UzbekAI

← Qonunlar

📅 2022-yil 18-iyul · Vazirlik va idoralar hujjatlari · Istiqbolli loyihalar milliy agentligi direktori

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2022 йил 18 июль · Вазирлик ва идоралар ҳужжатлари · Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги директори

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 18 июля 2022 г. · Документы министерств и ведомств · Директор Национального агентства перспективных проектов

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 18 July 2022 · Ministry and agency documents · Istiqbolli loyihalar milliy agentligi direktori

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикаси Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги директорининг

буйруғи

ҚОИДАЛАРИ

АХБОРОТ

Крипто-биржада крипто-активлар савдоларини амалга ошириш қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 27 июлдаги ПҚ-3150-сон «Ўзбекистон Республикаси Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги фаолиятини ташкил этиш тўғрисида»ги қарорига мувофиқ буюраман:

1. Крипто-биржада крипто-активлар савдоларини амалга ошириш қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Мазкур буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.

Ўзбекистон Республикаси Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги директорининг 2022 йил 18 июлдаги 33-сон буйруғига ИЛОВА

Крипто-биржада крипто-активлар савдоларини амалга ошириш

Мазкур Қоидалар крипто-биржада крипто-активлар савдоларини ташкил этиш ва амалга ошириш қоидаларини белгилайди.

1-боб. Умумий қоидалар

1. Мазкур Қоидаларда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланилади:

мижозлар — крипто-биржа билан крипто-биржада крипто-активлар бўйича операцияларни амалга ошириш учун шартнома тузадиган жисмоний ва юридик шахслар, шу жумладан чет эллик жисмоний ва юридик шахслар;

клирииг — крипто-биржа мижозларининг ўзаро мажбуриятларини белгилаш, аниқлаштириш ва ҳисобга олишга доир операциялар мажмуаси, шунингдек улар ўртасида амалга ошириладиган ўзаро ҳисоб-китоблар;

котировкалаш варағи — крипто-биржа томонидан белгиланган мезонларга мос келадиган ҳамда крипто-активлар савдоларига рухсат этилган крипто-активлар рўйхати;

ҳисоб-китоб-клиринг палатаси ( бундан буён матнда ҲККП деб юритилади) — клиринг электрон тизими орқали крипто-биржа битимлари бўйича клиринг, ҳисоб-китоб ва ўзаро ҳисоб-китобларни амалга оширишни таъминловчи крипто-биржанинг таркибий бўлинмаси;

ҲККП иккиламчи ҳисобварағи — крипто-биржага хизмат кўрсатувчи банкда харидорлар ва сотувчиларнинг маблағларини сақлаш ҳамда битимлар бўйича ҳисоб-китоблар ўтказиш учун очилган крипто-биржанинг талаб қилиб олингунча иккиламчи депозит ҳисобварақлари;

фойдаланувчининг индивидуал рақами (бундан буён матнда ФИР деб юритилади) — клиринг иштирокчисига бериладиган махсус хос рақам;

виртуал ҳисобварақ — крипто-биржанинг ҲККПда клиринг бўйича операцияларни амалга ошириш учун очилган махсус ҳисобварақ;

тўғридан-тўғри савдолар майдончаси — крипто-биржанинг электрон платформаси таркибидаги крипто-активларни сотиб олиш ва сотиш бўйича битимларни амалга ошириш учун мўлжалланган электрон майдонча;

ўзаро ўзгармас токенлар савдоси майдончаси — крипто-биржа электрон платформаси таркибидаги ўзаро ўзгармас токенларни чиқариш ва муомалага киритиш бўйича операцияларни амалга ошириш учун мўлжалланган электрон майдонча;

токен — крипто-активнинг бир тури бўлган, смарт-контракт асосида бошқариладиган, маълум бир активга бўлган мажбуриятни ёки мулк ҳуқуқини тасдиқлаш учун мўлжалланган маълумотларнинг тақсимланган реестридаги ҳисоб бирлиги;

смарт-контракт — рақамли транзакцияларни автоматик тартибда амалга ошириш орқали ҳуқуқ ва мажбуриятлар бажарилишини назарда тутувчи электрон шаклдаги шартнома;

таъминланган токен — бирор-бир моддий ва (ёки) бошқа мулк билан таъминланган токен;

ўзаро ўзгармас токен — моддий ва (ёки) бошқа мулк билан таъминланмаган, мулкдорнинг рақамли шаклдаги ноёб контентга (матн, аудиовизуал, мусиқий, фотографик асарлар, шунингдек тасвирий санъат асарлари ва бошқалар) бўлган ҳуқуқини тасдиқловчи крипто-активнинг алоҳида тури;

барқарор токен — қиймати хорижий валютанинг номинал қийматига тенг бўлган таъминланган токеннинг тури;

токенни чиқариш — токеннинг пайдо бўлишига қаратилган ташкилий-техник тадбирлар;

таъминланган токенни чиқаришни рўйхатдан ўтказиш — чиқарилган таъминланган токенларни листинг қилиш мақсадида рўйхатдан ўтказиш;

листинг — крипто-биржа томонидан крипто-активларни крипто-биржанинг электрон платформасида муомалага чиқариш учун рухсат бериш жараёни;

делистинг — крипто-биржа томонидан листинг қилинган крипто-активларни крипто-биржанинг электрон платформасида муомаладан чиқариш жараёни;

таъминланган токеннинг дастлабки таклифини жойлаштириш — фаолиятни молиялаштириш ва инвестицияларни жалб қилиш мақсадида крипто-биржанинг электрон платформасида таъминланган токенларни сотиш учун муомалага чиқариш;

крипто-ҳамён — крипто-активларни сақлаш ва бошқариш учун мўлжалланган дастурий ёки дастурий-техник восита;

крипто-ҳамён манзили — маълумотларнинг тақсимланган реестридаги крипто-активларни бир крипто-ҳамёндан бошқасига юбориш ва қабул қилиш бўйича операцияларни амалга ошириш учун ишлатиладиган рақамлар, ҳарфлар ва белгилардан ташкил топган ноёб комбинация;

клиринг иштирокчиси — акцепт йўллаган ва мазкур Қоидаларда белгиланган тартибда ҲККПда рўйхатдан ўтган крипто-биржа мижози;

савдолар иштирокчилари — крипто-биржа томонидан крипто-активлар савдоларида қатнашишга рухсат этилган мижозлар;

крипто-активлар савдолари — крипто-биржанинг электрон платформасида крипто-активларни миллий ва (ёки) хорижий валютада олди-сотди ёки бир турдаги крипто-активларни бошқа турдаги крипто-активларга айирбошлаш битимларини тузиш жараёни;

крипто-биржанинг электрон платформаси — крипто-биржанинг қуйидагилар амалга ошириладиган ахборот тизими ва (ёки) дастурий-аппарат мажмуаси:

крипто-активлар савдоларида қатнашиш учун талабномаларни қабул қилиш, назорат қилиш ва рўйхатдан ўтказиш;

крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш учун талабномаларни қабул қилиш, назорат қилиш ва рўйхатдан ўтказиш;

тўғридан-тўғри савдолар майдончасида крипто-активлар савдоларида иштирок этиш учун талабномаларни қабул қилиш, назорат қилиш ва рўйхатдан ўтказиш;

крипто-активларнинг листинги ва делистингини амалга ошириш;

таъминланган токенларнинг дастлабки таклифини жойлаштириш ва сақлаш;

ўзаро ўзгармас токенларни муомалага киритиш;

крипто-активларни сотиб олишга, сотишга ва (ёки) айирбошлашга қаратилган битимларни амалга ошириш;

крипто-активлар нархларни эълон қилиш;

крипто-активлар билан битимлар тузилиши натижасида савдолар иштирокчиларининг мажбурият ва талабларини белгилаш, шунингдек ушбу битимларнинг ижросини таъминлаш;

крипто-активлар билан тузилган битимлар бўйича ҳисобот ҳужжатларини тайёрлаш ва шакллантириш;

крипто-активлар билан битимларни тузиш ва ижроси учун зарур бўлган маълумотларни сақлаш, қайта ишлаш ва ошкор қилиш;

крипто-активлар савдоларини амалга ошириш билан боғлик бошқа вазифалар;

крипто-активларни сотиш ва сотиб олишга қаратилган йирик битим (бундан буён матнда йирик битим деб юритилади) — крипто-биржа электрон платформасининг тўғридан-тўғри савдолар майдончасида крипто-активларни миллий ва (ёки) хорижий валютада сотиш ва сотиб олишга қаратилган, умумий миқдори битимни тузиш кунида базавий ҳисоблаш миқдорининг уч минг бараваридан ортиқ бўлган операция;

крипто-активлар ҳақида инсайдер ахборот — крипто-активлар, уларни яратган ва жойлаштирган шахслар, крипто-активлар билан тузилган битимлар ҳақидаги оммавий бўлмаган ҳамда унга эга бўлган шахсларни бошқа мижозларга нисбатан афзал ҳолатга қўядиган ахборот;

крипто-активлар нархлари билан ҳийла-найранг ишлатиш — крипто-активларнинг нархларини амалдаги бозор шароитларига нисбатан сунъий равишда ошириш ёки пасайтириш мақсадида крипто-активларга талаб ва (ёки) таклиф, крипто-активларнинг бозор нархлари ёки савдо ҳажмларига жиддий таъсир кўрсатадиган ҳаракатларнинг амалга оширилиши;

крипто-биржанинг охирги бенефициар мулкдори — крипто-биржани бевосита ёки билвосита таъсис этувчи ёхуд унинг устав жамғармасидаги (капиталидаги) улушларига (акцияларига) бевосита ёки билвосита эгалик қилувчи ёхуд ушбу шахсга бевосита ёки билвосита эгалик қиладиган ёхуд уни назорат қиладиган жисмоний шахс;

ваколатли орган — Ўзбекистон Республикаси Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги .

2. Крипто-биржа фаолиятини амалга ошириш учун белгиланган тартибда лицензия олган юридик шахс мазкур фаолиятни мазкур Қоидалар ва махсус норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга мувофиқ амалга ошириши лозим.

3. Крипто-биржа:

крипто-биржа электрон платформасининг зарур даражада ишлашини таъминлашга;

крипто-биржа ва мижозларнинг крипто-биржадаги пул маблағлари, крипто-активларнинг алоҳида ҳисоби юритилиши ва сақланишини таъминлаш, бунда икки ва ундан ортиқ мижозларнинг пул маблағларини крипто-активларнинг қўшма ҳисоби юритилишига йўл қўймасликка;

ҳар куни кун якуни бўйича мижозлар томонидан амалга оширилган битимлар (операциялар) ҳақида барча маълумотларнинг захира нусхасини яратишга;

мазкур Қоидалар талабларига мувофиқ мижозларнинг крипто-активлар савдоларига буюртмаларини уларни бажариш имкони мавжуд бўлганда, шу жумладан крипто-биржа электрон платформасида қарши буюртмалар мавжуд бўлганда ижросини таъминлашга;

крипто-биржа электрон платформасининг зарур даражада ахборот хавфсизлигини таъминлашга;

крипто-биржа ишчилари ва улар томонидан фуқаролик-ҳуқуқий шартномалар асосида бевосита крипто-биржа фаолиятини амалга ошириш учун жалб қилинган шахсларнинг крипто-биржа фаолиятини тартибга солувчи, жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қиргин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш соҳасидаги қонунчилик ҳужжатлари ва крипто-биржа томонидан тасдиқланадиган локал ҳужжатларини (бундан буён матнда локал ҳужжат деб юритилади) билиш даражасини доимий ошириб боришга;

крипто-биржа мижозларининг крипто-биржадаги пул маблағлари, крипто-активларни қайтариш (ўтказиш) ҳақидаги кўрсатмаларини, шунингдек мижозларнинг бошқа кўрсатма ва ҳаракатлари амалга оширилишини таъминлашга;

крипто-биржа электрон платформаси орқали операцияларни амалга оширишда савдолар иштирокчиларига уларни мажбурий идентификациядан ўтказиш механизмини жорий этганидан ва крипто-активлар айланмаси соҳасидаги қонунчилик ҳужжатларга мувофиқ бошқа чораларни қўллаганидан сўнг рухсат беришга;

крипто-активларни реклама қилишда қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган талабларга риоя қилишга;

қонунчилик ҳужжатларида белгиланган бошқа талабларни бажаришга мажбур.

Крипто-биржа қуйидаги жараёнларни тартибга солишни назарда тутувчи қоидаларни ишлаб чиқиб, тасдиқлаши лозим:

крипто-активларни листинги ва делистинги;

фаолиятни молиялаштиришга ва инвестицияларни жалб қилиш мақсадида таъминланган токенларни дастлабки таклифини жойлаштириш;

ўзаро ўзгармас токенларни муомалага киритиш.

4. Крипто-биржа крипто-активлар савдолари билан боғлиқ битимлар устидан доимий назоратни амалга оширади.

Крипто-биржа томонидан қонунчилик ҳужжатлари ва мазкур Қоидаларнинг бузилганлиги аниқланганда, уларни тўхтатиш ҳамда келгусида қайтарилмаслиги бўйича чоралар кўрилиши лозим.

Крипто-биржа томонидан аниқланган қонунчилик ҳужжатлари ва мазкур Қоидалар бузилишининг ҳар бир факти ҳақидаги ахборот ушбу факт аниқланган санадан бошлаб камида беш йил давомида сақланиши лозим.

Ваколатли органнинг сўровномалари бўйича крипто-биржа сўровномани олган кундан бошлаб беш иш кунидан кечиктирмасдан ваколатли органга қонунчилик ҳужжатларининг бузилиш факти ҳақидаги ахборотни тақдим этиши лозим.

Жиноят аломатлари аниқланган тақдирда, крипто-биржа дарҳол ваколатли орган ва ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ёзма равишда хабар беришга мажбур.

5. Ўзбекистон Республикасининг резидентлари крипто-биржанинг электрон платформасида:

крипто-активлар билан крипто-биржада крипто-активлар савдоларининг барча турларини миллий валютада , жумладан крипто-активларни тўғридан-тўғри савдолар майдончасида сотиш ва сотиб олишга қаратилган битимларни амалга ошириши;

Ўзбекистон Республикасининг норезидентлари билан фақатгина крипто-активларни сотишга доир операцияларни хорижий валютада амалга ошириш ҳуқуқига эга.

Сотиб олиш объекти сифатида крипто-активларни танлаш ва бу танловнинг тегишли оқибатлари сотиб олувчининг ўз таваккалчилигидир.

6. Ўзбекистон Республикасининг резидентлари ўзаро ўзгармас токенларни хорижий крипто-биржалар ва платформаларда бошқа турдаги крипто-активларга айирбошлаши мумкин.

Ўзбекистон Республикасининг резидентлари томонидан ўзаро ўзгармас токенларни хорижий крипто-биржалар ва платформаларда айирбошланганлиги натижасида қабул қилинган крипто-активлар ўрнатилган тартибда Ўзбекистон Республикаси ҳудудида рўйхатдан ўтган крипто-активлар айланмаси соҳасидаги хизматлар провайдерларининг (бундан буён матнда хизматлар провайдерлари деб юритилади) электрон платформаларида сотилади.

7. Крипто-биржа крипто-депозитарий фаолиятини мазкур фаолият тури учун алоҳида лицензия олган ҳолда амалга ошириш ҳуқуқига эга. Бунда, крипто-биржа мазкур фаолият доирасида таъминланган токенларни чиқариш ва (ёки) чиқарилган токенларни рўйхатга олиши мумкин.

Крипто-депозитарий фаолиятини амалга ошириш жараёнида крипто-биржа томонидан таъминланган токенларни чиқариш, чиқаришни рўйхатдан ўтказиш, таъминланган токенларни дастлабки таклифини жойлаштириш ва муомалага киритиш, жумладан қуйидагиларни:

крипто-биржада таъминланган токенларни дастлабки таклифини жойлаштирган шахс томонидан шартнома мажбуриятларида назарда тутилган ҳолларда ва миқдорда қайтиб сотиб олинишини таъминлаш;

чиқарилган токенларнинг номланиши ёки рамзларида «давлат», «давлат томонидан таъминланган», «давлат томонидан қўллаб-қувватланган», «Ўзбекистон», «ўзбек», «миллий», «сўм (UZS)» ҳамда Ўзбекистон Республикаси шаҳарларининг номларини тўлиқ ёки қисқартирилган шаклда, шунингдек уларнинг бирликларидан фойдаланган ҳолда, исталган тилда ва ҳар қандай шаклда ишлатишни тақиқлашни назарда тутувчи тартибни тасдиқлаши лозим.

8. Крипто-биржа крипто-депозитарий фаолиятини амалга оширишда:

таъминланган токенларни чиқаришни рўйхатга олиш ва жойлаштиришга қаратилган фаолиятни амалга оширадиган юридик шахсларнинг раҳбарлари, якка тартибдаги тадбиркорлар ҳамда уларнинг вакилларини мазкур Қоидаларнинг 14-бандида назарда тутилган шахслар тоифасига кириш ёки кирмаслигини аниқлашга;

таъминланган токенларни дастлабки таклифини жойлаштириш мақсадида уларни таъминлаш учун киритилган моддий ва (ёки) бошқа мулкнинг ҳақиқатда мавжудлигини текширувдан ўтказишга мажбур.

9. Крипто-биржаларда:

барқарор токенларни чиқариш ва чиқаришни рўйхатга олиш;

токенларни дастлабки таклифини жойлаштириш мақсадида таъминланмаган токенларни чиқариш, чиқаришни рўйхатдан ўтказиш, жойлаштириш ва муомалага киритиш тақиқланади.

10. Ўзбекистон Республикаси ҳудудида крипто-активларни миллий ва (ёки) хорижий валютага сотиш ва сотиб олиш ҳамда крипто-активларни бошқа крипто-активларга айирбошлаш бўйича операцияларини хизматлар провайдерларидан ташқарида амалга ошириш тақиқланади, бундан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган ҳоллар мустасно.

