UzbekAI

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг

қарори

НИЗОМ

СХЕМАСИ

НИЗОМ

СХЕМАСИ

«Яшил боғлар» ва «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш чора-тадбирлари тўғрисида

Республикада дарахтлар, буталар ва яшил ҳудудларни муҳофаза қилиш ҳамда уларнинг майдонларини кенгайтириш, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Республикада кўкаламзорлаштириш ишларини жадаллаштириш, дарахтлар муҳофазасини янада самарали ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2021 йил 30 декабрдаги ПФ-46-сон Фармони ижросини таъминлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Республикада кўкаламзорлаштириш ишларини жадаллаштириш, дарахтлар муҳофазасини янада самарали ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2021 йил 30 декабрдаги ПФ-46-сон Фармонининг :

1-бандига мувофиқ бутун мамлакат миқёсида дарахтзорларни кўпайтиришга қаратилган «Яшил макон» умуммиллий лойиҳаси татбиқ этилганлиги ҳамда унда ҳудудларда Яшил боғлар» ва «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш назарда тутилганлиги;

8-бандининг «г» кичик бандига мувофиқ «Яшил боғлар» ва «Яшил жамоат парклари»ни ташкил этиш, сақлаш ва ривожлантириш тадбирларини молиялаштириш манбалари белгиланганлиги маълумот учун қабул қилинсин.

2. Қуйидагиларни назарда тутувчи:

а) «Яшил боғлар» тўғрисидаги низом 1-иловага мувофиқ:

шаҳарлар ва бошқа аҳоли пунктларида дарахтзор ва бутазорларни барпо этиш, кўпайтириш, қайта тиклаш, парвариш қилиш, муҳофаза қилиш ва уларнинг маҳсудорлигини ошириш учун алоҳида объектлар — «Яшил боғлар»ни ташкил қилиш тартиби;

«Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига ташаббус билан чиқиш ва уларни барпо этиш тартиби;

барпо этилган «Яшил боғлар»ни фойдаланишга қабул қилиб олиш ва улардан фойдаланиш тартиби;

«Яшил боғлар»дан фойдаланишда қўйиладиган чекловлар, «Яшил боғлар» эгаларининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари;

б) «Яшил жамоат парклари» тўғрисидаги низом 2-иловага мувофиқ тасдиқлансин:

«Яшил жамоат парклари»ни уларнинг идоравий мансублигидан қатъи назар, бино ва иншоотлар, ишлаб чиқариш ва ноишлаб чиқариш объектлари, аттракционлар қурилиши тақиқланган ҳамда аҳоли сайил қилиши учун мўлжалланган ҳудуд сифатида ташкил қилиш тартиби;

«Яшил жамоат парклари»ни барпо этишга қўйиладиган талаблар, «Яшил жамоат парклари»нинг таснифи, уларни барпо этиш тартиби;

«Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига ташаббус билан чиқиш ва уларни барпо этиш тартиби;

барпо этилган «Яшил жамоат парклари»ни фойдаланишга қабул қилиб олиш ва улардан фойдаланиш тартиби;

«Яшил жамоат парклари»дан фойдаланишда қўйиладиган чекловлар, «Яшил жамоат парклари» эгаларининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари.

3. Белгилансинки:

«Яшил боғлар» ва «Яшил жамоат парклари» қишлоқ хўжалигига мўлжалланган ерлар тоифасига киритилмаган ва суғориш имконияти мавжуд ер участкаларида ташкил этилади;

Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари «Яшил боғлар» ва «Яшил жамоат парклари»ни ташкил этиш учун масъул ва жавобгар ҳисобланади.

4. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг биринчи ўринбосари А.Ж. Раматов ҳамда Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг аграр ва озиқ-овқат соҳаларини ривожлантириш масалалари бўйича ўринбосари Ш.М. Ғаниев зиммасига юклансин.

Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 27 сентябрдаги 529-сон қарорига 1-ИЛОВА

«Яшил боғлар» тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Мазкур Низом «Яшил боғлар»нинг мақоми, мақсади ва асосий вазифалари, шунингдек, уларни барпо этиш ва уларнинг фаолият юритиш тартибини белгилайди.

2. «Яшил боғлар» шаҳарлар ва бошқа аҳоли пунктларида дарахтзор ва бутазорларни барпо этиш, такрорий кўпайтириш, қайта тиклаш, парвариш қилиш, муҳофаза қилиш ҳамда уларнинг маҳсулдорлигини оширишга хизмат қилади.

3. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

яшил боғлар — шаҳарлар ва бошқа аҳоли пунктларида дарахтзор ва бутазорларни барпо этиш, такрорий кўпайтириш, қайта тиклаш, парвариш қилиш, муҳофаза қилиш ҳамда уларнинг маҳсулдорлигини оширишга мўлжалланган ҳудудлар (объектлар);

яшил ҳудудлар — шаҳарлар ва аҳоли пунктларининг рекреацион мақсаддаги ҳудудлари, шунингдек, яшил экинлар билан қопланган ва табиатни муҳофаза қилиш функцияларини бажарадиган ҳамда аҳолининг дам олиши учун фойдаланиладиган уларга туташ ҳудудлар;

кўчатхона — дарахт ва буталарнинг қаламчаларидан, ниҳолларидан кўкаламзорлаштириш мақсадларида экиш учун тайёр (яроқли) бўлган кўчатлар парвариш қилинадиган майдон.

4. «Яшил боғлар»ни ташкил этиш, сақлаш ва ривожлантириш тадбирлари маҳаллий бюджетларнинг қўшимча манбалари, жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳомийлик хайриялари, грантлар ҳамда қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан молиялаштирилади.

5. Шаҳарлар ва бошқа аҳоли пунктларида дарахтзор ва бутазорларни барпо этиш, такрорий кўпайтириш, қайта тиклаш, парвариш қилиш, муҳофаза қилиш ҳамда уларнинг маҳсулдорлигини ошириш «Яшил боғлар»нинг асосий вазифалари ҳисобланади.

6. Аҳоли пунктларида қаровсиз қолган дарахтларни сақлаш ва парвариш қилиш ҳамда «Яшил боғлар»ни кўкаламзорлаштириш, шу жумладан, уларнинг ҳудудида дарахтларни экиш, сақлаш ва парвариш қилиш ишларига ишсиз шахслар, биринчи навбатда, «Темир дафтар», «Аёллар дафтари» ва «Ёшлар дафтари»га киритилган фуқаролар фаол жалб қилинади.

7. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари маҳаллий бюджетларнинг қўшимча манбалари ва қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан аҳолига бепул кўчат тарқатиш учун маҳалла фуқаролар йиғинларига кўчатлар етказиб беради ҳамда «Яшил боғлар»га дарахт экиш мақсадида келган фуқароларни кўчат экиш учун зарур жиҳозлар билан таъминлайди.

8. «Яшил боғлар» жойлашган ер участкалари уларнинг мулкдорлари тасарруфида, эгалари, фойдаланувчилари ва ижарачилари эгалигида (фойдаланишида) бўлади.

2-боб. «Яшил боғлар»ни барпо этиш тартиби

9. «Яшил боғлар»ни барпо этиш ишлари ушбу Низомга иловага мувофиқ схема бўйича амалга оширилади.

10. Қуйидагилар «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига ташаббус билан чиқиш ҳуқуқига эга:

давлат органлари ва ташкилотлари;

фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари;

кўп квартирали уй-жойлар мулкдорлари.

11. Ушбу Низомнинг 10-бандида кўрсатилмаган жисмоний ва юридик шахслар «Яшил боғлар»ни ўз маблағлари ҳисобига барпо этиш юзасидан таклиф киритишлари мумкин.

12. «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича киритилган таклифлар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан 15 иш куни ичида кўриб чиқилади.

13. «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича киритилган таклифлар маъқулланган тақдирда, ҳар йили 10 февралга қадар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари билан «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институти ўртасида «Яшил боғлар»ни барпо этиш ва лойиҳалаш ишлари бўйича шартномалар тузилади. Бунда «Яшил боғлар» ҳудудида уларнинг фаолияти учун лойиҳа асосида қуриладиган бино ва иншоотлар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан тасарруф этилади ва улар давлат мулки ҳисобланади.

14. Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институтига «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича техник топшириқлар ҳар йили 1 мартга қадар тақдим этилади.

Ушбу Низомнинг 10-бандида кўрсатилмаган жисмоний ва юридик шахслар ҳисобидан «Яшил боғлар»ни барпо этишда лойиҳа-смета ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун лойиҳалаш институти жисмоний ва юридик шахсларнинг ўзлари томонидан белгиланиши мумкин.

15. «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институти лойиҳа-смета ҳужжатларини ишлаб чиқиб, ҳар йили 1 майга қадар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига тақдим этади.

16. «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича таклифлар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан ҳар йили 15 майга қадар тегишли қарор қабул қилиш учун халқ депутатлари маҳаллий кенгашлари муҳокамасига киритилади.

17. Киритилган таклифлар халқ депутатлари маҳаллий кенгашлари томонидан ижобий қарор қабул қилинган тақдирда, «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича келгуси йилнинг манзилли дастурига киритиш учун маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига тақдим этилади.

