади.

28-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан ишларни амалга ошириш

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан ишлар қонунчиликда белгиланган хабардор қилиш тартиби асосида амалга оширилади.

Хабардор қилиш тартиби асосида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан бажариладиган ишлар жумласига қуйидагилар киради:

қимматбаҳо тошларни, шунингдек қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни баҳолаш;

қимматбаҳо тошларни геммологик экспертизадан ўтказиш;

қимматбаҳо металлдан ясалган лаборатория идишларидан, катализаторлардан, катализатор сеткаларидан, терможуфтликлардан, термореледан, термоқаршиликдан, таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган ускуналаридан фойдаланиш ва уларни сақлаш;

таркибида қимматбаҳо металлар бўлган ташқи қопламалар тайёрлаш ва/ёки суркаш;

таркибида қимматбаҳо металлар бўлган моддаларни (тиббий препаратлар, тузлар, реагентлар, кимёвий бирикмалар ва бошқаларни) ишлаб чиқариш, қўллаш, сақлаш;

таркибида қимматбаҳо металлар бўлган тиш ясашга мўлжалланган маҳсулотлар учун дисклар, электродлар, анодлар, контактлар ва кавшарларни тайёрлаш, улардан фойдаланиш, уларни сақлаш;

тиббиёт, озиқ-овқат, алкоголь ва вино-ароқ маҳсулотлари ишлаб чиқаришда қимматбаҳо металлардан ва таркибида қимматбаҳо металлар бўлган озиқ-овқат қўшимчаларидан фойдаланиш;

қимматбаҳо тошларга ишлов бериш, уларни сайқаллаш;

табиий олмосдан ясалган фильерлар, волоклар, олмос учликлардан, олмос ва табиий олмосдан ясалган бурғилаш олмос асбобидан фойдаланиш ва уларни сақлаш;

олмос асбобини рекуперация қилиш ишларини амалга ошириш;

қимматбаҳо металларни, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни таҳлил қилиш ва уларнинг асиллик даражасини назорат қилиш ишлари;

таркибида қимматбаҳо металлар бўлган маиший техника, ташкилий техника, тиббиёт техникасини қисмларга ажратиш, уларга дастлабки ишлов бериш, турларга ажратиш, босма платаларни ва бошқа таркибида қимматбаҳо металлар бўлган буюмларни утилизация қилиш;

уланмалари таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган асбоб-ускуналарни қисмларга ажратиш ҳамда утилизация қилиш, шунингдек таркибида қимматбаҳо металлар бўлган асбоб-ускуналарни қисмларга ажратишдан ва утилизация қилишдан ҳосил бўлган чиқиндиларни қайта ишлаш корхоналарига топшириш;

таркибида қимматбаҳо металлар бўлган иккиламчи ресурслар, парчалар ва чиқиндиларни кейинчалик қайта ишлаш (аффинаж) корхоналарига топшириш учун тўплаш (тайёрлаш), қисмларга ажратиш, саралаш, уларга дастлабки (бирламчи) қайта ишлов бериш;

қимматбаҳо металлардан ҳарбий ва/ёки авиация техникасини таъмирлашда фойдаланиш, таркибида қимматбаҳо металлар бўлган ҳарбий ва/ёки авиация техникаси чиқиндиларини сақлаш ва улардан фойдаланиш;

ҳарбий ва/ёки авиация техникасидан таркибида қимматбаҳо металлар бўлган радиодеталлар ва элементларни ажратиб олиш, ҳарбий ва/ёки авиация техникасининг таркибида қимматбаҳо металлар бўлган чиқиндиларини тўплаш ва қайта ишлаш корхоналарига топшириш;

таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган буюмлар ва предметларни кўргазмаларга қўйиш, сақлаш ва қайта тиклаш;

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар, таркибида қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошлар бўлган предметларни (давлат органларининг қарорига кўра давлат даромадига ўтказилган) қайта тиклаш (таъмирлаш);

таркибида кумуш мавжуд бўлган ва ёруғликка таъсирчан материаллардан, кинофоторентген-плёнкалар, кинофоторентген-пластинкалар ва таркибида қимматбаҳо металлар бўлган худди шундай материаллардан фойдаланиш.

29-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, улардан ясалган буюмларни Ўзбекистон Республикасига олиб кириш ҳамда унинг ҳудудидан ташқарига олиб чиқиш

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кириш ва (ёки) унинг ҳудудидан ташқарига олиб чиқиш қонунчиликда белгиланган тартибда амалга оширилади.

Хорижда ишлаб чиқарилган ва кейинчалик реализация қилиш учун Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кирилган қимматбаҳо металлардан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларнинг Асиллик даражасини белгилаш палатасида мажбурий тартибда асиллик даражаси аниқланиши ва тамғаланиши лозим.

Қонунчиликда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кириш ва унинг ҳудудидан ташқарига олиб чиқиш учун чекловлар ҳамда тақиқлар назарда тутилган бўлиши мумкин.

Ўзбекистон Республикасининг божхона чегарасини кесиб ўтаётган Ўзбекистон Республикаси резидентлари ва норезидентлари бўлган жисмоний шахслар тегишли сертификатлар мавжуд бўлганда ҳамда товарларни олиб чиқишнинг қонунчиликда белгиланган нормасидан ошган тақдирда, мажбурий равишда йўловчи божхона декларациясини тўлдирган ҳолда Ўзбекистон Республикасида ишлаб чиқарилган ўлчовли қуймаларни ва Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгиларини чекловларсиз олиб чиқиши мумкин.

Қуйидагилар стандарт ва ўлчовли қуймаларни, қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгиларини экспорт қилишни амалга ошириш ҳуқуқига эга:

Ўзбекистон Республикаси Марказий банки;

банклар;

уларнинг мулкдорлари бўлган тадбиркорлик субъектлари.

Давлат назоратини амалга ошириш жараёнида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ битимларни тузишда қонунчилик талабларининг бузилишлари аниқланган тақдирда, ушбу металлар ва тошларнинг олиб чиқилишига йўл қўйилмайди, аниқланган қоидабузарликлар тўғрисидаги ахборот эса тегишли давлат органларига топширилади.

Тадбиркорлик субъектлари ишлаб чиқариш фаолиятида фойдаланиладиган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни Ўзбекистон Республикаси ҳудудига қонунчиликда белгиланган тартибда олиб киришни амалга оширадилар.

Маҳсулот тақсимоти тўғрисидаги битим шартларига мувофиқ чет эллик инвесторга мулк бўлиб келиб тушадиган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар битимларда ва ушбу Қонунда назарда тутилган шартларда ҳамда тартибда Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарига бирон-бир чекловларсиз олиб чиқилиши ёки ички бозорда реализация қилиниши мумкин.

30-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ операциялар бўйича ҳисоб-китобларни амалга ошириш тартиби ҳамда шартлари

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар билан боғлиқ операциялар бўйича ҳисоб-китобларни амалга ошириш тартиби ҳамда шартлари шартномаларда белгиланади.

Давлат буюртмасини бажариш доирасида реализация қилинадиган қимматбаҳо металлар учун ҳисоб-китоблар қонунчиликда белгиланган тартибда амалга оширилади.

31-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг, шунингдек улардан ясалган маҳсулотнинг (буюмларнинг) қўриқланишини таъминлаш

Таркибида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар бўлган ер қаъри участкаларини геологик жиҳатдан ўрганиш ҳамда қидириш, қимматбаҳо металларни қазиб олиш ва ишлаб чиқариш ҳамда қимматбаҳо тошларни қазиб олиш бўйича фаолият барча қазиб олиш, сақлаш ҳамда фойдаланиш жойларида қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг, шунингдек улардан ясалган маҳсулотнинг (буюмларнинг) талон-торож қилинишдан, ёнғинлардан, бузилишдан тўлиқ сақланишини таъминлаш мақсадида қўриқланиши лозим.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасида фаолият юритаётган тадбиркорлик субъектлари:

қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг, шунингдек улардан ясалган маҳсулотнинг (буюмларнинг) бут сақланишини таъминлаш;

қўриқланадиган ҳудудларнинг жойларини (объектларини) мустаҳкамлаш бўйича тадбирларни амалга оширади.

Тадбиркорлик субъектлари объектларни қўриқлаш ҳамда қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни ташиш юзасидан ушбу соҳаларга ихтисослаштирилган ташкилотлар билан хизматлар кўрсатиш тўғрисидаги шартномалар тузиши, қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг, шунингдек улардан ясалган маҳсулотнинг (буюмларнинг) бут сақланишини таъминлашга қаратилган бошқа тадбирларни амалга ошириши мумкин.

32-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, шунингдек улардан ясалган маҳсулотни (буюмларни) кўргазмага қўйиш

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан, шунингдек улардан ясалган маҳсулотлардан (буюмлардан), шу жумладан Давлат фондининг таркибига кирувчи қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлардан, шу жумладан улардан ясалган маҳсулотлардан (буюмлардан) Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ҳамда унинг ҳудудидан ташқарида кўргазмага қўйиш мақсадида фойдаланилиши мумкин.

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни, шунингдек улардан ясалган маҳсулотни (буюмларни) кўргазмага қўйиш билан шуғулланувчи юридик шахслар кўргазмага қўйиш мақсадида ташкил этилган тадбирлар ўтказилаётганда қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг, шунингдек улардан ясалган маҳсулотнинг (буюмларнинг) бут сақланишини, тегишли равишда ҳисобга олинишини, ташиш хавфсизлигини таъминлашга доир мажбурий шартлар ва талаблар бажарилишини таъминлаши керак.

Доимий турадиган жойидан ташқарида турган қимматбаҳо металларнинг ноёб ёмбилари, ноёб қимматбаҳо тошлар, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган тарихий, илмий, бадиий ёки бошқа маданий қимматликка эга бўлган ноёб буюмлар, шу жумладан археологик ашёлар ва музей ашёлари ёки музей тўпламлари кўргазмага қўйиш мақсадида ташкил этилган тадбирлар якунланганидан кейин доимий турадиган жойига мажбурий тартибда қайтарилиши керак.

Ушбу модданинг учинчи қисмида назарда тутилмаган, шунингдек Давлат фонди таркибига кирмайдиган қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар, шунингдек улардан ясалган маҳсулот (буюмлар) уларни кўргазмага қўйиш мақсадида ташкил этилган тадбирлар якунланганидан кейин қонунчиликда белгиланган тартибда реализация қилиниши мумкин.

6-боб. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражасини аниқлаш ва уларни тамғалаш

33-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган, тамғаланиши лозим бўлган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган, Ўзбекистон Республикаси ҳудудида реализация қилиш учун мўлжалланган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражаси аниқланиши, бу буюмлар таҳлил қилиниши ва Ўзбекистон Республикаси давлат асиллик даражаси тамғаси билан ёки белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан тамғаланиши лозим.

Асиллик даражасини белгилаш палаталарининг ички қисмида ўроқ ва болға тасвири туширилган юлдуз шаклидаги тамға изи, шунингдек буюмнинг асиллик даражасини кўрсатувчи рақамлари мавжуд бўлган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни чакана савдо тизими орқали реализация қилиш чоғида уларнинг асиллик даражаси аниқланиши ва бу буюмлар Ўзбекистон Республикасининг давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғаланиши шарт.

Тадбиркорлик субъектлари томонидан асиллик даражасини аниқлаш ҳамда тамғалаш тартибини бузган ҳолда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни реализация қилганлик учун:

ҳуқуқбузарликни биринчи марта содир этганда — қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмни мусодара қилмасдан, заргарлик ёки бошқа буюм қийматининг эллик фоизи миқдорида жарима солинишига;

бир йил давомида мазкур ҳуқуқбузарликни такроран содир этганлик учун — қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмни мусодара қилиш ёхуд заргарлик ёки бошқа буюм қийматининг юз фоизи миқдорида жарима солинишига сабаб бўлади.

Асиллик даражасини аниқлаш ва тамғалаш тартибини бузганлик учун молиявий санкция қўллаш ҳамда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмни мусодара қилиш тартиби қонунчиликда белгиланади.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган, мусодара қилинган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражаси аниқланиши ва улар Ўзбекистон Республикасининг давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғаланиши шарт.

Асиллик даражасини аниқлаш ва тамғалаш тартиби бузилишига йўл қўйган ёки қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган, билдирилган асиллик даражасига мувофиқ бўлмаган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни реализация қилувчи тадбиркорлик субъектлари, уларга нисбатан қонунчиликда белгиланган тартибда таъсир кўрсатиш чоралари қўлланилган ҳолда, заргарлик тармоғининг инсофсиз тадбиркорлик субъектлари реестрига киритилади.

34-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалаш

Заргарлик буюмлари ишлаб чиқарувчилар асиллик даражасини мустақил аниқлашга ва қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни Ўзбекистон Республикаси давлат асиллик даражалари тамғалари билан тамғаламай, буюмларга белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси изларини туширишга ҳақли, бироқ бунда уларга ишлаб чиқарувчининг рўйхатдан ўтган шахсий тамғаси мажбурий равишда туширилади.

Ломбардлардан, микромолия ташкилотларидан ва жисмоний шахслардан, тадбиркорлик субъектларидан, ваколатли давлат органларидан (бундан буён матнда ариза берувчи деб юритилади) Асиллик даражасини белгилаш палатаси томонидан қабул қилинган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалаш асиллик даражасини аниқлаш натижалари асосида, мазкур ариза берувчиларнинг ёзма рухсатномаси мавжуд бўлган тақдирда эса — таҳлил натижалари асосида амалга оширилади.

Асиллик даражасини белгилаш палатаси томонидан қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг таҳлилини ўтказиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги томонидан белгиланади.

35-модда. Тамғаланмайдиган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар

Қуйидагилар тамғаланмайди:

ушбу Қонун 36-моддасининг иккинчи қисмида белгиланганидан паст асиллик даражасига эга бўлган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар;

ваколатли органнинг эксперт хулосаси мавжуд бўлганда, археологик ашё ёки музей ашёси ёхуд музей коллекцияси бўлган қимматбаҳо металлардан ясалган буюмлар, шунингдек маданий қимматга эга бўлган буюмлар;

қурол, вазалар, идишлар, қутичалар ва бошқа ашёлар сиртидаги қимматбаҳо металли майда ўйма нақшлар (қадама нақшлар);

қотишмалари таркиби Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларида белгиланадиган олтин зарварақ, кумуш зарварақ, олтин ва кумуш зарқоғозлар, қимматбаҳо металлардан тиш ясашга мўлжалланган маҳсулотлар учун дисклар;

Ўзбекистон Республикасининг техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлари билан тартибга солинадиган металл рамзи ва бошқа маълумотлар кўрсатилган ҳолда, илмий, техник ҳамда тиббий мақсадлар учун мўлжалланган, ишлаб чиқарувчи корхонанинг русуми, ёрлиғи ёки штампи қўйилган, қимматбаҳо металлардан ясалган анжомлар, асбоблар, лаборатория идишлари ва бошқа буюмлар;

қимматбаҳо металлардан тайёрланган хомаки маҳсулотлар, стандарт ва ўлчовли қуймалар;

қимматбаҳо металлардан тайёрланган пул белгилари;

давлат мукофотлари, фарқлаш белгилари ва спорт мукофотлари;

қимматбаҳо бўлмаган металлардан ясалган, қимматбаҳо металл билан қопланган (зарҳалланган) буюмлар;

транзит тарзида олиб ўтилаётган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар;

Ўзбекистон Республикасида ишлаб чиқарилган, заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчиларнинг шахсий тамға излари бўлмаган, заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчиларнинг шахсий тамғалари излари шакли ўзгарган ёки издаги бирон-бир қисм (белги) мавжуд бўлмаган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар;

ушбу Қонун 57-моддасининг талабларига мувофиқ бўлмаган кавшарга (заргарлик буюми қисмларининг ажралмайдиган бирикмасини яратиш учун қўлланиладиган қимматбаҳо металлар қотишмасига) эга бўлган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар.

36-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражалари

Ўзбекистон Республикасида қуйидаги асиллик даражалари белгиланади:

олтиндан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар учун — 375 (уч юз етмиш бешинчи), 500 (беш юзинчи), 585 (беш юз саксон бешинчи), 750 (етти юз эллигинчи), 875 (саккиз юз етмиш бешинчи), 916 (тўққиз юз ўн олтинчи), 958 (тўққиз юз эллик саккизинчи), 999 (тўққиз юз тўқсон тўққизинчи) асиллик даражалари;

кумушдан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар учун — 800 (саккиз юзинчи), 875 (саккиз юз етмиш бешинчи), 925 (тўққиз юз йигирма бешинчи), 960 (тўққиз юз олтмишинчи), 999 (тўққиз юз тўқсон тўққизинчи) асиллик даражалари;

платинадан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар учун — 850 (саккиз юз эллигинчи), 900 (тўққиз юзинчи), 950 (тўққиз юз эллигинчи), 999 (тўққиз юз тўқсон тўққизинчи) асиллик даражалари;

палладийдан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар учун — 500 (беш юзинчи), 850 (саккиз юз эллигинчи), 999 (тўққиз юз тўқсон тўққизинчи) асиллик даражалари.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар қуйидагилардан паст асиллик даражасига эга бўлиши мумкин эмас:

олтиндан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар учун — 375 (уч юз етмиш бешинчи) асиллик даражасидан;

кумушдан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар учун — 800 (саккиз юзинчи) асиллик даражасидан;

платинадан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар учун — 850 (саккиз юз эллигинчи) асиллик даражасидан;

палладийдан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар учун — 500 (беш юзинчи) асиллик даражасидан.

Жисмоний шахсларнинг якка тартибдаги буюртмалари бўйича 583 (беш юз саксон учинчи) асиллик даражали олтиндан заргарлик ва бошқа буюмларни ушбу шахсларга тегишли 583 (беш юз саксон учинчи) асиллик даражасига эга бўлган олтиндан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлардан ясашга ҳамда реализация қилишга йўл қўйилади.

37-модда. Асиллик даражаси тамғалари

Асиллик даражаси тамғалари жумласига Ўзбекистон Республикасининг давлат асиллик даражаси тамғалари, белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгилари ва чет давлатларнинг асиллик даражасини белгилаш палаталари тамғалари киради.

38-модда. Ўзбекистон Республикасининг давлат асиллик даражаси тамғалари

Ўзбекистон Республикасининг давлат асиллик даражаси тамғалари (бундан буён матнда давлат асиллик даражаси тамғалари деб юритилади) қимматбаҳо металлнинг ҳар бир тури учун белгиланган шаклдаги тамғалар бўлиб, улар биргаликда (бир контурда) ёки алоҳида туширилиши мумкин бўлган тасдиқ белгисидан ҳамда асиллик даражасидан иборатдир.

Давлат асиллик даражаси тамғаларининг шакллари Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланади.

Тасдиқ белгиси саккиз қиррали шаклда бўлиб, ўртасида боши ўнгга бурилган ҳолдаги Ҳумо қуши тасвири туширилган.

39-модда. Белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси

Белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси қимматбаҳо металлнинг ҳар бир тури учун белгиланган шаклда бўлиб, асиллик даражасини кўрсатувчи рақамлардан иборатдир.

Белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси мустақил аҳамиятга эга эмас ҳамда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалашда фақат заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғаси билан бирга қўлланилади.

Белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгилари ихтисослаштирилган корхонада, заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчиларнинг буюртмаси бўйича тайёрланади.

40-модда. Давлат асиллик даражаси тамғаларининг турлари

Давлат асиллик даражаси тамғалари турларига кўра асосий ва қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаларига бўлинади.

Асосий давлат асиллик даражаси тамғалари мустақил аҳамиятга эга бўлиб, уларнинг қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда мавжудлиги қотишманинг уларда кўрсатилган асиллик даражасига мувофиқлигини тасдиқлайди.

Қўшимча давлат асиллик даражаси тамғалари мустақил аҳамиятга эга эмас ҳамда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган таркибий қисмларини тамғалашда фақат асосий давлат асиллик даражаси тамғаларидан бири билан бирга қўлланилади.

41-модда. Асосий давлат асиллик даражаси тамғаларининг шакллари

Ўзбекистон Республикасида асосий давлат асиллик даражаси тамғаларининг қуйидаги шакллари белгиланади:

ўртасида тасдиқ белгиси жойлашган саккиз қиррали шаклдаги — қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси билан биргаликда тамғалаш учун қўлланилади;

тасдиқ белгисидан ва асиллик даражасидан таркиб топган, чап вертикал томони бўртиқ-чўзиқ тўғри бурчак шаклидаги — олтиндан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларни тамғалаш учун қўлланилади;

тасдиқ белгисидан ва асиллик даражасидан таркиб топган тўғри бурчак шаклидаги — кумушдан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларни тамғалаш учун қўлланилади;

тасдиқ белгисидан ва асиллик даражасидан таркиб топган, чап вертикал томони бўртиқ-кесик тўғри бурчак шаклидаги — платинадан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларни тамғалаш учун қўлланилади;

тасдиқ белгисидан ва асиллик даражасидан таркиб топган, вертикал томонлари бўртиқ-чўзиқ тўғри бурчак шаклидаги — палладийдан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларни тамғалаш учун қўлланилади.

42-модда. Қўшимча давлат асиллик даражаси тамғасининг шакли

Қўшимча давлат асиллик даражасининг тамғаси ўртасида асиллик даражаси кўрсатилган, рахлари айлана шаклига келтирилган тўртбурчак шаклида белгиланади. Қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси олтин, кумуш, платина ва палладийдан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган қисмларини тамғалаш учун қўлланилади.

43-модда. Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғаси

Ўзбекистон Республикасида ишлаб чиқарилган, шунингдек қайта тикланган (таъмирланган) қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи шахсий тамғасининг механик (зарб) усулида ёки лазер усулида туширилган аниқ изи бўлиши керак.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғаси лотин алифбосининг учта бош ҳарфи комбинациясидан иборат бўлиб, заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи тўғрисидаги шифрланган тарздаги ахборотни ўз ичига олади.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг механик (зарб) усулида тушириш учун мўлжалланган шахсий тамғаси ихтисослаштирилган корхонада заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг буюртмаси бўйича тайёрланади ва Асиллик даражасини белгилаш палатасида рўйхатдан ўтказилиши лозим.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг механик (зарб) усулида тушириш учун мўлжалланган шахсий тамғасини рўйхатга олиш Асиллик даражасини белгилаш палатаси томонидан шахсий тамғанинг силлиқланган латун пластинадаги тақдим этилган аниқ (юзаки, ўртача, чуқур) изи асосида, қонунчиликда белгиланган тартибда амалга оширилади.

44-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалаш усуллари

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни давлат асиллик даражаси тамғаси ёки белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан тамғалаш механик (зарб) усулда ёки лазер усулида амалга оширилади.

Давлат асиллик даражаси тамғасини тушириш усулини танлаш Асиллик даражасини белгилаш палатаси томонидан уларни асиллик даражасини аниқлаш ва тамғалаш учун тақдим этган шахс билан келишув бўйича белгиланади.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғасини ва белгиланган намунадаги асиллик даражасининг белгисини тушириш усулини мустақил равишда белгилайди.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғаси билан лазер усулида тамғалашни амалга оширувчи заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг зиммасига унинг ҳақиқийлигини тасдиқлаш мажбурияти юклатилади.

45-модда. Давлат асиллик даражаси тамғаларини, заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғасини ва белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисини сақлаш ҳамда улардан фойдаланиш

Асиллик даражасини белгилаш палатаси ва унинг филиаллари давлат асиллик даражаси тамғаларини сақловчи ҳамда улардан фойдаланувчидир.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг ўзи заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғасини ҳамда белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисини сақловчи ва ундан фойдаланувчидир.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғасини ва белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисини бошқа шахсларга бериш тақиқланади.

46-модда. Асиллик даражаси тўлови

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражасини аниқлаш ва уларни тамғалаш билан боғлиқ юридик аҳамиятга эга бўлган ҳаракатларни бажарганлик учун Асиллик даражасини белгилаш палатаси томонидан асиллик даражаси тўлови ундирилади.

Асиллик даражаси тўловининг миқдори ва уни ундириш тартиби Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланади.

Асиллик даражасини аниқлаш ҳамда тамғалаш билан боғлиқ харажатлар қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни асиллик даражасини аниқлаш ва тамғалаш учун Асиллик даражасини белгилаш палатасига тақдим этган шахслар зиммасида бўлади.

47-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни асосий давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғалаш

Асосий давлат асиллик даражаси тамғаси:

Ўзбекистон Республикасида ишлаб чиқарилган;

қайта тикланган (таъмирланган);

чет давлатлар асиллик даражасини белгилаш палаталарининг асиллик даражаси тамғалари излари ва рамзий белгилари мавжуд бўлган;

ички қисмида ўроқ ва болға тасвири туширилган юлдуз шаклидаги, шунингдек буюмнинг асиллик даражасини кўрсатувчи рақамлардан иборат тамға излари мавжуд бўлган; ( 33-моддага қаралсин);

асиллик даражаси тамғаларининг силлиқланган ҳамда ноаниқ излари мавжуд бўлган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга туширилиши мумкин.

Давлат асиллик даражаси тамғаларининг излари мавжуд бўлган ва асиллик даражасини аниқлаш ҳамда тамғалаш ёки буюмда кўрсатилган асиллик даражасига мувофиқликни тасдиқлаш учун Асиллик даражасини белгилаш палатасига тақдим этилган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга давлат асиллик даражаси тамғасининг ҳақиқийлигини аниқлаш учун техник экспертиза ўтказилганидан кейин тасдиқ белгисининг изи туширилиши мумкин.

Бунда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражаси мавжуд тамға изига мувофиқ келмаган тақдирда, тамға изи Асиллик даражасини белгилаш палатаси томонидан йўқ қилинади, буюмлар эса аниқланган асиллик даражасига яқин бўлган пастроқ асосий давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғаланади.

Агар қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмнинг асосий қисмига тасдиқ белгисини ҳамда асиллик даражаси тамғасини биргаликда (бир контурда) тушириш имконияти бўлмаса, заргарлик буюмини ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғаси изининг ёнига тамғалаш имконияти бўлган жойга тасдиқ белгиси изи ва тегишли асиллик даражасининг қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси изи туширилади.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган, жуфт ҳолда фойдаланиладиган зирак, илма тугма (запонка) каби заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалашда асосий давлат асиллик даражаси тамғасининг изи шундай буюмларнинг ҳар бирига туширилади.

Битта қотишмадан тайёрланган, кавшарланган ҳамда бир-биридан ажралмайдиган қисмлардан таркиб топган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалашда асосий давлат асиллик даражаси тамғасининг изи буюмнинг фақат асосий қисмига туширилади.

48-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғалаш

Қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган қисмларига туширилади.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган таркибий қисмлари ҳажмлари ҳамда жойлашуви давлат асиллик қўшимча даражаси тамғасини босиш имконини бермаган ҳолларда бундай қисмларидаги қимматбаҳо металлнинг таркиби тасдиқланмайди ва қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг бундай қисмларининг асиллик даражаси учун жавобгарлик ушбу буюмларни ишлаб чиқарувчининг зиммасида бўлади.

49-модда. Турли қимматбаҳо металлардан ҳамда турли асиллик даражасидаги қимматбаҳо металлардан ишлаб чиқарилган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмларни давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғалаш

Битта қимматбаҳо металлдан ишлаб чиқарилган, турли асиллик даражаларига эга бўлган бир нечта қисмлардан иборат бўлган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмга асосий давлат асиллик даражаси тамғасининг изи ушбу буюмнинг асосий қисмига туширилади, буюмнинг бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган қисмларига эса тегишли металлнинг ва тегишли асиллик даражасининг қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси изи туширилади.

Алоҳида қисмлари турли қимматбаҳо металлардан ишлаб чиқарилган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмга асосий давлат асиллик даражаси тамғасининг изи ушбу буюмнинг асосий қисмига туширилади, буюмнинг бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган қисмларига эса тегишли металлнинг ва тегишли асиллик даражасининг қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси изи туширилади.

Агар қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюм ўзга қимматбаҳо металлар билан қопланган бўлса, буюмнинг асосий қисмига қимматбаҳо металлнинг асосий қотишмасига мувофиқ асосий давлат асиллик даражаси тамғасининг изи туширилади, қўшимча қисмига эса тамға туширилмайди. Бунда буюмнинг бўлакларга бўлинадиган ҳамда ажралиши осон бўлган қисмларига тегишли асиллик даражасининг қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси изи туширилади.

Асиллик даражаси турлича бўлган ёки турли қимматбаҳо металлардан ясалган, кавшарланган ҳамда бир-биридан ажралмайдиган қисмлардан таркиб топган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмга яхлит буюм сифатида қаралади. Бу ҳолда асосий давлат асиллик даражаси тамғасининг изи буюмнинг асосий қисмига туширилади, буюмнинг кавшарланган ҳамда бир-биридан ажралмайдиган қисмларига эса тегишли металл ва асиллик даражасига мувофиқ бўлган қўшимча давлат асиллик даражаси тамғасининг изи туширилади.

50-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан тамғалаш

Белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи томонидан қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган ва қайта тикланган (таъмирланган) заргарлик ҳамда бошқа буюмларга туширилади, бунда ушбу буюмларга давлат томонидан асиллик даражасини аниқлаш ва тамғалаш талаб этилмайди.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар ўзлари томонидан экспорт учун мўлжалланган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ва бошқа буюмларни белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан тамғаламасликка ҳақли, башарти бундай тартиб шартномада назарда тутилган бўлса.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган, жуфт ҳолда фойдаланиладиган зирак, илма тугма (запонка) каби заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалашда заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи шахсий тамғасининг ва белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисининг изи бундай буюмларнинг ҳар бирига туширилади.

Битта қотишмадан ясалган, кавшарланган ҳамда бир-биридан ажралмайдиган қисмлардан таркиб топган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалашда, заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи шахсий тамғасининг ва белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисининг излари заргарлик буюмининг фақат асосий қисмига туширилади.

Бўлакларга бўлинадиган ҳамда ажралиши осон бўлган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг ҳар бир қисмига белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисининг изи туширилади.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган қисмларининг ўлчамлари ҳамда жойлашуви белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисининг изини тушириш имконини бермайдиган ҳолларда, бундай қисмлардаги қимматбаҳо металлнинг таркиби тасдиқланмайди ҳамда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар бундай қисмларининг асиллик даражаси учун жавобгарлик ушбу буюмларни ишлаб чиқарувчининг зиммасида бўлади.

