📅 2022-yil 8-fevral · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2022-yil 8-fevral · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2022 йил 8 февраль · Президент қарорлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 8 февраля 2022 г. · Постановления Президента
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 8 February 2022 · Presidential resolutions
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг
Қарори
НИЗОМ
«ЙЎЛ ХАРИТАСИ»
Ички ишлар органларининг эксперт-криминалистика фаолиятини замонавий илм-фан ютуқларини кенг жорий этган ҳолда янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида
[Кўчирма]
Сўнгги йилларда мамлакатимизда қонун устуворлигини таъминлаш ва суд-ҳуқуқ тизимини янада ислоҳ қилишга, шахснинг ҳуқуқ ва эркинликларини ишончли ҳимоя қилиш, унинг шаъни ва қадр-қимматини ҳурмат қилиш ҳамда ушбу соҳада халқаро стандартлар ва илғор хорижий тажрибани жорий этишга қаратилган самарали ишлар амалга оширилди.
Шу билан бирга, жиноят содир этишда замонавий технологиялар ва усулларни қўллаш бутун дунёда тобора оммалашиб бораётганлигини инобатга олиб, шахснинг ижтимоий хавфли қилмиш учун айблилигини судда илмий-техник жиҳатдан асосланган ишончли далиллар билан исботлаш жараёнларини янада такомиллаштириш талаб этилмоқда.
Жиноятчиликка қарши курашиш бўйича ўтказилаётган тезкор-қидирув тадбирлари, тергов ва суд ҳаракатларида далилларни тўплашда замонавий фан ва техниканинг илғор ютуқларини, хусусан криминалистик илмий усул ва воситаларни қўллаш амалиётини янги босқичга олиб чиқиш лозим.
Содир этилган ҳуқуқбузарликларни замонавий ахборот-коммуникация технологияларини қўллаган ҳолда ўз вақтида аниқлаш ва қисқа муддатларда фош этиш, ашёвий далилларнинг криминалистик тадқиқотларини янада такомиллаштириш, шунингдек, ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмаларининг бу борадаги имкониятларини ошириш мақсадида:
1. Қуйидагилар ички ишлар органларининг эксперт-криминалистика фаолиятини янада такомиллаштиришнинг устувор йўналишлари этиб белгилансин:
замонавий фан ва техниканинг илғор ютуқларини, рақамли технологияларни, криминалистиканинг янги илмий усул ва воситаларини қўллаш механизмларини жорий этиш, замон талабларига мос автоматлаштирилган криминалистик ахборот-қидирув тизимлари ва ахборот базаларини яратиш;
ахборот технологиялари ёрдамида содир этиладиган ҳуқуқбузарликлар бўйича рақамли экспертизанинг имкониятларидан кенг фойдаланиш, бу борада криминалистик ҳисобларни юритиш;
шахсга доир биометрик маълумотлар (геномга оид ахборот, юз қиёфаси, қўл бармоқ излари) асосида автоматлаштирилган идентификация тизимларини қўллаш соҳасини мувофиқлаштириш механизмларини татбиқ қилиш;
тезкор-қидирув тадбирлари, тергов ва суд ҳаракатларида ашёвий далиллар тадқиқотининг янги турлари, инновацион криминалистик ёндашув, усул ҳамда техник воситаларини кенг жорий этиш, бу борада лабораториялар фаолиятини халқаро стандартлар талабига мослаштириш;
ашёвий далилларни исбот қилишда уларнинг ишончлилигини ошириш бўйича доимий равишда илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик ишларини амалга ошириш ҳамда суд-экспертлик фаолиятига татбиқ этиш амалиётини йўлга қўйиш;
эксперт-криминалистика соҳасида кадрларни мақсадли тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва малакасини ошириш бўйича бутунлай янгича самарали ўқув-амалиёт жараёнини ташкил этиш, эксперт-криминалист ходимларнинг мавқеини кўтариш ҳамда суд-экспертлик фаолиятидаги холислиги ва мустақиллигини ҳар томонлама таъминлаш.
2. Ички ишлар вазирлигининг қуйидаги таклифлари маъқуллансин:
Ички ишлар вазирлиги Эксперт-криминалистика бош маркази тузилмасида ички ишлар органларининг чекланган штат бирликлари доирасида Генетик тадқиқотлар ва Шахснинг геном ахборотини давлат рўйхатига олиш бўлимларини ташкил этиш;
Ички ишлар вазирлиги таъсисчилигида ўқотар, пневматик, газли, сигнал берувчи, совуқ, улоқтирувчи ва бошқа қуроллар, уларнинг ўқ-дориларини, махсус воситаларни, ўқ ўтказмайдиган махсус ҳимоя воситаларини, электрошок қурилмалари, пиротехника буюмлари ва портловчи материалларни сертификатлашни амалга оширувчи давлат муассасасини ташкил этиш;
ички ишлар органларининг эксперт-криминалистика бўлинмаларига (кейинги ўринларда — эксперт-криминалистика бўлинмалари) эксперт-криминалистика соҳасида жисмоний ва юридик шахсларга шартнома асосида экспертлик, биометрик идентификация, илмий-тадқиқот ва ахборот хизматларини ҳамда соҳага оид бошқа пуллик хизматларни кўрсатиш ҳуқуқини бериш;
махсус илмий-техник ва интеллектуал салоҳиятга эга шахсларни мутахассис ёки техник ишчи сифатида эксперт-криминалистика бўлинмаларига шартнома асосида жалб этиш амалиётини йўлга қўйиш.
3. Белгилансинки, суд-экспертлик фаолияти қамровини кенгайтириш ҳамда замонавий фан ва техниканинг илғор ютуқларини мамлакатимизда қўллаш амалиётини жорий этиш мақсадида эксперт-криминалистика бўлинмалари томонидан экспертиза ва тадқиқотларнинг қуйидаги янги турлари ўтказилиши йўлга қўйилади:
а) 2022 йил якунига қадар:
видео ва фототехника экспертизаси, шу жумладан видеоёзувларда қайд қилинган транспорт воситасининг ҳаракатланиш тезлигини аниқлаш экспертизаси;
электр таъсирли қуроллар экспертизаси;
газли қуроллар экспертизаси;
газ-ҳаво аралашмаси ва физик портлашлар экспертизаси;
транспорт воситаларига ўрнатилган газ баллонлари портлаши экспертизаси;
одам ДНКси биологик экспертизаси;
махсус техника ва транспорт воситаларини баҳолаш экспертизаси;
озиқ-овқат маҳсулотлари экспертизаси;
б) 2023 йил якунига қадар:
рақамли маълумотлар базаси экспертизаси;
Интернет тармоғида булутли сервислар экспертизаси;
фоноскопия экспертизаси.
Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, А. Икрамов) эксперт-криминалистика бўлинмалари фаолиятига киритилаётган экспертиза ва тадқиқотларнинг янги турлари бўйича методикаларни ишлаб чиқиш ҳамда мазкур йўналишлар бўйича ходимларни ўқитишни ташкил этиш чораларини кўрсин.
4. Қуйидагилар:
Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Эксперт-криминалистика бош маркази тўғрисида низом 1-иловага мувофиқ;
Ички ишлар органларининг эксперт-криминалистика фаолиятини янада такомиллаштириш бўйича «йўл харитаси» 2-иловага мувофиқ;
Ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмаларини 2022 йилда моддий-техника воситалари билан таъминлаш дастури 3-иловага * мувофиқ тасдиқлансин.
Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, Н. Тураходжаев):
икки ой муддатда 2022 — 2025 йилларга мўлжалланган ички ишлар органларининг терговга қадар текширув, суриштирув ва дастлабки тергов фаолиятида ашёвий далиллар бўйича исботлов базасини мустаҳкамлаш ва рақамли ахборот-қидирув тизимларини ривожлантириш концепциясини ишлаб чиқсин ва тасдиқласин;
2023 йил 1 январга қадар манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда қонунга мувофиқ шахс, буюм ва ҳодисалар тўғрисида олинган ахборотлар бўйича автоматлаштирилган криминалистик ахборот-қидирув тизимини яратиш ва жорий этиш чораларини кўрсин;
2023 йил якунига қадар манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда суд-тергов фаолиятида ашёвий далил сифатида олинган синтетик турдаги гиёҳвандлик, шунингдек, психотроп ва кучли таъсир этувчи дори воситаларининг кимёвий таркиби бўйича марказлашган ахборот-қидирув тизимини яратиш чораларини кўрсин;
2022 йил 1 декабрь кунига қадар эксперт-криминалистика бўлинмаларидаги иш ўринларини меҳнат шароитлари ва асбоб-ускуналарнинг жароҳатлаш хавфлилиги юзасидан қонунчиликда белгиланган тартибда аттестациядан ўтказишни таъминласин.
5. Шундай тартиб ўрнатилсинки, унга мувофиқ:
Ички ишлар вазирлиги Академияси Криминалистик экспертизалар кафедрасига белгиланган тартибда тегишли суд экспертизалари (дактилоскопик, трасологик, баллистик, совуқ қуроллар, портрет, хатшунослик ва бошқалар) ва тадқиқотларни ўтказиш ҳуқуқи берилади;
соҳанинг илмий-техник салоҳиятини ошириш мақсадида эксперт-криминалистика бўлинмалари ходимлари фаолиятини баҳолаш ва рағбатлантириш тизими «мотивация-шароит-рағбат-натижа» тамойили асосида, мустақил экспертиза ўтказиш ҳуқуқини берувчи гувоҳномалар сони, ўтказилган экспертизанинг мураккаблиги ва жиноятларни фош этишдаги ҳиссасини қамраб олувчи мезонларга мувофиқ ташкил этилади.
Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, Р. Хатамов):
Ички ишлар вазирлиги Академиясида замонавий эксперт-криминалистика жиҳозлари ва техник воситалар билан жиҳозланган ўқув-лаборатория комплексини ташкил этиш чораларини кўрсин ва ўқув жараёнида ундан кенг фойдаланилишини таъминласин;
2022/2023 ўқув йилидан бошлаб Ички ишлар вазирлиги Академиясининг бакалавриат дастури бўйича таълим тизимида «рақамли криминалистика асослари» фани ўқитилишини йўлга қўйсин.
6. Белгилансинки, эксперт-криминалистика бўлинмалари томонидан пуллик хизматлар кўрсатишдан тушадиган маблағлар ҳамда фуқаровий ва хизмат қуролларини Давлат ўқ-гильзотекасига ҳисобга қўйишдан тушадиган йиғимлар ички ишлар органларининг бюджетдан ташқари жамғармаларига йўналтирилади ва қуйидаги мақсадлар учун сарфланади:
ашёвий далиллар тадқиқотининг замонавий усуллари бўйича ўтказиладиган илмий-тадқиқот ва тажриба-синов ишларини молиялаштириш;
эксперт-криминалистика бўлинмаларининг моддий-техника базасини мустаҳкамлаш, технологик ривожлантириш, шу жумладан, лаборатория жиҳозлари, сарфлаш материаллари ва махсус криминалистик техник воситалар харид қилиш;
шахсга доир биометрик маълумотлар бўйича автоматлаштирилган идентификация тизимларининг намунавий ва тажрибавий лойиҳаларини синовдан ўтказиш;
эксперт-криминалистика фаолиятини халқаро стандарт талаблари асосида сертификатлаш ва тадқиқот лабораторияларини аккредитациядан ўтказиш;
эксперт-криминалистика фаолиятини амалга ошириш ва махсус криминалистик лабораториялар ишини самарали ташкил этиш мақсадида малакали, шу жумладан хорижий мутахассисларни шартнома асосида жалб қилиш;
эксперт-криминалистика бўлинмаларининг ходимларини хорижий етакчи турдош идора, марказ ва олий таълим муассасаларида замонавий криминалистик экспертиза турлари бўйича ўқитиш;
эксперт-криминалистика бўлинмаларининг ходимлари, ишчи ва хизматчиларини, илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик лойиҳаларини амалга оширишда яқиндан кўмаклашган фуқаролар ва бошқа ташкилотларнинг илмий ходимларини моддий рағбатлантириш;
халқаро молия институтларининг кредитларини сўндириш.
7. Соғлиқни сақлаш вазирлиги (Б. Мусаев) Ички ишлар вазирлиги (П. Бобожонов) билан биргаликда уч ой муддатда жиноятлар содир этилишининг янги услублари ҳамда илғор хорижий тажрибаларни инобатга олган ҳолда суд-тиббий экспертизаларни ўтказиш соҳасини янада такомиллаштириш бўйича Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.
8. Ички ишлар вазирлиги (П. Бобожонов) икки ой муддатда:
технологик ривожланиш тенденцияларини инобатга олган ҳолда, эксперт-криминалистика бўлинмаларини замонавий техника, ахборот-коммуникация тизимлари ва махсус воситалар билан таъминлаш меъёрини тасдиқласин;
манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда қонунчилик ҳужжатларига ушбу қарордан келиб чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.
9. Ўзбекистон Республикаси Президентининг айрим қарорларига 4-иловага мувофиқ ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин.
10. Белгилансинки, мазкур қарорда назарда тутилган чора-тадбирларни амалга ошириш билан боғлиқ харажатлар Ички ишлар вазирлигининг асосланган ҳисоб-китобларига кўра ҳар йили ажратиладиган бюджет маблағлари, Ички ишлар вазирлигининг бюджетдан ташқари маблағлари, шунингдек, қонунчиликда тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан амалга оширилади.
11. Мазкур қарор ижросини самарали ташкил этишга масъул ва шахсан жавобгар этиб ички ишлар вазири П.Р. Бобожонов ва унинг ўринбосарлари Я. Абдулхаков, А. Икрамов, Н. Тураходжаев белгилансин.
12. Мазкур қарорнинг ижросини назорат қилиш Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А.Н. Арипов ва Ўзбекистон Республикаси Президенти маслаҳатчиси Б.Д. Исламов зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2022 йил 8 февралдаги ПҚ-122-сон қарорига 1-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Эксперт-криминалистика бош маркази тўғрисида
1-боб. Умумий қоидалар
1. Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Эксперт-криминалистика бош маркази (кейинги ўринларда — Бош марказ) ички ишлар органлари ва бошқа ваколатли давлат органлари фаолиятини техник-криминалистик таъминлашни ташкил этадиган ва амалга оширадиган Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги (кейинги ўринларда — ИИВ) марказий аппаратининг бош бошқарма мақомига эга мустақил таркибий бўлинмаси ҳисобланади.
2. Бош марказ ўз фаолиятида Ўзбекистон Республикасининг Конституциясига , Ўзбекистон Республикасининг « Ички ишлар органлари тўғрисида »ги, « Геном бўйича давлат рўйхатига олиш тўғрисида »ги, « Қурол тўғрисида »ги, « Суд экспертизаси тўғрисида »ги ва бошқа қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари, қарорлари ва фармойишлари, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишлари, ИИВнинг идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжатлари, шунингдек, ушбу Низомга амал қилади.
3. Ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмалари (кейинги ўринларда — криминалистика бўлинмалари) тизимига қуйидагилар киради:
Бош марказ;
ИИВ Транспорт ва туризм объектларида хавфсизликни таъминлаш департаменти ва унинг тармоқ тузилмаларининг эксперт-криминалистика бўлимлари (бўлинмалари, гуруҳлари);
ИИВ Академияси Криминалистик экспертизалар кафедраси;
Қорақалпоғистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги, Тошкент шаҳар ва Тошкент вилояти ички ишлар бош бошқармалари, вилоятлар ички ишлар бошқармаларининг эксперт-криминалистика марказлари;
Тошкент шаҳар Ички ишлар бош бошқармаси Йўл ҳаракати хавфсизлиги бошқармасининг эксперт-криминалистика бўлими;
туман (шаҳар) ички ишлар органларининг эксперт-криминалистика бўлимлари (бўлинмалари, гуруҳлари) киради.
4. Бош марказ Ўзбекистон Республикасининг Давлат герби тасвири туширилган ва ўзининг тўлиқ номи давлат тилида ёзилган муҳр ва бланк, шунингдек, штампга эга бўлади.
Бош марказ Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазири томонидан таъсис этиладиган ўзининг рамзига эга бўлиши мумкин.
2-боб. Бош марказнинг асосий вазифалари ва функциялари
5. Қуйидагилар Бош марказнинг асосий вазифалари ҳисобланади:
давлат суд-экспертиза муассасаси сифатида экспертиза ва тадқиқотлар ўтказиш;
тезкор-қидирув тадбирлари, терговга қадар текширув ва тергов ҳаракатларини техник-криминалистик жиҳатдан таъминлаш;
криминалистика бўлинмалари фаолиятини ташкилий-услубий жиҳатдан таъминлаш ва мувофиқлаштириш;
ахборот-маълумотлар ва криминалистик ҳисоблар, картотекалар ва коллекцияларни ташкил этиш ва юритиш;
илмий-тадқиқот ишлари ва тажриба-конструкторлик ишланмаларини, уларнинг амалий апробациясини ташкил этиш ва ўтказиш, эксперт тадқиқотларини ўтказишни таъминлаш.