18. Манзилли дастурга киритилган «Яшил боғлар»ни барпо этиш учун маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари билан «Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) ўртасида шартномалар тузилади.

Бунда шартномаларни тузиш ишлари манзилли дастур тасдиқлангандан кейин келгуси йилнинг 20 январига қадар амалга оширилади.

19. «Яшил боғлар»га кўчат экиш тадбирлари ҳар йили баҳор ва куз мавсумларида «Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) томонидан амалга оширилади.

20. «Яшил боғлар»нинг ҳудудида бошқа жойлардан дарахтларни кўчириб ўтқазиш мумкин, дарахтларни белгиланган тартибда ёки ноқонуний кесганлик учун компенсация сифатида унинг ўрнига дарахт экилади.

21. Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан мавжуд дарахтзорлар жойлашган ҳудудларда «Яшил боғлар»ни барпо этиш юзасидан хатловдан ўтказиш бўйича комиссия тузилади.

22. Хатлов комиссияси томонидан дарахтлар хатловдан ўтказилади ва унинг якуни бўйича далолатнома тузилади. Бунда:

«Яшил боғлар» барпо қилиш учун ажратилган ернинг умумий майдони ва ундаги мавжуд дарахт-буталарнинг сони аниқланади;

дарахт-буталарнинг морфологик ва биологик кўрсаткичлари (диаметри, баландлиги, ёши ва ҳозирги ҳолати) баҳоланади.

23. Танланган объектда «Яшил боғлар»ни барпо этишдан олдин қуйидагилар:

объектнинг санитария ҳолати, жумладан, агрессив дарахтларнинг турлари, касаллик ўчоқларининг мавжуд ёки йўқлигининг аниқланиши, улар аниқланганда тегишли тартибда тозалаш-профилактика ишларининг ташкил этилиши;

суғориш манбаларига эгалиги;

йўл инфратузилмасининг мавжудлиги;

манзарали дарахт-бута турларини кўпайтириш учун тупроқ-иқлим шароитининг мослиги;

танланган «Яшил боғлар» ҳудудларини ҳимоя қилиш имкониятининг мавжудлиги аниқланиши;

ушбу ер майдонларининг ҳар хил чиқиндилардан холи бўлиши;

биологик ёшини ўтаб бўлган (қуриган) дарахт ва буталар, синган шох-шаббаларни олиб ташлаш каби тадбирлар амалга оширилиши керак.

24. Ҳудудлардаги мавжуд дарахтзорларда тегишли соҳа мутахассисларининг илмий хулосалари ҳамда Экология ва атроф муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитасининг тавсияси асосида халқ депутатлари маҳаллий кенгашларининг қарорлари асосида «Яшил боғлар»ни барпо этишга рухсат берилади.

3-боб. «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича тугалланган лойиҳаларни фойдаланишга қабул қилиш

25. Барпо этилган (реконструкция қилинган) «Яшил боғлар» «Яшил боғлар»ни қабул қилиш комиссиялари (кейинги ўринларда — комиссия) томонидан белгиланган тартибда қабул қилинади.

26. Комиссия таркиби туман (шаҳар) ҳокимлари томонидан тасдиқланади.

27. Комиссия таркибига туман (шаҳар) ҳокими, бош пудрат ташкилоти, манфаатдор вазирликлар ва идораларнинг ҳудудий бўлинмалари ва лойиҳа ташкилотлари ҳамда ердан фойдаланувчилар вакиллари киритилади.

28. «Яшил боғлар»ни барпо қилиш (реконструкция қилиш) бўйича лойиҳа тугаллангандан сўнг («Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) томонидан табиий қуриб қолган дарахт кўчатларини қайта экиб бериш шарти билан) икки ой муддатда комиссия томонидан қабул қилиб олинади.

29. «Яшил боғлар»нинг мулкдорлари, эгалари, фойдаланувчилари ва ижарачилари белгиланмаган бўлса, маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан «Яшил боғлар» улардан фойдаланувчи ёки уларга хизмат кўрсатувчи тегишли давлат органлари ва ташкилотлари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ёки кўп квартирали уй-жойлар мулкдорларига доимий фойдаланиш ҳуқуқи асосида ажратиб берилади.

30. Ердан фойдаланувчи «Яшил боғлар»ни келгусида парвариш қилиниши, сақланиши, ўз функцияси бажарилишини таъминлаш учун жавоб беради.

4-боб. «Яшил боғлар» фаолиятига қўйиладиган чекловлар

31. «Яшил боғлар» фаолиятига қўйиладиган чекловлар қуйидагилардан иборат:

«Яшил боғлар» ҳудудида бино ва иншоотлар (боғ фаолияти учун лойиҳа асосида қурилган бино ва иншоотлар бундан мустасно), ишлаб чиқариш ва ноишлаб чиқариш объектлари, шу жумладан, аттракционлар қуриш;

«Яшил боғлар» фаолиятига зид бўлган ва унинг ривожланишига салбий таъсир кўрсатадиган хўжалик фаолияти (чорва ва паррандаларни кўпайтириш, боқиш, балиқчилик) билан шуғулланиш;

«Яшил боғлар» ҳудудида дарахтларни ноқонуний кесиш;

«Яшил боғлар» ташкил этилган майдонларни хусусийлаштириш.

5-боб. «Яшил боғлар» эгаларининг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари

32. «Яшил боғлар» эгалари:

«Яшил боғлар» фаолиятини амалга ошириш учун ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, давлат органлари ва ташкилотларига мурожаат қилиш;

«Яшил боғлар»ни парвариш ва муҳофаза қилиш учун шартнома асосида тадбиркорлик субъектларини жалб қилиш;

қонунчиликда белгиланган тартибда дарахтларни санитария жиҳатидан кесиш;

боғ ҳудудида кўкаламзорлаштириш учун кўчатчилик билан шуғулланиш ҳуқуқига эга.

«Яшил боғлар» эгалари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

33. «Яшил боғлар» эгалари:

«Яшил боғлар» ҳудудидаги мавжуд дарахтлар ва буталарни парвариш қилиши, суғориши, қўриқлаши ва муҳофаза қилиши;

«Яшил боғлар» ҳудудидаги мавжуд дарахтлар ва буталарнинг зараркунанда ва касалликларга чалинмаслиги учун тизимли курашиш чораларини кўриши;

«Яшил боғлар» ҳудудида ёнғин хавфсизлигини таъминлаши шарт.

«Яшил боғлар» эгалари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ўз зиммасига бошқа мажбуриятларни ҳам олиши мумкин.

6-боб. Якунловчи қоидалар

34. «Яшил боғлар» қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда қайта ташкил этилади ва тугатилади.

35. Мазкур Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавоб берадилар.

«Яшил боғлар» тўғрисидаги низомга ИЛОВА

«Яшил боғлар»ни барпо этиш

Босқичлар Субъектлар Тадбирлар Муддатлар 1-босқич Давлат органлари ва ташкилотлари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, кўп квартирали уй-жойлар мулкдорлари «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига таклиф киритади. Заруратга кўра 2-босқич Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари 1. «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича киритилган таклифларни кўриб чиқади. 15 иш куни ичида 2. Маъқулланган таклифлар асосида «Яшил боғлар»ни барпо этиш ва лойиҳалаш бўйича «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институти билан шартнома тузади. Ҳар йили 10 февралгача 3. «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институтига «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича техник топшириқларн тақдим этади. Ҳар йили 1 мартгача 3-босқич «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институти «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича лойиҳа-смета ҳужжатларини ишлаб чиқади ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига тақдим этади. Ҳар йили 1 майгача 4-босқич Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари «Яшил боғлар»ни барпо этиш бўйича таклифларни халқ депутатлари маҳаллий кенгашлари муҳокамасига тегишли қарор қабул қилиш учун киритади. Ҳар йили 15 майгача 5-босқич Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари Халқ депутатлари маҳаллий кенгашлари томонидан ижобий қарор қабул қилинган тақдирда, «Яшил боғлар»ни барпо этиш учун «Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) билан шартнома тузади. Манзилли дастур тасдиқлангандан кейин келгуси йил 20 январгача 6-босқич «Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) «Яшил боғлар»га кўчат экиш тадбирларини амалга оширади. Ҳар йили баҳор ва куз мавсумларида

Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 27 сентябрдаги 529-сон қарорига 2-ИЛОВА

«Яшил жамоат парклари» тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Мазкур Низом «Яшил жамоат парклари»нинг мақоми, мақсади ва асосий вазифалари, шунингдек, уларни барпо этиш ва уларнинг фаолият юритиш тартибини белгилайди.

2. «Яшил жамоат парклари» идоравий мансублигидан қатъи назар, бино ва иншоотлар, ишлаб чиқариш ва ноишлаб чиқариш объектлари, шу жумладан, аттракционлар қурилиши тақиқланган ҳамда аҳоли сайил қилишига мўлжалланган дарахтзор ва бутазорлардан иборат бўлади.

3. «Яшил жамоат парклари» юридик шахс ҳисобланмайди.