Битта қимматбаҳо металлдан тайёрланган, лекин турли асиллик даражаларига эга бўлган бир нечта қисмлардан таркиб топган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асосий қисмига заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи шахсий тамғасининг ва белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисининг изи туширилади, буюмнинг бўлакларга бўлинадиган ҳамда ажралиши осон бўлган қисмларига эса — тегишли асиллик даражасининг белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси изи туширилади.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган, алоҳида қисмлари турли қимматбаҳо металлардан тайёрланган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи шахсий тамғасининг ҳамда белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисининг изи буюмнинг асосий қисмига туширилади, буюмнинг бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган қисмларига эса — тегишли металлнинг ва асиллик даражасининг белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси изи туширилади.

Бошқа қимматбаҳо металлар билан қопланган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга, буюмнинг асосий қисмига (қимматбаҳо металлнинг асосий қотишмаси бўйича) заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчи шахсий тамғасининг ва белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгисининг изи туширилади, буюмнинг бўлакларга бўлинадиган ва ажралиши осон бўлган қисмларига эса — тегишли металлнинг ва асиллик даражасининг белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси изи туширилади.

Асиллик даражаси турлича ёки бошқа қимматбаҳо металлардан бўлган кавшарланган ҳамда бир-биридан ажралмайдиган қисмлардан таркиб топган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга яхлит буюм сифатида қаралади. Ушбу буюмларнинг асосий қисмини белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан, буюмларнинг иккинчи даражали ва қўшимча қисмларини эса — тегишли металлнинг ва асиллик даражасининг белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан тамғалашга йўл қўйилади.

51-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалаш учун Асиллик даражасини белгилаш палатасига тақдим этиш

Ўзбекистон Республикаси ҳудудида реализация қилиш учун мўлжалланган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган қуйидаги заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражаси аниқланиши, улар таҳлил қилиниши ҳамда давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғаланиши лозим:

Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кирилган;

микромолия ташкилотлари ва ломбардлар томонидан нотариуснинг ижро хати асосида реализация қилинадиган;

давлат мулкига беғараз топширилган (давлат фойдасига воз кечилган);

давлат фойдасига қаратилган;

жисмоний шахслар томонидан тақдим этиладиган буюмлар.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар ўзи ишлаб чиқарган ва (ёки) қайта тикланган (таъмирланган) буюмларни уларнинг асиллик даражасини аниқлаш, уларни таҳлил қилиш ҳамда давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғалаш учун Асиллик даражасини белгилаш палатасига тақдим этиш ҳуқуқига эга.

Давлат асиллик даражаси тамғаларининг изларига заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар томонидан зарар етказилган ва уларнинг шакли ўзгартирилган тақдирда қайта тамғалаш умумий асосларда амалга оширилади.

52-модда. Асиллик даражасини аниқлаш, таҳлил қилиш ҳамда тамғалаш учун Асиллик даражасини белгилаш палатасига заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар томонидан тақдим этиладиган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга доир талаблар

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар асиллик даражасини аниқлаш, таҳлил қилиш ҳамда тамғалаш учун қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни Асиллик даражасини белгилаш палатасига тўлиқ битказилган ҳамда йиғилган тарзда тақдим этади.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тўлиқ битказилган ҳамда йиғилган тарзда тақдим этиш имконияти бўлмаган тақдирда, заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар Асиллик даражасини белгилаш палатасига буюмларни уларнинг барча қисмлари мавжуд бўлган ҳолда, тўлиқ битказилмаган ва йиғилмаган тарзда тақдим этиши мумкин. Бунда буюмларнинг барча иккинчи даражали ва қўшимча қисмлари қўшимча давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғаланиши лозим. Тайёр буюмларда буюмнинг иккинчи даражали ва қўшимча қисмлари кавшарланган бўлиши керак.

Асиллик даражасини белгилаш палатасига асиллик даражасини аниқлаш, таҳлил қилиш ҳамда тамғалаш учун тақдим этиладиган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар туркумлари бўйича сараланган бўлиши керак. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни Асиллик даражасини белгилаш палатасига топшириш чоғида заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар аризада буюмларнинг қотишма таркибини (жисмоний шахсларнинг якка тартибдаги буюртмалари бўйича уларга тегишли бўлган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлардан тайёрланган, шунингдек қайта тикланган (таъмирланган) буюмлардан ташқари) ва билдирилган асиллик даражасини кўрсатади.

53-модда. Қайта тикланган (таъмирланган) қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни тамғалашга доир талаблар

Қайта тикланган (таъмирланган) қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда механик (зарб) усулида ёки лазер усулида туширилган заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчининг шахсий тамғаси изи ва «R» ҳарфи кўринишидаги қайта тикланганлик белгиси бўлиши керак.

54-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг билдирилган асиллик даражасига мувофиқлиги

Агар қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг таркибидаги асосий қимматбаҳо металл ушбу Қонуннинг 36-моддасида белгиланган асиллик даражасига мувофиқ бўлса, бу буюмлар билдирилган асиллик даражасига мувофиқ деб ҳисобланади.

Агар Ўзбекистон Республикасида ишлаб чиқарилган, шунингдек қайта тикланган (таъмирланган), билдирилган асиллик даражасига мувофиқ бўлмаса, унда буюмларни Асиллик даражасини белгилаш палатасига тақдим этган шахснинг ёзма розилиги бўлган тақдирда, буюмлардаги асиллик даражаларининг тамға излари йўқ қилинади. Бунда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар белгиланган асиллик даражасига яқин бўлган пастроқ давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғаланади. Ариза берувчининг розилиги бўлмаган тақдирда, буюмлар тамғаланмаган ҳолда қайтарилади.

55-модда. Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кириладиган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларга доир талаблар

Ўзбекистон Республикаси ҳудудига тижорат мақсадларида олиб кириладиган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар чет давлатлар асиллик даражасини белгилаш палаталарининг метрик ёки карат асиллик даражаси тизимидаги асиллик даражаси тамғаларининг аниқ изларига ёки буюмнинг асиллик даражасини кўрсатувчи бошқа белгиларга эга бўлиши керак, бундан жисмоний шахслар томонидан ўз эҳтиёжлари учун олиб кириладиган мазкур турдаги товарлар учун қонунчиликда белгиланган ҳоллар мустасно. Бунда метрик ёки карат асиллик даражаси тизимидаги асиллик даражаси тамғаларининг излари ёки буюмнинг асиллик даражасини кўрсатувчи бошқа белгилар мавжудлиги устидан назорат қилиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланади.

Агар Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кирилган, Асиллик даражасини белгилаш палатасига асиллик даражасини аниқлаш, таҳлил қилиш ҳамда тамғалаш учун тақдим этилган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда билдирилган асиллик даражасига мувофиқ келмайдиган асиллик даражаси тамғаларининг излари мавжуд бўлса, ушбу буюмларни Асиллик даражасини белгилаш палатасига тақдим этган шахснинг ёзма розилиги бўлган тақдирда, буюмлардаги асиллик даражаларининг тамға излари йўқ қилинади. Бунда қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар белгиланган асиллик даражасига яқин бўлган пастроқ давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғаланиши лозим. Ариза берувчининг розилиги бўлмаган тақдирда, буюмлар тамғаланмаган ҳолда қайтарилади.

56-модда. Қайта тикланган (таъмирланган), қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг назорат текшируви

Қайта тикланган (таъмирланган), реализация қилиш учун мўлжалланган, қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмлар, уларда илгари босилган асиллик даражаси тамғаларининг излари мавжудлиги ва сифатидан қатъи назар, билдирилган асиллик даражасига мувофиқлиги нуқтаи назаридан Асиллик даражасини белгилаш палатасига назорат текширувидан ўтказилиши учун тақдим этилиши мумкин.

Агар қайта тикланган (таъмирланган), қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмнинг асиллик даражаси буюмда мавжуд бўлган тамға изига мувофиқ бўлса, унга давлат асиллик даражаси тамғасининг изи туширилади.

Агар қайта тикланган (таъмирланган), қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмнинг асиллик даражаси буюмда мавжуд бўлган тамға изига мувофиқ бўлмаса, ушбу буюмни Асиллик даражасини белгилаш палатасига тақдим этган шахснинг ёзма розилиги бўлган тақдирда, тамғанинг изи йўқ қилинади ва буюм белгиланган асиллик даражасига яқин бўлган пастроқ давлат асиллик даражаси тамғаси билан тамғаланади. Ариза берувчининг розилиги бўлмаган тақдирда, буюм тамғаланмаган ҳолда қайтарилади.

Агар қайта тикланган (таъмирланган), қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмда тамға изи мавжуд бўлмаса, ушбу буюмнинг асиллик даражаси аниқланганидан кейин унга давлат асиллик даражаси тамғасининг тегишли изи туширилиши мумкин.

57-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни ишлаб чиқаришда ёки қайта тиклашда (таъмирлашда) қўлланиладиган кавшарлар

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмларни ишлаб чиқаришда ёки қайта тиклашда (таъмирлашда) қўлланиладиган кавшарлар мазкур буюмлар қайси қотишмалардан тайёрланадиган бўлса, айни ўша қимматбаҳо металлар асосида тайёрланиши керак, бундан ушбу моддада белгиланган ҳоллар мустасно.

Олтин, платина ва палладийдан тайёрланган қимматбаҳо металлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмлар учун кавшарлар ушбу буюмлар тайёрланган асосий қотишма қандай асиллик даражасига эга бўлса, айни ўша асиллик даражасига эга бўлиши керак.

Платина ва палладийдан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмларда 585 (беш юз саксон бешинчи) ва 750 (етти юз эллигинчи) асиллик даражасига эга бўлган оқ олтин кавшари бўлишига йўл қўйилади.

Кумушдан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмлар учун кавшар 650 (олти юз эллигинчи) асиллик даражасидан паст бўлмаган асиллик даражасига эга бўлиши керак.

Таркибида буюмлар ясалган қотишманинг асиллик даражасига мувофиқ бўлмаган кавшар мавжуд бўлган (лекин 375 (уч юз етмиш бешинчи) асиллик даражасидан паст бўлмаган) олтиндан ясалган заргарлик ва бошқа буюмлар белгиланган асиллик даражасига яқин бўлган пастроқ асиллик даражаси билан тамғаланади.

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ёки бошқа буюмларда таркибида қимматбаҳо металлар мавжуд бўлмаган кавшардан фойдаланишга, башарти мазкур буюмларнинг асиллик даражаси кавшар билан биргаликда ушбу буюмлар ясалган қотишма доирасида бўлса, йўл қўйилади.

58-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда қимматбаҳо бўлмаган металлардан фойдаланиш

Асиллик даражаси аниқланиши, таҳлил қилиниши ҳамда давлат асиллик даражаси тамғаси билан ёки белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан тамғаланиши лозим бўлган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда қимматбаҳо бўлмаган металлардан тайёрланган қисмлар бўлмаслиги керак, бундан қуйидагилар мустасно:

техник сабабларга кўра қимматбаҳо металлардан тайёрланиши мумкин бўлмаган соатлар, чақмоқ ёққичлар ва бошқа шунга ўхшаш буюмлар механизмлари;

қимматбаҳо металлардан тайёрланилиши мумкин бўлмаган пичоқ тиғлари, тиқин очқичларнинг бурамали қисмлари ва бошқа шунга ўхшаш буюмларнинг қисмлари;

маҳкамланадиган механизмлардаги пружиналар, ошиқ-мошиқларнинг ўқлари, шунингдек тақинчоқларнинг тўғноғичлари, бўйинбоғларнинг, нишонларнинг, фарқлаш белгиларининг, давлат мукофотларининг қисқичлари.

Қимматбаҳо бўлмаган металлардан ясалган, бўлакларга бўлинадиган ҳамда ажралиши осон бўлган қисмлар билан қимматбаҳо металлардан тайёрланган қисмларнинг бирикмасидан иборат бўлган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни давлат асиллик даражаси тамғаси билан ёки белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан тамғалаш заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар томонидан қимматбаҳо бўлмаган металлардан ясалган қисмларга тушириладиган махсус из («мет», «нерж», «steel» ва бошқалар) ёки қимматбаҳо бўлмаган металл мавжудлигини кўрсатувчи белги бўлган тақдирда амалга оширилади, бундан ушбу модданинг биринчи қисмида кўрсатилган ҳоллар мустасно. Қимматбаҳо бўлмаган металлардан ясалган қисмларда қимматбаҳо бўлмаган металл мавжудлигини кўрсатувчи махсус из бўлмаган тақдирда, буюмлар давлат асиллик даражаси тамғаси ёки белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси билан тамғаланмайди.

59-модда. Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда нометалл қисмлардан фойдаланиш

Қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда нометалл қисмлардан (тошлар, эмаллар, қора кумушлардан) фойдаланишга, башарти улар кўринишидан қимматбаҳо металлардан ажралиб турса, рухсат этилади. Бунда буюмларнинг нометалл қисмларида қимматбаҳо металларга айнан ўхшаш қоплама ёки рангда бўлмаслиги керак.

Пичоқлар, санчқилар ва шунга ўхшаш буюмларнинг дасталарини нометалл материаллар билан тўлдиришга уларни маҳкамлаш учун зарур бўлган миқдорларда йўл қўйилади.

Нометалл қисмлардан фойдаланган ҳолда тайёрланган қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларда қимматбаҳо металлнинг вазн оралиғи кўрсатилган махсус из бўлиши керак. Мазкур буюмларнинг қимматбаҳо металлардан ясалган барча қисмлари тўлиқ мавжуд бўлган тақдирда, уларнинг асиллик даражасини аниқлаш, уларни таҳлил қилиш ҳамда тамғалаш уларни қисмларга ажратган ва битказмаган ҳолда амалга оширилиши лозим. Тайёр буюмларда буюмнинг иккинчи даражали ва қўшимча қисмлари кавшарланган бўлиши керак. Буюмларнинг иккинчи даражали ва қўшимча қисмларига давлат асиллик даражаси тамғаси ёки белгиланган намунадаги асиллик даражаси белгиси босилиши керак.

Заргарлик буюмларини ишлаб чиқарувчилар қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларни асиллик даражасини аниқлаш, уларни таҳлил қилиш ва тамғалаш учун Асиллик даражасини белгилаш палатасига нометалл қисмларсиз тақдим этади.

7-боб. Якунловчи қоидалар

60-модда. Давлат органларининг қарорлари, улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) устидан шикоят қилиш

Давлат органларининг қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасидаги қарорлари, улар мансабдор шахсларининг ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) устидан юқори турувчи органга ёки судга шикоят қилиниши мумкин.

61-модда. Давлат органлари томонидан жисмоний ва юридик шахсларга етказилган зарарларнинг ўрнини қоплаш

Давлат органларининг ёки улар мансабдор шахсларининг қонунга хилоф ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) натижасида қимматбаҳо металлар ҳамда қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасида жисмоний ва юридик шахсларга етказилган зарарларнинг ўрни қонунчиликда белгиланган тартибда қопланади.

62-модда. Низоларни ҳал этиш

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларнинг муомалада бўлиши соҳасида юзага келадиган низолар қонунчиликда белгиланган тартибда ҳал этилади.

63-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчиликни бузганлик учун жавобгарлик

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчиликни бузганликда айбдор шахслар белгиланган тартибда жавобгар бўлади.

64-модда. Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар киритиш, шунингдек айрим қонун ҳужжатларини ўз кучини йўқотган деб топиш

1. Ўзбекистон Республикасининг 1994 йил 22 сентябрда қабул қилинган 2015-ХII-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 3, 6-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 9, 193-модда, № 12, 269-модда; 1996 йил, № 5-6, 69-модда, № 9, 144-модда; 1997 йил, № 2, 56-модда, № 4-5, 126-модда, № 9, 241-модда; 1998 йил, № 3, 38-модда, № 5-6, 102-модда, № 9, 181-модда; 1999 йил, № 1, 20-модда, № 5, 124-модда, № 9, 229-модда; 2000 йил, № 5-6, 153-модда, № 7-8, 217-модда; 2001 йил, № 1-2, 23-модда, № 9-10, 165, 182-моддалар; 2002 йил, № 1, 20-модда, № 9, 165-модда; 2003 йил, № 1, 8-модда, № 5, 67-модда, № 9-10, 149-модда; 2004 йил, № 1-2, 18-модда, № 5, 90-модда, № 9, 171-модда; 2005 йил, № 1, 18-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2005 йил, № 9, 312-модда, № 12, 413, 417, 418-моддалар; 2006 йил, № 6, 261-модда, № 9, 498-модда, № 10, 536-модда, № 12, 656, 659-моддалар; 2007 йил, № 4, 158, 159, 164, 165-моддалар, № 9, 416, 421-моддалар, № 12, 596, 604, 607-моддалар; 2008 йил, № 4, 181, 189, 192-моддалар, № 9, 486, 488-моддалар, № 12, 640, 641-моддалар; 2009 йил, № 1, 1-модда, № 9, 334, 335, 337-моддалар, № 10, 380-модда, № 12, 462, 468, 470, 472, 474-моддалар; 2010 йил, № 5, 175, 179-моддалар, № 6, 231-модда, № 9, 335, 339, 341-моддалар, № 10, 380-модда, № 12, 468, 473, 474-моддалар; 2011 йил, № 1, 1-модда, № 4, 104, 105-моддалар, № 9, 247, 252-моддалар, № 12/2, 365-модда; 2012 йил, № 4, 108-модда, № 9/1, 242-модда, № 12, 336-модда; 2013 йил, № 4, 98-модда, № 10, 263-модда; 2014 йил, № 1, 2-модда, № 5, 130-модда, № 9, 244-модда, № 12, 341, 343-моддалар; 2015 йил, № 6, 228-модда, № 8, 310, 312-моддалар, № 12, 452-модда; 2016 йил, № 1, 2-модда, № 4, 125-модда, № 9, 276-модда, № 12, 383, 385-моддалар; 2017 йил, № 4, 137-модда, № 6, 300-модда, № 9, 510-модда, № 10, 605-модда; 2018 йил, № 1, 1, 4, 5-моддалар, № 4, 224-модда, № 7, 430, 431, 432-моддалар, № 10, 671, 673, 679-моддалар; 2019 йил, № 1, 1, 3, 5-моддалар, № 2, 47-модда, № 3, 161, 165, 166-моддалар, № 5, 259, 261, 267, 268-моддалар, № 7, 386-модда, № 8, 469, 471-моддалар, № 9, 591, 592-моддалар, № 10, 674, 676-моддалар, № 11, 787, 791-моддалар, № 12, 880, 891-моддалар; 2020 йил, № 1, 4-модда, № 3, 203, 204-моддалар, № 7, 449-модда, № 9, 539, 540-моддалар, № 10, 593, 596-моддалар, № 11, 651-модда, № 12, 691-модда; 2021 йил, № 1, 5, 7, 12, 13, 14-моддалар, № 2, 142-модда, № 3, 217-модда) қуйидаги ўзгартишлар киритилсин:

1) 219-модданинг номи ва диспозицияси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«219-модда. Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошлар тўғрисидаги қонунчиликни бузиш

Қимматбаҳо металлар ва қимматбаҳо тошларни ёки таркибида шундай металл ҳамда тошлар бўлган буюмларни ишлаб чиқариш, қайта ишлаш, улардан фойдаланиш чоғида қабул қилиб олиш, сарфлаш, ҳисобга олиш, сақлаш, уларнинг парчалари ва чиқиндиларини тўплаш ҳамда Давлат фондига топшириш қоидаларини, шунингдек қимматбаҳо металлардан ва қимматбаҳо тошлардан ясалган заргарлик ҳамда бошқа буюмларнинг асиллик даражасини аниқлаш ва уларни тамғалаш тартибини бузиш — »;

2) 268-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ҳузуридаги Давлат асиллик даражасини белгилаш палатаси органларига ушбу Кодекснинг 219-моддасида назарда тутилган маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишлар тааллуқлидир.

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ҳузуридаги Давлат асиллик даражасини белгилаш палатасининг бошлиғи асиллик даражасининг давлат назорати органлари номидан маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни кўриб чиқишга ва маъмурий жазо чораларини қўллашга ҳақлидир».

2. Қуйидагилар ўз кучини йўқотган деб топилсин:

1) Ўзбекистон Республикасининг 2001 йил 7 декабрда қабул қилинган «Қимматбаҳо металлардан ясалган буюмларнинг асиллик даражаси ва тамғаланиши тўғрисида»ги 317-II-сонли Қонуни (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2002 йил, № 1, 17-модда);

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг 2001 йил 7 декабрда қабул қилинган «Қимматбаҳо металлардан ясалган буюмларнинг асиллик даражаси ва тамғаланиши тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунини амалга киритиш ҳақида»ги 318-II-сонли Қарори (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2002 йил, № 1, 18-модда);

3) Ўзбекистон Республикасининг 2004 йил 30 апрелда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги 621-II-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2004 йил, № 5, 90-модда) XXVI бўлими ;

4) Ўзбекистон Республикасининг 2005 йил 15 сентябрда қабул қилинган «Баъзи давлат бошқарув органларининг қайта ташкил этилганлиги муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартишлар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-5-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2005 йил, № 9, 309-модда) 4-моддаси ;

5) Ўзбекистон Республикасининг 2014 йил 4 сентябрда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги ЎРҚ-373-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2014 йил, № 9, 244-модда) 21-моддаси ;

6) Ўзбекистон Республикасининг 2017 йил 13 июнда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек айрим қонун ҳужжатларини ўз кучини йўқотган деб топиш тўғрисида»ги ЎРҚ-436-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2017 йил, № 6, 300-модда) 24-моддаси .

65-модда. Ушбу Қонуннинг ижросини, етказилишини, моҳияти ва аҳамияти тушунтирилишини таъминлаш

Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ва бошқа манфаатдор ташкилотлар ушбу Қонуннинг ижросини, ижрочиларга етказилишини ҳамда моҳияти ва аҳамияти аҳоли ўртасида тушунтирилишини таъминласин.

66-модда. Қонунчиликни ушбу Қонунга мувофиқлаштириш

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси:

ҳукумат қарорларини ушбу Қонунга мувофиқлаштирсин;

давлат бошқаруви органлари ушбу Қонунга зид бўлган ўз норматив-ҳуқуқий ҳужжатларини қайта кўриб чиқишлари ва бекор қилишларини таъминласин.

67-модда. Ушбу Қонуннинг кучга кириши

Ушбу Қонун расмий эълон қилинган кундан эътиборан уч ой ўтгач кучга киради.

Ўзбекистон Республикасининг Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2021 йил 23 август,

ЎРҚ-710-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 24.08.2021 й., 03/21/710/0815-сон; 07.02.2025 й., 03/25/1025/0116-сон; 18.04.2025 й., 03/25/1058/0355-сон; 18.04.2025 й., 03/25/1059/0357-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasining qonuni

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisida

Qonunchilik palatasi tomonidan 2021-yil 27-aprelda qabul qilingan Senat tomonidan 2021-yil 29-mayda maʼqullangan

1-bob. Umumiy qoidalar

1-modda. Ushbu Qonunning maqsadi va qoʻllanilish sohasi

Ushbu Qonunning maqsadi qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat.

Ushbu Qonunning amal qilishi yakka tartibdagi tadbirkor boʻlmagan jismoniy shaxslar oʻrtasida, xususiy mulk huquqi asosida jismoniy shaxslarga tegishli boʻlgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar boʻyicha tuziladigan bitimlarga nisbatan tatbiq etilmaydi.

2-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilik

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilik ushbu Qonun hamda boshqa qonunchilik hujjatlaridan iboratdir.

Agar Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasida Oʻzbekiston Respublikasining qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchiligida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan boʻlsa, xalqaro shartnoma qoidalari qoʻllaniladi.

3-modda. Asosiy tushunchalar

Ushbu Qonunda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:

asillik darajasi — kimyoviy jihatdan sof qimmatbaho metall ogʻirlik birliklarining qimmatbaho metall qotishmasining bir ming ogʻirlik birligidagi miqdori;

asillik darajasini aniqlash — qimmatbaho metallardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasini belgilangan usullar orqali aniqlash yoki tasdiqlash;

affinaj korxonalari — qazib olingan rudalardan, konsentratlardan va yarim tayyor mahsulotlardan, shuningdek tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan parchalardan hamda chiqindilardan qimmatbaho metallarni ajratib olish va (yoki) qimmatbaho metallarni affinaj qilish boʻyicha faoliyatni litsenziya asosida amalga oshiruvchi tadbirkorlik subyektlari (bundan yakka tartibdagi tadbirkorlar va oilaviy tadbirkorlar mustasno);

yombi — qimmatbaho metall mineral-xom ashyosidan ajratib olingan, 0,3 grammdan ortiq ogʻirlikka ega boʻlgan qimmatbaho metallning tabiiy hosilasi (donasi, zarrasi);

zargarlik buyumlari ishlab chiqaruvchilar — qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan zargarlik hamda boshqa buyumlarni yasash faoliyatini olib boruvchi yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar;

standart quymalar — Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari talablariga, London qimmatbaho metallar bozori uyushmasining (London palladiy va platina bozorining) yoki tovar-xom ashyo birjalarining talablariga muvofiq boʻlgan affinaj qilingan qimmatbaho metallar quymalari;

tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan parchalar va chiqindilar — oʻzining isteʼmol va (yoki) funksional xususiyatlarini yoʻqotgan buyumlar, shu jumladan ularning tarkibiy qismlari, tuzatib boʻlmaydigan yaroqsiz mahsulot, shuningdek ishlab chiqarish hamda foydalanish jarayonida hosil boʻlgan, tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan xom ashyoning, materiallarning, xomaki mahsulotlarning va mahsulotlarning qoldiqlari;

Oʻzbekiston Respublikasi Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar davlat fondi — Oʻzbekiston Respublikasining moliyaviy, ishlab chiqarish, ilmiy, ijtimoiy-madaniy va boshqa ehtiyojlarini taʼminlash uchun moʻljallangan fond;

oʻlchovli quymalar — Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari yoki quymalarni ishlab chiqaruvchi davlatning normativ hujjatlari talablariga muvofiq boʻlgan affinaj qilingan qimmatbaho metallar quymalari;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar — zeb-ziynat, maishiy hamda diniy ashyolar sifatida qoʻllaniladigan, qimmatbaho metallardan va ularning qotishmalaridan yasalgan hamda ushbu Qonunda belgilangan eng past asillik darajalaridan kam boʻlmagan asillik darajalariga ega boʻlgan, shu jumladan bezakli ishlov berishning har xil turlaridan foydalanilgan, qimmatbaho toshlar va boshqa materiallar oʻrnatilgan yoki oʻrnatilmagan holda yasalgan buyumlar yoxud tabiiy yoki sunʼiy materiallardan yasalgan, bezakli ishlov berishning har xil turlaridan foydalanilgan, qimmatbaho toshlar oʻrnatilgan holda yasalgan buyumlar. Qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilari, standart va oʻlchovli quymalar, shuningdek qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan tayyorlangan davlat mukofotlari, mukofot belgilari va sport mukofotlari qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarga kirmaydi;

qimmatbaho metallarni affinaj qilish — ajratib olingan qimmatbaho metallarni ularga fizik va kimyoviy ishlov berish usullarini qoʻllagan holda aralashmalardan hamda qoʻshilib chiqadigan komponentlardan tozalash jarayoni boʻlib, u qimmatbaho metallarni Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlariga yoki affinaj qilingan qimmatbaho metallarga oid xalqaro standartlarga muvofiq boʻlgan sifat darajasiga yetkazishga qaratilgan;

qimmatbaho metallar tahlili — buyum yasalgan qimmatbaho metallning va qimmatbaho metallar qotishmasining kimyoviy tarkibini, shu jumladan uning buzilishini nazarda tutuvchi usullarni qoʻllash yoʻli bilan aniqlash;

qimmatbaho metallar — har qanday koʻrinish va holatdagi, shu jumladan yombi va affinaj qilingan holatdagi, shuningdek xom ashyodagi, qotishmalardagi, xomaki mahsulotlardagi, sanoat mahsulotlaridagi, kimyoviy birikmalardagi, qimmatbaho metallardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlardagi, qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilaridagi, ishlab chiqarish hamda isteʼmol parchalaridagi va chiqindilaridagi oltin, kumush, platina hamda platina guruhiga kiruvchi metallar (palladiy, iridiy, rodiy, ruteniy va osmiy );

qimmatbaho toshlar — tabiiy olmoslar, yoqutlar, zumradlar, sapfirlar, aleksandritlar, xom (tabiiy) va ishlov berilgan tarzdagi tabiiy marvarid. Qahraboning noyob hosilalari qimmatbaho toshlarga tenglashtiriladi;

qimmatbaho metallarni ishlab chiqarish — qazib olingan rudalardan, konsentratlardan, boshqa yarim tayyor mahsulotlardan, tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan parchalardan hamda chiqindilardan qimmatbaho metallarning ajratib olinishi, shuningdek qimmatbaho metallarning affinaj qilinishi;

qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini qayta ishlash (ularga ishlov berish) — ishlash muddatini oʻtab boʻlgan yoki foydalanishdan chiqarilgan texnik buyumlardan, shuningdek tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan parchalardan va chiqindilardan Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari talablariga yoki affinaj qilingan qimmatbaho metallar boʻyicha xalqaro standartlarga muvofiq boʻlgan sifat darajasiga yetkazishga qaratilgan mexanik, kimyoviy hamda metallurgiya jarayonlaridan foydalangan holda qimmatbaho metallni ajratib olish;

qimmatbaho metallarni qazib olish — tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan konsentratlarni va boshqa yarim tayyor mahsulotlarni olish uchun tub (rudali), sochma konlardan va texnogen mineral hosilalardan qimmatbaho metallarni ajratib olish bilan bogʻliq ishlar majmui;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish — miqdor va sifat jihatidan sanoat usulida qazib olish obyektlari boʻlmagan yer qaʼri uchastkalarida, shu jumladan sochma oltin uchastkalarida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni tadbirkorlik tavakkalchiligi asosida qazib olish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni sanoat usulida qazib olish — miqdor va sifat jihatidan sanoat usulida qazib olish obyektlari boʻlgan, tarkibida foydali qazilmalar mavjud boʻlgan yer qaʼri uchastkalarida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olish;

qimmatbaho toshlarni rekuperatsiya qilish — ishlash muddatini oʻtab boʻlgan yoki foydalanishdan chiqarilgan asboblar va boshqa texnik buyumlardan, shuningdek tarkibida qimmatbaho toshlar boʻlgan chiqindilardan keyinchalik ularni Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari talablariga yoki xalqaro standartlarga muvofiq boʻlgan sifat darajasiga yetkazgan (tozalagan) holda qimmatbaho toshlarni ajratib olish;

qimmatbaho toshlarning chiqindilari — tarkibida har qanday koʻrinishdagi va holatdagi qimmatbaho toshlar mavjud boʻlgan, qimmatbaho toshlarga ishlov berish hamda ulardan foydalanish jarayonida hosil boʻlgan chiqindilar;

qimmatbaho toshlarni qazib olish — tub (rudali) va sochma konlardan qimmatbaho toshlarni ajratib olish, shuningdek qimmatbaho toshlarni saralash, birlamchi tasniflash va dastlabki baholash bilan bogʻliq boʻlgan ishlar majmui;

qimmatbaho toshlarni saralash va birlamchi tasniflash — boyitish jarayonining yakunlovchi qismi boʻlib, u namunaviy nusxalar va tasniflagichlarning tasdiqlangan toʻplamlari asosida mineral-xom ashyodan ajratib olingan qimmatbaho toshlarni ajratish, shuningdek ularni jahon bozorida qabul qilingan navlarga mos keladigan alohida navlarga ajratish imkonini beradi;

qimmatbaho toshlarni birlamchi baholash — boyitish jarayonining yakunlovchi qismi boʻlib, u qimmatbaho toshlar narxlarining preyskurantlari asosida qimmatbaho toshlarni baholashni taʼminlaydi;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalash — qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarga tekshirish va (yoki) tahlil qilish natijalari asosida davlat asillik darajasi tamgʻasi izini yoki belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisini qoʻyish jarayoni.