11. Крипто-биржада тузилган битимлар бўйича ўзаро ҳисоб-китобларни амалга оширишга крипто-биржа электрон платформасида амалга оширилган крипто-активлар савдолари тўғрисидаги маълумотлар асос бўлади.

2-боб. Мижозлар билан муносабатларни ўрнатиш тартиби

12. Крипто-биржа мижозлар билан муносабатларни шартнома асосида ўрнатади.

Шартномада куйидагилар назарда тутилиши лозим:

мазкур Қоидаларнинг 4-бандида назарда тутилган маълумотларни ваколатли органга юборилиши;

мижозлар билан музокараларнинг аудио- ёки видеоёзуви уларнинг розилиги билан олиб борилиши, шу жумладан ёзишмаларнинг ёзиб борилиши ҳамда ушбу маълумотларнинг камида беш йил давомида сақланиши;

мазкур Қоидаларнинг 5-бандида назарда тутилган талаблар;

мазкур Қоидалар ва қонунчилик ҳужжатлари билан белгиланган бошқа талаблар.

13. Мижоз билан муносабатларни ўрнатиш учун крипто-биржа қуйидаги маълумотларни сўраб олади:

жисмоний шахсдан — шахсини тасдиқловчи ҳужжат нусхаси ва Ўзбекистон Республикаси фуқаролари учун жисмоний шахснинг шахсий идентификация рақами;

якка тартибдаги тадбиркордан — шахсини тасдиқловчи ва давлат рўйхатидан ўтганлиги ҳақидаги ҳужжатлар нусхаси;

юридик шахсдан — давлат рўйхатидан ўтганлиги ҳақидаги ҳужжат нусхаси, жойлашган жойи, раҳбарияти ҳақидаги ҳамда таъсис ҳужжатларидаги маълумотлар;

мижоз билан алоқа ўрнатиш учун контакт маълумотлар (электрон почта манзили ва бошқа контакт маълумотлар);

қонунчилик ҳужжатлари, шу жумладан жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қиргин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш соҳасидаги қонунчилик ҳужжатларида белгиланган бошқа маълумотлар.

14. Қуйидагилар билан крипто-биржа муносабат ўрнатишга ҳақли эмас:

вояга етмаган шахслар;

жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қиргин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш соҳасидаги қонунчилик ҳужжатларига асосан террорчилик фаолиятида ёки оммавий қиргин қуролини тарқатишда иштирок этаётган ёки иштирок этишда гумон қилинаётган шахсларнинг рўйхатига киритилган шахслар.

15. Крипто-биржа ва унинг мижози ўртасида муносабат ўрнатилганда. мижозга крипто-биржа электрон платформасида мижоз, унинг крипто-биржада сақланаётган пул маблағлари ҳамда крипто-активлари ҳақидаги маълумотларни ўз ичига оладиган ҳисобга олиш ёзуви (аккаунт) яратилади.

Бир мижозга икки ва ундан ортиқ ҳисобга олиш ёзув (аккаунт)ларни очиш тақиқланади.

16. Қонунчилик ҳужжатлари ёки мазкур Қоидаларга зид бўлмаганда, крипто-биржа ўз номи ва ҳисобидан крипто-активлар савдоларни амалга ошириш учун ҳар қандай мижозга крипто-активлар савдоси иштирокчиси мақомини тақдим этишга (крипто-активлар савдосига рухсат этишга) ҳақли.

17. Крипто-биржа жисмоний ва юридик шахсларга, шу жумладан мижозларга қуйидаги маълумотларни етказишга мажбур:

мижоз билан муносабат ўрнатиш шартлари, шу жумладан тегишли шартнома матни (бунда крипто-биржа мижозга крипто-биржага тўланаётган мукофотнинг ундириш шакли, миқдори ва тартибини тушунтириши лозим);

крипто-биржа томонидан крипто-активларни листинг қилишга қаратилган битимларни амалга ошириш (ташкил этиш) жараёнида «White paper» декларациясининг мазмуни.

18. Мазкур Қоидаларнинг 16-бандида кўрсатилган маълумотлар жисмоний ва юридик шахсларга улар билан муносабатлар ўрнатиш жараёнида ёки ундан олдин оғзаки ёки ёзма шаклда етказилиши керак.

Крипто-биржа веб-сайтининг бош саҳифасида мазкур Қоидаларнинг иловасида кўрсатилган маълумотлар жойлаштирилиши лозим.

3-боб. Крипто-активлар савдоларини ташкил этиш

19. Крипто-биржа мижозларга ўзининг электрон платформасига крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлашга қаратилган ҳаракатларни амалга ошириш учун киришга рухсат бериш орқали крипто-активлар савдосини ташкиллаштиради.

Крипто-биржанинг электрон платформасига киришга рухсат фақатгина шартнома асосида тақдим этилади.

Мазкур Қоидалар ва локал ҳужжатларга мувофиқ крипто-активлар савдолари қоидаларини бузганлиги учун савдолар иштирокчиси сафидан чиқарилган мижоз уч ой давомида савдолар иштирокчиси бўла олмайди.

Мижозларнинг крипто-активлар савдоларига, жумладан крипто-биржанинг бошқа хизматлари («спот», «маржинал» савдолари ва бошқалар) ва маҳсулотларига киришига рухсат бериш, шунингдек крипто-активлар савдолари иштирокчилари сафидан чиқариш локал ҳужжатлар билан белгиланади.

20. Крипто-биржа:

крипто-активлар савдоларини амалга ошириш жараёни шаффофлиги, шунингдек уларнинг натижасида юзага келадиган мажбуриятлар ижросини таъминлаши;

крипто-биржанинг электрон платформасида таъминланган токенларни дастлабки таклифини жойлаштириш мақсадида таъминланган токенларни таъминлаш учун киритилган моддий ва (ёки) бошқа мулкнинг ҳақиқатда мавжудлигини текширувдан ўтказиши шарт.

21. Крипто-биржа мазкур Қоидалар ва локал ҳужжатларга мувофиқ крипто-активлар ҳақида инсайдер ахборотларни ишлатиш, уларнинг нархлари билан ҳийла-найрангларни аниқлаш, олдини олиш, тўхтатишга, шунингдек уларнинг оқибатларини бартараф этишга қаратилган чораларни кўриши шарт.

Крипто-активлар ҳақидаги инсайдер ахборотдан фойдаланиш деганда мазкур ахборотдан шахсий мақсадларда, шу жумладан ўз номи ва ҳисобидан крипто-активлар савдоларида иштирок этиш мақсадида фойдаланиш, шунингдек учинчи шахсларга тақдим этиш тушунилади, бундан қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ҳоллар мустасно.

Крипто-активлар ҳақидаги инсайдер ахборотга эга бўлган шахсларга куйидагилар киради:

крипто-активларни яратган ва жойлаштирган ташкилотнинг бошқарув органлари аъзолари ва бошқа ишчилари;

крипто-активларни яратган ва листингни амалга оширган шахс;

крипто-активларни яратган ва жойлаштирган шахсга ёки савдо иштирокчисига аудиторлик хизматини кўрсатадиган аудиторлик ташкилотининг ходимлари;

ўзининг хизмат мавқеи, меҳнат мажбуриятлари ёки крипто-активларни яратган ва жойлаштирган шахслар билан тузилган фуқаролик-ҳуқуқий шартномалар асосида мазкур маълумотга эга бўлган бошқа шахслар.

22. Крипто-биржа локал ҳужжатларига мувофиқ фақатгина ўзининг крипто-активлар савдоларида иштирок этиши тўғрисидаги маълумотни ошкор қилганидан, унинг иштироки туфайли келиб чиқиши мумкин бўлган манфаатлар тўқнашувини тартибга солиш бўйича чоралар кўрилганидан ва ошкор қилинганидан сўнг крипто-активлар савдоларида иштирок этиш ҳуқуқига эга.

23. Битимларни тузиш учун савдо иштирокчиси ёки крипто-биржа крипто-биржанинг электрон платформасида крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш ҳақидаги талабномани жойлаштиради.

Крипто-активни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш ҳақидаги талабномани бериш тартиби локал ҳужжатлар билан белгиланади.

Мижозларнинг крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш ҳақидаги талабномаси крипто-биржа томонидан уларнинг талабларига жавоб берадиган қарши талабнома мавжуд бўлганида ижро этилиши шарт. Талабномаларнинг бажарилишини қарши талабнома мавжуд бўлганидан кейин кечиктириш, уларнинг шартларини ўзгартириш ёки бекор қилишга йўл қўйилмайди.

24. Крипто-активлар билан савдони (ҳисоб-китобларни) амалга ошириш учун савдолар иштирокчиси ҲККПга тегишлича пул маблағлари ва (ёки) крипто-активларни ўтказади.

Савдолар иштирокчисининг пул маблағлари ва крипто-активлари крипто-биржа ҳамда бошқа савдолар иштирокчиларининг пул маблағлари ва крипто-активларидан алоҳида ҳисобга олиниши керак.

25. Крипто-биржа ҳар куни крипто-активлар савдоларида қатнашган ҳар бир мижоз бўйича крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш юзасидан тузилган битимлар ва уларнинг суммаси, шунингдек крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш ҳақидаги талабномалар ижро этилганлиги ва ижро этилмаганлиги тўғрисида ҳисобот тузиши лозим.

Ҳисобот тузилганидан кейин ҳар бир мижоз томонидан амалга оширилган битим ва операцияларга уларни қайд қилиш учун ноёб код берилади.

Ҳисобот тайёрланган кундан бошлаб беш йилдан кам бўлмаган муддат давомида сақланиши шарт. Ҳисоботларни сақлаш тартиби локал ҳужжатлар билан белгиланади. Ҳисоботларга тузатиш ва ўзгартиришлар киритилишига йўл қўйилмайди.

Крипто-биржа ҳисоботни қуйидагиларга беғараз шартлар асосида тақдим этиши шарт:

мижозларга — тегишли сўровни олган санадан бошлаб ўн беш кундан кечиктирмаган ҳолда, уларга тегишли ҳажмда;

ваколатли органга — унинг сўровида кўрсатилган ҳажмда ва муддат давомида.

26. Крипто-биржа крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш бўйича тузилган битимларнинг бажарилишини таъминлайди.

Савдолар иштирокчиси томонидан крипто-активлар савдоларида крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш бўйича битим тузилганда, крипто-биржа ушбу битимнинг ижро суммасини (сони) ушбу савдолар иштирокчисининг ҲККП иккиламчи ҳисобварағида ёки крипто-ҳамёни манзилида сақланаётган пул маблағлари, крипто-активларидан айириб ташлаши ҳамда савдолар иштирокчисининг контрагентига бириктириши лозим.

Крипто-биржа мижоздан олинадиган мукофотни ундиришни крипто-активлар савдоларида қатнашиш шартномасида назарда тутилган тартибда ва шартлар асосида амалга оширади.

27. Крипто-биржа мижознинг розилиги асосида унинг пул маблағлари ва крипто-активлари билан мижознинг топшириқлари (кўрсатмалари) мавжуд бўлмаганда, ўз номидан ва ўз манфаатларини кўзлаб қуйидаги ҳолларда битимлар тузишга ҳақли:

крипто-биржанинг ликвидлиликка таъминлашга, яъни мижозлари олдидаги қабул қилинган (ёки қабул қилиниши режалаштирилган) мажбуриятларини бажариши учун унинг мижози бўлмаган контрагентларидан пул маблағлари ва крипто-активларни олганида;

мазкур битимларнинг тузилиши натижасида крипто-биржанинг мижозларидан олинган пул маблағлари ва крипто-активларни тўлиқ ҳажмда қайтариб беришга етарли ишонч ҳосил қилганида.

Томонлар келишган муддатда пул маблағлари ва крипто-активлар крипто-биржа томонидан қайтарилиши лозим. Мижознинг маблағларини ишлатганлик учун шартномада фоиз ундириш назарда тутилиши мумкин.

28. Крипто-биржа ўзининг электрон платформасида тегишли миқдордаги крипто-активларни (ёки шунга тенг миқдордаги бошқа крипто-активларни) томонлар келишган муддатда қайтариб бериш шарти билан ўзининг крипто-активларини мижозларига битимларни тузиш ва мажбуриятларини бажариш учун ишлатишга рухсат бериш ҳуқуқига эга. Крипто-биржа ўзининг крипто-активларидан мижозлар томонидан фойдаланганлик учун фоиз ундиришга ҳақли.

4-боб. Тўғридан-тўғри савдоларни амалга ошириш

29. Крипто-биржа мижозларга тўғридан-тўғри савдолар майдончасига киришга рухсат бериш орқали крипто-активларни сотиш ва сотиб олишга қаратилган операцияларни амалга оширишни ташкиллаштиради.

Тўғридан-тўғри савдолар майдончасига киришга рухсат мазкур Қоидалар ва локал ҳужжатлар билан белгиланган талабларга мувофиқ алоҳида шартнома асосида тақдим этилади.

30. Крипто-биржа крипто-активлар билан тўғридан-тўғри савдоларнинг амалга ошириш жараёни шаффофлиги, шунингдек уларнинг натижасида юзага келадиган мажбуриятлар ижросини таъминлаши лозим.

31. Мижознинг йирик битимлари фақатгина тўғридан-тўғри савдолар майдончасида крипто-активларни сотиш натижасида олинган маблағларни мижознинг унга хизмат кўрсатадиган тижорат банкидаги ҳисобварағига ўтказиш орқали амалга оширилади.

32. Тўғридан-тўғри савдолар майдончасида битимлар қуйидаги тартибда амалга оширилади:

крипто-активларни сотувчи ўзининг шахсий кабинетида крипто-активларнинг нархига бўлган талаблари ва хизмат кўрсатувчи тижорат банкидаги ҳисобварақ реквизитларини кўрсатган ҳолда крипто-активларни сотиш учун буюртма тузади;

крипто-биржа сотувчининг крипто-активларини битим амалга оширилгунига ёки сотувчининг мазкур крипто-активларни қайтариш ҳақидаги сўровномаси қабул қилингунига қадар тўғридан-тўғри савдолар майдончасида сақлаб туради;

харидор буюртмани қабул қилиб, маблағларни сотувчи томонидан тақдим этилган ҳисобвараққа миллий ёки хорижий валютада ўрнатилган тартибда ўтказади;

харидор ўзининг шахсий кабинети орқали маблағларнинг ўтказилганлиги тўғрисидаги ҳужжат нусхасини ўтказманинг амалга оширилганлигини тасдиқловчи ҳужжат сифатида тақдим этади (илова қилади);

сотувчи ўзининг ҳисобини текшириб, маблағларнинг тўлиқ қабул қилинганига ишонч ҳосил қилади ҳамда шахсий кабинетида крипто-биржага крипто-активларни харидорга жўнатилишига рухсат беради.

Крипто-биржа тўғридан-тўғри савдолар майдончасида маблағларни крипто-биржанинг ҲККП орқали ўтказган ҳолда ўзининг ва (ёки) топшириқ шартномаси асосида мижозларнинг номидан ҳамда ҳисобидан крипто-активлар билан савдо-сотиқ битимларини амалга ошириш ҳуқуқига эга.

33. Битимни бекор қилиш, маблағларни қайтариш ёки бошқа низолар томонлар ўртасида музокаралар йўли билан ўрнатилган тартибда ҳал қилинади.

34. Тўғридан-тўғри савдолар майдончасида крипто-активларни сотиш ва сотиб олиш бўйича битимларни тузиш сотувчи ва харидорнинг ўзаро келишувига мувофиқ амалга оширилиши мумкин.

35. Крипто-биржа тўғридан-тўғри савдолар майдончасида битимларни амалга оширганлик учун фоиз белгилаши ва ундириши мумкин.

36. Крипто-биржа мазкур Қоидаларга ва бошқа қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ тўғридан-тўғри савдолар майдончасида томонлар ўртасида битимларнинг зарур тарзда ташкил этилиши учун жавобгардир.

5-боб. Мижозлар билан воситачилик муносабатлари асосида битимлар тузиш

37. Крипто-биржа қуйидаги тартибда мижозларнинг манфаатларини кўзлаб, биржа битимлари орқали воситачилик муносабатларини ўрнатиб, крипто-активларни сотиш, сотиб олиш ва (ёки) айирбошлаш бўйича битимларни тузиш ҳуқуқига эга:

топшириқ шартномаси асосида мижозларнинг номи ва ҳисобидан;

комиссия шартномаси асосида ўзининг номидан ва мижозларнинг ҳисобидан;

қонунчилик ҳужжатларига зид бўлмаган бошқа усулда.

38. Крипто-биржа мазкур Қоидаларнинг 37-бандида назарда тутилган битимларни:

ўзининг электрон платформасида;

бошқа чет эл крипто-биржаларининг электрон платформаларида ва савдо тизимларида тузишга ҳақли.

Крипто-биржа мазкур битимларни тузишда мижозларнинг манфаатларини кўзлаб:

қонунчилик ҳужжатларига ва мижозлар билан тузилган шартнома шартларига риоя қилган ҳолда виждонан, оқилона ва малакали тарзда ҳаракат қилиши;

мижозларни битимлар билан боғлиқ таваккалчиликлар, уларни ҳар бирининг моҳияти ва даражаси тўғрисида хабардор қилиши;

мижозлар учун энг мақбул шартлар асосида ва энг яхши нархда битимлар тузиши;

тегишли крипто-активлар учун нархлар бозор нархидан сезиларли даражада фарқ қилган (10 фоиздан ортиқ) тақдирда, агар ҳар бир алоҳида ҳолат бўйича мижоз билан келишилган бўлмаса, битимлар тузмаслиги лозим.

Бунда, крипто-биржа крипто-активлар учун бозор нархини аниқлаш тартибини мижоз билан тузилган шартномада кўрсатиб ўтиши шарт.

