📅 2022-yil 15-noyabr · Vazirlar Mahkamasi qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2022-yil 15-noyabr · Vazirlar Mahkamasi qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2022 йил 15 ноябрь · Вазирлар Маҳкамаси қарорлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 15 ноября 2022 г. · Постановления Кабинета Министров
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 15 November 2022 · Cabinet of Ministers resolutions
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
қарори
НИЗОМ
СХЕМАСИ
РЕЕСТРИ
НИЗОМ
низом
АЛГОРИТМИ
РЎЙХАТИ
Ўзбекистон Республикасида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишни тартибга солиш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида
Халқаро фуқаро авиацияси ташкилотининг стандартлари ва тавсиялари асосида Ўзбекистон Республикаси фуқаро авиацияси соҳасида парвозлар хавфсизлигини таъминлашга қаратилган миллий қонунчиликни такомиллаштириш ҳамда Ўзбекистон Республикасида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишни янада тартибга солиш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
1. Ўзбекистон Республикасининг Жиноят кодекси , Жиноят-процессуал кодекси ҳамда Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексига мувофиқ:
учувчисиз учадиган аппаратларни, уларнинг бутловчи ва эҳтиёт қисмларини қонунга хилоф равишда олиб кириш, сотиш, сотиб олиш, сақлаш ёки улардан фойдаланиш;
учувчисиз учадиган аппаратларни сақлаш, улардан фойдаланиш ёки уларни бошқа шахсларга бериш тартибини бузиш, шунингдек, улардан бошқа мақсадларда фойдаланиш учун маъмурий ва жиноий жавобгарлик белгиланганлиги маълумот учун қабул қилинсин.
2. Белгилаб қўйилсинки:
а) Ўзбекистон Республикаси ҳудудида учувчисиз учадиган аппаратлар, уларнинг бутловчи ва эҳтиёт қисмларининг белгиланган тартибда мажбурий декларация қилинадиган транзитидан ташқари (8802200001, 8802200002, 8802200008, 8803100000, 8803200000 ТН ВЭД кодлари) уларни қонунга хилоф равишда олиб кириш, сотиш, сотиб олиш, сақлаш ёки улардан фойдаланиш тақиқланади, Ўзбекистон Республикаси Туризм ва маданий мерос вазирлиги, Давлат солиқ қўмитаси ҳузуридаги Кадастр агентлигининг «Геоинновация маркази» давлат унитар корхонаси, «Чорвоқ» эркин туристик зонаси дирекцияси, ЮНЕСКО ишлари бўйича Ўзбекистон Республикаси миллий комиссияси томонидан учувчисиз учадиган аппаратлар, уларнинг бутловчи ва эҳтиёт қисмларини олиб кириш, сотиш, сотиб олиш, сақлаш ва фойдаланиш ҳолатлари бундан мустасно;
б) Вазирлар Маҳкамасининг алоҳида қарорлари билан тегишли вазирликлар, идоралар ва хўжалик субъектларига учувчисиз учадиган аппаратлар, уларнинг бутловчи ва эҳтиёт қисмларини олиб кириш, сотиш, сотиб олиш, сақлаш ва улардан фойдаланиш учун рухсатномалар берилиши мумкин;
в) амалдаги қонунчилик ҳужжатлари талабларига хилоф равишда республика ҳудудига олиб кириш, сотиш, сотиб олиш, сақлаш ёки улардан фойдаланиш жараёнида вақтинча олиб қўйилган фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва уларнинг бутловчи қисмлари Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлигида сақланади;
г) учувчисиз учадиган аппаратларни (уларнинг бутловчи ва эҳтиёт қисмларини) топшириш, сотиш ёки утилизация қилиш терговдан олдинги текширувни амалга оширувчи орган, суриштирувчи, терговчи ёки прокурорнинг қарори, шунингдек, суд қарори асосида тегишли далолатнома тузиш орқали амалга оширилади.
3. Шундай тартиб ўрнатилсинки, унга кўра республиканинг туризм салоҳияти тўғрисида фото ва видеоматериаллар тайёрлаш учун хорижий ижодий гуруҳларга учувчисиз учадиган аппаратларни Ўзбекистон Республикаси ҳудудига вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш учун рухсатнома Ўзбекистон Республикаси Туризм ва маданий мерос вазирлигининг илтимосномасига асосан Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги томонидан берилади.
4. Қуйидагилар:
Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ва уларни сақлаш тартиби тўғрисидаги низом 1-иловага мувофиқ;
Учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва Ўзбекистон Республикаси ҳудудида улардан фойдаланиш учун илтимоснома бериш тартиби тўғрисидаги низом 2-иловага мувофиқ;
Ўзбекистон Республикаси ҳудудида аэросуратга олиш ишларини ҳаво кемаларидан фойдаланган ҳолда амалга ошириш тўғрисидаги низом 3-иловага мувофиқ тасдиқлансин.
5. Давлат божхона қўмитаси, Давлат солиқ қўмитаси, Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари ва Ички ишлар вазирлиги учувчисиз учадиган аппаратлар, шунингдек, уларнинг бутловчи ва эҳтиёт қисмларини ноқонуний олиб кириш, сотиш, сотиб олиш, сақлаш ва улардан фойдаланиш ҳолатларини аниқлаш ҳамда уларнинг олдини олишга қаратилган амалий чораларни кўриб борсин.
6. Транспорт вазирлиги Мудофаа вазирлиги, Ташқи ишлар вазирлиги, Туризм ва маданий мерос вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари, Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги ва Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси ҳамда бошқа манфаатдор вазирликлар ва идоралар билан биргаликда:
республика ҳудудига учувчисиз учадиган аппаратларни олиб кириш, сотиш, сотиб олиш, сақлаш ва улардан фойдаланиш тартиби, шунингдек, белгиланган тартиб бузилишининг ҳуқуқий оқибатлари тўғрисида ахборот материаллари давлат ва хорижий тилларда тайёрланишини;
тайёрланган ахборот материалларини ва видеороликларни оммавий ахборот воситаларида, шу жумладан, расмий веб-сайтларда жойлаштириш орқали кенг ёритиш, шунингдек, Ўзбекистон Республикасининг хориждаги дипломатик ваколатхоналарида, ҳаво кемаларида ва поездларда, Ўзбекистон Республикасининг давлат чегарасидан ўтишда назорат-ўтказиш пунктларида намойиш этилишини таъминласин.
7. Вазирликлар ва идоралар ўзлари қабул қилган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни бир ой муддатда ушбу қарорга мувофиқлаштирсин.
8. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудида учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланишни тартибга солиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2016 йил 12 майдаги 150-сон қарорига 4-иловага мувофиқ ўзгартиришлар киритилсин.
9. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 5-иловага мувофиқ айрим қарорлари ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.
10. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг биринчи ўринбосари А.Ж. Раматов ва транспорт вазири И.Р. Махкамов зиммасига юклансин.
Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 15 ноябрдаги 658-сон қарорига 1-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ҳамда уларни сақлаш тартиби тўғрисида
1-боб. Умумий қоидалар
1. Ушбу Низом Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ҳамда уларни сақлаш тартибини белгилайди.
2. Мазкур Низомда қуйидаги тушунчалардан фойдаланилади:
ариза берувчи — Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг алоҳида ҳужжати билан идоравий вазифаларни бажариш учун Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат берилган юридик шахс;
ажратилган ҳаво ҳудуди — Ўзбекистон Республикаси ҳудуди ёки ҳудудий сувлари устидаги ҳаво ҳудуди бўлиб, унинг доирасида идоравий вазифаларни бажариш учун учувчисиз учадиган аппаратлар ва учувчисиз авиация тизимларининг парвозларини амалга ошириш учун рухсат берилган ҳудуд;
давлат авиациясининг авиация ходимлари — учувчисиз учадиган аппаратлар парвозларини ташкил қилиш, бажариш, таъминлаш ва уларга хизмат кўрсатиш бўйича фаолиятни амалга ошириш учун махсус касбий тайёргарликка эга бўлган мансабдор шахслар;
парвозлар хавфсизлиги — ҳаво кемаларидан фойдаланишга тааллуқли авиация фаолияти билан боғлиқ бўлган ёки бундай фойдаланишни бевосита таъминлайдиган мақбул даражагача пасайтирилган ва назорат қилинадиган ҳолат;
учувчисиз авиация тизими — ҳаво кемаси ва бортида учувчиси бўлмаган ҳолда фойдаланиладиган ҳаво кемаси билан боғлиқ элементлар;
учувчисиз учадиган аппарат — учувчисиз парвозни амалга оширадиган ёки тўлиқ бошқа жойдан масофадан туриб бошқариладиган ёхуд дастурлаштирилган ва парвозда тўлиқ автоном бўлган ҳаво кемаси (ҳаво кемалари моделлари ва ўйинчоқ ҳаво кемалари моделлари бундан мустасно). Учувчисиз учадиган аппарат ўзида одатда яхлит тизим сифатида фойдаланиладиган учувчисиз ва масофадан бошқариладиган ҳаво кемаларини бирлаштиради;
учувчисиз учадиган аппаратлар учун бутловчи қисмлар ва эҳтиёт қисмлар — 8802200001, 8802200002, 8802200008, 8803100000, 8803200000 ТН ВЭД кодига тушадиган қисмлар;
парвозларни қисқа муддатли чеклаш — Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими марказларининг ҳаво ҳудудидан фойдаланишни бошқариш борасида ўз ҳудудларида парвозлар хавфсизлигини ва бошқа фаолиятни тезкор таъминлашга йўналтирилган тадбирлар комплекси билан ҳаво ҳудудидан фойдаланиш бўйича белгиланадиган алоҳида тартиб;
ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими — идоралараро комиссия ва Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими марказларидан ташкил топган, Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш тартибига риоя этилишини ташкил этиш, режалаштириш, мувофиқлаштириш ва мониторингини амалга ошириш учун мўлжалланган орган;
ҳаво кемасининг ўйинчоқ модели — фуқароларнинг шахсий эҳтиёжларини қондириш учун ишлатиладиган, оғирлиги 250 граммдан ошмайдиган, 8802200001 ТН ВЭД кодига тушмайдиган, парвозни автоном бошқариш функциясига ва навигацияга эга бўлмаган, фото ва видео ускуналар билан жиҳозланмаган учадиган аппарат;
ҳаво кемасининг модели (авиамодел) — двигателли ёки двигателсиз, парвозни автоном бошқариш функциясига ва навигацияга эга бўлмаган, фото ва видео ускуналар билан жиҳозланмаган, фақат ўқув, спорт, маданий ва маърифий тадбирлар ва техник ижодкорликни ривожлантириш учун фойдаланиладиган учадиган аппарат;
ҳаводаги яқинлашув йўлаги — аэродром ҳудудидаги учиш-қўниш йўлагининг охирига туташган қисмидаги ҳаво ҳудуди бўлиб, унинг доирасида учадиган пайтда баландликка кўтарилади ва қўниш пайтида пасайиш амалга оширилади;
ҳаво кемаларининг парвозлари учун махсус зона — учиш зонаси, синов парвозлари зонаси, ҳаво кемаларининг паст ва жуда паст баландликдаги парвозлари зонаси, ҳаво кемаларининг товуш тезлигидан ошадиган тезликдаги парвозлари зонаси, ҳаво кемаларига парвозда ёқилғи қуйиш зонаси, ҳаво кемаларининг ўзгарувчан баландликда парвоз қилиш зонаси, ёқилғи тўкиш ва юк ташаш зонаси, ҳаво кемалари моделларининг (авиамоделлар) парвозлари зонаси;
фуқаро авиацияси учувчисиз учадиган аппаратининг оператори — ариза берувчининг учувчисиз учадиган аппаратини бевосита бошқарадиган мансабдор шахси;
эксплуатант — ҳаво кемасига эгалик ҳуқуқи, ижара асосида ёки бошқа қонуний асосда эга бўлган, ушбу ҳаво кемасидан фойдаланиш ҳуқуқи ва қобилияти ҳужжатлаштирилган фуқаро ёки юридик шахс;
ягона ҳаво ҳудуди — Ўзбекистон Республикаси ҳудуди ёки ҳудудий сувлари устидаги ҳаво ҳудуди бўлиб, унинг доирасида Ўзбекистон Республикасининг барча турдаги ҳаво кемаларига парвоз қилиш рухсат берилган.
3. Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудида хорижий давлатларнинг учувчисиз учадиган аппаратлари парвозини амалга оширишга фақат Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарори билан рухсат этилади.
4. Таълим, спорт, маданий ва маърифий тадбирларга, техник ижодкорликни ривожлантиришга мўлжалланган ҳаво кемалари моделларининг (авиамоделларнинг) парвозлари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ фақат ҳаво кемалари парвозларининг махсус зоналарида амалга оширилади.
5. Ариза берувчи учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат олишдан олдин учувчисиз учадиган аппаратлар жиҳозланган радиоэлектрон воситалардан фойдаланишга ваколатли органдан белгиланган тартибда рухсат олиши керак.
2-боб. Учувчисиз учадиган аппаратлар
1-§. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари
6. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари танланган бошқариш усулига қараб автоном ва масофадан туриб бошқариладиганларга бўлинади.
7. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари қуйидаги талабларга жавоб бериши керак:
а) саноат усулида ишлаб чиқарилган;
б) ишлаб чиқарувчи заводнинг паспортига ёки унга тенглаштирилган ҳужжатга (сифат сертификати, мувофиқлик сертификати) эга бўлиши;
в) парвоз вақтида максимал оғирлиги 25 кг дан ошмаслиги, қишлоқ хўжалигида агротехника тадбирларини амалга ошириш учун мўлжалланган учувчисиз учадиган аппаратлар бундан мустасно, бунда уларнинг максимал учиш оғирлиги 250 кг дан ошмаслиги керак ва тур сертификати, GPS Tracker ёки ID модули (Remote ID масофадан идентификациялаш) билан жиҳозланган бўлиши лозим.
8. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари таснифланмайди.
9. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланишга ушбу Низомга 1-иловага мувофиқ схема бўйича Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги (кейинги ўринларда — Агентлик) томонидан рухсат берилади.
10. Ариза берувчи ушбу Низомга 2-иловага мувофиқ парвозларни амалга ошириш бўйича намунавий шаклда ишлаб чиқилган қўлланмага эга бўлиши шарт.
Парвозларни амалга ошириш бўйича қўлланма ва унга киритиладиган барча ўзгартиришлар Агентлик билан келишилиши керак.
11. Ариза берувчи фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланишга рухсат олиш учун Агентликка қуйидаги ҳужжатларни тақдим этади:
а) ушбу Низомга 3-иловага мувофиқ шаклда учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланишга рухсат олиш учун ариза;
б) учувчисиз учадиган аппаратга мулк ҳуқуқи ёки бошқа шаклдаги мулк ҳуқуқи тўғрисидаги ҳужжат нусхаси;
в) учувчисиз учадиган аппарат учун ишлаб чиқарувчининг паспорти нусхаси ёки унга тенглаштирилган ҳужжат (сифат сертификати, мувофиқлик сертификати);
г) учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланиш бўйича ишлаб чиқарувчининг ҳужжати (қўлланма, йўриқнома, техник тавсиф) нусхаси;
д) ариза берувчининг парвозларни амалга ошириш бўйича қўлланмаси.
12. Агентлик аризани ҳужжатлар билан биргаликда кўриб чиқади ва учувчисиз учадиган аппаратнинг техник ҳолатини ўн иш кунидан ошмайдиган муддатда баҳолайди. Техник ҳолатни текшириш Агентликда амалга оширилади.
13. Агентлик ҳужжатларни кўриб чиқиш ва учувчисиз учадиган аппаратнинг техник ҳолатини текшириш натижалари бўйича фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратидан фойдаланишга рухсат бериш тўғрисидаги хулосани расмийлаштиради ва Ўзбекистон Республикаси фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланишга рухсат этилгани тўғрисида берилган хулосаларни маълумотлар реестрига (кейинги ўринларда — реестр) киритади.
Агентлик ариза берувчига учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланишга рухсат берилганлиги тўғрисидаги хулосани беради (юборади) ёки тегишли қарор қабул қилинган кундан эътиборан бир иш кунидан кечиктирмай, фойдаланишга рухсат бериш рад этилганлиги тўғрисида ёзма равишда хабардор қилади.
14. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппарати тўғрисидаги маълумотни реестрга киритишда унга рўйхатдан ўтишни танитувчи белги берилади, ариза берувчи уни учувчисиз учадиган аппарат корпусига туширади. Рўйхатдан ўтиш танитувчи белги бешта араб рақамидан иборат бўлади.
15. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратидан фойдаланишга рухсат этиш тўғрисидаги хулоса ушбу Низомга 4-иловага мувофиқ шаклда расмийлаштирилади.
16. Ариза берувчига қуйидаги ҳолларда фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратидан фойдаланишга рухсат этиш тўғрисидаги хулосани бериш рад этилиши мумкин:
а) талаб қилинадиган ҳужжатлар тўлиқ ҳажмда тақдим этилмаса;
б) тақдим этилган ҳужжатларда нотўғри ёки бузиб кўрсатилган маълумотларнинг мавжудлиги;
в) фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппарати техник ҳолатини текшириш натижалари тўғрисидаги асосли салбий хулоса бўлса.
17. Агентлик томонидан учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланишга рухсат этиш тўғрисидаги аризани кўриб чиқиш учун ҳақ олинмайди.
18. Реестр Агентлик томонидан ушбу Низомга 5-иловага мувофиқ шаклда юритилади.
19. Ариза берувчининг манзили ўзгарганда, учувчисиз учадиган аппарат уни қайта жиҳозлаш билан боғлиқ модификация қилинганда (номи ўзгарганда), фойдаланилаётган учувчисиз учадиган аппарат рўйхатдан чиқарилганда, учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланишга рухсат бериш тўғрисидаги хулосада кўрсатилган учувчисиз учадиган аппарат оператори (операторлари) тўғрисидаги маълумотлар ўзгарганда, ариза берувчи юқорида кўрсатилган маълумотларни тасдиқловчи ҳужжатлар билан бирга етти иш куни ичида Агентликка хулосани қайта расмийлаштириш учун ариза бериши шарт.
Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратидан фойдаланишга рухсат этиш тўғрисидаги хулоса қайта расмийлаштирилганда, Агентлик реестрга тегишли ўзгартиришлар киритади.
20. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратидан фойдаланишга рухсат этиш тўғрисидаги хулосани бериш ва қайта расмийлаштириш Агентлик томонидан тегишли ҳужжатлар билан хулоса бериш тўғрисидаги ариза қабул қилинган кундан бошлаб беш иш кунидан кўп бўлмаган муддат ичида амалга оширилади. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратидан фойдаланишга хулоса бериш ва уни қайта расмийлаштириш учун ҳақ олинмайди.
21. Ариза берувчи томонидан ушбу Низомнинг 19-банди талаблари бажарилмаганда, фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратидан фойдаланишга рухсат этиш тўғрисидаги хулоса тўхтатилади.
2-§. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимлари
22. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимлари танланган бошқариш усулига қараб, автоном ва масофадан туриб бошқариладиганларга бўлинади.
23. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимларига қўйиладиган талаблар, уларни рўйхатга олиш, улардан фойдаланиш ва сақлаш тартиби ишлаб чиқарувчиларнинг эксплуатация қилиш ва техник ҳужжатларига мувофиқ равишда вазирликлар ва идоралар томонидан белгиланади.
Ишлаб чиқарувчининг техник ҳужжатлари мавжуд бўлмаган давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларини сотиб олиш тақиқланади.
24. Вазирликлар ва идораларда давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларининг ва учувчисиз авиация тизимларининг ишлаб чиқарувчи заводнинг техник-фойдаланиш ҳужжатларига мувофиқ тўғри сақланишини текшириш ҳуқуқи Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизмати вакилларини мажбурий киритиш, шунингдек, қуйидаги шартлар билан Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий прокуратураси билан биргаликда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигига берилган:
а) текширишни текширилаётган вазирлик ва идоралар раҳбарияти билан келишиш;
б) текширувчиларнинг вазирликлар ва идоралар объектларига кириш учун тегишли рухсати мавжудлиги.
Текширишлар календарь йил давомида келишилган режага мувофиқ амалга оширилади. Вазирликлар ва идоралар томонидан навбатдаги текширувга охирги текширувдан 3 йил ўтгандан кейин рухсат берилади.
25. Вазирликлар ва идоралар томонидан давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан ва учувчисиз авиация тизимларидан Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудида фойдаланишга Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг рухсатномаси олингандан кейин рухсат этилади.
26. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари билан содир бўлган авиация ҳодисалари (ҳалокатлари) текшируви Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий прокуратураси, Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизмати ва Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги томонидан амалга оширилади.
Зарурат бўлганда, давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари билан содир бўлган авиация ҳодисалари (ҳалокатлари) текширувига Ўзбекистон Республикаси Бош прокуратураси, Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизмати, Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги, Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги мутахассислари белгиланган тартибда жалб этилиши мумкин.
3-боб. Фуқаро ва давлат авиацияси ходимлари
1-§. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппарати оператори
27. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланиш билан боғлиқ бўлган операторлар таркиби ариза берувчи томонидан учувчисиз учадиган аппаратнинг тури, мақсади ва шартларига қараб белгиланади.
28. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппарати оператори қуйидаги талабларга жавоб бериши керак:
а) Ўзбекистон Республикаси фуқаролигига эга бўлиши;
б) 18 ёшга етган бўлиши;
в) саломатлиги жиҳатидан лавозим вазифаларини бажаришга яроқли бўлиши;
г) учувчисиз учадиган аппаратлар ишлаб чиқарувчиси томонидан тавсия этилган талаблар асосида учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланиш ва уни бошқариш бўйича махсус тайёргарликка эга бўлиши;
д) ҳаво ҳудудидан фойдаланиш бўйича Ўзбекистон Республикаси қонунчилигини билиши;
з) учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланиш бўйича билим ва маҳоратини Агентликка намойиш этиши керак.
2-§. Давлат авиациясининг авиация ходимлари
29. Давлат авиацияси авиация ходимларининг таркиби, уларга қўйиладиган асосий талаблар, давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимларидан фойдаланишга рухсат бериш тартиби Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги томонидан белгиланади.