4-modda. Qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasi

Qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasiga tarkibida qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlar boʻlgan yer qaʼri uchastkalarini geologik jihatdan oʻrganish va qidirish, ushbu metallar hamda toshlarni qazib olish, ishlab chiqarish, shuningdek qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq operatsiyalar majmuini amalga oshirish kiradi. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq operatsiyalar jumlasiga:

qimmatbaho metallarni va qimmatbaho toshlarni realizatsiya qilish — qimmatbaho metallarga va qimmatbaho toshlarga, ulardan yasalgan mahsulotlarga (buyumlarga), shuningdek qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilariga hamda qimmatbaho toshlar chiqindilariga boʻlgan mulk huquqining hamda boshqa mulkiy huquqlarning oʻtishida, shu jumladan ulardan garov sifatida foydalanilishida ifodalanadigan harakatlar;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan ishlab chiqarish, ilmiy va ijtimoiy-madaniy maqsadlarda foydalanish;

qimmatbaho metallarni qazib olish, ishlab chiqarish (affinaj qilish), keyinchalik qayta ishlash (ularga ishlov berish) hamda ulardan foydalanish chogʻida har qanday moddalardagi va materiallardagi qimmatbaho metallarning hamda qimmatbaho toshlarning fizik holatini yoki tarkibini oʻzgartirish;

qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini hamda qimmatbaho toshlar chiqindilarini tayyorlash;

qimmatbaho metallarni va qimmatbaho toshlarni hamda ulardan yasalgan mahsulotlarni (buyumlarni) tashish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, ulardan yasalgan mahsulotlarni (buyumlarni) saqlash joylariga, fondlarga va zaxiraxonalarga olib oʻtish, shuningdek qimmatbaho metallarni hamda qimmatbaho toshlarni saqlash va koʻrgazmaga qoʻyish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, ulardan yasalgan mahsulotlarni (buyumlarni), shuningdek tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan parchalarni, chiqindilarni hamda xom ashyoni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish va uning hududidan olib chiqish kiradi.

2-bob. Qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasini davlat tomonidan tartibga solish

5-modda. Qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasini davlat tomonidan tartibga solishni amalga oshirish

Qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasini davlat tomonidan tartibga solish quyidagilar orqali amalga oshiriladi:

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnomalar berish;

qimmatbaho metallarni affinaj qilish boʻyicha faoliyatni litsenziyalash;

qazib olinayotgan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni Oʻzbekiston Respublikasining Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar davlat fondi uchun sotib olishga, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining qimmatbaho metallardagi aktivlarini shakllantirish hamda toʻldirishga doir ustuvor huquqni amalga oshirish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni hisobga olishga, saqlashga, tashishga hamda ular boʻyicha hisobotlar berishga doir talablarni, shuningdek qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq operatsiyalarni amalga oshirishning yagona tartibini belgilash;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq operatsiyalarni amalga oshiruvchi tadbirkorlik subyektlarining harakatlarini normativ-huquqiy jihatdan tartibga solish;

yer qaʼri uchastkalarini geologik jihatdan oʻrganish va qidirish, qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarni qazib olish ustidan vakolatli davlat organlari tomonidan davlat nazoratini amalga oshirish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning ishlab chiqarilishi, foydalanilishi hamda realizatsiya qilinishi ustidan vakolatli davlat organi tomonidan asillik darajasi nazoratini oʻtkazish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish hamda uning hududidan olib chiqish tartibini belgilash;

affinaj korxonalari faoliyati ustidan davlat nazoratini amalga oshirish;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasini aniqlash va ularni tamgʻalash ustidan davlat nazoratini oʻrnatish.

6-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi davlat siyosati amalga oshirilishini taʼminlaydi hamda quyidagilarning tartibini belgilaydi:

tarkibida qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlar boʻlgan yer qaʼri uchastkalarini geologik jihatdan oʻrganish va qidirish;

tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan xom ashyoni qazib olish, shuningdek qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarning parchalarini va chiqindilarini hamda qimmatbaho toshlar chiqindilarini tayyorlash;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirishga ruxsat beriladigan yer qaʼri uchastkalarining har yilgi roʻyxatini tasdiqlash;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni sanoat usulida qazib olish;

ishlatib boʻlingan yerlarni rekultivatsiya qilish, ularni mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlarining zaxira fondiga qaytarish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun yer qaʼri uchastkalarini elektron auksion orqali realizatsiya qilish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnomalar berish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish;

yer qaʼri uchastkalarini geologik jihatdan oʻrganish va qidirish, qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarni qazib olish ustidan davlat nazoratini amalga oshirish;

qimmatbaho metallar yombilarini, qimmatbaho toshlarni va qahrabo hosilalarini noyob toifasiga kiritish;

affinaj korxonalarining ishini tashkil etish;

qimmatbaho metallarni affinaj qilish boʻyicha faoliyatni litsenziyalash;

qimmatbaho metallardan tayyorlangan oʻlchovli quymalarni sotib olish va sotish;

qimmatbaho metallar massasi nominalida koʻrsatiladigan davlat qimmatli qogʻozlarini chiqarish, joylashtirish va ularning muomalada boʻlishi;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni yasash boʻyicha faoliyatni amalga oshirish, shuningdek qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish;

qimmatbaho metallarning asillik darajasini aniqlash, ulardan namunalar olish, ularni tahlil qilish, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarni tamgʻalash hamda Oʻzbekiston Respublikasi davlat asillik darajalari tamgʻalari izlarining va zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar shaxsiy tamgʻalarining texnik ekspertizasini oʻtkazish;

qimmatbaho toshlarni saralash, birlamchi tasniflash va dastlabki baholash;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, ulardan yasalgan mahsulotlarni (buyumlarni), tarkibida qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlar boʻlgan parchalarni, chiqindilarni va xom ashyoni hisobga olish, saqlash va tashish;

olib qoʻyilgan hamda davlat daromadiga oʻtkazilgan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, ulardan yasalgan mahsulotlarni (buyumlarni) realizatsiya qilish;

birjalarda qimmatbaho metallar bilan bogʻliq bitimlarni amalga oshirish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, ulardan yasalgan mahsulotlarni (buyumlarni), tarkibida qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlar boʻlgan parchalarni, chiqindilarni va xom ashyoni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish hamda uning hududidan olib chiqish, shuningdek ularni realizatsiya qilish;

Oʻzbekiston Respublikasining Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar davlat fondini shakllantirish, uning qimmatliklarini realizatsiya qilish va ulardan foydalanish;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasini aniqlash va ularni tamgʻalash tartibini buzganlik uchun moliyaviy sanksiyalarni qoʻllash;

asillik darajasi toʻlovini undirish va uning miqdorlarini belgilash.

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

7-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat geologiya va mineral resurslar qoʻmitasining qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Davlat geologiya va mineral resurslar qoʻmitasi:

tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish chogʻida yuzaga keladigan munosabatlarni tartibga solishni amalga oshiradi;

qimmatbaho metallarni va qimmatbaho toshlarni qazib olish sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqadi;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirishga ruxsat beriladigan yer qaʼri uchastkalarining har yilgi roʻyxatini tasdiqlaydi;

qimmatbaho metallarni va qimmatbaho toshlarni sanoat usulida hamda oltin izlovchilar usulida qazib olishga doir talablarni belgilovchi Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarini kelishib oladi;

respublikaning mineral-xom ashyo bazasini rivojlantirish va qayta tiklash dasturlari doirasida qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlar konlarini qidirish boʻyicha loyihalarni amalga oshiradi;

qimmatbaho metallarni va qimmatbaho toshlarni sanoat usulida hamda oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlarga tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnoma beradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Davlat geologiya va mineral resurslar qoʻmitasi qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

8-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligining qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi:

Oʻzbekiston Respublikasining Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar davlat fondini shakllantiradi;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqadi;

Oʻzbekiston Respublikasining qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarga doir talablarni belgilovchi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarini kelishib oladi;

Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Davlat asillik darajasini belgilash palatasi tomonidan asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshirish doirasida davlat muassasalari va tashkilotlar, shuningdek ustav fondida (ustav kapitalida) 50 foiz va undan ortiq miqdorda davlat ulushiga ega boʻlgan yuridik shaxslar faoliyatini nazorat qilish hamda tekshiruvlar oʻtkazishga doir tadbirlarning reja-jadvalini tasdiqlaydi;

jahon bozorida mineral-xom ashyoning shunga oʻxshash navlarini baholash uchun qoʻllaniladigan narxlardan kelib chiqqan holda qimmatbaho toshlar narxlari preyskurantini ishlab chiqadi va tasdiqlaydi.

Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

9-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining qimmatbaho metallarning muomalada boʻlishi sohasidagi vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki:

qimmatbaho metallardagi aktivlarni toʻldirish uchun davlatning affinaj qilingan qimmatbaho metallarni sotib olishga boʻlgan ustuvor huquqini amalga oshiradi;

Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan sotuvi yoʻlga qoʻyilgan qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilari va quymalarning narxlarini jahon bozorida shakllangan narxlardan kelib chiqqan holda belgilaydi;

banklar tomonidan qimmatbaho metallar bilan operatsiyalarni amalga oshirish, shu jumladan qimmatbaho metallarni masʼul saqlash hisobvaraqlarini hamda qimmatbaho metallarning egasizlantirilgan (jismoniy boʻlmagan) hisobvaraqlarini ochish, yuritish va yopish tartibini belgilaydi;

qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilarini va qimmatbaho metallardan tayyorlangan quymalarni muomalaga chiqaradi;

qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilarini sotib olish va sotish tartibini belgilaydi.

Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

10-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Davlat asillik darajasini belgilash palatasining qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Davlat asillik darajasini belgilash palatasi (bundan buyon matnda Asillik darajasini belgilash palatasi deb yuritiladi):

qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi davlat siyosatini ishlab chiqish hamda amalga oshirishda ishtirok etadi;

qimmatbaho metallarning asillik darajasini aniqlash, ulardan namunalar olish, ularni tahlil qilish, qimmatbaho toshlarning xususiyatlarini aniqlash, shu jumladan ularni tasniflash, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarni tamgʻalash hamda Oʻzbekiston Respublikasi davlat asillik darajalari tamgʻalari izlarining va zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar shaxsiy tamgʻalarining texnik ekspertizasini oʻtkazish tartibini belgilovchi normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqishda ishtirok etadi;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilik talablariga rioya etilishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajalari aniqlanishini taʼminlaydi;

Oʻzbekiston Respublikasi davlat asillik darajalari tamgʻalari izlarining, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarning shaxsiy tamgʻalari izlarining (bundan lazer usulida qoʻyilgan izlar mustasno) texnik ekspertizasini oʻtkazadi va ular boʻyicha xulosalar beradi;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning ushbu Qonunning 36-moddasida belgilangan asillik darajalariga, boshqa normativ-huquqiy hujjatlar hamda Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari talablariga muvofiqligi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar asillik darajasini aniqlash va ularni tamgʻalash tartibini buzgan holda realizatsiya qilayotgan tadbirkorlik subyektlariga nisbatan moliyaviy sanksiyalar qoʻllash toʻgʻrisidagi ariza bilan sudga murojaat qiladi;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar ushbu Qonunning 36-moddasida belgilangan asillik darajalariga, boshqa normativ-huquqiy hujjatlar hamda Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari talablariga muvofiq boʻlgan taqdirda, ularni Oʻzbekiston Respublikasi davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalashni amalga oshiradi;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning tahlilini va texnik ekspertizasini, shuningdek qimmatbaho toshlarning xususiyatlarini aniqlashni, shu jumladan ularni tasniflashni amalga oshiradi;

qimmatbaho metallarning arbitraj tahlilini oʻtkazadi;

tarkibida qimmatbaho metallar yoki qimmatbaho toshlar boʻlgan arxeologik hamda muzey buyumlarining, muzey toʻplamlari va arxiv hujjatlarining texnik ekspertizasini oʻtkazadi;

asillik darajasi reaktivlarini tayyorlaydi;

qimmatbaho metallarni affinaj qilish boʻyicha faoliyatni litsenziyalashni amalga oshiradi;

asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshiradi.

Asillik darajasini belgilash palatasi qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

3-bob. Asillik darajasining davlat nazorati

11-modda. Asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshirish

Asillik darajasini belgilash palatasi quyidagilar ustidan asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshiradi:

affinaj korxonalar faoliyati ustidan;

qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning ishlab chiqarilishi, qayta ishlanishi, ulardan foydalanilishi, realizatsiya qilinishi, ularning saqlanishi hamda hisobga olinishi ustidan;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan, realizatsiya qilinayotgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda asillik darajalari tamgʻalarining izlari mavjudligi ustidan;

qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi talablarning yuridik shaxslar hamda yakka tartibdagi tadbirkorlar tomonidan bajarilishi ustidan;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni ishlab chiqarish hamda realizatsiya qilish ustidan.

Asillik darajasini belgilash palatasi ustav fondida (ustav kapitalida) 50 foizdan kam davlat ulushiga ega boʻlgan tadbirkorlik subyektlarida nazorat tadbirlarini oʻtkazishni, shuningdek ular ushbu Qonun talablariga rioya etishini tekshirishni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil bilan kelishgan holda amalga oshiradi.

12-modda. Asillik darajasini belgilash palatasi vakolatli shaxslarining asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshirish chogʻidagi huquqlari

Asillik darajasini belgilash palatasining vakolatli shaxslari asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshirish chogʻida quyidagi huquqlarga ega:

yuridik shaxslardan va yakka tartibdagi tadbirkorlardan tekshiruv oʻtkazish bilan bevosita bogʻliq boʻlgan axborot hamda hujjatlarni, shuningdek yozma va ogʻzaki shakldagi tushuntirishlarni soʻrash va olish;

qimmatbaho metallarning va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi oʻz faoliyatini amalga oshirayotganda yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar tomonidan foydalaniladigan hududlarga, binolarga, inshootlarga, xonalarga hamda boshqa obyektlarga xizmat guvohnomasini va tekshiruv oʻtkazish uchun asos boʻluvchi hujjatlarning koʻchirma nusxalarini koʻrsatgan taqdirda moneliksiz kirish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, ulardan yasalgan mahsulotni (buyumlarni), shuningdek qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari hamda qimmatbaho toshlar chiqindilarini qabul qilishni, joʻnatishni, ulardan namunalar olishni, ularning kimyoviy tahlillarini oʻtkazishni hamda ularni saqlashni amalga oshiruvchi yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar ishlab chiqarish boʻlinmalarini tekshiruvdan oʻtkazish, aylanib chiqish va koʻzdan kechirish;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan mahsulot (buyumlar) ishlab chiqarish texnologik jarayonining tekshiruvini oʻtkazish;

tahlil, diagnostika hamda texnik ekspertiza oʻtkazish uchun qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar hamda ulardan yasalgan mahsulotlardan (buyumlardan) namunalar (probalar) olishni amalga oshirish;

qimmatbaho metallarni va qimmatbaho toshlarni, ulardan yasalgan mahsulotni (buyumlarni), shuningdek qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari hamda qimmatbaho toshlar chiqindilarini qabul qilish, sarflash, hisobga olish va saqlash haqidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan buxgalteriya hujjatlarini, texnik va boshqa hujjatlarni tekshirish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotni (buyumlarni) inventarizatsiyadan oʻtkazish tashabbusi bilan chiqish;

qimmatbaho metallarning barcha turdagi parchalari va chiqindilarining toʻliq hisobga olinishi, toʻplanishi, ularga dastlabki ishlov berilishi hamda ularning oʻz vaqtida topshirilishi taʼminlanishini tekshirish;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasini aniqlash va ularni tamgʻalash boʻyicha qonunchilik talablariga rioya etilishini tekshirish;

yuridik shaxslarga va yakka tartibdagi tadbirkorlarga aniqlangan qoidabuzarliklarni, ularni keltirib chiqargan sabablar va shart-sharoitlarni bartaraf etish toʻgʻrisida bajarilishi majburiy boʻlgan koʻrsatmalarni berish;

maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisida bayonnomalar tuzish;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilik talablari buzilganligi bilan bogʻliq boʻlgan materiallarni qonunchilikka muvofiq choralar koʻrish uchun tegishli vakolatli organlarga yuborish.

13-modda. Asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshirish chogʻida tekshiruv oʻtkazish asoslari

Asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshirish chogʻida tekshiruv oʻtkazish uchun asoslar quyidagilardan iborat:

davlat muassasalari va tashkilotlar, shuningdek ustav fondida (ustav kapitalida) 50 foiz va undan ortiq miqdorda davlat ulushiga ega boʻlgan yuridik shaxslar faoliyati ustidan asillik darajasining davlat nazoratini amalga oshirishga doir tadbirlarning Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan tasdiqlangan reja-jadvali;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilikning tadbirkorlik subyekti tomonidan buzilishlari sodir etilishi xavfi darajasidan kelib chiqqan holda, tekshiruvlar oʻtkazish tashabbusi bilan chiqishni taqozo etuvchi “xavfni tahlil etish” tizimini qoʻllash natijalari;

jismoniy va yuridik shaxslardan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilik talablarining buzilishi faktlari toʻgʻrisida murojaatlar kelib tushishi.

Asillik darajasini belgilash palatasi jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga hamda ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish toʻgʻrisidagi qonunchilik talablariga qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq operatsiyalarni amalga oshiruvchi tashkilotlar tomonidan rioya etilishi ustidan monitoring va nazoratni jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga hamda ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish masalalari boʻyicha maxsus vakolatli davlat organi bilan birgalikda taʼminlaydi.

14-modda. Qimmatbaho metallarni sanoat usulida qazib olishni amalga oshiruvchi yuridik shaxslarning affinaj qilishga doir faoliyati ustidan davlat nazoratini amalga oshirish tartibi

Qimmatbaho metallarni sanoat usulida qazib olishni amalga oshiruvchi yuridik shaxslarning (mulkchilik shaklidan qatʼi nazar) affinaj qilishga doir faoliyati ustidan davlat nazorati mazkur yuridik shaxslarning ishlab chiqarish obyektlarida qimmatbaho metallarning ishlab chiqarilishi, qayta ishlanishi, ulardan foydalanilishi, realizatsiya qilinishi, ularning saqlanishi va hisobga olinishi ustidan nazorat tadbirlarini oʻtkazish yoʻli bilan taʼminlanadi.

Qimmatbaho metallarni sanoat usulida qazib olishni amalga oshiruvchi yuridik shaxslarda affinaj qilishga doir faoliyatning davlat nazorati ushbu yuridik shaxslarning tegishli tarkibiy boʻlinmalariga nisbatan nazoratni oʻtkazishga doir tadbirlarning reja-jadvali asosida amalga oshiriladi.

Qimmatbaho metallarni sanoat usulida qazib olishni amalga oshiruvchi yuridik shaxslarda affinaj qilishga doir faoliyatning davlat nazoratini amalga oshirishda Asillik darajasini belgilash palatasining vakolatli shaxslari:

qimmatbaho metallarni qabul qilishni, joʻnatishni, ulardan namunalar olishni, ularning kimyoviy tahlillarini oʻtkazishni, ularni saqlashni, ishlab chiqarishni (affinaj qilishni), affinaj qilingan qimmatbaho metallardan mahsulot (buyumlar) ishlab chiqarishni amalga oshiruvchi ishlab chiqarish boʻlinmalarini tekshiruvdan oʻtkazishga, aylanib chiqishga va koʻzdan kechirishga;

qayta ishlashning barcha texnologik jarayonlarida va qayta ishlash bosqichlarida (operatsiyalarda, jarayonlarda) qimmatbaho metallarni ishlab chiqarishning texnologik hujjatlar talablariga muvofiqligini tekshirishga;

qimmatbaho metallarni olish, sarflash, hisobga olish, ularning harakati hamda ularni saqlash tartibiga doir hujjatlarning mavjudligini va toʻgʻri yuritilishini tekshirishga;

kelib tushayotgan xom ashyo, tayyor mahsulot (buyumlar), qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari tarkibidagi qimmatbaho metallarni aniqlash ishlarining toʻgʻri bajarilayotganligini tekshirishga;

tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan xom ashyo bilan bogʻliq operatsiyalarning toʻgʻri amalga oshirilishini tekshirishga;

qimmatbaho metallarni va ulardan yasalgan mahsulotlarni (buyumlarni) olish, sarflash, hisobga olish, ularning harakati hamda ularni saqlash tartibiga rioya etilishini, shuningdek tegishli hisobot yuritilishini tekshirishga;

texnologik normativlarga muvofiq qimmatbaho metallarni xom ashyodan iloji boricha toʻliq ajratib olish taʼminlanishini tekshirishga;

qimmatbaho metallarning parchalari va chiqindilarini toʻliq hisobga olish, toʻplash, qayta ishlash taʼminlanishini tekshirishga;

affinaj qilinishi lozim boʻlgan xom ashyoni yetkazib berish hajmini tekshirishga;

affinaj ishlab chiqarishi xom ashyosining qabul qilinishini tekshirishga, shu jumladan nazorat asillik darajasini aniqlashdan oʻtkazishga;

qimmatbaho metallarning operatsiyalar boʻyicha yoʻqotilishlari normalariga rioya etilishini tekshirishga;

affinaj qilish natijasida olingan qimmatbaho metallarning qaytariluvchi va konditsiyali chiqindilari normativlarini tekshirishga;

affinaj korxonasida amalda boʻlgan texnologiya boʻyicha tarkibidan qimmatbaho metallarni ajratib olishni amalga oshirish imkoniyati boʻlmagan konditsiyali chiqindilarni hisobga olishning toʻgʻriligini solishtirib koʻrishga (tahlil qilishga);

qimmatbaho metallarni inventarizatsiya qilishga;

qimmatbaho metallarning metallurgiyaga oid balanslari oʻz vaqtida va toʻliq taqdim etilishini tekshirishga haqli.

4-bob. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olish hamda ishlab chiqarish

15-modda. Tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish

Tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqi jismoniy hamda yuridik shaxslarda ular qonunchilikda belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Davlat geologiya va mineral resurslar qoʻmitasi tomonidan beriladigan tegishli ruxsatnoma olgan paytdan eʼtiboran yuzaga keladi.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olishni amalga oshiruvchi jismoniy va yuridik shaxslar yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqi tugaganidan keyin yer qaʼri uchastkalarini rekultivatsiya qilish hamda ularni kelgusida foydalanish uchun yaroqli holatga keltirish yuzasidan choralar koʻrishi shart.

Ushbu moddaning ikkinchi qismida nazarda tutilgan majburiyatlar bajarilmagan taqdirda, qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olishni amalga oshiruvchi jismoniy va yuridik shaxslar hududida yer qaʼri uchastkalari joylashgan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga ushbu yer qaʼri uchastkalarini rekultivatsiya qilish va ularni kelgusida foydalanish uchun yaroqli holatga keltirish bilan bogʻliq boʻlgan xarajatlarning oʻrnini qoplab beradi. Yer qaʼri uchastkalarini rekultivatsiya qilish va ularni kelgusida foydalanish uchun yaroqli holatga keltirish bilan bogʻliq xarajatlarning oʻrnini qoplash tartibi qonunchilikda belgilanadi.

Yer qaʼri uchastkalarini qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olish uchun geologik jihatdan oʻrganish hamda qidirishning belgilangan tartibini buzganlik yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnomaning amal qilishini tugatish va mazkur faoliyat bilan shugʻullanishni qonunchilikda belgilangan tartibda taqiqlash uchun asos boʻladi.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnoma berish tartibi, yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish shartlari hamda yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish oqibatlarini tugatishga qaratilgan chora-tadbirlar Oʻzbekiston Respublikasining “Yer osti boyliklari toʻgʻrisida”gi Qonuni bilan belgilanadi.

16-modda. Qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarga boʻlgan mulk huquqi

Tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan yer qaʼri uchastkalari Oʻzbekiston Respublikasining mulkidir, ulardan oqilona foydalanish lozim va ular davlat muhofazasidadir.

Qonunchilikda belgilangan tartibda qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar davlat mulkida, jismoniy va yuridik shaxslarning mulkida boʻlishi mumkin.

Qonunga xilof ravishda qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarga boʻlgan mulk huquqi Oʻzbekiston Respublikasiga tegishlidir.

Qonunchilikda belgilangan tartibda qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarga boʻlgan mulk huquqi davlat tomonidan muhofaza qilinadi.

17-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni sanoat usulida qazib olish

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni sanoat usulida qazib olish qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnoma olgan yuridik shaxslar (bundan buyon matnda sanoat usulida qazib oluvchi subyektlar deb yuritiladi) tomonidan amalga oshiriladi.

Sanoat usulida qazib oluvchi subyektlar tomonidan yer qaʼridan qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar, xuddi shuningdek qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni sanoat usulida qazib olish chogʻida qonuniy ravishda olingan boshqa mahsulotlar hamda daromadlar, agar sanoat usulida qazib oluvchi subyektlar tomonidan tuzilgan, mahsulot taqsimotiga oid bitimlarda, mahsulot yetkazib berish shartnomalarida, shu jumladan tovarlar yetkazib berish toʻgʻrisidagi davlat kontraktlarida, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida boshqacha qoida belgilanmagan boʻlsa, sanoat usulida qazib oluvchi subyektlarning mulki hisoblanadi.

18-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnoma olgan jismoniy va yuridik shaxslar (bundan buyon matnda oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlar deb yuritiladi) tomonidan amalga oshiriladi.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnoma elektron auksion natijalaridan kelib chiqib Oʻzbekiston Respublikasi Davlat geologiya va mineral resurslar qoʻmitasi tomonidan beriladi.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnoma Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolariga va Oʻzbekiston Respublikasida roʻyxatdan oʻtgan yuridik shaxslarga beriladi. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshiruvchi yuridik shaxslarning taʼsischilariga (ishtirokchilariga) qoʻyiladigan talablar qonunchilikda belgilanadi.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqini uchinchi shaxslarga (toʻliq yoki qisman) oʻtkazishga (berishga), shuningdek yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqiga doir ruxsatnomani bir nechta shaxslarga berishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlar tomonidan yer qaʼridan qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar, bundan qimmatbaho metallarning affinaj qilinmaydigan yombilari va noyob qimmatbaho toshlar mustasno, shartnomaviy narxda quyidagilarga realizatsiya qilinishi shart:

qimmatbaho metallar — affinaj korxonalariga, shuningdek qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan zargarlik hamda boshqa buyumlarni yasash yoki qimmatbaho metallar bilan ishlarni amalga oshirish huquqiga ega tadbirkorlik subyektlariga;

qimmatbaho toshlar — qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan zargarlik hamda boshqa buyumlarni yasash yoki qimmatbaho metallar bilan ishlarni amalga oshirish huquqiga ega tadbirkorlik subyektlariga.

Oltin izlovchilar usulida qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni realizatsiya qilishdan qonuniy ravishda olingan daromadlar oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlarning mulkidir.

Qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni yashirish, shu jumladan ularni olti oy ichida realizatsiya qilmaslik, shuningdek ishlarni xavfsiz olib borish talablarining insonga ogʻir tan jarohatlari yetkazilishiga yoki uning oʻlimiga sabab boʻlgan buzilishi qonunchilikda belgilangan tartibda qimmatbaho metallarni va qimmatbaho toshlarni oltin izlovchilar usulida qazib olish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun yer qaʼri uchastkalaridan foydalanish huquqini tugatish uchun asos boʻladi.

19-modda. Affinaj korxonalari

Qimmatbaho metallarni affinaj qilish boʻyicha faoliyat affinaj korxonalari tomonidan belgilangan tartibda beriladigan litsenziya asosida amalga oshiriladi.

Affinaj qilingan qimmatbaho metallar jumlasiga affinaj qilish yoʻli bilan quyidagi koʻrsatkichlarga yetkazilgan qimmatbaho metallar kiradi:

affinaj qilingan oltinda — qimmatbaho metall qotishmasining bir ming ogʻirlik birligi hisobidan kelib chiqib, 995 ogʻirlik birligidan kam boʻlmagan kimyoviy jihatdan sof qimmatbaho metall;

affinaj qilingan kumush, platina, palladiy, rodiy, ruteniy, osmiyda — qimmatbaho metall qotishmasining bir ming ogʻirlik birligi hisobidan kelib chiqib, 999 ogʻirlik birligidan kam boʻlmagan kimyoviy jihatdan sof qimmatbaho metall;

affinaj qilingan iridiyda — qimmatbaho metall qotishmasining bir ming ogʻirlik birligi hisobidan kelib chiqib, 998 ogʻirlik birligidan kam boʻlmagan kimyoviy jihatdan sof qimmatbaho metall.

Affinaj korxonalari qoʻshimcha ruxsat berish tartib-taomillaridan oʻtmay quyidagi huquqlarga ega:

oʻziga berilgan xom ashyo, mahsulot (buyumlar), shuningdek tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan parchalar va chiqindilar tarkibidagi kimyoviy sof qimmatbaho metallning foizini aniqlash;

qimmatbaho metallarni sotib olish va sotish maqsadida birja savdolarida ishtirok etish;

qimmatbaho metallarni, shu jumladan oltin izlovchilar usulida qazib olingan qimmatbaho metallarni, qimmatbaho metallardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni, qimmatbaho metallarning parchalarini va chiqindilarini sotib olish;

qimmatbaho metallarni sotib olish va realizatsiya qilish punktlarini ochish;

zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarga qimmatbaho metallarni qulay shakllar va hajmlarga keltirgan holda realizatsiya qilish;

qimmatbaho metallardan suvenir tangalarni ishlab chiqarish va realizatsiya qilish;

oʻzi ishlab chiqargan oʻlchovli quymalarni jismoniy va yuridik shaxslarga realizatsiya qilish. Bunda quymalarni realizatsiya qilish qiymati affinaj korxonalari tomonidan London qimmatbaho metallar bozori uyushmasining ertalabki fiksingi bahosidan va Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining hisob-kitob amalga oshirilayotgan kundagi kursidan kam boʻlmagan miqdorda mustaqil ravishda belgilanadi.