6-боб. Крипто-биржада ҳисоб-китоб-клирииг операцияларини ўтказиш тартиби

1-§. ҲККПиииг мақоми, функциялари, ҳуқуқ ва мажбуриятлари

39. ҲККП крипто-биржанинг таркибий бўлинмаси бўлиб, юридик шахс мақомига эга эмас ҳамда крипто-биржа номидан мазкур Қоидаларда назарда тутилмаган ҳар қандай мустақил операция ва ҳаракатларни содир этиш ҳуқуқисиз иш олиб боради.

40. ҲККП қуйидаги асосий функцияларни бажаради:

клиринг иштирокчиларини рўйхатга олади;

клиринг иштирокчиларига ҳисобварақларнинг очилиши ва юритилишини таъминлайди;

битимлар бўйича ўзаро ҳисоб-китобларнинг ўз вақтида ва тўлиқ ҳажмда амалга оширилишини таъминлайди;

ўзаро мажбуриятларини белгилайди, аниқлаштиради ва ҳисобга олади, шунингдек клиринг иштирокчиларининг тузилган битимлар бўйича мажбуриятлари ҳисобини алоҳида-алоҳида юритади;

клиринг якунларига кўра, зарур ахборотни шакллантиради ва клиринг иштирокчиларига тақдим этади;

клиринг амалга оширилаётган битимлар, клиринг натижалари тўғрисидаги ахборотнинг қонунчилик ҳужжатлари талабларига мувофиқ сақланишини таъминлайди;

тузилган битимлар бўйича мажбуриятларнинг бажарилишини назорат қилади;

крипто-биржа ҳисоб рақамига пул тушумлари киримини таъминлайди.

41. ҲККП қуйидаги ҳуқуқларга эга:

клиринг ўтказиш усулини мустақил танлаш;

клиринг иштирокчиси битим бўйича ўз мажбуриятларини бажармаган ёки лозим даражада бажармаган тақдирда, шунингдек крипто-биржанинг арбитраж ва/ёки интизом комиссияларининг клиринг иштирокчисига крипто-активлар савдоси қоидалари ёки шартномавий мажбуриятларни бузганлик учун жарима қўллаш тўғрисидаги қарори мавжуд бўлганда айбдор клиринг иштирокчисининг виртуал ҳисобварағидан жарима суммасини акцептсиз тартибда ҳисобдан чиқариш;

битимлар қайд этилиши билан крипто-биржанинг воситачилик йиғимларини ҳисобдан чиқариш;

клиринг иштирокчиларидан ҳисоб-китоб-клиринг операциялари учун зарур ахборот олиш.

42. ҲККП қуйидагиларга мажбур:

фақат крипто-биржада рўйхатга олинган битимлар ва улар билан боғлиқ операциялар (воситачилик йиғимлари ва қонунчиликка мувофиқ бошқа харажатлар) бўйича ҳисоб-китоб ва ўзаро ҳисоб-китобларни амалга ошириш;

ҳар бир клиринг иштирокчиси мажбуриятларининг ҳисоби алоҳида-алоҳида юритилишини таъминлаш;

битим мазмуни тўғрисидаги ахборотнинг махфийлигини таъминлаш ва қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ҳолатлардан ташқари, ушбу ахборотни клиринг иштирокчиларининг розилигисиз учинчи шахсларга тақдим этмаслик.

43. ҲККП томонидан крипто-биржа электрон платформасида амалга оширилаётган операциялар бўйича барча ҳаракатлар, шу жумладан крипто-биржа электрон платформаси иштирокчиларнинг виртуал ҳисобварағидаги маблағлар ҳисоби бўйича вазифалар олиб борилиши лозим.

44. ҲККП ва клиринг иштирокчиларига ҲККП ҳисобварақларидаги маблағлардан фойдаланган ҳолда, пулли талабдан бошқа шахс фойдасига воз кечиш бўйича операцияларни амалга ошириш тақиқланади.

2-§. Клиринг иштирокчиларини рўйхатга олиш

45. ҲККП локал ҳужжатларда кўрсатилган барча зарур ҳужжатларни олганидан кейин бир иш куни давомида крипто-биржа мижозига битимлар бўйича мажбуриятларни ва талаб ҳуқуқларини амалга ошириш учун зарур бўлган ФИРни беради ҳамда тегишли виртуал ҳисобварақни очади.

46. ҲККП мазкур Қоидаларнинг 69-бандида назарда тутилган ҳолатларда клиринг иштирокчисига хизмат кўрсатишни тўхтатади.

3-§. ҲККПда ҳисобварақларни юритиш тартиби

47. Крипто-биржа хизмат кўрсатувчи банкда клиринг иштирокчиларининг пул маблағлари ҳисоби учун мўлжалланган ҲККП иккиламчи ҳисобварағини очади, уларнинг ҳисоби ҲККПда алоҳида виртуал ҳисобварақларда юритилади.

48. ҲККП клиринг иштирокчиларининг виртуал ҳисобварақлари ҳисобини юритади.

49. Клиринг иштирокчисининг виртуал ҳисобварағини ёпиш ҲККП томонидан ҳисобварақ эгаси (ёки унинг ҳуқуқий вориси) топшириғи бўйича амалга оширилади, мазкур Қоидаларнинг 69-бандидаги ҳоллар бундан мустасно.

50. Виртуал ҳисобварақни ёпишдан олдин ундаги қолдиқ пул маблағлари банкдаги ҳисобварақ эгасининг ҳисоб рақамларига унинг топшириғига кўра ўтказилади.

Виртуал ҳисобварақни ёпиш фақат ҳисобварақда қолдиқ пул маблағлари бўлмаганда амалга оширилади.

51. Виртуал ҳисобварақ реквизитларини ўзгартириш клиринг иштирокчисининг номи ёки бошқа реквизитлари ўзгарганда амалга оширилади.

52. Виртуал ҳисобварақ эгаси ҲККПда қуйидагилар бўйича кўрсатмалар беришга ҳақли:

пул маблағларини (пул маблағларининг бир қисмини) виртуал ҳисобварақдан хизмат кўрсатувчи банкдаги ўзининг ҳисобварағига қайтариш;

агар битим крипто-биржа локал ҳужжатлари ва қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ рўйхатдан ўтказилган бўлса битим бўйича клирингни амалга ошириш.

53. ҲККП фақат битимлар тузилиши ва бажарилиши билан боғлиқ операциялар бўйича виртуал ҳисобварақлар орқали пул маблағлари ўтказмаларини амалга ошириши мумкин.

4-§. Клиринг иштирокчиларининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

54. Клиринг иштирокчиси қуйидаги ҳуқуқларга эга:

крипто-биржа томонидан рўйхатга олинган битимлар бўйича клирингда иштирок этиш;

виртуал ҳисобварақнинг ҳолати, мажбуриятларнинг бажарилиши тўғрисида зарур ахборотни олиш;

крипто-биржа ва контрагентлар олдидаги пул мажбуриятларини муддатидан олдин бажариш;

ўз виртуал ҳисобварағидаги бўш пул маблағларини ўзининг хизмат кўрсатувчи банкдаги ҳисобварағига чиқариш.

55. Клиринг иштирокчисининг мажбуриятлари:

ҲККПга мазкур Қоидаларга мувофиқ ишончли ахборотни бериш;

шартнома бекор қилинган тақдирда, шартнома бекор бўлгунга қадар юзага келган мажбуриятларни бажариш;

ахборот махфийлиги тартибига риоя қилиш;

мазкур Қоидаларда белгиланган талабларга риоя қилиш.

56. ҲККПнинг клиринг иштирокчилари билан ўзаро ҳамкорлиги клиринг хизмати кўрсатиш шартномаси асосида амалга оширилади.

57. Крипто-биржа ва клиринг иштирокчилари ўртасидаги клиринг ва ҳисоб-китоб бўйича, шунингдек клиринг иштирокчиларининг шартномавий мажбуриятлари бажарилиши тўғрисидаги маълумотлар алмашинуви ахборот-коммуникация технологияларидан фойдаланилган ҳолда амалга оширилади.

5-§. Клирингни ўтказиш тартиби

58. Клиринг иштирокчилари рўйхатдан ўтганларидан кейин ҲККПнинг крипто-биржага хизмат кўрсатувчи банкда очилган иккиламчи ҳисобварағига крипто-биржада крипто-активлар савдоларида иштирок этиш ҳамда ўз мажбуриятларини бажариш учун пул маблағларини ўтказадилар.

59. Клиринг иштирокчиси закалат сифатида ва/ёки битимлар бўйича ўз мажбуриятларини бажариш учун пул маблағларини крипто-биржага хизмат кўрсатувчи банкдаги ҲККПнинг иккиламчи ҳисобварағига иштирокчининг виртуал ҳисобварағига кирим қилиш учун ўтказадилар. Закалат миқдори локал ҳужжатлар билан белгиланади.

60. ҲККП ҳар бир клиринг иштирокчисининг пул маблағлари ва мажбуриятларини уларнинг виртуал ҳисобварақларида алоҳида ҳисобга олади.

61. Клиринг иштирокчиларининг ҲККП виртуал ҳисобварақларидаги маблағлари қуйидаги мақсадларда ишлатилади:

битимлар бўйича мажбуриятларни бажариш билан боғлиқ улар ўртасидаги ўзаро ҳисоб-китоб учун;

савдо сессияларида иштирок этиш учун закалат сифатида;

мижознинг топшириғига кўра — клиринг иштирокчисининг маблағларини унга хизмат кўрсатувчи банкдаги ҳисобварағига қайтариш учун;

биржа хизматларига ҳақ тўлаш бўйича ҳисоб-китобларни амалга ошириш учун;

битимларнинг тузилиши ва бажарилиши билан боғлиқ бошқа ҳолатларда.

Битимлар бўйича ҳисоб-китоблар фақат клиринг электрон тизими орқали амалга оширилади, бундан мазкур Қоидаларнинг 4-бобида белгиланган ҳоллар мустасно.

62. Электрон клиринг тизими ҳар бир савдо сессиясидан олдин буюртмаларнинг таъминланганлиги бўйича назоратни амалга оширади. Буюртмаларнинг таъминланганлигини назорат қилиш савдо сессиялари доирасида тузиладиган битимларга буюртмалар бўйича амалга оширилади.

63. Клиринг электрон тизими тузилган битимлар реестрига асосан клиринг иштирокчиларининг мажбуриятларини белгилайди ва закалатларга тақиқ қўяди. Крипто-биржанинг воситачилик йиғимлари крипто-биржа томонидан белгиланган тарифларга асосан ушлаб қолинади.

64. Битим рўйхатга олингандан сўнг харидор шартномада белгиланган муддатларда битим бўйича мажбуриятларни тўлиқ қоплаш учун ҲККПнинг иккиламчи ҳисобварағига қўшимча маблағлар ўтказиши шарт. Ушбу суммага ҲККП томонидан мажбуриятларнинг сотувчи томонидан тўлиқ бажарилгунига қадар тақиқ қўйилади.

65. Тўловлар амалга оширилган битимлар рўйхати сотувчига крипто-активларни ўтказиб бериш учун асос бўлади.

66. Клиринг иштирокчиси — сотувчи томонидан крипто-активлар ўтказиб берилганлиги ҳақида ҲККПга дарҳол ахборот берилади. Ушбу битим бўйича сотувчи ва харидорларнинг пул маблағлари клиринг иштирокчиси — харидорнинг крипто-ҳамён манзилига крипто-активлар ўтказиб берилганлиги тасдиқланмагунга қадар тақиқда қолади.

6-§. Тузилган крипто-биржа битимларининг бажарилишини таъминлаш тартиби

67. Тузилган битимларни ёпиш қуйидаги ҳолатларда амалга оширилади:

клиринг иштирокчилари — сотувчи ва харидор томонидан битим бўйича мажбуриятлар лозим даражада бажарилганда;

клиринг иштирокчиси — сотувчи ва харидор томонидан битим бўйича мажбуриятлар бажарилмаганда ва улар томонидан жарима тўлангандан сўнг;

клиринг иштирокчилари — сотувчи ва харидор жарима тўлаб ёки тўламасдан битимни ёпишга ўзаро рози бўлганда;

арбитраж комиссиясининг қарорига кўра:

клиринг иштирокчилари — сотувчи ва харидорнинг шартномада кўрсатилган муддат давомида эътирозлари бўлмаганда, жарималарсиз.

68. Агар шартнома шартларида кўрсатилган муддат ўтганидан кейин клиринг иштирокчиси битим бўйича мажбуриятларини бажармаса, ҲККП:

харидор томонидан шартномада белгиланган тўлов тўланмаганлиги учун шартномани бекор қилади;

арбитраж комиссиясининг қарорига кўра крипто-активларнинг ўтказиб берилмаганлиги учун шартномани бекор қилади;

клиринг иштирокчиси — сотувчи ёки харидорнинг ҳисобварағига, шартномавий мажбуриятлар бажарилмаганлиги учун закалат миқдоридаги жаримани ўтказади.

7-§. Клиринг хизмати кўрсатишни тўхтатиш

69. Қуйидаги ҳолатларда ҲККП клиринг иштирокчисига клиринг хизмати кўрсатишни тўхтатади ва унинг виртуал ҳисобварағини ёпади:

қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда шартнома бекор қилинганда;

клиринг иштирокчиси тугатилганда;

суд ва бошқа ваколатли органларнинг қарорига кўра.

70. Крипто-биржа пул маблағларини ҲККП орқали ўтказиш, савдолар иштирокчиси номига ҳисобга олинган крипто-активларни унинг банк ҳисобварағига ёки крипто-ҳамён манзилига ушбу иштирокчи талабига биноан крипто-активлар савдосида иштирок этиш тўғрисидаги шартномада белгиланган тартиб ва муддатга мувофиқ ўтказилишини таъминлайди.

Крипто-активлар билан боғлиқ операция шубҳали деб топилган тақдирда, пул ўтказмалари ҳамда крипто-активларни ўтказиб бериш крипто-биржа томонидан жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштириш, терроризмни молиялаштириш ва оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришнинг олдини олиш чоралари кўрилганидан кейин амалга оширилади.

7-боб. Якунловчи қоида

71. Мазкур Қоидалар талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгарликка тортиладилар.

Крипто-биржада крипто-активлар савдоларини амалга ошириш қоидаларига ИЛОВА

Крипто-биржа веб-сайтига жойлаштириладиган

1. Крипто-биржа тўғрисидаги умумий маълумот (бошқарувчилар, яратилиш тарихи ва бошқалар).

2. Ваколатли орган томонидан белгиланган талабларга жавоб берадиган крипто-активларни сотишнинг умумий шартлари.

3. Крипто-биржа фаолиятида вужудга келадиган манфаатлар тўқнашувини тартибга солиш тартиби ҳақидаги локал ҳужжат.

4. Крипто-биржа ҳаракати (ҳаракатсизлиги)дан норози бўлганда, мижоз қайси ҳаракатларни амалга оширишга ҳақли эканлиги тўғрисида маълумот (шу жумладан, мижознинг судга мурожаат қилиш ва медиация орқали низони ҳал қилиш имконияти ҳақидаги ҳуқуқи кўрсатилиши лозим).

5. Қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган тартибда ва ҳажмда крипто-биржа фаолиятининг рекламасида кўрсатилиши талаб қилинадиган маълумот.

6. Крипто-активлар савдолари бўйича қуйидаги маълумотлар:

а) крипто-активларни сотиш вақти, котировкалаш варағи;

б) крипто-активлар билан крипто-биржа электрон платформасида илгари амалга оширилган битимлардаги нархлар ҳақида (тарихий котировкалар). Ушбу нархлар жойлаштириш (ошкор қилиш) санасидан олдинги уч йилдан кам бўлмаган давр бўйича, агар крипто биржа фаолиятини бошлаганига уч йилдан кўп ўтмаган бўлса, унинг бутун фаолият даври бўйича кўрсатилади;

в) крипто-биржанинг крипто-активлар савдоларида иштирок этганлиги ва крипто-биржа томонидан қабул қилинган ушбу иштирок натижасида келиб чиқадиган манфаатлар тўқнашувининг олдини олиш бўйича чоралар ҳақида;

г) крипто-биржа, унинг ходимлари, таъсисчиси (иштирокчиси) ёки охирги бенефециар мулкдорининг эгалигида бўлган, крипто-активлар савдоларига рухсат этилган крипто-активлар тўғрисидаги маълумот қуйидаги ҳолатларда эълон қилиниши шарт:

агар крипто-биржа, унинг ходими, таъсисчиси (иштирокчиси) ёки охирги бенефециар мулкдорининг эгалигидаги крипто-активларнинг сони крипто-биржадаги крипто-активларнинг умумий сонининг беш ва ундан кўп фоизини ташкил қилса;

крипто-биржа, унинг ходими, таъсисчиси (иштирокчиси) ёки охирги бенефециар мулкдори крипто-активларни ўз манфаатига кўра чиқариш учун буюртмачи бўлганда ва (ёки) крипто-активларни чиқарганда.

7. Крипто-биржада крипто-активлар савдоларини амалга ошириш қоидаларига мувофиқ ҳисоботларни сақлаш (депонентлаш) бўйича хизмат кўрсатадиган ташкилотнинг номи, жойлашган жойи, электрон почта манзили ва телефон рақами ҳақидаги маълумот.

Директор Д. ЛИ

Тошкент ш.,

2022 йил 18 июль,

33-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.08.2022 й., 10/22/3379/0743-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Istiqbolli loyihalar milliy agentligi direktorining

buyrugʻi

QOIDALARI

AXBOROT

Kripto-birjada kripto-aktivlar savdolarini amalga oshirish qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 27-iyuldagi PQ-3150-son “Oʻzbekiston Respublikasi Istiqbolli loyihalar milliy agentligi faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman:

1. Kripto-birjada kripto-aktivlar savdolarini amalga oshirish qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Istiqbolli loyihalar milliy agentligi direktorining 2022-yil 18-iyuldagi 33-son buyrugʻiga ILOVA

Kripto-birjada kripto-aktivlar savdolarini amalga oshirish

Mazkur Qoidalar kripto-birjada kripto-aktivlar savdolarini tashkil etish va amalga oshirish qoidalarini belgilaydi.