4. Қуйидагилар «Яшил жамоат парклари»нинг асосий вазифалари ҳисобланади:

аҳолининг сайил қилиши, табиат билан уйғунлашган ҳолда очиқ ҳавода ҳордиқ чиқариши учун етарли шароитлар яратиш;

аҳолига очиқ ҳавода китоб мутолаа қилиш, шахмат, шашка каби ўйинлар билан шуғулланиш учун шароитлар яратиш;

ҳудуддаги ўсимлик дунёсини сақлаш ва бойитиш;

атроф муҳит софлигини сақлаш ва яшилликни кўпайтириш борасидаги илмий-тадқиқот ишларини қўллаб-қувватлаш;

аҳоли яшаш ҳудудларида таълим ва экология билан боғлиқ маданий-маърифий фаолиятни ривожлантириш;

парк ҳудудида декоратив қуш ва ҳайвонларни муҳофаза қилиш ҳамда кўпайтириш;

ўз ҳудудидаги ўсимликларнинг касаллик ва зараркунандаларини мониторинг қилиш ҳамда уларга қарши курашиш;

муайян ҳудуднинг экологик софлиги ва мўътадиллиги доимий сақланишини таъминлаш.

5. «Яшил жамоат парклари» ҳудудига кириш бепул.

6. «Яшил жамоат парклари»ни ташкил этиш, сақлаш ва ривожлантириш тадбирлари маҳаллий бюджетларнинг қўшимча манбалари, жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳомийлик хайриялари, грантлар ҳамда қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан молиялаштирилади.

7. «Яшил жамоат парклари»ни кўкаламзорлаштириш, шу жумладан, уларнинг ҳудудида дарахтлар экиш, уларни сақлаш ва парвариш қилиш ишларига ишсиз шахслар, биринчи навбатда, «Темир дафтар», «Аёллар дафтари» ва «Ёшлар дафтари»га киритилган фуқаролар фаол жалб қилинади.

8. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари маҳаллий бюджетларнинг қўшимча манбалари ҳамда қонунчиликда тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан аҳолига бепул кўчат тарқатиш учун маҳалла фуқаролар йиғинларига кўчатлар етказиб беради ҳамда «Яшил жамоат парклари»га дарахт экиш мақсадида келган фуқароларни кўчат экиш учун зарур жиҳозлар билан таъминлайди.

9. «Яшил жамоат парклари» қуйидаги ҳужжатлар (кейинги ўринларда — шаҳарсозлик ҳужжати) асосида ташкил этилади:

аҳоли пунктларининг бош режалари;

батафсил режалаштириш лойиҳалари.

10. Шаҳарсозлик ҳужжати мавжуд бўлмаганда, ер участкаларини танлаш ва ажратиш бўйича материаллар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда келишилади.

11. «Яшил жамоат парклари» аҳоли пунктларида, одатда, ободонлаштирилмаган бўш турган ҳудудларда, улар мавжуд бўлмаганда эса боғ-парк ёки дарахтзорлар ҳудудига жойлаштирилади.

12. Қуйидагилар «Яшил жамоат парклари»ни ташкил этишга қўйиладиган асосий талаблар ҳисобланади:

аҳолининг сайил қилишига, табиат билан уйғунлашган ҳолда очиқ ҳавода ҳордиқ чиқаришига мўлжалланган бўлиши;

аҳоли яшаш пунктида ёки унга туташ ҳудудларда жойлашган бўлиши;

майдони 0,5 гектардан кам бўлмаган дарахт-бутазор ҳамда майсазорлардан иборат бўлиши.

13. «Яшил жамоат парклари» ҳудудида, одатда, шаҳарсозлик фаолиятини техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга мувофиқ велосипедлар учун экойўлаклар ташкил этилади. Ушбу ҳудудларда кўргазмалар, байрам тадбирлари (спорт тадбирлари, халқ сайиллари ва бошқа тадбирлар) ўтказилиши мумкин. Шаҳардаги истироҳат боғлари тарихий аҳамиятга эга бўлиши ва боғ-парк санъатининг объектлари-ёдгорликлари ҳисобланиши мумкин.

14. «Яшил жамоат парклари» ҳудудида қуйидагилар мавжуд бўлади:

тунги ёриткичлар;

очиқ ҳаводаги кутубхоналар;

шахмат, шашка, домино каби ўйинлар учун яшил спорт майдончалари;

ландшафт дизайнининг замонавий намуналари (топиар, композиция, бонсай, вертикал кўкаламзорлаштириш);

сунъий кичик кўллар ёки сунъий шаршаралар;

очиқ ҳавода сайил ва оммавий тадбирлар учун майдонлар;

усти ёпиқ айвонлар ва дам олиш ўриндиқлари;

югуриш ва сайр қилиш йўлакчалари (тротуар) ҳамда ташриф буюрувчилар тинчлигини бузмайдиган бошқа элементлар.

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида енгил конструкциялар асосида қурилган кўргазма майдонлари ташкил қилиниши ҳам мумкин.

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида йўл ва сунъий конструкциялар майдонлари ҳудуд умумий майдонининг 5 — 10 фоизидан ошмаслиги керак.

15. «Яшил жамоат парклари»ни жойлаштиришда мавжуд ўсимликлар ва сув ҳавзалари бўлган участкаларни имкон қадар сақлаб қолиш зарур.

16. «Яшил жамоат парклари» қуйидаги мезонлар бўйича таснифланади:

а) аҳоли пунктлари ҳудудида жойлашуви бўйича:

умумшаҳар (марказий);

туман (турар жой ҳудудларида);

б) географик жойлашуви бўйича:

шаҳар яшил жамоат парклари;

шаҳардан ташқари яшил жамоат парклари;

қишлоқ яшил жамоат парклари (шаҳар типидаги шаҳарчаларда, қишлоқлар ва овулларда);

в) ҳажми бўйича:

I тип — 8 ва ундан ортиқ гектар майдонга эга;

I тип — 8 ва ундан ортиқ гектар майдонга эга;

III тип 0,5 — 4 гектаргача майдонга эга.

17. «Яшил жамоат парклари» жойлашган ер участкалари уларнинг мулкдорлари тасарруфида, эгалари, фойдаланувчилари ва ижарачилари эгалигида (фойдаланишида) бўлади.

2-боб. «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш тартиби

18. «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш ишлари ушбу Низомга иловага мувофиқ схема бўйича амалга оширилади.

19. Қуйидагилар «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига ташаббус билан чиқиш ҳуқуқига эга:

давлат органлари ва ташкилотлари;

фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари;

кўп квартирали уй-жойлар мулкдорлари.

20. Ушбу Низомнинг 19-бандида кўрсатилмаган жисмоний ва юридик шахслар «Яшил жамоат парклари»ни ўз маблағлари ҳисобидан барпо этиш юзасидан таклиф киритишлари мумкин.

21. «Яшил жамоат парклари» эстетик, рекреацион, соғломлаштириш ва бошқа алоҳида аҳамиятга эга ер участкаларини ўз ичига олган ҳудудларда жойлаштирилади.

22. «Яшил жамоат парклари» кўкаламзорлаштириш ва табиий ландшафтни сақлаш орқали ташкил этилади. Бунда «Яшил жамоат парклари» ҳудудида уларнинг фаолияти учун лойиҳа асосида қуриладиган бино ва иншоотлар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан тасарруф этилади ва улар давлат мулки ҳисобланади.

23. «Яшил жамоат парклари» аҳоли яшаш пунктларида ёки уларнинг жамоат транспортида етиб бориш вақти 20 дақиқадан ошмаган ҳудудларда жойлашган бўлиши лозим.

24. «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича киритилган таклифлар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан 15 иш куни ичида кўриб чиқилади.

25. «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича киритилган таклифлар маъқулланган тақдирда, ҳар йили 10 февралга қадар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари билан «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институти ўртасида «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш ва лойиҳалаш ишлари бўйича шартномалар тузилади.

26. Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институтига «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича техник топшириқлар ҳар йили 1 мартга қадар тақдим этилади.

Ушбу Низомнинг 19-бандида кўрсатилмаган жисмоний ва юридик шахслар ҳисобидан «Яшил жамоат парклари»ни барпо этишда лойиҳа-смета ҳужжатларини ишлаб чиқиш учун лойиҳалаш институти жисмоний ва юридик шахсларнинг ўзлари томонидан белгиланиши мумкин.

27. «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институти лойиҳа-смета ҳужжатларини ишлаб чиқиб, уни ҳар йили 1 майга қадар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига тақдим этади.

28. «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича таклифлар маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан ҳар йили 15 майга қадар тегишли қарор қабул қилиш учун халқ депутатлари маҳаллий кенгашлари муҳокамасига киритилади.

29. Киритилган таклифлар халқ депутатлари маҳаллий кенгашлари томонидан ижобий қарор қабул қилинган тақдирда, «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича келгуси йилнинг манзилли дастурига киритиш учун маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига тақдим этилади.

30. Манзилли дастурга киритилган «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш учун маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари билан «Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) ўртасида шартномалар тузилади.