20-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan zargarlik hamda boshqa buyumlarni yasash

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan zargarlik hamda boshqa buyumlarni yasash boʻyicha faoliyat qonunchilikda nazarda tutilgan xabardor qilish tartibi asosida amalga oshiriladi.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan zargarlik hamda boshqa buyumlarni yasash uchun qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, shu jumladan oltin izlovchilar usulida qazib olingan qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarni, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni, zargarlik buyumlarining parchalarini, qimmatbaho metallardan tish mahsulotlar yasash uchun moʻljallangan disklarni, shuningdek ularning parchalarini sotib olishga haqli.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchida prekursorlar muomalasi bilan bogʻliq faoliyatni amalga oshirish uchun litsenziya boʻlsa, qimmatbaho metallar affinaji boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun litsenziya olish talab etilmaydi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan zargarlik hamda boshqa buyumlarni yasash boʻyicha faoliyatni amalga oshiruvchi tadbirkorlik subyektlari oʻzlari ishlab chiqargan zargarlik buyumlarining savdosini amalga oshirishga haqli. Bunda ularga nisbatan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar realizatsiyasi boʻyicha faoliyatni amalga oshiruvchi shaxslar uchun belgilangan xabardor qilish tartibi tatbiq etilmaydi.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar oʻzlari qimmatbaho metallardan yasagan zargarlik buyumlarining yarim tayyor mahsulotlarini boshqa zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarga realizatsiya qilish huquqiga ega. Bunda yarim tayyor mahsulotlarni realizatsiya qilish qiymati zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar tomonidan London qimmatbaho metallar bozori uyushmasining ertalabki fiksingi bahosidan va Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining hisob-kitob amalga oshirilayotgan kundagi kursidan kam boʻlmagan miqdorda mustaqil ravishda belgilanadi.

21-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni olishga boʻlgan ustuvor huquq

Yer qaʼri uchastkalaridan qazib olingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni olishga boʻlgan ustuvor huquq Oʻzbekiston Respublikasiga vakolatli davlat organlari timsolida tegishli boʻladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan tartibga muvofiq noyob toifasiga kiritilishi lozim boʻlgan qimmatbaho metallar yombilari hamda qimmatbaho toshlar sanoat usulida va oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlar tomonidan vakolatli davlat organiga ustuvor tartibda sotib olish uchun taklif etilishi kerak.

Agar davlat buyurtmasi shartlarida boshqacha tarzda shartlashilmagan boʻlsa, canoat usulida qazib oluvchi subyektlar va affinaj korxonalari affinaj qilingan qimmatbaho metallarni realizatsiya qilishda ularni Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankiga uning qimmatbaho metallardagi aktivlarini toʻldirish maqsadida ustuvor tartibda sotib olish uchun taklif etadi.

Yuridik shaxslar tomonidan qimmatbaho metallarni davlat ehtiyojlari uchun realizatsiya qilish boʻyicha shartnomaviy majburiyatlar bajarilmaganligi faktlari yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasini xabardor qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki oʻzining qimmatbaho metallardagi aktivlarini toʻldirish maqsadida affinaj qilingan qimmatbaho metallarni sotib olishga boʻlgan ustuvor huquqini amalga oshirishdan yozma ravishda voz kechishga haqli. Bu holda sanoat usulida qazib oluvchi subyektlar va affinaj korxonalari affinaj qilingan qimmatbaho metallarni birjalar orqali yoki toʻgʻridan-toʻgʻri shartnomalar boʻyicha realizatsiya qilish huquqiga ega.

Davlatning ustuvor huquqini amalga oshirish doirasida affinaj qilingan qimmatbaho metallarni sotib olish xalqaro bozorda shakllangan narxlardan foydalangan holda hisob-kitob qilingan narxlar boʻyicha amalga oshiriladi, bunda transport xarajatlari, realizatsiya qilish xarajatlari hamda London qimmatbaho metallar bozori uyushmasi tomonidan qoʻllaniladigan va mazkur uyushmaning hujjatlarida “London good delivery” standarti sifatida belgilangan xalqaro sifat standartlariga javob bermaydigan affinaj qilingan qimmatbaho metall sotib olingan taqdirda qoʻllaniladigan sifat uchun chegirmalar chiqarib tashlanadi.

Noyob toifasiga kiritilishi mumkin boʻlmagan qimmatbaho metallar yombilari va ushbu yombilarning mineralogik kolleksiya namunalari sanoat usulida qazib oluvchi subyektlar hamda oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlar tomonidan qonunchilikka muvofiq shartnomaviy narxlarda realizatsiya qilinishi mumkin.

Ustuvor tartibda sotilmay qolgan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar qimmatbaho metallarni sanoat usulida qazib oluvchi subyektlar hamda oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlar tomonidan realizatsiya qilinishi, shuningdek ulardan oʻz ishlab chiqarishida, garov narsasi yoxud boshqa moliyaviy majburiyat sifatida foydalanilishi mumkin.

22-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar davlat fondi

Oʻzbekiston Respublikasi Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar davlat fondi (bundan buyon matnda Davlat fondi deb yuritiladi) quyidagilar hisobiga toʻldiriladi:

Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan xarid qilingan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar, shu jumladan noyob qimmatbaho metallar yombilari va noyob qimmatbaho toshlar;

qonunda belgilangan tartibda olib qoʻyilgan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar, ulardan yasalgan mahsulot (buyumlar), qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari hamda qimmatbaho toshlar chiqindilari;

jismoniy va yuridik shaxslardan sotib olingan, tarixiy, badiiy yoki boshqa madaniy ahamiyatga ega boʻlgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar xazinalari;

egasiz qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar;

vorislik va hadya huquqi boʻyicha davlatga oʻtkazilgan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar;

qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan davlat mukofotlari va sovgʻalari;

qonunchilikda belgilangan boshqa asoslar boʻyicha Davlat fondiga oʻtkaziladigan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar.

Davlat fondiga oʻtkazilgan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar davlat mulki hisoblanadi.

Davlat fondini qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan toʻldirish, shuningdek ularni sarflash Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qarorlariga muvofiq tegishli yil uchun Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti parametrlarida nazarda tutiladigan mablagʻlar doirasida amalga oshiriladi.

Davlat fondiga qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni olishni tashkil etish Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bank bilan birgalikda amalga oshiriladi.

Davlat fondiga oʻtkaziladigan qimmatliklar Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan dastlabki ekspertizadan oʻtkazilishi lozim.

Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi moliyaviy hisobot yilida Davlat fondi qimmatliklarini toʻldirish va sarflash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga hisobot taqdim etadi.

Davlat fondidagi qimmatliklarni saqlash, hisobga olish va sarflash toʻgʻriligi qonunchilikda belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasi tomonidan tekshiriladi.

5-bob. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni hisobga olish, saqlash, ulardan foydalanish hamda ularni realizatsiya qilish

23-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni hisobga olish hamda saqlash

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar qazib olinayotganda, ishlab chiqarilayotganda, ulardan foydalanilayotganda hamda ular realizatsiya qilinayotganda hisobga olinishi shart.

Ustav fondida (ustav kapitalida) 50 va undan ortiq foiz davlat ulushiga ega boʻlgan yuridik shaxslar qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarni hisobga olish va saqlashni qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiradi.

Ustav fondida (ustav kapitalida) davlat ulushiga ega boʻlmagan yoki 50 foizdan kam miqdorda davlat ulushiga ega boʻlgan yuridik shaxslar, shuningdek yakka tartibdagi tadbirkorlar qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarni hisobga olish va saqlashni mustaqil ravishda ishlab chiqilgan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish boʻyicha texnik hujjatlar asosida amalga oshiradi.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni hisobga olish hamda saqlash Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan mahsulotlar (buyumlar) ishlab chiqaruvchilari va isteʼmolchilarining huquqlarini buzmaydigan tarzda tashkil etilishi kerak.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni hisobga olish hamda saqlash nomi (turi), ogʻirligi (grammlarda, karatlarda) hamda sifati (asillik darajasi, tarkibi) boʻyicha tashkil etiladi.

Affinaj qilingan qimmatbaho metallar, affinaj qilinmaydigan qimmatbaho metallar (yombilar) va qimmatbaho toshlar oʻz egalarida hisobga olinishi lozim hamda ushbu Qonunga muvofiq muomalaga chiqariladi.

Yer qaʼrini geologik jihatdan oʻrganish natijasida, qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni aniqlagan yuridik shaxslar ularni Oʻzbekiston Respublikasi Davlat geologiya va mineral resurslar qoʻmitasi tomonidan belgilangan tartibda hisobga oladi.

24-modda. Qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari hamda qimmatbaho toshlarning chiqindilari bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish

Qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarni ishlab chiqarish, ularga ishlov berish (ularni qayta ishlash) va (yoki) ulardan foydalanish natijasida qaysi yuridik shaxslarda va yakka tartibdagi tadbirkorlarda parchalar hamda chiqindilar hosil boʻlsa, qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari hamda qimmatbaho toshlarning chiqindilari oʻsha yuridik shaxslarning va yakka tartibdagi tadbirkorlarning mulkida yoki operativ boshqaruvida boʻladi.

Qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari hamda qimmatbaho toshlarning chiqindilari oʻzida hosil boʻladigan yuridik shaxslar, shu jumladan harbiy qismlar va harbiy tuzilmalar ularni toʻplashni hamda hisobga olishni amalga oshirishi shart.

Qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari hamda qimmatbaho toshlarning chiqindilari:

oʻz mulkida yoki operativ boshqaruvida qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari hamda qimmatbaho toshlarning chiqindilari boʻlgan yuridik shaxslar hamda yakka tartibdagi tadbirkorlar tomonidan oʻzining ishlab chiqarishida ulardan qayta foydalanish uchun mustaqil ravishda qayta ishlanishi (ularga ishlov berilishi);

qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini hamda qimmatbaho toshlarning chiqindilarini toʻplash (tayyorlash) va qayta ishlash huquqiga ega boʻlgan yuridik shaxslarga qayta ishlash (ishlov berish) uchun topshirilishi mumkin.

Qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilari affinaj korxonalariga topshirilishi yoki realizatsiya qilinishi mumkin.

Qimmatbaho toshlar chiqindilari belgilangan tartibda keyinchalik ishlab chiqarish va rekuperatsiya qilish uchun realizatsiya qilinishi mumkin.

Qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini qayta ishlovchi korxonalarga topshirish uchun tayyorlash jarayonida ushbu parchalar va chiqindilar qimmatbaho metallarni qoplab turgan materiallarni (sopol, plastmassa va boshqa shu kabilarni) olib tashlash uchun dastlabki ishlovdan oʻtkazilishi kerak.

Qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini hamda qimmatbaho toshlarning chiqindilarini qayta ishlash (ularga ishlov berish) ushbu Qonunga yoki boshqa qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.

Qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini sotib olishni (olishni) amalga oshiruvchi tadbirkorlik subyektlari quyidagi huquqlarga ega:

oʻzi olgan qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini mustaqil ravishda qayta ishlashni (ularga ishlov berishni) amalga oshirish, agar ular qonunchilikda belgilangan xabardor qilish tartibi asosida mazkur faoliyatni amalga oshirish huquqiga ega boʻlsa;

qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini qayta ishlash (ularga ishlov berish) uchun mazkur faoliyatni amalga oshirish huquqiga ega boʻlgan yuridik shaxslarga topshirish;

qimmatbaho metallar parchalari va chiqindilarini affinaj korxonalariga topshirish.

25-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan foydalanish hamda ularni realizatsiya qilish

Oʻzbekiston Respublikasi hududida qimmatbaho metallar quymalari standart va oʻlchovli quymalar shaklida, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi Oʻzbekiston Respublikasi normativ hujjatlari talablariga muvofiq majburiy ravishda markirovkasi qoʻyilgan holda tayyorlanadi.

Muomalaga chiqarilgan qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilari, oʻlchovli quymalar, sertifikatlashtirilgan qimmatbaho toshlar jismoniy va yuridik shaxslar, shu jumladan Oʻzbekiston Respublikasining norezidentlari tomonidan erkin sotib olinishi va foydalanilishi mumkin.

Qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilarini, oʻlchovli quymalarni va sertifikatlashtirilgan qimmatbaho toshlarni, shuningdek qimmatbaho toshlarni rekuperatsiya qilish va ularga ishlov berish (ularni qirralash) bilan mazkur faoliyatni amalga oshirish huquqiga ega boʻlgan yuridik shaxslar shugʻullanishi mumkin.

Qimmatbaho metallarni muomalada boʻlishi maqsadida jismoniy va yuridik shaxslar banklar tomonidan qimmatbaho metallarni hisobga oʻtkazish, saqlash, hisobdan chiqarish uchun ularning turi, asillik darajasi va ogʻirligi koʻrsatilgan holda ochiladigan qimmatbaho metallarni masʼul saqlash hisobvaraqlaridan hamda qimmatbaho metallarning egasizlantirilgan (jismoniy boʻlmagan) hisobvaraqlaridan foydalanishi mumkin.

26-modda. Qimmatbaho toshlardan foydalanishning va ularni realizatsiya qilishning oʻziga xos xususiyatlari

Qimmatbaho toshlarning xususiyatlari qimmatbaho toshlarni saralash, ularni birlamchi tasniflash va dastlabki baholash (qimmatbaho toshlar Oʻzbekiston Respublikasiga olib kirilgan yoki ular Oʻzbekiston Respublikasidan olib chiqilgan taqdirda) jarayonida, shuningdek qimmatbaho toshlardan mahsulot (buyumlar) ishlab chiqarish tugatilganda aniqlanadi. Qimmatbaho toshlarni identifikatsiya qilish tartibi Asillik darajasini belgilash palatasi tomonidan belgilanadi.

Sanoat usulida qazib oluvchi subyektlar hamda oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlar qimmatbaho toshlarni saralash, birlamchi tasniflash va dastlabki baholash uchun qazib olingan ishlov berilmagan qimmatbaho toshlarni mustaqil ravishda saralashni, ularni birlamchi tasniflashni va dastlabki baholashni amalga oshirish imkoniyatiga ega boʻlgan boshqa sanoat usulida qazib oluvchi subyektlarga yoki oltin izlovchilar usulida qazib oluvchi subyektlarga shartnoma asosida topshirishga haqli.

Ogʻirligi 0,3 karatdan yuqori boʻlgan gardishga solinmagan, savdo obyektlari orqali realizatsiya qilinadigan qimmatbaho toshlar majburiy ravishda sertifikatlanishi lozim.

Sertifikatlashtirilgan qimmatbaho toshlar jumlasiga mustaqil gemmologiya markazida (laboratoriyasida) sertifikatlashtirishdan oʻtgan hamda rang guruhi, sofligi, qirralanish va sayqallanish sifati, ogʻirligi hamda qimmatbaho toshning boshqa oʻziga xos xususiyatlari toʻgʻrisidagi axborotni oʻz ichiga olgan, qimmatbaho toshning haqiqiyligi va sifatining kafolatini tasdiqlash uchun qonunchilikda belgilangan tartibda berilgan tegishli sifat tasdigʻiga — gemmologik sertifikatga ega boʻlgan qimmatbaho toshlar kiradi.

Gardishga solinmagan qimmatbaho toshlarni sotish faqat qirralangan shaklda amalga oshiriladi.

Sotilayotgan qirralangan (0,3 karatdan yuqori boʻlgan) qimmatbaho toshlar alohida qadoqqa ega boʻlishi kerak.

Tasniflashga oid tavsiflari aniqlanmagan qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq bitimlarni tuzishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarni ishlab chiqarish uchun yaroqsiz boʻlgan qimmatbaho toshlardan ishlab chiqarish-texnika ahamiyatidagi mahsulot sifatida qonunchilikda belgilangan tartibda cheklovlarsiz foydalaniladi. Qimmatbaho toshlarni qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni ishlab chiqarish uchun yaroqsiz deb topish mezonlari hamda tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

Yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar ishlov berilmagan qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq boʻlgan oʻzlari tuzayotgan bitimlar haqidagi maʼlumotlarni Asillik darajasini belgilash palatasiga bunday bitimlar hisobini yuritish uchun qonunchilikda belgilangan tartibda taqdim etadi.

27-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning chakana savdosi

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning chakana savdosi qonunchilikda belgilangan xabardor qilish tartibi asosida yuridik shaxslar tomonidan amalga oshirilishi mumkin.

Agar qonunchilikda boshqacha tartib nazarda tutilgan boʻlmasa, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning chakana savdosi maxsus zargarlik doʻkonlarida, savdo markazlari va (yoki) majmualarining boʻlimlarida, seksiyalarida amalga oshiriladi.

Maxsus zargarlik doʻkonlarida, savdo markazlari va (yoki) majmualarining boʻlimlarida, seksiyalarida qimmatbaho metallarning Oʻzbekiston Respublikasida belgilangan asillik darajalari toʻgʻrisida axborot, shuningdek qimmatbaho metallardan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarning asillik darajasini aniqlash, ularni tahlil qilish va tamgʻalash tartibini belgilovchi normativ hujjatlardan qoʻchirmalar, Oʻzbekiston Respublikasi davlat asillik darajasi tamgʻalari izlarining, belgilangan namunadagi asillik darajalari belgilari izlarining tasvirlari hamda xaridorga zarur boshqa axborot koʻzga koʻrinadigan joyda osib qoʻyilishi kerak.

Oʻzbekiston Respublikasi hududida ishlab chiqarilgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni sotish ularda ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasi izi va belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi yoki ishlab chiqaruvchi shaxsiy tamgʻasining izi va Oʻzbekiston Respublikasi davlat asillik darajasi tamgʻasi izi boʻlgandagina amalga oshiriladi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda koʻrsatilgan asillik darajasining ishonchliligi uchun javobgarlik ushbu buyumlarni ishlab chiqaruvchi zimmasiga yuklanadi.

Chakana savdoga qoʻyilgan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda buyumning nomi, qimmatbaho metall turi, asillik darajasi, qoʻshimchalarning turlari va xususiyatlari, shu jumladan qimmatbaho toshning sifat hamda rangi va qiymati xususiyatlarini oʻzgartirgan ishlov berish usuli, buyumning chakana narxi koʻrsatilgan tamgʻalangan yorliq boʻlishi kerak. Bunda qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar ulgurji sotilganda har bir buyum uchun alohida plombalangan yorliqlar boʻlishi talab qilinmaydi.

Qonun hujjatlariga muvofiq tamgʻalanmaydigan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning ayrim turlarida sifat sertifikati boʻlishi zarur.

Xorijda ishlab chiqarilgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning Oʻzbekiston Respublikasi hududidagi chakana savdosi qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

28-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan ishlarni amalga oshirish

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan ishlar qonunchilikda belgilangan xabardor qilish tartibi asosida amalga oshiriladi.

Xabardor qilish tartibi asosida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bajariladigan ishlar jumlasiga quyidagilar kiradi:

qimmatbaho toshlarni, shuningdek qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni baholash;

qimmatbaho toshlarni gemmologik ekspertizadan oʻtkazish;

qimmatbaho metalldan yasalgan laboratoriya idishlaridan, katalizatorlardan, katalizator setkalaridan, termojuftliklardan, termoreledan, termoqarshilikdan, tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan uskunalaridan foydalanish va ularni saqlash;

tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan tashqi qoplamalar tayyorlash va/yoki surkash;

tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan moddalarni (tibbiy preparatlar, tuzlar, reagentlar, kimyoviy birikmalar va boshqalarni) ishlab chiqarish, qoʻllash, saqlash;

tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan tish yasashga moʻljallangan mahsulotlar uchun disklar, elektrodlar, anodlar, kontaktlar va kavsharlarni tayyorlash, ulardan foydalanish, ularni saqlash;

tibbiyot, oziq-ovqat, alkogol va vino-aroq mahsulotlari ishlab chiqarishda qimmatbaho metallardan va tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan oziq-ovqat qoʻshimchalaridan foydalanish;

qimmatbaho toshlarga ishlov berish, ularni sayqallash;

tabiiy olmosdan yasalgan filyerlar, voloklar, olmos uchliklardan, olmos va tabiiy olmosdan yasalgan burgʻilash olmos asbobidan foydalanish va ularni saqlash;

olmos asbobini rekuperatsiya qilish ishlarini amalga oshirish;

qimmatbaho metallarni, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tahlil qilish va ularning asillik darajasini nazorat qilish ishlari;

tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan maishiy texnika, tashkiliy texnika, tibbiyot texnikasini qismlarga ajratish, ularga dastlabki ishlov berish, turlarga ajratish, bosma platalarni va boshqa tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan buyumlarni utilizatsiya qilish;

ulanmalari tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan asbob-uskunalarni qismlarga ajratish hamda utilizatsiya qilish, shuningdek tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan asbob-uskunalarni qismlarga ajratishdan va utilizatsiya qilishdan hosil boʻlgan chiqindilarni qayta ishlash korxonalariga topshirish;

tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan ikkilamchi resurslar, parchalar va chiqindilarni keyinchalik qayta ishlash (affinaj) korxonalariga topshirish uchun toʻplash (tayyorlash), qismlarga ajratish, saralash, ularga dastlabki (birlamchi) qayta ishlov berish;

qimmatbaho metallardan harbiy va/yoki aviatsiya texnikasini taʼmirlashda foydalanish, tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan harbiy va/yoki aviatsiya texnikasi chiqindilarini saqlash va ulardan foydalanish;

harbiy va/yoki aviatsiya texnikasidan tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan radiodetallar va elementlarni ajratib olish, harbiy va/yoki aviatsiya texnikasining tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan chiqindilarini toʻplash va qayta ishlash korxonalariga topshirish;

tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan buyumlar va predmetlarni koʻrgazmalarga qoʻyish, saqlash va qayta tiklash;

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar, tarkibida qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlar boʻlgan predmetlarni (davlat organlarining qaroriga koʻra davlat daromadiga oʻtkazilgan) qayta tiklash (taʼmirlash);

tarkibida kumush mavjud boʻlgan va yorugʻlikka taʼsirchan materiallardan, kinofotorentgen-plyonkalar, kinofotorentgen-plastinkalar va tarkibida qimmatbaho metallar boʻlgan xuddi shunday materiallardan foydalanish.

29-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, ulardan yasalgan buyumlarni Oʻzbekiston Respublikasiga olib kirish hamda uning hududidan tashqariga olib chiqish

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish va (yoki) uning hududidan tashqariga olib chiqish qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

Xorijda ishlab chiqarilgan va keyinchalik realizatsiya qilish uchun Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilgan qimmatbaho metallardan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarning Asillik darajasini belgilash palatasida majburiy tartibda asillik darajasi aniqlanishi va tamgʻalanishi lozim.

Qonunchilikda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish va uning hududidan tashqariga olib chiqish uchun cheklovlar hamda taqiqlar nazarda tutilgan boʻlishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasining bojxona chegarasini kesib oʻtayotgan Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlari va norezidentlari boʻlgan jismoniy shaxslar tegishli sertifikatlar mavjud boʻlganda hamda tovarlarni olib chiqishning qonunchilikda belgilangan normasidan oshgan taqdirda, majburiy ravishda yoʻlovchi bojxona deklaratsiyasini toʻldirgan holda Oʻzbekiston Respublikasida ishlab chiqarilgan oʻlchovli quymalarni va Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilarini cheklovlarsiz olib chiqishi mumkin.

Quyidagilar standart va oʻlchovli quymalarni, qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilarini eksport qilishni amalga oshirish huquqiga ega:

Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki;

banklar;

ularning mulkdorlari boʻlgan tadbirkorlik subyektlari.

Davlat nazoratini amalga oshirish jarayonida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq bitimlarni tuzishda qonunchilik talablarining buzilishlari aniqlangan taqdirda, ushbu metallar va toshlarning olib chiqilishiga yoʻl qoʻyilmaydi, aniqlangan qoidabuzarliklar toʻgʻrisidagi axborot esa tegishli davlat organlariga topshiriladi.

Tadbirkorlik subyektlari ishlab chiqarish faoliyatida foydalaniladigan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga qonunchilikda belgilangan tartibda olib kirishni amalga oshiradilar.

Mahsulot taqsimoti toʻgʻrisidagi bitim shartlariga muvofiq chet ellik investorga mulk boʻlib kelib tushadigan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bitimlarda va ushbu Qonunda nazarda tutilgan shartlarda hamda tartibda Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqariga biron-bir cheklovlarsiz olib chiqilishi yoki ichki bozorda realizatsiya qilinishi mumkin.

30-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq operatsiyalar boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish tartibi hamda shartlari

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar bilan bogʻliq operatsiyalar boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish tartibi hamda shartlari shartnomalarda belgilanadi.

Davlat buyurtmasini bajarish doirasida realizatsiya qilinadigan qimmatbaho metallar uchun hisob-kitoblar qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

31-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotning (buyumlarning) qoʻriqlanishini taʼminlash

Tarkibida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar boʻlgan yer qaʼri uchastkalarini geologik jihatdan oʻrganish hamda qidirish, qimmatbaho metallarni qazib olish va ishlab chiqarish hamda qimmatbaho toshlarni qazib olish boʻyicha faoliyat barcha qazib olish, saqlash hamda foydalanish joylarida qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotning (buyumlarning) talon-toroj qilinishdan, yongʻinlardan, buzilishdan toʻliq saqlanishini taʼminlash maqsadida qoʻriqlanishi lozim.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasida faoliyat yuritayotgan tadbirkorlik subyektlari:

qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotning (buyumlarning) but saqlanishini taʼminlash;

qoʻriqlanadigan hududlarning joylarini (obyektlarini) mustahkamlash boʻyicha tadbirlarni amalga oshiradi.

Tadbirkorlik subyektlari obyektlarni qoʻriqlash hamda qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni tashish yuzasidan ushbu sohalarga ixtisoslashtirilgan tashkilotlar bilan xizmatlar koʻrsatish toʻgʻrisidagi shartnomalar tuzishi, qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotning (buyumlarning) but saqlanishini taʼminlashga qaratilgan boshqa tadbirlarni amalga oshirishi mumkin.

32-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotni (buyumlarni) koʻrgazmaga qoʻyish

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotlardan (buyumlardan), shu jumladan Davlat fondining tarkibiga kiruvchi qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan, shu jumladan ulardan yasalgan mahsulotlardan (buyumlardan) Oʻzbekiston Respublikasi hududida hamda uning hududidan tashqarida koʻrgazmaga qoʻyish maqsadida foydalanilishi mumkin.

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotni (buyumlarni) koʻrgazmaga qoʻyish bilan shugʻullanuvchi yuridik shaxslar koʻrgazmaga qoʻyish maqsadida tashkil etilgan tadbirlar oʻtkazilayotganda qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning, shuningdek ulardan yasalgan mahsulotning (buyumlarning) but saqlanishini, tegishli ravishda hisobga olinishini, tashish xavfsizligini taʼminlashga doir majburiy shartlar va talablar bajarilishini taʼminlashi kerak.

Doimiy turadigan joyidan tashqarida turgan qimmatbaho metallarning noyob yombilari, noyob qimmatbaho toshlar, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan tarixiy, ilmiy, badiiy yoki boshqa madaniy qimmatlikka ega boʻlgan noyob buyumlar, shu jumladan arxeologik ashyolar va muzey ashyolari yoki muzey toʻplamlari koʻrgazmaga qoʻyish maqsadida tashkil etilgan tadbirlar yakunlanganidan keyin doimiy turadigan joyiga majburiy tartibda qaytarilishi kerak.

Ushbu moddaning uchinchi qismida nazarda tutilmagan, shuningdek Davlat fondi tarkibiga kirmaydigan qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar, shuningdek ulardan yasalgan mahsulot (buyumlar) ularni koʻrgazmaga qoʻyish maqsadida tashkil etilgan tadbirlar yakunlanganidan keyin qonunchilikda belgilangan tartibda realizatsiya qilinishi mumkin.

6-bob. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasini aniqlash va ularni tamgʻalash

33-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan, tamgʻalanishi lozim boʻlgan zargarlik hamda boshqa buyumlar

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan, Oʻzbekiston Respublikasi hududida realizatsiya qilish uchun moʻljallangan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasi aniqlanishi, bu buyumlar tahlil qilinishi va Oʻzbekiston Respublikasi davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan yoki belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan tamgʻalanishi lozim.

Asillik darajasini belgilash palatalarining ichki qismida oʻroq va bolgʻa tasviri tushirilgan yulduz shaklidagi tamgʻa izi, shuningdek buyumning asillik darajasini koʻrsatuvchi raqamlari mavjud boʻlgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni chakana savdo tizimi orqali realizatsiya qilish chogʻida ularning asillik darajasi aniqlanishi va bu buyumlar Oʻzbekiston Respublikasining davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalanishi shart.

Tadbirkorlik subyektlari tomonidan asillik darajasini aniqlash hamda tamgʻalash tartibini buzgan holda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni realizatsiya qilganlik uchun:

huquqbuzarlikni birinchi marta sodir etganda — qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumni musodara qilmasdan, zargarlik yoki boshqa buyum qiymatining ellik foizi miqdorida jarima solinishiga;

bir yil davomida mazkur huquqbuzarlikni takroran sodir etganlik uchun — qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumni musodara qilish yoxud zargarlik yoki boshqa buyum qiymatining yuz foizi miqdorida jarima solinishiga sabab boʻladi.

Asillik darajasini aniqlash va tamgʻalash tartibini buzganlik uchun moliyaviy sanksiya qoʻllash hamda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumni musodara qilish tartibi qonunchilikda belgilanadi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan, musodara qilingan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasi aniqlanishi va ular Oʻzbekiston Respublikasining davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalanishi shart.

Asillik darajasini aniqlash va tamgʻalash tartibi buzilishiga yoʻl qoʻygan yoki qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan, bildirilgan asillik darajasiga muvofiq boʻlmagan zargarlik hamda boshqa buyumlarni realizatsiya qiluvchi tadbirkorlik subyektlari, ularga nisbatan qonunchilikda belgilangan tartibda taʼsir koʻrsatish choralari qoʻllanilgan holda, zargarlik tarmogʻining insofsiz tadbirkorlik subyektlari reyestriga kiritiladi.

34-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalash

Zargarlik buyumlari ishlab chiqaruvchilar asillik darajasini mustaqil aniqlashga va qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni Oʻzbekiston Respublikasi davlat asillik darajalari tamgʻalari bilan tamgʻalamay, buyumlarga belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi izlarini tushirishga haqli, biroq bunda ularga ishlab chiqaruvchining roʻyxatdan oʻtgan shaxsiy tamgʻasi majburiy ravishda tushiriladi.