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Mazkur Qoidalarda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:

mijozlar — kripto-birja bilan kripto-birjada kripto-aktivlar boʻyicha operatsiyalarni amalga oshirish uchun shartnoma tuzadigan jismoniy va yuridik shaxslar, shu jumladan chet ellik jismoniy va yuridik shaxslar;

kliriig — kripto-birja mijozlarining oʻzaro majburiyatlarini belgilash, aniqlashtirish va hisobga olishga doir operatsiyalar majmuasi, shuningdek ular oʻrtasida amalga oshiriladigan oʻzaro hisob-kitoblar;

kotirovkalash varagʻi — kripto-birja tomonidan belgilangan mezonlarga mos keladigan hamda kripto-aktivlar savdolariga ruxsat etilgan kripto-aktivlar roʻyxati;

hisob-kitob-kliring palatasi ( bundan buyon matnda HKKP deb yuritiladi) — kliring elektron tizimi orqali kripto-birja bitimlari boʻyicha kliring, hisob-kitob va oʻzaro hisob-kitoblarni amalga oshirishni taʼminlovchi kripto-birjaning tarkibiy boʻlinmasi;

HKKP ikkilamchi hisobvaragʻi — kripto-birjaga xizmat koʻrsatuvchi bankda xaridorlar va sotuvchilarning mablagʻlarini saqlash hamda bitimlar boʻyicha hisob-kitoblar oʻtkazish uchun ochilgan kripto-birjaning talab qilib olinguncha ikkilamchi depozit hisobvaraqlari;

foydalanuvchining individual raqami (bundan buyon matnda FIR deb yuritiladi) — kliring ishtirokchisiga beriladigan maxsus xos raqam;

virtual hisobvaraq — kripto-birjaning HKKPda kliring boʻyicha operatsiyalarni amalga oshirish uchun ochilgan maxsus hisobvaraq;

toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasi — kripto-birjaning elektron platformasi tarkibidagi kripto-aktivlarni sotib olish va sotish boʻyicha bitimlarni amalga oshirish uchun moʻljallangan elektron maydoncha;

oʻzaro oʻzgarmas tokenlar savdosi maydonchasi — kripto-birja elektron platformasi tarkibidagi oʻzaro oʻzgarmas tokenlarni chiqarish va muomalaga kiritish boʻyicha operatsiyalarni amalga oshirish uchun moʻljallangan elektron maydoncha;

token — kripto-aktivning bir turi boʻlgan, smart-kontrakt asosida boshqariladigan, maʼlum bir aktivga boʻlgan majburiyatni yoki mulk huquqini tasdiqlash uchun moʻljallangan maʼlumotlarning taqsimlangan reyestridagi hisob birligi;

smart-kontrakt — raqamli tranzaksiyalarni avtomatik tartibda amalga oshirish orqali huquq va majburiyatlar bajarilishini nazarda tutuvchi elektron shakldagi shartnoma;

taʼminlangan token — biror-bir moddiy va (yoki) boshqa mulk bilan taʼminlangan token;

oʻzaro oʻzgarmas token — moddiy va (yoki) boshqa mulk bilan taʼminlanmagan, mulkdorning raqamli shakldagi noyob kontentga (matn, audiovizual, musiqiy, fotografik asarlar, shuningdek tasviriy sanʼat asarlari va boshqalar) boʻlgan huquqini tasdiqlovchi kripto-aktivning alohida turi;

barqaror token — qiymati xorijiy valyutaning nominal qiymatiga teng boʻlgan taʼminlangan tokenning turi;

tokenni chiqarish — tokenning paydo boʻlishiga qaratilgan tashkiliy-texnik tadbirlar;

taʼminlangan tokenni chiqarishni roʻyxatdan oʻtkazish — chiqarilgan taʼminlangan tokenlarni listing qilish maqsadida roʻyxatdan oʻtkazish;

listing — kripto-birja tomonidan kripto-aktivlarni kripto-birjaning elektron platformasida muomalaga chiqarish uchun ruxsat berish jarayoni;

delisting — kripto-birja tomonidan listing qilingan kripto-aktivlarni kripto-birjaning elektron platformasida muomaladan chiqarish jarayoni;

taʼminlangan tokenning dastlabki taklifini joylashtirish — faoliyatni moliyalashtirish va investitsiyalarni jalb qilish maqsadida kripto-birjaning elektron platformasida taʼminlangan tokenlarni sotish uchun muomalaga chiqarish;

kripto-hamyon — kripto-aktivlarni saqlash va boshqarish uchun moʻljallangan dasturiy yoki dasturiy-texnik vosita;

kripto-hamyon manzili — maʼlumotlarning taqsimlangan reyestridagi kripto-aktivlarni bir kripto-hamyondan boshqasiga yuborish va qabul qilish boʻyicha operatsiyalarni amalga oshirish uchun ishlatiladigan raqamlar, harflar va belgilardan tashkil topgan noyob kombinatsiya;

kliring ishtirokchisi — aksept yoʻllagan va mazkur Qoidalarda belgilangan tartibda HKKPda roʻyxatdan oʻtgan kripto-birja mijozi;

savdolar ishtirokchilari — kripto-birja tomonidan kripto-aktivlar savdolarida qatnashishga ruxsat etilgan mijozlar;

kripto-aktivlar savdolari — kripto-birjaning elektron platformasida kripto-aktivlarni milliy va (yoki) xorijiy valyutada oldi-sotdi yoki bir turdagi kripto-aktivlarni boshqa turdagi kripto-aktivlarga ayirboshlash bitimlarini tuzish jarayoni;

kripto-birjaning elektron platformasi — kripto-birjaning quyidagilar amalga oshiriladigan axborot tizimi va (yoki) dasturiy-apparat majmuasi:

kripto-aktivlar savdolarida qatnashish uchun talabnomalarni qabul qilish, nazorat qilish va roʻyxatdan oʻtkazish;

kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash uchun talabnomalarni qabul qilish, nazorat qilish va roʻyxatdan oʻtkazish;

toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida kripto-aktivlar savdolarida ishtirok etish uchun talabnomalarni qabul qilish, nazorat qilish va roʻyxatdan oʻtkazish;

kripto-aktivlarning listingi va delistingini amalga oshirish;

taʼminlangan tokenlarning dastlabki taklifini joylashtirish va saqlash;

oʻzaro oʻzgarmas tokenlarni muomalaga kiritish;

kripto-aktivlarni sotib olishga, sotishga va (yoki) ayirboshlashga qaratilgan bitimlarni amalga oshirish;

kripto-aktivlar narxlarni eʼlon qilish;

kripto-aktivlar bilan bitimlar tuzilishi natijasida savdolar ishtirokchilarining majburiyat va talablarini belgilash, shuningdek ushbu bitimlarning ijrosini taʼminlash;

kripto-aktivlar bilan tuzilgan bitimlar boʻyicha hisobot hujjatlarini tayyorlash va shakllantirish;

kripto-aktivlar bilan bitimlarni tuzish va ijrosi uchun zarur boʻlgan maʼlumotlarni saqlash, qayta ishlash va oshkor qilish;

kripto-aktivlar savdolarini amalga oshirish bilan bogʻlik boshqa vazifalar;

kripto-aktivlarni sotish va sotib olishga qaratilgan yirik bitim (bundan buyon matnda yirik bitim deb yuritiladi) — kripto-birja elektron platformasining toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida kripto-aktivlarni milliy va (yoki) xorijiy valyutada sotish va sotib olishga qaratilgan, umumiy miqdori bitimni tuzish kunida bazaviy hisoblash miqdorining uch ming baravaridan ortiq boʻlgan operatsiya;

kripto-aktivlar haqida insayder axborot — kripto-aktivlar, ularni yaratgan va joylashtirgan shaxslar, kripto-aktivlar bilan tuzilgan bitimlar haqidagi ommaviy boʻlmagan hamda unga ega boʻlgan shaxslarni boshqa mijozlarga nisbatan afzal holatga qoʻyadigan axborot;

kripto-aktivlar narxlari bilan hiyla-nayrang ishlatish — kripto-aktivlarning narxlarini amaldagi bozor sharoitlariga nisbatan sunʼiy ravishda oshirish yoki pasaytirish maqsadida kripto-aktivlarga talab va (yoki) taklif, kripto-aktivlarning bozor narxlari yoki savdo hajmlariga jiddiy taʼsir koʻrsatadigan harakatlarning amalga oshirilishi;

kripto-birjaning oxirgi benefitsiar mulkdori — kripto-birjani bevosita yoki bilvosita taʼsis etuvchi yoxud uning ustav jamgʻarmasidagi (kapitalidagi) ulushlariga (aksiyalariga) bevosita yoki bilvosita egalik qiluvchi yoxud ushbu shaxsga bevosita yoki bilvosita egalik qiladigan yoxud uni nazorat qiladigan jismoniy shaxs;

vakolatli organ — Oʻzbekiston Respublikasi Istiqbolli loyihalar milliy agentligi .

2. Kripto-birja faoliyatini amalga oshirish uchun belgilangan tartibda litsenziya olgan yuridik shaxs mazkur faoliyatni mazkur Qoidalar va maxsus normativ-huquqiy hujjatlarga muvofiq amalga oshirishi lozim.

3. Kripto-birja:

kripto-birja elektron platformasining zarur darajada ishlashini taʼminlashga;

kripto-birja va mijozlarning kripto-birjadagi pul mablagʻlari, kripto-aktivlarning alohida hisobi yuritilishi va saqlanishini taʼminlash, bunda ikki va undan ortiq mijozlarning pul mablagʻlarini kripto-aktivlarning qoʻshma hisobi yuritilishiga yoʻl qoʻymaslikka;

har kuni kun yakuni boʻyicha mijozlar tomonidan amalga oshirilgan bitimlar (operatsiyalar) haqida barcha maʼlumotlarning zaxira nusxasini yaratishga;

mazkur Qoidalar talablariga muvofiq mijozlarning kripto-aktivlar savdolariga buyurtmalarini ularni bajarish imkoni mavjud boʻlganda, shu jumladan kripto-birja elektron platformasida qarshi buyurtmalar mavjud boʻlganda ijrosini taʼminlashga;

kripto-birja elektron platformasining zarur darajada axborot xavfsizligini taʼminlashga;

kripto-birja ishchilari va ular tomonidan fuqarolik-huquqiy shartnomalar asosida bevosita kripto-birja faoliyatini amalga oshirish uchun jalb qilingan shaxslarning kripto-birja faoliyatini tartibga soluvchi, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasidagi qonunchilik hujjatlari va kripto-birja tomonidan tasdiqlanadigan lokal hujjatlarini (bundan buyon matnda lokal hujjat deb yuritiladi) bilish darajasini doimiy oshirib borishga;

kripto-birja mijozlarining kripto-birjadagi pul mablagʻlari, kripto-aktivlarni qaytarish (oʻtkazish) haqidagi koʻrsatmalarini, shuningdek mijozlarning boshqa koʻrsatma va harakatlari amalga oshirilishini taʼminlashga;

kripto-birja elektron platformasi orqali operatsiyalarni amalga oshirishda savdolar ishtirokchilariga ularni majburiy identifikatsiyadan oʻtkazish mexanizmini joriy etganidan va kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi qonunchilik hujjatlarga muvofiq boshqa choralarni qoʻllaganidan soʻng ruxsat berishga;

kripto-aktivlarni reklama qilishda qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan talablarga rioya qilishga;

qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa talablarni bajarishga majbur.

Kripto-birja quyidagi jarayonlarni tartibga solishni nazarda tutuvchi qoidalarni ishlab chiqib, tasdiqlashi lozim:

kripto-aktivlarni listingi va delistingi;

faoliyatni moliyalashtirishga va investitsiyalarni jalb qilish maqsadida taʼminlangan tokenlarni dastlabki taklifini joylashtirish;

oʻzaro oʻzgarmas tokenlarni muomalaga kiritish.

4. Kripto-birja kripto-aktivlar savdolari bilan bogʻliq bitimlar ustidan doimiy nazoratni amalga oshiradi.

Kripto-birja tomonidan qonunchilik hujjatlari va mazkur Qoidalarning buzilganligi aniqlanganda, ularni toʻxtatish hamda kelgusida qaytarilmasligi boʻyicha choralar koʻrilishi lozim.

Kripto-birja tomonidan aniqlangan qonunchilik hujjatlari va mazkur Qoidalar buzilishining har bir fakti haqidagi axborot ushbu fakt aniqlangan sanadan boshlab kamida besh yil davomida saqlanishi lozim.

Vakolatli organning soʻrovnomalari boʻyicha kripto-birja soʻrovnomani olgan kundan boshlab besh ish kunidan kechiktirmasdan vakolatli organga qonunchilik hujjatlarining buzilish fakti haqidagi axborotni taqdim etishi lozim.

Jinoyat alomatlari aniqlangan taqdirda, kripto-birja darhol vakolatli organ va huquqni muhofaza qiluvchi organlarga qonunchilik hujjatlariga muvofiq yozma ravishda xabar berishga majbur.

5. Oʻzbekiston Respublikasining rezidentlari kripto-birjaning elektron platformasida:

kripto-aktivlar bilan kripto-birjada kripto-aktivlar savdolarining barcha turlarini milliy valyutada , jumladan kripto-aktivlarni toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida sotish va sotib olishga qaratilgan bitimlarni amalga oshirishi;

Oʻzbekiston Respublikasining norezidentlari bilan faqatgina kripto-aktivlarni sotishga doir operatsiyalarni xorijiy valyutada amalga oshirish huquqiga ega.

Sotib olish obyekti sifatida kripto-aktivlarni tanlash va bu tanlovning tegishli oqibatlari sotib oluvchining oʻz tavakkalchiligidir.

6. Oʻzbekiston Respublikasining rezidentlari oʻzaro oʻzgarmas tokenlarni xorijiy kripto-birjalar va platformalarda boshqa turdagi kripto-aktivlarga ayirboshlashi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasining rezidentlari tomonidan oʻzaro oʻzgarmas tokenlarni xorijiy kripto-birjalar va platformalarda ayirboshlanganligi natijasida qabul qilingan kripto-aktivlar oʻrnatilgan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi hududida roʻyxatdan oʻtgan kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi xizmatlar provayderlarining (bundan buyon matnda xizmatlar provayderlari deb yuritiladi) elektron platformalarida sotiladi.

7. Kripto-birja kripto-depozitariy faoliyatini mazkur faoliyat turi uchun alohida litsenziya olgan holda amalga oshirish huquqiga ega. Bunda, kripto-birja mazkur faoliyat doirasida taʼminlangan tokenlarni chiqarish va (yoki) chiqarilgan tokenlarni roʻyxatga olishi mumkin.

Kripto-depozitariy faoliyatini amalga oshirish jarayonida kripto-birja tomonidan taʼminlangan tokenlarni chiqarish, chiqarishni roʻyxatdan oʻtkazish, taʼminlangan tokenlarni dastlabki taklifini joylashtirish va muomalaga kiritish, jumladan quyidagilarni:

kripto-birjada taʼminlangan tokenlarni dastlabki taklifini joylashtirgan shaxs tomonidan shartnoma majburiyatlarida nazarda tutilgan hollarda va miqdorda qaytib sotib olinishini taʼminlash;

chiqarilgan tokenlarning nomlanishi yoki ramzlarida “davlat”, “davlat tomonidan taʼminlangan”, “davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlangan”, “Oʻzbekiston”, “oʻzbek”, “milliy”, “soʻm (UZS)” hamda Oʻzbekiston Respublikasi shaharlarining nomlarini toʻliq yoki qisqartirilgan shaklda, shuningdek ularning birliklaridan foydalangan holda, istalgan tilda va har qanday shaklda ishlatishni taqiqlashni nazarda tutuvchi tartibni tasdiqlashi lozim.

8. Kripto-birja kripto-depozitariy faoliyatini amalga oshirishda:

taʼminlangan tokenlarni chiqarishni roʻyxatga olish va joylashtirishga qaratilgan faoliyatni amalga oshiradigan yuridik shaxslarning rahbarlari, yakka tartibdagi tadbirkorlar hamda ularning vakillarini mazkur Qoidalarning 14-bandida nazarda tutilgan shaxslar toifasiga kirish yoki kirmasligini aniqlashga;

taʼminlangan tokenlarni dastlabki taklifini joylashtirish maqsadida ularni taʼminlash uchun kiritilgan moddiy va (yoki) boshqa mulkning haqiqatda mavjudligini tekshiruvdan oʻtkazishga majbur.

9. Kripto-birjalarda:

barqaror tokenlarni chiqarish va chiqarishni roʻyxatga olish;

tokenlarni dastlabki taklifini joylashtirish maqsadida taʼminlanmagan tokenlarni chiqarish, chiqarishni roʻyxatdan oʻtkazish, joylashtirish va muomalaga kiritish taqiqlanadi.

10. Oʻzbekiston Respublikasi hududida kripto-aktivlarni milliy va (yoki) xorijiy valyutaga sotish va sotib olish hamda kripto-aktivlarni boshqa kripto-aktivlarga ayirboshlash boʻyicha operatsiyalarini xizmatlar provayderlaridan tashqarida amalga oshirish taqiqlanadi, bundan qonunchilik hujjatlarida belgilangan hollar mustasno.

11. Kripto-birjada tuzilgan bitimlar boʻyicha oʻzaro hisob-kitoblarni amalga oshirishga kripto-birja elektron platformasida amalga oshirilgan kripto-aktivlar savdolari toʻgʻrisidagi maʼlumotlar asos boʻladi.