6. Бош марказ ўзига юклатилган вазифаларга мувофиқ қуйидаги функцияларни амалга оширади:
а) давлат суд-экспертиза муассасаси сифатида қуйидаги экспертиза ва тадқиқотларни ўтказади:
дактилоскопия экспертизаси;
трасология экспертизаси;
хатшунослик экспертизаси;
ҳужжатларнинг техник экспертизаси;
баллистика экспертизаси;
совуқ қурол экспертизаси;
портрет экспертизаси;
физик-кимёвий экспертиза, шу жумладан ўсимлик ва синтетик гиёҳвандлик воситалари ва моддалари, психотроп моддалар ва уларнинг прекурсорлари, кучли таъсир қилувчи моддалар, махсус кимёвий моддалар, қимматбаҳо металлар ва заргарлик буюмлари экспертизалари;
йўл-транспорт ҳодисаси механизми экспертизаси;
транспорт воситаларининг техник ҳолати экспертизаси;
транспорт трасологияси экспертизаси;
махсус техника ва транспорт воситаларини баҳолаш экспертизаси;
металл ва нометалл юзаларда ўчирилган маркировка белгиларини аниқлаш экспертизаси;
видео ва фототехника экспертизаси, шу жумладан видеоёзувларда қайд қилинган транспорт воситасининг ҳаракатланиш тезлигини аниқлаш экспертизаси;
озиқ-овқат маҳсулотлари экспертизаси;
қурилиш-техник экспертиза;
бухгалтерлик экспертизаси;
одам ДНКси биологик экспертизаси;
электр таъсирли қуроллар экспертизаси;
газли қуроллар экспертизаси;
фоноскопия экспертизаси;
видеорегистратор (видеокузатув ва қайд этиш) қурилмалари экспертизаси;
портлаш техник экспертизаси, шу жумладан портловчи моддалар экспертизаси, портлатиш жиҳозлари экспертизаси, портлатиш қурилмалари экспертизаси, пиротехника буюмлари экспертизаси, газ-ҳаво аралашмаси ва физик портлашлар экспертизаси, транспорт воситаларига ўрнатилган газ баллонлари портлаши экспертизаси;
суд-компьютер-техник экспертизаси, шу жумладан компьютер-техник экспертизаси, мобиль қурилмалар экспертизаси, Интернет тармоғида булутли сервислар экспертизаси, рақамли маълумотлар базаси экспертизаси;
тегишли мутахассислар, зарур техник воситалар бўлганда бошқа турдаги экспертизалар;
б) тезкор-қидирув тадбирлари, терговга қадар текширув ва тергов ҳаракатларини техник-криминалистик жиҳатдан таъминлаш соҳасида:
эксперт тадқиқотлари, шунингдек, экспертларнинг тезкор-қидирув тадбирлари ва тергов ҳаракатларида иштирок этиш самарадорлигини ошириш мақсадида ички ишлар органларининг суриштирув, тергов ва тезкор бўлинмалари билан ҳамкорлик қилиш;
тезкор-қидирув ва тергов амалиётининг муайян ашёвий далилларнинг эксперт тадқиқотлари бўйича эҳтиёжларини ўрганиш ва заруратга кўра, янги турдаги экспертизалар ўтказишни ташкил этиш;
ваколатли давлат органлари учун қўшимча, қайта, комиссиявий ва комплекс экспертизаларни ўтказишда иштирок этиш;
в) криминалистика бўлинмалари фаолиятини ташкилий-услубий жиҳатдан таъминлаш ва мувофиқлаштириш соҳасида:
криминалистика бўлинмалари фаолиятини мувофиқлаштириш ва унга услубий раҳбарлик қилиш, ишларини режалаштиришни ташкил этиш, фаолияти юзасидан ўрганиш, инспекторлик текширувларини амалга ошириш;
криминалистика бўлинмаларига эксперт тадқиқотларини ташкил этиш ва ўтказишда амалий ёрдам кўрсатиш;
ички ишлар органлари экспертларининг хулосаларини тақриздан ўтказиш, эксперт тадқиқотларини ўтказишда йўл қўйилган хатолар юзасидан шарҳларни тайёрлаш;
эксперт-криминалистика фаолияти юзасидан услубий ва бошқа қўлланмалар, материалларни ишлаб чиқиш ҳамда криминалистика бўлинмаларига тарқатиш;
криминалистика бўлинмалари фаолияти самарадорлигини таҳлил ва мониторинг қилиш, шунингдек, эксперт тадқиқотларини ўтказиш самарадорлигини янада оширишга қаратилган чора-тадбирларни ишлаб чиқиш;
эксперт тадқиқотларини ташкил этиш ва ўтказиш масалалари бўйича ўқув-семинарлар ташкил этиш, ўтказиш ва уларда иштирок этиш;
эксперт амалиётига фан ва техниканинг замонавий ютуқларини, шу жумладан, ахборот-коммуникация технологияларини жорий қилиш;
ички ишлар органлари экспертларини фаолиятнинг ўзига хос хусусиятлари бўйича, шунингдек, ички ишлар органларининг бошқа манфаатдор бўлинмалари ходимларини ўқитишни ташкил этиш;
криминалистика бўлинмалари ходимларининг билими, касбий тайёргарлиги, амалий тажрибаси даражасини ва экспертизаларни мустақил равишда бажариш салоҳиятини баҳолаш, шунингдек, суд экспертларининг ноқонуний ҳаракатлари билан боғлиқ ҳолатларнинг адолатли ва холис кўриб чиқилишини таъминлаш мақсадида ИИВ Эксперт-малака комиссиясини ташкил этиш ва унинг фаолиятини таъминлаш;
криминалистика бўлинмалари ходимларининг муайян суд-экспертлик фаолияти бўйича малакасининг, шунингдек, ҳуқуқий билимлари ва тайёргарлигининг юқори даражасини таъминлаш мақсадида белгиланган тартибда уларни қайта тайёрлаш, малакасини ошириш ва стажировка ўташини ташкил этиш;
бошқа ваколатли органлар давлат суд экспертларини Бош марказ негизида эксперт-криминалистика фаолияти бўйича тайёрлаш ва қайта тайёрлаш ҳамда уларнинг малакасини оширишга кўмаклашиш;
ИИВ Академияси томонидан «эксперт-криминалистика фаолияти» мутахассислиги бўйича тайёрланган ўқув дастурларининг амалиётга мослигини келишиш, курсантларнинг самарали амалиёт ўташини ташкил этиш, уларнинг билим ва кўникмаларини даврий мониторинг ва таҳлил қилиш;
криминалистика бўлинмаларига касбий ва ахлоқий-психологик тайёргарлик ҳамда маънавий фазилатларга эга бўлган кадрларни танлаш;
криминалистика бўлинмалари ходимлари ўртасида хизмат интизоми ва қонун бузилиши ҳолатларининг олдини олиш борасидаги ишларни амалга ошириш, уларга нисбатан хизмат текширувлари ўтказиш, текширув натижалари бўйича тегишли чоралар кўриш;
г) ахборот-маълумотлар ва криминалистик ҳисоблар, картотекалар ва коллекцияларни ташкил этиш ва юритиш соҳасида:
жиноий тажовуз объектлари ёки ҳодиса жойини кўздан кечириш жараёнида олинган фотосуратлар, видеоёзувлар ва бошқа портрет маълумотларини ташувчи воситалардаги тасвирлар, фотороботлар, субъектив портретлар, қўлдаги бармоқ ва кафт излари бўйича ҳуқуқбузарларни идентификациялаш;
таниб олинмаган мурдаларнинг фотосурати, шунингдек, таниб олинмаган мурдаларнинг, руҳий касалликка чалинган ва бошқа сабабларга кўра ўзи ҳақида аниқ маълумотлар бера олмайдиган тирик шахсларнинг дактокарталари бўйича шахсини аниқлаш;
ички ишлар органларининг суриштирув, тергов ва тезкор бўлинмалари, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси ва хорижий давлатларнинг бошқа давлат органлари, илмий муассасалари ва ташкилотлари, ўқув юртлари билан ҳамкорлик асосида шахсни идентификациялаш тизимини такомиллаштиришни таъминлаш;
портловчи материаллар, қўлбола усулда тайёрланган портловчи моддалар, портлатиш қурилмалари, шу жумладан қўлбола усулда ясалган портлатиш қурилмалари, портлатгичлар (қўзғатиш воситалари), қўлбола портловчи моддалар ва портлатиш қурилмаларини тайёрлашда ишлатиладиган моддалар, материаллар ва буюмларнинг ҳисобини, автоматлаштирилган дактилоскопик ҳисобини, шунингдек, тезкор вазиятнинг ўзига хос хусусиятларини инобатга олган ҳолда бошқа турдаги ҳисобларни шакллантириш ва юритиш;
шахс портрети бўйича идентификациялашнинг автоматлаштирилган картотекасини, автоматлаштирилган мультибиометрик маълумотлар картотекасини юритиш;
қалбаки пуллар, шу жумладан чет эл валюталари картотекасини юритиш;
ўсимлик ва синтетик гиёҳвандлик воситалари ва моддалари, психотроп ва кучли руҳий таъсир қилувчи моддалар коллекцияси, қалбаки ҳужжатлар ва қимматли қоғозлар картотекасини юритиш;
портловчи моддалар, портлатиш қурилмалари, пиротехника буюмлари ва уларнинг таркибий компонентлари бўйича ахборот-маълумот картотекасини, портловчи материаллардан фойдаланган ҳолда содир этилган террорчилик ҳаракатлари картотекасини, портловчи қурилмаларни тайёрлаш услублари ва махсус маълумотлар картотекасини, шунингдек, тезкор вазиятнинг ўзига хос хусусиятларини ҳисобга олган ҳолда бошқа турдаги картотекаларни юритиш;
ҳодиса содир бўлган жойдан олинган, шунингдек, фуқаровий ва хизмат ўқотар қуролидан назорат тартибида отилган, қурол излари тушган ўқлар, гильза ва патронлар бўйича Ўзбекистон Республикасининг Давлат ўқ-гильзотекасини юритиш;
ўқотар, пневматик, газли, сигнал берувчи, совуқ, улоқтирувчи ва бошқа хилдаги қуроллар, уларнинг ўқ-дорилари, шунингдек, электрошок қурилмалари коллекциясини юритиш;
илмий-тадқиқот ва тажриба-конструкторлик ишларида, шунингдек, техник восита ҳамда бутловчи эҳтиёт қисм сифатида фойдаланиш учун терговга қадар текширув, суриштирув ва дастлабки тергов даврида ашёвий далил сифатида процессуал тартибда олинган рақамли ахборот ташувчи қурилмалар (мобиль телефон, смартфон, планшет, компьютер техникаси, видеорегистратор, қаттиқ диск, флеш хотира ва ташқи жамлагичлар) коллекциясини шакллантириш ва юритиш;
шахснинг геном ахбороти бўйича ягона маълумотлар базасини юритиш;
ҳисоблар, картотекалар ва коллекцияларни юритиш самарадорлигини ошириш юзасидан таклифлар тайёрлаш;
криминалистика бўлинмаларига криминалистик ҳисоблар, картотекалар ва коллекцияларни шакллантириш ҳамда юритиш масалалари бўйича амалий ёрдам кўрсатиш;
д) илмий-тадқиқот ишлари ва тажриба-конструкторлик ишланмаларини, уларнинг амалий апробациясини ташкил этиш ва ўтказиш, эксперт тадқиқотларини ўтказишни таъминлаш соҳасида:
илмий-тадқиқот ишлари ва тажриба-конструкторлик ишланмаларида иштирок этиш ва бевосита бажариш;
эксперт тадқиқотларининг янги услубларини ишлаб чиқиш;
портлатиш қурилмаларини қўллаган ҳолда содир этилган террорчилик ҳаракатларининг ўзига хос хусусиятларини ўрганиш, уларнинг олдини олиш ва чек қўйиш борасида таклифлар тайёрлаш;
эксперт амалиёти таҳлили асосида тезкор-қидирув тадбирлари ва тергов ҳаракатларини илмий-техник воситалар ва услублар билан техник-криминалистик жиҳатдан таъминлашни такомиллаштириш юзасидан чора-тадбирларни белгилаш;
содир этилган террорчилик ҳаракатларида қўлланилган портловчи моддалар, портлатиш қурилмалари ва портлатиш усуллари бўйича таҳлилий материалларни тайёрлаш.
Бош марказ қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа функцияларни ҳам амалга ошириши мумкин.
3-боб. Бош марказнинг ҳуқуқлари, мажбуриятлари ва жавобгарлиги
7. Бош марказ ўзига юклатилган вазифалар ва функцияларни бажариш учун қуйидаги ҳуқуқларга эга:
ИИВ бўлинмаларидан, бошқа давлат органлари ва ташкилотларидан бошқарув қарорларини қабул қилиш, ахборот-таҳлиллар ва ҳисобот маълумотларни тайёрлаш учун ўзаро ҳамкорлик асосида зарур бўлган ҳужжатлар, маълумот ва бошқа материалларни сўраб олиш;
криминалистика бўлинмаларининг ҳужжатлари ва материаллари билан танишиш, уларнинг ижроси юзасидан зарур бўлган маълумотларни олиш;
бошқарув қарорларини ишлаб чиқишда, ИИВ ҳайъатида ва тезкор йиғилишларда кўриб чиқилиши учун ахборот-таҳлил материаллари ва бошқа ҳужжатларни тайёрлашда ИИВнинг тегишли соҳавий хизматларини белгиланган тартибда жалб этиш;
эксперт-криминалистика фаолиятидаги махсус билимлар ва техник воситалар имкониятларидан самарали фойдаланган ҳолда давлат муассасасини таъсис этиш;
жисмоний ва юридик шахсларга эксперт-криминалистика фаолияти соҳасида шартнома асосида экспертиза, биометрик идентификация, илмий-тадқиқот ва ахборот хизматларини ҳамда соҳага оид бошқа пуллик хизматларни кўрсатиш;
ҳисобот даврларига мувофиқ криминалистика бўлинмалари ишларининг якунларини умумлаштириш;
юкланган вазифаларни бажариш мақсадида ички ишлар органларининг маълумотлар базаларидан фойдаланиш;
халқаро ва миллий грант дастурларида иштирок этиш;
ички ишлар органларининг бошқа хизмат йўналишлари бўйича ҳужжатларнинг Бош марказ ваколатига кирувчи масалаларга оид қисмини ишлаб чиқишда иштирок этиш;
Бош марказ фаолиятига оид масалалар бўйича хизмат текширувлари материаллари ва бошқа ҳужжатлар билан танишиш;
криминалистика бўлинмалари томонидан бажарилиши шарт бўлган кўрсатмалар, шарҳ ва топшириқлар юбориш;
криминалистика бўлинмалари раҳбарларининг соҳавий йўналишлар бўйича ҳисоботларини эшитиш;
криминалистика бўлинмаларида қонунийликка ва хизмат интизомига риоя этилиши ҳолатини текшириш;
криминалистика бўлинмаларининг моддий-техника таъминотини яхшилаш, ходимларининг малакасини ошириш ва уларни қайта тайёрлаш бўйича таклифлар киритиш;
Бош марказ ваколатига оид масалалар бўйича илмий-амалий институтлар, муассасалар, корхоналар ва ташкилотлар билан ҳамкорлик қилиш;
эксперт тадқиқотларини ўтказиш ва тезкор-қидирув тадбирлари ҳамда тергов ҳаракатларини техник-криминалистик жиҳатдан таъминлаш масалалари борасида республика ва хорижий давлатларнинг экспертиза муассасалари билан белгиланган тартибда ҳамкорлик қилиш;
криминалистика бўлинмалари фаолиятига ИИВнинг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан фуқароларни мутахассис сифатида шартнома асосида жалб этиш;
ички ишлар органлари бюджетдан ташқари жамғармаларининг криминалистика бўлинмаларига тегишли вақтинча бўш турган маблағларини тижорат банклари депозит ҳисобварақларига жойлаштириш.
Бош марказ қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.
8. Бош марказ қуйидаги мажбуриятларга эга:
ўз ваколатлари доирасида фуқароларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатларини, жисмоний ва юридик шахсларнинг мулкини жиноий тажовузлардан ҳимоя қилиш чораларини кўриш;
заруратга кўра, ҳодиса содир бўлган жойда криминалистика бўлинмалари ходимларининг иштирокини таъминлаш;
ўз ваколатлари доирасида ички ишлар органлари эксперт-криминалистика фаолиятида қонунийликка қатъий риоя этилишини таъминлаш;
ички ишлар органлари эксперт-криминалистика фаолиятини доимий равишда такомиллаштириб бориш;
криминалистика бўлинмалари фаолияти ҳақида маълумот тайёрлаш ва ИИВ раҳбариятига тақдим этиш.
Бош марказ қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа мажбуриятларга ҳам эга бўлиши мумкин.
9. Бош марказ унга юкланган вазифалар ва функцияларнинг самарали бажарилиши учун жавобгардир.
4-боб. Бош марказ фаолиятини ташкил этиш
10. Бош марказга Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазири томонидан Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси билан келишилган ҳолда лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган бошлиқ раҳбарлик қилади.
Бош марказ бошлиғи Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазири томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган уч нафар ўринбосарга, шу жумладан бир нафар биринчи ўринбосарга эга.
11. Бош марказ бошлиғи:
Бош марказ фаолиятига бевосита раҳбарлик қилади ва Бош марказга юкланган вазифалар, функциялар ҳамда мажбуриятларнинг лозим даражада бажарилиши учун шахсан жавобгар ҳисобланади;
ўзининг ўринбосарлари ўртасида функционал мажбуриятларни белгилайди ва уларнинг бажарилишини назорат қилади;
Бош марказнинг иш режаларини тасдиқлайди;
криминалистика бўлинмалари раҳбарларининг ҳисоботларини эшитади;
ўзининг ваколати доирасида ички ишлар органларида эксперт-криминалистика фаолиятини ташкил этиш бўйича кўрсатмалар ва топшириқлар чиқаради ҳамда ИИВ раҳбариятига ички ишлар органлари томонидан бажарилиши мажбурий бўлган фармойишлар лойиҳасини киритади;
эксперт-криминалистика фаолиятини амалга оширишда ички ишлар органларининг бошқа бўлинмалари билан ҳамкорликни мувофиқлаштиради;
криминалистика бўлинмаларининг хизмат фаолияти натижаларини, уларнинг ишини текшириш материалларини кўриб чиқади;
кадрларни танлаш, жой-жойига қўйиш, бошқа лавозимга ўтказиш, касбий тайёргарлиги, хизмат интизомига риоя этилишини ташкиллаштиради, криминалистика бўлинмалари ходимларини ўрнатилган тартибда малака ошириш ва қайта тайёрлаш курсларига юборади;
ИИВ раҳбариятига белгиланган тартибда Бош марказ ходимларига махсус унвонлар бериш, уларни рағбатлантириш, шу жумладан тақдирлаш, уларга нисбатан интизомий жазолар қўллаш ҳақида таклифлар киритади;
Бош марказ фаолиятига доир ҳужжатларни тасдиқлайди, маблағларни тасарруф этади, фуқаролик-ҳуқуқий шартномаларни тузади;
ички ишлар органлари бюджетдан ташқари жамғармаларининг криминалистика бўлинмаларига тегишли маблағларининг криминалистика бўлинмалари эҳтиёжи учун сарфланишини белгилайди;
ИИВ раҳбариятига фаолият натижаларидан келиб чиқиб, криминалистика бўлинмаларининг ходимлари, ишчи ва хизматчиларга лавозим маошининг 100 фоизи, генетик тадқиқотлар ўтказиш ва шахснинг геном маълумотлари бўйича давлат рўйхатига олиш билан шуғулланадиган алоҳида мутахассисликка эга шахсий таркибига — 200 фоизи миқдоригача ички ишлар органлари бюджетдан ташқари жамғармаларининг криминалистика бўлинмаларига тегишли маблағлари ҳисобидан ҳар ойлик устама ҳақ белгилаш ҳақида таклифлар киритади;
Бош марказ ходимларини белгиланган тартибда хизмат сафарларига юборади;
ўз ваколатлари доирасида Бош марказ ходимларига таътиллар беради;
белгиланган тартибда Бош марказда сафарбарлик тайёргарлиги ва фуқаро муҳофазаси тадбирларининг бажарилишини таъминлайди ва ташкил этади;
Бош марказда махфийлик режимига риоя этилишини ташкил этишга, шу жумладан маълумотларнинг техник хавфсизлиги бўйича тадбирлар ўтказилишига жавоб беради;
криминалистика бўлинмалари фаолиятини бевосита ёки ўзининг ўринбосарлари орқали назорат қилади;
жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатлари бўйича криминалистика бўлинмалари ходимларининг хатти-ҳаракатлари қонунийлигини, шунингдек, ходимлар томонидан ҳар бир аниқланган қонунийлик ва хизмат интизоми бузилиши ҳолатларининг белгиланган тартибда текширилишини таъминлайди;
криминалистика бўлинмаларининг штатлар сонини қайта тақсимлаш тўғрисида таклифлар киритади;
ИИВ Эксперт-малака комиссиясига раислик қилади;
қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ваколатларни амалга оширади.
12. Бош марказ бошлиғи бўлмаганда, унинг ваколатлари биринчи ўринбосар томонидан амалга оширилади.
5-боб. Криминалистика бўлинмаларида кадрлар билан ишлаш қоидалари
13. Бош марказнинг офицер таркибидаги ходимлари Бош марказ бошлиғининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазири томонидан лавозимга тайинланади ва лавозимдан озод этилади.
Криминалистика бўлинмаларининг офицер таркибидаги барча раҳбар ва ходимлари белгиланган тартибда ички ишлар органлари ваколатли раҳбарлари томонидан Бош марказ билан келишилган ҳолда лавозимга тайинланади ва лавозимдан озод этилади.