Lombardlardan, mikromoliya tashkilotlaridan va jismoniy shaxslardan, tadbirkorlik subyektlaridan, vakolatli davlat organlaridan (bundan buyon matnda ariza beruvchi deb yuritiladi) Asillik darajasini belgilash palatasi tomonidan qabul qilingan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalash asillik darajasini aniqlash natijalari asosida, mazkur ariza beruvchilarning yozma ruxsatnomasi mavjud boʻlgan taqdirda esa — tahlil natijalari asosida amalga oshiriladi.

Asillik darajasini belgilash palatasi tomonidan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning tahlilini oʻtkazish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan belgilanadi.

35-modda. Tamgʻalanmaydigan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar

Quyidagilar tamgʻalanmaydi:

ushbu Qonun 36-moddasining ikkinchi qismida belgilanganidan past asillik darajasiga ega boʻlgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar;

vakolatli organning ekspert xulosasi mavjud boʻlganda, arxeologik ashyo yoki muzey ashyosi yoxud muzey kolleksiyasi boʻlgan qimmatbaho metallardan yasalgan buyumlar, shuningdek madaniy qimmatga ega boʻlgan buyumlar;

qurol, vazalar, idishlar, qutichalar va boshqa ashyolar sirtidagi qimmatbaho metalli mayda oʻyma naqshlar (qadama naqshlar);

qotishmalari tarkibi Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarida belgilanadigan oltin zarvaraq, kumush zarvaraq, oltin va kumush zarqogʻozlar, qimmatbaho metallardan tish yasashga moʻljallangan mahsulotlar uchun disklar;

Oʻzbekiston Respublikasining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari bilan tartibga solinadigan metall ramzi va boshqa maʼlumotlar koʻrsatilgan holda, ilmiy, texnik hamda tibbiy maqsadlar uchun moʻljallangan, ishlab chiqaruvchi korxonaning rusumi, yorligʻi yoki shtampi qoʻyilgan, qimmatbaho metallardan yasalgan anjomlar, asboblar, laboratoriya idishlari va boshqa buyumlar;

qimmatbaho metallardan tayyorlangan xomaki mahsulotlar, standart va oʻlchovli quymalar;

qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilari;

davlat mukofotlari, farqlash belgilari va sport mukofotlari;

qimmatbaho boʻlmagan metallardan yasalgan, qimmatbaho metall bilan qoplangan (zarhallangan) buyumlar;

tranzit tarzida olib oʻtilayotgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar;

Oʻzbekiston Respublikasida ishlab chiqarilgan, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarning shaxsiy tamgʻa izlari boʻlmagan, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarning shaxsiy tamgʻalari izlari shakli oʻzgargan yoki izdagi biron-bir qism (belgi) mavjud boʻlmagan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar;

ushbu Qonun 57-moddasining talablariga muvofiq boʻlmagan kavsharga (zargarlik buyumi qismlarining ajralmaydigan birikmasini yaratish uchun qoʻllaniladigan qimmatbaho metallar qotishmasiga) ega boʻlgan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar.

36-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajalari

Oʻzbekiston Respublikasida quyidagi asillik darajalari belgilanadi:

oltindan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar uchun — 375 (uch yuz yetmish beshinchi), 500 (besh yuzinchi), 585 (besh yuz sakson beshinchi), 750 (yetti yuz elliginchi), 875 (sakkiz yuz yetmish beshinchi), 916 (toʻqqiz yuz oʻn oltinchi), 958 (toʻqqiz yuz ellik sakkizinchi), 999 (toʻqqiz yuz toʻqson toʻqqizinchi) asillik darajalari;

kumushdan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar uchun — 800 (sakkiz yuzinchi), 875 (sakkiz yuz yetmish beshinchi), 925 (toʻqqiz yuz yigirma beshinchi), 960 (toʻqqiz yuz oltmishinchi), 999 (toʻqqiz yuz toʻqson toʻqqizinchi) asillik darajalari;

platinadan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar uchun — 850 (sakkiz yuz elliginchi), 900 (toʻqqiz yuzinchi), 950 (toʻqqiz yuz elliginchi), 999 (toʻqqiz yuz toʻqson toʻqqizinchi) asillik darajalari;

palladiydan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar uchun — 500 (besh yuzinchi), 850 (sakkiz yuz elliginchi), 999 (toʻqqiz yuz toʻqson toʻqqizinchi) asillik darajalari.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar quyidagilardan past asillik darajasiga ega boʻlishi mumkin emas:

oltindan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar uchun — 375 (uch yuz yetmish beshinchi) asillik darajasidan;

kumushdan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar uchun — 800 (sakkiz yuzinchi) asillik darajasidan;

platinadan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar uchun — 850 (sakkiz yuz elliginchi) asillik darajasidan;

palladiydan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar uchun — 500 (besh yuzinchi) asillik darajasidan.

Jismoniy shaxslarning yakka tartibdagi buyurtmalari boʻyicha 583 (besh yuz sakson uchinchi) asillik darajali oltindan zargarlik va boshqa buyumlarni ushbu shaxslarga tegishli 583 (besh yuz sakson uchinchi) asillik darajasiga ega boʻlgan oltindan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlardan yasashga hamda realizatsiya qilishga yoʻl qoʻyiladi.

37-modda. Asillik darajasi tamgʻalari

Asillik darajasi tamgʻalari jumlasiga Oʻzbekiston Respublikasining davlat asillik darajasi tamgʻalari, belgilangan namunadagi asillik darajasi belgilari va chet davlatlarning asillik darajasini belgilash palatalari tamgʻalari kiradi.

38-modda. Oʻzbekiston Respublikasining davlat asillik darajasi tamgʻalari

Oʻzbekiston Respublikasining davlat asillik darajasi tamgʻalari (bundan buyon matnda davlat asillik darajasi tamgʻalari deb yuritiladi) qimmatbaho metallning har bir turi uchun belgilangan shakldagi tamgʻalar boʻlib, ular birgalikda (bir konturda) yoki alohida tushirilishi mumkin boʻlgan tasdiq belgisidan hamda asillik darajasidan iboratdir.

Davlat asillik darajasi tamgʻalarining shakllari Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

Tasdiq belgisi sakkiz qirrali shaklda boʻlib, oʻrtasida boshi oʻngga burilgan holdagi Humo qushi tasviri tushirilgan.

39-modda. Belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi

Belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi qimmatbaho metallning har bir turi uchun belgilangan shaklda boʻlib, asillik darajasini koʻrsatuvchi raqamlardan iboratdir.

Belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi mustaqil ahamiyatga ega emas hamda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalashda faqat zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasi bilan birga qoʻllaniladi.

Belgilangan namunadagi asillik darajasi belgilari ixtisoslashtirilgan korxonada, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarning buyurtmasi boʻyicha tayyorlanadi.

40-modda. Davlat asillik darajasi tamgʻalarining turlari

Davlat asillik darajasi tamgʻalari turlariga koʻra asosiy va qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻalariga boʻlinadi.

Asosiy davlat asillik darajasi tamgʻalari mustaqil ahamiyatga ega boʻlib, ularning qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda mavjudligi qotishmaning ularda koʻrsatilgan asillik darajasiga muvofiqligini tasdiqlaydi.

Qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻalari mustaqil ahamiyatga ega emas hamda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan tarkibiy qismlarini tamgʻalashda faqat asosiy davlat asillik darajasi tamgʻalaridan biri bilan birga qoʻllaniladi.

41-modda. Asosiy davlat asillik darajasi tamgʻalarining shakllari

Oʻzbekiston Respublikasida asosiy davlat asillik darajasi tamgʻalarining quyidagi shakllari belgilanadi:

oʻrtasida tasdiq belgisi joylashgan sakkiz qirrali shakldagi — qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan birgalikda tamgʻalash uchun qoʻllaniladi;

tasdiq belgisidan va asillik darajasidan tarkib topgan, chap vertikal tomoni boʻrtiq-choʻziq toʻgʻri burchak shaklidagi — oltindan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarni tamgʻalash uchun qoʻllaniladi;

tasdiq belgisidan va asillik darajasidan tarkib topgan toʻgʻri burchak shaklidagi — kumushdan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarni tamgʻalash uchun qoʻllaniladi;

tasdiq belgisidan va asillik darajasidan tarkib topgan, chap vertikal tomoni boʻrtiq-kesik toʻgʻri burchak shaklidagi — platinadan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarni tamgʻalash uchun qoʻllaniladi;

tasdiq belgisidan va asillik darajasidan tarkib topgan, vertikal tomonlari boʻrtiq-choʻziq toʻgʻri burchak shaklidagi — palladiydan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarni tamgʻalash uchun qoʻllaniladi.

42-modda. Qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasining shakli

Qoʻshimcha davlat asillik darajasining tamgʻasi oʻrtasida asillik darajasi koʻrsatilgan, raxlari aylana shakliga keltirilgan toʻrtburchak shaklida belgilanadi. Qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi oltin, kumush, platina va palladiydan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan qismlarini tamgʻalash uchun qoʻllaniladi.

43-modda. Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasi

Oʻzbekiston Respublikasida ishlab chiqarilgan, shuningdek qayta tiklangan (taʼmirlangan) qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi shaxsiy tamgʻasining mexanik (zarb) usulida yoki lazer usulida tushirilgan aniq izi boʻlishi kerak.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasi lotin alifbosining uchta bosh harfi kombinatsiyasidan iborat boʻlib, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi toʻgʻrisidagi shifrlangan tarzdagi axborotni oʻz ichiga oladi.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining mexanik (zarb) usulida tushirish uchun moʻljallangan shaxsiy tamgʻasi ixtisoslashtirilgan korxonada zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining buyurtmasi boʻyicha tayyorlanadi va Asillik darajasini belgilash palatasida roʻyxatdan oʻtkazilishi lozim.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining mexanik (zarb) usulida tushirish uchun moʻljallangan shaxsiy tamgʻasini roʻyxatga olish Asillik darajasini belgilash palatasi tomonidan shaxsiy tamgʻaning silliqlangan latun plastinadagi taqdim etilgan aniq (yuzaki, oʻrtacha, chuqur) izi asosida, qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

44-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalash usullari

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni davlat asillik darajasi tamgʻasi yoki belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan tamgʻalash mexanik (zarb) usulda yoki lazer usulida amalga oshiriladi.

Davlat asillik darajasi tamgʻasini tushirish usulini tanlash Asillik darajasini belgilash palatasi tomonidan ularni asillik darajasini aniqlash va tamgʻalash uchun taqdim etgan shaxs bilan kelishuv boʻyicha belgilanadi.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasini va belgilangan namunadagi asillik darajasining belgisini tushirish usulini mustaqil ravishda belgilaydi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasi bilan lazer usulida tamgʻalashni amalga oshiruvchi zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining zimmasiga uning haqiqiyligini tasdiqlash majburiyati yuklatiladi.

45-modda. Davlat asillik darajasi tamgʻalarini, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasini va belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisini saqlash hamda ulardan foydalanish

Asillik darajasini belgilash palatasi va uning filiallari davlat asillik darajasi tamgʻalarini saqlovchi hamda ulardan foydalanuvchidir.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining oʻzi zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasini hamda belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisini saqlovchi va undan foydalanuvchidir.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasini va belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisini boshqa shaxslarga berish taqiqlanadi.

46-modda. Asillik darajasi toʻlovi

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasini aniqlash va ularni tamgʻalash bilan bogʻliq yuridik ahamiyatga ega boʻlgan harakatlarni bajarganlik uchun Asillik darajasini belgilash palatasi tomonidan asillik darajasi toʻlovi undiriladi.

Asillik darajasi toʻlovining miqdori va uni undirish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

Asillik darajasini aniqlash hamda tamgʻalash bilan bogʻliq xarajatlar qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni asillik darajasini aniqlash va tamgʻalash uchun Asillik darajasini belgilash palatasiga taqdim etgan shaxslar zimmasida boʻladi.

47-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalash

Asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasi:

Oʻzbekiston Respublikasida ishlab chiqarilgan;

qayta tiklangan (taʼmirlangan);

chet davlatlar asillik darajasini belgilash palatalarining asillik darajasi tamgʻalari izlari va ramziy belgilari mavjud boʻlgan;

ichki qismida oʻroq va bolgʻa tasviri tushirilgan yulduz shaklidagi, shuningdek buyumning asillik darajasini koʻrsatuvchi raqamlardan iborat tamgʻa izlari mavjud boʻlgan; ( 33-moddaga qaralsin);

asillik darajasi tamgʻalarining silliqlangan hamda noaniq izlari mavjud boʻlgan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarga tushirilishi mumkin.

Davlat asillik darajasi tamgʻalarining izlari mavjud boʻlgan va asillik darajasini aniqlash hamda tamgʻalash yoki buyumda koʻrsatilgan asillik darajasiga muvofiqlikni tasdiqlash uchun Asillik darajasini belgilash palatasiga taqdim etilgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarga davlat asillik darajasi tamgʻasining haqiqiyligini aniqlash uchun texnik ekspertiza oʻtkazilganidan keyin tasdiq belgisining izi tushirilishi mumkin.

Bunda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasi mavjud tamgʻa iziga muvofiq kelmagan taqdirda, tamgʻa izi Asillik darajasini belgilash palatasi tomonidan yoʻq qilinadi, buyumlar esa aniqlangan asillik darajasiga yaqin boʻlgan pastroq asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalanadi.

Agar qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumning asosiy qismiga tasdiq belgisini hamda asillik darajasi tamgʻasini birgalikda (bir konturda) tushirish imkoniyati boʻlmasa, zargarlik buyumini ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasi izining yoniga tamgʻalash imkoniyati boʻlgan joyga tasdiq belgisi izi va tegishli asillik darajasining qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi izi tushiriladi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan, juft holda foydalaniladigan zirak, ilma tugma (zaponka) kabi zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalashda asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasining izi shunday buyumlarning har biriga tushiriladi.

Bitta qotishmadan tayyorlangan, kavsharlangan hamda bir-biridan ajralmaydigan qismlardan tarkib topgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalashda asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasining izi buyumning faqat asosiy qismiga tushiriladi.

48-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalash

Qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan qismlariga tushiriladi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan tarkibiy qismlari hajmlari hamda joylashuvi davlat asillik qoʻshimcha darajasi tamgʻasini bosish imkonini bermagan hollarda bunday qismlaridagi qimmatbaho metallning tarkibi tasdiqlanmaydi va qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning bunday qismlarining asillik darajasi uchun javobgarlik ushbu buyumlarni ishlab chiqaruvchining zimmasida boʻladi.

49-modda. Turli qimmatbaho metallardan hamda turli asillik darajasidagi qimmatbaho metallardan ishlab chiqarilgan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumlarni davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalash

Bitta qimmatbaho metalldan ishlab chiqarilgan, turli asillik darajalariga ega boʻlgan bir nechta qismlardan iborat boʻlgan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumga asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasining izi ushbu buyumning asosiy qismiga tushiriladi, buyumning boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan qismlariga esa tegishli metallning va tegishli asillik darajasining qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi izi tushiriladi.

Alohida qismlari turli qimmatbaho metallardan ishlab chiqarilgan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumga asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasining izi ushbu buyumning asosiy qismiga tushiriladi, buyumning boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan qismlariga esa tegishli metallning va tegishli asillik darajasining qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi izi tushiriladi.

Agar qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyum oʻzga qimmatbaho metallar bilan qoplangan boʻlsa, buyumning asosiy qismiga qimmatbaho metallning asosiy qotishmasiga muvofiq asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasining izi tushiriladi, qoʻshimcha qismiga esa tamgʻa tushirilmaydi. Bunda buyumning boʻlaklarga boʻlinadigan hamda ajralishi oson boʻlgan qismlariga tegishli asillik darajasining qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi izi tushiriladi.

Asillik darajasi turlicha boʻlgan yoki turli qimmatbaho metallardan yasalgan, kavsharlangan hamda bir-biridan ajralmaydigan qismlardan tarkib topgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumga yaxlit buyum sifatida qaraladi. Bu holda asosiy davlat asillik darajasi tamgʻasining izi buyumning asosiy qismiga tushiriladi, buyumning kavsharlangan hamda bir-biridan ajralmaydigan qismlariga esa tegishli metall va asillik darajasiga muvofiq boʻlgan qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasining izi tushiriladi.

50-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan tamgʻalash

Belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi tomonidan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan va qayta tiklangan (taʼmirlangan) zargarlik hamda boshqa buyumlarga tushiriladi, bunda ushbu buyumlarga davlat tomonidan asillik darajasini aniqlash va tamgʻalash talab etilmaydi.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar oʻzlari tomonidan eksport uchun moʻljallangan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlarni belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan tamgʻalamaslikka haqli, basharti bunday tartib shartnomada nazarda tutilgan boʻlsa.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan, juft holda foydalaniladigan zirak, ilma tugma (zaponka) kabi zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalashda zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi shaxsiy tamgʻasining va belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisining izi bunday buyumlarning har biriga tushiriladi.

Bitta qotishmadan yasalgan, kavsharlangan hamda bir-biridan ajralmaydigan qismlardan tarkib topgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalashda, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi shaxsiy tamgʻasining va belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisining izlari zargarlik buyumining faqat asosiy qismiga tushiriladi.

Boʻlaklarga boʻlinadigan hamda ajralishi oson boʻlgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning har bir qismiga belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisining izi tushiriladi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan qismlarining oʻlchamlari hamda joylashuvi belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisining izini tushirish imkonini bermaydigan hollarda, bunday qismlardagi qimmatbaho metallning tarkibi tasdiqlanmaydi hamda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar bunday qismlarining asillik darajasi uchun javobgarlik ushbu buyumlarni ishlab chiqaruvchining zimmasida boʻladi.

Bitta qimmatbaho metalldan tayyorlangan, lekin turli asillik darajalariga ega boʻlgan bir nechta qismlardan tarkib topgan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asosiy qismiga zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi shaxsiy tamgʻasining va belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisining izi tushiriladi, buyumning boʻlaklarga boʻlinadigan hamda ajralishi oson boʻlgan qismlariga esa — tegishli asillik darajasining belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi izi tushiriladi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan, alohida qismlari turli qimmatbaho metallardan tayyorlangan zargarlik hamda boshqa buyumlarga zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi shaxsiy tamgʻasining hamda belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisining izi buyumning asosiy qismiga tushiriladi, buyumning boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan qismlariga esa — tegishli metallning va asillik darajasining belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi izi tushiriladi.

Boshqa qimmatbaho metallar bilan qoplangan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarga, buyumning asosiy qismiga (qimmatbaho metallning asosiy qotishmasi boʻyicha) zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi shaxsiy tamgʻasining va belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisining izi tushiriladi, buyumning boʻlaklarga boʻlinadigan va ajralishi oson boʻlgan qismlariga esa — tegishli metallning va asillik darajasining belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi izi tushiriladi.

Asillik darajasi turlicha yoki boshqa qimmatbaho metallardan boʻlgan kavsharlangan hamda bir-biridan ajralmaydigan qismlardan tarkib topgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarga yaxlit buyum sifatida qaraladi. Ushbu buyumlarning asosiy qismini belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan, buyumlarning ikkinchi darajali va qoʻshimcha qismlarini esa — tegishli metallning va asillik darajasining belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan tamgʻalashga yoʻl qoʻyiladi.

51-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalash uchun Asillik darajasini belgilash palatasiga taqdim etish

Oʻzbekiston Respublikasi hududida realizatsiya qilish uchun moʻljallangan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan quyidagi zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasi aniqlanishi, ular tahlil qilinishi hamda davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalanishi lozim:

Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilgan;

mikromoliya tashkilotlari va lombardlar tomonidan notariusning ijro xati asosida realizatsiya qilinadigan;

davlat mulkiga begʻaraz topshirilgan (davlat foydasiga voz kechilgan);

davlat foydasiga qaratilgan;

jismoniy shaxslar tomonidan taqdim etiladigan buyumlar.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar oʻzi ishlab chiqargan va (yoki) qayta tiklangan (taʼmirlangan) buyumlarni ularning asillik darajasini aniqlash, ularni tahlil qilish hamda davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalash uchun Asillik darajasini belgilash palatasiga taqdim etish huquqiga ega.

Davlat asillik darajasi tamgʻalarining izlariga zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar tomonidan zarar yetkazilgan va ularning shakli oʻzgartirilgan taqdirda qayta tamgʻalash umumiy asoslarda amalga oshiriladi.

52-modda. Asillik darajasini aniqlash, tahlil qilish hamda tamgʻalash uchun Asillik darajasini belgilash palatasiga zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar tomonidan taqdim etiladigan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarga doir talablar

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar asillik darajasini aniqlash, tahlil qilish hamda tamgʻalash uchun qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni Asillik darajasini belgilash palatasiga toʻliq bitkazilgan hamda yigʻilgan tarzda taqdim etadi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni toʻliq bitkazilgan hamda yigʻilgan tarzda taqdim etish imkoniyati boʻlmagan taqdirda, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar Asillik darajasini belgilash palatasiga buyumlarni ularning barcha qismlari mavjud boʻlgan holda, toʻliq bitkazilmagan va yigʻilmagan tarzda taqdim etishi mumkin. Bunda buyumlarning barcha ikkinchi darajali va qoʻshimcha qismlari qoʻshimcha davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalanishi lozim. Tayyor buyumlarda buyumning ikkinchi darajali va qoʻshimcha qismlari kavsharlangan boʻlishi kerak.

Asillik darajasini belgilash palatasiga asillik darajasini aniqlash, tahlil qilish hamda tamgʻalash uchun taqdim etiladigan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar turkumlari boʻyicha saralangan boʻlishi kerak. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni Asillik darajasini belgilash palatasiga topshirish chogʻida zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar arizada buyumlarning qotishma tarkibini (jismoniy shaxslarning yakka tartibdagi buyurtmalari boʻyicha ularga tegishli boʻlgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlardan tayyorlangan, shuningdek qayta tiklangan (taʼmirlangan) buyumlardan tashqari) va bildirilgan asillik darajasini koʻrsatadi.

53-modda. Qayta tiklangan (taʼmirlangan) qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni tamgʻalashga doir talablar

Qayta tiklangan (taʼmirlangan) qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda mexanik (zarb) usulida yoki lazer usulida tushirilgan zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining shaxsiy tamgʻasi izi va “R” harfi koʻrinishidagi qayta tiklanganlik belgisi boʻlishi kerak.

54-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning bildirilgan asillik darajasiga muvofiqligi

Agar qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning tarkibidagi asosiy qimmatbaho metall ushbu Qonunning 36-moddasida belgilangan asillik darajasiga muvofiq boʻlsa, bu buyumlar bildirilgan asillik darajasiga muvofiq deb hisoblanadi.

Agar Oʻzbekiston Respublikasida ishlab chiqarilgan, shuningdek qayta tiklangan (taʼmirlangan), bildirilgan asillik darajasiga muvofiq boʻlmasa, unda buyumlarni Asillik darajasini belgilash palatasiga taqdim etgan shaxsning yozma roziligi boʻlgan taqdirda, buyumlardagi asillik darajalarining tamgʻa izlari yoʻq qilinadi. Bunda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar belgilangan asillik darajasiga yaqin boʻlgan pastroq davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalanadi. Ariza beruvchining roziligi boʻlmagan taqdirda, buyumlar tamgʻalanmagan holda qaytariladi.

55-modda. Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kiriladigan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarga doir talablar

Oʻzbekiston Respublikasi hududiga tijorat maqsadlarida olib kiriladigan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar chet davlatlar asillik darajasini belgilash palatalarining metrik yoki karat asillik darajasi tizimidagi asillik darajasi tamgʻalarining aniq izlariga yoki buyumning asillik darajasini koʻrsatuvchi boshqa belgilarga ega boʻlishi kerak, bundan jismoniy shaxslar tomonidan oʻz ehtiyojlari uchun olib kiriladigan mazkur turdagi tovarlar uchun qonunchilikda belgilangan hollar mustasno. Bunda metrik yoki karat asillik darajasi tizimidagi asillik darajasi tamgʻalarining izlari yoki buyumning asillik darajasini koʻrsatuvchi boshqa belgilar mavjudligi ustidan nazorat qilish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

Agar Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilgan, Asillik darajasini belgilash palatasiga asillik darajasini aniqlash, tahlil qilish hamda tamgʻalash uchun taqdim etilgan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda bildirilgan asillik darajasiga muvofiq kelmaydigan asillik darajasi tamgʻalarining izlari mavjud boʻlsa, ushbu buyumlarni Asillik darajasini belgilash palatasiga taqdim etgan shaxsning yozma roziligi boʻlgan taqdirda, buyumlardagi asillik darajalarining tamgʻa izlari yoʻq qilinadi. Bunda qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar belgilangan asillik darajasiga yaqin boʻlgan pastroq davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalanishi lozim. Ariza beruvchining roziligi boʻlmagan taqdirda, buyumlar tamgʻalanmagan holda qaytariladi.

56-modda. Qayta tiklangan (taʼmirlangan), qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning nazorat tekshiruvi

Qayta tiklangan (taʼmirlangan), realizatsiya qilish uchun moʻljallangan, qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlar, ularda ilgari bosilgan asillik darajasi tamgʻalarining izlari mavjudligi va sifatidan qatʼi nazar, bildirilgan asillik darajasiga muvofiqligi nuqtai nazaridan Asillik darajasini belgilash palatasiga nazorat tekshiruvidan oʻtkazilishi uchun taqdim etilishi mumkin.

Agar qayta tiklangan (taʼmirlangan), qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumning asillik darajasi buyumda mavjud boʻlgan tamgʻa iziga muvofiq boʻlsa, unga davlat asillik darajasi tamgʻasining izi tushiriladi.

Agar qayta tiklangan (taʼmirlangan), qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumning asillik darajasi buyumda mavjud boʻlgan tamgʻa iziga muvofiq boʻlmasa, ushbu buyumni Asillik darajasini belgilash palatasiga taqdim etgan shaxsning yozma roziligi boʻlgan taqdirda, tamgʻaning izi yoʻq qilinadi va buyum belgilangan asillik darajasiga yaqin boʻlgan pastroq davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan tamgʻalanadi. Ariza beruvchining roziligi boʻlmagan taqdirda, buyum tamgʻalanmagan holda qaytariladi.

Agar qayta tiklangan (taʼmirlangan), qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumda tamgʻa izi mavjud boʻlmasa, ushbu buyumning asillik darajasi aniqlanganidan keyin unga davlat asillik darajasi tamgʻasining tegishli izi tushirilishi mumkin.

57-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni ishlab chiqarishda yoki qayta tiklashda (taʼmirlashda) qoʻllaniladigan kavsharlar

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumlarni ishlab chiqarishda yoki qayta tiklashda (taʼmirlashda) qoʻllaniladigan kavsharlar mazkur buyumlar qaysi qotishmalardan tayyorlanadigan boʻlsa, ayni oʻsha qimmatbaho metallar asosida tayyorlanishi kerak, bundan ushbu moddada belgilangan hollar mustasno.

Oltin, platina va palladiydan tayyorlangan qimmatbaho metallardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumlar uchun kavsharlar ushbu buyumlar tayyorlangan asosiy qotishma qanday asillik darajasiga ega boʻlsa, ayni oʻsha asillik darajasiga ega boʻlishi kerak.

Platina va palladiydan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumlarda 585 (besh yuz sakson beshinchi) va 750 (yetti yuz elliginchi) asillik darajasiga ega boʻlgan oq oltin kavshari boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi.

Kumushdan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumlar uchun kavshar 650 (olti yuz elliginchi) asillik darajasidan past boʻlmagan asillik darajasiga ega boʻlishi kerak.

Tarkibida buyumlar yasalgan qotishmaning asillik darajasiga muvofiq boʻlmagan kavshar mavjud boʻlgan (lekin 375 (uch yuz yetmish beshinchi) asillik darajasidan past boʻlmagan) oltindan yasalgan zargarlik va boshqa buyumlar belgilangan asillik darajasiga yaqin boʻlgan pastroq asillik darajasi bilan tamgʻalanadi.

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik yoki boshqa buyumlarda tarkibida qimmatbaho metallar mavjud boʻlmagan kavshardan foydalanishga, basharti mazkur buyumlarning asillik darajasi kavshar bilan birgalikda ushbu buyumlar yasalgan qotishma doirasida boʻlsa, yoʻl qoʻyiladi.

58-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda qimmatbaho boʻlmagan metallardan foydalanish

Asillik darajasi aniqlanishi, tahlil qilinishi hamda davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan yoki belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan tamgʻalanishi lozim boʻlgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda qimmatbaho boʻlmagan metallardan tayyorlangan qismlar boʻlmasligi kerak, bundan quyidagilar mustasno:

texnik sabablarga koʻra qimmatbaho metallardan tayyorlanishi mumkin boʻlmagan soatlar, chaqmoq yoqqichlar va boshqa shunga oʻxshash buyumlar mexanizmlari;

qimmatbaho metallardan tayyorlanilishi mumkin boʻlmagan pichoq tigʻlari, tiqin ochqichlarning buramali qismlari va boshqa shunga oʻxshash buyumlarning qismlari;

mahkamlanadigan mexanizmlardagi prujinalar, oshiq-moshiqlarning oʻqlari, shuningdek taqinchoqlarning toʻgʻnogʻichlari, boʻyinbogʻlarning, nishonlarning, farqlash belgilarining, davlat mukofotlarining qisqichlari.

Qimmatbaho boʻlmagan metallardan yasalgan, boʻlaklarga boʻlinadigan hamda ajralishi oson boʻlgan qismlar bilan qimmatbaho metallardan tayyorlangan qismlarning birikmasidan iborat boʻlgan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni davlat asillik darajasi tamgʻasi bilan yoki belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan tamgʻalash zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar tomonidan qimmatbaho boʻlmagan metallardan yasalgan qismlarga tushiriladigan maxsus iz (“met”, “nerj”, “steel” va boshqalar) yoki qimmatbaho boʻlmagan metall mavjudligini koʻrsatuvchi belgi boʻlgan taqdirda amalga oshiriladi, bundan ushbu moddaning birinchi qismida koʻrsatilgan hollar mustasno. Qimmatbaho boʻlmagan metallardan yasalgan qismlarda qimmatbaho boʻlmagan metall mavjudligini koʻrsatuvchi maxsus iz boʻlmagan taqdirda, buyumlar davlat asillik darajasi tamgʻasi yoki belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bilan tamgʻalanmaydi.

59-modda. Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda nometall qismlardan foydalanish

Qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda nometall qismlardan (toshlar, emallar, qora kumushlardan) foydalanishga, basharti ular koʻrinishidan qimmatbaho metallardan ajralib tursa, ruxsat etiladi. Bunda buyumlarning nometall qismlarida qimmatbaho metallarga aynan oʻxshash qoplama yoki rangda boʻlmasligi kerak.

