📅 2022-yil 26-yanvar · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2022-yil 26-yanvar · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2022 йил 26 январь · Президент қарорлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 26 января 2022 г. · Постановления Президента
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 26 January 2022 · Presidential resolutions
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг
Қарори
ДАСТУРИ
Эндокринология хизматини такомиллаштириш ва кўламини кенгайтириш чора-тадбирлари тўғрисида
2019 — 2021 йилларда республика аҳолисига эндокринология ёрдами кўрсатишни такомиллаштириш бўйича миллий дастур доирасида диагностика ва даволашнинг янги стандартлари тасдиқланди, 75 минг нафарга яқин беморлар 40 миллиард сўмдан зиёд Давлат бюджети маблағлари ҳисобига 100 фоиз инсулин билан бепул таъминланди, 200 миллиард сўмга яқин маблағ эвазига 14 та ҳудудий эндокринология муассасаларининг моддий-техника базаси мустаҳкамланиб, 3,3 миллион АҚШ доллари миқдорида замонавий асбоб-ускуналар билан таъминланди.
Шу билан бирга, эндокринология хизматини республика бўйича ягона интеграциялашган тизим сифатида шакллантириш, йод етишмовчилиги билан боғлиқ касалликлар профилактикаси, қандли диабет касаллиги ҳамда унинг оқибатларининг олдини олиш билан боғлиқ тиббий-ижтимоий тадбирлар самарадорлигини қайта кўриб чиқиш талаб этилмоқда.
Аҳолига кўрсатилаётган эндокринологик ёрдамнинг самарали ҳамда замонавий тизимини шакллантириш, касалликлар ва уларнинг асоратлари профилактикасини такомиллаштириш, аҳолига юқори малакали эндокринология ёрдамини кўрсатиш сифатини ҳамда ушбу йўналишдаги тиббиёт ходимларининг салоҳиятини ошириш мақсадида:
1. Қуйидагилар аҳолига кўрсатилаётган эндокринология хизматини ташкил этишнинг энг муҳим йўналишлари этиб белгилансин:
а) академик Ё. Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази (кейинги ўринларда — Марказ) — ҳудудий тиббиёт муассасалари — туман (шаҳар) тиббиёт муассасалари ўртасида тизимли узвий боғлиқликни таъминлаш;
б) соғлиқни сақлаш тизимининг бирламчи бўғинида эндокрин касалликлар профилактикаси, уларни барвақт аниқлаш ва бошқариш дастурларини амалиётга жорий этиш. Бунда:
бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасалари ва оммавий ахборот воситалари орқали аҳоли ўртасида соғлом турмуш тарзи, тўғри овқатланиш ҳамда жисмоний фаолликни оширишни тарғиб этиш;
оилавий шифокорларни қайта тайёрлаш ва малакасини ошириш орқали касалликни барвақт аниқлаш ва олдини олиш кўламини кенгайтириш;
туман (шаҳар) тиббиёт муассасалари тор соҳа мутахассислари фаолиятига эндокрин касалликларни эрта ташхислаш, асоратларининг олдини олиш алгоритмларини жорий қилиш;
в) қандли диабетга чалинган беморларнинг замонавий диспансер назорати (онлайн регистр) тизимини жорий этиш орқали ҳар бир бемор ҳолатининг мониторингини юритиш;
г) аҳолининг касалликка чалиниш хавфи юқори бўлган гуруҳлари, жумладан, болалар, ўсмирлар, ҳомиладор ва эмизикли аёлларни йод препаратлари билан бепул таъминлаш орқали йод танқислиги касалликларининг самарали профилактикасини таъминлаш;
д) «Профилактика мактаблари»га тор соҳа мутахассисларини жалб этган ҳолда беморлар ва уларнинг оила аъзоларига эндокрин касалликни бошқариш усулларини ҳамда касаллик билан яшашни ўргатиш;
е) ташхислаш ва даволашнинг юқори технологияли ҳамда инновацион усулларини амалиётга жорий этиш орқали ҳудудларда ва Марказда юқори технологик жарроҳлик амалиётлари улушини ошириш;
ж) эндокринология йўналишида илмий-тадқиқот фаолиятини такомиллаштириш, соҳа ходимларининг илмий салоҳиятини ошириш.
2. 2022 йил 1 апрелдан бошлаб эндокрин касалликларни эрта аниқлаш ва мақсадли кузатишни таъминлаш учун қуйидагиларни назарда тутувчи тиббий кузатув ва патронажнинг янги модели жорий этилсин:
оилавий шифокорларни эндокрин касалликларни ташхислаш ҳамда даволаш бўйича қайта тайёрлаш;
эндокрин касалликлар мавжуд оилаларга махсус тайёргарликдан ўтган патронаж ҳамширасини бириктириш;
патронаж ҳамшираси томонидан эндокрин касаллиги бўлган, умумий ҳолати қониқарли ёки хавф гуруҳидаги аҳолини эрта аниқлаш ва дифференциаллашган ёндашув асосида кузатиб бориш;
тиббий кузатув натижалари бўйича хавф омиллари юқори бўлган беморларни шифокор олди кўриги хоналари ҳамширалари ҳамда оилавий шифокорларга йўналтириш;
эндокрин касалликлар бўйича хавф гуруҳига кирувчи беморлар устидан доимий кузатув ўрнатиш мақсадида барча тиббиёт бригадаларини глюкометр ва махсус тест япроқчалари билан таъминлаш;
ташхислаш ва даволаш мақсадида беморларни бир кунлик диагностик стационар кузатиш тизимини жорий этиш.
3. 2022 — 2024 йилларда республика аҳолисига эндокринология ёрдами кўрсатишни ривожлантириш дастури (кейинги ўринларда — Дастур) иловага мувофиқ тасдиқлансин.
4. Белгилансинки:
а) ҳар йили камида бир марта 40 ёшдан ошган аҳоли қандли диабет ва диабет олди ҳолатлари учун мақсадли скринингдан ўтказилади ҳамда эндокрин касалликлар аниқланган беморлар билан мунтазам алоқа ўрнатилади. Бунда, сурункали эндокрин касалликлар ривожланишининг олдини олиш учун эндокрин касалликларни даволашнинг замонавий клиник протоколлари ва алгоритмлари жорий этилади;
б) 2022 йил 1 февралдан бошлаб анъанавий ва масофавий (аралаш) усулда тиббиёт ходимларини қайта тайёрлаш ва малакасини ошириш тизими йўлга қўйилади. Бунда:
патронаж ҳамширалари ҳамда оилавий шифокорлар учун эндокрин касалликларнинг олдини олиш, эрта ташхислаш ва даволаш бўйича икки ҳафталик ўқув курслари ташкил этилади;
эндокринолог шифокорларни қайта тайёрлаш учун уч ярим ойлик ўқув курслари йўлга қўйилади. Бунда, улар дастлабки икки ярим ой давомида Марказда ўқитилади ҳамда бир ой давомида туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникаларида амалиёт ўтайди;
ҳудудларда фаолият юритаётган эндокринолог шифокорларнинг малакасини ошириш учун бир ойлик ўқув курслари ташкил этилади;
в) 2022 йил 1 апрелга қадар:
зарур глюкометр, махсус тест япроқчалари ҳамда игналар марказлашган тартибда харид қилинади ва тиббиёт бригадаларига етказилади;
бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасаларида белгиланган стандартларга мувофиқ жиҳозланган шифокор олди кўриги хоналари ташкил этилади;
туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникаларидаги эндокринолог шифокор хоналари зарур тиббий ускуналар билан жиҳозланади.
5. Шундай тартиб ўрнатилсинки, унга мувофиқ:
а) 25 ёшгача бўлган қандли диабетнинг биринчи тури билан касалланган беморлар аналогли инсулин ҳамда ўзини ўзи назорат қилиш воситалари (глюкометр ва махсус тест япроқчалари) билан;
қандсиз диабет билан касалланган беморлар, соматотроп етишмовчилик билан касалланган болалар ҳаётий зарур махсус дори воситалари (десмопрессин ва ўсиш гормони) билан;
25 ёшдан ошган қандли диабетнинг биринчи тури билан касалланган инсулинга муҳтож, шунингдек, қандли диабетнинг иккинчи тури билан касалланган беморлар одам инсулини билан;
қандли диабетнинг иккинчи тури билан касалланган ҳамда эҳтиёжманд сифатида Ижтимоий реестрга киритилган оилаларнинг бемор аъзолари метформин дори воситаси билан бепул таъминланади;
б) беморларга бепул бериладиган дори воситалари ва тиббий жиҳозлар марказлашган тартибда харид қилинади ҳамда бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасалари орқали тақсимланади.
6. Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан давлат-хусусий шериклик асосида 2020 йилнинг 10 февралида «Тошкент шаҳрида намуна сифатида марказлаштирилган клиник диагностика лабораториясини ташкил этиш, жиҳозлаш ва эксплуатация қилиш тўғрисида»ги 1-33К-сон концессия шартномаси имзоланганлиги маълумот учун қабул қилинсин.
Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Мусаев):
Тошкент шаҳар ҳокимлиги билан биргаликда концессия шартномаси доирасида 2022 йил 1 апрелдан бошлаб Тошкент шаҳридаги барча поликлиника ва туман тиббиёт бирлашмалари лабораторияларини марказлаштириш;
2022 йил якунига қадар тажриба сифатида ҳар бир ҳудуддан биттадан туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмаси муассасаларининг лабораторияларини марказлаштириш ва давлат-хусусий шериклик асосида аутсорсингга бериш чораларини кўрсин.
Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Мусаев) 2023 йил 1 апрелгача тажриба натижаларига мувофиқ лаборатория хизматини яхшилаш юзасидан асосланган таклифларни Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
7. Белгилаб қўйилсинки:
тиббиёт ходимларини қайта тайёрлаш ва малакасини ошириш, шунингдек, глюкометр, махсус тест япроқчалари ва игналар, десмопрессин, ўсиш гормони, аналогли инсулин, одам инсулини ҳамда метформин махсус дори воситаларини харид қилиш билан боғлиқ харажатлар Ўзбекистон Республикаси республика бюджетидан 2022 йилда соғлиқни сақлаш тизими учун ажратиладиган маблағлар ҳисобидан;
шифокор олди кўриги ва эндокринолог шифокор хоналарини ташкил этиш ҳамда зарур тиббий ускуналар билан жиҳозлаш, шунингдек марказий лабораторияларни ташкил этиш билан боғлиқ харажатлар тегишли маҳаллий бюджетлар маблағлари ҳисобидан амалга оширилади.
8. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари бир ҳафта муддатда мазкур қарор талабларига мувофиқ тегишли ҳудудларда 2022 — 2024 йилларда эндокринология ёрдами кўрсатиш тизимини такомиллаштириш бўйича ҳудудий дастурларни ишлаб чиқсин ҳамда Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси ва халқ депутатлари маҳаллий Кенгашларида кўриб чиқилиши ва тасдиқланишини таъминласин.
9. Соғлиқни сақлаш вазирлигининг оилавий поликлиникалар ҳамда туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникаларидаги катталар ва болалар шифокор эндокринологи лавозимларининг штат меъёрларини бир штат бирлигидан кам бўлмаган миқдорда белгилаш тўғрисидаги таклифига розилик берилсин.
Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов) Молия вазирлиги (Ж. Абруев), Бандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлиги (Б. Умурзаков) билан биргаликда бир ой муддатда оилавий поликлиникалар ҳамда туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникалари штат меъёрларини қайта кўриб чиқсин ва тасдиқласин.
10. Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Мусаев) Қурилиш вазирлиги (Б. Зокиров), Молия вазирлиги (Т. Ишметов), Тошкент шаҳар ҳокимлиги (Ж. Артикходжаев) билан биргаликда Марказ ҳамда унинг кўп тармоқли клиникаси янги бино ва иншоотларини қуриш, таъмирлаш ҳамда жиҳозлаш ишларини 2022 йил 1 майга қадар якунлаш чораларини кўрсин.
Бунда, замонавий талаблар асосида зарур йўналишдаги бўлимларни, шунингдек, махсус лабораторияларни яратишни назарда тутган ҳолда қурилиш ишлари олиб борилиши ва тиббий техникалар билан жиҳозланиши таъминлансин.