30. Тажриба-конструкторлик, экспериментал ёки илмий-тадқиқот ишларининг мақсадлари ва вазифаларига қараб, давлат авиациясидан фойдаланувчилар манфаати учун ишлаб чиқилган экспериментал учувчисиз учадиган аппаратлар ва учувчисиз авиация тизимларининг шахсий таркиби учадиган аппаратни (тизимни) ишлаб чиқарувчи (йиғувчи) томонидан Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги билан келишилган ҳолда белгиланади.
4-боб. Аэродромлар
31. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимлари аэродромларда жойлаштирилиши мумкин.
32. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимларидан фойдаланишга рухсат берилган аэродромлар тегишли рухсатномага эга бўлиши керак.
33. Аэродромлардан фойдаланишга Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги томонидан улар яроқлилик нормалари ва парвозлар хавфсизлигини таъминлайдиган талабларга мувофиқ бўлганда рухсат берилади.
34. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимларининг битта аэродромда жойлаштирилиши ҳамда улардан бир вақтнинг ўзида фойдаланиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги томонидан белгиланади.
5-боб. Ҳаво ҳудудидан фойдаланиш
35. Фуқаро ва давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари, давлат авиациясининг учувчисиз авиация тизимлари томонидан ҳаво ҳудудидан фойдаланиш соҳасидаги давлат бошқаруви ва назоратини олиб бориш қонунчиликка асосан Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигига юкланади.
36. Зарур хавфсизлик қоидаларига риоя қилинган ҳолда ва Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими органларидан рухсат олингандан кейингина фуқаро ва давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари, давлат авиациясининг учувчисиз авиация тизимларига Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланишга рухсат берилади.
37. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари фақат ажратилган ҳаво ҳудудидан фойдаланади.
38. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва давлат авиациясининг учувчисиз авиация тизимлари ажратилган ҳаво ҳудуди ва умумий ҳаво ҳудудларидан фойдаланишлари мумкин.
39. Давлат авиациясининг автоном учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимлари фақат ажратилган ҳаво ҳудудидан фойдаланишлари мумкин.
40. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимлари фақат исталган вақтда битта бошқарув пунктидан ва фақат битта учувчисиз учадиган аппаратда масофада туриб парвоз қилиш шарти асосида ягона ҳаво ҳудудида парвоз қиладиган ҳаво кемалари билан интеграциялашиши мумкин.
41. Давлат авиациясининг манфаатларини кўзлаб экспериментал учувчисиз учадиган аппаратлар ва учувчисиз авиация тизимларининг парвозларини синовдан ўтказиш вақтида ҳаво ҳудудидан фойдаланиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги томонидан белгиланади.
42. Фуқаро ва давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари, давлат авиациясининг учувчисиз авиация тизимлари томонидан Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун буюртманомалар ва рухсатномалар бериш тартиби 6-иловага мувофиқ амалга оширилади.
43. Ўйинчоқ ҳаво кемалари моделлари томонидан ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун рухсат олиш талаб қилинмайди.
6-боб. Учувчисиз учадиган аппаратларнинг парвози
44. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари парвозларни Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими органлари билан келишилган ҳолда ажратилган ҳаво ҳудудида амалга оширади.
45. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимларининг ажратилган ва умумий ҳаво ҳудудларида парвоз қилиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги томонидан белгиланади.
46. Давлат авиациясининг манфаатларини кўзлаб, учувчисиз учадиган аппаратларни ва учувчисиз авиация тизимларини парвозда синаб кўриш тартиби уларни ишлаб чиқарувчи (тайёрловчи) томонидан белгиланади ва Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги билан келишилади.
47. Ўйинчоқ ҳаво кемалари моделларининг парвозлари аэродромларнинг ҳаводаги яқинлашув йўлагига 150 метрдан кам бўлмаган узоқликда, 50 метргача баландликда, одамлардан хавфсиз масофада ва учадиган аппарат доимий визуал кўриниб турган ҳолда амалга оширилади.
7-боб. Парвозлар хавфсизлиги
48. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларининг парвозлари Ўзбекистон Республикаси самовий ҳудудида фуқаро авиациясининг ва экспериментал авиациянинг парвоз қилиш қоидалари талабларига мувофиқ амалга оширилади.
49. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимларининг парвозлари Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги авиациясининг парвоз қилиш қоидалари талабларига мувофиқ амалга оширилади.
50. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари ва учувчисиз авиация тизимларининг бошқариладиган ҳаво кемалари билан биргаликдаги умумий ҳаво ҳудудларидаги парвозларига фақат уларнинг парвозлари хавфсизлиги таъминланган шароитларда рухсат этилади.
51. Ўйинчоқ ҳаво кемалари моделларининг эгалари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ аппаратлардан хавфсиз фойдаланиш учун жавобгардирлар.
8-боб. Учувчисиз учадиган аппаратларни сақлаш тартиби
52. Учувчисиз учадиган аппаратларни сақлаш қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ уларни олиб кириш, сотиш, сотиб олиш, сақлаш ва улардан фойдаланиш ҳуқуқига эга бўлган давлат органи, корхона, муассаса, ташкилотнинг масъул мансабдор шахси томонидан ташкил этилади ва таъминланади.
53. Қуйидагилар фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларини сақлашга қўйиладиган умумий талаблар ҳисобланади:
а) учувчисиз учадиган аппаратларни сақлаш учун бегоналар кириши ман этилган ва сигнализация воситалари (зарурат бўлганда, видео кузатув воситалари) билан жиҳозланган, ҳарорат режими, тўғри тушадиган қуёш нурларининг, иссиқлик ва бошқа турдаги нурланишнинг ёруғлик таъсири, шунингдек, ёнғинга қарши хавфсизлик бўйича ишлаб чиқарувчи талабларига мос келадиган ихтисослаштирилган бино ажратиш;
б) учувчисиз учадиган аппаратларни уларнинг турига мос келадиган махсус контейнерларда сақлаш;
в) учувчисиз учадиган аппаратни қисман ёки демонтаж қилинган ҳолда, унинг дарҳол учишини истисно қиладиган шароитда сақлаш;
г) учувчисиз учадиган аппаратларни дала (ишлаб чиқариш) шароитида уларнинг турига қараб махсус жойлаш контейнерларида аккумулятордан алоҳида ажратилган ҳолда сақлаш. Бунда жойлаш контейнери муҳрланган бўлиши ва сақлаш учун масъул бўлган мансабдор шахс назорати остида бўлиши керак;
д) сақлаш учун масъул бўлган мансабдор шахсга учувчисиз учадиган аппаратни ташлаб кетиш ёки бошқа шахсларга бериш тақиқланади.
54. Фуқаро авиациясининг эксплуатантдаги учувчисиз учадиган аппаратларини сақлаш тартиби эксплуатант томонидан техник-фойдаланиш ҳужжатлари талабларига мувофиқ ишлаб чиқилади ва Парвозларни амалга ошириш бўйича қўлланмага киритилади. Сақлаш тартиби Агентлик билан келишилиши шарт.
55. Давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларини сақлаш тартиби тегишли вазирлик ва идоранинг раҳбарияти томонидан техник-фойдаланиш ҳужжатларнинг мажбурий талабларига мувофиқ белгиланади.
9-боб. Ўзбекистон Республикасининг фуқаро ва давлат авиациясида ариза берувчилар фаолиятини назорат қилиш
56. Ушбу Низомда белгиланган талабларнинг бажарилишини фуқаро авиациясида Агентлик, давлат авиациясида — Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги назорат қилади.
57. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланадиган ариза берувчилар фаолияти инспекция текширувлари шаклида назорат қилинади. Инспекция текшируви натижалари ҳисобот шаклида қайд этилади.
58. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланадиган ариза берувчиларни инспекция текширувлари икки йилда камида бир марта амалга оширилади.
59. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланадиган ариза берувчилар томонидан ушбу Низом талаблари бузилганда, Агентлик ушбу қоидабузарликларни ўз вақтида бартараф этиш зарурлиги тўғрисида огоҳлантириши ҳуқуқига эга.
10-боб. Якунловчи қоида
60. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгар бўлади.
Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ҳамда уларни сақлаш тартиби тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланиш
Босқичлар Субъектлар Тадбирлар Бажариш муддати 1-босқич Ариза берувчи Учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат олиш учун зарур бўлган ҳужжатларни ушбу Низомда кўзда тутилган рўйхатга мувофиқ тайёрлайди. Агентликка ҳужжатларни бевосита, почта хизматлари орқали ёки электрон шаклда улар қабул қилинганлиги тўғрисида билдиришнома билан биргаликда тақдим этади. Ариза берувчининг хоҳишига биноан 2-босқич Агентлик Учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат олиш учун тақдим этилган ҳужжатларни рўйхат бўйича қабул қилади ва улар дарҳол ариза берувчига ҳужжатлар қабул қилинган сана қўйилган ҳолда берилади (юборилади). Ҳужжатларни қабул қилиш кунида 3-босқич Агентлик 1. Аризани ҳужжатлар билан бирга кўриб чиқади ва учувчисиз учадиган аппаратларнинг техник ҳолатини баҳолайди. 1. Ариза қабул қилинган санадан бошлаб ўн иш куни ичида 2. Ҳужжатларни текшириш ва учувчисиз учадиган аппаратларнинг техник ҳолатини текшириш натижаларига кўра, учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат берилгани тўғрисида хулоса беради (юборади) ёки рад этишнинг асосли сабабларини кўрсатган ҳолда, учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат бериш рад этилганлиги тўғрисида ёзма равишда хабардор қилади. 2. Тегишли қарор қабул қилингандан бошлаб бир иш куни ичида 4-босқич Агентлик Аризани қайта кўриб чиқади. Агар ариза берувчи белгиланган муддатда учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат берилганлиги тўғрисида хулоса беришни рад этиш учун асос бўлган сабабларни бартараф этса, ариза берувчига шундай хулосани тақдим этади. Бартараф этилмаган тақдирда, учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат бериш рад этилганлиги тўғрисида ёзма билдиришнома юборилади ва бунда рад этишнинг асосли сабаблари кўрсатилади. Рад этиш сабабларини бартараф этиш тўғрисидаги ариза ва ушбу сабаблар бартараф этилганини тасдиқловчи ҳужжатлар олинган кундан 10 иш кунидан ошмайдиган муддатда
Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ҳамда уларни сақлаш тартиби тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА
Парвозларни амалга ошириш бўйича қўлланманинг намунавий шакли
«Келишилган» «Тасдиқлайман» Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги директори Раҳбар ПАРВОЗЛАРНИ АМАЛГА ОШИРИШ БЎЙИЧА ҚЎЛЛАНМА __________________________________________________ (ариза берувчининг тўлиқ номи) Парвозларни амалга ошириш бўйича қўлланма қуйидагиларни ўз ичига олиши керак: а) фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларининг парвозларини ташкил этиш тартиби ва уларни амалга ошириш қоидалари; б) парвозларни амалга оширишга алоқаси бўлган ходимларнинг мажбуриятлари тавсифланган йўриқнома; в) учувчисиз учадиган аппаратларни бошқариш учун масъул шахс аниқланган ҳолда, ҳар бир амалга ошириладиган парвознинг учувчисиз учадиган аппаратлари шахсий таркиби; г) Ўзбекистон Республикаси ҳудудида парвоз қилаётганда учувчисиз учадиган аппаратлар томонидан ҳаво ҳудудидан фойдаланиш бўйича ариза берувчининг Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими органлари билан ўзаро ҳамкорлиги бўйича йўриқнома; д) авиация ҳодисаси юз берган тақдирда, учувчисиз учадиган аппарат операторининг ҳаракат қилиш тартиби; е) учувчисиз учадиган аппаратга хизмат кўрсатиш ва уни сақлаш тартиби; ж) ноқонуний аралашув ҳаракатларининг олдини олиш бўйича йўриқнома; з) меҳнатни муҳофаза қилиш, хавфсизлик ва ёнғин хавфсизлиги бўйича йўриқнома; и) фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппарати операторини тайёрлаш ва унинг малакасини ошириш дастурлари.
Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ҳамда уларни сақлаш тартиби тўғрисидаги низомга 3-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги директорига Ариза ______________________________________________________________________дан (юридик шахснинг тўлиқ номи) Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларини ҳисобга қўйиш ва улардан фойдаланишга рухсат бериш тўғрисида хулоса беришингизни; Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланишга рухсат бериш тўғрисидаги хулосага ўзгартириш киритишингизни сўрайман. I. Ариза берувчи тўғрисида маълумотлар: 1. Ташкилий-ҳуқуқий шакли кўрсатилган тўлиқ номи ______________________________ 2. Жойлашган жойи (почта манзили) ___________________________________________ 3. Телефон рақами/факс _____________________________________________________ 4. Электрон манзили _______________________________________________________ II. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппарати ҳақида маълумот: 1. Номланиши (тури) _______________________________________________________ 2. Белгиланган мақсади ______________________________________________________ 3. Серия рақами (завод, идентификация рақами ва бошқалар) _______________________ 4. Ишлаб чиқарилган сана ___________________________________________________ 5. Ишлаб чиқарувчининг номи _______________________________________________ 6. Ишлаб чиқарувчи жойлашган жой ___________________________________________ 7. Максимал учиш вазни ____________________________________________________ 8. Ўрнатилган двигателлар тури _______________________________________________ 9. Ўрнатилган двигателлар сони _______________________________________________ 10. Двигатель кучи (тортиш) __________________________________________________ 11. Радиоэлектрон воситалар (кўтарма ускуна, фойдали оғирлик) ҳақида маълумот ________________________________________________________________________ 12. Ваколатли органнинг радиочастота спектридан фойдаланишга рухсатномаси ________________________________________________________________________ 13. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппарати сақланадиган манзили (жой) ________________________________________________________________________ III. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари операторлари тўғрисида маълумот: 1. Ф.И.О. _________________________________________________________________ 2. Махсус тайёргарлиги тўғрисида маълумотлари _________________________________ 3. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппарати операторининг ўз вазифаларини бажаришга яроқлилиги тўғрисида тиббий хулоса _________________________________ 4. Бошқа маълумотлар ______________________________________________________ IV. Идоравий вазифалар рўйхати: 1. _______________________________________________________________________ 2. _______________________________________________________________________ Ариза берувчи _____________________ 20__ й. «__» __________ (имзо, Ф.И.О.)
Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ҳамда уларни сақлаш тартиби тўғрисидаги низомга 4-ИЛОВА
Агентлик бланкаси ________________________________________________________________________ (юридик шахснинг тўлиқ номи) идоравий вазифаларни бажариш учун ушбу хулосага илова қилинган рўйхатда кўрсатилган учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиши мумкинлиги ушбу ҳужжат билан тасдиқланади. Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги директори ___________________ (Ф.И.О.) Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари РЎЙХАТИ 1. Номланиши (тури) ________________________________________________________ 2. Белгиланган мақсади ______________________________________________________ 3. Серия рақами (завод, иденцификация рақами ва бошқалар) _______________________ 4. Ишлаб чиқарилган сана ____________________________________________________ 5. Ишлаб чиқарувчининг номи ________________________________________________ 6. Ишлаб чиқарувчи жойлашган жой ___________________________________________ 7. Максимал учиш вазни _____________________________________________________ 8. Ўрнатилган двигателлар тури _______________________________________________ 9. Ўрнатилган двигателлар сони _______________________________________________ 10. Двигатель (тортиш) кучи __________________________________________________ 11. Сақланадиган манзил (жой) ________________________________________________ 12. Оператор Ф.И.О. ________________________________________________________
Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ҳамда уларни сақлаш тартиби тўғрисидаги низомга 5-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларидан фойдаланишга рухсат этилганлиги тўғрисида берилган хулосалар
Т/р Ариза берувчи (эгаси) Оператор Ф.И.О. Тури Серия рақами Ишлаб чиқарувчи завод Максимал учиш вазни Хулоса берилган сана Хулоса бериш учун асос Эслатма
Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш ҳамда уларни сақлаш тартиби тўғрисидаги низомга 6-ИЛОВА
Фуқаро ва давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратлари (тизимлари) томонидан Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун буюртманомалар тақдим этиш ва рухсат бериш тартиби
1. Ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун буюртманомалар (кейинги ўринларда — буюртманома) почта алоқа воситалари орқали ёки электрон шаклда парвозлар амалга ошириладиган кун арафасида UTC вақти билан соат 09:00 дан (маҳаллий вақт билан 14:00) кечиктирмай топширилиши керак.
2. Буюртманомалар ариза берувчи томонидан Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизим органига учувчисиз учадиган аппаратларнинг Ўзбекистон Республикаси ҳудудига парвозларни бажаришда ҳаво ҳудудидан фойдаланиш бўйича ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизим органлари билан ҳамкорлик тартиби тўғрисидаги йўриқномага мувофиқ тақдим этилади.
3. Буюртманомада қуйидаги маълумотлар бўлиши керак:
парвоз амалга ошириладиган сана;
ариза берувчининг номи;
учувчисиз учадиган аппарат модели ва рўйхатдан ўтказиш белгиси;
парвознинг бошланиш ва тугаш вақти (UTC);
парвозни амалга ошириш ҳудуди (координаталари), (ўзига хос маҳаллий йўналишлар) йўналиши ва улардан узоқлашиши;
учиш баландлиги (метрда ва футда);
парвоз мақсади (иш тури), ишларни бажариш учун рухсатноманинг мавжудлиги (аэрофотосуратга олиш, турар жой устидан парвоз ва бошқалар);
учувчисиз учадиган аппарат операторининг Ф.И.О.;
РМК эслатмасида — учувчисиз учадиган аппаратлар сони, учувчисиз учадиган аппарат операторининг телефон рақами, шунингдек, парвозни таъминлаш учун барча ҳар қандай қўшимча маълумотлар.
Буюртманомани расмийлаштириш намунаси:
«ЎзГАШКЛИТИ» ДУК
САНА / 2016 йил 10 июнь
ТУРИ ВА РАҚАМИ / квадрокоптер DJI Phantom, 1PA№345
ВАҚТИ / 10.00 дан 12.00 гача UTC
ПАРВОЗ ҲУДУДИ / нуқта радиусидан 1000 метр баландликдаги зона 41.15.2 с.ш. 061.12.9 в.д.
УЧИШ БАЛАНДЛИГИ / 500 метргача
ИШ ТУРИ / авиафотосурат Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2016 йил 05 июндаги 23/153-сон махсус рухсатномаси
ОПЕРАТОР / Фозилов А.Т., (90) 979-55-11
ЛАВОЗИМИ ______________________________________________________________ Ф.И.О. (буюртманомани берган жавобгар шахснинг имзоси)
Хабарни ўқиш:
«ЎзГАШКЛИТИ» ДУК — буюртмачининг номи;
2016 йил 10 июнь — парвоз амалга оширилган сана;
квадрокоптер DJI Phantom, 1РА№345 — учувчисиз учадиган аппаратнинг модели ва тартиб рақами;
10.00 дан 12.00 гача UTC — парвознинг бошланиш ва тугаш вақти;
нуқта радиусидан 1000 метр баландликдаги зона 41.15.2 ш.к. 061.12.9 ш.у. географик координатлари кўрсатилган парвозни амалга ошириш ҳудуди;
500 метргача — учиш баландлиги;
аэросуратга олиш (2016 йил 05 июндаги 23/153-сон рўйхатнома) — учиш мақсади ва ишни амалга ошириш учун рухсатнома;
Фозилов А.Т. — учувчисиз учадиган аппарат операторининг фамилияси, телефон рақами (90) 979-55-11;
битта (1) учувчисиз учадиган аппарат.
4. Фуқаро авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратларининг парвозлари учун буюртманомаларни кўриб чиқиш ва тасдиқлаш ягона тизим «Ўзаэронавигация» марказининг фуқаролик сектори томонидан Ўзбекистон Республикаси Аэронавигация ахборот нашрида ёки авиация ахборот циркулярида эълон қилинган ставкалар бўйича мурожаат этувчилар билан шартнома асосида амалга оширилади (Ахборот доираси).
5. Ариза берувчига ва Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлигининг навбатчи қисмига буюртманомани тасдиқлаш, шунингдек, чекловларни жорий қилиш ёки буюртманомани бекор қилиш тўғрисидаги ахборот Ўзбекистон Республикаси ҳудудида парвозларни амалга оширишда учувчисиз учадиган аппаратнинг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш бўйича ариза берувчининг ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими органлари билан ўзаро ҳамкорлиги тартиби тўғрисидаги йўриқномага мувофиқ телефон (факс) ёки электрон почта орқали юборилади.
6. Тасдиқланган буюртманома бекор қилинади, агар:
аризада кўрсатилган фаолиятнинг белгиланган вақтидан кейин 20 дақиқа ичида ҳаво ҳудудидан фойдаланишга рухсат берган органдан ҳаво ҳудудидан фойдаланишни бошлаш (узайтириш) тўғрисида маълумот келиб тушмаса;
қонунда белгиланган талабларга мувофиқ ҳаво ҳудудидан бошқа фойдаланувчилар манфаатларида фойдаланиш хавфсизлиги таъминланмаса.
7. Махсус ҳолатларда, учувчисиз учадиган аппаратларнинг шошилинч парвозлари олдиндан буюртманомаларсиз амалга оширилиши мумкин.
8. Тезкор вазифаларни Ўзбекистон Республикаси манфаатларига мувофиқ амалга ошириш мақсадида учувчисиз учадиган аппаратлар парвозларини амалга ошириш тўғрисидаги қарорни Ўзбекистон Республикаси мудофаа вазири, ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари қўмондони қабул қилади.
9. Табиий офатлар, фалокатлар, авариялар юз берганда ёрдам кўрсатиш ва қидирув-қутқарув ишларини амалга ошириш мақсадида ҳамда одамлар ҳаётига хавф туғдирадиган бошқа ҳолатларда, ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари қўмондони, учувчисиз учадиган аппаратларга эга бўлган вазирликлар ва идоралар раҳбарлари учувчисиз учадиган аппаратларнинг парвоз қилиши учун қарор қабул қилади.
Ушбу бандда назарда тутилган ҳолларда фаолиятни амалга ошириш ва Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун рухсатномани ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари қўмондонлик пунктининг тезкор навбатчиси беради ҳамда ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари қўмондонига зудлик билан ахборот берилади, Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими бош маркази хабардор қилинади. Бундай рухсатномалар Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун сўров олингач, зудлик билан берилади.
Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими марказлари учувчисиз учадиган аппаратларнинг шошилинч парвозларни амалга ошириш билан боғлиқ фаолиятни таъминлаши, бошқа фаолиятни тўлиқ ёки қисман ман этишга мажбур.
10. Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари хизмат вазифаларини бажариш учун учувчисиз учадиган аппаратларнинг шошилинч парвозлари олдиндан буюртмалар берилмасдан, ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари ҳамда уларнинг ҳудудий бўлинмалари билан келишилган ҳолда, Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари қўмондони ҳамда Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари бирлашмалари қўмондонлигининг қарорига мувофиқ амалга оширилиши мумкин.
Ушбу бандда назарда тутилган ҳолатларда, Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун рухсатномани ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари қўмондонлик пунктининг тезкор навбатчиси беради ҳамда ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари қўмондонига зудлик билан ахборот берилади, Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими асосий бош маркази хабардор қилинади.
Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 15 ноябрдаги 658-сон қарорига 2-ИЛОВА
Учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва Ўзбекистон Республикаси ҳудудида улардан фойдаланиш учун илтимоснома бериш тартиби тўғрисида
1-боб. Умумий қоидалар
1. Ушбу Низом вазирлик, идора ва ташкилотлар томонидан республиканинг туризм салоҳияти тўғрисида фото ва видео-материаллар тайёрлаш мақсадида Ўзбекистон Республикаси ҳудудига учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланишга оид илтимосномалар тақдим қилиш тартибини белгилайди.
2. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:
илтимоснома берувчи — белгиланган тартибда республиканинг туризм салоҳияти тўғрисида фото ва видео-материаллар тайёрлаш учун Ўзбекистон Республикасига учувчисиз учадиган аппаратларини вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш тўғрисида мурожаат қилган юридик ва жисмоний шахс, шу жумладан, хорижий ижодий гуруҳларнинг вакиллари;
ваколатли давлат органлари — Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси, Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги ва Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги;
илтимоснома киритувчи орган — Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарори билан Ўзбекистон Республикаси ҳудудига учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва ариза берувчи томонидан улардан фойдаланиш бўйича илтимосномалар киритиш ҳуқуқига эга бўлган вазирликлар, идоралар ва ташкилотлар;
учувчисиз учадиган аппаратлар оператори — учувчисиз учадиган аппаратларни бевосита бошқарувчи жисмоний шахс;
ягона идоралараро электрон платформа — хорижий ижодий гуруҳларга Ўзбекистон Республикаси ҳудудига учувчисиз учиш аппаратларини вақтинча олиб кириш ва улардан фойдаланишлари бўйича вазирлик ва идоралар томонидан аризаларни тақдим этиш ва келишиш бўйича ахборот тизими;
ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими — идоралараро комиссия ва Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими марказларидан ташкил топган, Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш тартибига риоя этилишини ташкил этиш, режалаштириш, мувофиқлаштириш ва мониторингини амалга ошириш учун мўлжалланган орган.
2-боб. Учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш бўйича илтимоснома киритувчи органга мурожаат қилиш тартиби
3. Республиканинг туризм салоҳияти тўғрисида фото ва видео-материаллар тайёрлаш учун Ўзбекистон Республикаси ҳудудига учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш истагида бўлган ариза берувчи ягона идоралараро электрон платформа орқали (масалан, ариза шаклида) мурожаат қилади.
4. Сўровда ариза берувчи учувчисиз учадиган аппаратларни олиб кирувчи ва улардан фойдаланувчи шахслар, учувчисиз учадиган аппаратларнинг техник хусусиятлари ва тасвирга оладиган ҳудуд (жой) тўғрисидаги маълумотларни илова қилади.
5. Илтимоснома киритувчи орган сўровни (масалан, ариза шаклида) келиб тушган кундан бошлаб икки кун ичида ушбу Низомнинг 4-бандида назарда тутилган барча зарур ҳужжатлар билан биргаликда кўриб чиқади.
Ариза берувчининг сўровини кўриб чиқиш натижаларига кўра, илтимоснома киритувчи орган ваколатли давлат органига учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш тўғрисида илтимоснома киритиши ёки киритишни рад этиши мумкин.
Учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш бўйича илтимосномани рад этиш асосли бўлиши керак.
6. Тақдим этилаётган ҳужжатлардаги маълумотлар тўлиқ бўлмаган ёки нотўғри ёки бузиб кўрсатилган бўлса, ариза берувчига учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш тўғрисидаги илтимоснома рад этилиши мумкин.
7. Ариза берувчи учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш бўйича рад жавоб олган кундан эътиборан ўн кун ичида рад этиш сабабларини бартараф қилишга ва илтимоснома киритувчи органга қайта мурожаат қилишга ҳақлидир. Бундай ҳолда такрорий сўров илтимоснома киритувчи орган томонидан ушбу Низомнинг 5-бандида кўрсатилган муддатда кўриб чиқилади.
8. Сўровни, шу жумладан, учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш тўғрисидаги такрорий сўровни кўриб чиқиш учун илтимоснома киритувчи орган томонидан йиғим олинмайди.
3-боб. Учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш учун илтимоснома тақдим этиш тартиби
9. Илтимоснома киритувчи орган томонидан ариза берувчига республиканинг туризм салоҳияти тўғрисида фото ва видео-материалларни тайёрлаш учун учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш ҳуқуқига рухсатнома бериш бўйича ваколатли давлат органларига ягона идоралараро электрон платформа орқали тақдим этилади.
10. Илтимосномага илтимоснома киритувчи орган учувчисиз учадиган аппаратларни олиб кирувчи ва ундан фойдаланувчи шахслар, учувчисиз учадиган аппаратларининг техник хусусиятлари ва тасвирга олиш жойлари ва вақти тўғрисидаги маълумотларни илова қилади.
11. Ваколатли давлат органи илтимоснома олинган кундан бошлаб икки кун ичида ушбу Низомнинг 10-бандида назарда тутилган барча зарур ҳужжатларни кўриб чиқади.
Илтимосномани кўриб чиқиш натижаларига мувофиқ ваколатли давлат органи учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш бўйича хат шаклида рухсатнома беради ёки беришни рад этади.
Ваколатли давлат органлари қарор қабул қилинган кундан эътиборан бир кун ичида илтимосномани кўриб чиқиш натижалари тўғрисида илтимоснома киритувчи органни ягона идоралараро электрон платформа орқали хабардор қилиши лозим.
Учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш бўйича рухсатнома беришни рад этиш асосли бўлиши керак.
12. Илтимоснома киритувчи органга учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланишга рухсатнома бериш қуйидаги ҳолларда рад этилиши мумкин:
маълумотлар тўлиқ ҳажмда тақдим этилмаганда;
тақдим этилган ҳужжатларда нотўғри ёки бузиб кўрсатилган маълумотлар мавжуд бўлганда.
13. Илтимоснома киритувчи орган учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш бўйича рад жавоб олинган кундан эътиборан ўн кун ичида рад этиш сабабларини бартараф қилишга ва такроран илтимоснома киритиш ҳуқуқига эга. Бундай ҳолда такрорий илтимоснома ваколатли давлат органлари томонидан ушбу Низомнинг 11-бандида кўрсатилган муддатда кўриб чиқилади.
14. Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан берилган топшириқлар асосидаги илтимосномалар бир кун ичида кўриб чиқилади.
15. Ваколатли давлат органлари учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш тўғрисидаги илтимосномаларни кўриб чиқиш учун йиғим олмайди.
16. Учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланишга рухсатнома олингандан сўнг илтимоснома киритувчи орган юридик ва жисмоний шахслар, шунингдек, хорижий ижодий гуруҳлар учувчисиз учадиган аппаратларни фойдаланишидан бир кун олдин ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими органини учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш жойи ҳамда вақти ҳақида хабардор қилади.
17. Учувчисиз учадиган аппаратларни вақтинча олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланиш тўғрисидаги илтимосномани кўриб чиқиш тартиби илтимоснома киритувчи органнинг ташаббуси билан ушбу Низомга мувофиқ кўриб чиқилади.
4-боб. Вақтинча олиб кириладиган учувчисиз учадиган аппаратларни сақлаш тартиби
18. Вақтинча олиб кириладиган учувчисиз учадиган аппаратларни сақлаш тартиби учувчисиз учиш аппаратларни ишлаб чиқарувчининг (етказиб берувчининг) сақлаш бўйича кўрсатмаларига мувофиқ амалга оширилади.
19. Учувчисиз учадиган аппаратлар оператори Ўзбекистон Республикаси ҳудудида учувчисиз учадиган аппаратларнинг тўғри сақланишини ташкил этади ва таъминлайди.
5-боб. Хорижий ижодий гуруҳларнинг учувчисиз учадиган аппарат оператори
20. Хорижий ижодий гуруҳларнинг учувчисиз учадиган аппаратлар операторларининг таркиби илтимоснома киритувчи орган билан келишилган ҳолда хорижий ижодий гуруҳлар томонидан белгиланади.
21. Учувчисиз учадиган аппарат оператори қуйидаги талабларга жавоб бериши керак:
18 ёшдан кичик бўлмаслиги;
учувчисиз учадиган аппаратлар ишлаб чиқарувчининг (етказиб берувчи) тавсиялари асосида учувчисиз учадиган аппаратларни ишлатиш ва бошқариш бўйича махсус тайёргарликка эга бўлиши.
6-боб. Вақтинча олиб кириладиган учувчисиз учадиган аппарат парвозларини амалга ошириш тартиби
22. Вақтинча олиб кириладиган учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланиш қуйидаги ҳолларда тақиқланади:
учиш ва қўниш пайтида — ҳар қандай одамдан (учувчисиз учадиган аппарат операторидан ташқари), транспорт воситаси, бино ёки иншоотдан 50 метрдан яқин масофада;
одамлар гавжум жойдан (камида 500 нафар) 150 метрдан яқин;
аэропортлар, темир йўл вокзаллари, электр тармоқлари станциялари парвоз учун тақиқланган ва хавфли зоналардан камида 5 километр масофада, қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ҳоллар бундан мустасно.
7-боб. Вақтинча олиб кириладиган учувчисиз учадиган аппаратларнинг парвозларини назорат қилиш
23. Республиканинг туризм салоҳияти тўғрисида фото ва видео-материаллар тайёрлаш мобайнида юридик ва жисмоний шахслар, шунингдек, хорижий ижодий гуруҳларга ҳамроҳлик қилиш учун илтимоснома киритувчи орган томонидан вакил ажратилади.
24. Илтимоснома киритувчи орган вакили:
учувчисиз учадиган аппарат операторини Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари талаблари тўғрисида хабардор қилиши;
учувчисиз учадиган аппаратдан мақсадли фойдаланилишини назорат қилиши;
учувчисиз учадиган аппарат оператори ҳаво ҳудудидан фойдаланиш қоидаларини бузган тақдирда, бу ҳақда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги ва Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлигига хабар бериши шарт;
республиканинг туризм салоҳияти ҳақида аэросуратларга олиш ишлари тугагандан сўнг ариза берувчи фото ва видео-материалларни Мудофаа вазирлигига юборади ёки уларни мустақил кўриб чиқиб, хулосасини Мудофаа вазирлигига юборади.
8-боб. Якунловчи қоида
25. Ушбу Низомнинг талабларини бузган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгар бўлади.
Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 15 ноябрдаги 658-сон қарорига 3-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси ҳудудида аэросуратга олиш ишларини ҳаво кемаларидан фойдаланган ҳолда амалга ошириш тўғрисида
1-боб. Умумий қоидалар
1. Мазкур Низом ҳаво кемаларидан туриб телевизион, инфрақизил, микротўлқинли, радиолокацион ва бошқа аппаратуралар ёрдамида бажариладиган аэросуратга олиш, махсус ва бошқа турдаги ишларни (кейинги ўринларда — аэросуратга олиш ишлари) амалга ошириш учун Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланишга, шунингдек, мазкур суратга олиш материаллари ва космик суратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқишга рухсат бериш тартиботларини ташкил этиш ва ўтказиш тартибини белгилайди.
2. Мазкур Низомнинг талаблари мулкчилик шакли ва идоравий шаклидан қатъи назар, тасарруфида ўта муҳим ҳамда тоифаланган саноат ва ҳарбий объектлар бўлган, шунингдек, аэросуратга олиш ишларини бажарган ҳолда Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланувчи ва ушбу ишларнинг материалларидан фойдаланадиган вазирликлар, идоралар, бирлашмалар, корхоналар, муассасалар ва ташкилотларга татбиқ этилади.
3. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:
ажратилган ҳаво ҳудуди — Ўзбекистон Республикаси ҳудуди ёки ҳудудий сувлари устидаги ҳаво ҳудуди, унинг доирасида идоравий вазифаларни бажариш учун учувчисиз учадиган аппаратлар ва учувчисиз учадиган авиация тизимларининг парвозларни амалга ошириш учун рухсат берилган ҳудуд;
ариза берувчи — Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг алоҳида қарорига биноан идоравий вазифаларни бажариш учун ҳаво ҳудудида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишга рухсат берилган юридик шахс;
аэросуратга олиш ишлари — суратга олиш ишлари амалга оширилган участкаларда объектив макон маълумотларини олиш, ўрганиш ва тақдим этиш мақсадида атмосферада учадиган аппаратга ўрнатилган фото ва видео аппаратлар ёрдамида ҳудудларни ер юзасидан муайян баландликда фото ва видеосуратга олиш;
махсус рухсатнома — доимий фаолият кўрсатувчи махсус комиссия билан келишган ва Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлари Бош штаби (кейинги ўринларда — Бош штаб) томонидан бериладиган Ўзбекистон Республикасининг ажратилган ҳаво ҳудудида парвозни ва аэросуратга олишни амалга оширишга рухсат берувчи ҳужжат;
парвоз — кўтарилишдаги тезлашишдан (вертикал кўтарилишдаги ер ёки сув юзасидан узилишдан) масофа босиб ўтилгунча (учиш-қўниш йўлагини тўхташларсиз озод қилингунча) ёки вертикал қўнишда ер (сув) юзасига теккунга қадар бўлган ҳаво кемасининг ер (сув) юзаси ва ҳаво ҳудудида ҳаракати;
парвозларни амалга ошириш чекланган ҳудуд — давлатнинг ҳудуди ёки ҳудудий сувлари устида белгиланган катталикдаги, чегараларида ҳаво кемаларининг парвозларни амалга ошириши маълум шартлар билан чекланган ҳаво ҳудуди. Парвозларни амалга ошириш чекланган ҳудудлар ҳаво кемаларининг парвозларини вақт ва уларнинг бажарилиш шартлари ва бошқалар бўйича чекланиши зарур бўлган объектлар устида (ҳудудларда) белгиланади;
парвозларни амалга оширишга қисқа муддатли чеклов — ҳаво ҳудудидан фойдаланиш бошқарувининг ягона тизими марказларидаги парвозлар хавфсизлигини оператив таъминлаш ва ўзининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш бошқаруви районларидаги бошқа фаолиятга йўналтирилган тадбирлар комплексига кўра белгиланувчи ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг алоҳида тартиби;
парвоз режаси (флайт-режа) — ҳаводаги ҳаракатларни бошқариш органларига тақдим этиладиган, ҳаво кемасининг кўзда тутилган парвози ёки парвознинг бир қисми ҳақидаги муайян маълумотлар;
парвоз учун буюртманома (парвозларни бажариш учун Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланиш) — ҳаво кемасининг мўлжалланган парвози ёки парвознинг бир қисми тўғрисида ҳаводаги ҳаракатни ташкил қилиш (ҳаводаги ҳаракатни бошқариш) ва ҳаво ҳужумидан мудофаа органларига тақдим этиладиган муайян маълумотлар;
ҳаводаги ҳаракатга хизмат кўрсатиш органи — тегишли ҳолатларда ҳаводаги ҳаракатга диспетчерлик хизмати кўрсатиш органи, парвоз ахборот маркази ёки ҳаводаги ҳаракатга хизмат кўрсатишга тааллуқли маълумотларни тўплаш пунктини англатувчи умумий атама;
ҳаводаги ҳаракатни бошқариш органи — тегишли ҳолатларда район диспетчерлик маркази, учиб келиш диспетчерлик органи ёки аэродром диспетчерлик пункти, парвозларни бошқариш пункти, идоранинг қўмондонлик пункти ёки ҳаводаги ҳаракатни бошқариш функцияларини бажарувчи бошқа пунктни англатувчи умумий атама;
ҳаводаги ҳаракатни ташкил этиш — ҳаво кемаси эксплуатантини учиб кетиш ва етиб келишнинг режалаштирилган вақтларига риоя этиши ҳамда минимал чекловларда ва ўрнатилган хавфсизлик даражаларини пасайтирмаган ҳолда энг маъқул парвоз профилларига амал қилишни таъминлаш;
тақиқланган ҳудуд — давлатнинг ҳудуди ёки ҳудудий сувлари устида белгиланган катталикдаги ва чегараларида ҳаво кемаларининг махсус рухсатномалар олмасдан парвоз қилиши тақиқланган ҳаво ҳудуди. Тақиқланган ҳудудлар ҳаво ҳудудида муҳим давлат объектлари, муҳим аҳамиятга эга комплексларни (атом электр станцияси, кимёвий жиҳатдан хавфли объектлар, шунингдек, мамлакатнинг миллий хавфсизлиги нуқтаи назардан ўта муҳим бўлган бошқа объектлар) ҳаво ҳудудидаги эҳтимолий ҳодисалар натижасида рўй берадиган зарарли таъсир ва вайронагарчиликлардан муҳофаза қилиш учун белгиланади;
ягона ҳаво ҳудуди — Ўзбекистон Республикаси ҳудуди ёки ҳудудий сувлари устидаги ҳаво ҳудуди бўлиб, унинг доирасида Ўзбекистон Республикасининг барча авиация турлари ҳаво кемаларига паровозларни амалга ошириш учун рухсат берилган;
учадиган аппарат — атмосфера ёки космик макондаги парвозлар учун мўлжалланган қурилма;
учувчисиз учадиган аппарат — учувчисиз парвозни амалга оширадиган ёки тўлиқ бошқа жойдан масофадан туриб бошқариладиган ёхуд дастурлаштирилган ва парвозда тўлиқ мустақил бўлган ҳаво кемаси (самолёт моделлари бундан мустасно);
учувчисиз авиация тизими — ҳаво кемаси ва бортида учувчиси бўлмаган ҳолда фойдаланиладиган ҳаво кемаси билан боғлиқ элементлар;
Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудуди — Ўзбекистон Республикасининг ҳудуди ва ҳудудий сувлари устидаги, фақат унинг юрисдикциясига кирувчи макон;
Ўзбекистон Республикаси чегараолди полосасининг ҳаво ҳудуди — қуруқлик ва сув устида жойлашган, Ўзбекистон Республикаси Давлат чегарасига туташган кенглиги 25 км бўлган ҳаво ҳудуди;
Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланувчилар — ҳаво ҳудудидан фойдаланиш билан боғлиқ фаолиятни амалга оширувчи Ўзбекистон Республикаси, шунингдек, бошқа давлатларнинг корхона, муассаса, ташкилот ва фуқаролари;
Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш билан боғлиқ фаолият — ҳаво кемаларининг парвозлари, барча турдаги отишлар, ракета учириш, портлатиш ишлари, ҳаво ҳудудида моддий объектларни кўтариш, ҳаракатлантириш ва тушириш билан боғлиқ фаолиятнинг бошқа турлари;
Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун талабнома — буюртманомада кўрсатилган фаолиятни таъминлаш учун зарур маълумотларни ўз ичига олган белгиланган намунадаги ҳужжат;
ҳаво кемаси — атмосферада ўзининг ҳаво билан ўзаро таъсири ҳисобига ушлаб турадиган ҳар қандай учадиган аппарат, ер (сув) юзасидан қайтган ҳаво билан ўзаро таъсир бундан мустасно (самолёт, вертолёт, учувчисиз учадиган аппарат, дирижабль, ҳаво шари ва бошқалар);
хавфли ҳудуд — ҳудудида маълум вақт давомида ҳаво кемалари парвози учун хавф туғдирувчи фаолият олиб борилиши мумкин бўлган белгиланган ўлчамлардаги ҳаво кенглиги;
ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими — идоралараро комиссия ва Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими марказларидан ташкил топган, Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш тартибига риоя этилишини ташкил этиш, режалаштириш, мувофиқлаштириш ва мониторингини амалга ошириш учун мўлжалланган орган.
4. Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш билан боғлиқ фаолиятга зарур эҳтиёт чораларига риоя этилганда, фақат мазкур Низомга 1-иловага мувофиқ рухсат бериш тартиботларидан ўтгач ҳамда Бош штабнинг ва Ҳаво ҳудудидан фойдаланиш бошқарувининг ягона тизими органларидан рухсат олгандан сўнг рухсат берилади. Ушбу фаолият мутлақо тақиқланиши ёхуд вақтинча режимлар ёки қисқа вақт давом этадиган чекловларни киритиш йўли билан чекланиши мумкин.
Тақиқланган ёки ҳаво ҳудудидан фойдаланиш чекланган ҳудудларда ҳаво ҳудудидан фойдаланиш зарур бўлган ҳолатларда манфаатдор вазирлик, идора, муассаса, корхона ва ташкилотлар Бош штабга амалга ошириладиган парвозлар ва уларнинг давомийлиги тўғрисида хабар берган ҳолда, Бош штабдан махсус рухсатнома олишлари шарт, вазирликлар ва идораларга қарашли жойларда жойлашган объектлар бундан мустасно.