Бунда шартномаларни тузиш ишлари манзилли дастур тасдиқлангандан сўнг келгуси йилнинг 20 январига қадар амалга оширилади.

31. «Яшил жамоат парклари»га кўчат экиш тадбирлари ҳар йили баҳор ва куз мавсумларида «Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) томонидан амалга оширилади.

32. «Яшил жамоат парклари»нинг ҳудудида бошқа жойлардан дарахтларни кўчириб ўтқазиш мумкин, дарахтларни белгиланган тартибда ёки ноқонуний кесганлик учун компенсация сифатида унинг ўрнига дарахт экилади.

33. «Яшил жамоат парклари» жойлашган ер участкалари мулкдорлари, эгалари «Яшил жамоат парклари»ни бошқариш ва унга хизмат кўрсатувчи штат бирликлари билан таъминлайди.

34. Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан мавжуд дарахтзорлар жойлашган ҳудудларда «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш юзасидан хатловдан ўтказиш бўйича комиссия тузилади.

35. Хатлов комиссияси томонидан мавжуд дарахтзорлар жойлашган ҳудудда «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш юзасидан хатлов ўтказилади ва хатлов якуни бўйича далолатнома тузилади. Бунда:

«Яшил жамоат парклари»ни барпо қилиш учун ажратилган ернинг умумий майдони ва ундаги мавжуд дарахт-буталарнинг сони аниқланади;

дарахт-буталарнинг морфологик ва биологик кўрсаткичлари (диаметри, баландлиги, ёши ва ҳозирги ҳолати) баҳоланади.

36. Танланган объектда «Яшил жамоат парклари»ни барпо этишдан олдин қуйидагилар:

объектнинг санитария ҳолати, жумладан, агрессив дарахтларнинг турлари, касаллик ўчоқларининг мавжуд ёки йўқлиги аниқланиши, улар аниқланганда тегишли тартибда тозалаш-профилактика ишлари ташкил этилиши;

суғориш манбаларига эгалиги;

йўл инфратузилмасининг мавжудлиги;

манзарали дарахт ва буталар турларини кўпайтириш учун тупроқ-иқлим шароитининг мослиги;

танланган «Яшил жамоат парклари» ҳудудларини ҳимоя қилиш имкониятининг мавжудлиги аниқланиши;

ушбу ер майдонларининг ҳар хил чиқиндилардан холи бўлиши;

биологик ёшини ўтаб бўлган (қуриган) дарахт ва буталар, синган шох-шаббаларни олиб ташлаш каби тадбирлар амалга оширилиши керак.

37. Ҳудудларда мавжуд дарахтзорлар жойлашган ҳудудда тегишли соҳа мутахассисларининг илмий хулосалари ҳамда Экология ва атроф муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитасининг тавсияси асосида халқ депутатлари маҳаллий кенгашларининг қарорлари асосида «Яшил жамоат парклари» барпо этишга рухсат берилади.

3-боб. «Яшил жамоат парклари»ни ташкил этиш бўйича тугалланган лойиҳаларни фойдаланишга қабул қилиш

38. Барпо этилган (реконструкция қилинган) «Яшил жамоат парклари» «Яшил жамоат парклари»ни қабул қилиш комиссиялари (кейинги ўринларда — комиссия) томонидан белгиланган тартибда қабул қилинади.

39. Комиссия таркиби туман (шаҳар) ҳокимлари томонидан тасдиқланади.

40. Комиссия таркибига туман (шаҳар) ҳокими, бош пудрат ташкилоти, манфаатдор вазирликлар ва идораларнинг ҳудудий органлари, лойиҳа ташкилотлари ҳамда ердан фойдаланувчилар вакиллари киритилади.

41. Комиссия томонидан «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш лойиҳаси тугаллангандан сўнг икки ой муддатда қабул қилиб олинади.

42. «Яшил жамоат парклари»нинг мулкдорлари, эгалари, фойдаланувчилари ва ижарачилари белгиланмаган бўлса, маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари томонидан «Яшил жамоат парклари» улардан фойдаланувчи ёки уларга хизмат кўрсатувчи тегишли давлат органлари ва ташкилотлари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ёки кўп квартирали уй-жойлар мулкдорларига доимий фойдаланиш ҳуқуқи асосида ажратиб берилади.

43. Ердан фойдаланувчи «Яшил жамоат парклари»нинг келгусида парвариш қилиниши, сақланиши, ўз функцияси бажарилишини таъминлаш учун жавоб беради.

4-боб. «Яшил жамоат парклари» фаолиятига қўйиладиган чекловлар

44. «Яшил жамоат парклари» фаолиятига қўйиладиган чекловлар қуйидагилардан иборат:

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида бино ва иншоотлар (парк фаолияти учун қурилган бино ва иншоотлар бундан мустасно), ишлаб чиқариш ва ноишлаб чиқариш объектлари, шу жумладан, аттракционлар қурилиши;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида тамаки чекиш ва алкоголь маҳсулотлари истеъмол қилиниши;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида овқатланиш ва чиқиндиларнинг белгиланмаган жойларга ташланиши;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида тунги вақтларда киришга чекловлар ўрнатилиши;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудига ҳар қандай автотранспорт воситалари (махсус автотранспортлардан ташқари) кириши;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида оилавий тадбирлар ўтказилиши;

«Яшил жамоат парклари» фаолиятига зид бўлган ва унинг ривожланишига салбий таъсир кўрсатадиган хўжалик фаолияти (чорва ва паррандаларни кўпайтириш-боқиш, балиқчилик) амалга оширилиши;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида дарахтларни ноқонуний кесиш;

«Яшил жамоат парклари» ташкил этилган майдонларни хусусийлаштириш.

5-боб. «Яшил жамоат парклари» эгаларининг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари

45. «Яшил жамоат парклари» эгалари:

«Яшил жамоат парклари» фаолиятини амалга ошириш учун ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, давлат органлари ва ташкилотларига мурожаат қилиш;

«Яшил жамоат парклари»ни парвариш ва муҳофаза қилиш учун шартнома асосида тадбиркорлик субъектларини жалб қилиш;

қонунчиликда белгиланган тартибда дарахтларни санитария жиҳатидан кесиш;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида кўкаламзорлаштириш учун кўчатчилик билан шуғулланиш ҳуқуқларига эга.

«Яшил жамоат парклари» эгалари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

46. «Яшил жамоат парклари» эгалари:

«Яшил жамоат парклари» ҳудудидаги мавжуд дарахтлар ва буталарни парвариш қилиши, суғориши, қўриқлаши ва муҳофаза қилиш;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудидаги мавжуд дарахтлар ва буталарнинг зараркунанда ва касалликларга чалинишига қарши тизимли курашиш чораларини кўриши;

«Яшил жамоат парклари» ҳудудида ёнғин хавфсизлигини таъминлаши шарт.

«Яшил жамоат парклари» эгалари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ўз зиммасига бошқа мажбуриятларни ҳам олиши мумкин.

6-боб. Якунловчи қоидалар

47. «Яшил жамоат парклари» қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда қайта ташкил этилади ва тугатилади.

48. Мазкур Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавоб берадилар.

«Яшил жамоат парклари» тўғрисидаги низомга ИЛОВА

«Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш

Босқичлар Субъектлар Тадбирлар Муддатлар 1-босқич Давлат органлари ва ташкилотлари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, кўп квартирали уй-жойлар мулкдорлари «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига таклиф киритади. Заруратга кўра 2-босқич Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари 1. «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича киритилган таклифларни кўриб чиқади. 15 иш куни ичида 2. Маъқулланган таклифлар асосида «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш ва лойиҳалаш бўйича «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институти билан шартнома тузади. Ҳар йили 10 февралгача 3. «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институтига «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича техник топшириқларни тақдим этади. Ҳар йили 1 мартгача 3-босқич «Ўрмонлойиҳа» лойиҳалаш институти «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича лойиҳа-смета ҳужжатларини ишлаб чиқади ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига тақдим этади. Ҳар йили 1 майгача 4-босқич Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш бўйича таклифларни халқ депутатлари маҳаллий кенгашлари муҳокамасига тегишли қарор қабул қилиш учун киритади. Ҳар йили 15 майгача 5-босқич Маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари Халқ депутатлари маҳаллий кенгашлари томонидан ижобий қарор қабул қилинган тақдирда, «Яшил жамоат парклари»ни барпо этиш учун «Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) билан шартнома тузади. Манзилли дастур тасдиқлангандан кейин келгуси йил 20 январгача 6-босқич «Яшил ҳудуд» давлат унитар корхонаси (унинг ҳудудий ташкилотлари) «Яшил жамоат парклари»га кўчат экиш тадбирларини амалга оширади. Ҳар йили баҳор ва куз мавсумларида

Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ

Тошкент ш.,

2022 йил 27 сентябрь,

529-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.09.2022 й., 09/22/529/0852-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining

qarori

NIZOM

SXEMASI

NIZOM

SXEMASI

“Yashil bogʻlar” va “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida

Respublikada daraxtlar, butalar va yashil hududlarni muhofaza qilish hamda ularning maydonlarini kengaytirish, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Respublikada koʻkalamzorlashtirish ishlarini jadallashtirish, daraxtlar muhofazasini yanada samarali tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2021-yil 30-dekabrdagi PF-46-son Farmoni ijrosini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Respublikada koʻkalamzorlashtirish ishlarini jadallashtirish, daraxtlar muhofazasini yanada samarali tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2021-yil 30-dekabrdagi PF-46-son Farmonining :

1-bandiga muvofiq butun mamlakat miqyosida daraxtzorlarni koʻpaytirishga qaratilgan “Yashil makon” umummilliy loyihasi tatbiq etilganligi hamda unda hududlarda Yashil bogʻlar” va “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish nazarda tutilganligi;

8-bandining “g” kichik bandiga muvofiq “Yashil bogʻlar” va “Yashil jamoat parklari”ni tashkil etish, saqlash va rivojlantirish tadbirlarini moliyalashtirish manbalari belgilanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin.