11. Қуйидагилар Марказнинг эндокрин касалликларнинг олдини олиш ва даволаш соҳасидаги қўшимча вазифалари ва фаолият йўналишлари этиб белгилансин:
метаболик синдром йўналишида фундаментал ва амалий тадқиқотларни амалга ошириш ҳамда инновацион лойиҳаларни ишлаб чиқиш;
метаболик жарроҳлик амалиётларини амалга ошириш, эндокрин касалликларни рентгенэндоваскуляр ташхислаш ва даволаш ҳамда буйрак усти безларига жарроҳлик аралашувининг каминвазив эндовизуал усулларини жорий этиш;
дори воситаларининг ножўя таъсирини ўрганиш ва минималлаштириш доирасида марказлашган клиник синовлар менежменти ва сифат назорати тизимини яратиш;
хорижий давлатларнинг мазкур соҳадаги илмий ташкилотлари ва марказлари билан ҳамкорлик алоқаларини ўрнатиш ҳамда биргаликда тадқиқотларни олиб бориш;
коронавирусда қандли диабетнинг кечишини илмий-амалий жиҳатдан ўрганиб, унинг олдини олиш бўйича стандартларни ишлаб чиқиш;
соҳа мутахассисларини ўқитиш, қайта тайёрлаш ва малакасини ошириш учун ўқув дастурларини ишлаб чиқиш.
12. Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Мусаев) Иқтидорли ва малакали тиббиёт мутахассисларини қўллаб-қувватлаш ҳамда тиббиёт муассасаларига жалб қилиш жамғармаси маблағлари ҳисобидан Марказ ҳамда ҳудудий тиббиёт муассасаларидан шаффоф танлов асосида танлаб олинган 50 нафаргача эндокринолог мутахассисларни ҳар йили нуфузли хорижий эндокринология марказларида малака оширишга юбориш, шунингдек, Марказнинг илмий малака кенгаши фаолиятига етакчи хорижий мутахассисларни жалб этиш чораларини кўрсин.
13. Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Мусаев) Молия вазирлиги (Т. Ишметов) билан биргаликда икки ой муддатда:
соғлиқни сақлаш муассасаларида пуллик хизматларни ривожлантириш ҳамда тиббий хизматлар нархларини бозор механизмлари асосида шакллантириш;
ҳудудий эндокринология диспансерлари фаолиятида ҳар бир даволанган ҳолат асосида молиялаштириш механизмини, беморларни ҳисобга олиш ва навбат асосида даволанишга йўллаш тизимини жорий этиш бўйича Вазирлар Маҳкамасига таклиф киритсин.
14. Фармацевтика тармоғини ривожлантириш агентлиги (С. Кариев), икки ой муддатда эндокринология соҳасида махсус дори воситалари ишлаб чиқарувчи маҳаллий корхоналар фаолиятини кенгайтириш, шунингдек, глюкометр ва махсус тест япроқчаларини республикада ишлаб чиқаришни йўлга қўйиш чораларини кўрсин.
15. Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Мусаев) соғлом турмуш тарзини шакллантириш, юқумли бўлмаган касалликлар ва уларнинг хавф омилларига қарши курашиш ҳамда олдини олиш, шунингдек, соғлиқни сақлаш тизимида амалга оширилаётган ислоҳотлар бўйича махсус туркум дастурларни вазирликнинг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан ишлаб чиқсин ҳамда оммавий ахборот воситаларида тарғиб қилиб борсин.
16. Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги, Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги, Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари мазкур қарорнинг мазмун-моҳияти оммавий ахборот воситаларида, шунингдек, аҳоли ўртасида кенг ёритилишини таъминласин.
Бунда, эндокрин касалликларда соғлом турмуш тарзининг аҳамияти, дори воситаларини ҳамда ўзини ўзи назорат қилиш воситаларини қўллашга оид махсус кўрсатувлар, ижтимоий рекламалар ва роликларнинг мунтазам намойиши йўлга қўйилсин.
17. Ушбу қарорнинг ижросини самарали ташкил қилишга масъул ва шахсий жавобгар этиб соғлиқни сақлаш вазири Б. Мусаев, Марказ директори Ф. Тураев, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, вилоятлар ҳамда Тошкент шаҳар ҳокимлари белгилансин.
Қарорнинг ўз вақтида ва натижали ижро этилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазири А.Н. Арипов ва Ўзбекистон Республикаси Президенти маслаҳатчисининг биринчи ўринбосари Л.Н. Тўйчиев зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2022 йил 26 январдаги ПҚ-102-сон қарорига ИЛОВА
2022 — 2024 йилларда республика аҳолисига эндокринология ёрдами кўрсатишни ривожлантириш
Т/р Тадбирларнинг номи Амалга ошириш шакли Бажариш муддатлари Сумма Молиялаштириш манбалари Ижрочилар I. Эндокринология хизмати фаолиятини тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий базани такомиллаштириш 1. Хал қ аро тавсияномаларга мувофи қ, со ғ ли қ ни са қ лашнинг барча бос қ ичларида эндокрин касалликларни диагностика қ илиш ҳамда даволашнинг стандартларини янгилаш, қ айта кўриб чи қ иш ва тасди қ лаш. Вазир буйруғи 2022 йил I — III чорак - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) , РИЭИАТМ (Тураев) 2. Халқаро тавсияномаларга мувофиқ, эндокрин касалликларни скрининг ва диагностика қилиш, даволаш ва мониторинг қилиш бўйича «Йўл харитаси»ни ишлаб чиқиш, бирламчи тизим амалиётига татбиқ этиш ва мониторингини амалга ошириш. Вазир буйруғи 2022 йил II чорак - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) , РИЭИАТМ (Тураев) 3. Ҳудудий эндокринология диспансерларида электрон тиббий ҳужжатлар айланишини амалга ошириш имконини берувчи ягона тиббий-ахборот тизимини ишлаб чиқиш ҳамда амалиётга татбиқ қилиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил IV чорак Ҳисоб-китоблар асосида Маҳаллий бюджет маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) , РИЭИАТМ (Тураев) II. Эндокрин касалликларнинг олдини олиш, эрта ташхислаш ва даволаш чора-тадбирларини такомиллаштириш 4. Соғлиқни сақлаш тизимининг барча бўғинларини қамраб олувчи, статистика, молия ва бошқа ҳисоботларни бирлаштириб кўрсатган ҳолда эндокрин патологияли беморлар ҳақидаги электрон маълумотлар базасининг онлайн регистрини ишлаб чиқиш ҳамда босқичма-босқич жорий этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Соғлиқни сақлаш вазирлигига рақамлаштириш учун ажратилган маблағлар доирасида Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Сабиров), РИЭИАТМ (Тураев), «IT-Med» МЧЖ 5. Туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникалардаги эндокринолог шифокор хоналарини зарур тиббий ускуналар билан (шу жумладан компьютерлар) билан жиҳозлаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил 1 апрель 4,5 млрд сўм Маҳаллий бюджет маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳ окимликлари 6. Оилавий поликлиника ва оилавий шифокор пунктлари, туман (шаҳар) кўп тармоқли марказий поликлиникаларида бирламчи шифокор олди кўриги хоналарини ташкил этиш ва жиҳозлаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил 1 апрель 13,5 млрд сўм Маҳаллий бюджет маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Иноятов), Молия вазирлиги (Абруев) , Қ ора қ алпо ғ истон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент ша ҳ ар ҳ окимликлари 7. Тажриба сифатида ҳар бир ҳудуддан биттадан туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмаси муассасаларининг лабораторияларини марказлаштириш ва давлат-хусусий шериклик асосида аутсорсингга бериш чораларини кўриш. Бунда, беморларнинг ўзлари бириктирилган бирламчи тиббиёт муассасаларидан лаборатория таҳлилларини ўтказиш учун йиғилган биологик материалларни марказий лабораторияларга етказиб бериш тизимини йўлга қўйиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил якунига қадар - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) , Қ ора қ алпо ғ истон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент ша ҳ ар ҳ окимликлари 8. Марказий лабораториялар фаолияти, биологик материалларни йиғиш ва ташиш ҳамда таҳлил қилиш тартибини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. Вазир буйруғи 2022 йил 1 апрель - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) 9. Преморбид эндокрин касалликларни эрта аниқлаш, профилактик чора-тадбирларни амалга ошириш, соғлом турмуш тарзи, тўғри овқатланиш ҳамда жисмоний фаоллик дастурларини аҳоли орасида кенг кўламда татбиқ этиш бўйича оилавий шифокорлар фаолиятини кучайтириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Маҳаллий бюджет маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Иноятов) , Аҳолининг соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш ва жисмоний фаоллигини ошириш маркази (Одилова) 10. Уюшган аҳоли (мактабгача таълим муассасалари, мактаб, лицей, коллежлар) ва уюшмаган болаларда эндокрин касалликларни эрта аниқлаш бўйича бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасаси оилавий шифокорлари томонидан скрининг тадбирларини (йод танқислиги ҳолатлари, ортиқча вазн, пастбўйлик, жинсий ривожланишнинг бузилиши ва бошқалар) босқичма-босқич амалга ошириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Маҳаллий бюджет маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Иноятов), РИЭИАТМ (Тураев), Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 11. Бирламчи тиббий-санитария ёрдами муассасасида йилига бир марта оилавий шифокорлар томонидан 40 ёшдан ошган беморларнинг қандли диабет ва диабет олди ҳолати скринингини ўтказиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида (ҳар йили) 14,3 млрд сўм Республика бюджети маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Иноятов), РИЭИАТМ (Тураев), Қ ора қ алпо ғ истон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент ша ҳ ар ҳ окимликлари 12. Оилавий шифокорларга эндокрин касалликлар скринингини амалга оширишда илмий-амалий ва методологик ёрдам кўрсатиш ва касалланиш кўрсаткичларини персоналлашган даволаш протоколлари асосида юритишни йўлга қўйиш. Ташкилий чора-тадбирлар Тасдиқланган режа-жадвалга мувофиқ - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), РИЭИАТМ (Тураев) 13. Ҳудудий эндокринология диспансерларида эндокрин жарроҳлик, қандли диабетнинг асоратларини жарроҳлик йўли билан даволаш ва реконструктив амалиётлар бўлими, диабет нефропатияси ва жонлантириш бўлимларини ташкил этиш орқали тиббий хизматлар турини кенгайтириш. Ташкилий чора- тадбирлар 2022-2023 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Маҳаллий бюджет маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Сабиров), РИЭИАТМ (Тураев), Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 14. Ҳудудий эндокринология диспансерлари орқали марказлашган тартибда: Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида (ҳар йили) Республика бюджети маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Молия вазирлиги (Ишметов) , РИЭИАТМ (Тураев) 25 ёшгача бўлган қандли диабетнинг биринчи тури билан касалланган беморларни аналогли инсулин ва ўзини ўзи назорат қилиш воситалари (глюкометр ва махсус тест япроқчалари) билан; 25,4 млрд сўм қандсиз диабет билан касалланган, соматотроп етишмовчилик билан касалланган болаларни ҳаётий зарур махсус дори воситалари (десмопрессин ва ўсиш гормони) билан; 5,9 млрд сўм 25 ёшдан ошган қандли диабетнинг биринчи тури билан касалланган инсулинга муҳтож, шунингдек, қандли диабетнинг иккинчи тури билан касалланган беморларни одам инсулини билан; 36,2 млрд сўм кам таъминланган оилаларга мансуб, қандли диабет билан касалланган беморларни метформин дори воситаси билан бепул таъминлаш. 15,3 млрд сўм 15. Эндокрин касалликлари мавжуд бўлган беморлар ва уларнинг оила аъзоларини касалликни тўғри назорат қилиш ва бошқариш, рационал овқатланиш, соғлом турмуш тарзига ўргатиш бўйича тадбирларни «Профилактика мактаблари»да амалга ошириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида - - Аҳолининг соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш ва жисмоний фаоллигини ошириш маркази (Одилова) 16. Ҳудудий эндокринология диспансерларини замонавий тиббиёт ускуналари билан жиҳозлаш орқали уларда кўрсатиладиган тиббий хизматлар сонини 15 тадан 40 тагача етказиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Маҳаллий бюджет маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Сабиров), РИЭИАТМ (Тураев) 17. Туман (шаҳар) лаборатор-ташхислаш марказларини ташкил этиш (қонда қанд миқдори, гликирланган гемоглобин, тиреотроп гормони, сийдикда микроальбуминурия ва кетон таначаларни аниқлаш). Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Маҳаллий бюджет маблағлари Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) 18. Аҳоли ўртасида қандли диабетни эрта аниқлаш ва мониторинг қилиш мақсадида гликирланган гемоглобинни аниқлаш учун эндокринология диспансерларини реактивлар билан таъминлаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида (ҳар йили) 8,3 млрд сўм Маҳаллий бюджет маблағлари Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) 19. Қалқонсимон без касалликларини эрта аниқлаш мақсадида қалқонсимон ҳамда қалқонсимон олди безлари гормонларини (эркин тироксин, тиреотроп гормон) иммунофермент аниқлаш учун эндокринология диспансерларини реактивлар билан таъминлаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида (ҳар йили) 5,4 млрд сўм Маҳаллий бюджет маблағлари Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) 20. Эндокрин касаллиги бўлган беморларни олти ойда бир маротаба тор доира мутахассислари (офтальмолог, кардиолог, нефролог, педиатр, невропатолог, қон-томир жарроҳи, подиатрист) иштирокида диспансеризациядан ўтказиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Иноятов), Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 21. Аҳоли ва беморларнинг ҳаёт сифатини ҳамда саломатлигини яхшилашга қаратилган саломатлик дастурларини жорий этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Аҳолининг соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш ва жисмоний фаоллигини ошириш маркази (Одилова), МТРК (Хаджаев) 22. Уюшган контингент ўртасида (Қуролли кучлар, ИИВ, олий таълим муассасалари, саноат корхоналари ва бошқалар) тор доира мутахассислари иштирокида диспансеризация ишларини амалга ошириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Давлат бюджети ва ташкилотларнинг бюджетдан ташқари маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), РИЭИАТМ (Тураев) 23. Тасдиқланган эндокрин касалликлар кечишини мақсадли кузатиш, ташхислаш ва даволаш босқичларини белгилаш учун туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмалари шифохоналарида бир кунлик стационар кузатиш тизимини жорий этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил Ҳисоб-китоблар асосида Маҳаллий бюджет маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Иноятов), Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари 24. Бир кунлик стационар кузатиш тизимини ташкил этиш тартибини ҳамда беморларга хизмат кўрсатиш ва даволаш босқичларини белгилашнинг янги стандартларини тасдиқлаш. Вазир буйруғи 2022 йил 1 апрель - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) 25. Замонавий йод аниқловчи лаборатория, йодлаш ускунаси (дозатор) ва йодат калий билан таъминланмаган ош тузи ишлаб чиқарувчи ташкилотлар фаолияти бўйича назоратни кучайтириш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси (Юсупалиев), Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил (Касимов) III. Эндокринология хизматини юқори малакали кадрлар билан таъминлаш, эндокринология соҳасида илмий-тадқиқот ишларини амалга ошириш 26. Оилавий шифокорларга ишлаб чиқилган протоколлар ва даволаш алгоритмлари бўйича ортиқча вазн, диабет олди ҳолат, иккинчи тур қандли диабет, йод танқислиги, гипотиреоз касалликларининг олдини олиш, даволаш ва назорат асосларини ўргатиш (метформин, калий йодид АПФ ингибиторлари, аспирин, статинларни тавсия этиш). Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Давлат бюджети маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Иноятов), Тиббиёт ходимларининг касбий малакасини ривожлантириш маркази (Акилов), РИЭИАТМ (Тураев), тиббиёт олий таълим муассасалари 27. Эндокрин касалликларни эрта аниқлаш, асоратларини олдини олиш ва даволашнинг янги усулларини жорий этиш бўйича вилоят ва туман (шаҳар) тиббиёт муассасаларининг шифокорлари учун 36 соатлик сертификатланган узлуксиз курсларни ташкил этиш. Ўқитишни www.endomarkaz.uz порталида интерактив стендлар, онлайн вебинарлар, шифокорлар учун эндокринология йўналишида даволаш ва ташхислаш стандартлари, онлайн курслар ҳамда мультимедия дастурларидан эркин фойдаланиш имконини яратиш орқали амалга ошириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Давлат бюджети маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Тиббиёт ходимларининг касбий малакасини ривожлантириш маркази (Акилов), РИЭИАТМ (Тураев), тиббиёт олий таълим муассасалари 28. Уч ярим ойлик (504 соатлик) сертификатланган ўқув курсларини йўлга қўйган ҳолда, мутахассисларни икки ярим ой Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт марказида ўқитиш ва бир ой ҳудудий тиббиёт муассасаларида амалиёт ўташини ташкил этиш. Режа-жадвал 2022-2023 йиллар давомида Ҳисоб-китобларга мувофиқ Соғлиқни сақлаш вазирлигига ажратиладиган маблағлар Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), РИЭИАТМ (Тураев), Тиббиёт ходимларининг касбий малакасини ривожлантириш маркази (Акилов), тиббиёт олий таълим муассасалари 29. Соғлиқни сақлашнинг бирламчи тизими учун «Эндокринолог шифокор» йўналиши бўйича давлат гранти асосида бир йиллик (интернатура) курсларни тиббиёт олий таълим муассасалари базасида ташкил этиш. Режа-жадвал Доимий Ҳисоб-китобларга мувофиқ Давлат бюджети маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги (Тошкулов), тиббиёт олий таълим муассасалари 30. Соғлиқни сақлашнинг бирламчи тизимидаги ҳамширалар учун қандли диабет ва йод танқислиги ҳолатларини бирламчи профилактика қилиш, аҳолининг соғлом турмуш тарзи маданиятини ошириш бўйича 36 соатлик сертификатланган ўқув курсларини ташкил этиш. Режа-жадвал 2022-2023 йиллар давомида Ҳисоб-китобларга мувофиқ Давлат бюджети маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Тиббиёт ходимларининг касбий малакасини ривожлантириш маркази (Акилов), тиббиёт олий таълим муассасалари 31. Ортиқча вазн, метаболик синдром, аёлларда менопауза ҳолатлари, ЙДХ ва болаларда эндокрин касалликлар соҳасида фундаментал ва амалий тадқиқотларни амалга ошириш ҳамда инновацион лойиҳаларни ишлаб чиқиш. Танлов натижалари бўйича илмий грантлар 2022-2023 йиллар давомида Ҳисоб-китобларга мувофиқ Илмий-техник дастурларни амалга ошириш учун ажратиладиган маблағлар Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Инновацион ривожланиш вазирлиги (Абдурахмонов), РИЭИАТМ (Тураев) 32. Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази базасида қуйидаги муҳим йўналишлар бўйича уйғунлашган илмий лабораторияларни ташкил этиш: эндокрин касалликлар эпидемиологияси, тиреоидология ва йод танқислиги, репродуктив эндокринология, нейроэндокринология. Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар давомида Ҳисоб-китоблар асосида Давлат бюджети маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), РИЭИАТМ (Тураев), Инновацион ривожланиш вазирлиги (Абдурахмонов), Фанлар академияси (Юлдашев) 33. Мутахассис эндокринологлар учун хориждаги ихтисослаштирилган етакчи клиникалар ва марказларда малака ошириш ва стажировка ўташ курсларини ташкил этиш. Вазир буйруғи Тасдиқланган режа-жадвалга мувофиқ Ҳисоб-китобларга мувофиқ Иқтидорли ва малакали тиббиёт мутахассисларини қўллаб-қувватлаш ҳамда тиббиёт муассасаларига жалб қилиш жамғармаси маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), РИЭИАТМ (Тураев) 34. Халқаро илмий-амалий ҳамкорликни кенгайтириш ва маҳорат дарслари ҳамда юқори технологияли жарроҳлик амалиётини ўтказиш учун хориждан етакчи мутахассисларни жалб этиш. Режа-жадвал 2022-2023 йиллар давомида Ҳисоб-китобларга мувофиқ Иқтидорли ва малакали тиббиёт мутахассисларини қўллаб-қувватлаш ҳамда тиббиёт муассасаларига жалб қилиш жамғармаси маблағлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), РИЭИАТМ (Тураев) 35. Хорижий илмий ташкилотлар, марказлар ҳамда экспертлар билан ҳамкорлик алоқаларини ўрнатиш ва биргаликда тадқиқотларни ташкил қилиш. Режа-жадвал Доимий Ҳисоб-китобларга мувофиқ Соғлиқни сақлаш вазирлигига ажратиладиган маблағлар Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), РИЭИАТМ (Тураев) 36. Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт марказини ушбу йўналишдаги илмий муассасага айлантириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар давомида - - РИЭИАТМ (Тураев), Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев) IV. Аҳоли ўртасида эндокринологик саломатликни муҳофаза қилиш соҳасида кенг тушунтириш ишларини ташкил этиш 37. Қандли диабет ва йод танқислиги ҳолатларини бирламчи профилактика қилиш бўйича аҳолининг хабардорлигини ошириш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Иноятов), Аҳолининг соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш ва жисмоний фаоллигини ошириш маркази (Одилова) 38. Нодавлат нотижорат ташкилотларни қандли диабет ва йод танқислиги ҳолатларига қарши курашиш, шу жумладан юқори хавф ва заиф кишилар гуруҳидаги беморларга руҳий-ижтимоий ёрдам кўрсатиш тадбирларини амалга оширишга жалб қилиш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Адлия вазирлиги (Давлетов), Ўзбекистон ННТ миллий ассоциацияси (Ишанходжаев) 39. Аҳолининг соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш ва жисмоний фаоллигини ошириш маркази томонидан соғлом овқатланиш, жисмоний фаолликнинг зарурлиги, соғлом турмуш тарзини юритиш бўйича тавсияларни ишлаб чиқиш ва оммавий ахборот воситаларида ёритиб бориш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий - - Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Аҳоли соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш маркази (Одилова) , МТРК (Хаджаев) 40. Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази ҳамда унинг кўп тармоқли клиникаси янги биноларга кўчиши муносабати билан унинг тузилмаси, штатлар жадвали ва харажатлар сметасини қайта кўриб чиқиш ва тасдиқлаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил - - РИЭИАТМ (Тураев), Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Мусаев), Молия вазирлиги (Ишметов) 2022 — 2024 йилларда республика аҳолисига эндокринология ёрдами кўрсатишни ривожлантириш дастурини амалга ошириш учун жами харажатлар — 350,4млрд сўм Шундан: млрд сўм Давлат бюджети маблағлари 350,4 шу жумладан: маҳаллий бюджет маблағлари 59,1
Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2022 йил 26 январь,
ПҚ-102-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Qarori
DASTURI
Endokrinologiya xizmatini takomillashtirish va koʻlamini kengaytirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
2019 — 2021-yillarda respublika aholisiga endokrinologiya yordami koʻrsatishni takomillashtirish boʻyicha milliy dastur doirasida diagnostika va davolashning yangi standartlari tasdiqlandi, 75 ming nafarga yaqin bemorlar 40 milliard soʻmdan ziyod Davlat budjeti mablagʻlari hisobiga 100 foiz insulin bilan bepul taʼminlandi, 200 milliard soʻmga yaqin mablagʻ evaziga 14 ta hududiy endokrinologiya muassasalarining moddiy-texnika bazasi mustahkamlanib, 3,3 million AQSH dollari miqdorida zamonaviy asbob-uskunalar bilan taʼminlandi.
Shu bilan birga, endokrinologiya xizmatini respublika boʻyicha yagona integratsiyalashgan tizim sifatida shakllantirish, yod yetishmovchiligi bilan bogʻliq kasalliklar profilaktikasi, qandli diabet kasalligi hamda uning oqibatlarining oldini olish bilan bogʻliq tibbiy-ijtimoiy tadbirlar samaradorligini qayta koʻrib chiqish talab etilmoqda.