14. Криминалистика бўлинмалари штат тузилишига киритиладиган ўзгартиришлар Бош марказ бошлиғи билан келишилган ҳолда амалга оширилади.
15. Криминалистика бўлинмалари, қоида тариқасида, ИИВ Академиясининг «эксперт-криминалистика фаолияти» мутахассислигини тамомлаган ёки хорижий мамлакатлар олий таълим муассасаларига халқаро шартнома асосида криминалистика йўналишида таълим олиш учун юборилган битирувчилари орасидан жамланади.
Мазкур банднинг биринчи хатбошисида кўрсатилган ходимлар сирасига кирмаган номзодлар криминалистика бўлинмаларининг лавозимларига биринчи марта тайинланаётган ҳолларда мажбурий тартибда эксперт-криминалистика фаолияти асослари ҳамда тегишли экспертиза турига оид умумий билимлари бўйича малака имтиҳонларини топширади ва муваффақиятли ўтган номзодларга ходимнинг шахсий ҳужжатлар йиғмажилдига бириктириладиган эксперт-криминалистика фаолиятини амалга оширишга рухсатнома берилади.
Криминалистика бўлинмаларининг офицер таркибидаги лавозимларига фақат ИИВ Академиясининг «эксперт-криминалистика фаолияти» мутахассислигини тамомлаганлиги ёки хорижий мамлакатлар олий таълим муассасаларига халқаро шартнома асосида юборилиб, криминалистика йўналишида таълим олганлиги тўғрисидаги дипломга ёхуд эксперт-криминалистика фаолиятини амалга оширишга рухсатномага эга бўлган номзодлар тайинланади.
Эксперт-криминалистика фаолияти асослари ва тегишли экспертиза турига оид умумий билимлари бўйича малака имтиҳонларини ўтказиш ҳамда эксперт-криминалистика фаолиятини амалга оширишга рухсатнома бериш тартиби Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазири томонидан белгиланади.
16. Криминалистика бўлинмаларига хизматга қабул қилиш ва уларда хизматни ўташ даврида, истисно тариқасида, ҳарбий-тиббий комиссия талаблари ҳамда касбий танлов тартиби, шунингдек, жисмоний тайёргарлик мезонлари соддалаштирилган ҳолда белгиланади.
6-боб. Якунловчи қоидалар
17. Иш юритиш ва махфийлик режими бўйича тадбирлар Бош марказ томонидан қонунчиликда ўрнатилган тартибда амалга оширилади.
18. Криминалистика бўлинмалари криминалистик техника ва бошқа моддий-техника воситалари ҳамда ускуналар билан белгиланган тартибда жиҳозланади.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2022 йил 8 февралдаги ПҚ-122-сон қарорига 2-ИЛОВА
Ички ишлар органларининг эксперт-криминалистика фаолиятини янада такомиллаштириш бўйича
Т/р Тадбирларнинг номи Амалга ошириш шакли Бажариш муддати Масъул ижрочилар 1. Эксперт-криминалистика фаолиятида фуқароларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилишда замонавий фан ва техниканинг илғор ютуқларини, рақамли технологияларни, криминалистик илмий усул ва воситаларни қўллашни такомиллаштириш. Автоматлаштирилган ва марказлаштирилган криминалистик ахборот-қидирув тизимлари бўйича техник топшириқлар 2022 йил май Ички ишлар вазирлиги (Н. Тураходжаев, Я. Абдулхаков), Молия вазирлиги (А. Хайдаров) 2. Қонун асосида шахс, буюм ва ҳодисалар тўғрисида олинган ахборотлар бўйича автоматлаштирилган криминалистик ахборот-қидирув тизимини жорий этиш. Ташкилий чора-тадбирлар режаси 2022 йил май Ички ишлар вазирлиги (Н. Тураходжаев, Я. Абдулхаков), манфаатдор вазирлик ва идоралар 3. 2022 — 2025 йилларга мўлжалланган ички ишлар органларининг терговга қадар текширув, суриштирув ва дастлабки тергов фаолиятида ашёвий далиллар бўйича исботлов базасини мустаҳкамлаш ва рақамли ахборот-қидирув тизимларини ривожлантиришнинг концепциясини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил апрель Ички ишлар вазирлиги (Ш. Собиров, Н. Тураходжаев, Я. Абдулхаков) 4. Шахснинг жиноятга дахлдорлигини аниқлаш ва гумондан чиқариш бўйича суд-тергов ҳаракатлари жараёнига суд экспертизасининг замонавий турларини жорий этиш. Ички ишлар вазирлиги Эксперт-малакавий комиссияси қарори 2022-2023 йиллар Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков) 5. Эксперт-криминалистика бўлинмалари томонидан қуйидаги янги турдаги экспертиза ва тадқиқотларни ўтказиш амалиётини жорий этиш бўйича зарур ташкилий ва ўқув-амалий чораларни кўриш: 2022 йил якунига қадар: махсус техника ва транспорт воситаларини баҳолаш экспертизаси; видео ва фототехника экспертизаси, шу жумладан видеоёзувларда қайд қилинган транспорт воситасининг ҳаракатланиш тезлигини аниқлаш экспертизаси; озиқ-овқат маҳсулотлари экспертизаси; одам ДНКси биологик экспертизаси; электр таъсирли қуроллар экспертизаси; газли қуроллар экспертизаси; газ-ҳаво аралашмаси ва физик портлашлар экспертизаси; транспорт воситаларига ўрнатилган газ баллонлари портлаши экспертизаси; 2023 йил якунига қадар: фоноскопия экспертизаси; Интернет тармоғидаги булутли сервислар экспертизаси; рақамли маълумотлар базаси экспертизаси. Ташкилий чора-тадбирлар дастури 2022-2023 йиллар Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, А. Абиджанов), Адлия вазирлиги (Р. Давлетов), Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Иноятов), Молия вазирлиги (А. Хайдаров), манфаатдор вазирлик ва идоралар 7. Эксперт-криминалистика бўлинмалари, шу жумладан Ички ишлар вазирлиги Академиясининг Криминалистик экспертизалар кафедраси томонидан жисмоний ва юридик шахсларга шартнома асосида эксперт-криминалистика фаолияти соҳасида экспертлик, биометрик идентификация, илмий-тадқиқот ва ахборот хизматларини ҳамда соҳага оид бошқа пуллик хизматларни кўрсатиш тартибини белгилаш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил август Ички ишлар вазирлиги (П. Бобожонов) 8. Ўзбекистон Республикасининг «Геном бўйича давлат рўйхатига олиш тўғрисида»ги Қонунига мувофиқ Ички ишлар вазирлиги Эксперт-криминалистика бош маркази тузилмасида Генетик тадқиқотлар ва Шахснинг геном ахборотини давлат рўйхатига олиш бўлимларини ташкил этиш ҳамда ушбу бўлимларни малакали ходимлар билан тўлдириш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил апрель Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, А. Икрамов) 9. Генетик тадқиқотлар ўтказиш ва шахснинг геном ахборотини давлат рўйхатига олиш билан шуғулланадиган алоҳида мутахассисликка эга ходимларга, шу жумладан ишчи ва хизматчиларга ҳар ойлик устама ҳақ тайинлаш тартибини белгилаш. 10. Ички ишлар вазирлиги таъсисчилигида ўқотар, пневматик, газли, сигнал берувчи, совуқ, улоқтирувчи ва бошқа қурол, унинг ўқ-дориларини, махсус воситаларни, ўқ ўтказмайдиган махсус ҳимоя воситаларини, электрошок қурилмалари, пиротехника буюмлари ва портловчи материалларни сертификатлаш органини ташкил этиш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил июнь Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, А. Абиджанов) 11. Ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмаларини замонавий техника, ахборот-коммуникация тизимлари ва махсус воситалар билан таъминлаш меъёрини тасдиқлаш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил апрель Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, А. Абиджанов) 12. Ўқотар, пневматик, газли, сигнал берувчи, совуқ, улоқтирувчи ва бошқа қурол, унинг ўқ-дориларини, махсус воситаларни, ўқ ўтказмайдиган махсус ҳимоя воситаларини, электрошок қурилмалари, пиротехника буюмлари ва портловчи материалларнинг техник хусусиятларини ва чегаравий параметрларини белгиловчи техник регламентларини ишлаб чиқиш. Тегишли техник регламент ва стандартларга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш юзасидан таклифлар 2022 йил сентябрь Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков) Мудофаа вазирлиги (А. Норбоев) Саноат хавфсизлиги давлат қўмитаси (Б. Гулямов) Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги (Д. Саттаров ) 13. Ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмаларидаги иш ўринларини меҳнат шароитлари ва асбоб-ускуналарнинг жароҳатлаш хавфлилиги юзасидан қонунчиликда белгиланган тартибда аттестациядан ўтказиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил декабрь Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков) 14. «Мотивация-шароит-рағбат-натижа» тамойили асосида, мустақил экспертиза ўтказиш ҳуқуқини берувчи гувоҳномалар сони, ўтказилган экспертизанинг мураккаблиги ва жиноятларни фош этишдаги ҳиссасини қамраб олувчи мезонларга мувофиқ эксперт-криминалистика бўлинмалари ходимлари фаолиятини баҳолаш ва рағбатлантириш тартибини белгилаш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил июнь Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, Я. Абдулхаков) 15. Ички ишлар вазирлиги Академиясида бюджетдан ташқари маблағлар ҳисобидан замонавий эксперт-криминалистика жиҳозлари ва техник воситалар билан жиҳозланган ўқув-лаборатория комплексини ташкил этиш ва ўқув жараёнида ундан фойдаланилишини таъминлаш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил март (қабул қилиш) 2023 йил июль (якунлаш) Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, Р. Хатамов) 16. Ички ишлар вазирлиги Академиясининг Криминалистик экспертизалар кафедраси томонидан тегишли суд экспертизалари (дактилоскопик, трасологик, баллистик, совуқ қуроллар, портрет, хатшунослик ва бошқ. ) ва тадқиқотларни ўтказиш тартибини белгилаш ва ушбу амалиётни йўлга қўйиш. Ички ишлар вазирлиги Эксперт-малакавий комиссияси қарори 2022 йил декабрь Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, А. Икрамов, Р. Хатамов) 17. Ички ишлар вазирлиги Академиясида «рақамли криминалистика асослари» фанини ўқитишни йўлга қўйиш. Ўқув-методик материаллар 2022 йил декабрь Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, Я. Абдулхаков, Р. Хатамов) 18. Махсус илмий-техник ва интеллектуал салоҳиятга эга шахсларни мутахассис ёки техник ишчи сифатида эксперт-криминалистика бўлинмаларига шартнома асосида жалб этиш тартибини белгилаш ва бу амалиётни йўлга қўйиш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил май Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов) Тиббий-ижтимоий хизматларни ривожлантириш агентлиги (А. Инаков) 19. Ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмалари ходимлари ва Ички ишлар вазирлиги Академияси профессор-ўқитувчиларини хорижий мамлакатларнинг (Ҳиндистон, Туркия, Корея, Беларусь, Россия Федерацияси, Хитой) етакчи турдош идора, марказ ва олий таълим муассасаларида замонавий криминалистик экспертиза турлари бўйича қисқа муддатли ўқув курсларида ўқитишни ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар дастури 2022 йил апрель (Дастурни тасдиқлаш) 2022-2023 йиллар (Дастур ижроси) Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, Р. Хатамов), Ташқи ишлар вазирлиги (А. Камилов) 20. Эксперт-криминалистика тадбирларини ўтказиш орқали кибермакондаги жиноятларни аниқлаш ва фош этиш методикаларини ишлаб чиқиш. Ўқув-амалий қўлланмалар комплекси 2022 йил давомида Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, Р. Хатамов) 21. Ички ишлар вазирлиги Малака ошириш институти ўқув жараёнига хорижий етакчи таълим муассасаларининг замонавий криминалистик экспертиза соҳасидаги малакали педагоглари ва мутахассисларини шартнома асосида жалб этган ҳолда ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмаларининг барча ходимларини қисқа муддатли малака ошириш курсларида ўқитишни ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил давомида Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, О. Ахмедов) 22. Етакчи хорижий давлатларнинг эксперт-криминалистик, суд-экспертиза, илмий-тадқиқот ва бошқа турдош ташкилотлари билан халқаро шартномалар тузиш ва қўшма дастурларни амалга ошириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков) 23. Кибермаконда содир этилган жиноятларни фош этиш ҳамда замонавий криминалистик экспертиза фаолиятини илмий ва услубий жиҳатдан тадқиқ этишга йўналтирилган халқаро ва давлат грантларида Ички ишлар вазирлигининг иштирокини ташкил этиш чораларини кўриш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 — 2024 йиллар Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, И. Фазилов) Инновацион ривожланиш вазирлиги (И. Абдурахмонов) 24. Синтетик турдаги гиёҳвандлик, шунингдек, психотроп ва кучли таъсир этувчи дори воситаларини экспертизадан ўтказишга мўлжалланган махсус кимёвий лаборатория ускуналарини хорижий донорлар ва халқаро грантлар ёрдамида харид қилиш чораларини кўриш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар Ички ишлар вазирлиги (Ш. Собиров, Я. Абдулхаков) 25. Суд-тергов фаолиятида ашёвий далил сифатида олинган синтетик турдаги гиёҳвандлик воситалари, психотроп ва кучли таъсир этувчи дори воситаларининг кимёвий таркиби бўйича марказлашган ахборот-қидирув тизимини яратиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, Н. Тураходжаев) Наркотик моддаларни назорат қилиш миллий ахборот-таҳлил маркази (О. Нарзуллаев) 26. Эксперт-криминалистика бўлинмаларида учувчисиз учиш қурилмалари ёрдамида одамнинг юз қиёфасини идентификация қилиш ҳамда гиёҳванд ўсимликларни видеотасвир орқали аниқлаш бўйича автоматлаштирилган тизимни жорий этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар Ички ишлар вазирлиги (Н. Тураходжаев, Ш. Собиров) 27. Ҳудудий ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмаларида ахборот ташувчи қурилмалардаги ўчирилган, зарарланган ва қулфланган маълумотларни қайта тиклаш тадқиқотини ўтказишни босқичма-босқич йўлга қўйиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022-2023 йиллар Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, Н. Тураходжаев) 28. Ички ишлар вазирлигининг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан эксперт-криминалистика бўлинмаларида камида 15 йиллик амалий иш тажрибасига эга бўлиб, пенсияга чиққан тажрибали мутахассисларни Ички ишлар вазирлиги Академияси экспертиза ўтказишни ўқитиш бўйича ўқув жараёнларига шартнома асосида жалб этиш амалиётини йўлга қўйиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2022 йил август Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, Р. Хатамов) 29. Ички ишлар вазирлиги Академияси «эксперт-криминалистика фаолияти» мутахассислиги бўйича кундузги таълим шаклига кириш истагидаги абитуриентларни имтиҳондан ўтказиш жараёнида Эксперт-криминалистика бош маркази вакилларининг иштирокини таъминлаш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий равишда Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, Р. Хатамов) 30. Ҳудудий ички ишлар органлари эксперт-криминалистика бўлинмалари ходимлари томонидан Ички ишлар вазирлигининг академик лицейлари ўқув жараёнларида криминалистика фани бўйича мунтазам равишда ўқув-амалий машғулотлар ўтказиб боришни йўлга қўйиш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий равишда Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, Я. Абдулхаков) 31. Ҳар йили ички ишлар органлари тизимида «Энг намунали эксперт-криминалистика жамоаси» ва «Энг яхши эксперт-криминалист» республика кўрик-танловини ўтказиш тартибини жорий этиш. Идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжат 2022 йил апрель Ички ишлар вазирлиги (А. Икрамов, Я. Абдулхаков) 32. Эксперт-криминалистика соҳасини замонавий таҳдидларга мослаштириш ва илғор ютуқлар асосида ривожлантиришнинг истиқболларига бағишланган юқори савиядаги халқаро илмий-амалий конференцияни ўтказиш. Ташкилий чора-тадбирлар дастури 2022 йил октябрь Ички ишлар вазирлиги (Я. Абдулхаков, Р. Хатамов), Адлия вазирлиги (Р. Давлетов), манфаатдор вазирлик ва идоралар
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2022 йил 8 февралдаги ПҚ-122-сон қарорига 4-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Президентининг айрим қарорларига киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчалар
1. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 18 апрелдаги «Ички ишлар органларининг жиноятларни тергов қилиш соҳасидаги фаолиятини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПҚ-2898-сон қарорида 4-банднинг учинчи хатбошиси , 8-банди , шунингдек қарорга 2-илова ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.
2. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 29 ноябрдаги ПҚ-3413-сон қарори билан тасдиқланган Ички ишлар органларида хизматни ўташ тартиби тўғрисидаги низомда :
а) 15-банднинг бешинчи хатбошиси «иш юритиш» сўзларидан олдин «эксперт-криминалистика,» сўзлари билан тўлдирилсин;
б) 40-бандда :
тўққизинчи хатбоши «Ички ишлар органлари профилактика,» сўзларидан кейин «эксперт-криминалистика,» сўзлари билан тўлдирилсин;
ўнинчи хатбоши «ички ишлар органлари профилактика,», «профилактика инспектори,» ва «профилактика катта инспектори,» сўзларидан кейин тегишинча «эксперт-криминалистика,», «эксперти» ва «катта эксперти» сўзлари билан тўлдирилсин;
ўн биринчи хатбошиси «ички ишлар органлари профилактика,», «профилактика катта инспектори,» ва «катта тезкор вакили» сўзларидан кейин тегишинча «эксперт-криминалистика,», «катта эксперти» ва «, бош эксперти» сўзлари билан тўлдирилсин.
Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2022 йил 8 февраль,
ПҚ-122-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Qarori
NIZOM
“YOʻL XARITASI”
Ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika faoliyatini zamonaviy ilm-fan yutuqlarini keng joriy etgan holda yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
[Koʻchirma]
Soʻnggi yillarda mamlakatimizda qonun ustuvorligini taʼminlash va sud-huquq tizimini yanada isloh qilishga, shaxsning huquq va erkinliklarini ishonchli himoya qilish, uning shaʼni va qadr-qimmatini hurmat qilish hamda ushbu sohada xalqaro standartlar va ilgʻor xorijiy tajribani joriy etishga qaratilgan samarali ishlar amalga oshirildi.
Shu bilan birga, jinoyat sodir etishda zamonaviy texnologiyalar va usullarni qoʻllash butun dunyoda tobora ommalashib borayotganligini inobatga olib, shaxsning ijtimoiy xavfli qilmish uchun aybliligini sudda ilmiy-texnik jihatdan asoslangan ishonchli dalillar bilan isbotlash jarayonlarini yanada takomillashtirish talab etilmoqda.
Jinoyatchilikka qarshi kurashish boʻyicha oʻtkazilayotgan tezkor-qidiruv tadbirlari, tergov va sud harakatlarida dalillarni toʻplashda zamonaviy fan va texnikaning ilgʻor yutuqlarini, xususan kriminalistik ilmiy usul va vositalarni qoʻllash amaliyotini yangi bosqichga olib chiqish lozim.