2-боб. Аэросуратга олиш ишларини амалга оширишга рухсат бериш тартиботларини ҳамда ушбу суратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқишни ташкил этиш ва амалга ошириш
1-§. Аэросуратга олиш ишларини амалга ошириш учун рухсат бериш тартиби
5. Вазирликлар ва идоралар Ўзбекистон Республикаси ҳудудида аэросуратга олиш ишларини бажариш учун қонунчиликда белгиланган тартибда Бош штабга мазкур Низомга 2-иловага мувофиқ сўровнома тақдим қилади. Режалаштирилган аэросуратга олиш ишларидан келиб чиқиб, сўровномага қуйидагилар илова қилинади:
талаб қилинаётган ҳаво ҳудудининг чегараларини белгилаб берадиган парвозлар ҳудуди картограммаси илова қилинган ҳолда, ишларни амалга ошириш режалаштирилган ҳудудлар бўйича ахборот (жорий йил учун);
аэросуратга олиш, ҳавода кино суратга олиш, аэровизуал, шунингдек, махсус ва бошқа турдаги аэросуратга олиш ишларини амалга ошириш бўйича тўлиқ ва батафсил ахборот;
топографик ва бошқа махсус мақсадларда бажарилаётган майдонли суратга олиш хусусиятига эга аэросуратга олиш ишларининг йиғма картограммалари;
учувчисиз учадиган аппаратга ўрнатилган радиоэлектрон воситалардан фойдаланиш (частота параметрлари) учун Ўзбекистон Республикаси Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги томонидан берилган рухсатноманинг, Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги томонидан учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланишга рухсат берилгани тўғрисидаги хулосанинг, учувчисиз учадиган аппарат оператори (учувчиси) паспортининг нусхалари, шунингдек, парвозни таъминлаш учун бошқа ахборотлар;
аэросуратга олиш ишларини бажариш билан боғлиқ масалаларни Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари ва Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизмати билан келишиш бўйича ҳужжатларнинг нусхалари, агар ишлар чегарага туташ жойларда (ҳудудида) ёки улар томонидан қўриқланаётган объектларда (ҳудудида) режалаштирилаётган бўлса;
раҳбарият топшириғининг нусхаси, агар аэросуратга олиш ишлари режимли объектларнинг ҳудудида режалаштирилаётган бўлса.
6. Сўровномалар аэросуратга олиш ишларини амалга ошириш учун рухсатномаларни беришнинг ҳисобини юритиш журналида рўйхатга олинади ҳамда Бош штаб ҳузуридаги доимий фаолият кўрсатувчи махсус комиссия (кейинги ўринларда — махсус комиссия) томонидан беш кун муддатда кўриб чиқилади.
Ариза берувчи томонидан тақдим қилинган материалларни кўриб чиқиш якунларига кўра далолатнома тузилиб, у махсус комиссия аъзолари томонидан имзоланади ва Бош штаб бошлиғи томонидан тасдиқланади.
7. Махсус комиссиянинг хулосасига асосан Бош штаб томонидан мазкур Низомга 3-иловага мувофиқ махсус рухсатнома расмийлаштирилади ва белгиланган тартибда ариза берувчига юборилади.
2-§. Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун рухсатнома бериш тартиби
8. Ариза берувчи ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими бош марказига сўровнома топширганда, Бош штаб томонидан берилган рухсатноманинг рақамини кўрсатиши шарт.
9. Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланиш тўғрисидаги қарорни Ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари қўмондони қабул қилади, ҳаводаги ҳаракатга хизмат кўрсатиш йўналишлари бўйича парвозларни бажарувчи фуқаро ҳаво кемаларининг парвозлари бундан мустасно. Қабул қилинган қарор Ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари штаби (Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими бош маркази) орқали Ўзбекистон Республикаси ҳаво ҳудудидан фойдаланувчиларга етказилади.
Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фақат Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизимининг тегишли органларидан рухсатнома олингандан сўнг фойдаланилади.
Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудидан фойдаланиш учун буюртманомалар бериш ҳамда бу ҳақда тегишли органларни хабардор қилиш Ўзбекистон Республикасининг самовий ҳудудидан фойдаланиш тўғрисидаги низом талабларига мувофиқ амалга оширилади.
10. Учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланиш, шу жумладан, хорижий давлат фуқароларининг ундан фойдаланиши Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясининг учувчисиз учадиган аппаратидан фойдаланиш тартиби тўғрисидаги низом талабларига мувофиқ амалга оширилади. Бунда идоравий вазифаларни бажариш учун учувчисиз учадиган аппарат парвозларига фақат тегишли вазирлик ва идоралар томонидан қатъий белгиланган ҳудудда ёки тегишли объектлар устида ҳамда ҳаво кемаларининг муайян турлари учун ўрнатилган тартибда белгиланувчи ажратилган ҳаво ҳудудида рухсат этилади.
3-§. Махсус комиссияни тайинлаш тартиби. Аэросуратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқиш ва ариза берувчига қайтаришни ташкил этиш
11. Ҳаво кемаларидан фойдаланган ҳолда аэросуратга олиш ишларини амалга ошириш учун рухсат бериш тартиботлари (ариза берувчиларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш ва келишиш), шунингдек, мазкур суратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқишни ташкил этиш ва ўтказиш бўйича махсус комиссия Бош штаб бошлиғининг буйруғи билан тайинланади.
Махсус комиссиянинг ишига Бош штаб бошлиғи томонидан тайинланадиган раис раҳбарлик қилади.
Махсус комиссиянинг таркибига кўриб чиқилаётган материаллардан келиб чиққан ҳолда, Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги марказий аппарати, Ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари, Мудофаа вазирлиги Тоифаланган объектларни қўриқлаш қўшинлари, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари, Миллий гвардияси, Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизматининг тегишли мутахассислари уларнинг раҳбарлари тавсиясига кўра киритилади.
12. Махсус комиссия раисининг зиммасига қуйидаги вазифалар юкланади:
махсус комиссия таркиби томонидан аэросуратга олиш ишларини амалга ошириш учун буюртманомаларни кўриб чиқиш ва рухсат бериш тартиботларини ўрганиш (тегишли ҳужжатларни расмийлаштириш);
ариза берувчидан (унинг вакилидан) аэросуратга олиш (фото-видео) материаллари ва космик суратга олиш материалларини белгиланган тартибда олиш;
суратга олинган материалларни махсус комиссия таркиби билан назорат тариқасида кўриб чиқиб, тасвирларда аэросуратга олиш материалларида кўрсатилиши керак бўлмаган режимли, ҳарбий объектлар, қурол-аслаҳа ва ҳарбий техниканинг бор-йўқлигини аниқлаш ҳамда бундай тасвирларни ретуш қилишни (кесиб ташлашни) ташкил этиш;
тасвирларда кўрсатилиши керак бўлмаганлиги учун кесиб ташланган объектларни кўрсатиб ўтган ҳолда, аэросуратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқиш далолатномасини тузиш;
ишлов берилган аэросуратга олиш (фото-видео) материаллари ҳамда космик суратга олиш материалларини ариза берувчига ўз вақтида қайтариш ва бошқалар.
13. Парвозлар ва муайян ҳудудни суратга олиш бўйича ишлар якунлангандан сўнг суратга олинган материал ёзилган электрон ахборот ташувчи мослама оператор ва ишлар раҳбари томонидан муҳрланиб, суратга олиш ишлари ўтказилган ҳудуд, сана ва вақт, шунингдек, суратга олинган материал ёзилган электрон ахборот ташувчи мослама муҳрланган муҳрнинг таърифи кўрсатилган ҳолда келгусида назорат тариқасида кўриб чиқишга тақдим қилинади. Электрон ахборот ташувчи мосламага ёзилган суратга олиш материалларининг асл нусха ва ишончли эканлиги учун жавобгарлик аэросуратга олиш бўйича ишларни амалга оширишган юридик шахсларнинг зиммасига юкланади.
14. Махсус комиссиянинг иши ариза берувчидан электрон ахборот ташувчисига ёзилган (TIFF(GEOTIFF), JPG, RGB ва бошқа форматларда) аэросуратга олиш материаллари ва космик суратга олиш материаллари олингандан сўнг ташкил этилади. Электрон ахборот ташувчилар электрон ахборот ташувчиларни қабул қилиш ва топшириш журналида қайд этилади.
Аэросуратга олиш материаллари ва космик суратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқиш, уларга ишлов бериш ҳамда келгусида уларни ариза берувчига қайтариш улар олинган вақтдан бошлаб икки ҳафта (учувчисиз учадиган аппарат учун — икки кун) муддатда амалга оширилади.
Фавқулодда вазиятларда (катта ёнғинлар, вайронагарчилик, сув тошқини ва бошқа табиий офатларда) Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг сўровномаси бўйича суратга олинган материаллар Бош штабнинг талабига кўра назорат тариқасида кўриб чиқилмасдан бериб юборилиши мумкин.
15. Махсус комиссиянинг иши давомида етказиб берилган материалларнинг сифати, суратга олиш ишларини ўтказишнинг санаси ва ҳудуди, уларни аэросуратга олиш материалларида кўрсатилиши мумкин бўлмаган давлат ва режимли ҳарбий объектлар, қурол-аслаҳа ва ҳарбий техника тўғрисидаги ахборотнинг мавжудлиги ҳамда чегара ҳудудига туташ ҳудудидан узоқлигига алоҳида эътибор қаратилади.
16. Махсус комиссия ишининг якунлари бўйича назорат тариқасида кўриб чиқиш далолатномаси тузилиб, Бош штаб бошлиғи томонидан тасдиқланади, бунда тасвирларда кўрсатилиши мумкин бўлмаган объектларнинг номи ҳамда суратга олинган материалнинг тавсифи бўйича хулоса кўрсатилади. Ариза берувчига (унинг вакилига) мазкур Низомга 4-иловага мувофиқ аэросуратга олиш материалларидан фойдаланиш учун рухсатнома берилади.
17. Суратга олинган материалларни қайтариш қуйидаги тартибда амалга оширилади:
суратга олинган материални назорат тариқасида кўриб чиқиш ва уларга ишлов бериш якунлангандан сўнг электрон ахборот ташувчи махсус комиссия раиси томонидан муҳрланиб, унинг упаковкасига сана ёзилади ва шахсий имзо қўйилади;
аэросуратга олиш материалларидан фойдаланишга рухсатнома Бош штаб бошлиғининг имзоси билан берилади;
ариза берувчи назорат тариқасида кўриб чиқиш ишларнинг якунланганлиги тўғрисида хабардор қилинади ҳамда аэросуратга олинган материалларни қайтариш масаласи келишилади;
рухсатнома аэросуратга олиш натижалари ва электрон ахборот ташувчи билан биргаликда ариза берувчига канцелярия (хизмат иш юритиш бўлими) орқали ёки белгиланган тартибда почта орқали юборилади. Электрон ахборот ташувчининг топширилганлиги тегишли журналда ёзиб қўйилади.
4-§. Ўта муҳим аҳамиятга, ўта муҳим режимга эга саноат ва режимли ҳарбий объектлар ҳудудида, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси чегараолди полосасида (ҳудудида) аэросуратга олиш ишларини амалга ошириш тартиби
18. Ўта муҳим аҳамиятга, ўта муҳим режимга эга саноат ва режимли ҳарбий объектлар (кейинги ўринларда — режимли объектлар) ҳудудида аэросуратга олиш ишларини ушбу объектлар тасарруфида бўлган вазирлик ва идоралар билан келишилган ҳолда, Бош штабнинг махсус қарорига биноан амалга оширилади. Режимли объектлар жойлашган ҳудудда ўқув, машқ ва рекогносцировка парвозларини ўтказиш тақиқланади.
19. Режимли объектлар ҳудудида аэросуратга олишни бажаришга рухсат олиш учун вазирлик ва идоралар, бирлашма, корхона, муассаса ва ташкилотлар Бош штабга тегишли сўровнома юборади. Бунда аэросуратга олиш учун сўровнома билан бир вақтда аэросуратга олиш ишларини бажаришнинг мақсадга мувофиқлиги тўғрисида тегишли органларнинг асословчи хатлари ёки Раҳбарият топшириғининг нусхаси мажбурий тартибда тақдим қилинади.
20. Аэросуратга олиш учун рухсатнома қуйидагича етказилади:
Бош штаб томонидан — ариза берувчигача;
режимли объектларнинг раҳбарияти томонидан — бўйсунувчи режимли қўшилма ва ҳарбий қисмларгача (муассасаларгача). Бунда зарур ҳолларда, режимли объектларни аэросуратга олиш ишларига тайёрлаш ва аэросуратга олишнинг тартиби бўйича кўрсатмалар берилади.
21. Аэросуратга олишни амалга ошириш бошлангунга қадар ишларнинг ижрочиси ҳисобланган ташкилотлар Бош штабнинг рухсатномасида кўрсатилган давлат органлари билан аэросуратга олиш турлари, ҳудудларнинг чегараси ёки суратга олиш йўналишлари (топографик харита ёки йиғма жадвалда), ишларни бошлаш ва якунлаш вақти, парвозлар вақти ва режими, суратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқишга тақдим қилиш тартибини келишиб олади. Санаб ўтилган масалаларни келишиб олиш учун аэросуратга олиш ҳудудлари (йўналишлари) чизмасининг зарур миқдордаги нусхалари тақдим қилинади.
22. Режимли объектлар ҳудудида аэросуратга олиш, мазкур аэросуратга олиш материалларига ишлов бериш ва улардан фойдаланиш Ўзбекистон Республикасининг вазирлик, идора, корхона, муассаса ва ташкилотларида Махфийлик режимини таъминлаш бўйича йўриқномада белгиланган талабларга риоя этган ҳолда амалга оширилади. Юқорида кўрсатиб ўтилган ишларни бажараётган шахслар махфий ҳужжатлар билан ишлаш ва махфий ишларни бажариш ҳуқуқини берувчи тегишли шаклдаги рухсатномага эга бўлиши керак. Аэросуратга олиш материалларига улар назорат тариқасида кўриб чиқилгунга қадар «Махфий» грифи қўйилади.
23. Режимли объектлар ҳудудини аэросуратга олишнинг амалий нуқтаи назардан қўллаш учун яроқли барча материаллари (улар контакт босмасидан чиқарилгунга қадар) икки нусхадаги чизмалар билан назорат тариқасида кўриб чиқиш учун Бош штабга юборилади. Аэросуратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқиш уларда махфий топографик харита ва планларда (тархларда) кўрсатилиши мумкин бўлмаган режимли ҳарбий объектлар акс этган тасвирларни топиш ва олиб ташлаш, шунингдек, уларда режимли ҳарбий объектлар, ўта муҳим ёки ўта муҳим аҳамиятга эга саноат объектларининг тасвирлари мавжуд бўлгани сабабли «Махфий» грифи остида фойдаланиш зарур бўлган материалларни аниқлаш мақсадида ўтказилади.
24. Режимли объектлар ҳудудида аэросуратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқишни амалга ошириш учун режимли бирлашма ва ҳарбий қисмларнинг (муассасаларнинг) вакиллари уларнинг раҳбарияти (қўмондонлиги) билан келишилган ҳолда, махсус комиссия таркибидаги ишларга жалб қилиниши мумкин. Алоҳида ҳолатларда аэросуратга олиш материаллари улардан режимли ҳарбий объектлар ва уларни камситувчи тасвирларни олиб ташлаш учун бевосита режимли қўшилмаларга (ҳарбий қисмларга) юборилиши мумкин.
Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизмати ва Президент давлат хавфсизлик хизмати бўлинмалари ҳар бир муайян ҳолатда аэросуратга олиш материалларини кўриб чиқишда ўз иштирокининг тартибини белгилайди, ҳарбийлашган вазирлик ва идораларнинг жанговар хизмат фаолиятига тааллуқли материаллар бундан мустасно. Улар махсус комиссиянинг ишида қатнашиш учун ўзининг вакилини ажратади ёки ушбу комиссия таркибида ишлаш учун жалб қилиниши зарур бўлган режимли объектларнинг вакиллари рўйхатини маълум қилади ёхуд уларга тааллуқли қисмлари бўлган аэросуратга олиш материалларини бевосита Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизмати ва Президент давлат хавфсизлик хизмати бўлинмаларидан сўраб олади.
Аэросуратга олиш материалларини назорат тариқасида кўриб чиқиш натижалари бўйича тегишли далолатнома тузилиб, у назорат тариқасида кўриб чиқишда қатнашган махсус комиссиянинг барча аъзолари томонидан имзоланади. Далолатномада «Махфий» грифи остида фойдаланиш керак бўлган аниқ материаллар (кадрлар рақами ёки махсус суратга олиш турларининг йўналиши) кўрсатилади.
Режимли ҳарбий объектларнинг тасвири ёки мазкур тасвирларнинг олиб ташланганлик излари, шунингдек, ўта муҳим аҳамиятга ёки ўта муҳим режимга эга саноат объектларининг тасвирлари мавжуд бўлган дастлабки ёки якуний аэросуратга олиш материаллари махфий ҳисобланади. Режимли объектларнинг ҳудудига учиб кириш бўйича қолган материалларнинг махфийлик даражаси бошқарув ҳужжатларининг талабларига мувофиқ ушбу материалларнинг фойдаланувчилари томонидан белгиланади.
25. Тузилаётган топографик ва тематик хариталар ҳамда планларда режимли объектларнинг тасвири ёки мазкур тасвирларнинг олиб ташланганлик излари мавжуд бўлган участкалар белгиланган тартибга мувофиқ атрофдаги табиий жойга мослаб ниқобланади.
26. Табиий офатлар таъсирига учраган объектлар ва ҳудудларнинг аэросуратга олиш ишлари табиий офатларнинг (зилзила, тошқин, сел, кўчки ва бошқалар) таъсири натижаларини зудлик билан қайд қилиш ва уларни аэросуратга олиш материаллари бўйича ўрганиш, шунингдек, табиий офатларга қарши курашиш тадбирларини ишлаб чиқиш учун мўлжалланган бўлиб, ҳукумат комиссиясининг қарорига кўра амалга оширилади. Бунда ушбу суратга олиш материаллари назорат тариқасида кўриб чиқилмасдан ишлар давомида қўлланиши мумкин.
27. Алоҳида (фавқулодда) ҳолатларда жанговар-хизмат вазифаларини ҳал қилиш учун Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Президент давлат хавфсизлик хизмати, Давлат хавфсизлик хизмати, Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари, Миллий гвардияси бўлинмаларининг учувчисиз учадиган аппаратларининг парвозлари Бош штаб ҳамда Ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари тегишли бўлинмаларини хабардор қилган ҳолда, аэросуратга олиш материалларини Бош штабга тақдим қилмай амалга оширилиши мумкин. Бунда Ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари бўлинмаларига тегишли буюртманомаларни тақдим қилиш билан ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг белгиланган талабларига амал қилиш, шунингдек, учувчисиз учадиган аппаратларни ва суратга олиш материалларидан хавфсиз фойдаланишни таъминлаш тегишли вазирлик ва идораларнинг раҳбарлари зиммасига юкланади.
3-боб. Ўзаро ҳамкорликни ташкил этиш ва назорат
28. Ариза берувчи аэросуратга олиш бошланишидан аввал ҳудудида ишлар амалга ошириладиган режимли объектлар (ушбу объектларни қўриқлаш бўлинмалари) раҳбариятини хабардор қилади ва ушбу ишларни амалга ошириш билан боғлиқ масалаларни (топографик харитада (йиғма жадвалда) аэросуратга олиш ҳудудининг чегараларини), ишларни бошлаш муддати ва вақти, парвозлар режими, текшириш учун аэросуратга олиш материалларини тақдим этиш тартиби ва бошқаларни келишади.
Аэросуратга олиш материалларидан фойдаланиш учун рухсатнома берган махсус комиссия билан ўзаро ҳамкорликни ташкил этиш мақсадида ариза берувчи томонидан лавозими, фамилияси, исми, отасининг исми, паспорт маълумотлари ҳамда телефон рақамини кўрсатган ҳолда оператор ва парвозларни ташкил этувчи шахснинг шахсий маълумотлари тақдим қилинади.
Ҳаво ҳудудидан фойдаланиш рухсатномаларини беришга масъул ҳисобланган Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими органлари билан ўзаро ҳамкорликни ташкил этиш учун ариза берувчи (унинг вакили) Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими ҳудудий марказларига парвозларни ўтказиш учун буюртманома билан биргаликда захира алоқа каналларини ҳисобга олган ҳолда алоқа телефонларини ҳам тақдим қилади.
29. Ҳаво ҳудудидан фойдаланиш тартибига амал қилинишини назорат қилиш Ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий-ҳаво кучлари қўмондонлиги зиммасига юкланади.
Фуқаро авиацияси ҳаво кемаларининг парвозларни бажариши устидан назорат Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлиги томонидан амалга оширилади.
Учувчисиз учадиган аппаратдан мақсадли фойдаланиш устидан назорат Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизмати ва Ички ишлар вазирлиги органлари томонидан амалга оширилади.
4-боб. Якунловчи қоида
30. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгар бўлади.