Aholiga koʻrsatilayotgan endokrinologik yordamning samarali hamda zamonaviy tizimini shakllantirish, kasalliklar va ularning asoratlari profilaktikasini takomillashtirish, aholiga yuqori malakali endokrinologiya yordamini koʻrsatish sifatini hamda ushbu yoʻnalishdagi tibbiyot xodimlarining salohiyatini oshirish maqsadida:
1. Quyidagilar aholiga koʻrsatilayotgan endokrinologiya xizmatini tashkil etishning eng muhim yoʻnalishlari etib belgilansin:
a) akademik Yo. Toʻraqulov nomidagi Respublika ixtisoslashtirilgan endokrinologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi (keyingi oʻrinlarda — Markaz) — hududiy tibbiyot muassasalari — tuman (shahar) tibbiyot muassasalari oʻrtasida tizimli uzviy bogʻliqlikni taʼminlash;
b) sogʻliqni saqlash tizimining birlamchi boʻgʻinida endokrin kasalliklar profilaktikasi, ularni barvaqt aniqlash va boshqarish dasturlarini amaliyotga joriy etish. Bunda:
birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasalari va ommaviy axborot vositalari orqali aholi oʻrtasida sogʻlom turmush tarzi, toʻgʻri ovqatlanish hamda jismoniy faollikni oshirishni targʻib etish;
oilaviy shifokorlarni qayta tayyorlash va malakasini oshirish orqali kasallikni barvaqt aniqlash va oldini olish koʻlamini kengaytirish;
tuman (shahar) tibbiyot muassasalari tor soha mutaxassislari faoliyatiga endokrin kasalliklarni erta tashxislash, asoratlarining oldini olish algoritmlarini joriy qilish;
v) qandli diabetga chalingan bemorlarning zamonaviy dispanser nazorati (onlayn registr) tizimini joriy etish orqali har bir bemor holatining monitoringini yuritish;
g) aholining kasallikka chalinish xavfi yuqori boʻlgan guruhlari, jumladan, bolalar, oʻsmirlar, homilador va emizikli ayollarni yod preparatlari bilan bepul taʼminlash orqali yod tanqisligi kasalliklarining samarali profilaktikasini taʼminlash;
d) “Profilaktika maktablari”ga tor soha mutaxassislarini jalb etgan holda bemorlar va ularning oila aʼzolariga endokrin kasallikni boshqarish usullarini hamda kasallik bilan yashashni oʻrgatish;
e) tashxislash va davolashning yuqori texnologiyali hamda innovatsion usullarini amaliyotga joriy etish orqali hududlarda va Markazda yuqori texnologik jarrohlik amaliyotlari ulushini oshirish;
j) endokrinologiya yoʻnalishida ilmiy-tadqiqot faoliyatini takomillashtirish, soha xodimlarining ilmiy salohiyatini oshirish.
2. 2022-yil 1-apreldan boshlab endokrin kasalliklarni erta aniqlash va maqsadli kuzatishni taʼminlash uchun quyidagilarni nazarda tutuvchi tibbiy kuzatuv va patronajning yangi modeli joriy etilsin:
oilaviy shifokorlarni endokrin kasalliklarni tashxislash hamda davolash boʻyicha qayta tayyorlash;
endokrin kasalliklar mavjud oilalarga maxsus tayyorgarlikdan oʻtgan patronaj hamshirasini biriktirish;
patronaj hamshirasi tomonidan endokrin kasalligi boʻlgan, umumiy holati qoniqarli yoki xavf guruhidagi aholini erta aniqlash va differensiallashgan yondashuv asosida kuzatib borish;
tibbiy kuzatuv natijalari boʻyicha xavf omillari yuqori boʻlgan bemorlarni shifokor oldi koʻrigi xonalari hamshiralari hamda oilaviy shifokorlarga yoʻnaltirish;
endokrin kasalliklar boʻyicha xavf guruhiga kiruvchi bemorlar ustidan doimiy kuzatuv oʻrnatish maqsadida barcha tibbiyot brigadalarini glyukometr va maxsus test yaproqchalari bilan taʼminlash;
tashxislash va davolash maqsadida bemorlarni bir kunlik diagnostik statsionar kuzatish tizimini joriy etish.
3. 2022 — 2024-yillarda respublika aholisiga endokrinologiya yordami koʻrsatishni rivojlantirish dasturi (keyingi oʻrinlarda — Dastur) ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
4. Belgilansinki:
a) har yili kamida bir marta 40 yoshdan oshgan aholi qandli diabet va diabet oldi holatlari uchun maqsadli skriningdan oʻtkaziladi hamda endokrin kasalliklar aniqlangan bemorlar bilan muntazam aloqa oʻrnatiladi. Bunda, surunkali endokrin kasalliklar rivojlanishining oldini olish uchun endokrin kasalliklarni davolashning zamonaviy klinik protokollari va algoritmlari joriy etiladi;
b) 2022-yil 1-fevraldan boshlab anʼanaviy va masofaviy (aralash) usulda tibbiyot xodimlarini qayta tayyorlash va malakasini oshirish tizimi yoʻlga qoʻyiladi. Bunda:
patronaj hamshiralari hamda oilaviy shifokorlar uchun endokrin kasalliklarning oldini olish, erta tashxislash va davolash boʻyicha ikki haftalik oʻquv kurslari tashkil etiladi;
endokrinolog shifokorlarni qayta tayyorlash uchun uch yarim oylik oʻquv kurslari yoʻlga qoʻyiladi. Bunda, ular dastlabki ikki yarim oy davomida Markazda oʻqitiladi hamda bir oy davomida tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalarida amaliyot oʻtaydi;
hududlarda faoliyat yuritayotgan endokrinolog shifokorlarning malakasini oshirish uchun bir oylik oʻquv kurslari tashkil etiladi;
v) 2022-yil 1-aprelga qadar:
zarur glyukometr, maxsus test yaproqchalari hamda ignalar markazlashgan tartibda xarid qilinadi va tibbiyot brigadalariga yetkaziladi;
birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasalarida belgilangan standartlarga muvofiq jihozlangan shifokor oldi koʻrigi xonalari tashkil etiladi;
tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalaridagi endokrinolog shifokor xonalari zarur tibbiy uskunalar bilan jihozlanadi.
5. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq:
a) 25 yoshgacha boʻlgan qandli diabetning birinchi turi bilan kasallangan bemorlar analogli insulin hamda oʻzini oʻzi nazorat qilish vositalari (glyukometr va maxsus test yaproqchalari) bilan;
qandsiz diabet bilan kasallangan bemorlar, somatotrop yetishmovchilik bilan kasallangan bolalar hayotiy zarur maxsus dori vositalari (desmopressin va oʻsish gormoni) bilan;
25 yoshdan oshgan qandli diabetning birinchi turi bilan kasallangan insulinga muhtoj, shuningdek, qandli diabetning ikkinchi turi bilan kasallangan bemorlar odam insulini bilan;
qandli diabetning ikkinchi turi bilan kasallangan hamda ehtiyojmand sifatida Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalarning bemor aʼzolari metformin dori vositasi bilan bepul taʼminlanadi;
b) bemorlarga bepul beriladigan dori vositalari va tibbiy jihozlar markazlashgan tartibda xarid qilinadi hamda birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasalari orqali taqsimlanadi.
6. Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan davlat-xususiy sheriklik asosida 2020-yilning 10-fevralida “Toshkent shahrida namuna sifatida markazlashtirilgan klinik diagnostika laboratoriyasini tashkil etish, jihozlash va ekspluatatsiya qilish toʻgʻrisida”gi 1-33K-son konsessiya shartnomasi imzolanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin.
Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Musayev):
Toshkent shahar hokimligi bilan birgalikda konsessiya shartnomasi doirasida 2022-yil 1-apreldan boshlab Toshkent shahridagi barcha poliklinika va tuman tibbiyot birlashmalari laboratoriyalarini markazlashtirish;
2022-yil yakuniga qadar tajriba sifatida har bir hududdan bittadan tuman (shahar) tibbiyot birlashmasi muassasalarining laboratoriyalarini markazlashtirish va davlat-xususiy sheriklik asosida autsorsingga berish choralarini koʻrsin.
Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Musayev) 2023-yil 1-aprelgacha tajriba natijalariga muvofiq laboratoriya xizmatini yaxshilash yuzasidan asoslangan takliflarni Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
7. Belgilab qoʻyilsinki:
tibbiyot xodimlarini qayta tayyorlash va malakasini oshirish, shuningdek, glyukometr, maxsus test yaproqchalari va ignalar, desmopressin, oʻsish gormoni, analogli insulin, odam insulini hamda metformin maxsus dori vositalarini xarid qilish bilan bogʻliq xarajatlar Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjetidan 2022-yilda sogʻliqni saqlash tizimi uchun ajratiladigan mablagʻlar hisobidan;
shifokor oldi koʻrigi va endokrinolog shifokor xonalarini tashkil etish hamda zarur tibbiy uskunalar bilan jihozlash, shuningdek markaziy laboratoriyalarni tashkil etish bilan bogʻliq xarajatlar tegishli mahalliy budjetlar mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi.
8. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bir hafta muddatda mazkur qaror talablariga muvofiq tegishli hududlarda 2022 — 2024-yillarda endokrinologiya yordami koʻrsatish tizimini takomillashtirish boʻyicha hududiy dasturlarni ishlab chiqsin hamda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi va xalq deputatlari mahalliy Kengashlarida koʻrib chiqilishi va tasdiqlanishini taʼminlasin.
9. Sogʻliqni saqlash vazirligining oilaviy poliklinikalar hamda tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalaridagi kattalar va bolalar shifokor endokrinologi lavozimlarining shtat meʼyorlarini bir shtat birligidan kam boʻlmagan miqdorda belgilash toʻgʻrisidagi taklifiga rozilik berilsin.
Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov) Moliya vazirligi (J. Abruyev), Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi (B. Umurzakov) bilan birgalikda bir oy muddatda oilaviy poliklinikalar hamda tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalari shtat meʼyorlarini qayta koʻrib chiqsin va tasdiqlasin.
10. Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Musayev) Qurilish vazirligi (B. Zokirov), Moliya vazirligi (T. Ishmetov), Toshkent shahar hokimligi (J. Artikxodjayev) bilan birgalikda Markaz hamda uning koʻp tarmoqli klinikasi yangi bino va inshootlarini qurish, taʼmirlash hamda jihozlash ishlarini 2022-yil 1-mayga qadar yakunlash choralarini koʻrsin.
Bunda, zamonaviy talablar asosida zarur yoʻnalishdagi boʻlimlarni, shuningdek, maxsus laboratoriyalarni yaratishni nazarda tutgan holda qurilish ishlari olib borilishi va tibbiy texnikalar bilan jihozlanishi taʼminlansin.
11. Quyidagilar Markazning endokrin kasalliklarning oldini olish va davolash sohasidagi qoʻshimcha vazifalari va faoliyat yoʻnalishlari etib belgilansin:
metabolik sindrom yoʻnalishida fundamental va amaliy tadqiqotlarni amalga oshirish hamda innovatsion loyihalarni ishlab chiqish;
metabolik jarrohlik amaliyotlarini amalga oshirish, endokrin kasalliklarni rentgenendovaskulyar tashxislash va davolash hamda buyrak usti bezlariga jarrohlik aralashuvining kaminvaziv endovizual usullarini joriy etish;
dori vositalarining nojoʻya taʼsirini oʻrganish va minimallashtirish doirasida markazlashgan klinik sinovlar menejmenti va sifat nazorati tizimini yaratish;
xorijiy davlatlarning mazkur sohadagi ilmiy tashkilotlari va markazlari bilan hamkorlik aloqalarini oʻrnatish hamda birgalikda tadqiqotlarni olib borish;
koronavirusda qandli diabetning kechishini ilmiy-amaliy jihatdan oʻrganib, uning oldini olish boʻyicha standartlarni ishlab chiqish;
soha mutaxassislarini oʻqitish, qayta tayyorlash va malakasini oshirish uchun oʻquv dasturlarini ishlab chiqish.
12. Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Musayev) Iqtidorli va malakali tibbiyot mutaxassislarini qoʻllab-quvvatlash hamda tibbiyot muassasalariga jalb qilish jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan Markaz hamda hududiy tibbiyot muassasalaridan shaffof tanlov asosida tanlab olingan 50 nafargacha endokrinolog mutaxassislarni har yili nufuzli xorijiy endokrinologiya markazlarida malaka oshirishga yuborish, shuningdek, Markazning ilmiy malaka kengashi faoliyatiga yetakchi xorijiy mutaxassislarni jalb etish choralarini koʻrsin.
13. Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Musayev) Moliya vazirligi (T. Ishmetov) bilan birgalikda ikki oy muddatda:
sogʻliqni saqlash muassasalarida pullik xizmatlarni rivojlantirish hamda tibbiy xizmatlar narxlarini bozor mexanizmlari asosida shakllantirish;
hududiy endokrinologiya dispanserlari faoliyatida har bir davolangan holat asosida moliyalashtirish mexanizmini, bemorlarni hisobga olish va navbat asosida davolanishga yoʻllash tizimini joriy etish boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritsin.
14. Farmatsevtika tarmogʻini rivojlantirish agentligi (S. Kariyev), ikki oy muddatda endokrinologiya sohasida maxsus dori vositalari ishlab chiqaruvchi mahalliy korxonalar faoliyatini kengaytirish, shuningdek, glyukometr va maxsus test yaproqchalarini respublikada ishlab chiqarishni yoʻlga qoʻyish choralarini koʻrsin.
15. Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Musayev) sogʻlom turmush tarzini shakllantirish, yuqumli boʻlmagan kasalliklar va ularning xavf omillariga qarshi kurashish hamda oldini olish, shuningdek, sogʻliqni saqlash tizimida amalga oshirilayotgan islohotlar boʻyicha maxsus turkum dasturlarni vazirlikning budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan ishlab chiqsin hamda ommaviy axborot vositalarida targʻib qilib borsin.
16. Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi, Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi, Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari mazkur qarorning mazmun-mohiyati ommaviy axborot vositalarida, shuningdek, aholi oʻrtasida keng yoritilishini taʼminlasin.
Bunda, endokrin kasalliklarda sogʻlom turmush tarzining ahamiyati, dori vositalarini hamda oʻzini oʻzi nazorat qilish vositalarini qoʻllashga oid maxsus koʻrsatuvlar, ijtimoiy reklamalar va roliklarning muntazam namoyishi yoʻlga qoʻyilsin.
17. Ushbu qarorning ijrosini samarali tashkil qilishga masʼul va shaxsiy javobgar etib sogʻliqni saqlash vaziri B. Musayev, Markaz direktori F. Turayev, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar hamda Toshkent shahar hokimlari belgilansin.
Qarorning oʻz vaqtida va natijali ijro etilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri A.N. Aripov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti maslahatchisining birinchi oʻrinbosari L.N. Toʻychiyev zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 26-yanvardagi PQ-102-son qaroriga ILOVA
2022 — 2024-yillarda respublika aholisiga endokrinologiya yordami koʻrsatishni rivojlantirish
T/r Tadbirlarning nomi Amalga oshirish shakli Bajarish muddatlari Summa Moliyalashtirish manbalari Ijrochilar I. Endokrinologiya xizmati faoliyatini tartibga soluvchi normativ-huquqiy bazani takomillashtirish 1. Xal q aro tavsiyanomalarga muvofi q, so gʻ li q ni sa q lashning barcha bos q ichlarida endokrin kasalliklarni diagnostika q ilish hamda davolashning standartlarini yangilash, q ayta koʻrib chi q ish va tasdi q lash. Vazir buyrugʻi 2022-yil I — III chorak - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) , RIEIATM (Turayev) 2. Xalqaro tavsiyanomalarga muvofiq, endokrin kasalliklarni skrining va diagnostika qilish, davolash va monitoring qilish boʻyicha “Yoʻl xaritasi”ni ishlab chiqish, birlamchi tizim amaliyotiga tatbiq etish va monitoringini amalga oshirish. Vazir buyrugʻi 2022-yil II chorak - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) , RIEIATM (Turayev) 3. Hududiy endokrinologiya dispanserlarida elektron tibbiy hujjatlar aylanishini amalga oshirish imkonini beruvchi yagona tibbiy-axborot tizimini ishlab chiqish hamda amaliyotga tatbiq qilish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil IV chorak Hisob-kitoblar asosida Mahalliy budjet mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) , RIEIATM (Turayev) II. Endokrin kasalliklarning oldini olish, erta tashxislash va davolash chora-tadbirlarini takomillashtirish 4. Sogʻliqni saqlash tizimining barcha boʻgʻinlarini qamrab oluvchi, statistika, moliya va boshqa hisobotlarni birlashtirib koʻrsatgan holda endokrin patologiyali bemorlar haqidagi elektron maʼlumotlar bazasining onlayn registrini ishlab chiqish hamda bosqichma-bosqich joriy etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Sogʻliqni saqlash vazirligiga raqamlashtirish uchun ajratilgan mablagʻlar doirasida Sogʻliqni saqlash vazirligi (Sabirov), RIEIATM (Turayev), “IT-Med” MCHJ 5. Tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalardagi endokrinolog shifokor xonalarini zarur tibbiy uskunalar bilan (shu jumladan kompyuterlar) bilan jihozlash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil 1-aprel 4,5 mlrd soʻm Mahalliy budjet mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar h okimliklari 6. Oilaviy poliklinika va oilaviy shifokor punktlari, tuman (shahar) koʻp tarmoqli markaziy poliklinikalarida birlamchi shifokor oldi koʻrigi xonalarini tashkil etish va jihozlash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil 1-aprel 13,5 mlrd soʻm Mahalliy budjet mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Inoyatov), Moliya vazirligi (Abruyev) , Q ora q alpo gʻ iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent sha h ar h okimliklari 7. Tajriba sifatida har bir hududdan bittadan tuman (shahar) tibbiyot birlashmasi muassasalarining laboratoriyalarini markazlashtirish va davlat-xususiy sheriklik asosida autsorsingga berish choralarini koʻrish. Bunda, bemorlarning oʻzlari biriktirilgan birlamchi tibbiyot muassasalaridan laboratoriya tahlillarini oʻtkazish uchun yigʻilgan biologik materiallarni markaziy laboratoriyalarga yetkazib berish tizimini yoʻlga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil yakuniga qadar - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) , Q ora q alpo gʻ iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent sha h ar h okimliklari 8. Markaziy laboratoriyalar faoliyati, biologik materiallarni yigʻish va tashish hamda tahlil qilish tartibini ishlab chiqish va tasdiqlash. Vazir buyrugʻi 2022-yil 1-aprel - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) 9. Premorbid endokrin kasalliklarni erta aniqlash, profilaktik chora-tadbirlarni amalga oshirish, sogʻlom turmush tarzi, toʻgʻri ovqatlanish hamda jismoniy faollik dasturlarini aholi orasida keng koʻlamda tatbiq etish boʻyicha oilaviy shifokorlar faoliyatini kuchaytirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Mahalliy budjet mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Inoyatov) , Aholining sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash va jismoniy faolligini oshirish markazi (Odilova) 10. Uyushgan aholi (maktabgacha taʼlim muassasalari, maktab, litsey, kollejlar) va uyushmagan bolalarda endokrin kasalliklarni erta aniqlash boʻyicha birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasasi oilaviy shifokorlari tomonidan skrining tadbirlarini (yod tanqisligi holatlari, ortiqcha vazn, pastboʻylik, jinsiy rivojlanishning buzilishi va boshqalar) bosqichma-bosqich amalga oshirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Mahalliy budjet mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Inoyatov), RIEIATM (Turayev), Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 11. Birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasasida yiliga bir marta oilaviy shifokorlar tomonidan 40 yoshdan oshgan bemorlarning qandli diabet va diabet oldi holati skriningini oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida (har yili) 14,3 mlrd soʻm Respublika budjeti mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Inoyatov), RIEIATM (Turayev), Q ora q alpo gʻ iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent sha h ar h okimliklari 12. Oilaviy shifokorlarga endokrin kasalliklar skriningini amalga oshirishda ilmiy-amaliy va metodologik yordam koʻrsatish va kasallanish koʻrsatkichlarini personallashgan davolash protokollari asosida yuritishni yoʻlga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar Tasdiqlangan reja-jadvalga muvofiq - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), RIEIATM (Turayev) 13. Hududiy endokrinologiya dispanserlarida endokrin jarrohlik, qandli diabetning asoratlarini jarrohlik yoʻli bilan davolash va rekonstruktiv amaliyotlar boʻlimi, diabet nefropatiyasi va jonlantirish boʻlimlarini tashkil etish orqali tibbiy xizmatlar turini kengaytirish. Tashkiliy chora- tadbirlar 2022-2023-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Mahalliy budjet mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Sabirov), RIEIATM (Turayev), Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 14. Hududiy endokrinologiya dispanserlari orqali markazlashgan tartibda: Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida (har yili) Respublika budjeti mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Moliya vazirligi (Ishmetov) , RIEIATM (Turayev) 25 yoshgacha boʻlgan qandli diabetning birinchi turi bilan kasallangan bemorlarni analogli insulin va oʻzini oʻzi nazorat qilish vositalari (glyukometr va maxsus test yaproqchalari) bilan; 25,4 mlrd soʻm qandsiz diabet bilan kasallangan, somatotrop yetishmovchilik bilan kasallangan bolalarni hayotiy zarur maxsus dori vositalari (desmopressin va oʻsish gormoni) bilan; 5,9 mlrd soʻm 25 yoshdan oshgan qandli diabetning birinchi turi bilan kasallangan insulinga muhtoj, shuningdek, qandli diabetning ikkinchi turi bilan kasallangan bemorlarni odam insulini bilan; 36,2 mlrd soʻm kam taʼminlangan oilalarga mansub, qandli diabet bilan kasallangan bemorlarni metformin dori vositasi bilan bepul taʼminlash. 15,3 mlrd soʻm 15. Endokrin kasalliklari mavjud boʻlgan bemorlar va ularning oila aʼzolarini kasallikni toʻgʻri nazorat qilish va boshqarish, ratsional ovqatlanish, sogʻlom turmush tarziga oʻrgatish boʻyicha tadbirlarni “Profilaktika maktablari”da amalga oshirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida - - Aholining sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash va jismoniy faolligini oshirish markazi (Odilova) 16. Hududiy endokrinologiya dispanserlarini zamonaviy tibbiyot uskunalari bilan jihozlash orqali ularda koʻrsatiladigan tibbiy xizmatlar sonini 15 tadan 40 tagacha yetkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Mahalliy budjet mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Sabirov), RIEIATM (Turayev) 17. Tuman (shahar) laborator-tashxislash markazlarini tashkil etish (qonda qand miqdori, glikirlangan gemoglobin, tireotrop gormoni, siydikda mikroalbuminuriya va keton tanachalarni aniqlash). Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Mahalliy budjet mablagʻlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) 18. Aholi oʻrtasida qandli diabetni erta aniqlash va monitoring qilish maqsadida glikirlangan gemoglobinni aniqlash uchun endokrinologiya dispanserlarini reaktivlar bilan taʼminlash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida (har yili) 8,3 mlrd soʻm Mahalliy budjet mablagʻlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) 19. Qalqonsimon bez kasalliklarini erta aniqlash maqsadida qalqonsimon hamda qalqonsimon oldi bezlari gormonlarini (erkin tiroksin, tireotrop gormon) immunoferment aniqlash uchun endokrinologiya dispanserlarini reaktivlar bilan taʼminlash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida (har yili) 5,4 mlrd soʻm Mahalliy budjet mablagʻlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) 20. Endokrin kasalligi boʻlgan bemorlarni olti oyda bir marotaba tor doira mutaxassislari (oftalmolog, kardiolog, nefrolog, pediatr, nevropatolog, qon-tomir jarrohi, podiatrist) ishtirokida dispanserizatsiyadan oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Inoyatov), Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 21. Aholi va bemorlarning hayot sifatini hamda salomatligini yaxshilashga qaratilgan salomatlik dasturlarini joriy etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Aholining sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash va jismoniy faolligini oshirish markazi (Odilova), MTRK (Xadjayev) 22. Uyushgan kontingent oʻrtasida (Qurolli kuchlar, IIV, oliy taʼlim muassasalari, sanoat korxonalari va boshqalar) tor doira mutaxassislari ishtirokida dispanserizatsiya ishlarini amalga oshirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Davlat budjeti va tashkilotlarning budjetdan tashqari mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), RIEIATM (Turayev) 23. Tasdiqlangan endokrin kasalliklar kechishini maqsadli kuzatish, tashxislash va davolash bosqichlarini belgilash uchun tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari shifoxonalarida bir kunlik statsionar kuzatish tizimini joriy etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil Hisob-kitoblar asosida Mahalliy budjet mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Inoyatov), Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari 24. Bir kunlik statsionar kuzatish tizimini tashkil etish tartibini hamda bemorlarga xizmat koʻrsatish va davolash bosqichlarini belgilashning yangi standartlarini tasdiqlash. Vazir buyrugʻi 2022-yil 1-aprel - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) 25. Zamonaviy yod aniqlovchi laboratoriya, yodlash uskunasi (dozator) va yodat kaliy bilan taʼminlanmagan osh tuzi ishlab chiqaruvchi tashkilotlar faoliyati boʻyicha nazoratni kuchaytirish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy - - Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi (Yusupaliyev), Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil (Kasimov) III. Endokrinologiya xizmatini yuqori malakali kadrlar bilan taʼminlash, endokrinologiya sohasida ilmiy-tadqiqot ishlarini amalga oshirish 26. Oilaviy shifokorlarga ishlab chiqilgan protokollar va davolash algoritmlari boʻyicha ortiqcha vazn, diabet oldi holat, ikkinchi tur qandli diabet, yod tanqisligi, gipotireoz kasalliklarining oldini olish, davolash va nazorat asoslarini oʻrgatish (metformin, kaliy yodid APF ingibitorlari, aspirin, statinlarni tavsiya etish). Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Davlat budjeti mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Inoyatov), Tibbiyot xodimlarining kasbiy malakasini rivojlantirish markazi (Akilov), RIEIATM (Turayev), tibbiyot oliy taʼlim muassasalari 27. Endokrin kasalliklarni erta aniqlash, asoratlarini oldini olish va davolashning yangi usullarini joriy etish boʻyicha viloyat va tuman (shahar) tibbiyot muassasalarining shifokorlari uchun 36 soatlik sertifikatlangan uzluksiz kurslarni tashkil etish. Oʻqitishni www.endomarkaz.uz portalida interaktiv stendlar, onlayn vebinarlar, shifokorlar uchun endokrinologiya yoʻnalishida davolash va tashxislash standartlari, onlayn kurslar hamda multimediya dasturlaridan erkin foydalanish imkonini yaratish orqali amalga oshirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Davlat budjeti mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Tibbiyot xodimlarining kasbiy malakasini rivojlantirish markazi (Akilov), RIEIATM (Turayev), tibbiyot oliy taʼlim muassasalari 28. Uch yarim oylik (504 soatlik) sertifikatlangan oʻquv kurslarini yoʻlga qoʻygan holda, mutaxassislarni ikki yarim oy Respublika ixtisoslashtirilgan endokrinologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazida oʻqitish va bir oy hududiy tibbiyot muassasalarida amaliyot oʻtashini tashkil etish. Reja-jadval 2022-2023-yillar davomida Hisob-kitoblarga muvofiq Sogʻliqni saqlash vazirligiga ajratiladigan mablagʻlar Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), RIEIATM (Turayev), Tibbiyot xodimlarining kasbiy malakasini rivojlantirish markazi (Akilov), tibbiyot oliy taʼlim muassasalari 29. Sogʻliqni saqlashning birlamchi tizimi uchun “Endokrinolog shifokor” yoʻnalishi boʻyicha davlat granti asosida bir yillik (internatura) kurslarni tibbiyot oliy taʼlim muassasalari bazasida tashkil etish. Reja-jadval Doimiy Hisob-kitoblarga muvofiq Davlat budjeti mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi (Toshkulov), tibbiyot oliy taʼlim muassasalari 30. Sogʻliqni saqlashning birlamchi tizimidagi hamshiralar uchun qandli diabet va yod tanqisligi holatlarini birlamchi profilaktika qilish, aholining sogʻlom turmush tarzi madaniyatini oshirish boʻyicha 36 soatlik sertifikatlangan oʻquv kurslarini tashkil etish. Reja-jadval 2022-2023-yillar davomida Hisob-kitoblarga muvofiq Davlat budjeti mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Tibbiyot xodimlarining kasbiy malakasini rivojlantirish markazi (Akilov), tibbiyot oliy taʼlim muassasalari 31. Ortiqcha vazn, metabolik sindrom, ayollarda menopauza holatlari, YDX va bolalarda endokrin kasalliklar sohasida fundamental va amaliy tadqiqotlarni amalga oshirish hamda innovatsion loyihalarni ishlab chiqish. Tanlov natijalari boʻyicha ilmiy grantlar 2022-2023-yillar davomida Hisob-kitoblarga muvofiq Ilmiy-texnik dasturlarni amalga oshirish uchun ajratiladigan mablagʻlar Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Innovatsion rivojlanish vazirligi (Abduraxmonov), RIEIATM (Turayev) 32. Respublika ixtisoslashtirilgan endokrinologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi bazasida quyidagi muhim yoʻnalishlar boʻyicha uygʻunlashgan ilmiy laboratoriyalarni tashkil etish: endokrin kasalliklar epidemiologiyasi, tireoidologiya va yod tanqisligi, reproduktiv endokrinologiya, neyroendokrinologiya. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar davomida Hisob-kitoblar asosida Davlat budjeti mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), RIEIATM (Turayev), Innovatsion rivojlanish vazirligi (Abduraxmonov), Fanlar akademiyasi (Yuldashev) 33. Mutaxassis endokrinologlar uchun xorijdagi ixtisoslashtirilgan yetakchi klinikalar va markazlarda malaka oshirish va stajirovka oʻtash kurslarini tashkil etish. Vazir buyrugʻi Tasdiqlangan reja-jadvalga muvofiq Hisob-kitoblarga muvofiq Iqtidorli va malakali tibbiyot mutaxassislarini qoʻllab-quvvatlash hamda tibbiyot muassasalariga jalb qilish jamgʻarmasi mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), RIEIATM (Turayev) 34. Xalqaro ilmiy-amaliy hamkorlikni kengaytirish va mahorat darslari hamda yuqori texnologiyali jarrohlik amaliyotini oʻtkazish uchun xorijdan yetakchi mutaxassislarni jalb etish. Reja-jadval 2022-2023-yillar davomida Hisob-kitoblarga muvofiq Iqtidorli va malakali tibbiyot mutaxassislarini qoʻllab-quvvatlash hamda tibbiyot muassasalariga jalb qilish jamgʻarmasi mablagʻlari Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), RIEIATM (Turayev) 35. Xorijiy ilmiy tashkilotlar, markazlar hamda ekspertlar bilan hamkorlik aloqalarini oʻrnatish va birgalikda tadqiqotlarni tashkil qilish. Reja-jadval Doimiy Hisob-kitoblarga muvofiq Sogʻliqni saqlash vazirligiga ajratiladigan mablagʻlar Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), RIEIATM (Turayev) 36. Respublika ixtisoslashtirilgan endokrinologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazini ushbu yoʻnalishdagi ilmiy muassasaga aylantirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar davomida - - RIEIATM (Turayev), Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev) IV. Aholi oʻrtasida endokrinologik salomatlikni muhofaza qilish sohasida keng tushuntirish ishlarini tashkil etish 37. Qandli diabet va yod tanqisligi holatlarini birlamchi profilaktika qilish boʻyicha aholining xabardorligini oshirish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Inoyatov), Aholining sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash va jismoniy faolligini oshirish markazi (Odilova) 38. Nodavlat notijorat tashkilotlarni qandli diabet va yod tanqisligi holatlariga qarshi kurashish, shu jumladan yuqori xavf va zaif kishilar guruhidagi bemorlarga ruhiy-ijtimoiy yordam koʻrsatish tadbirlarini amalga oshirishga jalb qilish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Adliya vazirligi (Davletov), Oʻzbekiston NNT milliy assotsiatsiyasi (Ishanxodjayev) 39. Aholining sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash va jismoniy faolligini oshirish markazi tomonidan sogʻlom ovqatlanish, jismoniy faollikning zarurligi, sogʻlom turmush tarzini yuritish boʻyicha tavsiyalarni ishlab chiqish va ommaviy axborot vositalarida yoritib borish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy - - Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Aholi sogʻlom turmush tarzini qoʻllab-quvvatlash markazi (Odilova) , MTRK (Xadjayev) 40. Respublika ixtisoslashtirilgan endokrinologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi hamda uning koʻp tarmoqli klinikasi yangi binolarga koʻchishi munosabati bilan uning tuzilmasi, shtatlar jadvali va xarajatlar smetasini qayta koʻrib chiqish va tasdiqlash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil - - RIEIATM (Turayev), Sogʻliqni saqlash vazirligi (Musayev), Moliya vazirligi (Ishmetov) 2022 — 2024-yillarda respublika aholisiga endokrinologiya yordami koʻrsatishni rivojlantirish dasturini amalga oshirish uchun jami xarajatlar — 350,4mlrd soʻm Shundan: mlrd soʻm Davlat budjeti mablagʻlari 350,4 shu jumladan: mahalliy budjet mablagʻlari 59,1
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2022-yil 26-yanvar,
PQ-102-son
Президента Республики Узбекистан
Постановление
ПРОГРАММА
О мерах по совершенствованию и расширению масштабов эндокринологической службы
В рамках Национальной программы по совершенствованию эндокринологической помощи населению республики на 2019 — 2021 годы утверждены новые стандарты диагностики и лечения, около 75 тысяч больных бесплатно обеспечены на 100 процентов инсулином за счет средств Государственного бюджета в объеме свыше 40 миллиардов сумов, укреплена материально-техническая база 14 региональных эндокринологических учреждений за счет около 200 миллиардов сумов, которые обеспечены современным оборудованием на сумму 3,3 миллиона долларов США.
Вместе с тем требуется пересмотр эффективности медико-социальных мероприятий, связанных с формированием эндокринологической службы в качестве единой интегрированной системы по республике, профилактикой заболеваний, связанных с йододефицитом, предупреждением такого заболевания, как сахарный диабет, и его последствий.
В целях формирования эффективной и современной системы оказываемой населению эндокринологической помощи, совершенствования профилактики заболеваний и их осложнений, повышения качества оказания населению высококвалифицированной эндокринологической помощи и потенциала медицинских работников в данном направлении:
1. Определить важнейшими направлениями организации предоставляемой населению эндокринологической службы:
а) обеспечение системного взаимодействия между Республиканским специализированным научно-практическим медицинским центром эндокринологии имени академика Ё. Туракулова (далее — Центр), региональными медицинскими учреждениями, медицинскими учреждениями районов (городов);
б) внедрение в практику программ профилактики, раннего выявления и ведения эндокринных заболеваний в первичном звене системы здравоохранения. При этом:
пропаганду среди населения здорового образа жизни, правильного питания и повышения физической активности посредством учреждений первичной медико-санитарной помощи, и средств массовой информации;
расширение масштаба раннего выявления и предупреждения заболевания путем переподготовки и повышения квалификации семейных врачей;
внедрение в деятельность узких специалистов медицинских учреждений районов (городов) алгоритмов раннего выявления эндокринных заболеваний, предупреждения их осложнений;
в) ведение мониторинга состояния каждого больного путем внедрения системы современного диспансерного контроля (онлайн регистра) больных сахарным диабетом;
г) обеспечение эффективной профилактики заболеваний йододефицита посредством бесплатного обеспечения препаратами йода групп населения с высоким риском возникновения заболевания, включая детей, подростков, беременных и кормящих женщин;
д) обучение больных и членов их семей методам контроля эндокринных заболеваний и жизни с болезнью с привлечением узких специалистов в «Школы профилактики»;
е) увеличение доли высокотехнологичных хирургических операций в регионах и Центре путем внедрения в практику высокотехнологичных и инновационных методов диагностики и лечения;
ж) совершенствование научно-исследовательской деятельности в направлении эндокринологии, повышение научного потенциала работников сферы.
2. В целях обеспечения раннего выявления и целевого наблюдения эндокринных заболеваний внедрить с 1 апреля 2022 года новую модель медицинского наблюдения и патронажа, предусматривающую:
переподготовку семейных врачей по диагностике и лечению эндокринных заболеваний;
закрепление патронажных медицинских сестер, прошедших специальную подготовку, за семьями с наличием эндокринных заболеваний;
раннее выявление патронажной медицинской сестрой части населения с эндокринными заболеваниями с удовлетворительным общим состоянием или входящей в группу риска, проведение ею наблюдения на основе дифференцированного подхода;
направление больных с высокими факторами риска по результатам медицинского наблюдения к медсестрам кабинетов доврачебного осмотра, а также семейным врачам;
обеспечение всех медицинских бригад глюкометрами и специальными тест-полосками в целях установления постоянного наблюдения за больными, входящими в группу риска по эндокринным заболеваниям;
внедрение системы однодневного диагностического стационарного наблюдения больных в целях диагностики и лечения.