Pichoqlar, sanchqilar va shunga oʻxshash buyumlarning dastalarini nometall materiallar bilan toʻldirishga ularni mahkamlash uchun zarur boʻlgan miqdorlarda yoʻl qoʻyiladi.

Nometall qismlardan foydalangan holda tayyorlangan qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarda qimmatbaho metallning vazn oraligʻi koʻrsatilgan maxsus iz boʻlishi kerak. Mazkur buyumlarning qimmatbaho metallardan yasalgan barcha qismlari toʻliq mavjud boʻlgan taqdirda, ularning asillik darajasini aniqlash, ularni tahlil qilish hamda tamgʻalash ularni qismlarga ajratgan va bitkazmagan holda amalga oshirilishi lozim. Tayyor buyumlarda buyumning ikkinchi darajali va qoʻshimcha qismlari kavsharlangan boʻlishi kerak. Buyumlarning ikkinchi darajali va qoʻshimcha qismlariga davlat asillik darajasi tamgʻasi yoki belgilangan namunadagi asillik darajasi belgisi bosilishi kerak.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarni asillik darajasini aniqlash, ularni tahlil qilish va tamgʻalash uchun Asillik darajasini belgilash palatasiga nometall qismlarsiz taqdim etadi.

7-bob. Yakunlovchi qoidalar

60-modda. Davlat organlarining qarorlari, ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) ustidan shikoyat qilish

Davlat organlarining qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasidagi qarorlari, ular mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) ustidan yuqori turuvchi organga yoki sudga shikoyat qilinishi mumkin.

61-modda. Davlat organlari tomonidan jismoniy va yuridik shaxslarga yetkazilgan zararlarning oʻrnini qoplash

Davlat organlarining yoki ular mansabdor shaxslarining qonunga xilof harakatlari (harakatsizligi) natijasida qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasida jismoniy va yuridik shaxslarga yetkazilgan zararlarning oʻrni qonunchilikda belgilangan tartibda qoplanadi.

62-modda. Nizolarni hal etish

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarning muomalada boʻlishi sohasida yuzaga keladigan nizolar qonunchilikda belgilangan tartibda hal etiladi.

63-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlik

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlikda aybdor shaxslar belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

64-modda. Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar kiritish, shuningdek ayrim qonun hujjatlarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish

1. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2015-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 3, 6-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 9, 193-modda, № 12, 269-modda; 1996-yil, № 5-6, 69-modda, № 9, 144-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 4-5, 126-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 3, 38-modda, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda, № 7-8, 217-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda, № 9-10, 165, 182-moddalar; 2002-yil, № 1, 20-modda, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 5, 67-modda, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 5, 90-modda, № 9, 171-modda; 2005-yil, № 1, 18-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 312-modda, № 12, 413, 417, 418-moddalar; 2006-yil, № 6, 261-modda, № 9, 498-modda, № 10, 536-modda, № 12, 656, 659-moddalar; 2007-yil, № 4, 158, 159, 164, 165-moddalar, № 9, 416, 421-moddalar, № 12, 596, 604, 607-moddalar; 2008-yil, № 4, 181, 189, 192-moddalar, № 9, 486, 488-moddalar, № 12, 640, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 9, 334, 335, 337-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 462, 468, 470, 472, 474-moddalar; 2010-yil, № 5, 175, 179-moddalar, № 6, 231-modda, № 9, 335, 339, 341-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 468, 473, 474-moddalar; 2011-yil, № 1, 1-modda, № 4, 104, 105-moddalar, № 9, 247, 252-moddalar, № 12/2, 365-modda; 2012-yil, № 4, 108-modda, № 9/1, 242-modda, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda, № 5, 130-modda, № 9, 244-modda, № 12, 341, 343-moddalar; 2015-yil, № 6, 228-modda, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 1, 2-modda, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 4, 137-modda, № 6, 300-modda, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 4, 5-moddalar, № 4, 224-modda, № 7, 430, 431, 432-moddalar, № 10, 671, 673, 679-moddalar; 2019-yil, № 1, 1, 3, 5-moddalar, № 2, 47-modda, № 3, 161, 165, 166-moddalar, № 5, 259, 261, 267, 268-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 469, 471-moddalar, № 9, 591, 592-moddalar, № 10, 674, 676-moddalar, № 11, 787, 791-moddalar, № 12, 880, 891-moddalar; 2020-yil, № 1, 4-modda, № 3, 203, 204-moddalar, № 7, 449-modda, № 9, 539, 540-moddalar, № 10, 593, 596-moddalar, № 11, 651-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 5, 7, 12, 13, 14-moddalar, № 2, 142-modda, № 3, 217-modda) quyidagi oʻzgartishlar kiritilsin:

1) 219-moddaning nomi va dispozitsiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“219-modda. Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlar toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzish

Qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlarni yoki tarkibida shunday metall hamda toshlar boʻlgan buyumlarni ishlab chiqarish, qayta ishlash, ulardan foydalanish chogʻida qabul qilib olish, sarflash, hisobga olish, saqlash, ularning parchalari va chiqindilarini toʻplash hamda Davlat fondiga topshirish qoidalarini, shuningdek qimmatbaho metallardan va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik hamda boshqa buyumlarning asillik darajasini aniqlash va ularni tamgʻalash tartibini buzish — ”;

2) 268-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Davlat asillik darajasini belgilash palatasi organlariga ushbu Kodeksning 219-moddasida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlar taalluqlidir.

Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Davlat asillik darajasini belgilash palatasining boshligʻi asillik darajasining davlat nazorati organlari nomidan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqishga va maʼmuriy jazo choralarini qoʻllashga haqlidir”.

2. Quyidagilar oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin:

1) Oʻzbekiston Respublikasining 2001-yil 7-dekabrda qabul qilingan “Qimmatbaho metallardan yasalgan buyumlarning asillik darajasi va tamgʻalanishi toʻgʻrisida”gi 317-II-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2002-yil, № 1, 17-modda);

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining 2001-yil 7-dekabrda qabul qilingan “Qimmatbaho metallardan yasalgan buyumlarning asillik darajasi va tamgʻalanishi toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini amalga kiritish haqida”gi 318-II-sonli Qarori (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2002-yil, № 1, 18-modda);

3) Oʻzbekiston Respublikasining 2004-yil 30-aprelda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 621-II-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2004-yil, № 5, 90-modda) XXVI boʻlimi ;

4) Oʻzbekiston Respublikasining 2005-yil 15-sentabrda qabul qilingan “Baʼzi davlat boshqaruv organlarining qayta tashkil etilganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-5-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 309-modda) 4-moddasi ;

5) Oʻzbekiston Respublikasining 2014-yil 4-sentabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-373-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2014-yil, № 9, 244-modda) 21-moddasi ;

6) Oʻzbekiston Respublikasining 2017-yil 13-iyunda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek ayrim qonun hujjatlarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-436-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2017-yil, № 6, 300-modda) 24-moddasi .

65-modda. Ushbu Qonunning ijrosini, yetkazilishini, mohiyati va ahamiyati tushuntirilishini taʼminlash

Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi va boshqa manfaatdor tashkilotlar ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.

66-modda. Qonunchilikni ushbu Qonunga muvofiqlashtirish

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;

davlat boshqaruvi organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin.

67-modda. Ushbu Qonunning kuchga kirishi

Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi.

Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2021-yil 23-avgust,

OʻRQ-710-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 24.08.2021-y., 03/21/710/0815-son; 07.02.2025-y., 03/25/1025/0116-son; 18.04.2025-y., 03/25/1058/0355-son; 18.04.2025-y., 03/25/1059/0357-son)

lex.uz

Закон Республики Узбекистан

О драгоценных металлах и драгоценных камнях

Принят Законодательной палатой 27 апреля 2021 года Одобрен Сенатом 29 мая 2021 года

Глава 1. Общие положения

Статья 1. Цель и сфера применения настоящего Закона

Целью настоящего Закона является регулирование отношений в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней.

Действие настоящего Закона не распространяется на сделки, совершаемые между физическими лицами, не являющимися индивидуальными предпринимателями, с ювелирными и другими изделиями из драгоценных металлов и драгоценных камней, принадлежащими физическим лицам на праве частной собственности.

Статья 2. Законодательство о драгоценных металлах и драгоценных камнях

Законодательство о драгоценных металлах и драгоценных камнях состоит из настоящего Закона и иных актов законодательства.

Если международным договором Республики Узбекистан установлены иные правила, чем те, которые предусмотрены законодательством Республики Узбекистан о драгоценных металлах и драгоценных камнях, то применяются правила международного договора.

Статья 3. Основные понятия

В настоящем Законе применяются следующие основные понятия:

проба — количество весовых единиц химически чистого драгоценного металла в одной тысяче весовых единиц сплава драгоценного металла;

опробование — определение или подтверждение пробы ювелирных и других изделий из драгоценных металлов установленными методами;

аффинажные предприятия — субъекты предпринимательства (за исключением индивидуальных предпринимателей и семейных предприятий), осуществляющие на основе лицензии деятельность по аффинажу драгоценных металлов и (или) по извлечению драгоценных металлов из добытых руд, концентратов и полупродуктов, а также из лома и отходов драгоценных металлов;

самородок — природное образование (зерно, частица) драгоценного металла, обладающее массой более 0,3 грамма, выделенное из минерального сырья драгоценного металла;

производители ювелирных изделий — юридические лица и индивидуальные предприниматели, осуществляющие деятельность по изготовлению ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней;

стандартные слитки — слитки аффинированных драгоценных металлов, соответствующие требованиям нормативных документов Республики Узбекистан в области технического регулирования, требованиям Лондонской ассоциации рынка драгоценных металлов (Лондонского рынка палладия и платины) или требованиям товарно-сырьевых бирж;

лом и отходы драгоценных металлов — утратившие свои потребительские и (или) функциональные свойства изделия, в том числе их составные части, неисправимый брак, а также образовавшиеся в процессе производства и использования остатки сырья, материалов, полуфабрикатов и продукции, содержащих драгоценные металлы;

Государственный фонд драгоценных металлов и драгоценных камней Республики Узбекистан — фонд, предназначенный для обеспечения финансовых, производственных, научных, социально-культурных и иных потребностей Республики Узбекистан;

мерные слитки — слитки аффинированных драгоценных металлов, соответствующие требованиям нормативных документов Республики Узбекистан в области технического регулирования или государства — производителя слитков;

ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней — используемые в качестве украшений, предметов быта и религиозного назначения изделия, изготовленные из драгоценных металлов и их сплавов и имеющие пробы не ниже минимальных проб, установленных настоящим Законом, в том числе изготовленные с применением различных видов декоративной обработки, со вставками из драгоценных камней и других материалов или без них, либо изделия, изготовленные из материалов природного или искусственного происхождения с использованием различных видов декоративной обработки, со вставками из драгоценных камней. Не относятся к ювелирным и другим изделиям из драгоценных металлов и драгоценных камней денежные знаки из драгоценных металлов, стандартные и мерные слитки, а также государственные награды, знаки отличия и спортивные награды, изготовленные из драгоценных металлов и драгоценных камней;

аффинаж драгоценных металлов — процесс очистки извлеченных драгоценных металлов от примесей и сопутствующих компонентов с применением методов их физической и химической обработки, направленный на доведение драгоценных металлов до качества, соответствующего нормативным документам Республики Узбекистан в области технического регулирования или международным стандартам на аффинированные драгоценные металлы;

анализ драгоценных металлов — определение химического состава драгоценного металла и сплава драгоценных металлов, из которых изготовлено изделие, в том числе путем применения методов, предусматривающих его разрушение;

драгоценные металлы — золото, серебро, платина и металлы платиновой группы (палладий, иридий, родий, рутений и осмий) в любом виде и состоянии, в том числе в самородном и аффинированном, а также в сырье, сплавах, полуфабрикатах, промышленных продуктах, химических соединениях, ювелирных и других изделиях из драгоценных металлов, денежных знаках из драгоценных металлов, ломе и отходах производства и потребления;

драгоценные камни — природные алмазы, рубины, изумруды, сапфиры, александриты, природный жемчуг в сыром (естественном) и обработанном виде. К драгоценным камням приравниваются уникальные янтарные образования;

производство драгоценных металлов — извлечение драгоценных металлов из добытых руд, концентратов, других полупродуктов, лома и отходов драгоценных металлов, а также аффинаж драгоценных металлов;

переработка (обработка) лома и отходов драгоценных металлов — извлечение драгоценного металла из отработанных или выведенных из эксплуатации изделий технического назначения, а также из лома и отходов, содержащих драгоценные металлы, с использованием механических, химических и металлургических процессов, направленных на доведение их до качества, соответствующего требованиям нормативных документов Республики Узбекистан в области технического регулирования или международным стандартам на аффинированные драгоценные металлы;

добыча драгоценных металлов — комплекс работ, связанных с извлечением драгоценных металлов из коренных (рудных), россыпных месторождений и техногенных минеральных образований с получением концентратов и других полупродуктов, содержащих драгоценные металлы;

старательская добыча драгоценных металлов и драгоценных камней — добыча на основе предпринимательского риска драгоценных металлов и драгоценных камней на участках недр, в том числе на участках россыпного золота, не являющихся в количественном и качественном отношении объектами промышленной разработки;

промышленная добыча драгоценных металлов и драгоценных камней — добыча драгоценных металлов и драгоценных камней на участках недр, содержащих полезные ископаемые, которые в количественном и качественном отношении являются объектами промышленной разработки;

рекуперация драгоценных камней — извлечение драгоценных камней из отработанных или выведенных из эксплуатации инструментов и других изделий технического назначения, а также из отходов, содержащих драгоценные камни, с последующим доведением (очисткой) их до качества, соответствующего требованиям нормативных документов Республики Узбекистан в области технического регулирования или международным стандартам;

отходы драгоценных камней — отходы, содержащие в любом виде и состоянии драгоценные камни, образовавшиеся при обработке и использовании драгоценных камней;

добыча драгоценных камней — комплекс работ, связанных с извлечением драгоценных камней из коренных (рудных) и россыпных месторождений, а также сортировкой, первичной классификацией и первичной оценкой драгоценных камней;

сортировка и первичная классификация драгоценных камней — завершающая часть процесса обогащения, позволяющая на основании утвержденных коллекций типовых образцов и классификаторов выделить из извлеченного минерального сырья драгоценные камни, а также разделить их на отдельные сорта, соответствующие сортам, принятым на мировом рынке;

первичная оценка драгоценных камней — завершающая часть технологического процесса обогащения, обеспечивающая оценку драгоценных камней на основании прейскурантов цен на драгоценные камни;

клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней — процесс нанесения на ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней оттиска государственного пробирного клейма или знака пробы установленного образца на основании результатов опробования и (или) анализа.

Статья 4. Сфера оборота драгоценных металлов и драгоценных камней

В сферу оборота драгоценных металлов и драгоценных камней входит геологическое изучение и разведка участков недр, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни, их добыча, производство, а также совершение комплекса операций с драгоценными металлами и драгоценными камнями. К операциям с драгоценными металлами и драгоценными камнями относятся:

реализация драгоценных металлов и драгоценных камней — действия, выражающиеся в переходе права собственности и иных имущественных прав на драгоценные металлы и драгоценные камни, продукции (изделий) из них, а также лома и отходов драгоценных металлов и отходов драгоценных камней, в том числе их использование в качестве залога;

использование драгоценных металлов и драгоценных камней в производственных, научных и социально-культурных целях;

изменение физического состояния или содержания драгоценных металлов и драгоценных камней в любых веществах и материалах при добыче, производстве (аффинаже), последующей переработке (обработке) и использовании драгоценных металлов и драгоценных камней;

заготовка лома и отходов драгоценных металлов и отходов драгоценных камней;

перевозка драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них;

перемещение драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них в места хранения, фонды и запасники, а также хранение и экспонирование драгоценных металлов и драгоценных камней;

ввоз на территорию Республики Узбекистан и вывоз с ее территории драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них, а также лома, отходов и сырья, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни.

Глава 2. Государственное регулирование в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней

Статья 5. Осуществление государственного регулирования в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней

Государственное регулирование в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней осуществляется посредством:

выдачи разрешений на право пользования участками недр для добычи драгоценных металлов и драгоценных камней;

лицензирования деятельности по аффинажу драгоценных металлов;

реализации приоритетного права приобретения добываемых драгоценных металлов и драгоценных камней для Государственного фонда драгоценных металлов и драгоценных камней Республики Узбекистан, а также формирования и пополнения активов Центрального банка Республики Узбекистан в драгоценных металлах;

установления требований к учету, хранению, перевозке драгоценных металлов и драгоценных камней и отчетности по ним, а также единого порядка осуществления операций с драгоценными металлами и драгоценными камнями;

нормативно-правовой регламентации действий субъектов предпринимательства, осуществляющих операции с драгоценными металлами и драгоценными камнями;

проведения уполномоченными органами государственного контроля за геологическим изучением и разведкой участков недр, добычей драгоценных металлов и драгоценных камней;

проведения уполномоченным государственным органом пробирного контроля за производством, использованием и реализацией драгоценных металлов и драгоценных камней;

определения порядка ввоза на территорию Республики Узбекистан и вывоза с ее территории драгоценных металлов и драгоценных камней;

проведения государственного контроля за деятельностью аффинажных предприятий;

установления государственного контроля за опробованием и клеймением ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней.

Статья 6. Полномочия Кабинета Министров Республики Узбекистан в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней

Кабинет Министров Республики Узбекистан обеспечивает реализацию государственной политики в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней и устанавливает порядок:

геологического изучения и разведки участков недр, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни;

добычи сырья, содержащего драгоценные металлы и драгоценные камни, а также заготовки лома и отходов драгоценных металлов и отходов драгоценных камней;

утверждения ежегодного перечня участков недр, на которых разрешается осуществление деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней;

промышленной добычи драгоценных металлов и драгоценных камней;

проведения рекультивации отработанных земель, их возврата в резервный фонд органов исполнительной власти на местах;

реализации посредством электронного аукциона права пользования участками недр для осуществления деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней;

выдачи разрешений на право пользования участками недр для добычи драгоценных металлов и драгоценных камней;

осуществления деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней;

осуществления государственного контроля за геологическим изучением и разведкой участков недр, добычей драгоценных металлов и драгоценных камней;

отнесения самородков драгоценных металлов, драгоценных камней и янтарных образований к категории уникальных;

организации работы аффинажных предприятий;

лицензирования деятельности по аффинажу драгоценных металлов;

покупки и продажи мерных слитков из драгоценных металлов;

выпуска, размещения и обращения государственных ценных бумаг, номинированных в массе драгоценных металлов;

осуществления деятельности по изготовлению ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, а также проведения работ с драгоценными металлами и драгоценными камнями;

проведения опробования, отбора проб, анализа драгоценных металлов, клеймения ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, а также проведения технической экспертизы оттисков государственных пробирных клейм Республики Узбекистан и персональных клейм производителей ювелирных изделий;

сортировки, первичной классификации и первичной оценки драгоценных камней;

учета, хранения и перевозки драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них, лома, отходов и сырья, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни;

реализации изъятых и обращенных в доход государства драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них;

осуществления на биржах сделок с драгоценными металлами;

ввоза на территорию Республики Узбекистан и вывоза с ее территории, а также реализации драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них, лома, отходов и сырья, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни;

формирования Государственного фонда драгоценных металлов и драгоценных камней Республики Узбекистан, реализации и использования его ценностей;

применения финансовых санкций за нарушение порядка опробования и клеймения ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней;

взимания и определения размеров пробирной платы.

Кабинет Министров Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законодательством.

Статья 7. Полномочия Государственного комитета Республики Узбекистан по геологии и минеральным ресурсам в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней

Государственный комитет Республики Узбекистан по геологии и минеральным ресурсам:

осуществляет регулирование отношений, возникающих при пользовании участками недр, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни;

разрабатывает проекты нормативно-правовых актов в сфере добычи драгоценных металлов и драгоценных камней;

утверждает ежегодный перечень участков недр, на которых разрешается осуществление деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней;

согласовывает нормативные документы Республики Узбекистан в области технического регулирования, устанавливающие требования к промышленной и старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней;

реализует проекты по разведке месторождений драгоценных металлов и драгоценных камней в рамках программ развития и воспроизводства минерально-сырьевой базы республики;

выдает разрешение на право пользования участками недр, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни, субъектам промышленной и старательской добычи драгоценных металлов и драгоценных камней.

Государственный комитет Республики Узбекистан по геологии и минеральным ресурсам может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законодательством.

Статья 8. Полномочия Министерства финансов Республики Узбекистан в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней

Министерство финансов Республики Узбекистан:

формирует Государственный фонд драгоценных металлов и драгоценных камней Республики Узбекистан;

разрабатывает проекты нормативно-правовых актов в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней;

согласовывает нормативные документы Республики Узбекистан в области технического регулирования, устанавливающие требования к драгоценным металлам и драгоценным камням;

утверждает план-график мероприятий по проведению контроля и проверок деятельности государственных учреждений и организаций, а также юридических лиц с долей государства в их уставном фонде (уставном капитале) в размере 50 процентов и более в рамках осуществления государственного пробирного контроля Государственной пробирной палатой при Министерстве финансов Республики Узбекистан;

разрабатывает и утверждает прейскурант цен на драгоценные камни исходя из цен, применяемых для оценки аналогичных сортов минерального сырья на мировом рынке.

Министерство финансов Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законодательством.

Статья 9. Полномочия Центрального банка Республики Узбекистан в сфере оборота драгоценных металлов

Центральный банк Республики Узбекистан:

реализует приоритетное право государства на приобретение аффинированных драгоценных металлов для пополнения активов в драгоценных металлах;

устанавливает цены на реализуемые Центральным банком Республики Узбекистан денежные знаки и слитки из драгоценных металлов исходя из цен, сложившихся на мировом рынке;

устанавливает порядок совершения банками операций с драгоценными металлами, в том числе открытия, ведения и закрытия банками счетов ответственного хранения драгоценных металлов и обезличенных (нефизических) счетов драгоценных металлов;

выпускает в оборот денежные знаки и слитки из драгоценных металлов;

устанавливает порядок покупки и продажи денежных знаков из драгоценных металлов.

Центральный банк Республики Узбекистан может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законодательством.

Статья 10. Полномочия Государственной пробирной палаты при Министерстве финансов Республики Узбекистан в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней

Государственная пробирная палата при Министерстве финансов Республики Узбекистан (далее — Пробирная палата):

участвует в разработке и реализации государственной политики в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней;

участвует в разработке проектов нормативно-правовых актов, определяющих порядок проведения опробования, отбора проб, анализов драгоценных металлов, определения характеристик драгоценных камней, в том числе их классификации, клеймения ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, и проведения технической экспертизы оттисков государственных пробирных клейм Республики Узбекистан и персональных клейм производителей ювелирных изделий;

осуществляет государственный контроль за соблюдением требований законодательства о драгоценных металлах и драгоценных камнях;

обеспечивает определение проб ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней;

проводит техническую экспертизу оттисков государственных пробирных клейм Республики Узбекистан, персональных клейм производителей ювелирных изделий (за исключением нанесенных лазерным методом) и дает по ним заключения;

осуществляет государственный контроль за соответствием ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней пробам, установленным статьей 36 настоящего Закона, требованиям других нормативно-правовых актов и нормативных документов Республики Узбекистан в области технического регулирования;

обращается в суд с заявлением о применении финансовых санкций к субъектам предпринимательства, осуществляющим реализацию ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней с нарушением порядка опробования и клеймения;

осуществляет клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней государственным пробирным клеймом Республики Узбекистан в случае их соответствия пробам, установленным статьей 36 настоящего Закона, требованиям других нормативно-правовых актов и нормативных документов Республики Узбекистан в области технического регулирования;

проводит анализ и техническую экспертизу ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, а также определение характеристик драгоценных камней, в том числе их классификацию;

проводит арбитражный анализ драгоценных металлов;

проводит техническую экспертизу археологических и музейных предметов, музейных коллекций и архивных документов, содержащих драгоценные металлы или драгоценные камни;

изготавливает пробирные реактивы;

осуществляет лицензирование деятельности по аффинажу драгоценных металлов;

осуществляет государственный пробирный контроль.

Пробирная палата может осуществлять и иные полномочия в соответствии с законодательством.

Глава 3. Государственный пробирный контроль

Статья 11. Осуществление государственного пробирного контроля

Пробирная палата осуществляет государственный пробирный контроль за:

деятельностью аффинажных предприятий;

производством, переработкой, использованием, реализацией, хранением и учетом драгоценных металлов и драгоценных камней;

наличием оттисков пробирных клейм на реализуемых ювелирных и других изделиях из драгоценных металлов и драгоценных камней;

выполнением юридическими лицами и индивидуальными предпринимателями требований в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней;

изготовлением и реализацией ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней.

Проведение Пробирной палатой контрольных мероприятий, а также проверок соблюдения требований настоящего Закона субъектами предпринимательства, имеющими государственную долю в уставном фонде (уставном капитале) менее 50 процентов, осуществляется по согласованию с Уполномоченным при Президенте Республики Узбекистан по защите прав и законных интересов субъектов предпринимательства.

Статья 12. Права уполномоченных лиц Пробирной палаты при осуществлении государственного пробирного контроля

При осуществлении государственного пробирного контроля уполномоченные лица Пробирной палаты имеют право:

запрашивать и получать у юридических лиц и индивидуальных предпринимателей информацию и документы, а также письменные и устные объяснения, непосредственно связанные с проведением проверки;

беспрепятственно посещать территории, здания, сооружения, помещения и иные объекты, используемые юридическими лицами и индивидуальными предпринимателями при осуществлении деятельности в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней при условии предъявления служебного удостоверения и копий документов, являющихся основанием для проведения проверки;

проводить обследование, обход и осмотр производственных подразделений юридических лиц и индивидуальных предпринимателей, в которых осуществляется прием, отгрузка, отбор проб, проведение химических анализов и хранение драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них, а также лома и отходов драгоценных металлов и отходов драгоценных камней;

проводить проверку технологического процесса изготовления продукции (изделий) из драгоценных металлов и драгоценных камней;

осуществлять отбор образцов (проб) драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них для проведения анализа, диагностики и технической экспертизы;

проверять бухгалтерские, технические и иные документы, содержащие сведения о получении, расходовании, учете и хранении драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них, а также лома и отходов драгоценных металлов и отходов драгоценных камней;

инициировать проведение инвентаризации драгоценных металлов и драгоценных камней, а также продукции (изделий) из них;

проверять обеспечение полноты учета, сбора, предварительной обработки всех видов лома и отходов драгоценных металлов и своевременной их сдачи;

проверять соблюдение требований законодательства по опробованию и клеймению ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней;

выдавать юридическим лицам и индивидуальным предпринимателям обязательные для исполнения предписания об устранении выявленных нарушений, причин и условий, им способствующих;

составлять протоколы об административных правонарушениях;

направлять в соответствующие уполномоченные органы материалы, связанные с нарушением требований законодательства о драгоценных металлах и драгоценных камнях, для принятия мер в соответствии с законодательством.

Статья 13. Основания проведения проверки при осуществлении государственного пробирного контроля

Основаниями для проведения проверки при осуществлении государственного пробирного контроля являются:

утвержденный Министерством финансов Республики Узбекистан план-график мероприятий по осуществлению государственного пробирного контроля за деятельностью государственных учреждений и организаций, а также юридических лиц с долей государства в их уставном фонде (уставном капитале) в размере 50 процентов и более;

результаты применения системы «риск-анализ», предполагающие инициирование проверок, исходя из степени риска совершения субъектом предпринимательства нарушений законодательства о драгоценных металлах и драгоценных камнях;

обращения физических и юридических лиц о фактах нарушения требований законодательства о драгоценных металлах и драгоценных камнях.

Пробирная палата совместно со специально уполномоченным государственным органом по вопросам противодействия легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения, обеспечивает мониторинг и контроль за соблюдением организациями, осуществляющими операции с драгоценными металлами и драгоценными камнями, требований законодательства о противодействии легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения.

Статья 14. Порядок осуществления государственного контроля аффинажной деятельности юридических лиц, осуществляющих промышленную добычу драгоценных металлов

Государственный контроль аффинажной деятельности юридических лиц (независимо от формы собственности), осуществляющих промышленную добычу драгоценных металлов, обеспечивается путем проведения на производственных объектах указанных юридических лиц мероприятий по контролю за производством, переработкой, использованием, реализацией, хранением и учетом драгоценных металлов.

Государственный контроль аффинажной деятельности юридических лиц, осуществляющих промышленную добычу драгоценных металлов, осуществляется на основании плана-графика мероприятий по проведению контроля в отношении соответствующих структурных подразделений данных юридических лиц.

При осуществлении государственного контроля аффинажной деятельности юридических лиц, осуществляющих промышленную добычу драгоценных металлов, уполномоченные лица Пробирной палаты вправе проводить:

обследование, обход и осмотр производственных подразделений, в которых осуществляется прием, отгрузка, отбор проб, проведение химических анализов, хранение, производство (аффинаж) драгоценных металлов и изготовление продукции (изделий) из аффинированных драгоценных металлов;

проверку соответствия производства драгоценных металлов на всех технологических стадиях и этапах переработки (операциях, переделах) требованиям технологической документации;

проверку наличия и правильности ведения документации по порядку получения, расходования, учета, движения и хранения драгоценных металлов;

проверку правильности проведения работ по определению содержания драгоценных металлов в поступающем сырье, готовой продукции (изделиях), ломе и отходах драгоценных металлов;

проверку правильности совершения операций с сырьем, содержащим драгоценные металлы;

проверку соблюдения порядка получения, расходования, учета, движения и хранения драгоценных металлов и продукции (изделий) из них, а также ведения соответствующей отчетности;

проверку обеспечения максимально полного извлечения драгоценных металлов из сырья в соответствии с технологическими нормативами;

проверку обеспечения полноты учета, сбора, переработки лома и отходов драгоценных металлов;

проверку объема поставок сырья, подлежащего аффинажу;

проверку приема сырья аффинажного производства, включая проведение контрольного опробования;

проверку соблюдения норм потерь драгоценных металлов по операциям;

проверку нормативов возвратных и кондиционных отходов драгоценных металлов, полученных в результате аффинажа;

сверку (анализ) правильности учета кондиционных отходов, из которых не может быть осуществлено извлечение драгоценных металлов по действующей на аффинажном предприятии технологии;

инвентаризацию драгоценных металлов;

проверку своевременности и полноты представления металлургических балансов драгоценных металлов.

Глава 4. Добыча и производство драгоценных металлов и драгоценных камней

Статья 15. Пользование участками недр, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни

Право пользования участками недр, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни, у физических и юридических лиц возникает с момента получения ими в установленном порядке соответствующего разрешения, выдаваемого Государственным комитетом Республики Узбекистан по геологии и минеральным ресурсам.