Ўзбекистон Республикаси ҳудудида аэросуратга олиш ишларини ҳаво кемаларидан фойдаланган ҳолда амалга ошириш тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА
Аэросуратга олиш ишларини амалга оширишга рухсат бериш, аэросуратга олишга оид материалларни кўздан кечириш ва уларнинг буюртмачига тарқатилишини назорат қилиш
Босқичлар Мавзулар Тадбирлар Бажариш муддати 1-босқич Ариза берувчи Қуролли Кучлари Бош штабига аэросуратга олиш ишларини ўтказиш учун сўров жўнатади Ариза берувчи ихтиёрига кўра ↓ 2-босқич Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлари Бош штаби Ариза берувчи томонидан тақдим этилган материалларни ўрганиб чиқиб, махсус комиссия аэросуратга олиш ишларига махсус рухсатнома беради ёки сабаблари кўрсатилган ҳолда беришни рад этади Беш кун ичида ↓ 3-босқич Ариза берувчи «Ўзаэронавигация» маркази давлат унитар корхонасининг Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими бош марказининг Фуқаро секторига парвозларга буюртманомани кўриб чиқиш ва тасдиқлаш учун тақдим этади. Барча рухсат бериш тартиботлари расмийлаштиргандан сўнг парвозларни амалга оширади Ариза берувчи ихтиёрига кўра ↓ 4-босқич Ҳаво ҳудудидан фойдаланишнинг ягона бошқарув тизими бош маркази Учувчисиз учадиган аппаратдан фойдаланиш тўғрисидаги низомга амал қилади. Ўзбекистон Республикаси фуқаро ва давлат авиациясида ҳаво ҳудудидан фойдаланишга рухсатнома беради, ҳаво ҳудудидан фойдаланишни назорат қилади Буюртманомани қабул қилиш билан ва парвозлар тугашидан олдин ↓ 5-босқич Ариза берувчи Суратга олинган материалларда намойиш қилинмайдиган объектлар бор бўлса, аэросуратга олинган материалларни Қуролли Кучлар Бош штабига топширади Аэросуратга олиш ишлари тугагандан кейин ↓ 6-босқич Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлари Бош штаби Махсус комиссия видеотасвирларни ўрганиб чиқиб, улардан фойдаланишга рухсат беради (рухсатномаларни расмийлаштиради ва бу ҳақда буюртмачига хабар беради). Кўрсатиб бўлмайдиган объектларни ўз ичига олган материаллар қайта жойлаштиради (ўчиради) Буюртмачидан материаллар келиб тушгандан кейин 2 ҳафта ўтгач (учувчисиз учадиган аппаратлар учун 2 кун муддат) ↓ 7-босқич Ариза берувчи Суратга олинган материалларда мақсадга мувофиқ фойдаланади Ариза берувчи ихтиёрига кўра
Ўзбекистон Республикаси ҳудудида аэросуратга олиш ишларини ҳаво кемаларидан фойдаланган ҳолда амалга ошириш тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ҚУРОЛЛИ КУЧЛАРИ БОШ ШТАБИ РАҲБАРИГА Ўзбекистон Республикаси ________________________________ вазирлиги (вазирлик, идора, бирлашма, корхона, муассаса, ташкилот номи) Ўзбекистон Республикаси 20___ йил _____________гача _____________ (аэросуратга олиш ишларининг мақсади. Мисол учун: қишлоқ хўжалиги ерларининг мониторинги — 1:10 000, 25 000 катталикдаги харитани яратиш; жойнинг ортофоторежаси ва 3D моделини яратиш ҳамда ______________ вилоятининг _____________ туманида иқтисодий зона қуриш бўйича шаҳарсозлик вазифаларини ҳал этиш ва бошқалар) учун _____________да (ҳудуд, объект) аэросуратга олиш ишларини амалга оширишни режалаштирмоқда. Аэросуратга олиш ишларини ҳар куни _________дан _________гача (вақт) 20___ йил «____» __________дан гача (база — аэропорт 20___ йил «____» ____________). Аэросуратга олиш ишлари ______________ (ташкилот номи. Мисол учун: «САР» авиакомпанияси мутахассислари, ________________ компания вакиллари (паспорт маълумотлари) ______________ томонидан (учадиган аппарат модели ва борт рақами, фото-видео аппаратура. Мисол учун: «САР» авиакомпанияси Тошкент ш.) махсус жиҳозланган, борт рақами ________ бўлган Ан-2 самолётидан «UltraCamX» рақамли аэрокамера, «GeoScan 201Pro» моделидаги учувчисиз учадиган аппаратлардан), _____________ метрдан _____________ метргача бўлган баландликдаги парвозлар пайтида амалга оширилади. Аэросуратга олиш ишларини ишлар картограммасига мувофиқ амалга оширишга рухсат беришингизни сўраймиз. Суратга олиш ишларининг амалга оширилиши (якунлаши) бўйича суратга олинган барча материаллар келгусида улардан фойдаланиш тўғрисида қарор қабул қилиш учун Бош штаб ҳузуридаги махсус комиссияга тақдим этилади. Иловалар (режалаштирилган аэросуратга олиш ишларига мувофиқ): 1. Режалаштирилган иш жойлари тўғрисидаги маълумот _________ варақларда парвоз майдонларнинг чегарасини белгилаб, сўралаётган ҳаво ҳудудининг чегараларини белгилаш билан кўрсатилган. 2. Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлигининг учувчисиз учадиган аппарати жиҳозланган радиоэлектрон жиҳозлардан (частота параметрлари) фойдаланишга берилган рухсатномасининг нусхаси _________ варақда. 3. Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлиги ҳузуридаги Фуқаро авиацияси агентлигининг учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланиш учун тасдиқлаш тўғрисидаги хулосалар нусхаси _________ варақда. 4. Чегара зонасида (ҳудудида) ёки режим объектларида аэросуратга ишларини мувофиқлаштириш тўғрисидаги ҳужжатнинг нусхаси _________ варақда. 5. Йўриқноманинг нусхаси ёки тегишли органларнинг асосланиши режим объектлар жойлашган жойларда аэросуратга олишнинг мақсадга мувофиқлиги тўғрисида _________ варақда. 6. Парвозни таъминлаш учун бошқа маълумотлар. _______________________ ____________ _______________________ (бошлиқнинг лавозими) (имзо) (фамилияси ва исми)
Ўзбекистон Республикаси ҳудудида аэросуратга олиш ишларини ҳаво кемаларидан фойдаланган ҳолда амалга ошириш тўғрисидаги низомга 3-ИЛОВА
__________________________________________________ (ариза берувчи вазирлик, идора, бирлашма, корхона, муассаса, ташкилот номи) Махсус рухсатнома 20___ йил «____» ____________ № ____ Аэросуратга олиш ишларини амалга ошириш учун 20___ йил «____» ____________даги ____-сон рухсатнома ________________га (вазирлик, идора, бирлашма, корхона, муассаса, буюртма берувчи ташкилоти номи) ______________ (вақт ва жой амалга оширилган) ______________ (аэросуратга олиш ишларининг мақсади) аэросуратга олиш материаллардан белгиланган мақсадда фойдаланишга «Хизмат доирасида фойдаланиш учун» грифи билан рухсат берилди. Суратга олинган материаллар оммавий ахборот воситаларида чоп этилиши мумкин эмас. Қуролли Кучлар Бош штаби бошлиғи __________ _______________________ (имзо) (фамилияси ва отасининг исми)
Ўзбекистон Республикаси ҳудудида аэросуратга олиш ишларини ҳаво кемаларидан фойдаланган ҳолда амалга ошириш тўғрисидаги низомга 4-ИЛОВА
__________________________________________________ (ариза берувчи вазирлик, идора, бирлашма, корхона, муассаса, ташкилот номи) Аэросуратга олиш ишларини амалга ошириш учун 20___ йил _____________даги _____-сон махсус рухсатнома ____________ (аэросуратга олиш ишларининг мақсади) картограммада белгиланган _________________ (вақт ва жой) _________________ (ҳаво кемасининг тури, модели), фойдаланган ҳолда ____________ (вазирлик, идора, бирлашма, корхона, муассаса, буюртма берувчи ташкилот номи) бажаришга рухсат берилган. Бунда аэросуратга олиш ишлари якунлангач, суратга олинган материал билан биргаликда электрон ахборот манбаи Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлари Бош штабига уларни назорат тариқасида кўриб чиқиш учун албатта тақдим этилсин. Қуролли Кучлар Бош штаби бошлиғи __________ _______________________ (имзо) (фамилияси ва отасининг исми)
Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 15 ноябрдаги 658-сон қарорига 4-ИЛОВА
Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикасининг ҳаво ҳудудида учувчисиз учадиган аппаратлардан фойдаланишни тартибга солиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2016 йил 12 майдаги 150-сон қарорига киритилаётган ўзгартиш ва қўшимчалар
1. 1-банд қуйидаги таҳрирда баён қилинсин:
«1. Истисно тариқасида, Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати Чегара қўшинлари ва Давлат хавфсизлик хизмати, «ЎзГАШКЛИТИ» давлат унитар корхонаси, Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси ва Ўзбекистон Республикаси Туризм ва маданий мерос вазирлигига идоравий вазифаларни бажариш учун Ўзбекистон Республикаси ҳудудига учувчисиз учадиган аппаратларни (уларнинг бутловчи ва эҳтиёт қисмларини) сотиб олиш, олиб кириш, сақлаш ва улардан фойдаланишга рухсат берилсин.».
2. 4-банд чиқариб ташлансин.
Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 15 ноябрдаги 658-сон қарорига 5-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг ўз кучини йўқотган деб ҳисобланаётган баъзи қарорлари
1. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикасининг ҳаво бўшлиғида учувчисиз учиш қурилмаларидан санкциясиз фойдаланишда огоҳлантириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2014 йил 26 ноябрдаги 322-сон қарори (Ўзбекистон Республикаси ҚҲТ, 2014 й., 48-сон, 2016 й., 19-сон).
2. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикасининг фуқаро ва давлат авиациясида учувчисиз учиш қурилмаларидан фойдаланиш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида» 2016 йил 31 августдаги 287-сон қарори (Ўзбекистон Республикаси ҚҲТ, 2016 й., 36-сон).
3. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Иқтисодиёт тармоқларида фуқаро авиациясининг учувчисиз учиш қурилмаларидан мақсадли ва самарали фойдаланиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2018 йил 29 мартдаги ПҚ-3639-сон қарори)» 2018 йил 15 августдаги 663-сон қарорига илованинг 2-банди .
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ
Тошкент ш.,
2022 йил 15 ноябрь,
658-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
NIZOM
SXEMASI
REYESTRI
NIZOM
nizom
ALGORITMI
ROʻYXATI
Oʻzbekiston Respublikasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishni tartibga solish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida
Xalqaro fuqaro aviatsiyasi tashkilotining standartlari va tavsiyalari asosida Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro aviatsiyasi sohasida parvozlar xavfsizligini taʼminlashga qaratilgan milliy qonunchilikni takomillashtirish hamda Oʻzbekiston Respublikasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishni yanada tartibga solish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Oʻzbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksi , Jinoyat-protsessual kodeksi hamda Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksiga muvofiq:
uchuvchisiz uchadigan apparatlarni, ularning butlovchi va ehtiyot qismlarini qonunga xilof ravishda olib kirish, sotish, sotib olish, saqlash yoki ulardan foydalanish;
uchuvchisiz uchadigan apparatlarni saqlash, ulardan foydalanish yoki ularni boshqa shaxslarga berish tartibini buzish, shuningdek, ulardan boshqa maqsadlarda foydalanish uchun maʼmuriy va jinoiy javobgarlik belgilanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin.
2. Belgilab qoʻyilsinki:
a) Oʻzbekiston Respublikasi hududida uchuvchisiz uchadigan apparatlar, ularning butlovchi va ehtiyot qismlarining belgilangan tartibda majburiy deklaratsiya qilinadigan tranzitidan tashqari (8802200001, 8802200002, 8802200008, 8803100000, 8803200000 TN VED kodlari) ularni qonunga xilof ravishda olib kirish, sotish, sotib olish, saqlash yoki ulardan foydalanish taqiqlanadi, Oʻzbekiston Respublikasi Turizm va madaniy meros vazirligi, Davlat soliq qoʻmitasi huzuridagi Kadastr agentligining “Geoinnovatsiya markazi” davlat unitar korxonasi, “Chorvoq” erkin turistik zonasi direksiyasi, YUNESKO ishlari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi milliy komissiyasi tomonidan uchuvchisiz uchadigan apparatlar, ularning butlovchi va ehtiyot qismlarini olib kirish, sotish, sotib olish, saqlash va foydalanish holatlari bundan mustasno;
b) Vazirlar Mahkamasining alohida qarorlari bilan tegishli vazirliklar, idoralar va xoʻjalik subyektlariga uchuvchisiz uchadigan apparatlar, ularning butlovchi va ehtiyot qismlarini olib kirish, sotish, sotib olish, saqlash va ulardan foydalanish uchun ruxsatnomalar berilishi mumkin;
v) amaldagi qonunchilik hujjatlari talablariga xilof ravishda respublika hududiga olib kirish, sotish, sotib olish, saqlash yoki ulardan foydalanish jarayonida vaqtincha olib qoʻyilgan fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va ularning butlovchi qismlari Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligida saqlanadi;
g) uchuvchisiz uchadigan apparatlarni (ularning butlovchi va ehtiyot qismlarini) topshirish, sotish yoki utilizatsiya qilish tergovdan oldingi tekshiruvni amalga oshiruvchi organ, surishtiruvchi, tergovchi yoki prokurorning qarori, shuningdek, sud qarori asosida tegishli dalolatnoma tuzish orqali amalga oshiriladi.
3. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga koʻra respublikaning turizm salohiyati toʻgʻrisida foto va videomateriallar tayyorlash uchun xorijiy ijodiy guruhlarga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish uchun ruxsatnoma Oʻzbekiston Respublikasi Turizm va madaniy meros vazirligining iltimosnomasiga asosan Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi tomonidan beriladi.
4. Quyidagilar:
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish va ularni saqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;
Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va Oʻzbekiston Respublikasi hududida ulardan foydalanish uchun iltimosnoma berish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;
Oʻzbekiston Respublikasi hududida aerosuratga olish ishlarini havo kemalaridan foydalangan holda amalga oshirish toʻgʻrisidagi nizom 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
5. Davlat bojxona qoʻmitasi, Davlat soliq qoʻmitasi, Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari va Ichki ishlar vazirligi uchuvchisiz uchadigan apparatlar, shuningdek, ularning butlovchi va ehtiyot qismlarini noqonuniy olib kirish, sotish, sotib olish, saqlash va ulardan foydalanish holatlarini aniqlash hamda ularning oldini olishga qaratilgan amaliy choralarni koʻrib borsin.
6. Transport vazirligi Mudofaa vazirligi, Tashqi ishlar vazirligi, Turizm va madaniy meros vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari, Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi va Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi hamda boshqa manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda:
respublika hududiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni olib kirish, sotish, sotib olish, saqlash va ulardan foydalanish tartibi, shuningdek, belgilangan tartib buzilishining huquqiy oqibatlari toʻgʻrisida axborot materiallari davlat va xorijiy tillarda tayyorlanishini;
tayyorlangan axborot materiallarini va videoroliklarni ommaviy axborot vositalarida, shu jumladan, rasmiy veb-saytlarda joylashtirish orqali keng yoritish, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasining xorijdagi diplomatik vakolatxonalarida, havo kemalarida va poyezdlarda, Oʻzbekiston Respublikasining davlat chegarasidan oʻtishda nazorat-oʻtkazish punktlarida namoyish etilishini taʼminlasin.
7. Vazirliklar va idoralar oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
8. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasining havo hududida uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanishni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2016-yil 12-maydagi 150-son qaroriga 4-ilovaga muvofiq oʻzgartirishlar kiritilsin.
9. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 5-ilovaga muvofiq ayrim qarorlari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.
10. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari A.J. Ramatov va transport vaziri I.R. Maxkamov zimmasiga yuklansin.
Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 15-noyabrdagi 658-son qaroriga 1-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish hamda ularni saqlash tartibi toʻgʻrisida
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish hamda ularni saqlash tartibini belgilaydi.
2. Mazkur Nizomda quyidagi tushunchalardan foydalaniladi:
ariza beruvchi — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining alohida hujjati bilan idoraviy vazifalarni bajarish uchun Oʻzbekiston Respublikasi havo hududida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat berilgan yuridik shaxs;
ajratilgan havo hududi — Oʻzbekiston Respublikasi hududi yoki hududiy suvlari ustidagi havo hududi boʻlib, uning doirasida idoraviy vazifalarni bajarish uchun uchuvchisiz uchadigan apparatlar va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarining parvozlarini amalga oshirish uchun ruxsat berilgan hudud;
davlat aviatsiyasining aviatsiya xodimlari — uchuvchisiz uchadigan apparatlar parvozlarini tashkil qilish, bajarish, taʼminlash va ularga xizmat koʻrsatish boʻyicha faoliyatni amalga oshirish uchun maxsus kasbiy tayyorgarlikka ega boʻlgan mansabdor shaxslar;
parvozlar xavfsizligi — havo kemalaridan foydalanishga taalluqli aviatsiya faoliyati bilan bogʻliq boʻlgan yoki bunday foydalanishni bevosita taʼminlaydigan maqbul darajagacha pasaytirilgan va nazorat qilinadigan holat;
uchuvchisiz aviatsiya tizimi — havo kemasi va bortida uchuvchisi boʻlmagan holda foydalaniladigan havo kemasi bilan bogʻliq elementlar;
uchuvchisiz uchadigan apparat — uchuvchisiz parvozni amalga oshiradigan yoki toʻliq boshqa joydan masofadan turib boshqariladigan yoxud dasturlashtirilgan va parvozda toʻliq avtonom boʻlgan havo kemasi (havo kemalari modellari va oʻyinchoq havo kemalari modellari bundan mustasno). Uchuvchisiz uchadigan apparat oʻzida odatda yaxlit tizim sifatida foydalaniladigan uchuvchisiz va masofadan boshqariladigan havo kemalarini birlashtiradi;
uchuvchisiz uchadigan apparatlar uchun butlovchi qismlar va ehtiyot qismlar — 8802200001, 8802200002, 8802200008, 8803100000, 8803200000 TN VED kodiga tushadigan qismlar;
parvozlarni qisqa muddatli cheklash — Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi markazlarining havo hududidan foydalanishni boshqarish borasida oʻz hududlarida parvozlar xavfsizligini va boshqa faoliyatni tezkor taʼminlashga yoʻnaltirilgan tadbirlar kompleksi bilan havo hududidan foydalanish boʻyicha belgilanadigan alohida tartib;
havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi — idoralararo komissiya va Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi markazlaridan tashkil topgan, Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan foydalanish tartibiga rioya etilishini tashkil etish, rejalashtirish, muvofiqlashtirish va monitoringini amalga oshirish uchun moʻljallangan organ;
havo kemasining oʻyinchoq modeli — fuqarolarning shaxsiy ehtiyojlarini qondirish uchun ishlatiladigan, ogʻirligi 250 grammdan oshmaydigan, 8802200001 TN VED kodiga tushmaydigan, parvozni avtonom boshqarish funksiyasiga va navigatsiyaga ega boʻlmagan, foto va video uskunalar bilan jihozlanmagan uchadigan apparat;
havo kemasining modeli (aviamodel) — dvigatelli yoki dvigatelsiz, parvozni avtonom boshqarish funksiyasiga va navigatsiyaga ega boʻlmagan, foto va video uskunalar bilan jihozlanmagan, faqat oʻquv, sport, madaniy va maʼrifiy tadbirlar va texnik ijodkorlikni rivojlantirish uchun foydalaniladigan uchadigan apparat;
havodagi yaqinlashuv yoʻlagi — aerodrom hududidagi uchish-qoʻnish yoʻlagining oxiriga tutashgan qismidagi havo hududi boʻlib, uning doirasida uchadigan paytda balandlikka koʻtariladi va qoʻnish paytida pasayish amalga oshiriladi;
havo kemalarining parvozlari uchun maxsus zona — uchish zonasi, sinov parvozlari zonasi, havo kemalarining past va juda past balandlikdagi parvozlari zonasi, havo kemalarining tovush tezligidan oshadigan tezlikdagi parvozlari zonasi, havo kemalariga parvozda yoqilgʻi quyish zonasi, havo kemalarining oʻzgaruvchan balandlikda parvoz qilish zonasi, yoqilgʻi toʻkish va yuk tashash zonasi, havo kemalari modellarining (aviamodellar) parvozlari zonasi;
fuqaro aviatsiyasi uchuvchisiz uchadigan apparatining operatori — ariza beruvchining uchuvchisiz uchadigan apparatini bevosita boshqaradigan mansabdor shaxsi;
ekspluatant — havo kemasiga egalik huquqi, ijara asosida yoki boshqa qonuniy asosda ega boʻlgan, ushbu havo kemasidan foydalanish huquqi va qobiliyati hujjatlashtirilgan fuqaro yoki yuridik shaxs;
yagona havo hududi — Oʻzbekiston Respublikasi hududi yoki hududiy suvlari ustidagi havo hududi boʻlib, uning doirasida Oʻzbekiston Respublikasining barcha turdagi havo kemalariga parvoz qilish ruxsat berilgan.
3. Oʻzbekiston Respublikasining havo hududida xorijiy davlatlarning uchuvchisiz uchadigan apparatlari parvozini amalga oshirishga faqat Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan ruxsat etiladi.
4. Taʼlim, sport, madaniy va maʼrifiy tadbirlarga, texnik ijodkorlikni rivojlantirishga moʻljallangan havo kemalari modellarining (aviamodellarning) parvozlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq faqat havo kemalari parvozlarining maxsus zonalarida amalga oshiriladi.
5. Ariza beruvchi uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat olishdan oldin uchuvchisiz uchadigan apparatlar jihozlangan radioelektron vositalardan foydalanishga vakolatli organdan belgilangan tartibda ruxsat olishi kerak.
2-bob. Uchuvchisiz uchadigan apparatlar
1-§. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari
6. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari tanlangan boshqarish usuliga qarab avtonom va masofadan turib boshqariladiganlarga boʻlinadi.
7. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari quyidagi talablarga javob berishi kerak:
a) sanoat usulida ishlab chiqarilgan;
b) ishlab chiqaruvchi zavodning pasportiga yoki unga tenglashtirilgan hujjatga (sifat sertifikati, muvofiqlik sertifikati) ega boʻlishi;
v) parvoz vaqtida maksimal ogʻirligi 25 kg dan oshmasligi, qishloq xoʻjaligida agrotexnika tadbirlarini amalga oshirish uchun moʻljallangan uchuvchisiz uchadigan apparatlar bundan mustasno, bunda ularning maksimal uchish ogʻirligi 250 kg dan oshmasligi kerak va tur sertifikati, GPS Tracker yoki ID moduli (Remote ID masofadan identifikatsiyalash) bilan jihozlangan boʻlishi lozim.
8. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari tasniflanmaydi.
9. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanishga ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxema boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan ruxsat beriladi.
10. Ariza beruvchi ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq parvozlarni amalga oshirish boʻyicha namunaviy shaklda ishlab chiqilgan qoʻllanmaga ega boʻlishi shart.
Parvozlarni amalga oshirish boʻyicha qoʻllanma va unga kiritiladigan barcha oʻzgartirishlar Agentlik bilan kelishilishi kerak.
11. Ariza beruvchi fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanishga ruxsat olish uchun Agentlikka quyidagi hujjatlarni taqdim etadi:
a) ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq shaklda uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanishga ruxsat olish uchun ariza;
b) uchuvchisiz uchadigan apparatga mulk huquqi yoki boshqa shakldagi mulk huquqi toʻgʻrisidagi hujjat nusxasi;
v) uchuvchisiz uchadigan apparat uchun ishlab chiqaruvchining pasporti nusxasi yoki unga tenglashtirilgan hujjat (sifat sertifikati, muvofiqlik sertifikati);
g) uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanish boʻyicha ishlab chiqaruvchining hujjati (qoʻllanma, yoʻriqnoma, texnik tavsif) nusxasi;
d) ariza beruvchining parvozlarni amalga oshirish boʻyicha qoʻllanmasi.
12. Agentlik arizani hujjatlar bilan birgalikda koʻrib chiqadi va uchuvchisiz uchadigan apparatning texnik holatini oʻn ish kunidan oshmaydigan muddatda baholaydi. Texnik holatni tekshirish Agentlikda amalga oshiriladi.