2. Quyidagilarni nazarda tutuvchi:

a) “Yashil bogʻlar” toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq:

shaharlar va boshqa aholi punktlarida daraxtzor va butazorlarni barpo etish, koʻpaytirish, qayta tiklash, parvarish qilish, muhofaza qilish va ularning mahsudorligini oshirish uchun alohida obyektlar — “Yashil bogʻlar”ni tashkil qilish tartibi;

“Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga tashabbus bilan chiqish va ularni barpo etish tartibi;

barpo etilgan “Yashil bogʻlar”ni foydalanishga qabul qilib olish va ulardan foydalanish tartibi;

“Yashil bogʻlar”dan foydalanishda qoʻyiladigan cheklovlar, “Yashil bogʻlar” egalarining huquq va majburiyatlari;

b) “Yashil jamoat parklari” toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin:

“Yashil jamoat parklari”ni ularning idoraviy mansubligidan qatʼi nazar, bino va inshootlar, ishlab chiqarish va noishlab chiqarish obyektlari, attraksionlar qurilishi taqiqlangan hamda aholi sayil qilishi uchun moʻljallangan hudud sifatida tashkil qilish tartibi;

“Yashil jamoat parklari”ni barpo etishga qoʻyiladigan talablar, “Yashil jamoat parklari”ning tasnifi, ularni barpo etish tartibi;

“Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga tashabbus bilan chiqish va ularni barpo etish tartibi;

barpo etilgan “Yashil jamoat parklari”ni foydalanishga qabul qilib olish va ulardan foydalanish tartibi;

“Yashil jamoat parklari”dan foydalanishda qoʻyiladigan cheklovlar, “Yashil jamoat parklari” egalarining huquq va majburiyatlari.

3. Belgilansinki:

“Yashil bogʻlar” va “Yashil jamoat parklari” qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlar toifasiga kiritilmagan va sugʻorish imkoniyati mavjud yer uchastkalarida tashkil etiladi;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari “Yashil bogʻlar” va “Yashil jamoat parklari”ni tashkil etish uchun masʼul va javobgar hisoblanadi.

4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari A.J. Ramatov hamda Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining agrar va oziq-ovqat sohalarini rivojlantirish masalalari boʻyicha oʻrinbosari Sh.M. Gʻaniyev zimmasiga yuklansin.

Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 27-sentabrdagi 529-son qaroriga 1-ILOVA

“Yashil bogʻlar” toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Mazkur Nizom “Yashil bogʻlar”ning maqomi, maqsadi va asosiy vazifalari, shuningdek, ularni barpo etish va ularning faoliyat yuritish tartibini belgilaydi.

2. “Yashil bogʻlar” shaharlar va boshqa aholi punktlarida daraxtzor va butazorlarni barpo etish, takroriy koʻpaytirish, qayta tiklash, parvarish qilish, muhofaza qilish hamda ularning mahsuldorligini oshirishga xizmat qiladi.

3. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

yashil bogʻlar — shaharlar va boshqa aholi punktlarida daraxtzor va butazorlarni barpo etish, takroriy koʻpaytirish, qayta tiklash, parvarish qilish, muhofaza qilish hamda ularning mahsuldorligini oshirishga moʻljallangan hududlar (obyektlar);

yashil hududlar — shaharlar va aholi punktlarining rekreatsion maqsaddagi hududlari, shuningdek, yashil ekinlar bilan qoplangan va tabiatni muhofaza qilish funksiyalarini bajaradigan hamda aholining dam olishi uchun foydalaniladigan ularga tutash hududlar;

koʻchatxona — daraxt va butalarning qalamchalaridan, nihollaridan koʻkalamzorlashtirish maqsadlarida ekish uchun tayyor (yaroqli) boʻlgan koʻchatlar parvarish qilinadigan maydon.

4. “Yashil bogʻlar”ni tashkil etish, saqlash va rivojlantirish tadbirlari mahalliy budjetlarning qoʻshimcha manbalari, jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari, grantlar hamda qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan moliyalashtiriladi.

5. Shaharlar va boshqa aholi punktlarida daraxtzor va butazorlarni barpo etish, takroriy koʻpaytirish, qayta tiklash, parvarish qilish, muhofaza qilish hamda ularning mahsuldorligini oshirish “Yashil bogʻlar”ning asosiy vazifalari hisoblanadi.

6. Aholi punktlarida qarovsiz qolgan daraxtlarni saqlash va parvarish qilish hamda “Yashil bogʻlar”ni koʻkalamzorlashtirish, shu jumladan, ularning hududida daraxtlarni ekish, saqlash va parvarish qilish ishlariga ishsiz shaxslar, birinchi navbatda, “Temir daftar”, “Ayollar daftari” va “Yoshlar daftari”ga kiritilgan fuqarolar faol jalb qilinadi.

7. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari mahalliy budjetlarning qoʻshimcha manbalari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan aholiga bepul koʻchat tarqatish uchun mahalla fuqarolar yigʻinlariga koʻchatlar yetkazib beradi hamda “Yashil bogʻlar”ga daraxt ekish maqsadida kelgan fuqarolarni koʻchat ekish uchun zarur jihozlar bilan taʼminlaydi.

8. “Yashil bogʻlar” joylashgan yer uchastkalari ularning mulkdorlari tasarrufida, egalari, foydalanuvchilari va ijarachilari egaligida (foydalanishida) boʻladi.

2-bob. “Yashil bogʻlar”ni barpo etish tartibi

9. “Yashil bogʻlar”ni barpo etish ishlari ushbu Nizomga ilovaga muvofiq sxema boʻyicha amalga oshiriladi.

10. Quyidagilar “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga tashabbus bilan chiqish huquqiga ega:

davlat organlari va tashkilotlari;

fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari;

koʻp kvartirali uy-joylar mulkdorlari.

11. Ushbu Nizomning 10-bandida koʻrsatilmagan jismoniy va yuridik shaxslar “Yashil bogʻlar”ni oʻz mablagʻlari hisobiga barpo etish yuzasidan taklif kiritishlari mumkin.

12. “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha kiritilgan takliflar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan 15 ish kuni ichida koʻrib chiqiladi.

13. “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha kiritilgan takliflar maʼqullangan taqdirda, har yili 10-fevralga qadar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari bilan “Oʻrmonloyiha” loyihalash instituti oʻrtasida “Yashil bogʻlar”ni barpo etish va loyihalash ishlari boʻyicha shartnomalar tuziladi. Bunda “Yashil bogʻlar” hududida ularning faoliyati uchun loyiha asosida quriladigan bino va inshootlar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan tasarruf etiladi va ular davlat mulki hisoblanadi.

14. Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan “Oʻrmonloyiha” loyihalash institutiga “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha texnik topshiriqlar har yili 1-martga qadar taqdim etiladi.

Ushbu Nizomning 10-bandida koʻrsatilmagan jismoniy va yuridik shaxslar hisobidan “Yashil bogʻlar”ni barpo etishda loyiha-smeta hujjatlarini ishlab chiqish uchun loyihalash instituti jismoniy va yuridik shaxslarning oʻzlari tomonidan belgilanishi mumkin.

15. “Oʻrmonloyiha” loyihalash instituti loyiha-smeta hujjatlarini ishlab chiqib, har yili 1-mayga qadar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga taqdim etadi.

16. “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha takliflar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan har yili 15-mayga qadar tegishli qaror qabul qilish uchun xalq deputatlari mahalliy kengashlari muhokamasiga kiritiladi.

17. Kiritilgan takliflar xalq deputatlari mahalliy kengashlari tomonidan ijobiy qaror qabul qilingan taqdirda, “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha kelgusi yilning manzilli dasturiga kiritish uchun mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga taqdim etiladi.

18. Manzilli dasturga kiritilgan “Yashil bogʻlar”ni barpo etish uchun mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari bilan “Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) oʻrtasida shartnomalar tuziladi.

Bunda shartnomalarni tuzish ishlari manzilli dastur tasdiqlangandan keyin kelgusi yilning 20-yanvariga qadar amalga oshiriladi.

19. “Yashil bogʻlar”ga koʻchat ekish tadbirlari har yili bahor va kuz mavsumlarida “Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) tomonidan amalga oshiriladi.