После прекращения права пользования участками недр физические и юридические лица, осуществлявшие добычу драгоценных металлов и драгоценных камней, обязаны принять меры по рекультивации участков недр и приведению их в состояние, пригодное для дальнейшего использования.

В случае невыполнения обязанностей, предусмотренных в части второй настоящей статьи, физические и юридические лица, осуществлявшие добычу драгоценных металлов и драгоценных камней, возмещают органам исполнительной власти на местах, на территории которых расположены участки недр, расходы, связанные с рекультивацией этих участков недр и приведением их в состояние, пригодное для дальнейшего использования. Порядок возмещения расходов, связанных с рекультивацией участков недр и приведением их в состояние, пригодное для дальнейшего использования, определяется законодательством.

Нарушение установленного порядка геологического изучения и разведки участков недр для добычи драгоценных металлов и драгоценных камней является основанием для прекращения действия разрешения на право пользования участками недр и запрета на занятие данной деятельностью в порядке, установленном законодательством.

Порядок выдачи разрешения на право пользования участками недр для осуществления деятельности по добыче драгоценных металлов и драгоценных камней, условия пользования недрами, а также меры по ликвидации последствий пользования недрами устанавливаются Законом Республики Узбекистан «О недрах».

Статья 16. Право собственности на добытые драгоценные металлы и драгоценные камни

Участки недр, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни, являются собственностью Республики Узбекистан, подлежат рациональному использованию и охраняются государством.

Драгоценные металлы и драгоценные камни, добытые в установленном законодательством порядке, могут находиться в государственной собственности, собственности физических и юридических лиц.

Право собственности на незаконно добытые драгоценные металлы и драгоценные камни принадлежит Республике Узбекистан.

Право собственности на драгоценные металлы и драгоценные камни, добытые в установленном законодательством порядке, охраняется государством.

Статья 17. Промышленная добыча драгоценных металлов и драгоценных камней

Промышленная добыча драгоценных металлов и драгоценных камней осуществляется юридическими лицами, получившими разрешение на право пользования участками недр для осуществления деятельности по добыче драгоценных металлов и драгоценных камней (далее — субъекты промышленной добычи).

Добытые субъектами промышленной добычи из недр драгоценные металлы и драгоценные камни, а равно иная продукция и доходы, правомерно полученные при промышленной добыче драгоценных металлов и драгоценных камней, являются собственностью субъектов промышленной добычи, если иное не установлено соглашениями о разделе продукции, договорами поставки, в том числе государственными контрактами на поставку товаров, заключенными с субъектами промышленной добычи, а также международными договорами Республики Узбекистан.

Статья 18. Старательская добыча драгоценных металлов и драгоценных камней

Старательская добыча драгоценных металлов и драгоценных камней осуществляется физическими и юридическими лицами, получившими разрешение на право пользования участками недр для осуществления деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней (далее — субъекты старательской добычи).

Разрешение на право пользования участками недр для осуществления деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней выдается Государственным комитетом Республики Узбекистан по геологии и минеральным ресурсам по итогам электронного аукциона.

Разрешение на право пользования участками недр для осуществления деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней выдается гражданам Республики Узбекистан и юридическим лицам, зарегистрированным в Республике Узбекистан. Требования к учредителям (участникам) юридических лиц, осуществляющих деятельность по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней, устанавливаются законодательством.

Не допускается передача (уступка) права пользования участком недр (полностью или частично) для осуществления деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней (полностью или частично) третьим лицам, а также выдача разрешения на право пользования одним участком недр нескольким лицам.

Добытые субъектами старательской добычи из недр драгоценные металлы и драгоценные камни, за исключением не подлежащих аффинажу самородков драгоценных металлов и уникальных драгоценных камней, подлежат обязательной реализации по договорной цене:

драгоценные металлы — аффинажным предприятиям, а также субъектам предпринимательства, имеющим право на изготовление ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней или на осуществление работ с драгоценными металлами;

драгоценные камни — субъектам предпринимательства, имеющим право на изготовление ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней или на осуществление работ с драгоценными камнями.

Доходы, правомерно полученные от реализации добытых старательским способом драгоценных металлов и драгоценных камней, являются собственностью субъектов старательской добычи.

Сокрытие добытых драгоценных металлов и драгоценных камней, в том числе их нереализация в течение шести месяцев, а также нарушение требований по безопасному ведению работ, повлекшее причинение тяжких телесных повреждений или смерть человека, являются основанием для прекращения права пользования участками недр для осуществления деятельности по старательской добыче драгоценных металлов и драгоценных камней в порядке, установленном законодательством.

Статья 19. Аффинажные предприятия

Деятельность по аффинажу драгоценных металлов осуществляется аффинажными предприятиями на основании лицензии, выдаваемой в установленном порядке.

К аффинированным драгоценным металлам относятся драгоценные металлы, доведенные путем аффинажа до следующих параметров:

в аффинированном золоте — из расчета на одну тысячу весовых единиц сплава драгоценного металла не менее 995 весовых единиц химически чистого драгоценного металла;

в аффинированных серебре, платине, палладии, родии, рутении, осмии — из расчета на одну тысячу весовых единиц сплава драгоценного металла не менее 999 весовых единиц химически чистого драгоценного металла;

в аффинированном иридии — из расчета на одну тысячу весовых единиц сплава драгоценного металла не менее 998 весовых единиц химически чистого драгоценного металла.

Аффинажные предприятия имеют право без прохождения дополнительных разрешительных процедур:

определять процент содержания химически чистого драгоценного металла в переданном им сырье, продукции (изделиях), а также ломе и отходах, содержащих драгоценные металлы;

участвовать в биржевых торгах с целью покупки и продажи драгоценных металлов;

осуществлять скупку драгоценных металлов, в том числе добытых путем старательской добычи, ювелирных и других изделий из драгоценных металлов, а также лома и отходов драгоценных металлов;

открывать пункты скупки и реализации драгоценных металлов;

реализовывать производителям ювелирных изделий драгоценные металлы с приведением их в приемлемые формы и объемы;

производить и реализовывать сувенирные монеты из драгоценных металлов;

реализовывать физическим и юридическим лицам мерные слитки собственного производства. При этом стоимость реализации слитков устанавливается аффинажными предприятиями самостоятельно в размере не менее цены утреннего фиксинга Лондонской биржи драгоценных металлов и курса Центрального банка Республики Узбекистан на день осуществления расчета.

Статья 20. Изготовление ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней

Деятельность по изготовлению ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней осуществляется на основании уведомительного порядка, предусмотренного законодательством.

Производители ювелирных изделий вправе осуществлять скупку драгоценных металлов и драгоценных камней, в том числе добытых путем старательской добычи, ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, лома ювелирных изделий, дисков из драгоценных металлов для зуботехнической продукции, а также их лома, для изготовления из них ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней.

При наличии у производителя ювелирных изделий лицензии на осуществление деятельности, связанной с оборотом прекурсоров, получение лицензии на осуществление деятельности по аффинажу драгоценных металлов не требуется.

Субъекты предпринимательства, осуществляющие деятельность по изготовлению ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, вправе осуществлять торговлю ювелирными изделиями собственного производства. При этом на них не распространяется уведомительный порядок, установленный для лиц, осуществляющих деятельность по реализации ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней.

Производители ювелирных изделий имеют право реализовывать изготовленные ими полупродукты ювелирных изделий из драгоценных металлов другим производителям ювелирных изделий. При этом стоимость реализации полупродуктов устанавливается производителями ювелирных изделий самостоятельно в размере не менее цены утреннего фиксинга Лондонской биржи драгоценных металлов и курса Центрального банка Республики Узбекистан на день осуществления расчета.

Статья 21. Приоритетное право на приобретение драгоценных металлов и драгоценных камней

Республике Узбекистан в лице ее уполномоченных государственных органов принадлежит приоритетное право на приобретение драгоценных металлов и драгоценных камней, добытых из участков недр.

Самородки драгоценных металлов и драгоценные камни, которые в соответствии с порядком, установленным Кабинетом Министров Республики Узбекистан, подлежат отнесению к категории уникальных, должны быть предложены субъектами промышленной и старательской добычи уполномоченному государственному органу для приобретения в приоритетном порядке.

Субъекты промышленной добычи и аффинажные предприятия при реализации аффинированных драгоценных металлов предлагают их для приобретения в приоритетном порядке Центральному банку Республики Узбекистан в целях пополнения его активов в драгоценных металлах, если иное не оговорено условиями государственного заказа.

Центральный банк Республики Узбекистан информирует Кабинет Министров Республики Узбекистан о фактах невыполнения юридическими лицами договорных обязательств по реализации драгоценных металлов для государственных нужд.

Центральный банк Республики Узбекистан вправе письменно отказаться от реализации приоритетного права на приобретение аффинированных драгоценных металлов в целях пополнения его активов в драгоценных металлах. В этом случае субъекты промышленной добычи и аффинажные предприятия имеют право реализовать аффинированные драгоценные металлы через биржи либо по прямым договорам.

Приобретение аффинированных драгоценных металлов в рамках реализации приоритетного права государства осуществляется по ценам, рассчитанным с использованием сложившихся на международном рынке цен, за вычетом транспортных расходов, затрат на реализацию и скидки за качество, которая применяется в случае приобретения аффинированного драгоценного металла, не отвечающего международным стандартам качества, применяемым Лондонской ассоциацией рынка драгоценных металлов и обозначенным в документах данной ассоциации как стандарт «London good delivery».

Самородки драгоценных металлов, которые не могут быть отнесены к категории уникальных, минералогические коллекционные образцы этих самородков могут реализовываться по договорным ценам субъектами промышленной добычи и субъектами старательской добычи в соответствии с законодательством.

Драгоценные металлы и драгоценные камни, не проданные в приоритетном порядке, могут быть реализованы субъектами промышленной добычи и субъектами старательской добычи, а также использованы в собственном производстве в качестве предмета залога или иного финансового обязательства.

Статья 22. Государственный фонд драгоценных металлов и драгоценных камней Республики Узбекистан

Государственный фонд драгоценных металлов и драгоценных камней Республики Узбекистан (далее — Государственный фонд) пополняется за счет:

драгоценных металлов и драгоценных камней, в том числе уникальных самородков драгоценных металлов и уникальных драгоценных камней, приобретенных за счет средств Государственного бюджета Республики Узбекистан;

изъятых в установленном законом порядке драгоценных металлов и драгоценных камней, продукции (изделий) из них, лома и отходов драгоценных металлов и отходов драгоценных камней;

приобретенных у физических и юридических лиц ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, имеющих историческое, художественное или иное культурное значение;

кладов драгоценных металлов и драгоценных камней;

бесхозяйных драгоценных металлов и драгоценных камней;

драгоценных металлов и драгоценных камней, переданных государству по праву наследования и дарения;

изготовленных из драгоценных металлов и драгоценных камней государственных наград и подарков;

драгоценных металлов и драгоценных камней, зачисляемых в Государственный фонд по иным основаниям, установленным законодательством.

Драгоценные металлы и драгоценные камни, зачисленные в Государственный фонд, являются государственной собственностью.

Пополнение Государственного фонда драгоценными металлами и драгоценными камнями, а также их расходование производятся в соответствии с решениями Кабинета Министров Республики Узбекистан в пределах средств, предусматриваемых в параметрах Государственного бюджета Республики Узбекистан на соответствующий год.

Организация приобретения драгоценных металлов и драгоценных камней в Государственный фонд осуществляется Министерством финансов Республики Узбекистан совместно с Центральным банком Республики Узбекистан.

Ценности, зачисляемые в Государственный фонд, подлежат предварительной экспертизе, проводимой Министерством финансов Республики Узбекистан.

Министерство финансов Республики Узбекистан представляет в Кабинет Министров Республики Узбекистан отчет о пополнении и расходовании ценностей Государственного фонда за отчетный финансовый год.

Проверка правильности хранения, учета и расходования ценностей из Государственного фонда проводится Счетной палатой Республики Узбекистан в порядке, установленном законодательством.

Глава 5. Учет, хранение, использование и реализация драгоценных металлов и драгоценных камней

Статья 23. Учет и хранение драгоценных металлов и драгоценных камней

Драгоценные металлы и драгоценные камни подлежат обязательному учету при добыче, производстве, использовании и реализации.

Юридические лица с долей государства в уставном фонде (уставном капитале) в размере 50 процентов и более осуществляют учет и хранение драгоценных металлов и драгоценных камней в порядке, установленном законодательством.

Юридические лица, не имеющие государственной доли в уставном фонде (уставном капитале) или с долей государства в размере менее 50 процентов, а также индивидуальные предприниматели осуществляют учет и хранение драгоценных металлов и драгоценных камней на основании самостоятельно разработанной технической документации по проведению работ с драгоценными металлами и драгоценными камнями.

Учет и хранение драгоценных металлов и драгоценных камней должны быть организованы таким образом, чтобы они не нарушали экономические интересы Республики Узбекистан, права производителей и потребителей продукции (изделий) из драгоценных металлов и драгоценных камней.

Учет и хранение драгоценных металлов и драгоценных камней организуются по наименованию (виду), массе (в граммах, каратах) и качеству (по пробе, содержанию).

Аффинированные драгоценные металлы, не подлежащие аффинажу драгоценные металлы (самородки) и драгоценные камни подлежат учету у их владельцев и поступают в обращение в соответствии с настоящим Законом.

Юридические лица, выявившие драгоценные металлы и драгоценные камни в результате геологического изучения недр, учитывают их в порядке, установленном Государственным комитетом Республики Узбекистан по геологии и минеральным ресурсам.

Статья 24. Обращение с ломом и отходами драгоценных металлов и отходами драгоценных камней

Лом и отходы драгоценных металлов и отходы драгоценных камней находятся в собственности или оперативном управлении юридических лиц и индивидуальных предпринимателей, у которых лом и отходы образуются в результате производства, обработки (переработки) и (или) использования драгоценных металлов и драгоценных камней.

Юридические лица, в том числе воинские части и воинские формирования, у которых образуются лом и отходы драгоценных металлов и отходы драгоценных камней, обязаны осуществлять их сбор и учет.

Лом и отходы драгоценных металлов и отходы драгоценных камней могут:

самостоятельно перерабатываться (обрабатываться) юридическими лицами и индивидуальными предпринимателями, в собственности или оперативном управлении которых находятся лом и отходы драгоценных металлов и отходы драгоценных камней, для повторного их использования в собственном производстве;

передаваться на переработку (обработку) юридическим лицам, имеющим право на сбор (заготовку) и переработку лома и отходов драгоценных металлов и отходов драгоценных камней.

Лом и отходы драгоценных металлов могут передаваться или реализовываться аффинажным предприятиям.

Отходы драгоценных камней могут реализовываться для дальнейшего производства и рекуперации в установленном порядке.

Лом и отходы драгоценных металлов при подготовке к сдаче на перерабатывающие предприятия должны быть подвергнуты предварительной обработке для удаления материалов, покрывающих драгоценные металлы (керамика, пластмасса и другие).

Переработка (обработка) лома и отходов драгоценных металлов и отходов драгоценных камней осуществляется в соответствии с настоящим Законом или другими актами законодательства.

Субъекты предпринимательства, осуществляющие скупку (приобретение) лома и отходов драгоценных металлов, имеют право:

самостоятельно осуществлять переработку (обработку) приобретенного ими лома и отходов драгоценных металлов, если они имеют право осуществлять данную деятельность на основании уведомительного порядка, установленного законодательством;

передавать лом и отходы драгоценных металлов на переработку (обработку) юридическим лицам, имеющим право осуществлять данную деятельность;

передавать лом и отходы драгоценных металлов аффинажным предприятиям.

Статья 25. Использование и реализация драгоценных металлов и драгоценных камней

Слитки драгоценных металлов на территории Республики Узбекистан изготавливаются в виде стандартных и мерных слитков, с обязательным нанесением маркировки в соответствии с требованиями нормативных документов Республики Узбекистан в области технического регулирования.

Выпущенные в оборот денежные знаки из драгоценных металлов, мерные слитки, сертифицированные драгоценные камни могут свободно приобретаться и использоваться физическими и юридическими лицами, включая нерезидентов Республики Узбекистан.

Реализацией денежных знаков из драгоценных металлов, мерных слитков и сертифицированных драгоценных камней, а также рекуперацией и обработкой (огранкой) драгоценных камней могут заниматься юридические лица, имеющие право осуществлять данную деятельность.

В целях обращения драгоценных металлов физическими и юридическими лицами могут использоваться счета ответственного хранения драгоценных металлов и обезличенные (нефизические) счета драгоценных металлов, открываемые банками для зачисления, хранения, списания драгоценных металлов, с указанием их вида, пробы и массы.

Статья 26. Особенности использования и реализации драгоценных камней

Характеристики драгоценных камней определяются в процессе сортировки драгоценных камней, их первичной классификации и первичной оценки (в случае ввоза драгоценных камней в Республику Узбекистан и их вывоза из Республики Узбекистан), а также при завершении производства продукции (изделий) из драгоценных камней. Порядок идентификации драгоценных камней устанавливается Пробирной палатой.

Субъекты промышленной добычи и субъекты старательской добычи вправе передать драгоценные камни по договору для сортировки, проведения первичной классификации и первичной оценки другим субъектам промышленной добычи или субъектам старательской добычи, имеющим возможность осуществлять самостоятельно сортировку, первичную классификацию и первичную оценку добытых необработанных драгоценных камней.

Неоправленные драгоценные камни массой выше 0,3 карата, реализуемые через объекты торговли, подлежат обязательной сертификации.

К сертифицированным драгоценным камням относятся драгоценные камни, прошедшие сертификацию в независимом геммологическом центре (лаборатории) и имеющие соответствующее подтверждение качества — геммологический сертификат, выданный в порядке, установленном законодательством, в подтверждение гарантии подлинности и качества драгоценного камня, содержащий информацию о группе цвета, чистоте, качестве огранки и полировки, массе и других особенностях драгоценного камня.

Продажа неоправленных драгоценных камней осуществляется только в ограненном виде.

Ограненные драгоценные камни (свыше 0,3 карата), подлежащие реализации, должны иметь индивидуальную упаковку.

Совершение сделок с драгоценными камнями, классификационные характеристики которых не определены, не допускается.

Драгоценные камни, непригодные для изготовления ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, используются как продукция производственно-технического назначения без ограничений в установленном законодательством порядке. Критерии и порядок отнесения драгоценных камней к непригодным для изготовления ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней определяются Кабинетом Министров Республики Узбекистан.

Юридические лица и индивидуальные предприниматели в порядке, установленном законодательством, представляют сведения о совершаемых ими сделках с необработанными драгоценными камнями в Пробирную палату для ведения учета таких сделок.

Статья 27. Розничная торговля ювелирными и другими изделиями из драгоценных металлов и драгоценных камней

Розничная торговля ювелирными и другими изделиями из драгоценных металлов и драгоценных камней может осуществляться юридическими лицами на основании уведомительного порядка, установленного законодательством.

Если иное не установлено законодательством, розничная торговля ювелирными и другими изделиями из драгоценных металлов и драгоценных камней осуществляется в специализированных ювелирных магазинах, отделах, секциях торговых центров и (или) комплексов.

В специализированных ювелирных магазинах, отделах, секциях торговых центров и (или) комплексов на видном месте должна быть вывешена информация об установленных в Республике Узбекистан пробах драгоценных металлов, а также извлечения из нормативных документов, устанавливающих порядок опробования, анализа и клеймения ювелирных и других изделий из драгоценных металлов, изображения оттисков государственных пробирных клейм Республики Узбекистан, оттисков знаков проб установленного образца и другая необходимая покупателю информация.

Продажа произведенных на территории Республики Узбекистан ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней осуществляется только при наличии на них оттиска персонального клейма производителя и знака пробы установленного образца или оттиска персонального клейма производителя и оттиска государственного пробирного клейма Республики Узбекистан.

Ответственность за достоверность пробы, указанной на ювелирных и других изделиях из драгоценных металлов и драгоценных камней, несет производитель этих изделий.

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, выставленные для розничной продажи, должны иметь опломбированные ярлыки с указанием наименования изделия, вида драгоценного металла, пробы, вида и характеристики вставок, в том числе способа обработки, изменившего качественно-цветовые и стоимостные характеристики драгоценного камня, и розничной цены изделия. При этом в случае оптовой реализации ювелирных и других изделий из драгоценных металлов наличие отдельных опломбированных ярлыков на каждом изделии не требуется.

Отдельные виды ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, которые в соответствии с действующим законодательством не подлежат клеймению, должны иметь сертификат качества.

Розничная торговля на территории Республики Узбекистан ювелирными и другими изделиями из драгоценных металлов и драгоценных камней, произведенных за рубежом, осуществляется в порядке, установленном законодательством.

Статья 28. Осуществление работ с драгоценными металлами и драгоценными камнями

Работы с драгоценными металлами и драгоценными камнями выполняются на основании уведомительного порядка, установленного законодательством.

К работам, выполняемым с драгоценными металлами и драгоценными камнями на основании уведомительного порядка, относятся:

оценка драгоценных камней, а также ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней;

геммологическая экспертиза драгоценных камней;

использование и хранение лабораторной посуды, катализаторов, катализаторных сеток из драгоценных металлов, термопар, термореле, термосопротивлений, оборудования, содержащего в своем составе драгоценные металлы и драгоценные камни;

изготовление и (или) нанесение покрытий, содержащих в своем составе драгоценные металлы;

производство, применение, хранение веществ (медицинских препаратов, солей, реагентов, химических соединений и других), содержащих в своем составе драгоценные металлы;

изготовление, использование и хранение дисков для зуботехнической продукции, электродов, анодов, контактов, припоев, содержащих в своем составе драгоценные металлы;

использование при производстве медицинской, пищевой, алкогольной и винно-водочной продукции драгоценных металлов, пищевых добавок, содержащих в своем составе драгоценные металлы;

обработка и огранка драгоценных камней;

использование и хранение фильер, волок, алмазных наконечников из натуральных алмазов, алмазного и бурового алмазного инструмента из натуральных алмазов;

проведение работ по рекуперации алмазного инструмента;

работы по проведению анализа и пробирного контроля драгоценных металлов, а также ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней;

разборка, предварительная обработка, сортировка бытовой, оргтехники, медтехники, утилизация печатных плат и других изделий, содержащих драгоценные металлы;

разборка и утилизация оборудования, приборов, содержащих в узлах драгоценные металлы и драгоценные камни, а также сдача на перерабатывающие предприятия отходов от разборки и утилизации оборудования, приборов, содержащих драгоценные металлы;

сбор (заготовка), разборка, сортировка, предварительная (первичная) обработка вторичных ресурсов, лома и отходов драгоценных металлов для последующей сдачи перерабатывающим (аффинажным) предприятиям;

использование драгоценных металлов при ремонте военной и (или) авиационной техники, использование и хранение отходов военной и (или) авиационной техники, содержащих драгоценные металлы;

извлечение из военной и (или) авиационной техники радиодеталей и элементов, содержащих в своем составе драгоценные металлы, сбор и сдача на перерабатывающие предприятия отходов от военной и (или) авиационной техники, содержащих в своем составе драгоценные металлы;

экспонирование, хранение и реставрация изделий и предметов, содержащих в своем составе драгоценные металлы и драгоценные камни;

реставрация (ремонт) ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, предметов, содержащих в своем составе драгоценные металлы и драгоценные камни (перешедших по решениям государственных органов в доход государства);

использование серебросодержащих светочувствительных материалов, кинофоторентгенопленок, кинофоторентгенопластинок и аналогичных материалов, содержащих в своем составе драгоценные металлы.

Статья 29. Ввоз драгоценных металлов и драгоценных камней, изделий из них в Республику Узбекистан и их вывоз за ее пределы

Ввоз на территорию Республики Узбекистан драгоценных металлов и драгоценных камней и (или) их вывоз за ее пределы осуществляются в порядке, установленном законодательством.

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов произведенные за рубежом и ввезенные на территорию Республики Узбекистан для последующей реализации, в обязательном порядке должны пройти опробование и клеймение в Пробирной палате.

Законодательством могут быть предусмотрены ограничения и запреты на ввоз на территорию Республики Узбекистан и на вывоз с ее территории ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней.

Вывоз физическими лицами — резидентами и нерезидентами Республики Узбекистан, пересекающими таможенную границу Республики Узбекистан, произведенных в Республике Узбекистан мерных слитков и денежных знаков Центрального банка Республики Узбекистан, изготовленных из драгоценных металлов, может осуществляться без ограничений, при наличии соответствующих сертификатов и с обязательным заполнением пассажирской таможенной декларации в случае превышения установленной законодательством нормы вывоза товаров.

Экспорт стандартных и мерных слитков, денежных знаков из драгоценных металлов имеют право осуществлять:

Центральный банк Республики Узбекистан;

банки;

субъекты предпринимательства, являющиеся их собственниками.

В случае выявления в процессе осуществления государственного контроля нарушений требований законодательства при совершении сделок с драгоценными металлами и драгоценными камнями их вывоз не допускается, а информация о выявленных нарушениях передается в соответствующие государственные органы.

Субъекты предпринимательства осуществляют ввоз на территорию Республики Узбекистан драгоценных металлов и драгоценных камней, используемых в производственной деятельности, в порядке, установленном законодательством.

Драгоценные металлы и драгоценные камни, поступающие в собственность иностранного инвестора в соответствии с условиями соглашения о разделе продукции, могут быть без каких-либо ограничений вывезены за пределы Республики Узбекистан или же реализованы на внутреннем рынке на условиях и в порядке, предусмотренных соглашениями и настоящим Законом.

Статья 30. Порядок и условия осуществления расчетов по операциям с драгоценными металлами и драгоценными камнями

Порядок и условия осуществления расчетов по операциям с драгоценными металлами и драгоценными камнями определяются договорами.

Расчеты за драгоценные металлы, реализуемые в рамках выполнения государственного заказа, осуществляются в порядке, установленном законодательством.

Статья 31. Обеспечение охраны драгоценных металлов и драгоценных камней, а также продукции (изделий) из них

Деятельность по геологическому изучению и разведке участков недр, содержащих драгоценные металлы и драгоценные камни, добыче и производству драгоценных металлов и добыче драгоценных камней подлежит охране в целях обеспечения полной сохранности драгоценных металлов и драгоценных камней, а также продукции (изделий) из них от хищений, пожаров, порчи во всех местах добычи, производства, хранения и использования.

Субъекты предпринимательства, осуществляющие деятельность в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней, проводят мероприятия по:

обеспечению сохранности драгоценных металлов и драгоценных камней, а также продукции (изделий) из них;

укреплению мест (объектов) охраняемых территорий.

Субъекты предпринимательства могут заключать договоры на оказание услуг по охране объектов, перевозке драгоценных металлов и драгоценных камней с организациями, специализирующимися в данных областях, осуществлять иные мероприятия, направленные на обеспечение сохранности драгоценных металлов и драгоценных камней, а также продукции (изделий) из них.

Статья 32. Экспонирование драгоценных металлов и драгоценных камней, а также продукции (изделий) из них

Драгоценные металлы и драгоценные камни, а также продукция (изделия) из них, в том числе входящие в состав Государственного фонда, могут использоваться в целях экспонирования на территории Республики Узбекистан и за ее пределами.

Юридические лица, занимающиеся экспонированием драгоценных металлов и драгоценных камней, а также продукции (изделий) из них, при проведении мероприятий, организованных в целях экспонирования, должны обеспечивать выполнение обязательных условий и требований по обеспечению сохранности, надлежащего учета, безопасности транспортировки драгоценных металлов и драгоценных камней, а также продукции (изделий) из них.

Уникальные самородки драгоценных металлов, уникальные драгоценные камни, уникальные изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, имеющие историческую, научную, художественную или иную культурную ценность, в том числе археологические и музейные предметы или музейные коллекции, находящиеся вне пределов их постоянного места нахождения, в обязательном порядке должны быть возвращены после завершения мероприятий, организованных в целях экспонирования, в место постоянного нахождения.

Драгоценные металлы и драгоценные камни, а также продукция (изделия) из них, не предусмотренные частью третьей настоящей статьи, а также не входящие в состав Государственного фонда, могут быть реализованы после завершения мероприятий, организованных в целях их экспонирования в порядке, установленном законодательством.

Глава 6. Опробование и клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней

Статья 33. Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, подлежащие клеймению

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, предназначенные для реализации на территории Республики Узбекистан, подлежат опробованию, анализу и клеймению государственным пробирным клеймом Республики Узбекистан или знаком пробы установленного образца.

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, имеющие оттиск клейма пробирных палат в форме звезды с серпом и молотом внутри, а также цифрами, указывающими на пробу изделия, при реализации через систему розничной торговли подлежат обязательному опробованию и клеймению государственным пробирным клеймом Республики Узбекистан.

Реализация субъектами предпринимательства ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней с нарушением порядка опробования и клеймения влечет:

наложение штрафа в размере пятидесяти процентов стоимости ювелирного или другого изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, без его конфискации — при совершении правонарушения впервые;

конфискацию ювелирного или другого изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней или наложение штрафа в размере ста процентов его стоимости — в случае повторного совершения данного правонарушения в течение одного года.

Порядок применения финансовой санкции за нарушение порядка опробования и клеймения и конфискации ювелирного или другого изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней определяется законодательством.

Конфискованные ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней подлежат обязательному опробованию и клеймению государственным пробирным клеймом Республики Узбекистан.

Субъекты предпринимательства, допустившие нарушение порядка опробования и клеймения или реализующие ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, не соответствующие заявленной пробе, подлежат внесению в реестр недобросовестных субъектов предпринимательства ювелирной отрасли с применением в отношении них мер воздействия в порядке, установленном законодательством.

Статья 34. Клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней

Производители ювелирных изделий вправе самостоятельно определять пробу и проставлять на изготовляемые ими ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней оттиски знака пробы установленного образца без клеймения изделий государственным пробирным клеймом Республики Узбекистан, но с обязательным проставлением на них зарегистрированного персонального клейма производителя.

Клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, принятых Пробирной палатой от ломбардов, микрофинансовых организаций, физических лиц, субъектов предпринимательства и уполномоченных государственных органов (далее — заявитель), осуществляется на основании результатов опробования, а при наличии письменного разрешения указанных заявителей — на основании результатов анализа.

Порядок проведения Пробирной палатой анализа ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней устанавливается Министерством финансов Республики Узбекистан.