Sodir etilgan huquqbuzarliklarni zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini qoʻllagan holda oʻz vaqtida aniqlash va qisqa muddatlarda fosh etish, ashyoviy dalillarning kriminalistik tadqiqotlarini yanada takomillashtirish, shuningdek, ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining bu boradagi imkoniyatlarini oshirish maqsadida:
1. Quyidagilar ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika faoliyatini yanada takomillashtirishning ustuvor yoʻnalishlari etib belgilansin:
zamonaviy fan va texnikaning ilgʻor yutuqlarini, raqamli texnologiyalarni, kriminalistikaning yangi ilmiy usul va vositalarini qoʻllash mexanizmlarini joriy etish, zamon talablariga mos avtomatlashtirilgan kriminalistik axborot-qidiruv tizimlari va axborot bazalarini yaratish;
axborot texnologiyalari yordamida sodir etiladigan huquqbuzarliklar boʻyicha raqamli ekspertizaning imkoniyatlaridan keng foydalanish, bu borada kriminalistik hisoblarni yuritish;
shaxsga doir biometrik maʼlumotlar (genomga oid axborot, yuz qiyofasi, qoʻl barmoq izlari) asosida avtomatlashtirilgan identifikatsiya tizimlarini qoʻllash sohasini muvofiqlashtirish mexanizmlarini tatbiq qilish;
tezkor-qidiruv tadbirlari, tergov va sud harakatlarida ashyoviy dalillar tadqiqotining yangi turlari, innovatsion kriminalistik yondashuv, usul hamda texnik vositalarini keng joriy etish, bu borada laboratoriyalar faoliyatini xalqaro standartlar talabiga moslashtirish;
ashyoviy dalillarni isbot qilishda ularning ishonchliligini oshirish boʻyicha doimiy ravishda ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarini amalga oshirish hamda sud-ekspertlik faoliyatiga tatbiq etish amaliyotini yoʻlga qoʻyish;
ekspert-kriminalistika sohasida kadrlarni maqsadli tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish boʻyicha butunlay yangicha samarali oʻquv-amaliyot jarayonini tashkil etish, ekspert-kriminalist xodimlarning mavqeyini koʻtarish hamda sud-ekspertlik faoliyatidagi xolisligi va mustaqilligini har tomonlama taʼminlash.
2. Ichki ishlar vazirligining quyidagi takliflari maʼqullansin:
Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi tuzilmasida ichki ishlar organlarining cheklangan shtat birliklari doirasida Genetik tadqiqotlar va Shaxsning genom axborotini davlat roʻyxatiga olish boʻlimlarini tashkil etish;
Ichki ishlar vazirligi taʼsischiligida oʻqotar, pnevmatik, gazli, signal beruvchi, sovuq, uloqtiruvchi va boshqa qurollar, ularning oʻq-dorilarini, maxsus vositalarni, oʻq oʻtkazmaydigan maxsus himoya vositalarini, elektroshok qurilmalari, pirotexnika buyumlari va portlovchi materiallarni sertifikatlashni amalga oshiruvchi davlat muassasasini tashkil etish;
ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika boʻlinmalariga (keyingi oʻrinlarda — ekspert-kriminalistika boʻlinmalari) ekspert-kriminalistika sohasida jismoniy va yuridik shaxslarga shartnoma asosida ekspertlik, biometrik identifikatsiya, ilmiy-tadqiqot va axborot xizmatlarini hamda sohaga oid boshqa pullik xizmatlarni koʻrsatish huquqini berish;
maxsus ilmiy-texnik va intellektual salohiyatga ega shaxslarni mutaxassis yoki texnik ishchi sifatida ekspert-kriminalistika boʻlinmalariga shartnoma asosida jalb etish amaliyotini yoʻlga qoʻyish.
3. Belgilansinki, sud-ekspertlik faoliyati qamrovini kengaytirish hamda zamonaviy fan va texnikaning ilgʻor yutuqlarini mamlakatimizda qoʻllash amaliyotini joriy etish maqsadida ekspert-kriminalistika boʻlinmalari tomonidan ekspertiza va tadqiqotlarning quyidagi yangi turlari oʻtkazilishi yoʻlga qoʻyiladi:
a) 2022-yil yakuniga qadar:
video va fototexnika ekspertizasi, shu jumladan videoyozuvlarda qayd qilingan transport vositasining harakatlanish tezligini aniqlash ekspertizasi;
elektr taʼsirli qurollar ekspertizasi;
gazli qurollar ekspertizasi;
gaz-havo aralashmasi va fizik portlashlar ekspertizasi;
transport vositalariga oʻrnatilgan gaz ballonlari portlashi ekspertizasi;
odam DNKsi biologik ekspertizasi;
maxsus texnika va transport vositalarini baholash ekspertizasi;
oziq-ovqat mahsulotlari ekspertizasi;
b) 2023-yil yakuniga qadar:
raqamli maʼlumotlar bazasi ekspertizasi;
Internet tarmogʻida bulutli servislar ekspertizasi;
fonoskopiya ekspertizasi.
Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Ikramov) ekspert-kriminalistika boʻlinmalari faoliyatiga kiritilayotgan ekspertiza va tadqiqotlarning yangi turlari boʻyicha metodikalarni ishlab chiqish hamda mazkur yoʻnalishlar boʻyicha xodimlarni oʻqitishni tashkil etish choralarini koʻrsin.
4. Quyidagilar:
Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi toʻgʻrisida nizom 1-ilovaga muvofiq;
Ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika faoliyatini yanada takomillashtirish boʻyicha “yoʻl xaritasi” 2-ilovaga muvofiq;
Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarini 2022-yilda moddiy-texnika vositalari bilan taʼminlash dasturi 3-ilovaga * muvofiq tasdiqlansin.
Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, N. Turaxodjayev):
ikki oy muddatda 2022 — 2025-yillarga moʻljallangan ichki ishlar organlarining tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv va dastlabki tergov faoliyatida ashyoviy dalillar boʻyicha isbotlov bazasini mustahkamlash va raqamli axborot-qidiruv tizimlarini rivojlantirish konsepsiyasini ishlab chiqsin va tasdiqlasin;
2023-yil 1-yanvarga qadar manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda qonunga muvofiq shaxs, buyum va hodisalar toʻgʻrisida olingan axborotlar boʻyicha avtomatlashtirilgan kriminalistik axborot-qidiruv tizimini yaratish va joriy etish choralarini koʻrsin;
2023-yil yakuniga qadar manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda sud-tergov faoliyatida ashyoviy dalil sifatida olingan sintetik turdagi giyohvandlik, shuningdek, psixotrop va kuchli taʼsir etuvchi dori vositalarining kimyoviy tarkibi boʻyicha markazlashgan axborot-qidiruv tizimini yaratish choralarini koʻrsin;
2022-yil 1-dekabr kuniga qadar ekspert-kriminalistika boʻlinmalaridagi ish oʻrinlarini mehnat sharoitlari va asbob-uskunalarning jarohatlash xavfliligi yuzasidan qonunchilikda belgilangan tartibda attestatsiyadan oʻtkazishni taʼminlasin.
5. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq:
Ichki ishlar vazirligi Akademiyasi Kriminalistik ekspertizalar kafedrasiga belgilangan tartibda tegishli sud ekspertizalari (daktiloskopik, trasologik, ballistik, sovuq qurollar, portret, xatshunoslik va boshqalar) va tadqiqotlarni oʻtkazish huquqi beriladi;
sohaning ilmiy-texnik salohiyatini oshirish maqsadida ekspert-kriminalistika boʻlinmalari xodimlari faoliyatini baholash va ragʻbatlantirish tizimi “motivatsiya-sharoit-ragʻbat-natija” tamoyili asosida, mustaqil ekspertiza oʻtkazish huquqini beruvchi guvohnomalar soni, oʻtkazilgan ekspertizaning murakkabligi va jinoyatlarni fosh etishdagi hissasini qamrab oluvchi mezonlarga muvofiq tashkil etiladi.
Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, R. Xatamov):
Ichki ishlar vazirligi Akademiyasida zamonaviy ekspert-kriminalistika jihozlari va texnik vositalar bilan jihozlangan oʻquv-laboratoriya kompleksini tashkil etish choralarini koʻrsin va oʻquv jarayonida undan keng foydalanilishini taʼminlasin;
2022/2023 oʻquv yilidan boshlab Ichki ishlar vazirligi Akademiyasining bakalavriat dasturi boʻyicha taʼlim tizimida “raqamli kriminalistika asoslari” fani oʻqitilishini yoʻlga qoʻysin.
6. Belgilansinki, ekspert-kriminalistika boʻlinmalari tomonidan pullik xizmatlar koʻrsatishdan tushadigan mablagʻlar hamda fuqaroviy va xizmat qurollarini Davlat oʻq-gilzotekasiga hisobga qoʻyishdan tushadigan yigʻimlar ichki ishlar organlarining budjetdan tashqari jamgʻarmalariga yoʻnaltiriladi va quyidagi maqsadlar uchun sarflanadi:
ashyoviy dalillar tadqiqotining zamonaviy usullari boʻyicha oʻtkaziladigan ilmiy-tadqiqot va tajriba-sinov ishlarini moliyalashtirish;
ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, texnologik rivojlantirish, shu jumladan, laboratoriya jihozlari, sarflash materiallari va maxsus kriminalistik texnik vositalar xarid qilish;
shaxsga doir biometrik maʼlumotlar boʻyicha avtomatlashtirilgan identifikatsiya tizimlarining namunaviy va tajribaviy loyihalarini sinovdan oʻtkazish;
ekspert-kriminalistika faoliyatini xalqaro standart talablari asosida sertifikatlash va tadqiqot laboratoriyalarini akkreditatsiyadan oʻtkazish;
ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirish va maxsus kriminalistik laboratoriyalar ishini samarali tashkil etish maqsadida malakali, shu jumladan xorijiy mutaxassislarni shartnoma asosida jalb qilish;
ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining xodimlarini xorijiy yetakchi turdosh idora, markaz va oliy taʼlim muassasalarida zamonaviy kriminalistik ekspertiza turlari boʻyicha oʻqitish;
ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining xodimlari, ishchi va xizmatchilarini, ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik loyihalarini amalga oshirishda yaqindan koʻmaklashgan fuqarolar va boshqa tashkilotlarning ilmiy xodimlarini moddiy ragʻbatlantirish;
xalqaro moliya institutlarining kreditlarini soʻndirish.
7. Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Musayev) Ichki ishlar vazirligi (P. Bobojonov) bilan birgalikda uch oy muddatda jinoyatlar sodir etilishining yangi uslublari hamda ilgʻor xorijiy tajribalarni inobatga olgan holda sud-tibbiy ekspertizalarni oʻtkazish sohasini yanada takomillashtirish boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.
8. Ichki ishlar vazirligi (P. Bobojonov) ikki oy muddatda:
texnologik rivojlanish tendensiyalarini inobatga olgan holda, ekspert-kriminalistika boʻlinmalarini zamonaviy texnika, axborot-kommunikatsiya tizimlari va maxsus vositalar bilan taʼminlash meʼyorini tasdiqlasin;
manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.
9. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ayrim qarorlariga 4-ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.
10. Belgilansinki, mazkur qarorda nazarda tutilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish bilan bogʻliq xarajatlar Ichki ishlar vazirligining asoslangan hisob-kitoblariga koʻra har yili ajratiladigan budjet mablagʻlari, Ichki ishlar vazirligining budjetdan tashqari mablagʻlari, shuningdek, qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
11. Mazkur qaror ijrosini samarali tashkil etishga masʼul va shaxsan javobgar etib ichki ishlar vaziri P.R. Bobojonov va uning oʻrinbosarlari Ya. Abdulxakov, A. Ikramov, N. Turaxodjayev belgilansin.
12. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti maslahatchisi B.D. Islamov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 8-fevraldagi PQ-122-son qaroriga 1-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi toʻgʻrisida
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi (keyingi oʻrinlarda — Bosh markaz) ichki ishlar organlari va boshqa vakolatli davlat organlari faoliyatini texnik-kriminalistik taʼminlashni tashkil etadigan va amalga oshiradigan Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi (keyingi oʻrinlarda — IIV) markaziy apparatining bosh boshqarma maqomiga ega mustaqil tarkibiy boʻlinmasi hisoblanadi.
2. Bosh markaz oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasiga , Oʻzbekiston Respublikasining “ Ichki ishlar organlari toʻgʻrisida ”gi, “ Genom boʻyicha davlat roʻyxatiga olish toʻgʻrisida ”gi, “ Qurol toʻgʻrisida ”gi, “ Sud ekspertizasi toʻgʻrisida ”gi va boshqa qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlari, IIVning idoraviy normativ-huquqiy hujjatlari, shuningdek, ushbu Nizomga amal qiladi.
3. Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalari (keyingi oʻrinlarda — kriminalistika boʻlinmalari) tizimiga quyidagilar kiradi:
Bosh markaz;
IIV Transport va turizm obyektlarida xavfsizlikni taʼminlash departamenti va uning tarmoq tuzilmalarining ekspert-kriminalistika boʻlimlari (boʻlinmalari, guruhlari);
IIV Akademiyasi Kriminalistik ekspertizalar kafedrasi;
Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, Toshkent shahar va Toshkent viloyati ichki ishlar bosh boshqarmalari, viloyatlar ichki ishlar boshqarmalarining ekspert-kriminalistika markazlari;
Toshkent shahar Ichki ishlar bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasining ekspert-kriminalistika boʻlimi;
tuman (shahar) ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika boʻlimlari (boʻlinmalari, guruhlari) kiradi.
4. Bosh markaz Oʻzbekiston Respublikasining Davlat gerbi tasviri tushirilgan va oʻzining toʻliq nomi davlat tilida yozilgan muhr va blank, shuningdek, shtampga ega boʻladi.
Bosh markaz Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan taʼsis etiladigan oʻzining ramziga ega boʻlishi mumkin.
2-bob. Bosh markazning asosiy vazifalari va funksiyalari
5. Quyidagilar Bosh markazning asosiy vazifalari hisoblanadi:
davlat sud-ekspertiza muassasasi sifatida ekspertiza va tadqiqotlar oʻtkazish;
tezkor-qidiruv tadbirlari, tergovga qadar tekshiruv va tergov harakatlarini texnik-kriminalistik jihatdan taʼminlash;
kriminalistika boʻlinmalari faoliyatini tashkiliy-uslubiy jihatdan taʼminlash va muvofiqlashtirish;
axborot-maʼlumotlar va kriminalistik hisoblar, kartotekalar va kolleksiyalarni tashkil etish va yuritish;
ilmiy-tadqiqot ishlari va tajriba-konstruktorlik ishlanmalarini, ularning amaliy aprobatsiyasini tashkil etish va oʻtkazish, ekspert tadqiqotlarini oʻtkazishni taʼminlash.