20. “Yashil bogʻlar”ning hududida boshqa joylardan daraxtlarni koʻchirib oʻtqazish mumkin, daraxtlarni belgilangan tartibda yoki noqonuniy kesganlik uchun kompensatsiya sifatida uning oʻrniga daraxt ekiladi.

21. Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan mavjud daraxtzorlar joylashgan hududlarda “Yashil bogʻlar”ni barpo etish yuzasidan xatlovdan oʻtkazish boʻyicha komissiya tuziladi.

22. Xatlov komissiyasi tomonidan daraxtlar xatlovdan oʻtkaziladi va uning yakuni boʻyicha dalolatnoma tuziladi. Bunda:

“Yashil bogʻlar” barpo qilish uchun ajratilgan yerning umumiy maydoni va undagi mavjud daraxt-butalarning soni aniqlanadi;

daraxt-butalarning morfologik va biologik koʻrsatkichlari (diametri, balandligi, yoshi va hozirgi holati) baholanadi.

23. Tanlangan obyektda “Yashil bogʻlar”ni barpo etishdan oldin quyidagilar:

obyektning sanitariya holati, jumladan, agressiv daraxtlarning turlari, kasallik oʻchoqlarining mavjud yoki yoʻqligining aniqlanishi, ular aniqlanganda tegishli tartibda tozalash-profilaktika ishlarining tashkil etilishi;

sugʻorish manbalariga egaligi;

yoʻl infratuzilmasining mavjudligi;

manzarali daraxt-buta turlarini koʻpaytirish uchun tuproq-iqlim sharoitining mosligi;

tanlangan “Yashil bogʻlar” hududlarini himoya qilish imkoniyatining mavjudligi aniqlanishi;

ushbu yer maydonlarining har xil chiqindilardan xoli boʻlishi;

biologik yoshini oʻtab boʻlgan (qurigan) daraxt va butalar, singan shox-shabbalarni olib tashlash kabi tadbirlar amalga oshirilishi kerak.

24. Hududlardagi mavjud daraxtzorlarda tegishli soha mutaxassislarining ilmiy xulosalari hamda Ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasining tavsiyasi asosida xalq deputatlari mahalliy kengashlarining qarorlari asosida “Yashil bogʻlar”ni barpo etishga ruxsat beriladi.

3-bob. “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha tugallangan loyihalarni foydalanishga qabul qilish

25. Barpo etilgan (rekonstruksiya qilingan) “Yashil bogʻlar” “Yashil bogʻlar”ni qabul qilish komissiyalari (keyingi oʻrinlarda — komissiya) tomonidan belgilangan tartibda qabul qilinadi.

26. Komissiya tarkibi tuman (shahar) hokimlari tomonidan tasdiqlanadi.

27. Komissiya tarkibiga tuman (shahar) hokimi, bosh pudrat tashkiloti, manfaatdor vazirliklar va idoralarning hududiy boʻlinmalari va loyiha tashkilotlari hamda yerdan foydalanuvchilar vakillari kiritiladi.

28. “Yashil bogʻlar”ni barpo qilish (rekonstruksiya qilish) boʻyicha loyiha tugallangandan soʻng (“Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) tomonidan tabiiy qurib qolgan daraxt koʻchatlarini qayta ekib berish sharti bilan) ikki oy muddatda komissiya tomonidan qabul qilib olinadi.

29. “Yashil bogʻlar”ning mulkdorlari, egalari, foydalanuvchilari va ijarachilari belgilanmagan boʻlsa, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan “Yashil bogʻlar” ulardan foydalanuvchi yoki ularga xizmat koʻrsatuvchi tegishli davlat organlari va tashkilotlari, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari yoki koʻp kvartirali uy-joylar mulkdorlariga doimiy foydalanish huquqi asosida ajratib beriladi.

30. Yerdan foydalanuvchi “Yashil bogʻlar”ni kelgusida parvarish qilinishi, saqlanishi, oʻz funksiyasi bajarilishini taʼminlash uchun javob beradi.

4-bob. “Yashil bogʻlar” faoliyatiga qoʻyiladigan cheklovlar

31. “Yashil bogʻlar” faoliyatiga qoʻyiladigan cheklovlar quyidagilardan iborat:

“Yashil bogʻlar” hududida bino va inshootlar (bogʻ faoliyati uchun loyiha asosida qurilgan bino va inshootlar bundan mustasno), ishlab chiqarish va noishlab chiqarish obyektlari, shu jumladan, attraksionlar qurish;

“Yashil bogʻlar” faoliyatiga zid boʻlgan va uning rivojlanishiga salbiy taʼsir koʻrsatadigan xoʻjalik faoliyati (chorva va parrandalarni koʻpaytirish, boqish, baliqchilik) bilan shugʻullanish;

“Yashil bogʻlar” hududida daraxtlarni noqonuniy kesish;

“Yashil bogʻlar” tashkil etilgan maydonlarni xususiylashtirish.

5-bob. “Yashil bogʻlar” egalarining huquqlari va majburiyatlari

32. “Yashil bogʻlar” egalari:

“Yashil bogʻlar” faoliyatini amalga oshirish uchun tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼi nazar, davlat organlari va tashkilotlariga murojaat qilish;

“Yashil bogʻlar”ni parvarish va muhofaza qilish uchun shartnoma asosida tadbirkorlik subyektlarini jalb qilish;

qonunchilikda belgilangan tartibda daraxtlarni sanitariya jihatidan kesish;

bogʻ hududida koʻkalamzorlashtirish uchun koʻchatchilik bilan shugʻullanish huquqiga ega.

“Yashil bogʻlar” egalari qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

33. “Yashil bogʻlar” egalari:

“Yashil bogʻlar” hududidagi mavjud daraxtlar va butalarni parvarish qilishi, sugʻorishi, qoʻriqlashi va muhofaza qilishi;

“Yashil bogʻlar” hududidagi mavjud daraxtlar va butalarning zararkunanda va kasalliklarga chalinmasligi uchun tizimli kurashish choralarini koʻrishi;

“Yashil bogʻlar” hududida yongʻin xavfsizligini taʼminlashi shart.

“Yashil bogʻlar” egalari qonunchilik hujjatlariga muvofiq oʻz zimmasiga boshqa majburiyatlarni ham olishi mumkin.

6-bob. Yakunlovchi qoidalar

34. “Yashil bogʻlar” qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda qayta tashkil etiladi va tugatiladi.

35. Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.

“Yashil bogʻlar” toʻgʻrisidagi nizomga ILOVA

“Yashil bogʻlar”ni barpo etish

Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Davlat organlari va tashkilotlari, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, koʻp kvartirali uy-joylar mulkdorlari “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga taklif kiritadi. Zaruratga koʻra 2-bosqich Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari 1. “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha kiritilgan takliflarni koʻrib chiqadi. 15 ish kuni ichida 2. Maʼqullangan takliflar asosida “Yashil bogʻlar”ni barpo etish va loyihalash boʻyicha “Oʻrmonloyiha” loyihalash instituti bilan shartnoma tuzadi. Har yili 10-fevralgacha 3. “Oʻrmonloyiha” loyihalash institutiga “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha texnik topshiriqlarn taqdim etadi. Har yili 1-martgacha 3-bosqich “Oʻrmonloyiha” loyihalash instituti “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha loyiha-smeta hujjatlarini ishlab chiqadi va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga taqdim etadi. Har yili 1-maygacha 4-bosqich Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari “Yashil bogʻlar”ni barpo etish boʻyicha takliflarni xalq deputatlari mahalliy kengashlari muhokamasiga tegishli qaror qabul qilish uchun kiritadi. Har yili 15-maygacha 5-bosqich Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari Xalq deputatlari mahalliy kengashlari tomonidan ijobiy qaror qabul qilingan taqdirda, “Yashil bogʻlar”ni barpo etish uchun “Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) bilan shartnoma tuzadi. Manzilli dastur tasdiqlangandan keyin kelgusi yil 20-yanvargacha 6-bosqich “Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) “Yashil bogʻlar”ga koʻchat ekish tadbirlarini amalga oshiradi. Har yili bahor va kuz mavsumlarida

Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 27-sentabrdagi 529-son qaroriga 2-ILOVA

“Yashil jamoat parklari” toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Mazkur Nizom “Yashil jamoat parklari”ning maqomi, maqsadi va asosiy vazifalari, shuningdek, ularni barpo etish va ularning faoliyat yuritish tartibini belgilaydi.

2. “Yashil jamoat parklari” idoraviy mansubligidan qatʼi nazar, bino va inshootlar, ishlab chiqarish va noishlab chiqarish obyektlari, shu jumladan, attraksionlar qurilishi taqiqlangan hamda aholi sayil qilishiga moʻljallangan daraxtzor va butazorlardan iborat boʻladi.

3. “Yashil jamoat parklari” yuridik shaxs hisoblanmaydi.