13. Agentlik hujjatlarni koʻrib chiqish va uchuvchisiz uchadigan apparatning texnik holatini tekshirish natijalari boʻyicha fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatidan foydalanishga ruxsat berish toʻgʻrisidagi xulosani rasmiylashtiradi va Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanishga ruxsat etilgani toʻgʻrisida berilgan xulosalarni maʼlumotlar reyestriga (keyingi oʻrinlarda — reyestr) kiritadi.
Agentlik ariza beruvchiga uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanishga ruxsat berilganligi toʻgʻrisidagi xulosani beradi (yuboradi) yoki tegishli qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran bir ish kunidan kechiktirmay, foydalanishga ruxsat berish rad etilganligi toʻgʻrisida yozma ravishda xabardor qiladi.
14. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparati toʻgʻrisidagi maʼlumotni reyestrga kiritishda unga roʻyxatdan oʻtishni tanituvchi belgi beriladi, ariza beruvchi uni uchuvchisiz uchadigan apparat korpusiga tushiradi. Roʻyxatdan oʻtish tanituvchi belgi beshta arab raqamidan iborat boʻladi.
15. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatidan foydalanishga ruxsat etish toʻgʻrisidagi xulosa ushbu Nizomga 4-ilovaga muvofiq shaklda rasmiylashtiriladi.
16. Ariza beruvchiga quyidagi hollarda fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatidan foydalanishga ruxsat etish toʻgʻrisidagi xulosani berish rad etilishi mumkin:
a) talab qilinadigan hujjatlar toʻliq hajmda taqdim etilmasa;
b) taqdim etilgan hujjatlarda notoʻgʻri yoki buzib koʻrsatilgan maʼlumotlarning mavjudligi;
v) fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparati texnik holatini tekshirish natijalari toʻgʻrisidagi asosli salbiy xulosa boʻlsa.
17. Agentlik tomonidan uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanishga ruxsat etish toʻgʻrisidagi arizani koʻrib chiqish uchun haq olinmaydi.
18. Reyestr Agentlik tomonidan ushbu Nizomga 5-ilovaga muvofiq shaklda yuritiladi.
19. Ariza beruvchining manzili oʻzgarganda, uchuvchisiz uchadigan apparat uni qayta jihozlash bilan bogʻliq modifikatsiya qilinganda (nomi oʻzgarganda), foydalanilayotgan uchuvchisiz uchadigan apparat roʻyxatdan chiqarilganda, uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanishga ruxsat berish toʻgʻrisidagi xulosada koʻrsatilgan uchuvchisiz uchadigan apparat operatori (operatorlari) toʻgʻrisidagi maʼlumotlar oʻzgarganda, ariza beruvchi yuqorida koʻrsatilgan maʼlumotlarni tasdiqlovchi hujjatlar bilan birga yetti ish kuni ichida Agentlikka xulosani qayta rasmiylashtirish uchun ariza berishi shart.
Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatidan foydalanishga ruxsat etish toʻgʻrisidagi xulosa qayta rasmiylashtirilganda, Agentlik reyestrga tegishli oʻzgartirishlar kiritadi.
20. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatidan foydalanishga ruxsat etish toʻgʻrisidagi xulosani berish va qayta rasmiylashtirish Agentlik tomonidan tegishli hujjatlar bilan xulosa berish toʻgʻrisidagi ariza qabul qilingan kundan boshlab besh ish kunidan koʻp boʻlmagan muddat ichida amalga oshiriladi. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatidan foydalanishga xulosa berish va uni qayta rasmiylashtirish uchun haq olinmaydi.
21. Ariza beruvchi tomonidan ushbu Nizomning 19-bandi talablari bajarilmaganda, fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatidan foydalanishga ruxsat etish toʻgʻrisidagi xulosa toʻxtatiladi.
2-§. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlari
22. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlari tanlangan boshqarish usuliga qarab, avtonom va masofadan turib boshqariladiganlarga boʻlinadi.
23. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlariga qoʻyiladigan talablar, ularni roʻyxatga olish, ulardan foydalanish va saqlash tartibi ishlab chiqaruvchilarning ekspluatatsiya qilish va texnik hujjatlariga muvofiq ravishda vazirliklar va idoralar tomonidan belgilanadi.
Ishlab chiqaruvchining texnik hujjatlari mavjud boʻlmagan davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlarini sotib olish taqiqlanadi.
24. Vazirliklar va idoralarda davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlarining va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarining ishlab chiqaruvchi zavodning texnik-foydalanish hujjatlariga muvofiq toʻgʻri saqlanishini tekshirish huquqi Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati vakillarini majburiy kiritish, shuningdek, quyidagi shartlar bilan Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokuraturasi bilan birgalikda Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligiga berilgan:
a) tekshirishni tekshirilayotgan vazirlik va idoralar rahbariyati bilan kelishish;
b) tekshiruvchilarning vazirliklar va idoralar obyektlariga kirish uchun tegishli ruxsati mavjudligi.
Tekshirishlar kalendar yil davomida kelishilgan rejaga muvofiq amalga oshiriladi. Vazirliklar va idoralar tomonidan navbatdagi tekshiruvga oxirgi tekshiruvdan 3 yil oʻtgandan keyin ruxsat beriladi.
25. Vazirliklar va idoralar tomonidan davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan va uchuvchisiz aviatsiya tizimlaridan Oʻzbekiston Respublikasi havo hududida foydalanishga Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligining ruxsatnomasi olingandan keyin ruxsat etiladi.
26. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari bilan sodir boʻlgan aviatsiya hodisalari (halokatlari) tekshiruvi Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokuraturasi, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati va Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi tomonidan amalga oshiriladi.
Zarurat boʻlganda, davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari bilan sodir boʻlgan aviatsiya hodisalari (halokatlari) tekshiruviga Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati, Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi mutaxassislari belgilangan tartibda jalb etilishi mumkin.
3-bob. Fuqaro va davlat aviatsiyasi xodimlari
1-§. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparati operatori
27. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanish bilan bogʻliq boʻlgan operatorlar tarkibi ariza beruvchi tomonidan uchuvchisiz uchadigan apparatning turi, maqsadi va shartlariga qarab belgilanadi.
28. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparati operatori quyidagi talablarga javob berishi kerak:
a) Oʻzbekiston Respublikasi fuqaroligiga ega boʻlishi;
b) 18 yoshga yetgan boʻlishi;
v) salomatligi jihatidan lavozim vazifalarini bajarishga yaroqli boʻlishi;
g) uchuvchisiz uchadigan apparatlar ishlab chiqaruvchisi tomonidan tavsiya etilgan talablar asosida uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanish va uni boshqarish boʻyicha maxsus tayyorgarlikka ega boʻlishi;
d) havo hududidan foydalanish boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligini bilishi;
z) uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanish boʻyicha bilim va mahoratini Agentlikka namoyish etishi kerak.
2-§. Davlat aviatsiyasining aviatsiya xodimlari
29. Davlat aviatsiyasi aviatsiya xodimlarining tarkibi, ularga qoʻyiladigan asosiy talablar, davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlaridan foydalanishga ruxsat berish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi tomonidan belgilanadi.
30. Tajriba-konstruktorlik, eksperimental yoki ilmiy-tadqiqot ishlarining maqsadlari va vazifalariga qarab, davlat aviatsiyasidan foydalanuvchilar manfaati uchun ishlab chiqilgan eksperimental uchuvchisiz uchadigan apparatlar va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarining shaxsiy tarkibi uchadigan apparatni (tizimni) ishlab chiqaruvchi (yigʻuvchi) tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi bilan kelishilgan holda belgilanadi.
4-bob. Aerodromlar
31. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlari aerodromlarda joylashtirilishi mumkin.
32. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlaridan foydalanishga ruxsat berilgan aerodromlar tegishli ruxsatnomaga ega boʻlishi kerak.
33. Aerodromlardan foydalanishga Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi tomonidan ular yaroqlilik normalari va parvozlar xavfsizligini taʼminlaydigan talablarga muvofiq boʻlganda ruxsat beriladi.
34. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarining bitta aerodromda joylashtirilishi hamda ulardan bir vaqtning oʻzida foydalanish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi tomonidan belgilanadi.
5-bob. Havo hududidan foydalanish
35. Fuqaro va davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari, davlat aviatsiyasining uchuvchisiz aviatsiya tizimlari tomonidan havo hududidan foydalanish sohasidagi davlat boshqaruvi va nazoratini olib borish qonunchilikka asosan Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligiga yuklanadi.
36. Zarur xavfsizlik qoidalariga rioya qilingan holda va Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi organlaridan ruxsat olingandan keyingina fuqaro va davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari, davlat aviatsiyasining uchuvchisiz aviatsiya tizimlariga Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanishga ruxsat beriladi.
37. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari faqat ajratilgan havo hududidan foydalanadi.
38. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va davlat aviatsiyasining uchuvchisiz aviatsiya tizimlari ajratilgan havo hududi va umumiy havo hududlaridan foydalanishlari mumkin.
39. Davlat aviatsiyasining avtonom uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlari faqat ajratilgan havo hududidan foydalanishlari mumkin.
40. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlari faqat istalgan vaqtda bitta boshqaruv punktidan va faqat bitta uchuvchisiz uchadigan apparatda masofada turib parvoz qilish sharti asosida yagona havo hududida parvoz qiladigan havo kemalari bilan integratsiyalashishi mumkin.
41. Davlat aviatsiyasining manfaatlarini koʻzlab eksperimental uchuvchisiz uchadigan apparatlar va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarining parvozlarini sinovdan oʻtkazish vaqtida havo hududidan foydalanish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi tomonidan belgilanadi.
42. Fuqaro va davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari, davlat aviatsiyasining uchuvchisiz aviatsiya tizimlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan foydalanish uchun buyurtmanomalar va ruxsatnomalar berish tartibi 6-ilovaga muvofiq amalga oshiriladi.
43. Oʻyinchoq havo kemalari modellari tomonidan havo hududidan foydalanish uchun ruxsat olish talab qilinmaydi.
6-bob. Uchuvchisiz uchadigan apparatlarning parvozi
44. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari parvozlarni Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi organlari bilan kelishilgan holda ajratilgan havo hududida amalga oshiradi.
45. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarining ajratilgan va umumiy havo hududlarida parvoz qilish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi tomonidan belgilanadi.
46. Davlat aviatsiyasining manfaatlarini koʻzlab, uchuvchisiz uchadigan apparatlarni va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarini parvozda sinab koʻrish tartibi ularni ishlab chiqaruvchi (tayyorlovchi) tomonidan belgilanadi va Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi bilan kelishiladi.
47. Oʻyinchoq havo kemalari modellarining parvozlari aerodromlarning havodagi yaqinlashuv yoʻlagiga 150 metrdan kam boʻlmagan uzoqlikda, 50 metrgacha balandlikda, odamlardan xavfsiz masofada va uchadigan apparat doimiy vizual koʻrinib turgan holda amalga oshiriladi.
7-bob. Parvozlar xavfsizligi
48. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlarining parvozlari Oʻzbekiston Respublikasi samoviy hududida fuqaro aviatsiyasining va eksperimental aviatsiyaning parvoz qilish qoidalari talablariga muvofiq amalga oshiriladi.
49. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarining parvozlari Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi aviatsiyasining parvoz qilish qoidalari talablariga muvofiq amalga oshiriladi.
50. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari va uchuvchisiz aviatsiya tizimlarining boshqariladigan havo kemalari bilan birgalikdagi umumiy havo hududlaridagi parvozlariga faqat ularning parvozlari xavfsizligi taʼminlangan sharoitlarda ruxsat etiladi.
51. Oʻyinchoq havo kemalari modellarining egalari qonunchilik hujjatlariga muvofiq apparatlardan xavfsiz foydalanish uchun javobgardirlar.
8-bob. Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni saqlash tartibi
52. Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni saqlash qonunchilik hujjatlariga muvofiq ularni olib kirish, sotish, sotib olish, saqlash va ulardan foydalanish huquqiga ega boʻlgan davlat organi, korxona, muassasa, tashkilotning masʼul mansabdor shaxsi tomonidan tashkil etiladi va taʼminlanadi.
53. Quyidagilar fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlarini saqlashga qoʻyiladigan umumiy talablar hisoblanadi:
a) uchuvchisiz uchadigan apparatlarni saqlash uchun begonalar kirishi man etilgan va signalizatsiya vositalari (zarurat boʻlganda, video kuzatuv vositalari) bilan jihozlangan, harorat rejimi, toʻgʻri tushadigan quyosh nurlarining, issiqlik va boshqa turdagi nurlanishning yorugʻlik taʼsiri, shuningdek, yongʻinga qarshi xavfsizlik boʻyicha ishlab chiqaruvchi talablariga mos keladigan ixtisoslashtirilgan bino ajratish;
b) uchuvchisiz uchadigan apparatlarni ularning turiga mos keladigan maxsus konteynerlarda saqlash;
v) uchuvchisiz uchadigan apparatni qisman yoki demontaj qilingan holda, uning darhol uchishini istisno qiladigan sharoitda saqlash;
g) uchuvchisiz uchadigan apparatlarni dala (ishlab chiqarish) sharoitida ularning turiga qarab maxsus joylash konteynerlarida akkumulyatordan alohida ajratilgan holda saqlash. Bunda joylash konteyneri muhrlangan boʻlishi va saqlash uchun masʼul boʻlgan mansabdor shaxs nazorati ostida boʻlishi kerak;
d) saqlash uchun masʼul boʻlgan mansabdor shaxsga uchuvchisiz uchadigan apparatni tashlab ketish yoki boshqa shaxslarga berish taqiqlanadi.
54. Fuqaro aviatsiyasining ekspluatantdagi uchuvchisiz uchadigan apparatlarini saqlash tartibi ekspluatant tomonidan texnik-foydalanish hujjatlari talablariga muvofiq ishlab chiqiladi va Parvozlarni amalga oshirish boʻyicha qoʻllanmaga kiritiladi. Saqlash tartibi Agentlik bilan kelishilishi shart.
55. Davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlarini saqlash tartibi tegishli vazirlik va idoraning rahbariyati tomonidan texnik-foydalanish hujjatlarning majburiy talablariga muvofiq belgilanadi.
9-bob. Oʻzbekiston Respublikasining fuqaro va davlat aviatsiyasida ariza beruvchilar faoliyatini nazorat qilish
56. Ushbu Nizomda belgilangan talablarning bajarilishini fuqaro aviatsiyasida Agentlik, davlat aviatsiyasida — Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi nazorat qiladi.
57. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanadigan ariza beruvchilar faoliyati inspeksiya tekshiruvlari shaklida nazorat qilinadi. Inspeksiya tekshiruvi natijalari hisobot shaklida qayd etiladi.
58. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanadigan ariza beruvchilarni inspeksiya tekshiruvlari ikki yilda kamida bir marta amalga oshiriladi.
59. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanadigan ariza beruvchilar tomonidan ushbu Nizom talablari buzilganda, Agentlik ushbu qoidabuzarliklarni oʻz vaqtida bartaraf etish zarurligi toʻgʻrisida ogohlantirishi huquqiga ega.
10-bob. Yakunlovchi qoida
60. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi.
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish hamda ularni saqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanish
Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Bajarish muddati 1-bosqich Ariza beruvchi Uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat olish uchun zarur boʻlgan hujjatlarni ushbu Nizomda koʻzda tutilgan roʻyxatga muvofiq tayyorlaydi. Agentlikka hujjatlarni bevosita, pochta xizmatlari orqali yoki elektron shaklda ular qabul qilinganligi toʻgʻrisida bildirishnoma bilan birgalikda taqdim etadi. Ariza beruvchining xohishiga binoan 2-bosqich Agentlik Uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat olish uchun taqdim etilgan hujjatlarni roʻyxat boʻyicha qabul qiladi va ular darhol ariza beruvchiga hujjatlar qabul qilingan sana qoʻyilgan holda beriladi (yuboriladi). Hujjatlarni qabul qilish kunida 3-bosqich Agentlik 1. Arizani hujjatlar bilan birga koʻrib chiqadi va uchuvchisiz uchadigan apparatlarning texnik holatini baholaydi. 1. Ariza qabul qilingan sanadan boshlab oʻn ish kuni ichida 2. Hujjatlarni tekshirish va uchuvchisiz uchadigan apparatlarning texnik holatini tekshirish natijalariga koʻra, uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat berilgani toʻgʻrisida xulosa beradi (yuboradi) yoki rad etishning asosli sabablarini koʻrsatgan holda, uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat berish rad etilganligi toʻgʻrisida yozma ravishda xabardor qiladi. 2. Tegishli qaror qabul qilingandan boshlab bir ish kuni ichida 4-bosqich Agentlik Arizani qayta koʻrib chiqadi. Agar ariza beruvchi belgilangan muddatda uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat berilganligi toʻgʻrisida xulosa berishni rad etish uchun asos boʻlgan sabablarni bartaraf etsa, ariza beruvchiga shunday xulosani taqdim etadi. Bartaraf etilmagan taqdirda, uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat berish rad etilganligi toʻgʻrisida yozma bildirishnoma yuboriladi va bunda rad etishning asosli sabablari koʻrsatiladi. Rad etish sabablarini bartaraf etish toʻgʻrisidagi ariza va ushbu sabablar bartaraf etilganini tasdiqlovchi hujjatlar olingan kundan 10 ish kunidan oshmaydigan muddatda
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish hamda ularni saqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA
Parvozlarni amalga oshirish boʻyicha qoʻllanmaning namunaviy shakli
“Kelishilgan” “Tasdiqlayman” Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi direktori Rahbar PARVOZLARNI AMALGA OSHIRISH BOʻYICHA QOʻLLANMA __________________________________________________ (ariza beruvchining toʻliq nomi) Parvozlarni amalga oshirish boʻyicha qoʻllanma quyidagilarni oʻz ichiga olishi kerak: a) fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlarining parvozlarini tashkil etish tartibi va ularni amalga oshirish qoidalari; b) parvozlarni amalga oshirishga aloqasi boʻlgan xodimlarning majburiyatlari tavsiflangan yoʻriqnoma; v) uchuvchisiz uchadigan apparatlarni boshqarish uchun masʼul shaxs aniqlangan holda, har bir amalga oshiriladigan parvozning uchuvchisiz uchadigan apparatlari shaxsiy tarkibi; g) Oʻzbekiston Respublikasi hududida parvoz qilayotganda uchuvchisiz uchadigan apparatlar tomonidan havo hududidan foydalanish boʻyicha ariza beruvchining Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi organlari bilan oʻzaro hamkorligi boʻyicha yoʻriqnoma; d) aviatsiya hodisasi yuz bergan taqdirda, uchuvchisiz uchadigan apparat operatorining harakat qilish tartibi; e) uchuvchisiz uchadigan apparatga xizmat koʻrsatish va uni saqlash tartibi; j) noqonuniy aralashuv harakatlarining oldini olish boʻyicha yoʻriqnoma; z) mehnatni muhofaza qilish, xavfsizlik va yongʻin xavfsizligi boʻyicha yoʻriqnoma; i) fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparati operatorini tayyorlash va uning malakasini oshirish dasturlari.
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish hamda ularni saqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi direktoriga Ariza ______________________________________________________________________dan (yuridik shaxsning toʻliq nomi) Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlarini hisobga qoʻyish va ulardan foydalanishga ruxsat berish toʻgʻrisida xulosa berishingizni; Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanishga ruxsat berish toʻgʻrisidagi xulosaga oʻzgartirish kiritishingizni soʻrayman. I. Ariza beruvchi toʻgʻrisida maʼlumotlar: 1. Tashkiliy-huquqiy shakli koʻrsatilgan toʻliq nomi ______________________________ 2. Joylashgan joyi (pochta manzili) ___________________________________________ 3. Telefon raqami/faks _____________________________________________________ 4. Elektron manzili _______________________________________________________ II. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparati haqida maʼlumot: 1. Nomlanishi (turi) _______________________________________________________ 2. Belgilangan maqsadi ______________________________________________________ 3. Seriya raqami (zavod, identifikatsiya raqami va boshqalar) _______________________ 4. Ishlab chiqarilgan sana ___________________________________________________ 5. Ishlab chiqaruvchining nomi _______________________________________________ 6. Ishlab chiqaruvchi joylashgan joy ___________________________________________ 7. Maksimal uchish vazni ____________________________________________________ 8. Oʻrnatilgan dvigatellar turi _______________________________________________ 9. Oʻrnatilgan dvigatellar soni _______________________________________________ 10. Dvigatel kuchi (tortish) __________________________________________________ 11. Radioelektron vositalar (koʻtarma uskuna, foydali ogʻirlik) haqida maʼlumot ________________________________________________________________________ 12. Vakolatli organning radiochastota spektridan foydalanishga ruxsatnomasi ________________________________________________________________________ 13. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparati saqlanadigan manzili (joy) ________________________________________________________________________ III. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari operatorlari toʻgʻrisida maʼlumot: 1. F.I.O. _________________________________________________________________ 2. Maxsus tayyorgarligi toʻgʻrisida maʼlumotlari _________________________________ 3. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparati operatorining oʻz vazifalarini bajarishga yaroqliligi toʻgʻrisida tibbiy xulosa _________________________________ 4. Boshqa maʼlumotlar ______________________________________________________ IV. Idoraviy vazifalar roʻyxati: 1. _______________________________________________________________________ 2. _______________________________________________________________________ Ariza beruvchi _____________________ 20__ y. “__” __________ (imzo, F.I.O.)