2-bob. Mijozlar bilan munosabatlarni oʻrnatish tartibi

12. Kripto-birja mijozlar bilan munosabatlarni shartnoma asosida oʻrnatadi.

Shartnomada kuyidagilar nazarda tutilishi lozim:

mazkur Qoidalarning 4-bandida nazarda tutilgan maʼlumotlarni vakolatli organga yuborilishi;

mijozlar bilan muzokaralarning audio- yoki videoyozuvi ularning roziligi bilan olib borilishi, shu jumladan yozishmalarning yozib borilishi hamda ushbu maʼlumotlarning kamida besh yil davomida saqlanishi;

mazkur Qoidalarning 5-bandida nazarda tutilgan talablar;

mazkur Qoidalar va qonunchilik hujjatlari bilan belgilangan boshqa talablar.

13. Mijoz bilan munosabatlarni oʻrnatish uchun kripto-birja quyidagi maʼlumotlarni soʻrab oladi:

jismoniy shaxsdan — shaxsini tasdiqlovchi hujjat nusxasi va Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari uchun jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami;

yakka tartibdagi tadbirkordan — shaxsini tasdiqlovchi va davlat roʻyxatidan oʻtganligi haqidagi hujjatlar nusxasi;

yuridik shaxsdan — davlat roʻyxatidan oʻtganligi haqidagi hujjat nusxasi, joylashgan joyi, rahbariyati haqidagi hamda taʼsis hujjatlaridagi maʼlumotlar;

mijoz bilan aloqa oʻrnatish uchun kontakt maʼlumotlar (elektron pochta manzili va boshqa kontakt maʼlumotlar);

qonunchilik hujjatlari, shu jumladan jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasidagi qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa maʼlumotlar.

14. Quyidagilar bilan kripto-birja munosabat oʻrnatishga haqli emas:

voyaga yetmagan shaxslar;

jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasidagi qonunchilik hujjatlariga asosan terrorchilik faoliyatida yoki ommaviy qirgin qurolini tarqatishda ishtirok etayotgan yoki ishtirok etishda gumon qilinayotgan shaxslarning roʻyxatiga kiritilgan shaxslar.

15. Kripto-birja va uning mijozi oʻrtasida munosabat oʻrnatilganda. mijozga kripto-birja elektron platformasida mijoz, uning kripto-birjada saqlanayotgan pul mablagʻlari hamda kripto-aktivlari haqidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga oladigan hisobga olish yozuvi (akkaunt) yaratiladi.

Bir mijozga ikki va undan ortiq hisobga olish yozuv (akkaunt)larni ochish taqiqlanadi.

16. Qonunchilik hujjatlari yoki mazkur Qoidalarga zid boʻlmaganda, kripto-birja oʻz nomi va hisobidan kripto-aktivlar savdolarni amalga oshirish uchun har qanday mijozga kripto-aktivlar savdosi ishtirokchisi maqomini taqdim etishga (kripto-aktivlar savdosiga ruxsat etishga) haqli.

17. Kripto-birja jismoniy va yuridik shaxslarga, shu jumladan mijozlarga quyidagi maʼlumotlarni yetkazishga majbur:

mijoz bilan munosabat oʻrnatish shartlari, shu jumladan tegishli shartnoma matni (bunda kripto-birja mijozga kripto-birjaga toʻlanayotgan mukofotning undirish shakli, miqdori va tartibini tushuntirishi lozim);

kripto-birja tomonidan kripto-aktivlarni listing qilishga qaratilgan bitimlarni amalga oshirish (tashkil etish) jarayonida “White paper” deklaratsiyasining mazmuni.

18. Mazkur Qoidalarning 16-bandida koʻrsatilgan maʼlumotlar jismoniy va yuridik shaxslarga ular bilan munosabatlar oʻrnatish jarayonida yoki undan oldin ogʻzaki yoki yozma shaklda yetkazilishi kerak.

Kripto-birja veb-saytining bosh sahifasida mazkur Qoidalarning ilovasida koʻrsatilgan maʼlumotlar joylashtirilishi lozim.

3-bob. Kripto-aktivlar savdolarini tashkil etish

19. Kripto-birja mijozlarga oʻzining elektron platformasiga kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlashga qaratilgan harakatlarni amalga oshirish uchun kirishga ruxsat berish orqali kripto-aktivlar savdosini tashkillashtiradi.

Kripto-birjaning elektron platformasiga kirishga ruxsat faqatgina shartnoma asosida taqdim etiladi.

Mazkur Qoidalar va lokal hujjatlarga muvofiq kripto-aktivlar savdolari qoidalarini buzganligi uchun savdolar ishtirokchisi safidan chiqarilgan mijoz uch oy davomida savdolar ishtirokchisi boʻla olmaydi.

Mijozlarning kripto-aktivlar savdolariga, jumladan kripto-birjaning boshqa xizmatlari (“spot”, “marjinal” savdolari va boshqalar) va mahsulotlariga kirishiga ruxsat berish, shuningdek kripto-aktivlar savdolari ishtirokchilari safidan chiqarish lokal hujjatlar bilan belgilanadi.

20. Kripto-birja:

kripto-aktivlar savdolarini amalga oshirish jarayoni shaffofligi, shuningdek ularning natijasida yuzaga keladigan majburiyatlar ijrosini taʼminlashi;

kripto-birjaning elektron platformasida taʼminlangan tokenlarni dastlabki taklifini joylashtirish maqsadida taʼminlangan tokenlarni taʼminlash uchun kiritilgan moddiy va (yoki) boshqa mulkning haqiqatda mavjudligini tekshiruvdan oʻtkazishi shart.

21. Kripto-birja mazkur Qoidalar va lokal hujjatlarga muvofiq kripto-aktivlar haqida insayder axborotlarni ishlatish, ularning narxlari bilan hiyla-nayranglarni aniqlash, oldini olish, toʻxtatishga, shuningdek ularning oqibatlarini bartaraf etishga qaratilgan choralarni koʻrishi shart.

Kripto-aktivlar haqidagi insayder axborotdan foydalanish deganda mazkur axborotdan shaxsiy maqsadlarda, shu jumladan oʻz nomi va hisobidan kripto-aktivlar savdolarida ishtirok etish maqsadida foydalanish, shuningdek uchinchi shaxslarga taqdim etish tushuniladi, bundan qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar mustasno.

Kripto-aktivlar haqidagi insayder axborotga ega boʻlgan shaxslarga kuyidagilar kiradi:

kripto-aktivlarni yaratgan va joylashtirgan tashkilotning boshqaruv organlari aʼzolari va boshqa ishchilari;

kripto-aktivlarni yaratgan va listingni amalga oshirgan shaxs;

kripto-aktivlarni yaratgan va joylashtirgan shaxsga yoki savdo ishtirokchisiga auditorlik xizmatini koʻrsatadigan auditorlik tashkilotining xodimlari;

oʻzining xizmat mavqeyi, mehnat majburiyatlari yoki kripto-aktivlarni yaratgan va joylashtirgan shaxslar bilan tuzilgan fuqarolik-huquqiy shartnomalar asosida mazkur maʼlumotga ega boʻlgan boshqa shaxslar.

22. Kripto-birja lokal hujjatlariga muvofiq faqatgina oʻzining kripto-aktivlar savdolarida ishtirok etishi toʻgʻrisidagi maʼlumotni oshkor qilganidan, uning ishtiroki tufayli kelib chiqishi mumkin boʻlgan manfaatlar toʻqnashuvini tartibga solish boʻyicha choralar koʻrilganidan va oshkor qilinganidan soʻng kripto-aktivlar savdolarida ishtirok etish huquqiga ega.

23. Bitimlarni tuzish uchun savdo ishtirokchisi yoki kripto-birja kripto-birjaning elektron platformasida kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash haqidagi talabnomani joylashtiradi.

Kripto-aktivni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash haqidagi talabnomani berish tartibi lokal hujjatlar bilan belgilanadi.

Mijozlarning kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash haqidagi talabnomasi kripto-birja tomonidan ularning talablariga javob beradigan qarshi talabnoma mavjud boʻlganida ijro etilishi shart. Talabnomalarning bajarilishini qarshi talabnoma mavjud boʻlganidan keyin kechiktirish, ularning shartlarini oʻzgartirish yoki bekor qilishga yoʻl qoʻyilmaydi.

24. Kripto-aktivlar bilan savdoni (hisob-kitoblarni) amalga oshirish uchun savdolar ishtirokchisi HKKPga tegishlicha pul mablagʻlari va (yoki) kripto-aktivlarni oʻtkazadi.

Savdolar ishtirokchisining pul mablagʻlari va kripto-aktivlari kripto-birja hamda boshqa savdolar ishtirokchilarining pul mablagʻlari va kripto-aktivlaridan alohida hisobga olinishi kerak.

25. Kripto-birja har kuni kripto-aktivlar savdolarida qatnashgan har bir mijoz boʻyicha kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash yuzasidan tuzilgan bitimlar va ularning summasi, shuningdek kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash haqidagi talabnomalar ijro etilganligi va ijro etilmaganligi toʻgʻrisida hisobot tuzishi lozim.

Hisobot tuzilganidan keyin har bir mijoz tomonidan amalga oshirilgan bitim va operatsiyalarga ularni qayd qilish uchun noyob kod beriladi.

Hisobot tayyorlangan kundan boshlab besh yildan kam boʻlmagan muddat davomida saqlanishi shart. Hisobotlarni saqlash tartibi lokal hujjatlar bilan belgilanadi. Hisobotlarga tuzatish va oʻzgartirishlar kiritilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

Kripto-birja hisobotni quyidagilarga begʻaraz shartlar asosida taqdim etishi shart:

mijozlarga — tegishli soʻrovni olgan sanadan boshlab oʻn besh kundan kechiktirmagan holda, ularga tegishli hajmda;

vakolatli organga — uning soʻrovida koʻrsatilgan hajmda va muddat davomida.

26. Kripto-birja kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash boʻyicha tuzilgan bitimlarning bajarilishini taʼminlaydi.

Savdolar ishtirokchisi tomonidan kripto-aktivlar savdolarida kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash boʻyicha bitim tuzilganda, kripto-birja ushbu bitimning ijro summasini (soni) ushbu savdolar ishtirokchisining HKKP ikkilamchi hisobvaragʻida yoki kripto-hamyoni manzilida saqlanayotgan pul mablagʻlari, kripto-aktivlaridan ayirib tashlashi hamda savdolar ishtirokchisining kontragentiga biriktirishi lozim.

Kripto-birja mijozdan olinadigan mukofotni undirishni kripto-aktivlar savdolarida qatnashish shartnomasida nazarda tutilgan tartibda va shartlar asosida amalga oshiradi.

27. Kripto-birja mijozning roziligi asosida uning pul mablagʻlari va kripto-aktivlari bilan mijozning topshiriqlari (koʻrsatmalari) mavjud boʻlmaganda, oʻz nomidan va oʻz manfaatlarini koʻzlab quyidagi hollarda bitimlar tuzishga haqli:

kripto-birjaning likvidlilikka taʼminlashga, yaʼni mijozlari oldidagi qabul qilingan (yoki qabul qilinishi rejalashtirilgan) majburiyatlarini bajarishi uchun uning mijozi boʻlmagan kontragentlaridan pul mablagʻlari va kripto-aktivlarni olganida;

mazkur bitimlarning tuzilishi natijasida kripto-birjaning mijozlaridan olingan pul mablagʻlari va kripto-aktivlarni toʻliq hajmda qaytarib berishga yetarli ishonch hosil qilganida.

Tomonlar kelishgan muddatda pul mablagʻlari va kripto-aktivlar kripto-birja tomonidan qaytarilishi lozim. Mijozning mablagʻlarini ishlatganlik uchun shartnomada foiz undirish nazarda tutilishi mumkin.

28. Kripto-birja oʻzining elektron platformasida tegishli miqdordagi kripto-aktivlarni (yoki shunga teng miqdordagi boshqa kripto-aktivlarni) tomonlar kelishgan muddatda qaytarib berish sharti bilan oʻzining kripto-aktivlarini mijozlariga bitimlarni tuzish va majburiyatlarini bajarish uchun ishlatishga ruxsat berish huquqiga ega. Kripto-birja oʻzining kripto-aktivlaridan mijozlar tomonidan foydalanganlik uchun foiz undirishga haqli.

4-bob. Toʻgʻridan-toʻgʻri savdolarni amalga oshirish

29. Kripto-birja mijozlarga toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasiga kirishga ruxsat berish orqali kripto-aktivlarni sotish va sotib olishga qaratilgan operatsiyalarni amalga oshirishni tashkillashtiradi.

Toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasiga kirishga ruxsat mazkur Qoidalar va lokal hujjatlar bilan belgilangan talablarga muvofiq alohida shartnoma asosida taqdim etiladi.

30. Kripto-birja kripto-aktivlar bilan toʻgʻridan-toʻgʻri savdolarning amalga oshirish jarayoni shaffofligi, shuningdek ularning natijasida yuzaga keladigan majburiyatlar ijrosini taʼminlashi lozim.

31. Mijozning yirik bitimlari faqatgina toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida kripto-aktivlarni sotish natijasida olingan mablagʻlarni mijozning unga xizmat koʻrsatadigan tijorat bankidagi hisobvaragʻiga oʻtkazish orqali amalga oshiriladi.

32. Toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida bitimlar quyidagi tartibda amalga oshiriladi:

kripto-aktivlarni sotuvchi oʻzining shaxsiy kabinetida kripto-aktivlarning narxiga boʻlgan talablari va xizmat koʻrsatuvchi tijorat bankidagi hisobvaraq rekvizitlarini koʻrsatgan holda kripto-aktivlarni sotish uchun buyurtma tuzadi;

kripto-birja sotuvchining kripto-aktivlarini bitim amalga oshirilguniga yoki sotuvchining mazkur kripto-aktivlarni qaytarish haqidagi soʻrovnomasi qabul qilinguniga qadar toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida saqlab turadi;

xaridor buyurtmani qabul qilib, mablagʻlarni sotuvchi tomonidan taqdim etilgan hisobvaraqqa milliy yoki xorijiy valyutada oʻrnatilgan tartibda oʻtkazadi;

xaridor oʻzining shaxsiy kabineti orqali mablagʻlarning oʻtkazilganligi toʻgʻrisidagi hujjat nusxasini oʻtkazmaning amalga oshirilganligini tasdiqlovchi hujjat sifatida taqdim etadi (ilova qiladi);

sotuvchi oʻzining hisobini tekshirib, mablagʻlarning toʻliq qabul qilinganiga ishonch hosil qiladi hamda shaxsiy kabinetida kripto-birjaga kripto-aktivlarni xaridorga joʻnatilishiga ruxsat beradi.

Kripto-birja toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida mablagʻlarni kripto-birjaning HKKP orqali oʻtkazgan holda oʻzining va (yoki) topshiriq shartnomasi asosida mijozlarning nomidan hamda hisobidan kripto-aktivlar bilan savdo-sotiq bitimlarini amalga oshirish huquqiga ega.

33. Bitimni bekor qilish, mablagʻlarni qaytarish yoki boshqa nizolar tomonlar oʻrtasida muzokaralar yoʻli bilan oʻrnatilgan tartibda hal qilinadi.

34. Toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida kripto-aktivlarni sotish va sotib olish boʻyicha bitimlarni tuzish sotuvchi va xaridorning oʻzaro kelishuviga muvofiq amalga oshirilishi mumkin.

35. Kripto-birja toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida bitimlarni amalga oshirganlik uchun foiz belgilashi va undirishi mumkin.

36. Kripto-birja mazkur Qoidalarga va boshqa qonunchilik hujjatlariga muvofiq toʻgʻridan-toʻgʻri savdolar maydonchasida tomonlar oʻrtasida bitimlarning zarur tarzda tashkil etilishi uchun javobgardir.

5-bob. Mijozlar bilan vositachilik munosabatlari asosida bitimlar tuzish

37. Kripto-birja quyidagi tartibda mijozlarning manfaatlarini koʻzlab, birja bitimlari orqali vositachilik munosabatlarini oʻrnatib, kripto-aktivlarni sotish, sotib olish va (yoki) ayirboshlash boʻyicha bitimlarni tuzish huquqiga ega:

topshiriq shartnomasi asosida mijozlarning nomi va hisobidan;

komissiya shartnomasi asosida oʻzining nomidan va mijozlarning hisobidan;

qonunchilik hujjatlariga zid boʻlmagan boshqa usulda.

38. Kripto-birja mazkur Qoidalarning 37-bandida nazarda tutilgan bitimlarni:

oʻzining elektron platformasida;

boshqa chet el kripto-birjalarining elektron platformalarida va savdo tizimlarida tuzishga haqli.

Kripto-birja mazkur bitimlarni tuzishda mijozlarning manfaatlarini koʻzlab:

qonunchilik hujjatlariga va mijozlar bilan tuzilgan shartnoma shartlariga rioya qilgan holda vijdonan, oqilona va malakali tarzda harakat qilishi;

mijozlarni bitimlar bilan bogʻliq tavakkalchiliklar, ularni har birining mohiyati va darajasi toʻgʻrisida xabardor qilishi;

mijozlar uchun eng maqbul shartlar asosida va eng yaxshi narxda bitimlar tuzishi;

tegishli kripto-aktivlar uchun narxlar bozor narxidan sezilarli darajada farq qilgan (10 foizdan ortiq) taqdirda, agar har bir alohida holat boʻyicha mijoz bilan kelishilgan boʻlmasa, bitimlar tuzmasligi lozim.

Bunda, kripto-birja kripto-aktivlar uchun bozor narxini aniqlash tartibini mijoz bilan tuzilgan shartnomada koʻrsatib oʻtishi shart.

6-bob. Kripto-birjada hisob-kitob-kliriig operatsiyalarini oʻtkazish tartibi

1-§. HKKPiiig maqomi, funksiyalari, huquq va majburiyatlari

39. HKKP kripto-birjaning tarkibiy boʻlinmasi boʻlib, yuridik shaxs maqomiga ega emas hamda kripto-birja nomidan mazkur Qoidalarda nazarda tutilmagan har qanday mustaqil operatsiya va harakatlarni sodir etish huquqisiz ish olib boradi.