4. Quyidagilar “Yashil jamoat parklari”ning asosiy vazifalari hisoblanadi:

aholining sayil qilishi, tabiat bilan uygʻunlashgan holda ochiq havoda hordiq chiqarishi uchun yetarli sharoitlar yaratish;

aholiga ochiq havoda kitob mutolaa qilish, shaxmat, shashka kabi oʻyinlar bilan shugʻullanish uchun sharoitlar yaratish;

hududdagi oʻsimlik dunyosini saqlash va boyitish;

atrof muhit sofligini saqlash va yashillikni koʻpaytirish borasidagi ilmiy-tadqiqot ishlarini qoʻllab-quvvatlash;

aholi yashash hududlarida taʼlim va ekologiya bilan bogʻliq madaniy-maʼrifiy faoliyatni rivojlantirish;

park hududida dekorativ qush va hayvonlarni muhofaza qilish hamda koʻpaytirish;

oʻz hududidagi oʻsimliklarning kasallik va zararkunandalarini monitoring qilish hamda ularga qarshi kurashish;

muayyan hududning ekologik sofligi va moʻtadilligi doimiy saqlanishini taʼminlash.

5. “Yashil jamoat parklari” hududiga kirish bepul.

6. “Yashil jamoat parklari”ni tashkil etish, saqlash va rivojlantirish tadbirlari mahalliy budjetlarning qoʻshimcha manbalari, jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari, grantlar hamda qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan moliyalashtiriladi.

7. “Yashil jamoat parklari”ni koʻkalamzorlashtirish, shu jumladan, ularning hududida daraxtlar ekish, ularni saqlash va parvarish qilish ishlariga ishsiz shaxslar, birinchi navbatda, “Temir daftar”, “Ayollar daftari” va “Yoshlar daftari”ga kiritilgan fuqarolar faol jalb qilinadi.

8. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari mahalliy budjetlarning qoʻshimcha manbalari hamda qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan aholiga bepul koʻchat tarqatish uchun mahalla fuqarolar yigʻinlariga koʻchatlar yetkazib beradi hamda “Yashil jamoat parklari”ga daraxt ekish maqsadida kelgan fuqarolarni koʻchat ekish uchun zarur jihozlar bilan taʼminlaydi.

9. “Yashil jamoat parklari” quyidagi hujjatlar (keyingi oʻrinlarda — shaharsozlik hujjati) asosida tashkil etiladi:

aholi punktlarining bosh rejalari;

batafsil rejalashtirish loyihalari.

10. Shaharsozlik hujjati mavjud boʻlmaganda, yer uchastkalarini tanlash va ajratish boʻyicha materiallar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda kelishiladi.

11. “Yashil jamoat parklari” aholi punktlarida, odatda, obodonlashtirilmagan boʻsh turgan hududlarda, ular mavjud boʻlmaganda esa bogʻ-park yoki daraxtzorlar hududiga joylashtiriladi.

12. Quyidagilar “Yashil jamoat parklari”ni tashkil etishga qoʻyiladigan asosiy talablar hisoblanadi:

aholining sayil qilishiga, tabiat bilan uygʻunlashgan holda ochiq havoda hordiq chiqarishiga moʻljallangan boʻlishi;

aholi yashash punktida yoki unga tutash hududlarda joylashgan boʻlishi;

maydoni 0,5 gektardan kam boʻlmagan daraxt-butazor hamda maysazorlardan iborat boʻlishi.

13. “Yashil jamoat parklari” hududida, odatda, shaharsozlik faoliyatini texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga muvofiq velosipedlar uchun ekoyoʻlaklar tashkil etiladi. Ushbu hududlarda koʻrgazmalar, bayram tadbirlari (sport tadbirlari, xalq sayillari va boshqa tadbirlar) oʻtkazilishi mumkin. Shahardagi istirohat bogʻlari tarixiy ahamiyatga ega boʻlishi va bogʻ-park sanʼatining obyektlari-yodgorliklari hisoblanishi mumkin.

14. “Yashil jamoat parklari” hududida quyidagilar mavjud boʻladi:

tungi yoritkichlar;

ochiq havodagi kutubxonalar;

shaxmat, shashka, domino kabi oʻyinlar uchun yashil sport maydonchalari;

landshaft dizaynining zamonaviy namunalari (topiar, kompozitsiya, bonsay, vertikal koʻkalamzorlashtirish);

sunʼiy kichik koʻllar yoki sunʼiy sharsharalar;

ochiq havoda sayil va ommaviy tadbirlar uchun maydonlar;

usti yopiq ayvonlar va dam olish oʻrindiqlari;

yugurish va sayr qilish yoʻlakchalari (trotuar) hamda tashrif buyuruvchilar tinchligini buzmaydigan boshqa elementlar.

“Yashil jamoat parklari” hududida yengil konstruksiyalar asosida qurilgan koʻrgazma maydonlari tashkil qilinishi ham mumkin.

“Yashil jamoat parklari” hududida yoʻl va sunʼiy konstruksiyalar maydonlari hudud umumiy maydonining 5 — 10 foizidan oshmasligi kerak.

15. “Yashil jamoat parklari”ni joylashtirishda mavjud oʻsimliklar va suv havzalari boʻlgan uchastkalarni imkon qadar saqlab qolish zarur.

16. “Yashil jamoat parklari” quyidagi mezonlar boʻyicha tasniflanadi:

a) aholi punktlari hududida joylashuvi boʻyicha:

umumshahar (markaziy);

tuman (turar joy hududlarida);

b) geografik joylashuvi boʻyicha:

shahar yashil jamoat parklari;

shahardan tashqari yashil jamoat parklari;

qishloq yashil jamoat parklari (shahar tipidagi shaharchalarda, qishloqlar va ovullarda);

v) hajmi boʻyicha:

I tip — 8 va undan ortiq gektar maydonga ega;

I tip — 8 va undan ortiq gektar maydonga ega;

III tip 0,5 — 4 gektargacha maydonga ega.

17. “Yashil jamoat parklari” joylashgan yer uchastkalari ularning mulkdorlari tasarrufida, egalari, foydalanuvchilari va ijarachilari egaligida (foydalanishida) boʻladi.

2-bob. “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish tartibi

18. “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish ishlari ushbu Nizomga ilovaga muvofiq sxema boʻyicha amalga oshiriladi.

19. Quyidagilar “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga tashabbus bilan chiqish huquqiga ega:

davlat organlari va tashkilotlari;

fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari;

koʻp kvartirali uy-joylar mulkdorlari.

20. Ushbu Nizomning 19-bandida koʻrsatilmagan jismoniy va yuridik shaxslar “Yashil jamoat parklari”ni oʻz mablagʻlari hisobidan barpo etish yuzasidan taklif kiritishlari mumkin.

21. “Yashil jamoat parklari” estetik, rekreatsion, sogʻlomlashtirish va boshqa alohida ahamiyatga ega yer uchastkalarini oʻz ichiga olgan hududlarda joylashtiriladi.

22. “Yashil jamoat parklari” koʻkalamzorlashtirish va tabiiy landshaftni saqlash orqali tashkil etiladi. Bunda “Yashil jamoat parklari” hududida ularning faoliyati uchun loyiha asosida quriladigan bino va inshootlar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan tasarruf etiladi va ular davlat mulki hisoblanadi.

23. “Yashil jamoat parklari” aholi yashash punktlarida yoki ularning jamoat transportida yetib borish vaqti 20 daqiqadan oshmagan hududlarda joylashgan boʻlishi lozim.

24. “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha kiritilgan takliflar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan 15 ish kuni ichida koʻrib chiqiladi.

25. “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha kiritilgan takliflar maʼqullangan taqdirda, har yili 10-fevralga qadar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari bilan “Oʻrmonloyiha” loyihalash instituti oʻrtasida “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish va loyihalash ishlari boʻyicha shartnomalar tuziladi.

26. Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan “Oʻrmonloyiha” loyihalash institutiga “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha texnik topshiriqlar har yili 1-martga qadar taqdim etiladi.

Ushbu Nizomning 19-bandida koʻrsatilmagan jismoniy va yuridik shaxslar hisobidan “Yashil jamoat parklari”ni barpo etishda loyiha-smeta hujjatlarini ishlab chiqish uchun loyihalash instituti jismoniy va yuridik shaxslarning oʻzlari tomonidan belgilanishi mumkin.

27. “Oʻrmonloyiha” loyihalash instituti loyiha-smeta hujjatlarini ishlab chiqib, uni har yili 1-mayga qadar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga taqdim etadi.

28. “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha takliflar mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan har yili 15-mayga qadar tegishli qaror qabul qilish uchun xalq deputatlari mahalliy kengashlari muhokamasiga kiritiladi.

29. Kiritilgan takliflar xalq deputatlari mahalliy kengashlari tomonidan ijobiy qaror qabul qilingan taqdirda, “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha kelgusi yilning manzilli dasturiga kiritish uchun mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga taqdim etiladi.

30. Manzilli dasturga kiritilgan “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish uchun mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari bilan “Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) oʻrtasida shartnomalar tuziladi.

Bunda shartnomalarni tuzish ishlari manzilli dastur tasdiqlangandan soʻng kelgusi yilning 20-yanvariga qadar amalga oshiriladi.