3. Утвердить Программу совершенствования оказания эндокринологической помощи населению республики на 2022 — 2024 годы (далее — Программа) согласно приложению .
4. Установить, что:
а) население старше 40 лет не реже одного раза в год проходит целевой скрининг на сахарный диабет и предиабетное состояние, а также устанавливается регулярная связь с больными, у которых выявлены эндокринные заболевания. При этом в целях предотвращения развития хронических эндокринных заболеваний внедряются современные клинические протоколы и алгоритмы лечения эндокринных заболеваний;
б) с 1 февраля 2022 года налаживается система переподготовки и повышения квалификации медицинских работников традиционным и дистанционным (смешанным) методом. При этом:
для патронажных медицинских сестер и семейных врачей организуются двухнедельные учебные курсы по предупреждению, раннему выявлению и лечению эндокринных заболеваний;
для переподготовки врачей-эндокринологов организуются учебные курсы продолжительностью три с половиной месяца. При этом в течение первых двух с половиной месяцев они обучаются в Центре, а также в течение одного месяца проходят практику в районных (городских) многопрофильных центральных поликлиниках;
для повышения квалификации врачей-эндокринологов, осуществляющих деятельность в регионах, организуются месячные учебные курсы;
в) до 1 апреля 2022 года:
в централизованном порядке закупаются и доставляются медицинским бригадам необходимые глюкометры, специальные тест-полоски, а также иглы;
в учреждениях первичной медико-санитарной помощи создаются кабинеты доврачебного осмотра, оснащенные в соответствии с установленными стандартами;
кабинеты врачей-эндокринологов в районных (городских) многопрофильных центральных поликлиниках оснащаются необходимым медицинским оборудованием.
5. Установить порядок, в соответствии с которым на бесплатной основе:
а) больные с сахарным диабетом первого типа в возрасте до 25 лет обеспечиваются аналоговыми инсулинами и средствами самоконтроля (глюкометром и специальными тест-полосками);
больные с несахарным диабетом, дети с соматотропной недостаточностью обеспечиваются жизненно необходимыми специальными лекарственными средствами (десмопрессином и гормоном роста);
больные с сахарным диабетом первого типа в возрасте старше 25 лет, а также с сахарным диабетом второго типа, нуждающиеся в терапии инсулином, обеспечиваются человеческим инсулином;
больным с сахарным диабетом второго типа и больным, являющимся членами семей, включенных в Социальный реестр в качестве нуждающихся, обеспечиваются бесплатно лекарственным средством «метморфин»;
б) лекарственные средства и медицинское оборудование, выдаваемые больным на бесплатной основе, закупаются в централизованном порядке и распределяются через учреждения первичной медико-санитарной помощи.
6. Принять к сведению, что Министерство здравоохранения на основе государственно-частного партнерства заключило концессионный договор от 10 февраля 2020 года № 1-33К «О создании, оснащении и эксплуатации пилотной централизованной клинико-диагностической лаборатории в городе Ташкенте».
Министерству здравоохранения (Б. Мусаев):
совместно с хокимиятом города Ташкента в рамках концессионного договора принять меры по централизации с 1 апреля 2022 года лабораторий всех поликлиник и районных медицинских объединений в городе Ташкенте;
до конца 2022 года принять меры по централизации и передаче в аутсорсинг на основе государственно-частного партнерства лаборатории одного из учреждений районных (городских) медицинских объединений каждого региона в качестве эксперимента.
Министерству здравоохранения (Б. Мусаев) до 1 апреля 2023 года по результатам эксперимента внести в Кабинет Министров обоснованные предложения по улучшению лабораторной службы.
7. Установить, что:
расходы, связанные с переподготовкой и повышением квалификации медицинских работников, а также закупкой глюкометров, специальных тест-полосок и игл, десмопрессина, гормона роста, аналогового инсулина, человеческого инсулина и специального лекарственного средства метформин, осуществляются за счет средств, выделяемых из республиканского бюджета Республики Узбекистан в 2022 году на систему здравоохранения;
расходы, связанные с организацией кабинетов доврачебного осмотра и врачей-эндокринологов и оснащением необходимым медицинским оборудованием, а также созданием централизованных лабораторий, осуществляются за счет средств соответствующих местных бюджетов.
8. Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента в недельный срок в соответствии с требованиями настоящего постановления разработать региональные программы по совершенствованию системы оказания эндокринологической помощи в соответствующем регионе на 2022 — 2024 годы, а также обеспечить их рассмотрение и утверждение в Жокаргы Кенесе Республики Каракалпакстан, местных Кенгашах народных депутатов.
9. Согласиться с предложением Министерства здравоохранения об установлении в семейных поликлиниках и районных (городских) многопрофильных центральных поликлиниках штатных нормативов должностей врача-эндокринолога взрослых и детей в количестве не менее одной штатной единицы.
Министерству здравоохранения (А. Иноятов) совместно с Министерством финансов (Ж. Абруев), Министерством занятости и трудовых отношений (Б. Умурзаков) в месячный срок пересмотреть и утвердить штатные нормативы семейных поликлиник и районных (городских) многопрофильных центральных поликлиник.
10. Министерству здравоохранения (Б. Мусаев) совместно с Министерством строительства (Б. Закиров), Министерством финансов (Т. Ишметов), хокимиятом города Ташкента (Ж. Артыкходжаев) принять меры по завершению до 1 мая 2022 года работ по строительству, ремонту и оснащению новых зданий и сооружений Центра и его многопрофильной клиники.
При этом обеспечить проведение строительных работ и оснащение медицинской техникой, предусмотрев создание отделений необходимого направления, а также специальных лабораторий на основе современных требований.
11. Определить дополнительными задачами и направлениями деятельности Центра в области предупреждения и лечения эндокринных заболеваний:
проведение фундаментальных и практических исследований и разработку инновационных проектов в направлении метаболического синдрома;
осуществление метаболических хирургических операций, внедрение методов рентгенэндоваскулярного диагностирования и лечения эндокринных заболеваний, а также малоинвазивных эндовизуальных методов хирургического вмешательства в надпочечники;
создание системы менеджмента и контроля качества централизованных клинических экспериментов в рамках изучения и минимизации побочного действия лекарственных средств;
установление сотрудничества и проведение совместных исследований с научными организациями и центрами зарубежных государств в данной сфере;
изучение с научно-практической точки зрения течения сахарного диабета при коронавирусе, разработку стандартов его предупреждения;
разработку учебных программ по обучению, переподготовке и повышению квалификации специалистов сферы.
12. Министерству здравоохранения (Б. Мусаев) за счет средств Фонда поддержки и привлечения в медицинские учреждения одаренных и квалифицированных медицинских специалистов принять меры по ежегодному направлению до 50 специалистов-эндокринологов, отобранных из Центра и региональных медицинских учреждений на прозрачной конкурсной основе, на повышение квалификации в престижных зарубежных центрах эндокринологии, а также привлечению ведущих зарубежных специалистов к деятельности Научного квалификационного совета Центра.
13. Министерству здравоохранения (Б. Мусаев) совместно с Министерством финансов (Т. Ишметов) в двухмесячный срок внести в Кабинет Министров предложения по:
развитию платных услуг в учреждениях здравоохранения, а также формированию цен на медицинские услуги на основе рыночных механизмов;
внедрению в деятельность региональных эндокринологических диспансеров механизмов финансирования на основе каждого пролеченного случая, системы направления на лечение больных на основе постановки на учет и очереди.
14. Агентству по развитию фармацевтической отрасли (С. Кариев) в двухмесячный срок принять меры по расширению деятельности отечественных предприятий-производителей специальных лекарственных средств в области эндокринологии, а также налаживанию в республике производства глюкометров и специальных тест-полосок.
15. Министерству здравоохранения (Б. Мусаев) разработать за счет внебюджетных средств Министерства цикл специальных программ о формировании здорового образа жизни, борьбе и предупреждении неинфекционных заболеваний и факторов их риска, а также реформах, осуществляемых в системе здравоохранения и пропагандировать в средствах массовой информации.
16. Агентству информации и массовых коммуникаций, Национальному информационному агентству Узбекистана, Национальной телерадиокомпании Узбекистана, Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента обеспечить широкое освещение в средствах массовой информации, а также среди населения сути и значения настоящего постановления.
При этом наладить регулярный показ специальных передач, социальных реклам и роликов о значении здорового образа жизни при эндокринных заболеваниях, применении лекарственных средств и средств самоконтроля.
17. Возложить на министра здравоохранения Б. Мусаева, директора Центра Ф. Тураева, Председателя Совета Министров Республики Каракалпакстан, хокимов областей и города Ташкента персональную ответственность за эффективную организацию исполнения настоящего постановления.
Контроль за своевременным и результативным исполнением настоящего постановления возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова и первого заместителя советника Президента Республики Узбекистан Л.Н. Туйчиева.