40. HKKP quyidagi asosiy funksiyalarni bajaradi:

kliring ishtirokchilarini roʻyxatga oladi;

kliring ishtirokchilariga hisobvaraqlarning ochilishi va yuritilishini taʼminlaydi;

bitimlar boʻyicha oʻzaro hisob-kitoblarning oʻz vaqtida va toʻliq hajmda amalga oshirilishini taʼminlaydi;

oʻzaro majburiyatlarini belgilaydi, aniqlashtiradi va hisobga oladi, shuningdek kliring ishtirokchilarining tuzilgan bitimlar boʻyicha majburiyatlari hisobini alohida-alohida yuritadi;

kliring yakunlariga koʻra, zarur axborotni shakllantiradi va kliring ishtirokchilariga taqdim etadi;

kliring amalga oshirilayotgan bitimlar, kliring natijalari toʻgʻrisidagi axborotning qonunchilik hujjatlari talablariga muvofiq saqlanishini taʼminlaydi;

tuzilgan bitimlar boʻyicha majburiyatlarning bajarilishini nazorat qiladi;

kripto-birja hisob raqamiga pul tushumlari kirimini taʼminlaydi.

41. HKKP quyidagi huquqlarga ega:

kliring oʻtkazish usulini mustaqil tanlash;

kliring ishtirokchisi bitim boʻyicha oʻz majburiyatlarini bajarmagan yoki lozim darajada bajarmagan taqdirda, shuningdek kripto-birjaning arbitraj va/yoki intizom komissiyalarining kliring ishtirokchisiga kripto-aktivlar savdosi qoidalari yoki shartnomaviy majburiyatlarni buzganlik uchun jarima qoʻllash toʻgʻrisidagi qarori mavjud boʻlganda aybdor kliring ishtirokchisining virtual hisobvaragʻidan jarima summasini akseptsiz tartibda hisobdan chiqarish;

bitimlar qayd etilishi bilan kripto-birjaning vositachilik yigʻimlarini hisobdan chiqarish;

kliring ishtirokchilaridan hisob-kitob-kliring operatsiyalari uchun zarur axborot olish.

42. HKKP quyidagilarga majbur:

faqat kripto-birjada roʻyxatga olingan bitimlar va ular bilan bogʻliq operatsiyalar (vositachilik yigʻimlari va qonunchilikka muvofiq boshqa xarajatlar) boʻyicha hisob-kitob va oʻzaro hisob-kitoblarni amalga oshirish;

har bir kliring ishtirokchisi majburiyatlarining hisobi alohida-alohida yuritilishini taʼminlash;

bitim mazmuni toʻgʻrisidagi axborotning maxfiyligini taʼminlash va qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan holatlardan tashqari, ushbu axborotni kliring ishtirokchilarining roziligisiz uchinchi shaxslarga taqdim etmaslik.

43. HKKP tomonidan kripto-birja elektron platformasida amalga oshirilayotgan operatsiyalar boʻyicha barcha harakatlar, shu jumladan kripto-birja elektron platformasi ishtirokchilarning virtual hisobvaragʻidagi mablagʻlar hisobi boʻyicha vazifalar olib borilishi lozim.

44. HKKP va kliring ishtirokchilariga HKKP hisobvaraqlaridagi mablagʻlardan foydalangan holda, pulli talabdan boshqa shaxs foydasiga voz kechish boʻyicha operatsiyalarni amalga oshirish taqiqlanadi.

2-§. Kliring ishtirokchilarini roʻyxatga olish

45. HKKP lokal hujjatlarda koʻrsatilgan barcha zarur hujjatlarni olganidan keyin bir ish kuni davomida kripto-birja mijoziga bitimlar boʻyicha majburiyatlarni va talab huquqlarini amalga oshirish uchun zarur boʻlgan FIRni beradi hamda tegishli virtual hisobvaraqni ochadi.

46. HKKP mazkur Qoidalarning 69-bandida nazarda tutilgan holatlarda kliring ishtirokchisiga xizmat koʻrsatishni toʻxtatadi.

3-§. HKKPda hisobvaraqlarni yuritish tartibi

47. Kripto-birja xizmat koʻrsatuvchi bankda kliring ishtirokchilarining pul mablagʻlari hisobi uchun moʻljallangan HKKP ikkilamchi hisobvaragʻini ochadi, ularning hisobi HKKPda alohida virtual hisobvaraqlarda yuritiladi.

48. HKKP kliring ishtirokchilarining virtual hisobvaraqlari hisobini yuritadi.

49. Kliring ishtirokchisining virtual hisobvaragʻini yopish HKKP tomonidan hisobvaraq egasi (yoki uning huquqiy vorisi) topshirigʻi boʻyicha amalga oshiriladi, mazkur Qoidalarning 69-bandidagi hollar bundan mustasno.

50. Virtual hisobvaraqni yopishdan oldin undagi qoldiq pul mablagʻlari bankdagi hisobvaraq egasining hisob raqamlariga uning topshirigʻiga koʻra oʻtkaziladi.

Virtual hisobvaraqni yopish faqat hisobvaraqda qoldiq pul mablagʻlari boʻlmaganda amalga oshiriladi.

51. Virtual hisobvaraq rekvizitlarini oʻzgartirish kliring ishtirokchisining nomi yoki boshqa rekvizitlari oʻzgarganda amalga oshiriladi.

52. Virtual hisobvaraq egasi HKKPda quyidagilar boʻyicha koʻrsatmalar berishga haqli:

pul mablagʻlarini (pul mablagʻlarining bir qismini) virtual hisobvaraqdan xizmat koʻrsatuvchi bankdagi oʻzining hisobvaragʻiga qaytarish;

agar bitim kripto-birja lokal hujjatlari va qonunchilik hujjatlariga muvofiq roʻyxatdan oʻtkazilgan boʻlsa bitim boʻyicha kliringni amalga oshirish.

53. HKKP faqat bitimlar tuzilishi va bajarilishi bilan bogʻliq operatsiyalar boʻyicha virtual hisobvaraqlar orqali pul mablagʻlari oʻtkazmalarini amalga oshirishi mumkin.

4-§. Kliring ishtirokchilarining huquq va majburiyatlari

54. Kliring ishtirokchisi quyidagi huquqlarga ega:

kripto-birja tomonidan roʻyxatga olingan bitimlar boʻyicha kliringda ishtirok etish;

virtual hisobvaraqning holati, majburiyatlarning bajarilishi toʻgʻrisida zarur axborotni olish;

kripto-birja va kontragentlar oldidagi pul majburiyatlarini muddatidan oldin bajarish;

oʻz virtual hisobvaragʻidagi boʻsh pul mablagʻlarini oʻzining xizmat koʻrsatuvchi bankdagi hisobvaragʻiga chiqarish.

55. Kliring ishtirokchisining majburiyatlari:

HKKPga mazkur Qoidalarga muvofiq ishonchli axborotni berish;

shartnoma bekor qilingan taqdirda, shartnoma bekor boʻlgunga qadar yuzaga kelgan majburiyatlarni bajarish;

axborot maxfiyligi tartibiga rioya qilish;

mazkur Qoidalarda belgilangan talablarga rioya qilish.

56. HKKPning kliring ishtirokchilari bilan oʻzaro hamkorligi kliring xizmati koʻrsatish shartnomasi asosida amalga oshiriladi.

57. Kripto-birja va kliring ishtirokchilari oʻrtasidagi kliring va hisob-kitob boʻyicha, shuningdek kliring ishtirokchilarining shartnomaviy majburiyatlari bajarilishi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar almashinuvi axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanilgan holda amalga oshiriladi.

5-§. Kliringni oʻtkazish tartibi

58. Kliring ishtirokchilari roʻyxatdan oʻtganlaridan keyin HKKPning kripto-birjaga xizmat koʻrsatuvchi bankda ochilgan ikkilamchi hisobvaragʻiga kripto-birjada kripto-aktivlar savdolarida ishtirok etish hamda oʻz majburiyatlarini bajarish uchun pul mablagʻlarini oʻtkazadilar.

59. Kliring ishtirokchisi zakalat sifatida va/yoki bitimlar boʻyicha oʻz majburiyatlarini bajarish uchun pul mablagʻlarini kripto-birjaga xizmat koʻrsatuvchi bankdagi HKKPning ikkilamchi hisobvaragʻiga ishtirokchining virtual hisobvaragʻiga kirim qilish uchun oʻtkazadilar. Zakalat miqdori lokal hujjatlar bilan belgilanadi.

60. HKKP har bir kliring ishtirokchisining pul mablagʻlari va majburiyatlarini ularning virtual hisobvaraqlarida alohida hisobga oladi.

61. Kliring ishtirokchilarining HKKP virtual hisobvaraqlaridagi mablagʻlari quyidagi maqsadlarda ishlatiladi:

bitimlar boʻyicha majburiyatlarni bajarish bilan bogʻliq ular oʻrtasidagi oʻzaro hisob-kitob uchun;

savdo sessiyalarida ishtirok etish uchun zakalat sifatida;

mijozning topshirigʻiga koʻra — kliring ishtirokchisining mablagʻlarini unga xizmat koʻrsatuvchi bankdagi hisobvaragʻiga qaytarish uchun;

birja xizmatlariga haq toʻlash boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun;

bitimlarning tuzilishi va bajarilishi bilan bogʻliq boshqa holatlarda.

Bitimlar boʻyicha hisob-kitoblar faqat kliring elektron tizimi orqali amalga oshiriladi, bundan mazkur Qoidalarning 4-bobida belgilangan hollar mustasno.

62. Elektron kliring tizimi har bir savdo sessiyasidan oldin buyurtmalarning taʼminlanganligi boʻyicha nazoratni amalga oshiradi. Buyurtmalarning taʼminlanganligini nazorat qilish savdo sessiyalari doirasida tuziladigan bitimlarga buyurtmalar boʻyicha amalga oshiriladi.

63. Kliring elektron tizimi tuzilgan bitimlar reyestriga asosan kliring ishtirokchilarining majburiyatlarini belgilaydi va zakalatlarga taqiq qoʻyadi. Kripto-birjaning vositachilik yigʻimlari kripto-birja tomonidan belgilangan tariflarga asosan ushlab qolinadi.

64. Bitim roʻyxatga olingandan soʻng xaridor shartnomada belgilangan muddatlarda bitim boʻyicha majburiyatlarni toʻliq qoplash uchun HKKPning ikkilamchi hisobvaragʻiga qoʻshimcha mablagʻlar oʻtkazishi shart. Ushbu summaga HKKP tomonidan majburiyatlarning sotuvchi tomonidan toʻliq bajarilguniga qadar taqiq qoʻyiladi.

65. Toʻlovlar amalga oshirilgan bitimlar roʻyxati sotuvchiga kripto-aktivlarni oʻtkazib berish uchun asos boʻladi.

66. Kliring ishtirokchisi — sotuvchi tomonidan kripto-aktivlar oʻtkazib berilganligi haqida HKKPga darhol axborot beriladi. Ushbu bitim boʻyicha sotuvchi va xaridorlarning pul mablagʻlari kliring ishtirokchisi — xaridorning kripto-hamyon manziliga kripto-aktivlar oʻtkazib berilganligi tasdiqlanmagunga qadar taqiqda qoladi.

6-§. Tuzilgan kripto-birja bitimlarining bajarilishini taʼminlash tartibi

67. Tuzilgan bitimlarni yopish quyidagi holatlarda amalga oshiriladi:

kliring ishtirokchilari — sotuvchi va xaridor tomonidan bitim boʻyicha majburiyatlar lozim darajada bajarilganda;

kliring ishtirokchisi — sotuvchi va xaridor tomonidan bitim boʻyicha majburiyatlar bajarilmaganda va ular tomonidan jarima toʻlangandan soʻng;

kliring ishtirokchilari — sotuvchi va xaridor jarima toʻlab yoki toʻlamasdan bitimni yopishga oʻzaro rozi boʻlganda;

arbitraj komissiyasining qaroriga koʻra:

kliring ishtirokchilari — sotuvchi va xaridorning shartnomada koʻrsatilgan muddat davomida eʼtirozlari boʻlmaganda, jarimalarsiz.

68. Agar shartnoma shartlarida koʻrsatilgan muddat oʻtganidan keyin kliring ishtirokchisi bitim boʻyicha majburiyatlarini bajarmasa, HKKP:

xaridor tomonidan shartnomada belgilangan toʻlov toʻlanmaganligi uchun shartnomani bekor qiladi;

arbitraj komissiyasining qaroriga koʻra kripto-aktivlarning oʻtkazib berilmaganligi uchun shartnomani bekor qiladi;

kliring ishtirokchisi — sotuvchi yoki xaridorning hisobvaragʻiga, shartnomaviy majburiyatlar bajarilmaganligi uchun zakalat miqdoridagi jarimani oʻtkazadi.

7-§. Kliring xizmati koʻrsatishni toʻxtatish

69. Quyidagi holatlarda HKKP kliring ishtirokchisiga kliring xizmati koʻrsatishni toʻxtatadi va uning virtual hisobvaragʻini yopadi:

qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda shartnoma bekor qilinganda;

kliring ishtirokchisi tugatilganda;

sud va boshqa vakolatli organlarning qaroriga koʻra.

70. Kripto-birja pul mablagʻlarini HKKP orqali oʻtkazish, savdolar ishtirokchisi nomiga hisobga olingan kripto-aktivlarni uning bank hisobvaragʻiga yoki kripto-hamyon manziliga ushbu ishtirokchi talabiga binoan kripto-aktivlar savdosida ishtirok etish toʻgʻrisidagi shartnomada belgilangan tartib va muddatga muvofiq oʻtkazilishini taʼminlaydi.

Kripto-aktivlar bilan bogʻliq operatsiya shubhali deb topilgan taqdirda, pul oʻtkazmalari hamda kripto-aktivlarni oʻtkazib berish kripto-birja tomonidan jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirish, terrorizmni moliyalashtirish va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishning oldini olish choralari koʻrilganidan keyin amalga oshiriladi.

7-bob. Yakunlovchi qoida

71. Mazkur Qoidalar talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgarlikka tortiladilar.

Kripto-birjada kripto-aktivlar savdolarini amalga oshirish qoidalariga ILOVA

Kripto-birja veb-saytiga joylashtiriladigan

1. Kripto-birja toʻgʻrisidagi umumiy maʼlumot (boshqaruvchilar, yaratilish tarixi va boshqalar).

2. Vakolatli organ tomonidan belgilangan talablarga javob beradigan kripto-aktivlarni sotishning umumiy shartlari.

3. Kripto-birja faoliyatida vujudga keladigan manfaatlar toʻqnashuvini tartibga solish tartibi haqidagi lokal hujjat.

4. Kripto-birja harakati (harakatsizligi)dan norozi boʻlganda, mijoz qaysi harakatlarni amalga oshirishga haqli ekanligi toʻgʻrisida maʼlumot (shu jumladan, mijozning sudga murojaat qilish va mediatsiya orqali nizoni hal qilish imkoniyati haqidagi huquqi koʻrsatilishi lozim).

5. Qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan tartibda va hajmda kripto-birja faoliyatining reklamasida koʻrsatilishi talab qilinadigan maʼlumot.

6. Kripto-aktivlar savdolari boʻyicha quyidagi maʼlumotlar:

a) kripto-aktivlarni sotish vaqti, kotirovkalash varagʻi;

b) kripto-aktivlar bilan kripto-birja elektron platformasida ilgari amalga oshirilgan bitimlardagi narxlar haqida (tarixiy kotirovkalar). Ushbu narxlar joylashtirish (oshkor qilish) sanasidan oldingi uch yildan kam boʻlmagan davr boʻyicha, agar kripto birja faoliyatini boshlaganiga uch yildan koʻp oʻtmagan boʻlsa, uning butun faoliyat davri boʻyicha koʻrsatiladi;

v) kripto-birjaning kripto-aktivlar savdolarida ishtirok etganligi va kripto-birja tomonidan qabul qilingan ushbu ishtirok natijasida kelib chiqadigan manfaatlar toʻqnashuvining oldini olish boʻyicha choralar haqida;

g) kripto-birja, uning xodimlari, taʼsischisi (ishtirokchisi) yoki oxirgi benefetsiar mulkdorining egaligida boʻlgan, kripto-aktivlar savdolariga ruxsat etilgan kripto-aktivlar toʻgʻrisidagi maʼlumot quyidagi holatlarda eʼlon qilinishi shart:

agar kripto-birja, uning xodimi, taʼsischisi (ishtirokchisi) yoki oxirgi benefetsiar mulkdorining egaligidagi kripto-aktivlarning soni kripto-birjadagi kripto-aktivlarning umumiy sonining besh va undan koʻp foizini tashkil qilsa;

kripto-birja, uning xodimi, taʼsischisi (ishtirokchisi) yoki oxirgi benefetsiar mulkdori kripto-aktivlarni oʻz manfaatiga koʻra chiqarish uchun buyurtmachi boʻlganda va (yoki) kripto-aktivlarni chiqarganda.

7. Kripto-birjada kripto-aktivlar savdolarini amalga oshirish qoidalariga muvofiq hisobotlarni saqlash (deponentlash) boʻyicha xizmat koʻrsatadigan tashkilotning nomi, joylashgan joyi, elektron pochta manzili va telefon raqami haqidagi maʼlumot.

Direktor D. LI

Toshkent sh.,

2022-yil 18-iyul,

33-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 15.08.2022-y., 10/22/3379/0743-son)

lex.uz

Директора Национального агентства перспективных проектов Республики Узбекистан

Приказ

ПРАВИЛА

ИНФОРМАЦИЯ

Об утверждении Правил осуществления торгов крипто-активами на крипто-бирже

В соответствии с постановлением Президента Республики Узбекистан от 27 июля 2017 года № ПП-3150 «Об организации деятельности Национального агентства перспективных проектов Республики Узбекистан» приказываю:

1. Утвердить Правила осуществления торгов крипто-активами на крипто-бирже согласно приложению .