6. Bosh markaz oʻziga yuklatilgan vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi:
a) davlat sud-ekspertiza muassasasi sifatida quyidagi ekspertiza va tadqiqotlarni oʻtkazadi:
daktiloskopiya ekspertizasi;
trasologiya ekspertizasi;
xatshunoslik ekspertizasi;
hujjatlarning texnik ekspertizasi;
ballistika ekspertizasi;
sovuq qurol ekspertizasi;
portret ekspertizasi;
fizik-kimyoviy ekspertiza, shu jumladan oʻsimlik va sintetik giyohvandlik vositalari va moddalari, psixotrop moddalar va ularning prekursorlari, kuchli taʼsir qiluvchi moddalar, maxsus kimyoviy moddalar, qimmatbaho metallar va zargarlik buyumlari ekspertizalari;
yoʻl-transport hodisasi mexanizmi ekspertizasi;
transport vositalarining texnik holati ekspertizasi;
transport trasologiyasi ekspertizasi;
maxsus texnika va transport vositalarini baholash ekspertizasi;
metall va nometall yuzalarda oʻchirilgan markirovka belgilarini aniqlash ekspertizasi;
video va fototexnika ekspertizasi, shu jumladan videoyozuvlarda qayd qilingan transport vositasining harakatlanish tezligini aniqlash ekspertizasi;
oziq-ovqat mahsulotlari ekspertizasi;
qurilish-texnik ekspertiza;
buxgalterlik ekspertizasi;
odam DNKsi biologik ekspertizasi;
elektr taʼsirli qurollar ekspertizasi;
gazli qurollar ekspertizasi;
fonoskopiya ekspertizasi;
videoregistrator (videokuzatuv va qayd etish) qurilmalari ekspertizasi;
portlash texnik ekspertizasi, shu jumladan portlovchi moddalar ekspertizasi, portlatish jihozlari ekspertizasi, portlatish qurilmalari ekspertizasi, pirotexnika buyumlari ekspertizasi, gaz-havo aralashmasi va fizik portlashlar ekspertizasi, transport vositalariga oʻrnatilgan gaz ballonlari portlashi ekspertizasi;
sud-kompyuter-texnik ekspertizasi, shu jumladan kompyuter-texnik ekspertizasi, mobil qurilmalar ekspertizasi, Internet tarmogʻida bulutli servislar ekspertizasi, raqamli maʼlumotlar bazasi ekspertizasi;
tegishli mutaxassislar, zarur texnik vositalar boʻlganda boshqa turdagi ekspertizalar;
b) tezkor-qidiruv tadbirlari, tergovga qadar tekshiruv va tergov harakatlarini texnik-kriminalistik jihatdan taʼminlash sohasida:
ekspert tadqiqotlari, shuningdek, ekspertlarning tezkor-qidiruv tadbirlari va tergov harakatlarida ishtirok etish samaradorligini oshirish maqsadida ichki ishlar organlarining surishtiruv, tergov va tezkor boʻlinmalari bilan hamkorlik qilish;
tezkor-qidiruv va tergov amaliyotining muayyan ashyoviy dalillarning ekspert tadqiqotlari boʻyicha ehtiyojlarini oʻrganish va zaruratga koʻra, yangi turdagi ekspertizalar oʻtkazishni tashkil etish;
vakolatli davlat organlari uchun qoʻshimcha, qayta, komissiyaviy va kompleks ekspertizalarni oʻtkazishda ishtirok etish;
v) kriminalistika boʻlinmalari faoliyatini tashkiliy-uslubiy jihatdan taʼminlash va muvofiqlashtirish sohasida:
kriminalistika boʻlinmalari faoliyatini muvofiqlashtirish va unga uslubiy rahbarlik qilish, ishlarini rejalashtirishni tashkil etish, faoliyati yuzasidan oʻrganish, inspektorlik tekshiruvlarini amalga oshirish;
kriminalistika boʻlinmalariga ekspert tadqiqotlarini tashkil etish va oʻtkazishda amaliy yordam koʻrsatish;
ichki ishlar organlari ekspertlarining xulosalarini taqrizdan oʻtkazish, ekspert tadqiqotlarini oʻtkazishda yoʻl qoʻyilgan xatolar yuzasidan sharhlarni tayyorlash;
ekspert-kriminalistika faoliyati yuzasidan uslubiy va boshqa qoʻllanmalar, materiallarni ishlab chiqish hamda kriminalistika boʻlinmalariga tarqatish;
kriminalistika boʻlinmalari faoliyati samaradorligini tahlil va monitoring qilish, shuningdek, ekspert tadqiqotlarini oʻtkazish samaradorligini yanada oshirishga qaratilgan chora-tadbirlarni ishlab chiqish;
ekspert tadqiqotlarini tashkil etish va oʻtkazish masalalari boʻyicha oʻquv-seminarlar tashkil etish, oʻtkazish va ularda ishtirok etish;
ekspert amaliyotiga fan va texnikaning zamonaviy yutuqlarini, shu jumladan, axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini joriy qilish;
ichki ishlar organlari ekspertlarini faoliyatning oʻziga xos xususiyatlari boʻyicha, shuningdek, ichki ishlar organlarining boshqa manfaatdor boʻlinmalari xodimlarini oʻqitishni tashkil etish;
kriminalistika boʻlinmalari xodimlarining bilimi, kasbiy tayyorgarligi, amaliy tajribasi darajasini va ekspertizalarni mustaqil ravishda bajarish salohiyatini baholash, shuningdek, sud ekspertlarining noqonuniy harakatlari bilan bogʻliq holatlarning adolatli va xolis koʻrib chiqilishini taʼminlash maqsadida IIV Ekspert-malaka komissiyasini tashkil etish va uning faoliyatini taʼminlash;
kriminalistika boʻlinmalari xodimlarining muayyan sud-ekspertlik faoliyati boʻyicha malakasining, shuningdek, huquqiy bilimlari va tayyorgarligining yuqori darajasini taʼminlash maqsadida belgilangan tartibda ularni qayta tayyorlash, malakasini oshirish va stajirovka oʻtashini tashkil etish;
boshqa vakolatli organlar davlat sud ekspertlarini Bosh markaz negizida ekspert-kriminalistika faoliyati boʻyicha tayyorlash va qayta tayyorlash hamda ularning malakasini oshirishga koʻmaklashish;
IIV Akademiyasi tomonidan “ekspert-kriminalistika faoliyati” mutaxassisligi boʻyicha tayyorlangan oʻquv dasturlarining amaliyotga mosligini kelishish, kursantlarning samarali amaliyot oʻtashini tashkil etish, ularning bilim va koʻnikmalarini davriy monitoring va tahlil qilish;
kriminalistika boʻlinmalariga kasbiy va axloqiy-psixologik tayyorgarlik hamda maʼnaviy fazilatlarga ega boʻlgan kadrlarni tanlash;
kriminalistika boʻlinmalari xodimlari oʻrtasida xizmat intizomi va qonun buzilishi holatlarining oldini olish borasidagi ishlarni amalga oshirish, ularga nisbatan xizmat tekshiruvlari oʻtkazish, tekshiruv natijalari boʻyicha tegishli choralar koʻrish;
g) axborot-maʼlumotlar va kriminalistik hisoblar, kartotekalar va kolleksiyalarni tashkil etish va yuritish sohasida:
jinoiy tajovuz obyektlari yoki hodisa joyini koʻzdan kechirish jarayonida olingan fotosuratlar, videoyozuvlar va boshqa portret maʼlumotlarini tashuvchi vositalardagi tasvirlar, fotorobotlar, subyektiv portretlar, qoʻldagi barmoq va kaft izlari boʻyicha huquqbuzarlarni identifikatsiyalash;
tanib olinmagan murdalarning fotosurati, shuningdek, tanib olinmagan murdalarning, ruhiy kasallikka chalingan va boshqa sabablarga koʻra oʻzi haqida aniq maʼlumotlar bera olmaydigan tirik shaxslarning daktokartalari boʻyicha shaxsini aniqlash;
ichki ishlar organlarining surishtiruv, tergov va tezkor boʻlinmalari, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi va xorijiy davlatlarning boshqa davlat organlari, ilmiy muassasalari va tashkilotlari, oʻquv yurtlari bilan hamkorlik asosida shaxsni identifikatsiyalash tizimini takomillashtirishni taʼminlash;
portlovchi materiallar, qoʻlbola usulda tayyorlangan portlovchi moddalar, portlatish qurilmalari, shu jumladan qoʻlbola usulda yasalgan portlatish qurilmalari, portlatgichlar (qoʻzgʻatish vositalari), qoʻlbola portlovchi moddalar va portlatish qurilmalarini tayyorlashda ishlatiladigan moddalar, materiallar va buyumlarning hisobini, avtomatlashtirilgan daktiloskopik hisobini, shuningdek, tezkor vaziyatning oʻziga xos xususiyatlarini inobatga olgan holda boshqa turdagi hisoblarni shakllantirish va yuritish;
shaxs portreti boʻyicha identifikatsiyalashning avtomatlashtirilgan kartotekasini, avtomatlashtirilgan multibiometrik maʼlumotlar kartotekasini yuritish;
qalbaki pullar, shu jumladan chet el valyutalari kartotekasini yuritish;
oʻsimlik va sintetik giyohvandlik vositalari va moddalari, psixotrop va kuchli ruhiy taʼsir qiluvchi moddalar kolleksiyasi, qalbaki hujjatlar va qimmatli qogʻozlar kartotekasini yuritish;
portlovchi moddalar, portlatish qurilmalari, pirotexnika buyumlari va ularning tarkibiy komponentlari boʻyicha axborot-maʼlumot kartotekasini, portlovchi materiallardan foydalangan holda sodir etilgan terrorchilik harakatlari kartotekasini, portlovchi qurilmalarni tayyorlash uslublari va maxsus maʼlumotlar kartotekasini, shuningdek, tezkor vaziyatning oʻziga xos xususiyatlarini hisobga olgan holda boshqa turdagi kartotekalarni yuritish;
hodisa sodir boʻlgan joydan olingan, shuningdek, fuqaroviy va xizmat oʻqotar qurolidan nazorat tartibida otilgan, qurol izlari tushgan oʻqlar, gilza va patronlar boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasining Davlat oʻq-gilzotekasini yuritish;
oʻqotar, pnevmatik, gazli, signal beruvchi, sovuq, uloqtiruvchi va boshqa xildagi qurollar, ularning oʻq-dorilari, shuningdek, elektroshok qurilmalari kolleksiyasini yuritish;
ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarida, shuningdek, texnik vosita hamda butlovchi ehtiyot qism sifatida foydalanish uchun tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv va dastlabki tergov davrida ashyoviy dalil sifatida protsessual tartibda olingan raqamli axborot tashuvchi qurilmalar (mobil telefon, smartfon, planshet, kompyuter texnikasi, videoregistrator, qattiq disk, flesh xotira va tashqi jamlagichlar) kolleksiyasini shakllantirish va yuritish;
shaxsning genom axboroti boʻyicha yagona maʼlumotlar bazasini yuritish;
hisoblar, kartotekalar va kolleksiyalarni yuritish samaradorligini oshirish yuzasidan takliflar tayyorlash;
kriminalistika boʻlinmalariga kriminalistik hisoblar, kartotekalar va kolleksiyalarni shakllantirish hamda yuritish masalalari boʻyicha amaliy yordam koʻrsatish;
d) ilmiy-tadqiqot ishlari va tajriba-konstruktorlik ishlanmalarini, ularning amaliy aprobatsiyasini tashkil etish va oʻtkazish, ekspert tadqiqotlarini oʻtkazishni taʼminlash sohasida:
ilmiy-tadqiqot ishlari va tajriba-konstruktorlik ishlanmalarida ishtirok etish va bevosita bajarish;
ekspert tadqiqotlarining yangi uslublarini ishlab chiqish;
portlatish qurilmalarini qoʻllagan holda sodir etilgan terrorchilik harakatlarining oʻziga xos xususiyatlarini oʻrganish, ularning oldini olish va chek qoʻyish borasida takliflar tayyorlash;
ekspert amaliyoti tahlili asosida tezkor-qidiruv tadbirlari va tergov harakatlarini ilmiy-texnik vositalar va uslublar bilan texnik-kriminalistik jihatdan taʼminlashni takomillashtirish yuzasidan chora-tadbirlarni belgilash;
sodir etilgan terrorchilik harakatlarida qoʻllanilgan portlovchi moddalar, portlatish qurilmalari va portlatish usullari boʻyicha tahliliy materiallarni tayyorlash.
Bosh markaz qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa funksiyalarni ham amalga oshirishi mumkin.
3-bob. Bosh markazning huquqlari, majburiyatlari va javobgarligi
7. Bosh markaz oʻziga yuklatilgan vazifalar va funksiyalarni bajarish uchun quyidagi huquqlarga ega:
IIV boʻlinmalaridan, boshqa davlat organlari va tashkilotlaridan boshqaruv qarorlarini qabul qilish, axborot-tahlillar va hisobot maʼlumotlarni tayyorlash uchun oʻzaro hamkorlik asosida zarur boʻlgan hujjatlar, maʼlumot va boshqa materiallarni soʻrab olish;
kriminalistika boʻlinmalarining hujjatlari va materiallari bilan tanishish, ularning ijrosi yuzasidan zarur boʻlgan maʼlumotlarni olish;
boshqaruv qarorlarini ishlab chiqishda, IIV hayʼatida va tezkor yigʻilishlarda koʻrib chiqilishi uchun axborot-tahlil materiallari va boshqa hujjatlarni tayyorlashda IIVning tegishli sohaviy xizmatlarini belgilangan tartibda jalb etish;
ekspert-kriminalistika faoliyatidagi maxsus bilimlar va texnik vositalar imkoniyatlaridan samarali foydalangan holda davlat muassasasini taʼsis etish;
jismoniy va yuridik shaxslarga ekspert-kriminalistika faoliyati sohasida shartnoma asosida ekspertiza, biometrik identifikatsiya, ilmiy-tadqiqot va axborot xizmatlarini hamda sohaga oid boshqa pullik xizmatlarni koʻrsatish;
hisobot davrlariga muvofiq kriminalistika boʻlinmalari ishlarining yakunlarini umumlashtirish;
yuklangan vazifalarni bajarish maqsadida ichki ishlar organlarining maʼlumotlar bazalaridan foydalanish;
xalqaro va milliy grant dasturlarida ishtirok etish;
ichki ishlar organlarining boshqa xizmat yoʻnalishlari boʻyicha hujjatlarning Bosh markaz vakolatiga kiruvchi masalalarga oid qismini ishlab chiqishda ishtirok etish;
Bosh markaz faoliyatiga oid masalalar boʻyicha xizmat tekshiruvlari materiallari va boshqa hujjatlar bilan tanishish;
kriminalistika boʻlinmalari tomonidan bajarilishi shart boʻlgan koʻrsatmalar, sharh va topshiriqlar yuborish;
kriminalistika boʻlinmalari rahbarlarining sohaviy yoʻnalishlar boʻyicha hisobotlarini eshitish;
kriminalistika boʻlinmalarida qonuniylikka va xizmat intizomiga rioya etilishi holatini tekshirish;
kriminalistika boʻlinmalarining moddiy-texnika taʼminotini yaxshilash, xodimlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boʻyicha takliflar kiritish;
Bosh markaz vakolatiga oid masalalar boʻyicha ilmiy-amaliy institutlar, muassasalar, korxonalar va tashkilotlar bilan hamkorlik qilish;
ekspert tadqiqotlarini oʻtkazish va tezkor-qidiruv tadbirlari hamda tergov harakatlarini texnik-kriminalistik jihatdan taʼminlash masalalari borasida respublika va xorijiy davlatlarning ekspertiza muassasalari bilan belgilangan tartibda hamkorlik qilish;
kriminalistika boʻlinmalari faoliyatiga IIVning budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan fuqarolarni mutaxassis sifatida shartnoma asosida jalb etish;
ichki ishlar organlari budjetdan tashqari jamgʻarmalarining kriminalistika boʻlinmalariga tegishli vaqtincha boʻsh turgan mablagʻlarini tijorat banklari depozit hisobvaraqlariga joylashtirish.
Bosh markaz qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.
8. Bosh markaz quyidagi majburiyatlarga ega:
oʻz vakolatlari doirasida fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini, jismoniy va yuridik shaxslarning mulkini jinoiy tajovuzlardan himoya qilish choralarini koʻrish;
zaruratga koʻra, hodisa sodir boʻlgan joyda kriminalistika boʻlinmalari xodimlarining ishtirokini taʼminlash;
oʻz vakolatlari doirasida ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika faoliyatida qonuniylikka qatʼiy rioya etilishini taʼminlash;
ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika faoliyatini doimiy ravishda takomillashtirib borish;
kriminalistika boʻlinmalari faoliyati haqida maʼlumot tayyorlash va IIV rahbariyatiga taqdim etish.
Bosh markaz qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin.
9. Bosh markaz unga yuklangan vazifalar va funksiyalarning samarali bajarilishi uchun javobgardir.
4-bob. Bosh markaz faoliyatini tashkil etish
10. Bosh markazga Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod etiladigan boshliq rahbarlik qiladi.
Bosh markaz boshligʻi Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod etiladigan uch nafar oʻrinbosarga, shu jumladan bir nafar birinchi oʻrinbosarga ega.
11. Bosh markaz boshligʻi:
Bosh markaz faoliyatiga bevosita rahbarlik qiladi va Bosh markazga yuklangan vazifalar, funksiyalar hamda majburiyatlarning lozim darajada bajarilishi uchun shaxsan javobgar hisoblanadi;
oʻzining oʻrinbosarlari oʻrtasida funksional majburiyatlarni belgilaydi va ularning bajarilishini nazorat qiladi;
Bosh markazning ish rejalarini tasdiqlaydi;
kriminalistika boʻlinmalari rahbarlarining hisobotlarini eshitadi;
oʻzining vakolati doirasida ichki ishlar organlarida ekspert-kriminalistika faoliyatini tashkil etish boʻyicha koʻrsatmalar va topshiriqlar chiqaradi hamda IIV rahbariyatiga ichki ishlar organlari tomonidan bajarilishi majburiy boʻlgan farmoyishlar loyihasini kiritadi;
ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirishda ichki ishlar organlarining boshqa boʻlinmalari bilan hamkorlikni muvofiqlashtiradi;
kriminalistika boʻlinmalarining xizmat faoliyati natijalarini, ularning ishini tekshirish materiallarini koʻrib chiqadi;
kadrlarni tanlash, joy-joyiga qoʻyish, boshqa lavozimga oʻtkazish, kasbiy tayyorgarligi, xizmat intizomiga rioya etilishini tashkillashtiradi, kriminalistika boʻlinmalari xodimlarini oʻrnatilgan tartibda malaka oshirish va qayta tayyorlash kurslariga yuboradi;
IIV rahbariyatiga belgilangan tartibda Bosh markaz xodimlariga maxsus unvonlar berish, ularni ragʻbatlantirish, shu jumladan taqdirlash, ularga nisbatan intizomiy jazolar qoʻllash haqida takliflar kiritadi;
Bosh markaz faoliyatiga doir hujjatlarni tasdiqlaydi, mablagʻlarni tasarruf etadi, fuqarolik-huquqiy shartnomalarni tuzadi;
ichki ishlar organlari budjetdan tashqari jamgʻarmalarining kriminalistika boʻlinmalariga tegishli mablagʻlarining kriminalistika boʻlinmalari ehtiyoji uchun sarflanishini belgilaydi;
IIV rahbariyatiga faoliyat natijalaridan kelib chiqib, kriminalistika boʻlinmalarining xodimlari, ishchi va xizmatchilarga lavozim maoshining 100 foizi, genetik tadqiqotlar oʻtkazish va shaxsning genom maʼlumotlari boʻyicha davlat roʻyxatiga olish bilan shugʻullanadigan alohida mutaxassislikka ega shaxsiy tarkibiga — 200 foizi miqdorigacha ichki ishlar organlari budjetdan tashqari jamgʻarmalarining kriminalistika boʻlinmalariga tegishli mablagʻlari hisobidan har oylik ustama haq belgilash haqida takliflar kiritadi;
Bosh markaz xodimlarini belgilangan tartibda xizmat safarlariga yuboradi;
oʻz vakolatlari doirasida Bosh markaz xodimlariga taʼtillar beradi;
belgilangan tartibda Bosh markazda safarbarlik tayyorgarligi va fuqaro muhofazasi tadbirlarining bajarilishini taʼminlaydi va tashkil etadi;
Bosh markazda maxfiylik rejimiga rioya etilishini tashkil etishga, shu jumladan maʼlumotlarning texnik xavfsizligi boʻyicha tadbirlar oʻtkazilishiga javob beradi;
kriminalistika boʻlinmalari faoliyatini bevosita yoki oʻzining oʻrinbosarlari orqali nazorat qiladi;
jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari boʻyicha kriminalistika boʻlinmalari xodimlarining xatti-harakatlari qonuniyligini, shuningdek, xodimlar tomonidan har bir aniqlangan qonuniylik va xizmat intizomi buzilishi holatlarining belgilangan tartibda tekshirilishini taʼminlaydi;
kriminalistika boʻlinmalarining shtatlar sonini qayta taqsimlash toʻgʻrisida takliflar kiritadi;
IIV Ekspert-malaka komissiyasiga raislik qiladi;
qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.
12. Bosh markaz boshligʻi boʻlmaganda, uning vakolatlari birinchi oʻrinbosar tomonidan amalga oshiriladi.
5-bob. Kriminalistika boʻlinmalarida kadrlar bilan ishlash qoidalari
13. Bosh markazning ofitser tarkibidagi xodimlari Bosh markaz boshligʻining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod etiladi.
Kriminalistika boʻlinmalarining ofitser tarkibidagi barcha rahbar va xodimlari belgilangan tartibda ichki ishlar organlari vakolatli rahbarlari tomonidan Bosh markaz bilan kelishilgan holda lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod etiladi.
14. Kriminalistika boʻlinmalari shtat tuzilishiga kiritiladigan oʻzgartirishlar Bosh markaz boshligʻi bilan kelishilgan holda amalga oshiriladi.
15. Kriminalistika boʻlinmalari, qoida tariqasida, IIV Akademiyasining “ekspert-kriminalistika faoliyati” mutaxassisligini tamomlagan yoki xorijiy mamlakatlar oliy taʼlim muassasalariga xalqaro shartnoma asosida kriminalistika yoʻnalishida taʼlim olish uchun yuborilgan bitiruvchilari orasidan jamlanadi.
Mazkur bandning birinchi xatboshisida koʻrsatilgan xodimlar sirasiga kirmagan nomzodlar kriminalistika boʻlinmalarining lavozimlariga birinchi marta tayinlanayotgan hollarda majburiy tartibda ekspert-kriminalistika faoliyati asoslari hamda tegishli ekspertiza turiga oid umumiy bilimlari boʻyicha malaka imtihonlarini topshiradi va muvaffaqiyatli oʻtgan nomzodlarga xodimning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildiga biriktiriladigan ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirishga ruxsatnoma beriladi.
Kriminalistika boʻlinmalarining ofitser tarkibidagi lavozimlariga faqat IIV Akademiyasining “ekspert-kriminalistika faoliyati” mutaxassisligini tamomlaganligi yoki xorijiy mamlakatlar oliy taʼlim muassasalariga xalqaro shartnoma asosida yuborilib, kriminalistika yoʻnalishida taʼlim olganligi toʻgʻrisidagi diplomga yoxud ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirishga ruxsatnomaga ega boʻlgan nomzodlar tayinlanadi.
Ekspert-kriminalistika faoliyati asoslari va tegishli ekspertiza turiga oid umumiy bilimlari boʻyicha malaka imtihonlarini oʻtkazish hamda ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirishga ruxsatnoma berish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan belgilanadi.
16. Kriminalistika boʻlinmalariga xizmatga qabul qilish va ularda xizmatni oʻtash davrida, istisno tariqasida, harbiy-tibbiy komissiya talablari hamda kasbiy tanlov tartibi, shuningdek, jismoniy tayyorgarlik mezonlari soddalashtirilgan holda belgilanadi.
6-bob. Yakunlovchi qoidalar
17. Ish yuritish va maxfiylik rejimi boʻyicha tadbirlar Bosh markaz tomonidan qonunchilikda oʻrnatilgan tartibda amalga oshiriladi.