Статья 35. Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, не подлежащие клеймению

Не подлежат клеймению:

ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, имеющие пробу ниже той, что установлена частью второй статьи 36 настоящего Закона;

изделия из драгоценных металлов, являющиеся археологическим либо музейным предметом или музейной коллекцией, а также изделия, имеющие культурную ценность, при наличии экспертного заключения уполномоченного органа;

мелкие насечки (инкрустация) драгоценными металлами на оружии, вазах, блюдах, шкатулках и других предметах;

сусальное золото, сусальное серебро, золотая и серебряная фольга, диски из драгоценных металлов для зуботехнической продукции, состав сплавов которых устанавливается нормативными документами Республики Узбекистан в области технического регулирования;

приборы, инструменты, лабораторная посуда и прочие изделия из драгоценных металлов, предназначенные для научных, технических и медицинских целей, снабжаемые маркой, этикеткой или штампом предприятия-изготовителя с указанием символа металла и других данных, регламентируемых нормативными документами Республики Узбекистан в области технического регулирования;

полуфабрикаты, стандартные и мерные слитки из драгоценных металлов;

денежные знаки из драгоценных металлов;

государственные награды, знаки отличия и спортивные награды;

изделия из недрагоценных металлов, покрытые (плакированные) драгоценным металлом;

ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, следующие транзитом;

ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, изготовленные в Республике Узбекистан, без оттисков персональных клейм производителей ювелирных изделий, с деформированными оттисками персональных клейм производителей ювелирных изделий или с отсутствием какого-либо элемента (знака) в оттиске;

ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, имеющие припой (сплав драгоценных металлов, применяемый для создания неразъемного соединения в ювелирном изделии), не соответствующий требованиям статьи 57 настоящего Закона.

Статья 36. Пробы на ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней

В Республике Узбекистан устанавливаются следующие пробы:

375 (триста семьдесят пятая), 500 (пятисотая), 585 (пятьсот восемьдесят пятая), 750 (семьсот пятидесятая), 875 (восемьсот семьдесят пятая), 916 (девятьсот шестнадцатая), 958 (девятьсот пятьдесят восьмая), 999 (девятьсот девяносто девятая) пробы — для ювелирных и других изделий из золота;

800 (восьмисотая), 875 (восемьсот семьдесят пятая), 925 (девятьсот двадцать пятая), 960 (девятьсот шестидесятая), 999 (девятьсот девяносто девятая) пробы — для ювелирных и других изделий из серебра;

850 (восемьсот пятидесятая), 900 (девятисотая), 950 (девятьсот пятидесятая), 999 (девятьсот девяносто девятая) пробы — для ювелирных и других изделий из платины;

500 (пятисотая), 850 (восемьсот пятидесятая), 999 (девятьсот девяносто девятая) пробы — для ювелирных и других изделий из палладия.

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней не могут иметь пробу ниже:

375 (триста семьдесят пятой) пробы — для ювелирных и других изделий из золота;

800 (восьмисотой) пробы — для ювелирных и других изделий из серебра;

850 (восемьсот пятидесятой) пробы — для ювелирных и других изделий из платины;

500 (пятисотой) пробы — для ювелирных и других изделий из палладия.

Допускаются изготовление и реализация ювелирных и других изделий из золота 583 (пятьсот восемьдесят третьей) пробы по индивидуальным заказам физических лиц из принадлежащих им ювелирных и других изделий из драгоценных металлов из золота 583 (пятьсот восемьдесят третьей) пробы.

Статья 37. Пробирные клейма

К пробирным клеймам относятся государственные пробирные клейма Республики Узбекистан, знаки пробы установленного образца и пробирные клейма пробирных палат иностранных государств.

Статья 38. Государственные пробирные клейма Республики Узбекистан

Государственные пробирные клейма Республики Узбекистан (далее — государственные пробирные клейма) представляют собой клейма установленной формы для каждого вида драгоценного металла и состоят из знака удостоверения и пробы, которые могут быть нанесены вместе (в одном контуре) или отдельно.

Формы государственных пробирных клейм устанавливаются Кабинетом Министров Республики Узбекистан.

Знак удостоверения представляет собой восьмигранник, внутри которого находится изображение птицы Хумо с профилем головы, повернутой вправо.

Статья 39. Знак пробы установленного образца

Знак пробы установленного образца представляет собой клеймо установленной для каждого вида драгоценного металла формы, состоящее из цифр, указывающих на пробу.

Знак пробы установленного образца не имеет самостоятельного значения и при клеймении ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней используется только в сочетании с персональным клеймом производителя ювелирных изделий.

Знаки пробы установленного образца изготавливаются на специализированном предприятии по заказу производителей ювелирных изделий.

Статья 40. Виды государственных пробирных клейм

Государственные пробирные клейма делятся по видам на основные и дополнительные государственные пробирные клейма.

Основные государственные пробирные клейма имеют самостоятельное значение, и их наличие на ювелирных и других изделиях из драгоценных металлов и драгоценных камней удостоверяет соответствие сплава указанной на них пробе.

Дополнительные государственные пробирные клейма самостоятельного значения не имеют и при клеймении разъемных и легко отделимых составных частей ювелирных изделий и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней применяются только в сочетании с одним из основных государственных пробирных клейм.

Статья 41. Формы основных государственных пробирных клейм

В Республике Узбекистан устанавливаются следующие формы основных государственных пробирных клейм в виде:

восьмигранника, в котором находится знак удостоверения, — применяется для клеймения в сочетании с дополнительным государственным пробирным клеймом;

прямоугольника с выпукло-овальной левой вертикальной стороной, состоит из знака удостоверения и пробы — применяется для клеймения ювелирных и других изделий из золота;

прямоугольника, состоит из знака удостоверения и пробы — применяется для клеймения ювелирных и других изделий из серебра;

прямоугольника с выпукло-усеченной левой вертикальной стороной, состоит из знака удостоверения и пробы — применяется для клеймения ювелирных и других изделий из платины;

прямоугольника с выпукло-овальными вертикальными сторонами, состоит из знака удостоверения и пробы — применяется для клеймения ювелирных и других изделий из палладия.

Статья 42. Форма дополнительного государственного пробирного клейма

Дополнительное государственное пробирное клеймо устанавливается в форме квадрата со скругленными углами, внутри которого указана проба. Дополнительное государственное пробирное клеймо применяется для клеймения разъемных и легко отделимых частей ювелирных и других изделий из золота, серебра, платины и палладия.

Статья 43. Персональное клеймо производителя ювелирных изделий

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, изготовленные в Республике Узбекистан, а также прошедшие реставрацию (ремонт), должны иметь отчетливый оттиск персонального клейма производителя ювелирных изделий, нанесенный механическим (ударным) способом, или отпечаток, нанесенный лазерным методом.

Персональное клеймо производителя ювелирных изделий состоит из комбинации трех заглавных букв латинского алфавита, содержит в зашифрованном виде информацию о производителе ювелирных изделий.

Персональное клеймо производителя ювелирных изделий, предназначенное для нанесения механическим (ударным) способом, изготавливается на специализированном предприятии по заказу производителя ювелирных изделий и подлежит регистрации в Пробирной палате.

Пробирной палатой производится регистрация персонального клейма производителя ювелирных изделий, предназначенного для нанесения механическим (ударным) способом, на основании предоставленного отчетливого оттиска персонального клейма (поверхностный, средний, глубокий) на полированной латунной пластине в порядке, установленном законодательством.

Статья 44. Методы клеймения ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней

Клеймение государственным пробирным клеймом или знаком пробы установленного образца ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней осуществляется механическим (ударным) способом или лазерным методом.

Выбор метода нанесения государственного пробирного клейма определяется Пробирной палатой по согласованию с лицом, представляющим их на опробование и клеймение.

Производитель ювелирных изделий самостоятельно определяет метод нанесения персонального клейма производителя и знака пробы установленного образца.

На производителя ювелирных изделий, осуществляющего клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней персональным клеймом производителя лазерным методом, возлагается обязанность подтверждения его подлинности.

Статья 45. Хранение и использование государственных пробирных клейм, персонального клейма производителя ювелирных изделий и знака пробы установленного образца

Хранителем и пользователем государственных пробирных клейм являются Пробирная палата и ее филиалы.

Хранителем и пользователем персонального клейма производителя ювелирных изделий и знака пробы установленного образца является сам производитель ювелирных изделий.

Передача персонального клейма производителя ювелирных изделий и знака пробы установленного образца другим лицам запрещается.

Статья 46. Пробирная плата

За совершение юридически значимых действий, связанных с определением проб и клеймением ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, Пробирной палатой взимается пробирная плата.

Размер и порядок взимания пробирной платы устанавливаются Кабинетом Министров Республики Узбекистан.

Затраты, связанные с определением проб и клеймением, несут лица, предъявившие ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней в Пробирную палату для опробования и клеймения.

Статья 47. Клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней основным государственным пробирным клеймом

Основное государственное пробирное клеймо может наноситься на ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней:

изготовленные в Республике Узбекистан;

прошедшие реставрацию (ремонт);

с оттисками пробирных клейм и символиками пробирных палат иностранных государств;

с оттисками пробирных клейм в форме звезды с серпом и молотом внутри и цифрами, указывающими на пробу;

с зашлифованными и неясными оттисками пробирных клейм.

На ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, имеющие оттиски государственных пробирных клейм и предъявленные в Пробирную палату для опробования и клеймения или подтверждения соответствия пробы, указанной на изделии, может быть нанесен оттиск знака удостоверения после проведения технической экспертизы на определение подлинности государственного пробирного клейма.

При этом если проба ювелирного или другого изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней не соответствует имеющемуся оттиску клейма, то оттиск клейма забивается Пробирной палатой, а изделия подлежат клеймению основным государственным пробирным клеймом по ближайшей ниже установленной пробе.

Если на основную часть ювелирного или другого изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней не представляется возможным нанесение знака удостоверения и пробы вместе (в одном контуре), то оттиск знака удостоверения и оттиск дополнительного государственного пробирного клейма соответствующей пробы наносятся в доступном для клеймения месте рядом с оттиском персонального клейма производителя ювелирного изделия.

При клеймении ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, таких как серьги, запонки и другие изделия, используемые в паре, оттиск основного государственного пробирного клейма наносится на каждое такое изделие.

При клеймении ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, состоящих из припаянных и неотделимых друг от друга частей, изготовленных из одного сплава, оттиск основного государственного пробирного клейма наносится только на основную часть изделия.

Статья 48. Клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней дополнительным государственным пробирным клеймом

Дополнительное государственное пробирное клеймо наносится на разъемные и легко отделимые части ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней.

В тех случаях, когда размеры и расположение разъемных и легко отделимых частей ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней не позволяют нанести оттиск дополнительного государственного пробирного клейма, содержание драгоценного металла в таких частях не подтверждается и ответственность за пробу таких частей ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней несет производитель этих изделий.

Статья 49. Клеймение государственным пробирным клеймом ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, изготовленных из различных драгоценных металлов или драгоценных металлов разных проб

На ювелирное или другое изделие из драгоценных металлов и драгоценных камней, изготовленное из одного драгоценного металла, состоящее из нескольких частей, имеющих разные пробы, оттиск основного государственного пробирного клейма наносится на основную часть изделия, а на разъемные и легко отделимые части изделия наносится оттиск дополнительного государственного пробирного клейма соответствующей пробы.

На ювелирное или другое изделие из драгоценных металлов и драгоценных камней, отдельные части которого изготовлены из различных драгоценных металлов, оттиск основного государственного пробирного клейма наносится на основную часть изделия, а на разъемные и легко отделимые части изделия наносится оттиск дополнительного государственного пробирного клейма соответствующего металла и соответствующей пробы.

Если ювелирное или другое изделие из драгоценных металлов и драгоценных камней покрыто другими драгоценными металлами, то на основную часть изделия наносится оттиск основного государственного пробирного клейма по основному сплаву драгоценного металла, а на дополнительную часть клеймо не наносится. При этом на разъемных и легко отделимых частях изделия наносится оттиск дополнительного государственного пробирного клейма соответствующей пробы.

Ювелирное или другое изделие из драгоценных металлов и драгоценных камней, состоящее из припаянных и неотделимых частей разной пробы или различных драгоценных металлов, рассматривается как единое целое изделие. В этом случае оттиск основного государственного пробирного клейма наносится на основную часть изделия, а оттиск дополнительного государственного пробирного клейма соответствующего металла и пробы наносится на припаянные и неотделимые части изделия.

Статья 50. Клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней знаком пробы установленного образца

Знак пробы установленного образца наносится производителем ювелирных изделий на изготовленные и отреставрированные (отремонтированные) им ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, без обязательного государственного опробования и клеймения.

Производители ювелирных изделий вправе не осуществлять клеймение знаком пробы установленного образца изготовленных ими ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, предназначенных для экспорта, при условии, что это предусмотрено договором.

При клеймении ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, таких как серьги, запонки и другие изделия, используемые в паре, оттиск персонального клейма производителя ювелирных изделий и знака пробы установленного образца наносится на каждое такое изделие.

При клеймении ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, состоящих из припаянных и неотделимых друг от друга частей, изготовленных из одного сплава, оттиски персонального клейма производителя ювелирных изделий и знака пробы установленного образца наносятся только на основную часть изделия.

На разъемные и легко отделимые части ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней наносится оттиск знака пробы установленного образца.

В тех случаях, когда размеры и расположение разъемных и легко отделимых частей ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней не позволяют нанести оттиск знака пробы установленного образца, содержание драгоценного металла в таких частях не подтверждается и ответственность за пробу таких частей ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней несет производитель этих изделий.

На ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, состоящие из нескольких частей, изготовленных из одного драгоценного металла, но имеющих разные пробы, оттиск персонального клейма производителя ювелирных изделий и знака пробы установленного образца наносится на основную часть изделия, а на разъемные и легко отделимые части изделия наносится оттиск знака пробы установленного образца соответствующей пробы.

На ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, отдельные части которых изготовлены из различных драгоценных металлов, оттиск персонального клейма производителя ювелирных изделий и знака пробы установленного образца наносится на основную часть изделия, а на разъемные и легко отделимые части изделия наносится оттиск знака пробы установленного образца соответствующего металла и пробы.

На ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, покрытые другими драгоценными металлами, на основную часть изделия наносится оттиск персонального клейма производителя ювелирных изделий и знака пробы установленного образца (по основному сплаву драгоценного металла), а на разъемные и легко отделимые части изделия наносится оттиск знака пробы установленного образца соответствующего металла и пробы.

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, состоящие из припаянных и неотделимых частей разной пробы или изготовленных из других драгоценных металлов, рассматриваются как единое целое изделие. Допускается клеймение основной части этих изделий персональным клеймом производителя ювелирных изделий и знаком пробы установленного образца, а второстепенных и дополнительных частей — знаком пробы установленного образца соответствующего металла и пробы.

Статья 51. Предъявление в Пробирную палату на клеймение ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней

Опробованию, анализу и клеймению государственным пробирным клеймом подлежат предназначенные для реализации на территории Республики Узбекистан ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней:

ввезенные на территорию Республики Узбекистан;

реализуемые микрофинансовыми организациями и ломбардами на основании исполнительной надписи нотариуса;

безвозмездно переданные в государственную собственность (отказ в пользу государства);

обращенные в доход государства;

предъявляемые физическими лицами.

Производители ювелирных изделий имеют право предъявлять изготовленные и (или) отреставрированные (отремонтированные) ими изделия на опробование, анализ и клеймение государственным пробирным клеймом в Пробирную палату.

В случае порчи и деформации оттисков государственных пробирных клейм производителями ювелирных изделий повторное клеймение проводится на общих основаниях.

Статья 52. Требования к ювелирным и другим изделиям из драгоценных металлов и драгоценных камней, предъявляемым производителями ювелирных изделий в Пробирную палату для опробования, анализа и клеймения

Производители ювелирных изделий предъявляют в Пробирную палату для опробования, анализа и клеймения ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней в завершенном и собранном виде.

В случае невозможности предъявления ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней в завершенном и собранном виде производители ювелирных изделий могут предъявлять в Пробирную палату изделия в незавершенном и разобранном виде при наличии всех частей изделий. При этом все второстепенные и дополнительные части изделий подлежат клеймению дополнительным государственным пробирным клеймом. В готовых изделиях второстепенные и дополнительные части изделия должны быть припаяны.

Предъявляемые в Пробирную палату ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней для опробования, анализа и клеймения должны быть рассортированы по партиям. При сдаче ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней в Пробирную палату производители ювелирных изделий в заявлении указывают состав сплава изделий (кроме изготовленных по индивидуальным заказам физических лиц, из принадлежащих им ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, а также прошедших реставрацию (ремонт)) и заявленную пробу.

Статья 53. Требования к клеймению ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, прошедших реставрацию (ремонт)

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, прошедшие реставрацию (ремонт), должны иметь оттиск персонального клейма производителя ювелирных изделий и знак реставрации в виде буквы «R», нанесенные механическим (ударным) способом или лазерным методом.

Статья 54. Соответствие ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней заявленной пробе

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней считаются соответствующими заявленной пробе, если содержание в них основного драгоценного металла соответствует пробе, установленной статьей 36 настоящего Закона.

Если ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, изготовленные в Республике Узбекистан, а также прошедшие реставрацию (ремонт), не соответствуют заявленной пробе, то при наличии письменного согласия лица, предъявившего изделия в Пробирную палату, оттиски пробирных клейм на изделиях забиваются. При этом ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней подлежат клеймению государственным пробирным клеймом ближайшей ниже установленной пробы. В случае отсутствия согласия заявителя изделия возвращаются в неклейменом виде.

Статья 55. Требования к ввозимым на территорию Республики Узбекистан ювелирным и другим изделиям из драгоценных металлов и драгоценных камней

Ввозимые в коммерческих целях на территорию Республики Узбекистан ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней должны иметь отчетливые оттиски пробирных клейм пробирных палат иностранных государств в метрической или каратной системе проб или другие знаки, указывающие на пробу изделия, за исключением случаев, установленных законодательством для данного вида товаров, ввозимых физическими лицами для собственных нужд. При этом порядок контроля за наличием оттисков пробирных клейм в метрической или каратной системе проб или других знаков, указывающих на пробу изделия, определяется Кабинетом Министров Республики Узбекистан.

Если ввезенные на территорию Республики Узбекистан ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, предъявленные для опробования, анализа и клеймения в Пробирную палату, имеют оттиски пробирных клейм, не соответствующие заявленной пробе, то при наличии письменного согласия лица, предъявившего изделия в Пробирную палату, оттиски пробирных клейм на изделиях забиваются. При этом ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней подлежат клеймению государственным пробирным клеймом ближайшей ниже установленной пробы. В случае отсутствия согласия заявителя изделия возвращаются в неклейменом виде.

Статья 56. Контрольная проверка ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, прошедших реставрацию (ремонт)

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, прошедшие реставрацию (ремонт), предназначенные для реализации, могут быть предъявлены в Пробирную палату для контрольной проверки на предмет их соответствия заявленной пробе, независимо от наличия и качества ранее нанесенных на них оттисков пробирных клейм.

Если проба ювелирного или другого изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, прошедшего реставрацию (ремонт), соответствует имеющемуся оттиску клейма, то наносится оттиск государственного пробирного клейма.

Если проба ювелирного или другого изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, прошедшего реставрацию (ремонт), не соответствует имеющемуся оттиску клейма, то при наличии письменного согласия лица, предъявившего изделия в Пробирную палату, оттиск клейма забивается и изделие подлежит клеймению государственным пробирным клеймом ближайшей ниже установленной пробы. В случае отсутствия согласия заявителя изделия возвращаются в неклейменом виде.

Если ювелирное изделие или другое изделие из драгоценных металлов и драгоценных камней, прошедшее реставрацию (ремонт), не имеет оттиска клейма, то после установления пробы на данное изделие может быть нанесен соответствующий оттиск государственного пробирного клейма.

Статья 57. Припои, применяемые при изготовлении или реставрации (ремонте) ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней

Припои, применяемые при изготовлении или реставрации (ремонте) ювелирных или других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, должны быть изготовлены на основе тех же драгоценных металлов, что и сплавы, из которых изготавливаются указанные изделия, за исключением случаев, установленных настоящей статьей.

Припои для ювелирных или других изделий из драгоценных металлов из золота, платины и палладия должны иметь ту же пробу, что и основной сплав, из которого изготовлены изделия.

Допускается наличие в ювелирных или других изделиях из платины и палладия припоя белого золота 585 (пятьсот восемьдесят пятой) и 750 (семьсот пятидесятой) проб.

Припой для ювелирных или других изделий из серебра должен иметь пробу не ниже 650 (шестьсот пятидесятой) пробы.

Ювелирные и другие изделия из золота, содержащие припой, не соответствующий пробе сплава, из которого изготовлены изделия, клеймятся ближайшей ниже установленной пробы (но не ниже 375 (триста семьдесят пятой) пробы).

В ювелирных или других изделиях из драгоценных металлов и драгоценных камней допускается использование припоя, не содержащего драгоценные металлы, при условии, что проба указанных изделий вместе с припоем находится в пределах сплава, из которого изготовлены изделия.

Статья 58. Использование недрагоценных металлов в ювелирных и других изделиях из драгоценных металлов и драгоценных камней

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, подлежащие опробованию, анализу и клеймению государственным пробирным клеймом или знаком пробы установленного образца, не должны содержать части, изготовленные из недрагоценных металлов, за исключением:

механизмов часов, зажигалок и других подобных изделий, которые по техническим причинам не могут быть изготовлены из драгоценных металлов;

лезвий ножей, винтовых частей штопоров и других подобных частей изделий, которые не могут быть изготовлены из драгоценных металлов;

пружин в механизмах фиксации, осей шарниров, а также булавок брошей, зажимов для галстуков, значков, знаков отличия, государственных наград.

Клеймение государственным пробирным клеймом или знаком пробы установленного образца ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней, представляющих собой сочетание частей из драгоценных металлов с разъемными и легко отделимыми частями из недрагоценных металлов, осуществляется при наличии специального оттиска («мет», «нерж», «steel» и другие) или обозначения, указывающего на наличие недрагоценного металла, который наносится производителями ювелирных изделий на части из недрагоценных металлов, за исключением случаев, указанных в части первой настоящей статьи. При отсутствии на частях из недрагоценных металлов специального оттиска, указывающего на наличие недрагоценного металла, изделия клеймению государственным пробирным клеймом или знаком пробы установленного образца не подлежат.

Статья 59. Использование неметаллических частей в ювелирных и других изделиях из драгоценных металлов и драгоценных камней

В ювелирных и других изделиях из драгоценных металлов и драгоценных камней разрешается использование неметаллических частей (вставок, эмали, черни) при условии, что по виду они отличаются от драгоценных металлов. При этом неметаллические части изделий не должны иметь покрытие или цвет, имитирующий драгоценные металлы.

Заполнение неметаллическими материалами ручек ножей, вилок и тому подобных изделий допускается в количествах, необходимых для их закрепления.

Ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней, изготовленные с использованием неметаллических частей, должны иметь специальный оттиск с указанием интервала веса драгоценного металла. Указанные изделия подлежат опробованию, анализу и клеймению в разобранном и незавершенном виде, но при полном наличии всех частей из драгоценных металлов. В готовых изделиях второстепенные и дополнительные части изделия должны быть припаяны. Второстепенные и дополнительные части изделий должны быть заклеймены государственным пробирным клеймом или знаком пробы установленного образца.

Производители ювелирных изделий предъявляют в Пробирную палату для опробования, анализа и клеймения ювелирные и другие изделия из драгоценных металлов и драгоценных камней без неметаллических частей.

Глава 7. Заключительные положения

Статья 60. Обжалование решений государственных органов, действий (бездействия) их должностных лиц

Решения государственных органов, действия (бездействие) их должностных лиц в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней могут быть обжалованы в вышестоящий орган или суд.

Статья 61. Возмещение убытков, причиненных физическим и юридическим лицам государственными органами

Убытки, причиненные физическим и юридическим лицам в результате незаконных действий (бездействия) государственных органов или их должностных лиц в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней, возмещаются в порядке, установленном законодательством.

Статья 62. Разрешение споров

Споры, возникающие в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней, разрешаются в порядке, установленном законодательством.

Статья 63. Ответственность за нарушение законодательства о драгоценных металлах и драгоценных камнях

Лица, виновные в нарушении законодательства о драгоценных металлах и драгоценных камнях, несут ответственность в установленном порядке.

Статья 64. Внесение изменений, а также признание утратившими силу некоторых законодательных актов Республики Узбекистан

1. Внести в Кодекс Республики Узбекистан об административной ответственности, утвержденный Законом Республики Узбекистан от 22 сентября 1994 года № 2015-XII (Ведомости Верховного Совета Республики Узбекистан, 1995 г., № 3, ст. 6; Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 1995 г., № 9, ст. 193, № 12, ст. 269; 1996 г., № 5-6, ст. 69, № 9, ст. 144; 1997 г., № 2, ст. 56, № 4-5, ст. 126, № 9, ст. 241; 1998 г., № 3, ст. 38, № 5-6, ст. 102, № 9, ст. 181; 1999 г., № 1, ст. 20, № 5, ст. 124, № 9, ст. 229; 2000 г., № 5-6, ст. 153, № 7-8, ст. 217; 2001 г., № 1-2, ст. 23, № 9-10, ст.ст. 165, 182; 2002 г., № 1, ст. 20, № 9, ст. 165; 2003 г., № 1, ст. 8, № 5, ст. 67, № 9-10, ст. 149; 2004 г., № 1-2, ст. 18, № 5, ст. 90, № 9, ст. 171; 2005 г., № 1, ст. 18; Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2005 г., № 9, ст. 312, № 12, ст.ст. 413, 417, 418; 2006 г., № 6, ст. 261, № 9, ст. 498, № 10, ст. 536, № 12, ст. 656, 659; 2007 г., № 4, ст.ст. 158, 159, 164, 165, № 9, ст.ст. 416, 421, № 12, ст.ст. 596, 604, 607; 2008 г., № 4, ст.ст. 181, 189, 192, № 9, ст.ст. 486, 488, № 12, ст.ст. 640, 641; 2009 г., № 1, ст. 1, № 9, ст.ст. 334, 335, 337, № 10, ст. 380, № 12, ст.ст. 462, 468, 470, 472, 474; 2010 г., № 5, ст.ст. 175, 179, № 6, ст. 231, № 9, ст.ст. 335, 339, 341, № 10, ст. 380, № 12, ст.ст. 468, 473, 474; 2011 г., № 1, ст. 1, № 4, ст.ст. 104, 105, № 9, ст.ст. 247, 252, № 12/2, ст. 365; 2012 г., № 4, ст. 108, № 9/1, ст. 242, № 12, ст. 336; 2013 г., № 4, ст. 98, № 10, ст. 263; 2014 г., № 1, ст. 2, № 5, ст. 130, № 9, ст. 244, № 12, ст.ст. 341, 343; 2015 г., № 6, ст. 228, № 8, ст.ст. 310, 312, № 12, ст. 452; 2016 г., № 1, ст. 2, № 4, ст. 125, № 9, ст. 276, № 12, ст.ст. 383, 385; 2017 г., № 4, ст. 137, № 6, ст. 300, № 9, ст. 510, № 10, ст. 605; 2018 г., № 1, ст.ст. 1, 4, 5, № 4, ст. 224, № 7, ст.ст. 430, 431, 432, № 10, ст.ст. 671, 673, 679; 2019 г., № 1, ст.ст. 1, 3, 5, № 2, ст. 47, № 3, ст.ст. 161, 165, 166, № 5, ст.ст. 259, 261, 267, 268, № 7, ст. 386, № 8, ст.ст. 469, 471, № 9, ст.ст. 591, 592, № 10, ст.ст. 674, 676, № 11, ст.ст. 787, 791, № 12, ст.ст. 880, 891; 2020 г., № 1, ст. 4, № 3, ст.ст. 203, 204, № 7, ст. 449, № 9, ст.ст. 539, 540, № 10, ст.ст. 593, 596, № 11, ст. 651, № 12, ст. 691; 2021 г., № 1, ст.ст. 5, 7, 12, 13, 14, № 2, ст. 142, № 3, ст. 217), следующие изменения:

1) наименование и диспозицию статьи 219 изложить в следующей редакции:

«Статья 219. Нарушение законодательства о драгоценных металлах и драгоценных камнях

Нарушение правил получения, расходования, учета, хранения при производстве, переработке, использовании драгоценных металлов и драгоценных камней или изделий, их содержащих, сбора и сдачи в Государственный фонд их лома и отходов, а также порядка опробования и клеймения ювелирных и других изделий из драгоценных металлов и драгоценных камней — »;

2) текст статьи 268 изложить в следующей редакции:

«Органам Государственной пробирной палаты при Министерстве финансов Республики Узбекистан подведомственны дела об административных правонарушениях, предусмотренные статьей 219 настоящего Кодекса.

Рассматривать дела об административных правонарушениях и применять административные взыскания от имени органов государственного пробирного контроля вправе начальник Государственной пробирной палаты при Министерстве финансов Республики Узбекистан».

2. Признать утратившими силу:

1) Закон Республики Узбекистан от 7 декабря 2001 года № 317-II «О пробах и клеймении изделий из драгоценных металлов» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2002 г., № 1, ст. 17);

2) Постановление Олий Мажлиса Республики Узбекистан от 7 декабря 2001 года № 318-II «О введении в действие Закона Республики Узбекистан «О пробах и клеймении изделий из драгоценных металлов» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2002 г., № 1, ст. 18);

3) раздел ХХVI Закона Республики Узбекистан от 30 апреля 2004 года № 621-II «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2004 г., № 5, ст. 90);

4) статью 4 Закона Республики Узбекистан от 15 сентября 2005 года № ЗРУ-5 «О внесении изменений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан в связи с реорганизацией отдельных государственных органов управления» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2005 г., № 9, ст. 309);

5) статью 21 Закона Республики Узбекистан от 4 сентября 2014 года № ЗРУ-373 «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2014 г., № 9, ст. 244);

6) статью 24 Закона Республики Узбекистан от 13 июня 2017 года № ЗРУ-436 «О внесении изменений и дополнений, а также признании утратившими силу некоторых законодательных актов Республики Узбекистан» (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2017 г., № 6, ст. 300).

Статья 65. Обеспечение исполнения, доведения, разъяснения сути и значения настоящего Закона

Министерству финансов Республики Узбекистан и другим заинтересованным организациям обеспечить исполнение, доведение до исполнителей и разъяснение среди населения сути и значения настоящего Закона.

Статья 66. Приведение законодательства в соответствие с настоящим Законом

Кабинету Министров Республики Узбекистан:

привести решения правительства в соответствие с настоящим Законом;

обеспечить пересмотр и отмену органами государственного управления их нормативно-правовых актов, противоречащих настоящему Закону.

Статья 67. Вступление в силу настоящего Закона

Настоящий Закон вступает в силу по истечении трех месяцев со дня его официального опубликования.

Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ

г. Ташкент,

23 августа 2021 г.,

№ ЗРУ-710

(Национальная база данных законодательства, 24.08.2021 г., № 03/21/710/0815; 07.02.2025 г., № 03/25/1025/0116)

lex.uz