2. Настоящий приказ вступает в силу со дня его официального опубликования.

ПРИЛОЖЕНИЕ к приказу директора Национального агентства перспективных проектов Республики Узбекистан от 18 июля 2022 года № 33

осуществления торгов крипто-активами на крипто-бирже

Настоящие Правила определяют правила организации и осуществления торгов крипто-активами на крипто-бирже.

Глава 1. Общие положения

1. В настоящих Правилах используются следующие понятия:

клиенты — физические и юридические лица, в том числе иностранные физические и юридические лица, заключающие с крипто-биржей договора по осуществлению на крипто-бирже операций с крипто-активами;

клиринг — комплекс операций, направленных на определение, уточнение и зачет взаимных обязательств клиентов крипто-биржи, а также взаиморасчеты между ними;

котировальный лист — список крипто-активов, соответствующих определенным крипто-биржей критериям, допущенных ею к торгам крипто-активами;

расчетно-клиринговая палата (далее — РКП) — структурное подразделение крипто-биржи, обеспечивающее проведение клиринга, расчетов и взаиморасчетов по крипто-биржевым сделкам через электронную систему клиринга;

вторичный счет РКП — вторичные депозитные счета до востребования крипто-биржи, открытые в обслуживающем крипто-биржу банке, для хранения средств покупателей и продавцов и проведения расчетов по сделкам;

индивидуальный номер пользователя (далее — ИНП) — уникальный код, присваиваемый участнику клиринга;

виртуальный счет — специальный счет, открытый в РКП крипто-биржи для проведения операций по клирингу;

площадка по прямым торгам — электронная площадка, действующая в составе электронной платформы крипто-биржи, предназначенная для осуществления сделок по купле-продаже крипто-активов;

площадка по торгам невзаимозаменяемыми токенами — электронная площадка, действующая в составе электронной платформы крипто-биржи, предназначенная для осуществления операций по выпуску и вводу в обращение невзаимозаменяемого токена;

токен — вид крипто-актива, являющийся единицей учета в распределенном реестре данных, служащий для удостоверения обязательства или права собственности на определенный актив, управление которым осуществляется на основе смарт-контракта;

смарт-контракт — договор в электронной форме, исполнение прав и обязанностей по которому осуществляется путем совершения в автоматическом порядке цифровых транзакций;

обеспеченный токен — токен, обеспеченный каким-либо материальным или иным имуществом;

невзаимозаменяемый токен — отдельный вид крипто-актива, не обеспеченный материальным и (или) иным имуществом, удостоверяющий право владельца на уникальный контент (текст, аудиовизуальные, музыкальные, фотографические произведения, а также произведения изобразительного искусства и другие) в цифровой форме;

стабильный токен — вид обеспеченного токена, стоимость которого приравнена к номинальной стоимости иностранной валюты;

выпуск токена — организационно-технические мероприятия, направленные на возникновение токена;

регистрация выпуска обеспеченного токена — регистрация выпущенного обеспеченного токена в целях осуществления его листинга;

листинг — процесс допуска крипто-биржей крипто-активов для обращения на электронной платформе крипто-биржи;

делистинг — процесс вывода крипто-биржей крипто-активов, которые прошли процесс листинга, из обращения на электронной платформе крипто-биржи;

первичное размещение обеспеченного токена — процесс ввода обеспеченных токенов в обращение для реализации на электронной платформе крипто-биржи в целях привлечения инвестиций и финансирования деятельности;

крипто-кошелек — программное или программно-техническое средство, предназначенное для хранения и управления крипто-активами;

адрес крипто-кошелька — уникальная комбинация, состоящая из букв, цифр и символов в распределенном реестре данных, которая используется для осуществления операций по отправлению и получению крипто-активов с одного крипто-кошелька на другой;

участник клиринга — клиент крипто-биржи, направивший акцепт и зарегистрированный в установленном настоящими Правилами порядке в РКП;

участники торгов — клиенты, допущенные крипто-биржей к торгам крипто-активами;

торги крипто-активами — процесс совершения сделок купли-продажи крипто-активов за национальную и (или) иностранную валюту либо обмена крипто-активов одного вида на крипто-активы другого вида на электронной платформе крипто-биржи;

электронная платформа крипто-биржи — информационная система и (или) программно-аппаратный комплекс крипто-биржи, в рамках которой осуществляются:

прием, контроль и регистрация заявок на участие в торгах крипто-активами;

прием, контроль и регистрация заявок на покупку, продажу и (или) обмен крипто-активов;

прием, контроль и регистрация заявок на участие в торгах крипто-активами на площадке по прямым торгам;

осуществление листинга и делистинга крипто-активов;

первичное размещение и хранение обеспеченных токенов;

ввод в обращение невзаимозаменяемых токенов;

совершение сделок по покупке, продаже и (или) обмену крипто-активов;

анонсирование цен на крипто-активы;

определение требований и обязательств участников торгов по результатам совершения сделок с крипто-активами, а также обеспечение исполнения данных сделок;

подготовка и формирование отчетных документов по совершенным сделкам с крипто-активами;

хранение, обработка и раскрытие информации, необходимой для совершения и исполнения сделок с крипто-активами;

иные функции, связанные с торгами крипто-активами;

крупная сделка по купле-продаже крипто-активов (далее — крупная сделка) — операция, осуществляемая на электронной площадке прямых торгов на электронной платформе крипто-биржи по купле-продаже крипто-активов за национальную и (или) иностранную валюту, общая сумма которой превышает три тысячи базовых расчетных величин на день совершения сделки;

инсайдерская информация о крипто-активах — информация о крипто-активах, лицах, создавших и разместивших их, о сделках с крипто-активами, которая не является общедоступной и ставит лиц, обладающих ей, в преимущественное положение по сравнению с другими клиентами;

манипулирование ценами на крипто-активы — совершение действий, оказывающих существенное влияние на спрос и (или) предложение на крипто-активы, рыночную цену крипто-активов или объем торгов крипто-активами, с целью искусственного завышения или занижения цен на крипто-активы относительно уровня, складывающегося в рыночных условиях;

последний бенефициарный владелец крипто-биржи — физическое лицо, прямо или косвенно учреждающее крипто-биржу либо прямо или косвенно владеющее, либо контролирующее лицо, которое прямо или косвенно владеет долями (акциями) в ее уставном фонде (капитале);

уполномоченный орган — Национальное агентство перспективных проектов Республики Узбекистан.

2. Юридическое лицо, получившее лицензию на осуществление деятельности крипто-биржи в установленном порядке, обязано осуществлять данный вид деятельности в соответствии с настоящими Правилами и специальными нормативно-правовыми актами.

3. Крипто-биржа обязана:

обеспечить надлежащую работоспособность электронной платформы крипто-биржи;

обеспечить раздельный учет и хранение денежных средств, крипто-активов крипто-биржи и клиентов, находящихся у крипто-биржи. Совместный учет денежных средств, крипто-активов двух и более клиентов не допускается;

осуществлять резервное копирование всех данных о совершенных клиентами сделках (операциях) по завершению каждого дня;

обеспечивать исполнение заявок клиентов на торги крипто-активами в соответствии с требованиями настоящих Правил при наличии возможности исполнить такие заявки, в том числе при наличии встречных заявок, размещенных на электронной платформе крипто-биржи;

обеспечивать надлежащую информационную безопасность электронной платформы крипто-биржи;

обеспечить регулярное повышение уровня знаний работниками крипто-биржи и лицами, привлеченными крипто-биржами по гражданско-правовым договорам, непосредственно вовлеченных в осуществление деятельности крипто-биржи, в области законодательства регулирования деятельности крипто-бирж, противодействия легализации доходов , полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения, а также других локальных актов, утверждаемых крипто-биржей (далее — локальный акт);

обеспечить подтверждение клиентом своих распоряжений крипто-бирже по возврату (передаче) клиенту находящихся у крипто-биржи денежных средств, крипто-активов клиента, а также иных распоряжений и других действий клиента;

допускать участников торгов к операциям, через электронную платформу крипто-биржи после внедрения механизмов их обязательной идентификации и применения других мер в соответствии с законодательством в сфере оборота крипто-активов;

соблюдать требования к рекламе крипто-активов, предусмотренные законодательством ;

выполнять другие требования, предусмотренные законодательными актами.

Крипто-биржа должна разработать и утвердить правила, регламентирующие следующие процессы:

листинг и делистинг крипто-активов;

осуществление первичного размещения обеспеченных токенов в целях привлечения инвестиций и финансирования деятельности;

ввод в обращение невзаимозаменяемых токенов.

4. Крипто-биржа осуществляет контроль за сделками, связанными с торгами крипто-активами на постоянной основе.

В случае обнаружения нарушений законодательства и настоящих Правил крипто-биржей должны быть приняты меры по их устранению и недопущению в будущем.

Информация о каждом факте нарушения законодательства и настоящих Правил, выявленном крипто-биржей, должна храниться крипто-биржей не менее 5 лет с даты выявления указанного факта.

По запросам уполномоченного органа крипто-биржа обязана в срок не позднее пяти рабочих дней с даты получения соответствующего запроса предоставлять в уполномоченный орган информацию о фактах нарушения законодательства.

При выявлении признаков преступления крипто-биржа обязана незамедлительно в письменной форме направить сообщение об этом в уполномоченный орган и правоохранительные органы в соответствии с законодательством.

5. Резиденты Республики Узбекистан вправе осуществлять на электронной платформе крипто-биржи:

все виды торгов крипто-активами на крипто-бирже за национальную валюту , в том числе сделки по купле-продаже крипто-активов на площадке прямых торгов;

с нерезидентами Республики Узбекистан исключительно операции по продаже крипто-активов за иностранную валюту.

Выбор крипто-активов в качестве объекта приобретения и соответственно последствия этого выбора являются риском самого покупателя.

6. Резиденты Республики Узбекистан могут осуществлять операции по обмену невзаимозаменяемых токенов на другие виды крипто-активов на зарубежных крипто-биржах и платформах.

Крипто-активы, полученные резидентами Республики Узбекистан за счет обмена невзаимозаменяемых токенов на зарубежных крипто-биржах и платформах, реализуются на электронных платформах провайдеров услуг в сфере оборота крипто-активов (далее — провайдеры услуг), зарегистрированных на территории Республики Узбекистан в установленном порядке.

7. Крипто-биржа вправе осуществлять деятельность крипто-депозитария на основе отдельно полученной на данный вид деятельности лицензии. В рамках данной деятельности крипто-биржа вправе предоставлять услуги по выпуску и (или) регистрации выпуска обеспеченных токенов.

Крипто-биржа при осуществлении деятельности крипто-депозитария обязана утвердить порядок выпуска, регистрации выпуска, первичного размещения и оборота обеспеченных токенов, в том числе предусматривающий:

выкуп обеспеченных токенов лицом, осуществившим первичное размещение обеспеченных токенов на крипто-бирже, в случаях и в размере, предусмотренных договорными обязательствами;

наложение запрета на использование в наименовании или символике выпущенных обеспеченных токенов слов «государственный», «обеспеченный государством», «поддерживаемыйгосударством», «Узбекистан», «узбек», «национальный», «сум (UZS)», а также наименования городов Республики Узбекистан в полном или сокращенном виде, с применением их сочетаний на любом языке и в любой форме.

8. Крипто-биржа, при осуществлении деятельности крипто-депозитария, должна:

определить, относятся или не относятся руководители юридических лиц, индивидуальные предприниматели и их представители, осуществляющие деятельность, направленную на регистрацию выпуска и размещение обеспеченных токенов, к категории лиц, указанных в пункте 14 настоящих Правил;

обеспечить проведение проверки фактического наличия материального и (или) иного имущества, внесенного в качестве обеспечения в целях осуществления первичного размещения обеспеченных токенов.

9. На крипто-биржах запрещается:

выпуск и регистрация выпуска стабильных токенов;

выпуск, регистрация выпуска, размещение и оборот необеспеченных токенов для первичного размещения обеспеченных токенов.

10. На территории Республики Узбекистан запрещается проведение операций по купле-продаже крипто-активов за национальную и (или) иностранную валюту, а также обмену крипто-активов на другие крипто-активы вне провайдеров услуг, за исключением случаев, предусмотренных законодательством.

11. Основанием для проведения взаиморасчетов по сделкам являются сведения о проведенных торгах крипто-активами на электронной платформе крипто-биржи.

Глава 2. Порядок установления отношений с клиентами

12. Крипто-биржа устанавливает отношения с клиентами на договорной основе.

Договор должен предусматривать условия:

о передаче сведений в уполномоченный орган, предусмотренных пунктом 4 настоящих Правил;

об осуществлении с согласия клиентов аудио- или видеозаписи переговоров с ними, в том числе записи переписок, и хранении такой информации не менее 5 лет;

о требований, предусмотренных пунктом 5 настоящих Правил;

иные условия, предусмотренные настоящими Правилами и законодательством.

13. Для установления отношений с клиентом крипто-биржа запрашивает:

у физического лица — копию документа, удостоверяющего его личность и персональный идентификационный номер физического лица для граждан Республики Узбекистан;

у индивидуального предпринимателя — копии документа, удостоверяющего его личность, и свидетельства о государственной регистрации;

у юридического лица — копию свидетельства о государственной регистрации, сведения о местонахождении, руководителях, а также сведения, указанные в учредительных документах;

контактные данные клиента, позволяющие установить с ним связь (адрес электронной почты и иные контактные данные);

иные сведения, предусмотренные законодательством, в том числе в сфере противодействия легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения.

14. Крипто-биржа не вправе устанавливать отношения с:

несовершеннолетними лицами;

лицами, включенными в перечень лиц, участвующих или подозреваемых в участии в террористической деятельности либо распространении оружия массового уничтожения, в соответствии с законодательством о противодействии легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения.

15. В результате установления отношений между крипто-биржей и ее клиентом в электронной платформе крипто-биржи клиенту создается учетная запись (аккаунт), в которой содержатся сведения о клиенте, его денежных средствах, крипто-активах, находящихся у крипто-биржи.

Запрещается создание одному клиенту более одной учетной записи (аккаунта) на электронной платформе крипто-биржи.

16. Крипто-биржа вправе предоставить статус участника торгов крипто-активами (допуск к торгам крипто-активами) для осуществления торгов крипто-активами от своего имени и за свой счет — любому клиенту, если это не противоречит законодательству или настоящим Правилам.

17. Крипто-биржа обязана довести до физических и юридических лиц, в том числе клиентов, следующую информацию:

условия установления отношений с клиентами, в том числе текст соответствующего договора (при этом крипто-биржа обязана разъяснить форму, размер и порядок получения ею вознаграждения);

содержание декларации «White paper» при совершении (организации) крипто-биржей сделок, направленных на листинг крипто-активов.

18. Информация, предусмотренная в пункте 16 настоящих Правил, должна быть сообщена физическим или юридическим лицам до или в процессе установления с ними отношений в устной или письменной форме.

На главной странице веб-сайта крипто-биржи должна быть размещена информация, предусмотренная в приложении к настоящим Правилам.

Глава 3. Организация торгов крипто-активами

19. Организация торгов крипто-активами осуществляется крипто-биржей посредством предоставления клиентам доступа к электронной платформе крипто-биржи для совершения участниками торгов действий, направленных на покупку, продажу и (или) обмен крипто-активов.

Доступ к электронной платформе крипто-биржи предоставляется на основании договора.

Не может быть участником торгов клиент, исключенный из числа участников торгов в связи с нарушением правил торгов крипто-активами в соответствии с настоящими Правилами и локальными актами, в течение трех месяцев с момента исключения.

Порядок допуска клиента к торгам крипто-активами, в том числе к другим услугам («спотовая», «маржинальная» торговля и др.) и продуктам крипто-биржи, а также исключения из числа участников торгов крипто-активами определяется локальными актами.

20. Крипто-биржа обязана:

обеспечить прозрачность процесса проведения торгов крипто-активами, а также исполнение обязательств, возникших по их результатам;

провести проверку наличия материального и (или) иного имущества, внесенного в качестве обеспечения по обеспеченным токенам при осуществлении первичного размещения обеспеченных токенов на электронной платформе крипто-биржи.

21. Крипто-биржа в соответствии с настоящими Правилами и локальными актами обязана принимать меры по выявлению, пресечению, предотвращению использования инсайдерской информации о крипто-активах, манипулирования их ценами, а также по устранению последствий таковых.

Под использованием инсайдерской информации о крипто-активах понимается использование данной информации в личных целях, в том числе для участия в торгах крипто-активами от своего имени и за свой счет, а также передача ее третьим лицам, за исключением случаев, предусмотренных законодательством.

К лицам, располагающим инсайдерской информацией о крипто-активах, относятся:

члены органов управления и иные работники организации, создавшей и разместившей крипто-активы;

лица, создавшие и осуществившие листинг крипто-активов;

работники аудиторской организации, оказывающие аудиторские услуги лицу, создавшему и разместившему крипто-активы, или участнику торгов;

иные лица, имеющие в силу своего служебного положения, трудовых обязанностей или гражданско-правового договора, заключенного с лицом, создавшим и разместившим крипто-активы, и (или) участником торгов, доступ к указанной информации.

22. Крипто-биржа вправе принимать участие на торгах крипто-активами в качестве участника торгов только в случае раскрытия информации о своем участии на торгах крипто-активами, принятия и раскрытия мер по урегулированию конфликта интересов, возникающего в связи с таким участием, в соответствии с локальными актами.

23. Для совершения сделки участник торгов или крипто-биржа размещает на электронной платформе крипто-биржи заявку на покупку, продажу и (или) обмен крипто-активов.

Порядок подачи заявки на покупку, продажу и (или) обмен крипто-активов определяется локальными актами.

Заявки клиентов на покупку, продажу и (или) обмен крипто-активов подлежат исполнению крипто-биржей в момент появления встречной заявки, отвечающей их условиям. Не допускается задержка исполнения заявок, изменения их условий или отмены после появления встречной заявки.