18. Kriminalistika boʻlinmalari kriminalistik texnika va boshqa moddiy-texnika vositalari hamda uskunalar bilan belgilangan tartibda jihozlanadi.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 8-fevraldagi PQ-122-son qaroriga 2-ILOVA
Ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika faoliyatini yanada takomillashtirish boʻyicha
T/r Tadbirlarning nomi Amalga oshirish shakli Bajarish muddati Masʼul ijrochilar 1. Ekspert-kriminalistika faoliyatida fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishda zamonaviy fan va texnikaning ilgʻor yutuqlarini, raqamli texnologiyalarni, kriminalistik ilmiy usul va vositalarni qoʻllashni takomillashtirish. Avtomatlashtirilgan va markazlashtirilgan kriminalistik axborot-qidiruv tizimlari boʻyicha texnik topshiriqlar 2022-yil may Ichki ishlar vazirligi (N. Turaxodjayev, Ya. Abdulxakov), Moliya vazirligi (A. Xaydarov) 2. Qonun asosida shaxs, buyum va hodisalar toʻgʻrisida olingan axborotlar boʻyicha avtomatlashtirilgan kriminalistik axborot-qidiruv tizimini joriy etish. Tashkiliy chora-tadbirlar rejasi 2022-yil may Ichki ishlar vazirligi (N. Turaxodjayev, Ya. Abdulxakov), manfaatdor vazirlik va idoralar 3. 2022 — 2025-yillarga moʻljallangan ichki ishlar organlarining tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv va dastlabki tergov faoliyatida ashyoviy dalillar boʻyicha isbotlov bazasini mustahkamlash va raqamli axborot-qidiruv tizimlarini rivojlantirishning konsepsiyasini ishlab chiqish va tasdiqlash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil aprel Ichki ishlar vazirligi (Sh. Sobirov, N. Turaxodjayev, Ya. Abdulxakov) 4. Shaxsning jinoyatga daxldorligini aniqlash va gumondan chiqarish boʻyicha sud-tergov harakatlari jarayoniga sud ekspertizasining zamonaviy turlarini joriy etish. Ichki ishlar vazirligi Ekspert-malakaviy komissiyasi qarori 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov) 5. Ekspert-kriminalistika boʻlinmalari tomonidan quyidagi yangi turdagi ekspertiza va tadqiqotlarni oʻtkazish amaliyotini joriy etish boʻyicha zarur tashkiliy va oʻquv-amaliy choralarni koʻrish: 2022-yil yakuniga qadar: maxsus texnika va transport vositalarini baholash ekspertizasi; video va fototexnika ekspertizasi, shu jumladan videoyozuvlarda qayd qilingan transport vositasining harakatlanish tezligini aniqlash ekspertizasi; oziq-ovqat mahsulotlari ekspertizasi; odam DNKsi biologik ekspertizasi; elektr taʼsirli qurollar ekspertizasi; gazli qurollar ekspertizasi; gaz-havo aralashmasi va fizik portlashlar ekspertizasi; transport vositalariga oʻrnatilgan gaz ballonlari portlashi ekspertizasi; 2023-yil yakuniga qadar: fonoskopiya ekspertizasi; Internet tarmogʻidagi bulutli servislar ekspertizasi; raqamli maʼlumotlar bazasi ekspertizasi. Tashkiliy chora-tadbirlar dasturi 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Abidjanov), Adliya vazirligi (R. Davletov), Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov), Moliya vazirligi (A. Xaydarov), manfaatdor vazirlik va idoralar 7. Ekspert-kriminalistika boʻlinmalari, shu jumladan Ichki ishlar vazirligi Akademiyasining Kriminalistik ekspertizalar kafedrasi tomonidan jismoniy va yuridik shaxslarga shartnoma asosida ekspert-kriminalistika faoliyati sohasida ekspertlik, biometrik identifikatsiya, ilmiy-tadqiqot va axborot xizmatlarini hamda sohaga oid boshqa pullik xizmatlarni koʻrsatish tartibini belgilash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil avgust Ichki ishlar vazirligi (P. Bobojonov) 8. Oʻzbekiston Respublikasining “Genom boʻyicha davlat roʻyxatiga olish toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi tuzilmasida Genetik tadqiqotlar va Shaxsning genom axborotini davlat roʻyxatiga olish boʻlimlarini tashkil etish hamda ushbu boʻlimlarni malakali xodimlar bilan toʻldirish. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil aprel Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Ikramov) 9. Genetik tadqiqotlar oʻtkazish va shaxsning genom axborotini davlat roʻyxatiga olish bilan shugʻullanadigan alohida mutaxassislikka ega xodimlarga, shu jumladan ishchi va xizmatchilarga har oylik ustama haq tayinlash tartibini belgilash. 10. Ichki ishlar vazirligi taʼsischiligida oʻqotar, pnevmatik, gazli, signal beruvchi, sovuq, uloqtiruvchi va boshqa qurol, uning oʻq-dorilarini, maxsus vositalarni, oʻq oʻtkazmaydigan maxsus himoya vositalarini, elektroshok qurilmalari, pirotexnika buyumlari va portlovchi materiallarni sertifikatlash organini tashkil etish. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil iyun Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Abidjanov) 11. Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarini zamonaviy texnika, axborot-kommunikatsiya tizimlari va maxsus vositalar bilan taʼminlash meʼyorini tasdiqlash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil aprel Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Abidjanov) 12. Oʻqotar, pnevmatik, gazli, signal beruvchi, sovuq, uloqtiruvchi va boshqa qurol, uning oʻq-dorilarini, maxsus vositalarni, oʻq oʻtkazmaydigan maxsus himoya vositalarini, elektroshok qurilmalari, pirotexnika buyumlari va portlovchi materiallarning texnik xususiyatlarini va chegaraviy parametrlarini belgilovchi texnik reglamentlarini ishlab chiqish. Tegishli texnik reglament va standartlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish yuzasidan takliflar 2022-yil sentabr Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov) Mudofaa vazirligi (A. Norboyev) Sanoat xavfsizligi davlat qoʻmitasi (B. Gulyamov) Texnik jihatdan tartibga solish agentligi (D. Sattarov ) 13. Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalaridagi ish oʻrinlarini mehnat sharoitlari va asbob-uskunalarning jarohatlash xavfliligi yuzasidan qonunchilikda belgilangan tartibda attestatsiyadan oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil dekabr Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov) 14. “Motivatsiya-sharoit-ragʻbat-natija” tamoyili asosida, mustaqil ekspertiza oʻtkazish huquqini beruvchi guvohnomalar soni, oʻtkazilgan ekspertizaning murakkabligi va jinoyatlarni fosh etishdagi hissasini qamrab oluvchi mezonlarga muvofiq ekspert-kriminalistika boʻlinmalari xodimlari faoliyatini baholash va ragʻbatlantirish tartibini belgilash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil iyun Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, Ya. Abdulxakov) 15. Ichki ishlar vazirligi Akademiyasida budjetdan tashqari mablagʻlar hisobidan zamonaviy ekspert-kriminalistika jihozlari va texnik vositalar bilan jihozlangan oʻquv-laboratoriya kompleksini tashkil etish va oʻquv jarayonida undan foydalanilishini taʼminlash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil mart (qabul qilish) 2023-yil iyul (yakunlash) Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, R. Xatamov) 16. Ichki ishlar vazirligi Akademiyasining Kriminalistik ekspertizalar kafedrasi tomonidan tegishli sud ekspertizalari (daktiloskopik, trasologik, ballistik, sovuq qurollar, portret, xatshunoslik va boshq. ) va tadqiqotlarni oʻtkazish tartibini belgilash va ushbu amaliyotni yoʻlga qoʻyish. Ichki ishlar vazirligi Ekspert-malakaviy komissiyasi qarori 2022-yil dekabr Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Ikramov, R. Xatamov) 17. Ichki ishlar vazirligi Akademiyasida “raqamli kriminalistika asoslari” fanini oʻqitishni yoʻlga qoʻyish. Oʻquv-metodik materiallar 2022-yil dekabr Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, Ya. Abdulxakov, R. Xatamov) 18. Maxsus ilmiy-texnik va intellektual salohiyatga ega shaxslarni mutaxassis yoki texnik ishchi sifatida ekspert-kriminalistika boʻlinmalariga shartnoma asosida jalb etish tartibini belgilash va bu amaliyotni yoʻlga qoʻyish. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil may Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov) Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi (A. Inakov) 19. Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalari xodimlari va Ichki ishlar vazirligi Akademiyasi professor-oʻqituvchilarini xorijiy mamlakatlarning (Hindiston, Turkiya, Koreya, Belarus, Rossiya Federatsiyasi, Xitoy) yetakchi turdosh idora, markaz va oliy taʼlim muassasalarida zamonaviy kriminalistik ekspertiza turlari boʻyicha qisqa muddatli oʻquv kurslarida oʻqitishni tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar dasturi 2022-yil aprel (Dasturni tasdiqlash) 2022-2023-yillar (Dastur ijrosi) Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, R. Xatamov), Tashqi ishlar vazirligi (A. Kamilov) 20. Ekspert-kriminalistika tadbirlarini oʻtkazish orqali kibermakondagi jinoyatlarni aniqlash va fosh etish metodikalarini ishlab chiqish. Oʻquv-amaliy qoʻllanmalar kompleksi 2022-yil davomida Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, R. Xatamov) 21. Ichki ishlar vazirligi Malaka oshirish instituti oʻquv jarayoniga xorijiy yetakchi taʼlim muassasalarining zamonaviy kriminalistik ekspertiza sohasidagi malakali pedagoglari va mutaxassislarini shartnoma asosida jalb etgan holda ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining barcha xodimlarini qisqa muddatli malaka oshirish kurslarida oʻqitishni tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil davomida Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, O. Axmedov) 22. Yetakchi xorijiy davlatlarning ekspert-kriminalistik, sud-ekspertiza, ilmiy-tadqiqot va boshqa turdosh tashkilotlari bilan xalqaro shartnomalar tuzish va qoʻshma dasturlarni amalga oshirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov) 23. Kibermakonda sodir etilgan jinoyatlarni fosh etish hamda zamonaviy kriminalistik ekspertiza faoliyatini ilmiy va uslubiy jihatdan tadqiq etishga yoʻnaltirilgan xalqaro va davlat grantlarida Ichki ishlar vazirligining ishtirokini tashkil etish choralarini koʻrish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, I. Fazilov) Innovatsion rivojlanish vazirligi (I. Abduraxmonov) 24. Sintetik turdagi giyohvandlik, shuningdek, psixotrop va kuchli taʼsir etuvchi dori vositalarini ekspertizadan oʻtkazishga moʻljallangan maxsus kimyoviy laboratoriya uskunalarini xorijiy donorlar va xalqaro grantlar yordamida xarid qilish choralarini koʻrish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Sh. Sobirov, Ya. Abdulxakov) 25. Sud-tergov faoliyatida ashyoviy dalil sifatida olingan sintetik turdagi giyohvandlik vositalari, psixotrop va kuchli taʼsir etuvchi dori vositalarining kimyoviy tarkibi boʻyicha markazlashgan axborot-qidiruv tizimini yaratish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, N. Turaxodjayev) Narkotik moddalarni nazorat qilish milliy axborot-tahlil markazi (O. Narzullayev) 26. Ekspert-kriminalistika boʻlinmalarida uchuvchisiz uchish qurilmalari yordamida odamning yuz qiyofasini identifikatsiya qilish hamda giyohvand oʻsimliklarni videotasvir orqali aniqlash boʻyicha avtomatlashtirilgan tizimni joriy etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (N. Turaxodjayev, Sh. Sobirov) 27. Hududiy ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarida axborot tashuvchi qurilmalardagi oʻchirilgan, zararlangan va qulflangan maʼlumotlarni qayta tiklash tadqiqotini oʻtkazishni bosqichma-bosqich yoʻlga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, N. Turaxodjayev) 28. Ichki ishlar vazirligining budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan ekspert-kriminalistika boʻlinmalarida kamida 15 yillik amaliy ish tajribasiga ega boʻlib, pensiyaga chiqqan tajribali mutaxassislarni Ichki ishlar vazirligi Akademiyasi ekspertiza oʻtkazishni oʻqitish boʻyicha oʻquv jarayonlariga shartnoma asosida jalb etish amaliyotini yoʻlga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil avgust Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, R. Xatamov) 29. Ichki ishlar vazirligi Akademiyasi “ekspert-kriminalistika faoliyati” mutaxassisligi boʻyicha kunduzgi taʼlim shakliga kirish istagidagi abituriyentlarni imtihondan oʻtkazish jarayonida Ekspert-kriminalistika bosh markazi vakillarining ishtirokini taʼminlash. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy ravishda Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, R. Xatamov) 30. Hududiy ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalari xodimlari tomonidan Ichki ishlar vazirligining akademik litseylari oʻquv jarayonlarida kriminalistika fani boʻyicha muntazam ravishda oʻquv-amaliy mashgʻulotlar oʻtkazib borishni yoʻlga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy ravishda Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, Ya. Abdulxakov) 31. Har yili ichki ishlar organlari tizimida “Eng namunali ekspert-kriminalistika jamoasi” va “Eng yaxshi ekspert-kriminalist” respublika koʻrik-tanlovini oʻtkazish tartibini joriy etish. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil aprel Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, Ya. Abdulxakov) 32. Ekspert-kriminalistika sohasini zamonaviy tahdidlarga moslashtirish va ilgʻor yutuqlar asosida rivojlantirishning istiqbollariga bagʻishlangan yuqori saviyadagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiyani oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar dasturi 2022-yil oktabr Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, R. Xatamov), Adliya vazirligi (R. Davletov), manfaatdor vazirlik va idoralar
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 8-fevraldagi PQ-122-son qaroriga 4-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar
1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 18-apreldagi “Ichki ishlar organlarining jinoyatlarni tergov qilish sohasidagi faoliyatini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-2898-son qarorida 4-bandning uchinchi xatboshisi , 8-bandi , shuningdek qarorga 2-ilova oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.
2. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 29-noyabrdagi PQ-3413-son qarori bilan tasdiqlangan Ichki ishlar organlarida xizmatni oʻtash tartibi toʻgʻrisidagi nizomda :
a) 15-bandning beshinchi xatboshisi “ish yuritish” soʻzlaridan oldin “ekspert-kriminalistika,” soʻzlari bilan toʻldirilsin;
b) 40-bandda :
toʻqqizinchi xatboshi “Ichki ishlar organlari profilaktika,” soʻzlaridan keyin “ekspert-kriminalistika,” soʻzlari bilan toʻldirilsin;
oʻninchi xatboshi “ichki ishlar organlari profilaktika,”, “profilaktika inspektori,” va “profilaktika katta inspektori,” soʻzlaridan keyin tegishincha “ekspert-kriminalistika,”, “eksperti” va “katta eksperti” soʻzlari bilan toʻldirilsin;
oʻn birinchi xatboshisi “ichki ishlar organlari profilaktika,”, “profilaktika katta inspektori,” va “katta tezkor vakili” soʻzlaridan keyin tegishincha “ekspert-kriminalistika,”, “katta eksperti” va “, bosh eksperti” soʻzlari bilan toʻldirilsin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2022-yil 8-fevral,
PQ-122-son
Президента Республики Узбекистан
Постановление
ПОЛОЖЕНИЕ
«ДОРОЖНАЯ КАРТА»
О мерах по дальнейшему совершенствованию экспертно-криминалистической деятельности органов внутренних дел с широким внедрением достижений современной науки
[Извлечение]
В последние годы в нашей стране проведена эффективная работа по обеспечению верховенства закона и дальнейшему реформированию судебно-правовой системы, надежной защите прав и свобод человека, уважению его чести и достоинства, внедрению международных стандартов и передового зарубежного опыта в данную сферу.
Вместе с тем растущая популярность применения во всем мире современных технологий и методов при совершении преступлений требует дальнейшего совершенствования процессов доказывания в суде, с использованием обоснованных с научно-технической точки зрения достоверных доказательств, вины лица за общественно опасное деяние.
Необходимо выведение на новый уровень практики применения передовых достижений современной науки и техники, в частности криминалистических научных методов и средств, в ходе оперативно-розыскных мероприятий по борьбе с преступностью, сбора доказательств в процессе следственных и судебных действий.
В целях своевременного выявления и раскрытия совершенных правонарушений в короткие сроки с применением современных информационно-коммуникационных технологий, дальнейшего совершенствования криминалистического исследования вещественных доказательств, а также повышения возможностей экспертно-криминалистических подразделений органов внутренних дел в данном направлении:
1. Определить приоритетными направлениями дальнейшего совершенствования экспертно-криминалистической деятельности подразделений органов внутренних дел:
внедрение механизмов применения передовых достижений современной науки и техники, цифровых технологий, новых научных методов и средств криминалистики, создание автоматизированных криминалистических информационно-поисковых систем и баз данных, соответствующих современным требованиям;
широкое пользование возможностями цифровой экспертизы по правонарушениям, совершаемым с помощью информационных технологий, ведение криминалистических учетов в этом направлении;
внедрение механизмов координации применения автоматизированных идентификационных систем на основе биометрических персональных данных (геномная информация, изображение лица, отпечатки пальцев рук);
широкое внедрение новых видов исследования вещественных доказательств, инновационных криминалистических подходов, методов и технических средств при проведении оперативно-розыскных мероприятий, следственных и судебных действий, приведение деятельности лабораторий в этом направлении в соответствие с требованиями международных стандартов;
проведение на постоянной основе научно-исследовательских и опытно-конструкторских работ по повышению достоверности вещественных доказательств при доказывании и внедрение практики их применения в судебно-экспертной деятельности;
организацию кардинально нового эффективного учебно-практического процесса целевой подготовки, переподготовки и повышения квалификации кадров в экспертно-криминалистической сфере, повышение статуса экспертов-криминалистов и всестороннее обеспечение их объективности и независимости в судебно-экспертной деятельности.
2. Одобрить предложения Министерства внутренних дел о:
создании в структуре Главного экспертно-криминалистического центра Министерства внутренних дел отделов генетических исследований и государственной регистрации геномной информации лица, в пределах штатных единиц органов внутренних дел;
создании при учредительстве Министерства внутренних дел государственного учреждения по сертификации огнестрельного, пневматического, газового, сигнального, холодного, метательного и другого оружия, боеприпасов к ним, специальных средств, пуленепробиваемых специальных средств защиты, электрошоковых устройств, пиротехнических изделий и взрывчатых материалов;
предоставлении экспертно-криминалистическим подразделениям органов внутренних дел (далее — экспертно-криминалистические подразделения) права по оказанию физическим и юридическим лицам экспертных, биометрических идентификационных, научно-исследовательских, информационных и других платных профильных услуг в экспертно-криминалистической сфере на договорной основе;
внедрении практики привлечения на договорной основе лиц, обладающих специальным научно-техническим и интеллектуальным потенциалом, в экспертно-криминалистические подразделения в качестве специалистов или технических работников.