31. “Yashil jamoat parklari”ga koʻchat ekish tadbirlari har yili bahor va kuz mavsumlarida “Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) tomonidan amalga oshiriladi.

32. “Yashil jamoat parklari”ning hududida boshqa joylardan daraxtlarni koʻchirib oʻtqazish mumkin, daraxtlarni belgilangan tartibda yoki noqonuniy kesganlik uchun kompensatsiya sifatida uning oʻrniga daraxt ekiladi.

33. “Yashil jamoat parklari” joylashgan yer uchastkalari mulkdorlari, egalari “Yashil jamoat parklari”ni boshqarish va unga xizmat koʻrsatuvchi shtat birliklari bilan taʼminlaydi.

34. Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan mavjud daraxtzorlar joylashgan hududlarda “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish yuzasidan xatlovdan oʻtkazish boʻyicha komissiya tuziladi.

35. Xatlov komissiyasi tomonidan mavjud daraxtzorlar joylashgan hududda “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish yuzasidan xatlov oʻtkaziladi va xatlov yakuni boʻyicha dalolatnoma tuziladi. Bunda:

“Yashil jamoat parklari”ni barpo qilish uchun ajratilgan yerning umumiy maydoni va undagi mavjud daraxt-butalarning soni aniqlanadi;

daraxt-butalarning morfologik va biologik koʻrsatkichlari (diametri, balandligi, yoshi va hozirgi holati) baholanadi.

36. Tanlangan obyektda “Yashil jamoat parklari”ni barpo etishdan oldin quyidagilar:

obyektning sanitariya holati, jumladan, agressiv daraxtlarning turlari, kasallik oʻchoqlarining mavjud yoki yoʻqligi aniqlanishi, ular aniqlanganda tegishli tartibda tozalash-profilaktika ishlari tashkil etilishi;

sugʻorish manbalariga egaligi;

yoʻl infratuzilmasining mavjudligi;

manzarali daraxt va butalar turlarini koʻpaytirish uchun tuproq-iqlim sharoitining mosligi;

tanlangan “Yashil jamoat parklari” hududlarini himoya qilish imkoniyatining mavjudligi aniqlanishi;

ushbu yer maydonlarining har xil chiqindilardan xoli boʻlishi;

biologik yoshini oʻtab boʻlgan (qurigan) daraxt va butalar, singan shox-shabbalarni olib tashlash kabi tadbirlar amalga oshirilishi kerak.

37. Hududlarda mavjud daraxtzorlar joylashgan hududda tegishli soha mutaxassislarining ilmiy xulosalari hamda Ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasining tavsiyasi asosida xalq deputatlari mahalliy kengashlarining qarorlari asosida “Yashil jamoat parklari” barpo etishga ruxsat beriladi.

3-bob. “Yashil jamoat parklari”ni tashkil etish boʻyicha tugallangan loyihalarni foydalanishga qabul qilish

38. Barpo etilgan (rekonstruksiya qilingan) “Yashil jamoat parklari” “Yashil jamoat parklari”ni qabul qilish komissiyalari (keyingi oʻrinlarda — komissiya) tomonidan belgilangan tartibda qabul qilinadi.

39. Komissiya tarkibi tuman (shahar) hokimlari tomonidan tasdiqlanadi.

40. Komissiya tarkibiga tuman (shahar) hokimi, bosh pudrat tashkiloti, manfaatdor vazirliklar va idoralarning hududiy organlari, loyiha tashkilotlari hamda yerdan foydalanuvchilar vakillari kiritiladi.

41. Komissiya tomonidan “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish loyihasi tugallangandan soʻng ikki oy muddatda qabul qilib olinadi.

42. “Yashil jamoat parklari”ning mulkdorlari, egalari, foydalanuvchilari va ijarachilari belgilanmagan boʻlsa, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan “Yashil jamoat parklari” ulardan foydalanuvchi yoki ularga xizmat koʻrsatuvchi tegishli davlat organlari va tashkilotlari, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari yoki koʻp kvartirali uy-joylar mulkdorlariga doimiy foydalanish huquqi asosida ajratib beriladi.

43. Yerdan foydalanuvchi “Yashil jamoat parklari”ning kelgusida parvarish qilinishi, saqlanishi, oʻz funksiyasi bajarilishini taʼminlash uchun javob beradi.

4-bob. “Yashil jamoat parklari” faoliyatiga qoʻyiladigan cheklovlar

44. “Yashil jamoat parklari” faoliyatiga qoʻyiladigan cheklovlar quyidagilardan iborat:

“Yashil jamoat parklari” hududida bino va inshootlar (park faoliyati uchun qurilgan bino va inshootlar bundan mustasno), ishlab chiqarish va noishlab chiqarish obyektlari, shu jumladan, attraksionlar qurilishi;

“Yashil jamoat parklari” hududida tamaki chekish va alkogol mahsulotlari isteʼmol qilinishi;

“Yashil jamoat parklari” hududida ovqatlanish va chiqindilarning belgilanmagan joylarga tashlanishi;

“Yashil jamoat parklari” hududida tungi vaqtlarda kirishga cheklovlar oʻrnatilishi;

“Yashil jamoat parklari” hududiga har qanday avtotransport vositalari (maxsus avtotransportlardan tashqari) kirishi;

“Yashil jamoat parklari” hududida oilaviy tadbirlar oʻtkazilishi;

“Yashil jamoat parklari” faoliyatiga zid boʻlgan va uning rivojlanishiga salbiy taʼsir koʻrsatadigan xoʻjalik faoliyati (chorva va parrandalarni koʻpaytirish-boqish, baliqchilik) amalga oshirilishi;

“Yashil jamoat parklari” hududida daraxtlarni noqonuniy kesish;

“Yashil jamoat parklari” tashkil etilgan maydonlarni xususiylashtirish.

5-bob. “Yashil jamoat parklari” egalarining huquqlari va majburiyatlari

45. “Yashil jamoat parklari” egalari:

“Yashil jamoat parklari” faoliyatini amalga oshirish uchun tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼi nazar, davlat organlari va tashkilotlariga murojaat qilish;

“Yashil jamoat parklari”ni parvarish va muhofaza qilish uchun shartnoma asosida tadbirkorlik subyektlarini jalb qilish;

qonunchilikda belgilangan tartibda daraxtlarni sanitariya jihatidan kesish;

“Yashil jamoat parklari” hududida koʻkalamzorlashtirish uchun koʻchatchilik bilan shugʻullanish huquqlariga ega.

“Yashil jamoat parklari” egalari qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

46. “Yashil jamoat parklari” egalari:

“Yashil jamoat parklari” hududidagi mavjud daraxtlar va butalarni parvarish qilishi, sugʻorishi, qoʻriqlashi va muhofaza qilish;

“Yashil jamoat parklari” hududidagi mavjud daraxtlar va butalarning zararkunanda va kasalliklarga chalinishiga qarshi tizimli kurashish choralarini koʻrishi;

“Yashil jamoat parklari” hududida yongʻin xavfsizligini taʼminlashi shart.

“Yashil jamoat parklari” egalari qonunchilik hujjatlariga muvofiq oʻz zimmasiga boshqa majburiyatlarni ham olishi mumkin.

6-bob. Yakunlovchi qoidalar

47. “Yashil jamoat parklari” qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda qayta tashkil etiladi va tugatiladi.

48. Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.

“Yashil jamoat parklari” toʻgʻrisidagi nizomga ILOVA

“Yashil jamoat parklari”ni barpo etish

Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Davlat organlari va tashkilotlari, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, koʻp kvartirali uy-joylar mulkdorlari “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga taklif kiritadi. Zaruratga koʻra 2-bosqich Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari 1. “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha kiritilgan takliflarni koʻrib chiqadi. 15 ish kuni ichida 2. Maʼqullangan takliflar asosida “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish va loyihalash boʻyicha “Oʻrmonloyiha” loyihalash instituti bilan shartnoma tuzadi. Har yili 10-fevralgacha 3. “Oʻrmonloyiha” loyihalash institutiga “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha texnik topshiriqlarni taqdim etadi. Har yili 1-martgacha 3-bosqich “Oʻrmonloyiha” loyihalash instituti “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha loyiha-smeta hujjatlarini ishlab chiqadi va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlariga taqdim etadi. Har yili 1-maygacha 4-bosqich Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish boʻyicha takliflarni xalq deputatlari mahalliy kengashlari muhokamasiga tegishli qaror qabul qilish uchun kiritadi. Har yili 15-maygacha 5-bosqich Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari Xalq deputatlari mahalliy kengashlari tomonidan ijobiy qaror qabul qilingan taqdirda, “Yashil jamoat parklari”ni barpo etish uchun “Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) bilan shartnoma tuzadi. Manzilli dastur tasdiqlangandan keyin kelgusi yil 20-yanvargacha 6-bosqich “Yashil hudud” davlat unitar korxonasi (uning hududiy tashkilotlari) “Yashil jamoat parklari”ga koʻchat ekish tadbirlarini amalga oshiradi. Har yili bahor va kuz mavsumlarida

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV

Toshkent sh.,

2022-yil 27-sentabr,

529-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.09.2022-y., 09/22/529/0852-son)

lex.uz