24. Для проведения торгов (расчетов) крипто-активами участник торгов перечисляет на РКП соответственно денежные средства и (или) крипто-активы.

Денежные средства, крипто-активы участника торгов должны учитываться отдельно от денежных средств, крипто-активов крипто-биржи и других участников.

25. Крипто-биржа ежедневно должна составлять отчет по каждому участнику торгов о совершенных сделках по покупке, продаже и (или) обмену крипто-активов и сумме таких сделок, а также об исполненных и неисполненных заявках на покупку, продажу и (или) обмен крипто-активов.

После составления отчета по осуществленным транзакциям и операциям каждого клиента присваивается уникальный код для его обозначения.

Отчет должен хранится в течении не менее пяти лет с даты составления. Порядок хранения отчетов определяется локальными актами. Не допускается внесение корректировок и изменений в отчеты.

Крипто-биржа обязана предоставить отчет на безвозмездной основе:

клиентам — в объеме, их касающемся, не позднее пятнадцати дней со дня получения такого запроса;

уполномоченному органу — в объеме и срок, указанных в его запросе.

26. Крипто-биржа обеспечивает исполнение сделок по покупке, продаже и (или) обмену крипто-активов.

В случае совершения участником торгов в процессе торгов крипто-активами сделки по покупке, продаже и (или) обмену крипто-активов крипто-биржа обязана вычесть сумму (количество) исполнения по этой сделке из суммы денежных средств данного участника торгов, крипто-активов, учитываемых на вторичном счете РКП или на адресах крипто-кошельков крипто-биржи, и присоединить к контрагенту указанного участника торгов, если иное не предусмотрено договором.

Получение крипто-биржей причитающегося ей от клиента вознаграждения обеспечивается ею в порядке и на условиях, предусмотренных договором на участие в торгах крипто-активами.

27. Крипто-биржа от своего имени и в своих интересах вправе совершать сделки с согласия клиента и в отсутствие задания (поручения) клиента с его денежными средствами и крипто-активами при следующих условиях:

для обеспечения ликвидности крипто-биржи, то есть получение денежных средств и крипто-активов от контрагентов, не являющихся ее клиентами, в целях выполнения принятых (или планируемых к принятию) обязательств перед клиентами;

когда имеется разумное убеждение в возврате денежных средств и крипто-активов в полном объеме, полученных крипто-биржей от клиентов в результате заключения данных сделок.

Денежные средства, крипто-активы клиента подлежат обязательному возврату крипто-биржей в согласованный сторонами срок. За использование средств клиента договором может предусматриваться взимание процентов.

28. Крипто-биржа вправе предоставлять клиентам в рамках своей электронной платформы право использовать ее крипто-активы для совершения и исполнения сделок с ними на условиях возвратности соответствующего количества крипто-активов (или эквивалентного количества крипто-активов другого вида) в согласованный сторонами срок. Крипто-биржа вправе взимать проценты за использование ее крипто-активов клиентами.

Глава 4. Организация прямых торгов

29. Организация операций по купле-продаже крипто-активов осуществляется крипто-биржей посредством предоставления клиентам доступа к площадке прямых торгов.

Доступ к электронной площадке прямых торгов предоставляется на основании отдельного договора, составленного с учетом требований настоящих Правил и локальных актов.

30. Крипто-биржа обязана обеспечить прозрачность процесса проведения прямых торгов крипто-активами, а также исполнение обязательств, возникших по их результатам.

31. Крупные сделки клиента производятся исключительно на площадке прямых торгов путем перевода средств за реализацию крипто-активов на счет клиента в обслуживающем его коммерческом банке.

32. Сделки на площадке прямых торгов осуществляются в следующем порядке:

продавец крипто-активов в своем персональном кабинете создает заявку на реализацию крипто-активов с указанием требований к цене крипто-активам и реквизитами его счета в обслуживающем коммерческом банке;

крипто-биржа депонирует крипто-активы продавца на электронной площадке прямых торгов до момента осуществления сделки или запроса продавца на возврат данных крипто-активов;

покупатель принимает заявку, направляет средства в национальной или иностранной валюте на указанный расчетный счет продавца в установленном порядке;

покупатель предоставляет (прикрепляет) копию документа о переводе средств в своем персональном кабинете в качестве доказательства по совершенному переводу;

продавец проверяет свой счет, убеждается в получении средств в полном объеме и в персональном кабинете разрешает крипто-бирже направить крипто-активы покупателю.

Крипто-биржа вправе совершать сделки по покупке-продаже крипто-активов на площадке прямых торгов от своего имени и (или) за счет клиентов на основании договора поручения путем перевода средств через РКП крипто-биржи.

33. Отмена сделки, возврат средств либо другие споры решаются путем переговоров сторон в установленном порядке.

34. На площадке прямых торгов могут осуществляться сделки по купле-продаже крипто-активов в соответствии взаимному согласию продавца и покупателя.

35. При осуществлении сделок на площадке прямых торгов крипто-биржа может устанавливать и взимать проценты.

36. Крипто-биржа несет ответственность за надлежащую организацию сделок между сторонами на площадке прямых торгов в соответствии с настоящими Правилами и другими законодательными актами.

Глава 5. Совершение сделок на основе посреднических отношений с клиентами

37. Крипто-биржа вправе совершать сделки по покупке, продаже и (или) обмену крипто-активов в интересах клиентов на основе установления посреднических отношений с ними посредством биржевых или прямых сделок следующим образом:

от имени и за счет клиентов на основании договора поручения;

от своего имени и за счет клиентов на основании договора комиссии;

иным образом, не противоречащим законодательству.

38. Крипто-биржа вправе совершать сделки, указанные в пункте 37 настоящих Правил:

на собственной электронной платформе;

на зарубежных электронных платформах и в торговых системах иных крипто-бирж.

При совершении данных видов сделок крипто-биржа в интересах клиентов обязана:

действовать добросовестно, разумно и компетентно, соблюдая законодательство и следуя положениям заключенных с клиентами договоров;

информировать клиентов о рисках, связанных с совершением сделок, разъясняя существо и уровень каждого такого риска;

совершать сделки на наилучших для клиентов условиях и цене;

не совершать сделки по цене, существенно (более чем на 10 процентов) отличающейся от рыночной цены на соответствующие крипто-активы, если иное в каждом конкретном случае отдельно не согласовано с клиентом.

При этом крипто-биржа обязана предусмотреть порядок определения рыночной цены на крипто-активы в договоре, заключаемом ею с клиентом.

Глава 6. Порядок осуществления расчетно-клиринговых операций на крипто-бирже

§ 1. Статус, функции, права и обязанности РКП

39. РКП является структурным подразделением крипто-биржи, не имеет статуса юридического лица и действует от имени крипто-биржи без права совершать какие-либо самостоятельные операции и действия, не предусмотренные настоящими Правилами.

40. РКП выполняет следующие основные функции:

регистрирует участников клиринга;

обеспечивает открытие и ведение счетов участников клиринга;

осуществляет своевременное и в полном объеме обеспечение проведения взаиморасчетов по сделкам;

определяет, уточняет, засчитывает взаимные обязательства, а также осуществляет ведение раздельного учета обязательств участников клиринга по заключенным сделкам;

осуществляет формирование и предоставление участникам клиринга необходимой информации по итогам клиринга;

обеспечивает хранение информации о сделках, по которым осуществляется клиринг, о результатах клиринга в соответствии с требованиями законодательства;

осуществляет контроль за исполнением обязательств по заключенным сделкам;

обеспечивает зачисление денежных поступлений на расчетный счет крипто-биржи.

41. РКП имеет право:

самостоятельно выбирать способ проведения клиринга;

при неисполнении или ненадлежащем исполнении участником клиринга своих обязательств по сделке, а также при наличии решения арбитражной и/или дисциплинарной комиссии крипто-биржи о наложении штрафа на участника клиринга за нарушение правил торговли крипто-активами или договорных обязательств в безакцептном порядке списывать сумму штрафа с виртуального счета виновного участника клиринга;

списывать комиссионные сборы крипто-биржи при фиксации сделки;

получать от участников клиринга информацию, необходимую для осуществления расчетно-клиринговых операций.

42. РКП обязана:

осуществлять расчеты и взаиморасчеты только по сделкам, прошедшим регистрацию на крипто-бирже, и связанным с ними операциям (комиссионные сборы и другие расходы в соответствии с законодательством);

обеспечивать раздельный учет обязательств каждого участника клиринга;

обеспечивать конфиденциальность информации о содержании сделок и не предоставлять данную информацию третьим лицам без согласия участников клиринга, кроме случаев, предусмотренных законодательством.

43. Все действия по операциям, осуществляемым на электронной платформе крипто-биржи, в том числе по учету средств на виртуальных счетах участников электронной платформы крипто-биржи, должны осуществляться РКП.

44. Участникам клиринга и РКП запрещается проведение операций по уступке денежного требования с использованием средств, находящихся на счетах в РКП.

§ 2. Регистрация участников клиринга

45. РКП в течение одного рабочего дня после получения всех необходимых документов, указанных в локальных актах, присваивает клиенту крипто-биржи ИНП и открывает виртуальный счет, необходимые для осуществления обязательств и прав требования по сделкам с крипто-активами.

46. РКП прекращает обслуживание участников клиринга в случаях, предусмотренных пунктом 69 настоящих Правил.

§ 3. Порядок ведения счетов в РКП

47. Крипто-биржа в рамках своей деятельности должна открыть в обслуживающем банке вторичный счет РКП, предназначенный для учета денежных средств участников клиринга, учет которых ведется в РКП на отдельных виртуальных счетах.

48. РКП ведет учет виртуальных счетов участников клиринга.

49. Закрытие виртуального счета участника клиринга осуществляется РКП по поручению владельца счета (либо его правопреемника), за исключением случаев, предусмотренных пунктом 69 настоящих Правил.

50. Перед закрытием виртуального счета оставшиеся на нем денежные средства переводятся на банковские счета участника клиринга на основании его поручения.

Закрытие виртуального счета производится только при условии отсутствия денежных средств на виртуальном счете.

51. Изменение реквизитов виртуального счета производится при изменении наименования или иных реквизитов участника клиринга.

52. Владелец виртуального счета вправе давать распоряжения в РКП на:

возврат денежных средств (части денежных средств) с виртуального счета на свой счет в обслуживающем банке;

проведение клиринга сделки, если сделка зарегистрирована в соответствии с локальными актами и законодательством.

53. РКП может осуществлять переводы денежных средств по виртуальным счетам только по операциям, связанным с заключением и исполнением сделок.

§ 4. Права и обязанности участников клиринга

54. Участник клиринга имеет право:

участвовать в клиринге по сделкам, зарегистрированным крипто-биржей;

получать необходимую информацию о состоянии виртуального счета, исполнении обязательств;

досрочно исполнять денежные обязательства перед крипто-биржей и контрагентами;

выводить свободные денежные средства на своем виртуальном счете на свой счет в обслуживающем банке.

55. Участник клиринга обязан:

предоставлять в РКП достоверную информацию в соответствии с настоящими Правилами;

в случае расторжения договора исполнять обязательства, возникшие до его расторжения;

соблюдать режим конфиденциальности информации;

соблюдать требования, установленные настоящими Правилами.

56. Взаимодействие РКП с участниками клиринга осуществляется на основании договора на клиринговое обслуживание.

57. Обмен информацией между крипто-биржей и участниками клиринга по клирингу и расчетам, а также между участниками клиринга по исполнению договорных обязательств осуществляется с использованием информационно-коммуникационных технологий.

§ 5. Порядок проведения клиринга

58. Участники клиринга после регистрации перечисляют на вторичные счета РКП, открытые в обслуживающем крипто-биржу банке, денежные средства для участия на торгах крипто-активами и исполнения своих обязательств.

59. Участник клиринга перечисляет денежные средства в качестве задатка и/или для исполнения обязательств по сделкам на вторичные счета РКП в обслуживающем крипто-биржу банке для зачисления их на виртуальный счет. Размер задатка определяется локальными актами.

60. РКП учитывает денежные средства и обязательства каждого участника клиринга обособленно на их виртуальных счетах.

61. Средства участников клиринга, находящиеся на виртуальных счетах в РКП, используются:

для осуществления между ними расчетов, связанных с исполнением обязательств по сделкам;

в качестве задатка для участия на торговых сессиях;

по поручению клиента — для возврата на счет участника клиринга в его обслуживающем банке;

для осуществления расчетов по оплате услуг крипто-биржи;

для иных целей, связанных с заключением и исполнением сделок.

Расчеты по сделкам осуществляются исключительно через электронную систему клиринга, за исключением случаев, предусмотренных Главой 4 настоящих Правил.

62. Электронная система клиринга перед каждой торговой сессией осуществляет контроль обеспеченности заявок. Контроль обеспеченности заявок проводится по заявкам на заключение сделок в рамках торговых сессий.

63. На основании реестра заключенных сделок электронная система клиринга определяет обязательства участников клиринга и блокирует задатки. Комиссионные сборы крипто-биржи удерживаются согласно установленным крипто-биржей тарифам.

64. После регистрации сделки участник клиринга обязан перевести на вторичный счет РКП дополнительные средства для полного покрытия обязательств по сделке в сроки, определяемые договором. Данная сумма блокируется РКП до момента полного исполнения обязательств продавцом.

65. Реестр оплаченных сделок служит основанием для передачи продавцом крипто-активов.

66. По результатам информация о передачи крипто-активов участником клиринга — продавцом незамедлительно предоставляется в РКП. Денежные средства продавца и покупателя по данной сделке остаются заблокированными до момента получения подтверждения поступления крипто-активов на адрес крипто-кошелька участника клиринга — покупателя.

§ 6. Порядок обеспечения исполнения заключенных крипто-биржевых сделок

67. Закрытие заключенной сделки осуществляется в следующих случаях:

надлежащего исполнения обязательств по сделке участниками клиринга — продавцом и покупателем;

неисполнения участниками клиринга — продавцом и покупателем обязательств по сделке и после уплаты им штрафа;

обоюдного согласия участников клиринга — продавца и покупателя — о закрытии сделки с уплатой или без уплаты штрафа;

наличия решения арбитражной комиссии;

отсутствия претензий участников клиринга — продавца и покупателя — в течение установленного договором срока, без штрафа.

68. Если по истечению срока, предусмотренного условиями договора, участник клиринга не исполняет обязательства по сделке, РКП:

аннулирует договор за неоплату покупателем оплаты, предусмотренной договором;

аннулирует договор по решению арбитражной комиссии за непередачу крипто-активов;

зачисляет на счет участника клиринга — продавца или покупателя — штраф в размере задатка, за неисполнение договорных обязательств.

§ 7. Прекращение клирингового обслуживания

69. РКП прекращает обслуживание участника клиринга и закрывает его виртуальный счет в следующих случаях:

расторжение договора в установленном законодательством порядке;

ликвидация участника клиринга;

по решению суда или иных уполномоченных органов.

70. Крипто-биржа обеспечивает перечисление денежных средств через РКП, передачу крипто-активов, учитываемых за участником торгов, на банковский счет, на адрес крипто-кошелька участника торгов соответственно по требованию такого участника в порядке и срок, определенные договором на участие в торгах крипто-активами.

В случае выявления подозрительной транзакции, связанной с крипто-активами перечисление денежных средств и передача крипто-активов осуществляются после принятия крипто-биржей мер по предотвращению легализации доходов, полученных преступным путем, финансирования террористической деятельности и финансирования распространения оружия массового поражения.

Глава 7. Заключительное положение

71. Лица, виновные в нарушении требований настоящих Правил, будут нести ответственность в порядке, установленном законодательством.

ПРИЛОЖЕНИЕ к Правилам осуществления торгов крипто-активами на крипто-бирже

размещаемая на веб-сайте крипто-биржи

1. Общая информация о крипто-бирже (руководство, история создания и другие).

2. Общие условия реализации крипто-активов, содержание которых соответствует установленным уполномоченным органом требованиям.

3. Локальный акт о порядке управления конфликтом интересов, возникающим в деятельности крипто-биржи.

4. Информация о том, какие действия вправе осуществить клиент, если он не согласен с действиями (бездействием) крипто-биржи (в том числе должны быть указаны право клиента на обращение в суд и возможность предложить урегулировать спор посредством медиации).

5. Информация, требуемая к указанию в рекламе деятельности крипто-биржи в случае и объеме, предусмотренных законодательством.

6. Информация о торгах крипто-активами:

а) о времени проведения торгов крипто-активами, котировальном листе;

б) о ценах, по которым в электронной платформе крипто-биржи ранее совершались сделки с крипто-активами (об исторических котировках). Данные цены указываются не менее чем за три года, предшествующих дате их размещения (раскрытия), а если с даты начала деятельности крипто-биржи прошло менее трех лет, — то за весь период ее деятельности;

в) об участии крипто-биржи в торгах крипто-активами и мерах по урегулированию конфликта интересов, возникающего в связи с таким участием, принятых крипто-биржей;

г) о допущенных к торгам крипто-активами крипто-активах, находящихся в собственности крипто-биржи, ее работников, учредителя (участника) или последнего бенефициарного владельца, должны быть объявлены в случаях, когда:

количество крипто-активов у крипто-биржи, ее работника, учредителей (участников) или последнего бенефициарного владельца в совокупности составляет пять и более процентов от общего количества крипто-активов на крипто-бирже;

крипто-биржа, ее работник, имущества, учредитель (участник) или последний бенефициарный владелец выступают заказчиком создания крипто-активов в своих интересах и (или) выполнили выпуск крипто-активов.

7. Информация о наименовании, местонахождении, адресе электронной почты и номер телефона организации, оказывающей услуги по хранению (депонированию) отчетов, в соответствии с Правилами осуществления торгов крипто-активами на крипто-бирже.

Директор Д. ЛИ

г. Ташкент,

18 июля 2022 г.,

№ 33

(Национальная база данных законодательства, 15.08.2022 г., № 10/22/3379/0743)

lex.uz