ПРИЛОЖЕНИЕ к постановлению Президента Республики Узбекистан от 26 января 2022 года № ПП-102
совершенствования оказания эндокринологической помощи населению республики на 2022 — 2024 годы
№ Наименование мероприятий Форма реализации Сроки исполнения Сумма Источники финансирования Ответственные исполнители I. Совершенствование нормативно-правовой базы, регулирующей деятельность эндокринологической службы 1. Обновление , пересмотр и утверждение стандартов диагностики и лечения эндокринных заболеваний на всех этапах здравоохранения в соответствии с международными рекомендациями. Приказ министра I — III кварталы 2022 года - - Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев) 2. Разработка, внедрение в практику первичного звена и проведение мониторинга реализации «Дорожной карты» по скринингу, диагностике, лечению эндокринных заболеваний в соответствии с международными рекомендациями. Приказ министра II квартал 2022 года - - Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев) 3. Разработка и внедрение в практику единой медико-информационной системы по осуществлению электронного медицинского документооборота в региональных эндокринологических диспансерах. Организационные меры IV квартал 2022 года На основе расчетов Средства местного бюджета Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев) II. Совершенствование мер по профилактике, ранней диагностике и лечению эндокринных заболеваний 4. Разработка и поэтапное внедрение онлайн-регистра электронной базы данных пациентов с эндокринной патологией, обобщив статистические, финансовые и другие отчеты, охватывающие все звенья системы здравоохранения. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов На основе расчетов В рамках средств, выделенных Министерству здравоохранения для цифровизации Министерство здравоохранения (Сабиров) , РСНПМЦЭ (Тураев), ООО «IT-Med» 5. Оснащение необходимым медицинским оборудованием (в том числе компьютерами) кабинетов врачей-эндокринологов районных (городских) многопрофильных центральных поликлиник. Организационные меры 1 апреля 2022 года 4,5 млрд сумов Средства местного бюджета Министерство здравоохранения (Мусаев) , Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента 6. Создание и оснащение кабинетов первичного доврачебного осмотра в семейных поликлиниках и пунктах семейного врача, а также районных (городских) многопрофильных центральных поликлиниках. Организационные меры 1 апреля 2022 года 13,5 млрд сумов Средства местного бюджета Министерство здравоохранения (Иноятов), Министерство финансов (Абруев) , Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента 7. Централизация лабораторий по одному с каждого региона учреждений районного (городского) медицинского объединения в качестве эксперимента и/или принятие мер по передаче в аутсорсинг на основе государственно-частного партнерства. При этом налаживание системы доставки в центральные лаборатории для проведения лабораторных анализов биологических материалов пациентов, забор которых осуществлен в первичных медицинских учреждениях, где эти пациенты закреплены. Организационные меры До конца 2022 года - - Министерство здравоохранения (Мусаев) , Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента 8. Разработка и утверждение порядка деятельности центральных лабораторий, сбора, транспортировки и анализа биологических материалов. Приказ министра 1 апреля 2022 года - - Министерство здравоохранения (Мусаев) 9. Усиление деятельности семейных врачей по раннему выявлению преморбидных эндокринных заболеваний, осуществлению профилактических мер, широкому внедрению среди населения программ физической активности, здорового образа жизни, правильного питания. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов На основе расчетов Средства местного бюджета Министерство здравоохранения (Иноятов) , Центр поддержки здорового образа жизни и повышения физической активности населения (Одилова) 10. Поэтапное осуществление мероприятий по скринингу (случаи недостатка йода и лишнего веса, низкорослости, нарушение полового развития и др.) семейными врачами первичных учреждений медико-санитарной помощи по раннему выявлению эндокринных заболеваний среди организованного населения (дошкольные учреждения, школы, лицеи, колледжи) и неорганизованных детей. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов На основе расчетов Средства местного бюджета Министерство здравоохранения (Иноятов), РСНПМЦЭ (Тураев), Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента 11. Проведение семейными врачами первичных учреждений медико-санитарной помощи раз в год скрининга сахарного диабета и предиабета среди лиц старше 40 лет. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов (ежегодно) 14,3 млрд сумов Средства республиканского бюджета Министерство здравоохранения (Иноятов) , РСНПМЦЭ (Тураев), Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента 12. Оказание семейным врачам научно-практической и методологической помощи при осуществлении скрининга эндокринных заболеваний и ведение показателей заболевания на основе персонализированного лечебного протокола. Организационные меры На основе утвержденного плана-графика - - Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев) 13. Расширение в региональных эндокринологических диспансерах видов медицинских услуг путем создания отделений эндокринной хирургии, хирургического лечения осложнений сахарного диабета и реконструктивных операций, диабетической нефропатии и реанимации. Организационные меры В течение 2022-2023 годов На основе расчетов Средства местного бюджета Министерство здравоохранения (Сабиров) , РСНПМЦЭ (Тураев) Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента 14. Бесплатное обеспечение в централизованном порядке через региональные эндокринологические диспансеры: Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов (ежегодно) Средства республиканского бюджета Министерство здравоохранения (Мусаев) , Министерство финансов (Ишметов) , РСНПМЦЭ (Тураев) аналоговыми инсулинами и средствами самоконтроля (глюкометр и специальные тест-полоски) больных до 25 лет, страдающих сахарным диабетом первого типа; 25,4 млрд сумов жизненно необходимыми специальными лекарственными средствами (десмопрессин и гормон роста) больных, страдающих несахарным диабетом, детей с соматотропной недостаточностью; 5,9 млрд сумов человеческим инсулином больных сахарным диабетом первого типа старше 25 лет, а также страдающих диабетом второго типа, нуждающихся в инсулине; 36,2 млрд сумов лекарственным средством метформин — больных сахарным диабетом из малообеспеченных семей. 15,3 млрд сумов 15. Проведение в «Школах профилактики» мероприятий по правильному контролю и управлению болезнью, рациональному питанию, обучению здоровому образу жизни больных эндокринными заболеваниями и членов их семей. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов - - Центр поддержки здорового образа жизни и повышения физической активности населения (Одилова) 16. Доведение количества медицинских услуг с 15 до 40 в региональных эндокринологических диспансерах путем их оснащения современным медицинским оборудованием. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов На основе расчетов Средства местного бюджета Министерство здравоохранения (Сабиров) , РСНПМЦЭ (Тураев) 17. Создание районных (городских) лабораторно-диагностических центров (определение в крови уровня сахара, гликированного гемоглобина, тиреотропного гормона, в моче — микроальбуминурии и кетоновых тел ). Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов На основе расчетов Средства местного бюджета Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента Министерство здравоохранения (Мусаев) 18. Обеспечение эндокринологических диспансеров реактивами для определения гликированного гемоглобина с целью раннего выявления и мониторинга сахарного диабета среди населения. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов (ежегодно) 8,3 млрд сумов Средства местного бюджета Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента, Министерство здравоохранения (Мусаев) 19. Обеспечение эндокринологических диспансеров реактивами для иммуноферментного определения гормонов щитовидной и предщитовидной железы (свободный тироксин, тиреотропный гормон) в целях раннего выявления заболеваний щитовидной железы. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов (ежегодно) 5,4 млрд сумов Средства местного бюджета Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента, Министерство здравоохранения (Мусаев) 20. Проведение раз в шесть месяцев диспансеризации больных с эндокринными заболеваниями с участием специалистов узкого профиля (офтальмолог, кардиолог, нефролог, педиатр, невропатолог, сосудистый хирург, подиатрист). Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов - - Министерство здравоохранения (Иноятов), Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента 21. Внедрение программ здоровья, направленных на улучшение качества жизни и здоровья населения и больных. Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов - - Министерство здравоохранения (Мусаев), Центр поддержки здорового образа жизни и повышения физической активности населения (Одилова), Н ТРК (Хаджаев) 22. Проведение диспансеризации с участием специалистов узкого профиля среди организованного контингента (Вооруженные Силы, МВД, высшие образовательные учреждения, промышленные предприятия и др.). Организационные меры В течение 2022 — 2024 годов На основе расчетов Средства Государственного бюджета и внебюджетные средства организаций Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев) 23. Внедрение системы однодневного стационарного наблюдения в больницах районных (городских) медицинских объединений для прохождения целевого наблюдения, диагностики и определения этапов лечения утвержденных эндокринных заболеваний. Организационные меры 2022 год На основе расчетов Средства местного бюджета Министерство здравоохранения (Иноятов), Совет Министров Республики Каракалпакстан, хокимияты областей и города Ташкента 24. Утверждение порядка организации системы однодневного стационарного наблюдения, а также новых стандартов оказания помощи и этапов лечения больных. Приказ министра 1 апреля 2022 года - - Министерство здравоохранения (Мусаев) 25. Усиление контроля за деятельностью организаций-производителей поваренной соли, не имеющих современной лаборатории по выявлению йода, дозатора йодирования и йодата калия. Организационные меры Постоянно - - Комитет санитарно-эпидемиологического благополучия и общественного здоровья при Министерстве здравоохранения (Юсупалиев) Уполномоченный по защите прав и законных интересов субъектов предпринимательства (Касимов) III. Обеспечение эндокринологической службы высококвалифицированными кадрами, осуществление научно-исследовательских работ в сфере эндокринологии 26. Обучение семейных врачей профилактике, лечению и основам контроля лишнего веса, предиабета, сахарного диабета второго типа, йододефицита, гипотиреоза заболеваний (рекомендация метформина, калия йодида ингибиторов АПФ, аспирина, статинов) на основе разработанных протоколов и лечебных алгоритмов. Организационные меры В течение 2022-2023 годов На основе расчетов Средства Государственного бюджета Министерство здравоохранения (Иноятов), Центр развития профессиональной квалификации медицинских работников (Акилов), РСНПМЦЭ (Тураев), медицинские высшие образовательные учреждения 27. Организация непрерывных сертифицированных 36-часовых курсов для врачей областных и районных (городских) медицинских учреждений по раннему выявлению эндокринных заболеваний, профилактике осложнений и применению новых методов лечения. Осуществление обучения на портале www.endomarkaz.uz путем свободного доступа к стандартам лечения и диагностики, онлайн-вебинаров, онлайн-курсов, мультимедийных программ по направлению эндокринологии для врачей. Организационные меры В течение 2022-2023 годов На основе расчетов Средства Государственного бюджета Министерство здравоохранения (Мусаев) , Центр развития профессиональной квалификации медицинских работников (Акилов), РСНПМЦЭ (Тураев), медицинские высшие образовательные учреждения 28. Организация обучения специалистов в течение двух с половиной месяцев в Республиканском специализированном научно-практическом медицинском центре эндокринологии и в течение месяца — прохождения практики в территориальных медицинских учреждениях с налаживанием сертифицированных учебных курсов, рассчитанных на три с половиной месяца (504 часа). План-график В течение 2022-2023 годов На основе расчетов Средства, выделенные Министерству здравоохранения Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев), Центр развития профессиональной квалификации медицинских работников (Акилов), медицинские высшие образовательные учреждения 29. Организация на базе медицинских высших образовательных учреждений годовых курсов (интернатура) на основе государственного гранта по направлению «Врач-эндокринолог» для первичного звена здравоохранения. План-график Постоянно На основе расчетов Средства Государственного бюджета Министерство здравоохранения (Мусаев), Министерство высшего и среднего специального образования (Тошкулов) медицинские высшие образовательные учреждения 30. Организация 36-часовых сертифицированных учебных курсов для медсестер первичного звена здравоохранения по первичной профилактике случаев сахарного диабета и йододефицита, повышению культуры здорового образа жизни среди населения. План-график В течение 2022-2023 годов На основе расчетов Средства Государственного бюджета Министерство здравоохранения (Мусаев), Центр развития профессиональной квалификации медицинских работников (Акилов), медицинские высшие образовательные учреждения 31. Осуществление фундаментальных и практических исследований и разработка инновационных проектов по направлению лишнего веса, метаболического синдрома, состояния менопаузы у женщин, ЙДО и эндокринных заболеваний у детей. Научные гранты по результатам конкурса В течение 2022-2023 годов На основе расчетов Средства, выделяемые для реализации научно-технических программ Министерство здравоохранения (Мусаев) , Министерство инновационного развития (Абдурахмонов) РСНПМЦЭ (Тураев) 32. Создание на базе Республиканского специализированного научно-практического медицинского центра эндокринологии соответствующих научных лабораторий по следующим важным направлениям: эпидемиология эндокринных заболеваний, тиреоидология и йододефицит, репродуктивная эндокринология, нейроэндокринология. Организационные меры В течение 2022-2023 годов На основе расчетов Внебюджетные средства Центра Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев), Министерство инновационного развития (Абдурахмонов), Академия наук (Юлдашев) 33. Организация курсов повышения квалификации и прохождения стажировок специалистов-эндокринологов в зарубежных специализированных ведущих клиниках и центрах. Приказ министра На основе утвержденного плана-графика На основе расчетов Средства Фонда поддержки и привлечения в медицинские учреждения одаренных и квалифицированных медицинских специалистов Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев) 34. Расширение международного научно-практического сотрудничества, привлечение ведущих специалистов из-за рубежа для проведения мастер-классов, а также высокотехнологичных хирургических операций. План-график В течение 2022-2023 годов На основе расчетов Средства Фонда поддержки и привлечения в медицинские учреждения одаренных и квалифицированных медицинских специалистов Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев) 35. Установление связей сотрудничества с зарубежными научными организациями, центрами и экспертами, организация совместных исследований. План-график Постоянно На основе расчетов Средства, выделяемые Министерству здравоохранения Министерство здравоохранения (Мусаев) , РСНПМЦЭ (Тураев) 36. Преобразование Республиканского специализированного научно-практического медицинского центра эндокринологии в научное учреждение по данному направлению. Организационные меры В течение 2022-2023 годов - - РСНПМЦЭ (Тураев), Министерство здравоохранения (Мусаев) IV. Организация широкой разъяснительной работы среди населения в сфере охраны эндокринологического здоровья 37. Повышение информированности населения по вопросам первичной профилактики сахарного диабета и йододефицита. Организационные меры Постоянно - - Министерство здравоохранения (Иноятов), Центр поддержки здорового образа жизни и повышения физической активности населения (Одилова) 38. Привлечение негосударственных некоммерческих организаций к реализации мероприятий по борьбе с сахарным диабетом и йододефицитом, включая оказание психологической и социальной поддержки больным из групп высокого риска и уязвимому контингенту. Организационные меры Постоянно - - Министерство здравоохранения (Мусаев), Министерство юстиции (Давлетов), Национальная ассоциация ННО Узбекистана (Ишанходжаев) 39. Разработка рекомендаций по здоровому питанию, необходимости физической активности, ведению здорового образа жизни Центром поддержки здорового образа жизни и повышения физической активности населения, освещение в средствах массовой информации. Организационные меры Постоянно - - Министерство здравоохранения (Мусаев), Центр поддержки здорового образа жизни и повышения физической активности населения (Одилова) , НТРК (Хаджаев) 40. Пересмотр и утверждение структуры, штатного расписания и сметы расходов Республиканского специализированного научно-практического медицинского центра эндокринологии и его многопрофильной клиники в связи с переездом в новые здания. Организационные меры 2022 год - - РСНПМЦЭ (Тураев), Министерство здравоохранения (Мусаев), Министерство финансов (Ишметов) Для осуществления Программы развития оказания эндокринологической помощи населению республики в 2022 — 2024 годах всего расходов — 350,4млрд сумов Из них: в млрд сумов средства Государственного бюджета 350,4 в том числе: средства местного бюджета 59,1
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
26 января 2022 г.,
№ ПП-102