3. Определить, что в целях расширения масштаба судебно-экспертной деятельности и внедрения практики применения в нашей стране передовых достижений современной науки и техники экспертно-криминалистическими подразделениями будут проводиться следующие новые виды экспертиз и исследований:
а) до конца 2022 года:
видео- и фототехническая экспертиза, в том числе экспертиза по определению скорости движения транспортных средств, зафиксированной в видеозаписях;
экспертиза оружия электрического воздействия;
экспертиза газового оружия;
экспертиза физических взрывов и газо-воздушных смесей;
экспертиза взрывов газовых баллонов, установленных на транспортных средствах;
биологическая экспертиза ДНК человека;
экспертиза по оценке специальной техники и транспортных средств;
экспертиза пищевой продукции;
б) до конца 2023 года:
экспертиза цифровых баз данных;
экспертиза облачных сервисов в сети Интернет;
фоноскопическая экспертиза.
Министерству внутренних дел (Я. Абдулхаков, А. Икрамов) принять меры по разработке методик по новым видам экспертиз и исследований, внедряемым в деятельность экспертно-криминалистических подразделений, и организации обучения сотрудников по данным направлениям.
4. Утвердить:
Положение о Главном экспертно-криминалистическом центре Министерства внутренних дел Республики Узбекистан согласно приложению № 1 ;
«Дорожную карту» по дальнейшему совершенствованию экспертно-криминалистической деятельности органов внутренних дел согласно приложению № 2 ;
Программу обеспечения материально-техническими средствами экспертно-криминалистических подразделений органов внутренних дел на 2022 год согласно приложению № 3 * .
Министерству внутренних дел (Я. Абдулхаков, Н. Тураходжаев):
в двухмесячный срок разработать и утвердить Концепцию укрепления доказательной базы вещественных доказательств в деятельности по проведению доследственной проверки, дознания и предварительного следствия и развитию цифровых информационно-поисковых систем органов внутренних дел на 2022 — 2025 годы;
в срок до 1 января 2023 года совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами принять меры по созданию и внедрению автоматизированной криминалистической информационно-поисковой системы данных о лицах, предметах и происшествиях, полученных в соответствии с законом;
до конца 2023 года совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами принять меры по созданию централизованной информационно-поисковой системы о химическом составе синтетических наркотиков, а также психотропных и сильнодействующих лекарственных средств, изымаемых в качестве вещественных доказательств в судебно-следственной деятельности;
в срок до 1 декабря 2022 года обеспечить проведение аттестации рабочих мест экспертно-криминалистических подразделений по условиям труда и травмоопасности оборудования, в порядке, установленном законодательством.
5. Установить порядок, в соответствии с которым:
кафедре криминалистических экспертиз Академии Министерства внутренних дел предоставляется право на проведение соответствующих судебных экспертиз (дактилоскопические, трасологические, баллистические, холодного оружия, портретные, почерковедческие и другие) и исследований в установленном порядке;
в целях повышения научно-технического потенциала сферы система оценки деятельности и стимулирования сотрудников экспертно-криминалистических подразделений организуется на основе принципа «мотивация — условия — стимул — результат» в соответствии с критериями, включающими количество свидетельств, предоставляющих право для самостоятельного проведения экспертиз, сложность проведенных экспертиз и вклад в раскрытие преступлений.
Министерству внутренних дел (А. Икрамов, Р. Хатамов):
принять меры по созданию в Академии Министерства внутренних дел учебно-лабораторного комплекса, оснащенного современным экспертно-криминалистическим оборудованием и техническими средствами, и обеспечить его широкое использование в учебном процессе;
ввести, начиная с 2022/2023 учебного года, в систему образования по программе бакалавриата Академии Министерства внутренних дел преподавание дисциплины «Основы цифровой криминалистики».
6. Определить, что средства, поступающие от оказания платных услуг экспертно-криминалистическими подразделениями, а также сборы, поступающие от постановки гражданского и служебного оружия на учет в Государственную пулегильзотеку, направляются во внебюджетные фонды органов внутренних дел и расходуются в целях:
финансирования научно-исследовательских и опытно-экспериментальных работ, проводимых по современным методам исследования вещественных доказательств;
укрепления материально-технической базы и технологического развития экспертно-криминалистических подразделений, в том числе приобретения лабораторного оборудования, расходных материалов и специальных криминалистических технических средств;
апробации типовых и экспериментальных проектов автоматизированных идентификационных систем по биометрическим персональным данным;
сертификации экспертно-криминалистической деятельности на основе требований международных стандартов и проведения аккредитации исследовательских лабораторий;
привлечения на договорной основе квалифицированных, в том числе иностранных, специалистов для осуществления экспертно-криминалистической деятельности и эффективной организации работы специальных лабораторий криминалистики;
обучения сотрудников экспертно-криминалистических подразделений по современным видам криминалистической экспертизы в ведущих зарубежных смежных ведомствах, центрах и высших образовательных учреждениях;
материального стимулирования сотрудников, рабочих и служащих экспертно-криминалистических подразделений, граждан и научных работников других организаций, оказавших непосредственное содействие в реализации научно-исследовательских и опытно-конструкторских проектов;
погашения кредитов международных финансовых институтов.
7. Министерству здравоохранения (Б. Мусаев) совместно с Министерством внутренних дел (П. Бобожонов) в трехмесячный срок внести в Кабинет Министров предложения по дальнейшему совершенствованию сферы проведения судебно-медицинских экспертиз с учетом новых способов совершения преступлений, а также передового зарубежного опыта.
8. Министерству внутренних дел (П. Бобожонов) в двухмесячный срок:
утвердить нормы обеспечения экспертно-криминалистических подразделений современной техникой, информационно-коммуникационными системами и специальными средствами с учетом тенденций технологического развития;
совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами внести в Кабинет Министров предложения об изменениях и дополнениях в акты законодательства, вытекающих из настоящего постановления.
9. Внести изменения и дополнения в некоторые постановления Президента Республики Узбекистан согласно приложению № 4 .
10. Определить, что расходы, связанные с реализацией мер, предусмотренных настоящим постановлением, осуществляются за счет бюджетных средств, ежегодно выделяемых по обоснованным расчетам Министерства внутренних дел, внебюджетных средств Министерства внутренних дел, а также иных источников, не запрещенных законодательством.
11. Возложить на министра внутренних дел П.Р. Бобожонова и его заместителей Я. Абдулхакова, А. Икрамова, Н. Тураходжаева персональную ответственность за эффективную организацию исполнения настоящего постановления.
12. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова и советника Президента Республики Узбекистан Б.Д. Исламова.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 1 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 8 февраля 2022 года № ПП-122
о Главном экспертно-криминалистическом центре Министерства внутренних дел Республики Узбекистан
Глава 1. Общие положения
1. Главный экспертно-криминалистический центр Министерства внутренних дел Республики Узбекистан (далее — Главный центр) является самостоятельным структурным подразделением центрального аппарата Министерства внутренних дел Республики Узбекистан (далее — МВД) со статусом главного управления, организующим и осуществляющим технико-криминалистическое обеспечение деятельности органов внутренних дел и других уполномоченных государственных органов.
2. Главный центр в своей деятельности руководствуется Конституцией Республики Узбекистан, законами Республики Узбекистан « Об органах внутренних дел », « О государственной геномной регистрации », « Об оружии », « О судебной экспертизе » и другими законами, постановлениями палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, указами, постановлениями и распоряжениями Президента Республики Узбекистан, постановлениями и распоряжениями Кабинета Министров Республики Узбекистан, ведомственными нормативно-правовыми актами МВД, а также настоящим Положением.
3. В систему экспертно-криминалистических подразделений органов внутренних дел (далее — криминалистические подразделения) входят:
Главный центр;
экспертно-криминалистические отделы (отделения, группы) Департамента обеспечения безопасности на объектах транспорта и туризма МВД и его линейные подразделения;
Кафедра криминалистических экспертиз Академии МВД;
экспертно-криминалистические центры Министерства внутренних дел Республики Каракалпакстан, главных управлений внутренних дел города Ташкента и Ташкентской области, управлений внутренних дел областей;
экспертно-криминалистический отдел Управления безопасности дорожного движения Главного управления внутренних дел города Ташкента;
экспертно-криминалистические отделы (отделения, группы) районных (городских) органов внутренних дел.
4. Главный центр имеет бланк и печать с изображением Государственного герба Республики Узбекистан и своим полным наименованием на государственном языке, а также штамп.
Главный центр может иметь символику, учреждаемую министром внутренних дел Республики Узбекистан.
Глава 2. Основные задачи и функции Главного центра
5. Основными задачами Главного центра являются:
проведение экспертиз и исследований в качестве государственного судебно-экспертного учреждения;
технико-криминалистическое обеспечение оперативно-розыскных мероприятий, доследственной проверки и следственных действий;
организационно-методическое обеспечение и координация деятельности криминалистических подразделений;
организация и ведение информационных справочников и криминалистических учетов, картотек и коллекций;
организация и проведение научно-исследовательских работ и опытно-конструкторских разработок, их практической апробации, обеспечение проведения экспертных исследований.
6. В соответствии с возложенными задачами Главный центр осуществляет следующие функции:
а) в качестве государственного судебно-экспертного учреждения проводит следующие экспертизы и исследования:
дактилоскопическая экспертиза;
трасологическая экспертиза;
почерковедческая экспертиза;
техническая экспертиза документов;
баллистическая экспертиза;
экспертиза холодного оружия;
портретная экспертиза;
физико-химическая экспертиза, в том числе экспертизы наркотических средств и веществ растительного и синтетического происхождения, психотропных веществ и их прекурсоров, сильнодействующих веществ, специальных химических веществ, драгоценных металлов и ювелирных изделий;
экспертиза механизмов дорожно-транспортных происшествий;
экспертиза технического состояния транспортных средств;
транспортная трасологическая экспертиза;
экспертиза по оценке специальной техники и транспортных средств;
экспертиза определения удалений маркировочных обозначений на металлических и неметаллических поверхностях;
видео- и фототехническая экспертиза, в том числе экспертиза по определению скорости транспортных средств, зафиксированной в видеозаписях;
экспертиза пищевых продуктов;
строительно-техническая экспертиза;
бухгалтерская экспертиза;
биологическая экспертиза ДНК человека;
экспертиза оружия электрического воздействия;
экспертиза газового оружия;
фоноскопическая экспертиза;
экспертиза видеорегистраторов (видеонаблюдение и регистрация);
взрыво-техническая экспертиза, в том числе экспертиза взрывчатых веществ, экспертиза средств взрывания, экспертиза взрывных устройств, экспертиза пиротехнических изделий, экспертиза газо-воздушной смеси и физического взрыва, экспертиза взрыва газовых баллонов, установленных на транспортных средствах;
судебно-компьютерно-техническая экспертиза, в том числе компьютерно-техническая экспертиза, экспертиза мобильных устройств, экспертиза облачных сервисов в сети Интернет, экспертиза цифровых баз данных;
другие виды экспертизы при наличии соответствующих специалистов и необходимых технических средств;
б) в сфере технико-криминалистического обеспечения оперативно-розыскных мероприятий, доследственной проверки и следственных действий:
взаимодействие с подразделениями дознания, следствия и оперативными подразделениями органов внутренних дел в целях повышения эффективности экспертных исследований, а также участия экспертов в оперативно-розыскных мероприятиях и следственных действиях;
изучение потребности оперативно-розыскной и следственной практики в экспертном исследовании отдельных вещественных доказательств, при необходимости — организацию проведения новых видов экспертиз;
участие в проведении дополнительных, повторных, комиссионных и комплексных экспертиз для уполномоченных государственных органов;
в) в сфере организационно-методического обеспечения и координации деятельности криминалистических подразделений:
координацию и методическое руководство, организацию планирования, проведение изучений и инспекторской проверки деятельности криминалистических подразделений;
оказание криминалистическим подразделениям практической помощи в организации и проведении экспертных исследований;
рецензирование заключений экспертов органов внутренних дел, подготовку обзоров по ошибкам, допущенным при проведении экспертных исследований;
разработку и распространение криминалистическим подразделениям методических и иных пособий, материалов по вопросам экспертно-криминалистической деятельности;
анализ и мониторинг эффективности деятельности криминалистических подразделений, а также разработку мер по дальнейшему повышению эффективности проведения экспертных исследований;
организацию, проведение и участие в учебных семинарах по вопросам организации и проведения экспертных исследований;
внедрение современных достижений науки и техники, в том числе информационно-коммуникационных технологий в экспертную практику;
организацию обучения экспертов органов внутренних дел в соответствии со спецификой работы, а также сотрудников других заинтересованных подразделений органов внутренних дел;
создание и обеспечение деятельности Экспертно-квалификационной комиссии МВД в целях оценки уровня знаний, профессиональной подготовки, практического опыта и потенциала сотрудников криминалистических подразделений самостоятельного проведения экспертиз, а также обеспечения справедливого и беспристрастного рассмотрения случаев, связанных с незаконными действиями судебных экспертов;
организацию в установленном порядке переподготовки, повышения квалификации и стажировки сотрудников криминалистических подразделений по определенным видам судебно-экспертной деятельности, а также их правовых знаний и подготовки в целях обеспечения высокого уровня их квалификации;
подготовку и переподготовку государственных судебных экспертов других уполномоченных органов, а также повышение их квалификации по экспертно-криминалистической деятельности на базе Главного центра;
согласование учебных программ, подготовленных Академией МВД по специальности «экспертно-криминалистическая деятельность», на предмет соответствия практике, организацию эффективного прохождения курсантами стажировок, осуществление периодического анализа и мониторинга их знаний и навыков;
подбор для криминалистических подразделений кадров с профессиональной и морально-психологической подготовкой, духовными качествами;
проведение работы по предупреждению случаев нарушения служебной дисциплины и законности среди сотрудников криминалистических подразделений, проведение в отношении них служебных проверок, принятие соответствующих мер по результатам проверок;
г) в сфере организации и ведения информационных справочников и криминалистического учета, картотек и коллекций:
идентификацию правонарушителей по изображениям на фотографиях, видеозаписях и других носителях портретной информации, по фотороботам, субъективным портретам, отпечаткам пальцев рук и ладоней, изъятым с объектов преступного посягательства или в ходе осмотров мест происшествий;
установление личности неопознанных трупов по фотоизображениям, а также неопознанных трупов, живых лиц, которые не могут сообщить о себе конкретную информацию в силу психического заболевания или других причин — по дактокартам;
обеспечение совершенствования систем идентификации личности на основе взаимодействия с подразделениями дознания и следствия, оперативными подразделениями органов внутренних дел, а также другими государственными органами, научными учреждениями и организациями, учебными заведениями Республики Узбекистан и зарубежных государств;
формирование и ведение учета взрывчатых материалов, взрывчатых веществ самодельного изготовления, взрывных устройств, в том числе самодельного изготовления, взрывателей (средств инициирования), веществ, материалов и предметов, используемых при изготовлении самодельных взрывчатых веществ и взрывных устройств, автоматизированного дактилоскопического учета, а также иных видов учета с учетом специфики оперативной обстановки;
ведение автоматизированной картотеки идентификации личности по портрету, автоматизированной картотеки мультибиометрических данных;
ведение картотеки поддельных денежных знаков, в том числе иностранной валюты;
ведение коллекций наркотических средств и веществ растительного и синтетического происхождения, психотропных и сильнодействующих веществ, картотеки поддельных документов и ценных бумаг;
ведение информационно-справочной картотеки взрывчатых веществ, взрывных устройств, пиротехнических изделий и их составных компонентов, картотеки террористических актов совершенных с использованием взрывчатых материалов, картотеки методов изготовления взрывных устройств и специальной информации, а также других видов картотек с учетом своеобразных особенностей оперативной обстановки;
ведение Государственной пулегильзотеки Республики Узбекистан по пулям, гильзам и патронам со следами оружия, изъятым с места происшествия, а также отстрелянным в контрольном порядке из гражданского и служебного огнестрельного оружия;
ведение коллекции огнестрельного, пневматического, газового, сигнального, холодного, метательного и других видов оружия, боеприпасов к ним, а также электрошоковых устройств;
формирование и ведение коллекций цифровых носителей (мобильных телефонов, смартфонов, планшетов, компьютерной техники, видеорегистраторов, жестких дисков, флэш-памяти и внешних накопителей), полученных в процессуальном порядке в качестве вещественных доказательств в ходе доследственной проверки, дознания и предварительного следствия, для использования их в качестве технических средств и комплектующих запасных частей в научно-исследовательских и опытно-конструкторских работах;
ведение единой базы данных геномной информации лица;
подготовку предложений по повышению эффективности ведения учетов, картотек и коллекций;
оказание практической помощи криминалистическим подразделениям по вопросам формирования и ведения учетов, картотек и коллекций;
д) в сфере организации и проведения научно-исследовательских работ и опытно-конструкторских разработок, их практической апробации, обеспечения проведения экспертных исследований:
участие и непосредственное выполнение научно-исследовательских работ и опытно-конструкторских разработок;
разработку новых методик экспертных исследований;
изучение своеобразных особенностей террористических актов, совершенных с использованием взрывных устройств, подготовку предложений по их предупреждению и пресечению;
определение мер по совершенствованию технико-криминалистического обеспечения оперативно-розыскных мероприятий и следственных действий научно-техническими средствами и методами на основе анализа экспертной практики;
подготовку аналитических материалов о взрывчатых веществах, взрывных устройствах и методах взрыва, использованных в совершенных террористических актах.
Главный центр в соответствии с законодательством может осуществлять и иные функции.
Глава 3. Права, обязанности и ответственность Главного центра
7. Для выполнения возложенных задач и функций Главный центр имеет право:
запрашивать и получать на основе взаимного сотрудничества от подразделений МВД, иных государственных органов и организаций документы, справочные и иные материалы, необходимые для принятия управленческих решений, подготовки информационно-аналитических и отчетных сведений;
знакомиться с документами и материалами криминалистических подразделений, получать необходимые сведения об их исполнении;
привлекать в установленном порядке соответствующие отраслевые службы МВД к разработке управленческих решений, подготовке информационно-аналитических материалов и иных документов для рассмотрения на коллегии и оперативных совещаниях МВД;
учредить государственное учреждение экспертно-криминалистической деятельности с эффективным использованием специальных знаний и возможностей технических средств;
предоставлять на договорной основе физическим и юридическим лицам экспертные, биометрические идентификационные, научно-исследовательские, информационные и другие платные услуги в области экспертно-криминалистической деятельности;
обобщать итоги работы криминалистических подразделений в соответствии с отчетными периодами;
использовать базы данных органов внутренних дел с целью исполнения возложенных задач;
участвовать в национальных и международных грантовых программах;
участвовать в разработке документов по направлениям других подразделений органов внутренних дел по вопросам, относящимся к компетенции Главного центра;
знакомиться с материалами служебных проверок и иными документами по вопросам деятельности Главного центра;
направлять указания, обзоры и поручения, обязательные для исполнения криминалистическими подразделениями;
заслушивать отчеты руководителей криминалистических подразделений по профильному направлению;
проверять состояние соблюдения законности и служебной дисциплины в криминалистических подразделениях;
вносить предложения по улучшению материально-технического обеспечения криминалистических подразделений, повышению квалификации и переподготовке сотрудников;
сотрудничать с научно-практическими институтами, учреждениями, предприятиями и организациями по вопросам, относящимся к компетенции Главного центра;
сотрудничать в установленном порядке с другими экспертными учреждениями республики и зарубежных государств по вопросам проведения экспертных исследований и технико-криминалистического обеспечения оперативно-розыскных мероприятий и следственных действий;
привлекать на договорной основе граждан в качестве специалистов к деятельности криминалистических подразделений за счет внебюджетных средств МВД;
размещать временно свободные средства внебюджетных фондов органов внутренних дел, принадлежащих криминалистическим подразделениям, на депозитные счета в коммерческих банках.
Главный центр может иметь и иные права в соответствии с актами законодательства.
8. Главный центр обязан:
принимать в пределах своих полномочий меры по защите прав, свобод и законных интересов граждан, собственность физических и юридических лиц от преступных посягательств;
обеспечивать, в необходимых случаях, присутствие сотрудников криминалистических подразделений на местах совершения происшествий;
обеспечивать в пределах своих полномочий строгое соблюдение законности в экспертно-криминалистической деятельности органов внутренних дел;
совершенствовать экспертно-криминалистическую деятельность органов внутренних дел на постоянной основе;
готовить и представлять руководству МВД информацию о работе криминалистических подразделений.
Главный центр может иметь и иные обязанности в соответствии с актами законодательства.
9. Главный центр несет ответственность за эффективное выполнение возложенных на него задач и функций.
Глава 4. Организация деятельности Главного центра
10. Главный центр возглавляет начальник, который назначается на должность и освобождается от должности министром внутренних дел Республики Узбекистан по согласованию с Администрацией Президента Республики Узбекистан.
Начальник Главного центра имеет трех заместителей, включая одного первого заместителя, назначаемых и освобождаемых от должности министром внутренних дел Республики Узбекистан.
11. Начальник Главного центра:
осуществляет непосредственное руководство деятельностью Главного центра и несет персональную ответственность за надлежащее выполнение возложенных на Главный центр задач, функций и обязанностей;
распределяет функциональные обязанности между своими заместителями, осуществляет контроль за их исполнением;
утверждает планы работы Главного центра;
заслушивает отчеты руководителей криминалистических подразделений;
издает в пределах своей компетенции указания и поручения по организации экспертно-криминалистической деятельности в органах внутренних дел и вносит руководству МВД проекты распоряжений, обязательные для выполнения органами внутренних дел;
координирует взаимодействие с другими подразделениями органов внутренних дел при осуществлении экспертно-криминалистической деятельности;
рассматривает результаты деятельности криминалистических подразделений, материалы проверки их работы;
организует подбор, расстановку, перемещение и профессиональную подготовку кадров, соблюдение служебной дисциплины, в установленном порядке направляет сотрудников криминалистических подразделений на курсы переподготовки и повышения квалификации;
вносит в установленном порядке руководству МВД предложения о присвоении специальных званий сотрудникам Главного центра, их поощрении, в том числе награждении и применении мер дисциплинарных взысканий;
утверждает документы о деятельности Главного центра, распоряжается средствами, заключает гражданско-правовые договоры;
определяет использование средств внебюджетных фондов органов внутренних дел, относящихся к криминалистическим подразделениям, на нужды криминалистических подразделений;
по результатам работы вносит предложения руководству МВД об установлении, за счет средств внебюджетных фондов органов внутренних дел, относящихся к криминалистическим подразделениям, дополнительных ежемесячных надбавок сотрудникам, рабочим и служащим криминалистических подразделений в размере до 100 процентов от должностного оклада, а личному составу по отдельным специальностям, занимающемуся проведением генетических исследований и государственной геномной регистрацией, — до 200 процентов;
направляет в установленном порядке сотрудников Главного центра в служебные командировки;
предоставляет в пределах своей компетенции отпуска сотрудникам Главного центра;
организует в Главном центре и обеспечивает в установленном порядке мобилизационную готовность и выполнение мероприятий гражданской защиты;
отвечает за организацию соблюдения режима секретности в Главном центре, в том числе проведение мероприятий по технической защите информации;
непосредственно или через своих заместителей осуществляет контроль за деятельностью криминалистических подразделений;
обеспечивает в установленном порядке проверку законности действий сотрудников криминалистических подразделений по обращениям физических и юридических лиц, а также по каждому выявленному факту нарушения сотрудниками законности и служебной дисциплины;
вносит предложения о перераспределении штатной численности криминалистических подразделений;
председательствует на Экспертно-квалификационной комиссии МВД;
осуществляет иные полномочия в соответствии с законодательством.
12. В отсутствие начальника Главного центра его полномочия осуществляются первым заместителем.
Глава 5. Правила работы с кадрами в криминалистических подразделениях
13. Сотрудники офицерского состава Главного центра назначаются на должность и освобождаются от должности министром внутренних дел Республики Узбекистан по представлению начальника Главного центра.
Все руководители и сотрудники офицерского состава криминалистических подразделений в установленном порядке назначаются на должность и освобождаются от должности уполномоченными руководителями органов внутренних дел по согласованию с Главным центром.
14. Изменения в штатную структуру криминалистических подразделений вносятся по согласованию с начальником Главного центра.
15. Криминалистические подразделения, как правило, комплектуются за счет выпускников Академии МВД со специальностью «экспертно-криминалистическая деятельность», либо направленных в высшие образовательные учреждения зарубежных стран на основе международных договоров для обучения по направлению криминалистики.
Кандидаты, не относящиеся к сотрудникам, предусмотренным абзацем первым настоящего пункта, в случаях первичного назначения на должности в криминалистические подразделения в обязательном порядке сдают квалификационные экзамены по основам экспертно-криминалистической деятельности и общим знаниям в сфере соответствующего вида экспертизы, по итогам успешного прохождения которых выдается разрешение на осуществление экспертно-криминалистической деятельности, подшиваемое в их личное дело.
На офицерские должности криминалистических подразделений назначаются исключительно кандидаты, имеющие диплом об окончании Академии МВД специальности «экспертно-криминалистическая деятельность» или криминалистического направления высших образовательных учреждений зарубежных стран на основе международных договоров либо разрешение на осуществление экспертно-криминалистической деятельности.
Порядок проведения квалификационных экзаменов по основам экспертно-криминалистической деятельности и общим знаниям по соответствующему виду экспертизы, а также выдачи разрешений на осуществление экспертно-криминалистической деятельности определяется министром внутренних дел Республики Узбекистан.
16. При приеме и в период прохождения службы в криминалистических подразделениях требования военно-врачебной комиссии и порядок профессионального отбора, а также критерии физической подготовки, в порядке исключения, определяются в упрощенном порядке.
Глава 6. Заключительные положения
17. Делопроизводство и мероприятия по режиму секретности осуществляются Главным центром в установленном законодательством порядке.
18. Оснащение криминалистических подразделений криминалистической техникой и иными материально-техническим средствами и оборудованием осуществляется в установленном порядке.
ПРИЛОЖЕНИЕ № 2 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 8 февраля 2022 года № ПП-122
по дальнейшему совершенствованию экспертно-криминалистической деятельности органов внутренних дел
№ Наименование мероприятий Форма реализации Сроки исполнения Ответственные исполнители 1. Совершенствование использования передовых достижений современной науки и техники, цифровых технологий, криминалистических научных методов и средств в защите прав, свобод и законных интересов граждан в экспертно-криминалистической деятельности. Технические задания автоматизированных и централизованных криминалистических информационно-поисковых систем Май 2022 года Министерство внутренних дел (Н. Тураходжаев, Я. Абдулхаков), Министерство финансов (А. Хайдаров) 2. Внедрение автоматизированной криминалистической информационно-поисковой системы по сведениям о лицах, предметах и событиях, полученных на законных основаниях. План организационных мероприятий Май 2022 года Министерство внутренних дел (Н. Тураходжаев, Я. Абдулхаков), заинтересованные министерства и ведомства 3. Разработка и утверждение Концепции укрепления доказательной базы вещественных доказательств в деятельности по проведению доследственной проверки, дознания и предварительного следствия и развитию цифровых информационно-поисковых систем органов внутренних дел на 2022 — 2025 годы. Ведомственный нормативно-правовой акт Апрель 2022 года Министерство внутренних дел (Ш. Собиров, Н. Тураходжаев, Я. Абдулхаков) 4. Внедрение современных видов судебных экспертиз в процесс судебно-следственных действий по установлению причастности лица к преступлению и снятию с него подозрения. Решение экспертно-квалификационной комиссии МВД 2022-2023 годы Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков) 5. Принятие необходимых организационных и учебно-практических мер по внедрению практики проведения экспертно-криминалистическими подразделениями следующих новых видов экспертиз и исследований: до конца 2022 года: экспертизы по оценке специальной техники и транспортных средств; видео- и фототехнической экспертизы, в том числе экспертизы по определению скорости движения транспортных средств, зафиксированной в видеозаписях; экспертизы пищевой продукции; биологических экспертиз ДНК человека; экспертизы оружия электрического воздействия; экспертизы газового оружия; экспертизы физических взрывов и газо-воздушных смесей; экспертизы взрывов газовых баллонов, установленных на транспортных средствах; до конца 2023 года: фоноскопических экспертиз; экспертизы облачных сервисов в сети Интернет; экспертизы цифровых баз данных. Программа организационных мероприятий 2022-2023 годы Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, А. Абиджанов), Министерство юстиции (Р. Давлетов), Министерство здравоохранения (А. Иноятов), Министерство финансов (А. Хайдаров), заинтересованные министерства и ведомства 7. Определение порядка оказания на договорной основе физическим и юридическим лицам экспертных, биометрических идентификационных, научно-исследовательских, информационных и других платных услуг в экспертно-криминалистической деятельности экспертно-криминалистическими подразделениями, в том числе Кафедрой криминалистических экспертиз Академии Министерства внутренних дел. Ведомственный нормативно-правовой акт Август 2022 года Министерство внутренних дел (П. Бобожонов) 8. Создание в соответствии с Законом Республики Узбекистан «О государственной геномной регистрации» в структуре Главного экспертно-криминалистического центра Министерства внутренних дел отделов генетических исследований и государственной регистрации геномной информации лица, с их укомплектованием квалифицированными сотрудниками. Ведомственный нормативно-правовой акт Апрель 2022 года Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, А. Икрамов) 9. Определение порядка установления ежемесячной надбавки работникам отдельных специальностей, в том числе рабочим и служащим, занимающимся проведением генетических исследований и государственной регистрацией геномной информации лиц. 10. Образование при учредительстве Министерства внутренних дел органа по сертификации огнестрельного, пневматического, газового, сигнального, холодного, метательного и иного оружия, боеприпасов к нему, специальных средств, специальных пуленепробиваемых средств защиты, электрошоковых устройств, пиротехнических изделий и взрывчатых материалов. Ведомственный нормативно-правовой акт Июнь 2022 года Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, А. Абиджанов) 11. Утверждение норм обеспечения экспертно-криминалистических подразделений органов внутренних дел современной техникой, информационно-коммуникационными системами и специальными средствами. Ведомственный нормативно-правовой акт Апрель 2022 года Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, А. Абиджанов) 12. Разработка технического регламента, устанавливающего технические характеристики и предельные параметры огнестрельного, пневматического, газового, сигнального, холодного, метательного и другого оружия, боеприпасов к нему, специальных средств, специальных пуленепробиваемых средств защиты, электрошоковых устройств, пиротехнических изделий и взрывчатых материалов. Предложения по внесению изменений и дополнений в соответствующие технические регламенты и стандарты Сентябрь 2022 года Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков), Министерство обороны (А. Норбоев), Государственный комитет промышленной безопасности (Б. Гулямов), Агентство по техническому регулированию (Д. Саттаров ) 13. Проведение аттестации рабочих мест экспертно-криминалистических подразделений органов внутренних дел по условиям труда и травмоопасности оборудования в порядке, установленном законодательством. Орг?низационные мероприятия Декабрь 2022 года Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков) 14. Определение порядка оценки деятельности и стимулирования сотрудников экспертно-криминалистических подразделений на основе принципа «мотивация — условия — стимул — результат» в соответствии с критериями, включающими количество свидетельств, предоставляющих право для самостоятельного проведения экспертиз, сложность проведенных экспертиз и вклад в раскрытие преступлений. Ведомственный нормативно-правовой акт Июнь 2022 года Министерство внутренних дел (А. Икрамов, Я. Абдулхаков) 15. Создание за счет внебюджетных средств в Академии Министерства внутренних дел учебно-лабораторного комплекса, оснащенного современным экспертно-криминалистическим оборудованием и техническими средствами с обеспечением его использование в учебном процессе. Ведомственный нормативно-правовой акт Март 2022 года (принятие) Июль 2023 года (завершение) Министерство внутренних дел (А. Икрамов, Р. Хатамов) 16. Определение порядка и внедрение практики проведения соответствующих судебных экспертиз и исследований (дактилоскопические, трасологические, баллистические, холодного оружия, портретные, почерковедческие и др.) Кафедрой криминалистических экспертиз Академии Министерства внутренних дел. Решение Экспертно-квалификационной комиссии МВД Декабрь 2022 года Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, А. Икрамов, Р. Хатамов) 17. Налаживание преподавания в Академии Министерства внутренних дел дисциплины «Основы цифровой криминалистики». Учебно-методические материалы Декабрь 2022 года Министерство внутренних дел (А. Икрамов, Я. Абдулхаков, Р. Хатамов) 18. Установление порядка и внедрение практики привлечения на договорной основе в экспертно-криминалистические подразделения в качестве специалистов или технических работников лиц, обладающих специальным научно-техническим и интеллектуальным потенциалом. Ведомственный нормативно-правовой акт Май 2022 года Министерство внутренних дел (А. Икрамов), Агентство по развитию медико-социальных услуг (А. Инаков) 19. Организация обучения на краткосрочных курсах сотрудников экспертно-криминалистических подразделений органов внутренних дел и профессоров-преподавателей Академии Министерства внутренних дел по современным видам криминалистической экспертизы в ведущих смежных ведомствах, центрах и высших образовательных учреждениях зарубежных стран (Индия, Турция, Корея, Беларусь, Российская Федерация, Китай) . Программа организационных мероприятий Апрель 2022 года (утверждение Программы) 2022-2023 годы (исполнение Программы) Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, Р. Хатамов), Министерство иностранных дел (А. Камилов) 20. Разработка методик выявления и раскрытия преступлений в киберпространстве посредством проведения экспертно-криминалистических мероприятий. Комплекс учебно-практических методик В течение 2022 года Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, Р. Хатамов) 21. Организация обучения на краткосрочных курсах повышения квалификации всех сотрудников экспертно-криминалистических подразделений органов внутренних дел с привлечением на договорной основе в учебный процесс Института повышения квалификации Министерства внутренних дел квалифицированных педагогов и специалистов в области современных криминалистических экспертиз из ведущих зарубежных образовательных учреждений. Организационные мероприятия В течение 2022 года Министерство внутренних дел (А. Икрамов, О. Ахмедов) 22. Заключение международных соглашений и реализация совместных программ с экспертно-криминалистическими, судебно-экспертными, научно-исследовательскими и другими смежными организациями ведущих зарубежных государств. Организационные мероприятия 2022-2023 годы Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков) 23. Принятие мер по организации участия Министерства внутренних дел в международных и государственных грантах, направленных на научно-методическое исследование деятельности современной криминалистической экспертизы и раскрытия преступлений, совершенных в киберпространстве. Организационные мероприятия 2022 — 2024 годы Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, И. Фазилов), Министерство инновационного развития (И. Абдурахмонов) 24. Принятие мер по закупке с привлечением иностранных доноров и международных грантов специального химико-лабораторного оборудования, предназначенного для проведения экспертизы синтетических наркотических средств, а также психотропных и сильнодействующих лекарственных препаратов. Организационные мероприятия 2022-2023 годы Министерство внутренних дел (Ш. Собиров, Я. Абдулхаков) 25. Создание централизованной информационно-поисковой системы химического состава разновидностей синтетических наркотических средств, психотропных и сильнодействующих лекарственных препаратов, полученных в качестве вещественных доказательств в процессе судебно-следственной деятельности. Организационные мероприятия 2022-2023 годы Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, Н. Тураходжаев), Национальный информационно-аналитический центр по контролю за наркотиками (О. Нарзуллаев) 26. Внедрение в экспертно-криминалистических подразделениях автоматизированной системы идентификации лица человека, а также определение наркотических растений по видеозаписям с помощью беспилотных летательных аппаратов. Организационные мероприятия 2022-2023 годы Министерство внутренних дел (Н. Тураходжаев, Ш. Собиров) 27. Поэтапное внедрение в экспертно-криминалистических подразделениях территориальных органов внутренних дел исследований по восстановлению удаленных, поврежденных и заблокированных данных на устройствах-носителях информации. Организационные мероприятия 2022-2023 годы Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, Н. Тураходжаев) 28. Внедрение практики привлечения на договорной основе за счет внебюджетных средств Министерства внутренних дел в учебный процесс Академии Министерства внутренних дел опытных специалистов, вышедших на пенсию, имеющих не менее 15 лет практического опыта работы в экспертно-криминалистических подразделениях, для обучения проведению экспертиз. Организационные мероприятия Август 2022 года Министерство внутренних дел (А. Икрамов, Р. Хатамов) 29. Обеспечение участия представителей Главного экспертно-криминалистического центра в экзаменационном процессе абитуриентов, желающих поступать на очную форму обучения в Академию Министерства внутренних дел по специальности «экспертно-криминалистическая деятельность». Организационные мероприятия На постоянной основе Министерство внутренних дел (А. Икрамов, Р. Хатамов) 30. Организация проведения регулярных учебно-практических занятий по криминалистике в учебных процессах академических лицеев Министерства внутренних дел сотрудниками экспертно-криминалистических подразделений территориальных органов внутренних дел. Организационные мероприятия На постоянной основе Министерство внутренних дел (А. Икрамов, Я. Абдулхаков) 31. Внедрение порядка проведения в системе органов внутренних дел ежегодного республиканского смотра-конкурса «Самый образцовый экспертно-криминалистический коллектив» и «Лучший эксперт-криминалист». Ведомственный нормативно-правовой акт Апрель 2022 года Министерство внутренних дел (А. Икрамов, Я. Абдулхаков) 32. Проведение на высоком уровне международной научно-практической конференции, посвященной соответствию экспертно-криминалистической сферы современным угрозам и перспективам ее развития на основе передовых достижений. Программа организационных мер Октябрь 2022 года Министерство внутренних дел (Я. Абдулхаков, Р. Хатамов), Министерство юстиции (Р. Давлетов), заинтересованные министерства и ведомства
ПРИЛОЖЕНИЕ № 4 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 8 февраля 2022 года № ПП-122
Изменения и дополнения, вносимые в некоторые постановления Президента Республики Узбекистан
1. В постановлении Президента Республики Узбекистан от 18 апреля 2017 года № ПП-2898 «О мерах по коренному совершенствованию деятельности органов внутренних дел в сфере расследования преступлений» абзац третий пункта 4, пункт 8 , а также приложение № 2 к постановлению признать утратившими силу.
2. В Положении о порядке прохождения службы в органах внутренних дел, утвержденном постановлением Президента Республики Узбекистан от 29 ноября 2017 года № ПП-3413:
а) абзац пятый пункта 15 после слов «кандидаты в» дополнить словами «экспертно-криминалистические подразделения,»;
б) в пункте 40 :
абзац девятый после слов «профилактических,» дополнить словами «экспертно-криминалистических,»;
абзац десятый после слов «инспектора профилактики,», «старшего инспектора профилактики,» и «профилактических,» дополнить словами «эксперта,», «старшего эксперта,» и «экспертно-криминалистических,» соответственно;
абзац одиннадцатый после слов «старшего инспектора профилактики,», «старшего оперативного сотрудника» и «профилактических,» дополнить словами «старшего эксперта,», «, главного эксперта» и «экспертно-криминалистических,» соответственно.
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
8 февраля 2022 г.,
№ ПП-122