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish hamda ularni saqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 4-ILOVA
Agentlik blankasi ________________________________________________________________________ (yuridik shaxsning toʻliq nomi) idoraviy vazifalarni bajarish uchun ushbu xulosaga ilova qilingan roʻyxatda koʻrsatilgan uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishi mumkinligi ushbu hujjat bilan tasdiqlanadi. Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi direktori ___________________ (F.I.O.) Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari ROʻYXATI 1. Nomlanishi (turi) ________________________________________________________ 2. Belgilangan maqsadi ______________________________________________________ 3. Seriya raqami (zavod, idensifikatsiya raqami va boshqalar) _______________________ 4. Ishlab chiqarilgan sana ____________________________________________________ 5. Ishlab chiqaruvchining nomi ________________________________________________ 6. Ishlab chiqaruvchi joylashgan joy ___________________________________________ 7. Maksimal uchish vazni _____________________________________________________ 8. Oʻrnatilgan dvigatellar turi _______________________________________________ 9. Oʻrnatilgan dvigatellar soni _______________________________________________ 10. Dvigatel (tortish) kuchi __________________________________________________ 11. Saqlanadigan manzil (joy) ________________________________________________ 12. Operator F.I.O. ________________________________________________________
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish hamda ularni saqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 5-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlaridan foydalanishga ruxsat etilganligi toʻgʻrisida berilgan xulosalar
T/r Ariza beruvchi (egasi) Operator F.I.O. Turi Seriya raqami Ishlab chiqaruvchi zavod Maksimal uchish vazni Xulosa berilgan sana Xulosa berish uchun asos Eslatma
Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish hamda ularni saqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 6-ILOVA
Fuqaro va davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlari (tizimlari) tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanish uchun buyurtmanomalar taqdim etish va ruxsat berish tartibi
1. Havo hududidan foydalanish uchun buyurtmanomalar (keyingi oʻrinlarda — buyurtmanoma) pochta aloqa vositalari orqali yoki elektron shaklda parvozlar amalga oshiriladigan kun arafasida UTC vaqti bilan soat 09:00 dan (mahalliy vaqt bilan 14:00) kechiktirmay topshirilishi kerak.
2. Buyurtmanomalar ariza beruvchi tomonidan Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizim organiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarning Oʻzbekiston Respublikasi hududiga parvozlarni bajarishda havo hududidan foydalanish boʻyicha havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizim organlari bilan hamkorlik tartibi toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga muvofiq taqdim etiladi.
3. Buyurtmanomada quyidagi maʼlumotlar boʻlishi kerak:
parvoz amalga oshiriladigan sana;
ariza beruvchining nomi;
uchuvchisiz uchadigan apparat modeli va roʻyxatdan oʻtkazish belgisi;
parvozning boshlanish va tugash vaqti (UTC);
parvozni amalga oshirish hududi (koordinatalari), (oʻziga xos mahalliy yoʻnalishlar) yoʻnalishi va ulardan uzoqlashishi;
uchish balandligi (metrda va futda);
parvoz maqsadi (ish turi), ishlarni bajarish uchun ruxsatnomaning mavjudligi (aerofotosuratga olish, turar joy ustidan parvoz va boshqalar);
uchuvchisiz uchadigan apparat operatorining F.I.O.;
RMK eslatmasida — uchuvchisiz uchadigan apparatlar soni, uchuvchisiz uchadigan apparat operatorining telefon raqami, shuningdek, parvozni taʼminlash uchun barcha har qanday qoʻshimcha maʼlumotlar.
Buyurtmanomani rasmiylashtirish namunasi:
“OʻzGASHKLITI” DUK
SANA / 2016-yil 10-iyun
TURI VA RAQAMI / kvadrokopter DJI Phantom, 1PA№345
VAQTI / 10.00 dan 12.00 gacha UTC
PARVOZ HUDUDI / nuqta radiusidan 1000 metr balandlikdagi zona 41.15.2 s.sh. 061.12.9 v.d.
UCHISH BALANDLIGI / 500 metrgacha
ISH TURI / aviafotosurat Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligining 2016-yil 05-iyundagi 23/153-son maxsus ruxsatnomasi
OPERATOR / Fozilov A.T., (90) 979-55-11
LAVOZIMI ______________________________________________________________ F.I.O. (buyurtmanomani bergan javobgar shaxsning imzosi)
Xabarni oʻqish:
“OʻzGASHKLITI” DUK — buyurtmachining nomi;
2016-yil 10-iyun — parvoz amalga oshirilgan sana;
kvadrokopter DJI Phantom, 1RA№345 — uchuvchisiz uchadigan apparatning modeli va tartib raqami;
10.00 dan 12.00 gacha UTC — parvozning boshlanish va tugash vaqti;
nuqta radiusidan 1000 metr balandlikdagi zona 41.15.2 sh.k. 061.12.9 sh.u. geografik koordinatlari koʻrsatilgan parvozni amalga oshirish hududi;
500 metrgacha — uchish balandligi;
aerosuratga olish (2016-yil 05-iyundagi 23/153-son roʻyxatnoma) — uchish maqsadi va ishni amalga oshirish uchun ruxsatnoma;
Fozilov A.T. — uchuvchisiz uchadigan apparat operatorining familiyasi, telefon raqami (90) 979-55-11;
bitta (1) uchuvchisiz uchadigan apparat.
4. Fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatlarining parvozlari uchun buyurtmanomalarni koʻrib chiqish va tasdiqlash yagona tizim “Oʻzaeronavigatsiya” markazining fuqarolik sektori tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Aeronavigatsiya axborot nashrida yoki aviatsiya axborot sirkulyarida eʼlon qilingan stavkalar boʻyicha murojaat etuvchilar bilan shartnoma asosida amalga oshiriladi (Axborot doirasi).
5. Ariza beruvchiga va Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining navbatchi qismiga buyurtmanomani tasdiqlash, shuningdek, cheklovlarni joriy qilish yoki buyurtmanomani bekor qilish toʻgʻrisidagi axborot Oʻzbekiston Respublikasi hududida parvozlarni amalga oshirishda uchuvchisiz uchadigan apparatning havo hududidan foydalanish boʻyicha ariza beruvchining havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi organlari bilan oʻzaro hamkorligi tartibi toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga muvofiq telefon (faks) yoki elektron pochta orqali yuboriladi.
6. Tasdiqlangan buyurtmanoma bekor qilinadi, agar:
arizada koʻrsatilgan faoliyatning belgilangan vaqtidan keyin 20 daqiqa ichida havo hududidan foydalanishga ruxsat bergan organdan havo hududidan foydalanishni boshlash (uzaytirish) toʻgʻrisida maʼlumot kelib tushmasa;
qonunda belgilangan talablarga muvofiq havo hududidan boshqa foydalanuvchilar manfaatlarida foydalanish xavfsizligi taʼminlanmasa.
7. Maxsus holatlarda, uchuvchisiz uchadigan apparatlarning shoshilinch parvozlari oldindan buyurtmanomalarsiz amalga oshirilishi mumkin.
8. Tezkor vazifalarni Oʻzbekiston Respublikasi manfaatlariga muvofiq amalga oshirish maqsadida uchuvchisiz uchadigan apparatlar parvozlarini amalga oshirish toʻgʻrisidagi qarorni Oʻzbekiston Respublikasi mudofaa vaziri, havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari qoʻmondoni qabul qiladi.
9. Tabiiy ofatlar, falokatlar, avariyalar yuz berganda yordam koʻrsatish va qidiruv-qutqaruv ishlarini amalga oshirish maqsadida hamda odamlar hayotiga xavf tugʻdiradigan boshqa holatlarda, havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari qoʻmondoni, uchuvchisiz uchadigan apparatlarga ega boʻlgan vazirliklar va idoralar rahbarlari uchuvchisiz uchadigan apparatlarning parvoz qilishi uchun qaror qabul qiladi.
Ushbu bandda nazarda tutilgan hollarda faoliyatni amalga oshirish va Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanish uchun ruxsatnomani havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari qoʻmondonlik punktining tezkor navbatchisi beradi hamda havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari qoʻmondoniga zudlik bilan axborot beriladi, Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi bosh markazi xabardor qilinadi. Bunday ruxsatnomalar Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanish uchun soʻrov olingach, zudlik bilan beriladi.
Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi markazlari uchuvchisiz uchadigan apparatlarning shoshilinch parvozlarni amalga oshirish bilan bogʻliq faoliyatni taʼminlashi, boshqa faoliyatni toʻliq yoki qisman man etishga majbur.
10. Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari xizmat vazifalarini bajarish uchun uchuvchisiz uchadigan apparatlarning shoshilinch parvozlari oldindan buyurtmalar berilmasdan, havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari hamda ularning hududiy boʻlinmalari bilan kelishilgan holda, Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari qoʻmondoni hamda Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari birlashmalari qoʻmondonligining qaroriga muvofiq amalga oshirilishi mumkin.
Ushbu bandda nazarda tutilgan holatlarda, Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanish uchun ruxsatnomani havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari qoʻmondonlik punktining tezkor navbatchisi beradi hamda havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari qoʻmondoniga zudlik bilan axborot beriladi, Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi asosiy bosh markazi xabardor qilinadi.
Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 15-noyabrdagi 658-son qaroriga 2-ILOVA
Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va Oʻzbekiston Respublikasi hududida ulardan foydalanish uchun iltimosnoma berish tartibi toʻgʻrisida
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom vazirlik, idora va tashkilotlar tomonidan respublikaning turizm salohiyati toʻgʻrisida foto va video-materiallar tayyorlash maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi hududiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanishga oid iltimosnomalar taqdim qilish tartibini belgilaydi.
2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
iltimosnoma beruvchi — belgilangan tartibda respublikaning turizm salohiyati toʻgʻrisida foto va video-materiallar tayyorlash uchun Oʻzbekiston Respublikasiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarini vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish toʻgʻrisida murojaat qilgan yuridik va jismoniy shaxs, shu jumladan, xorijiy ijodiy guruhlarning vakillari;
vakolatli davlat organlari — Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi, Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi va Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi;
iltimosnoma kirituvchi organ — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan Oʻzbekiston Respublikasi hududiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ariza beruvchi tomonidan ulardan foydalanish boʻyicha iltimosnomalar kiritish huquqiga ega boʻlgan vazirliklar, idoralar va tashkilotlar;
uchuvchisiz uchadigan apparatlar operatori — uchuvchisiz uchadigan apparatlarni bevosita boshqaruvchi jismoniy shaxs;
yagona idoralararo elektron platforma — xorijiy ijodiy guruhlarga Oʻzbekiston Respublikasi hududiga uchuvchisiz uchish apparatlarini vaqtincha olib kirish va ulardan foydalanishlari boʻyicha vazirlik va idoralar tomonidan arizalarni taqdim etish va kelishish boʻyicha axborot tizimi;
havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi — idoralararo komissiya va Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi markazlaridan tashkil topgan, Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan foydalanish tartibiga rioya etilishini tashkil etish, rejalashtirish, muvofiqlashtirish va monitoringini amalga oshirish uchun moʻljallangan organ.
2-bob. Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish boʻyicha iltimosnoma kirituvchi organga murojaat qilish tartibi
3. Respublikaning turizm salohiyati toʻgʻrisida foto va video-materiallar tayyorlash uchun Oʻzbekiston Respublikasi hududiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish istagida boʻlgan ariza beruvchi yagona idoralararo elektron platforma orqali (masalan, ariza shaklida) murojaat qiladi.
4. Soʻrovda ariza beruvchi uchuvchisiz uchadigan apparatlarni olib kiruvchi va ulardan foydalanuvchi shaxslar, uchuvchisiz uchadigan apparatlarning texnik xususiyatlari va tasvirga oladigan hudud (joy) toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni ilova qiladi.
5. Iltimosnoma kirituvchi organ soʻrovni (masalan, ariza shaklida) kelib tushgan kundan boshlab ikki kun ichida ushbu Nizomning 4-bandida nazarda tutilgan barcha zarur hujjatlar bilan birgalikda koʻrib chiqadi.
Ariza beruvchining soʻrovini koʻrib chiqish natijalariga koʻra, iltimosnoma kirituvchi organ vakolatli davlat organiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish toʻgʻrisida iltimosnoma kiritishi yoki kiritishni rad etishi mumkin.
Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish boʻyicha iltimosnomani rad etish asosli boʻlishi kerak.
6. Taqdim etilayotgan hujjatlardagi maʼlumotlar toʻliq boʻlmagan yoki notoʻgʻri yoki buzib koʻrsatilgan boʻlsa, ariza beruvchiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish toʻgʻrisidagi iltimosnoma rad etilishi mumkin.
7. Ariza beruvchi uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish boʻyicha rad javob olgan kundan eʼtiboran oʻn kun ichida rad etish sabablarini bartaraf qilishga va iltimosnoma kirituvchi organga qayta murojaat qilishga haqlidir. Bunday holda takroriy soʻrov iltimosnoma kirituvchi organ tomonidan ushbu Nizomning 5-bandida koʻrsatilgan muddatda koʻrib chiqiladi.
8. Soʻrovni, shu jumladan, uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish toʻgʻrisidagi takroriy soʻrovni koʻrib chiqish uchun iltimosnoma kirituvchi organ tomonidan yigʻim olinmaydi.
3-bob. Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish uchun iltimosnoma taqdim etish tartibi
9. Iltimosnoma kirituvchi organ tomonidan ariza beruvchiga respublikaning turizm salohiyati toʻgʻrisida foto va video-materiallarni tayyorlash uchun uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish huquqiga ruxsatnoma berish boʻyicha vakolatli davlat organlariga yagona idoralararo elektron platforma orqali taqdim etiladi.
10. Iltimosnomaga iltimosnoma kirituvchi organ uchuvchisiz uchadigan apparatlarni olib kiruvchi va undan foydalanuvchi shaxslar, uchuvchisiz uchadigan apparatlarining texnik xususiyatlari va tasvirga olish joylari va vaqti toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni ilova qiladi.
11. Vakolatli davlat organi iltimosnoma olingan kundan boshlab ikki kun ichida ushbu Nizomning 10-bandida nazarda tutilgan barcha zarur hujjatlarni koʻrib chiqadi.
Iltimosnomani koʻrib chiqish natijalariga muvofiq vakolatli davlat organi uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish boʻyicha xat shaklida ruxsatnoma beradi yoki berishni rad etadi.
Vakolatli davlat organlari qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran bir kun ichida iltimosnomani koʻrib chiqish natijalari toʻgʻrisida iltimosnoma kirituvchi organni yagona idoralararo elektron platforma orqali xabardor qilishi lozim.
Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish boʻyicha ruxsatnoma berishni rad etish asosli boʻlishi kerak.
12. Iltimosnoma kirituvchi organga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanishga ruxsatnoma berish quyidagi hollarda rad etilishi mumkin:
maʼlumotlar toʻliq hajmda taqdim etilmaganda;
taqdim etilgan hujjatlarda notoʻgʻri yoki buzib koʻrsatilgan maʼlumotlar mavjud boʻlganda.
13. Iltimosnoma kirituvchi organ uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish boʻyicha rad javob olingan kundan eʼtiboran oʻn kun ichida rad etish sabablarini bartaraf qilishga va takroran iltimosnoma kiritish huquqiga ega. Bunday holda takroriy iltimosnoma vakolatli davlat organlari tomonidan ushbu Nizomning 11-bandida koʻrsatilgan muddatda koʻrib chiqiladi.
14. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi yoki Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan berilgan topshiriqlar asosidagi iltimosnomalar bir kun ichida koʻrib chiqiladi.
15. Vakolatli davlat organlari uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish toʻgʻrisidagi iltimosnomalarni koʻrib chiqish uchun yigʻim olmaydi.
16. Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanishga ruxsatnoma olingandan soʻng iltimosnoma kirituvchi organ yuridik va jismoniy shaxslar, shuningdek, xorijiy ijodiy guruhlar uchuvchisiz uchadigan apparatlarni foydalanishidan bir kun oldin havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi organini uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish joyi hamda vaqti haqida xabardor qiladi.
17. Uchuvchisiz uchadigan apparatlarni vaqtincha olib kirish, saqlash va ulardan foydalanish toʻgʻrisidagi iltimosnomani koʻrib chiqish tartibi iltimosnoma kirituvchi organning tashabbusi bilan ushbu Nizomga muvofiq koʻrib chiqiladi.
4-bob. Vaqtincha olib kiriladigan uchuvchisiz uchadigan apparatlarni saqlash tartibi
18. Vaqtincha olib kiriladigan uchuvchisiz uchadigan apparatlarni saqlash tartibi uchuvchisiz uchish apparatlarni ishlab chiqaruvchining (yetkazib beruvchining) saqlash boʻyicha koʻrsatmalariga muvofiq amalga oshiriladi.
19. Uchuvchisiz uchadigan apparatlar operatori Oʻzbekiston Respublikasi hududida uchuvchisiz uchadigan apparatlarning toʻgʻri saqlanishini tashkil etadi va taʼminlaydi.
5-bob. Xorijiy ijodiy guruhlarning uchuvchisiz uchadigan apparat operatori
20. Xorijiy ijodiy guruhlarning uchuvchisiz uchadigan apparatlar operatorlarining tarkibi iltimosnoma kirituvchi organ bilan kelishilgan holda xorijiy ijodiy guruhlar tomonidan belgilanadi.
21. Uchuvchisiz uchadigan apparat operatori quyidagi talablarga javob berishi kerak:
18 yoshdan kichik boʻlmasligi;
uchuvchisiz uchadigan apparatlar ishlab chiqaruvchining (yetkazib beruvchi) tavsiyalari asosida uchuvchisiz uchadigan apparatlarni ishlatish va boshqarish boʻyicha maxsus tayyorgarlikka ega boʻlishi.
6-bob. Vaqtincha olib kiriladigan uchuvchisiz uchadigan apparat parvozlarini amalga oshirish tartibi
22. Vaqtincha olib kiriladigan uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanish quyidagi hollarda taqiqlanadi:
uchish va qoʻnish paytida — har qanday odamdan (uchuvchisiz uchadigan apparat operatoridan tashqari), transport vositasi, bino yoki inshootdan 50 metrdan yaqin masofada;
odamlar gavjum joydan (kamida 500 nafar) 150 metrdan yaqin;
aeroportlar, temir yoʻl vokzallari, elektr tarmoqlari stansiyalari parvoz uchun taqiqlangan va xavfli zonalardan kamida 5 kilometr masofada, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno.
7-bob. Vaqtincha olib kiriladigan uchuvchisiz uchadigan apparatlarning parvozlarini nazorat qilish
23. Respublikaning turizm salohiyati toʻgʻrisida foto va video-materiallar tayyorlash mobaynida yuridik va jismoniy shaxslar, shuningdek, xorijiy ijodiy guruhlarga hamrohlik qilish uchun iltimosnoma kirituvchi organ tomonidan vakil ajratiladi.
24. Iltimosnoma kirituvchi organ vakili:
uchuvchisiz uchadigan apparat operatorini Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan foydalanish toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari talablari toʻgʻrisida xabardor qilishi;
uchuvchisiz uchadigan apparatdan maqsadli foydalanilishini nazorat qilishi;
uchuvchisiz uchadigan apparat operatori havo hududidan foydalanish qoidalarini buzgan taqdirda, bu haqda Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi va Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligiga xabar berishi shart;
respublikaning turizm salohiyati haqida aerosuratlarga olish ishlari tugagandan soʻng ariza beruvchi foto va video-materiallarni Mudofaa vazirligiga yuboradi yoki ularni mustaqil koʻrib chiqib, xulosasini Mudofaa vazirligiga yuboradi.
8-bob. Yakunlovchi qoida
25. Ushbu Nizomning talablarini buzgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi.
Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 15-noyabrdagi 658-son qaroriga 3-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi hududida aerosuratga olish ishlarini havo kemalaridan foydalangan holda amalga oshirish toʻgʻrisida
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Mazkur Nizom havo kemalaridan turib televizion, infraqizil, mikrotoʻlqinli, radiolokatsion va boshqa apparaturalar yordamida bajariladigan aerosuratga olish, maxsus va boshqa turdagi ishlarni (keyingi oʻrinlarda — aerosuratga olish ishlari) amalga oshirish uchun Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanishga, shuningdek, mazkur suratga olish materiallari va kosmik suratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqishga ruxsat berish tartibotlarini tashkil etish va oʻtkazish tartibini belgilaydi.
2. Mazkur Nizomning talablari mulkchilik shakli va idoraviy shaklidan qatʼi nazar, tasarrufida oʻta muhim hamda toifalangan sanoat va harbiy obyektlar boʻlgan, shuningdek, aerosuratga olish ishlarini bajargan holda Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanuvchi va ushbu ishlarning materiallaridan foydalanadigan vazirliklar, idoralar, birlashmalar, korxonalar, muassasalar va tashkilotlarga tatbiq etiladi.
3. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
ajratilgan havo hududi — Oʻzbekiston Respublikasi hududi yoki hududiy suvlari ustidagi havo hududi, uning doirasida idoraviy vazifalarni bajarish uchun uchuvchisiz uchadigan apparatlar va uchuvchisiz uchadigan aviatsiya tizimlarining parvozlarni amalga oshirish uchun ruxsat berilgan hudud;
ariza beruvchi — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining alohida qaroriga binoan idoraviy vazifalarni bajarish uchun havo hududida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishga ruxsat berilgan yuridik shaxs;
aerosuratga olish ishlari — suratga olish ishlari amalga oshirilgan uchastkalarda obyektiv makon maʼlumotlarini olish, oʻrganish va taqdim etish maqsadida atmosferada uchadigan apparatga oʻrnatilgan foto va video apparatlar yordamida hududlarni yer yuzasidan muayyan balandlikda foto va videosuratga olish;
maxsus ruxsatnoma — doimiy faoliyat koʻrsatuvchi maxsus komissiya bilan kelishgan va Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari Bosh shtabi (keyingi oʻrinlarda — Bosh shtab) tomonidan beriladigan Oʻzbekiston Respublikasining ajratilgan havo hududida parvozni va aerosuratga olishni amalga oshirishga ruxsat beruvchi hujjat;
parvoz — koʻtarilishdagi tezlashishdan (vertikal koʻtarilishdagi yer yoki suv yuzasidan uzilishdan) masofa bosib oʻtilguncha (uchish-qoʻnish yoʻlagini toʻxtashlarsiz ozod qilinguncha) yoki vertikal qoʻnishda yer (suv) yuzasiga tekkunga qadar boʻlgan havo kemasining yer (suv) yuzasi va havo hududida harakati;
parvozlarni amalga oshirish cheklangan hudud — davlatning hududi yoki hududiy suvlari ustida belgilangan kattalikdagi, chegaralarida havo kemalarining parvozlarni amalga oshirishi maʼlum shartlar bilan cheklangan havo hududi. Parvozlarni amalga oshirish cheklangan hududlar havo kemalarining parvozlarini vaqt va ularning bajarilish shartlari va boshqalar boʻyicha cheklanishi zarur boʻlgan obyektlar ustida (hududlarda) belgilanadi;
parvozlarni amalga oshirishga qisqa muddatli cheklov — havo hududidan foydalanish boshqaruvining yagona tizimi markazlaridagi parvozlar xavfsizligini operativ taʼminlash va oʻzining havo hududidan foydalanish boshqaruvi rayonlaridagi boshqa faoliyatga yoʻnaltirilgan tadbirlar kompleksiga koʻra belgilanuvchi havo hududidan foydalanishning alohida tartibi;
parvoz rejasi (flayt-reja) — havodagi harakatlarni boshqarish organlariga taqdim etiladigan, havo kemasining koʻzda tutilgan parvozi yoki parvozning bir qismi haqidagi muayyan maʼlumotlar;
parvoz uchun buyurtmanoma (parvozlarni bajarish uchun Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanish) — havo kemasining moʻljallangan parvozi yoki parvozning bir qismi toʻgʻrisida havodagi harakatni tashkil qilish (havodagi harakatni boshqarish) va havo hujumidan mudofaa organlariga taqdim etiladigan muayyan maʼlumotlar;
havodagi harakatga xizmat koʻrsatish organi — tegishli holatlarda havodagi harakatga dispetcherlik xizmati koʻrsatish organi, parvoz axborot markazi yoki havodagi harakatga xizmat koʻrsatishga taalluqli maʼlumotlarni toʻplash punktini anglatuvchi umumiy atama;
havodagi harakatni boshqarish organi — tegishli holatlarda rayon dispetcherlik markazi, uchib kelish dispetcherlik organi yoki aerodrom dispetcherlik punkti, parvozlarni boshqarish punkti, idoraning qoʻmondonlik punkti yoki havodagi harakatni boshqarish funksiyalarini bajaruvchi boshqa punktni anglatuvchi umumiy atama;
havodagi harakatni tashkil etish — havo kemasi ekspluatantini uchib ketish va yetib kelishning rejalashtirilgan vaqtlariga rioya etishi hamda minimal cheklovlarda va oʻrnatilgan xavfsizlik darajalarini pasaytirmagan holda eng maʼqul parvoz profillariga amal qilishni taʼminlash;
taqiqlangan hudud — davlatning hududi yoki hududiy suvlari ustida belgilangan kattalikdagi va chegaralarida havo kemalarining maxsus ruxsatnomalar olmasdan parvoz qilishi taqiqlangan havo hududi. Taqiqlangan hududlar havo hududida muhim davlat obyektlari, muhim ahamiyatga ega komplekslarni (atom elektr stansiyasi, kimyoviy jihatdan xavfli obyektlar, shuningdek, mamlakatning milliy xavfsizligi nuqtai nazardan oʻta muhim boʻlgan boshqa obyektlar) havo hududidagi ehtimoliy hodisalar natijasida roʻy beradigan zararli taʼsir va vayronagarchiliklardan muhofaza qilish uchun belgilanadi;
yagona havo hududi — Oʻzbekiston Respublikasi hududi yoki hududiy suvlari ustidagi havo hududi boʻlib, uning doirasida Oʻzbekiston Respublikasining barcha aviatsiya turlari havo kemalariga parovozlarni amalga oshirish uchun ruxsat berilgan;
uchadigan apparat — atmosfera yoki kosmik makondagi parvozlar uchun moʻljallangan qurilma;
uchuvchisiz uchadigan apparat — uchuvchisiz parvozni amalga oshiradigan yoki toʻliq boshqa joydan masofadan turib boshqariladigan yoxud dasturlashtirilgan va parvozda toʻliq mustaqil boʻlgan havo kemasi (samolyot modellari bundan mustasno);
uchuvchisiz aviatsiya tizimi — havo kemasi va bortida uchuvchisi boʻlmagan holda foydalaniladigan havo kemasi bilan bogʻliq elementlar;
Oʻzbekiston Respublikasining havo hududi — Oʻzbekiston Respublikasining hududi va hududiy suvlari ustidagi, faqat uning yurisdiksiyasiga kiruvchi makon;
Oʻzbekiston Respublikasi chegaraoldi polosasining havo hududi — quruqlik va suv ustida joylashgan, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat chegarasiga tutashgan kengligi 25 km boʻlgan havo hududi;
Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanuvchilar — havo hududidan foydalanish bilan bogʻliq faoliyatni amalga oshiruvchi Oʻzbekiston Respublikasi, shuningdek, boshqa davlatlarning korxona, muassasa, tashkilot va fuqarolari;
Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan foydalanish bilan bogʻliq faoliyat — havo kemalarining parvozlari, barcha turdagi otishlar, raketa uchirish, portlatish ishlari, havo hududida moddiy obyektlarni koʻtarish, harakatlantirish va tushirish bilan bogʻliq faoliyatning boshqa turlari;
Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanish uchun talabnoma — buyurtmanomada koʻrsatilgan faoliyatni taʼminlash uchun zarur maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan belgilangan namunadagi hujjat;
havo kemasi — atmosferada oʻzining havo bilan oʻzaro taʼsiri hisobiga ushlab turadigan har qanday uchadigan apparat, yer (suv) yuzasidan qaytgan havo bilan oʻzaro taʼsir bundan mustasno (samolyot, vertolyot, uchuvchisiz uchadigan apparat, dirijabl, havo shari va boshqalar);
xavfli hudud — hududida maʼlum vaqt davomida havo kemalari parvozi uchun xavf tugʻdiruvchi faoliyat olib borilishi mumkin boʻlgan belgilangan oʻlchamlardagi havo kengligi;
havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi — idoralararo komissiya va Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi markazlaridan tashkil topgan, Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan foydalanish tartibiga rioya etilishini tashkil etish, rejalashtirish, muvofiqlashtirish va monitoringini amalga oshirish uchun moʻljallangan organ.
4. Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan foydalanish bilan bogʻliq faoliyatga zarur ehtiyot choralariga rioya etilganda, faqat mazkur Nizomga 1-ilovaga muvofiq ruxsat berish tartibotlaridan oʻtgach hamda Bosh shtabning va Havo hududidan foydalanish boshqaruvining yagona tizimi organlaridan ruxsat olgandan soʻng ruxsat beriladi. Ushbu faoliyat mutlaqo taqiqlanishi yoxud vaqtincha rejimlar yoki qisqa vaqt davom etadigan cheklovlarni kiritish yoʻli bilan cheklanishi mumkin.
Taqiqlangan yoki havo hududidan foydalanish cheklangan hududlarda havo hududidan foydalanish zarur boʻlgan holatlarda manfaatdor vazirlik, idora, muassasa, korxona va tashkilotlar Bosh shtabga amalga oshiriladigan parvozlar va ularning davomiyligi toʻgʻrisida xabar bergan holda, Bosh shtabdan maxsus ruxsatnoma olishlari shart, vazirliklar va idoralarga qarashli joylarda joylashgan obyektlar bundan mustasno.
2-bob. Aerosuratga olish ishlarini amalga oshirishga ruxsat berish tartibotlarini hamda ushbu suratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqishni tashkil etish va amalga oshirish
1-§. Aerosuratga olish ishlarini amalga oshirish uchun ruxsat berish tartibi
5. Vazirliklar va idoralar Oʻzbekiston Respublikasi hududida aerosuratga olish ishlarini bajarish uchun qonunchilikda belgilangan tartibda Bosh shtabga mazkur Nizomga 2-ilovaga muvofiq soʻrovnoma taqdim qiladi. Rejalashtirilgan aerosuratga olish ishlaridan kelib chiqib, soʻrovnomaga quyidagilar ilova qilinadi:
talab qilinayotgan havo hududining chegaralarini belgilab beradigan parvozlar hududi kartogrammasi ilova qilingan holda, ishlarni amalga oshirish rejalashtirilgan hududlar boʻyicha axborot (joriy yil uchun);
aerosuratga olish, havoda kino suratga olish, aerovizual, shuningdek, maxsus va boshqa turdagi aerosuratga olish ishlarini amalga oshirish boʻyicha toʻliq va batafsil axborot;
topografik va boshqa maxsus maqsadlarda bajarilayotgan maydonli suratga olish xususiyatiga ega aerosuratga olish ishlarining yigʻma kartogrammalari;
uchuvchisiz uchadigan apparatga oʻrnatilgan radioelektron vositalardan foydalanish (chastota parametrlari) uchun Oʻzbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi tomonidan berilgan ruxsatnomaning, Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi tomonidan uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanishga ruxsat berilgani toʻgʻrisidagi xulosaning, uchuvchisiz uchadigan apparat operatori (uchuvchisi) pasportining nusxalari, shuningdek, parvozni taʼminlash uchun boshqa axborotlar;
aerosuratga olish ishlarini bajarish bilan bogʻliq masalalarni Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati bilan kelishish boʻyicha hujjatlarning nusxalari, agar ishlar chegaraga tutash joylarda (hududida) yoki ular tomonidan qoʻriqlanayotgan obyektlarda (hududida) rejalashtirilayotgan boʻlsa;
rahbariyat topshirigʻining nusxasi, agar aerosuratga olish ishlari rejimli obyektlarning hududida rejalashtirilayotgan boʻlsa.
6. Soʻrovnomalar aerosuratga olish ishlarini amalga oshirish uchun ruxsatnomalarni berishning hisobini yuritish jurnalida roʻyxatga olinadi hamda Bosh shtab huzuridagi doimiy faoliyat koʻrsatuvchi maxsus komissiya (keyingi oʻrinlarda — maxsus komissiya) tomonidan besh kun muddatda koʻrib chiqiladi.
Ariza beruvchi tomonidan taqdim qilingan materiallarni koʻrib chiqish yakunlariga koʻra dalolatnoma tuzilib, u maxsus komissiya aʼzolari tomonidan imzolanadi va Bosh shtab boshligʻi tomonidan tasdiqlanadi.
7. Maxsus komissiyaning xulosasiga asosan Bosh shtab tomonidan mazkur Nizomga 3-ilovaga muvofiq maxsus ruxsatnoma rasmiylashtiriladi va belgilangan tartibda ariza beruvchiga yuboriladi.
2-§. Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanish uchun ruxsatnoma berish tartibi
8. Ariza beruvchi havo hududidan foydalanish uchun Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi bosh markaziga soʻrovnoma topshirganda, Bosh shtab tomonidan berilgan ruxsatnomaning raqamini koʻrsatishi shart.
9. Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanish toʻgʻrisidagi qarorni Havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari qoʻmondoni qabul qiladi, havodagi harakatga xizmat koʻrsatish yoʻnalishlari boʻyicha parvozlarni bajaruvchi fuqaro havo kemalarining parvozlari bundan mustasno. Qabul qilingan qaror Havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari shtabi (Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi bosh markazi) orqali Oʻzbekiston Respublikasi havo hududidan foydalanuvchilarga yetkaziladi.
Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan faqat Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimining tegishli organlaridan ruxsatnoma olingandan soʻng foydalaniladi.
Oʻzbekiston Respublikasining havo hududidan foydalanish uchun buyurtmanomalar berish hamda bu haqda tegishli organlarni xabardor qilish Oʻzbekiston Respublikasining samoviy hududidan foydalanish toʻgʻrisidagi nizom talablariga muvofiq amalga oshiriladi.
10. Uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanish, shu jumladan, xorijiy davlat fuqarolarining undan foydalanishi Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasining uchuvchisiz uchadigan apparatidan foydalanish tartibi toʻgʻrisidagi nizom talablariga muvofiq amalga oshiriladi. Bunda idoraviy vazifalarni bajarish uchun uchuvchisiz uchadigan apparat parvozlariga faqat tegishli vazirlik va idoralar tomonidan qatʼiy belgilangan hududda yoki tegishli obyektlar ustida hamda havo kemalarining muayyan turlari uchun oʻrnatilgan tartibda belgilanuvchi ajratilgan havo hududida ruxsat etiladi.
3-§. Maxsus komissiyani tayinlash tartibi. Aerosuratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqish va ariza beruvchiga qaytarishni tashkil etish
11. Havo kemalaridan foydalangan holda aerosuratga olish ishlarini amalga oshirish uchun ruxsat berish tartibotlari (ariza beruvchilarning murojaatlarini koʻrib chiqish va kelishish), shuningdek, mazkur suratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqishni tashkil etish va oʻtkazish boʻyicha maxsus komissiya Bosh shtab boshligʻining buyrugʻi bilan tayinlanadi.
Maxsus komissiyaning ishiga Bosh shtab boshligʻi tomonidan tayinlanadigan rais rahbarlik qiladi.
Maxsus komissiyaning tarkibiga koʻrib chiqilayotgan materiallardan kelib chiqqan holda, Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi markaziy apparati, Havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari, Mudofaa vazirligi Toifalangan obyektlarni qoʻriqlash qoʻshinlari, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari, Milliy gvardiyasi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmatining tegishli mutaxassislari ularning rahbarlari tavsiyasiga koʻra kiritiladi.
12. Maxsus komissiya raisining zimmasiga quyidagi vazifalar yuklanadi:
maxsus komissiya tarkibi tomonidan aerosuratga olish ishlarini amalga oshirish uchun buyurtmanomalarni koʻrib chiqish va ruxsat berish tartibotlarini oʻrganish (tegishli hujjatlarni rasmiylashtirish);
ariza beruvchidan (uning vakilidan) aerosuratga olish (foto-video) materiallari va kosmik suratga olish materiallarini belgilangan tartibda olish;
suratga olingan materiallarni maxsus komissiya tarkibi bilan nazorat tariqasida koʻrib chiqib, tasvirlarda aerosuratga olish materiallarida koʻrsatilishi kerak boʻlmagan rejimli, harbiy obyektlar, qurol-aslaha va harbiy texnikaning bor-yoʻqligini aniqlash hamda bunday tasvirlarni retush qilishni (kesib tashlashni) tashkil etish;
tasvirlarda koʻrsatilishi kerak boʻlmaganligi uchun kesib tashlangan obyektlarni koʻrsatib oʻtgan holda, aerosuratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqish dalolatnomasini tuzish;
ishlov berilgan aerosuratga olish (foto-video) materiallari hamda kosmik suratga olish materiallarini ariza beruvchiga oʻz vaqtida qaytarish va boshqalar.
13. Parvozlar va muayyan hududni suratga olish boʻyicha ishlar yakunlangandan soʻng suratga olingan material yozilgan elektron axborot tashuvchi moslama operator va ishlar rahbari tomonidan muhrlanib, suratga olish ishlari oʻtkazilgan hudud, sana va vaqt, shuningdek, suratga olingan material yozilgan elektron axborot tashuvchi moslama muhrlangan muhrning taʼrifi koʻrsatilgan holda kelgusida nazorat tariqasida koʻrib chiqishga taqdim qilinadi. Elektron axborot tashuvchi moslamaga yozilgan suratga olish materiallarining asl nusxa va ishonchli ekanligi uchun javobgarlik aerosuratga olish boʻyicha ishlarni amalga oshirishgan yuridik shaxslarning zimmasiga yuklanadi.
14. Maxsus komissiyaning ishi ariza beruvchidan elektron axborot tashuvchisiga yozilgan (TIFF(GEOTIFF), JPG, RGB va boshqa formatlarda) aerosuratga olish materiallari va kosmik suratga olish materiallari olingandan soʻng tashkil etiladi. Elektron axborot tashuvchilar elektron axborot tashuvchilarni qabul qilish va topshirish jurnalida qayd etiladi.
Aerosuratga olish materiallari va kosmik suratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqish, ularga ishlov berish hamda kelgusida ularni ariza beruvchiga qaytarish ular olingan vaqtdan boshlab ikki hafta (uchuvchisiz uchadigan apparat uchun — ikki kun) muddatda amalga oshiriladi.
Favqulodda vaziyatlarda (katta yongʻinlar, vayronagarchilik, suv toshqini va boshqa tabiiy ofatlarda) Favqulodda vaziyatlar vazirligining soʻrovnomasi boʻyicha suratga olingan materiallar Bosh shtabning talabiga koʻra nazorat tariqasida koʻrib chiqilmasdan berib yuborilishi mumkin.
15. Maxsus komissiyaning ishi davomida yetkazib berilgan materiallarning sifati, suratga olish ishlarini oʻtkazishning sanasi va hududi, ularni aerosuratga olish materiallarida koʻrsatilishi mumkin boʻlmagan davlat va rejimli harbiy obyektlar, qurol-aslaha va harbiy texnika toʻgʻrisidagi axborotning mavjudligi hamda chegara hududiga tutash hududidan uzoqligiga alohida eʼtibor qaratiladi.
16. Maxsus komissiya ishining yakunlari boʻyicha nazorat tariqasida koʻrib chiqish dalolatnomasi tuzilib, Bosh shtab boshligʻi tomonidan tasdiqlanadi, bunda tasvirlarda koʻrsatilishi mumkin boʻlmagan obyektlarning nomi hamda suratga olingan materialning tavsifi boʻyicha xulosa koʻrsatiladi. Ariza beruvchiga (uning vakiliga) mazkur Nizomga 4-ilovaga muvofiq aerosuratga olish materiallaridan foydalanish uchun ruxsatnoma beriladi.
17. Suratga olingan materiallarni qaytarish quyidagi tartibda amalga oshiriladi:
suratga olingan materialni nazorat tariqasida koʻrib chiqish va ularga ishlov berish yakunlangandan soʻng elektron axborot tashuvchi maxsus komissiya raisi tomonidan muhrlanib, uning upakovkasiga sana yoziladi va shaxsiy imzo qoʻyiladi;
aerosuratga olish materiallaridan foydalanishga ruxsatnoma Bosh shtab boshligʻining imzosi bilan beriladi;
ariza beruvchi nazorat tariqasida koʻrib chiqish ishlarning yakunlanganligi toʻgʻrisida xabardor qilinadi hamda aerosuratga olingan materiallarni qaytarish masalasi kelishiladi;
ruxsatnoma aerosuratga olish natijalari va elektron axborot tashuvchi bilan birgalikda ariza beruvchiga kanselyariya (xizmat ish yuritish boʻlimi) orqali yoki belgilangan tartibda pochta orqali yuboriladi. Elektron axborot tashuvchining topshirilganligi tegishli jurnalda yozib qoʻyiladi.
4-§. Oʻta muhim ahamiyatga, oʻta muhim rejimga ega sanoat va rejimli harbiy obyektlar hududida, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi chegaraoldi polosasida (hududida) aerosuratga olish ishlarini amalga oshirish tartibi
18. Oʻta muhim ahamiyatga, oʻta muhim rejimga ega sanoat va rejimli harbiy obyektlar (keyingi oʻrinlarda — rejimli obyektlar) hududida aerosuratga olish ishlarini ushbu obyektlar tasarrufida boʻlgan vazirlik va idoralar bilan kelishilgan holda, Bosh shtabning maxsus qaroriga binoan amalga oshiriladi. Rejimli obyektlar joylashgan hududda oʻquv, mashq va rekognossirovka parvozlarini oʻtkazish taqiqlanadi.
19. Rejimli obyektlar hududida aerosuratga olishni bajarishga ruxsat olish uchun vazirlik va idoralar, birlashma, korxona, muassasa va tashkilotlar Bosh shtabga tegishli soʻrovnoma yuboradi. Bunda aerosuratga olish uchun soʻrovnoma bilan bir vaqtda aerosuratga olish ishlarini bajarishning maqsadga muvofiqligi toʻgʻrisida tegishli organlarning asoslovchi xatlari yoki Rahbariyat topshirigʻining nusxasi majburiy tartibda taqdim qilinadi.
20. Aerosuratga olish uchun ruxsatnoma quyidagicha yetkaziladi:
Bosh shtab tomonidan — ariza beruvchigacha;
rejimli obyektlarning rahbariyati tomonidan — boʻysunuvchi rejimli qoʻshilma va harbiy qismlargacha (muassasalargacha). Bunda zarur hollarda, rejimli obyektlarni aerosuratga olish ishlariga tayyorlash va aerosuratga olishning tartibi boʻyicha koʻrsatmalar beriladi.
21. Aerosuratga olishni amalga oshirish boshlangunga qadar ishlarning ijrochisi hisoblangan tashkilotlar Bosh shtabning ruxsatnomasida koʻrsatilgan davlat organlari bilan aerosuratga olish turlari, hududlarning chegarasi yoki suratga olish yoʻnalishlari (topografik xarita yoki yigʻma jadvalda), ishlarni boshlash va yakunlash vaqti, parvozlar vaqti va rejimi, suratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqishga taqdim qilish tartibini kelishib oladi. Sanab oʻtilgan masalalarni kelishib olish uchun aerosuratga olish hududlari (yoʻnalishlari) chizmasining zarur miqdordagi nusxalari taqdim qilinadi.
22. Rejimli obyektlar hududida aerosuratga olish, mazkur aerosuratga olish materiallariga ishlov berish va ulardan foydalanish Oʻzbekiston Respublikasining vazirlik, idora, korxona, muassasa va tashkilotlarida Maxfiylik rejimini taʼminlash boʻyicha yoʻriqnomada belgilangan talablarga rioya etgan holda amalga oshiriladi. Yuqorida koʻrsatib oʻtilgan ishlarni bajarayotgan shaxslar maxfiy hujjatlar bilan ishlash va maxfiy ishlarni bajarish huquqini beruvchi tegishli shakldagi ruxsatnomaga ega boʻlishi kerak. Aerosuratga olish materiallariga ular nazorat tariqasida koʻrib chiqilgunga qadar “Maxfiy” grifi qoʻyiladi.
23. Rejimli obyektlar hududini aerosuratga olishning amaliy nuqtai nazardan qoʻllash uchun yaroqli barcha materiallari (ular kontakt bosmasidan chiqarilgunga qadar) ikki nusxadagi chizmalar bilan nazorat tariqasida koʻrib chiqish uchun Bosh shtabga yuboriladi. Aerosuratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqish ularda maxfiy topografik xarita va planlarda (tarxlarda) koʻrsatilishi mumkin boʻlmagan rejimli harbiy obyektlar aks etgan tasvirlarni topish va olib tashlash, shuningdek, ularda rejimli harbiy obyektlar, oʻta muhim yoki oʻta muhim ahamiyatga ega sanoat obyektlarining tasvirlari mavjud boʻlgani sababli “Maxfiy” grifi ostida foydalanish zarur boʻlgan materiallarni aniqlash maqsadida oʻtkaziladi.
24. Rejimli obyektlar hududida aerosuratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqishni amalga oshirish uchun rejimli birlashma va harbiy qismlarning (muassasalarning) vakillari ularning rahbariyati (qoʻmondonligi) bilan kelishilgan holda, maxsus komissiya tarkibidagi ishlarga jalb qilinishi mumkin. Alohida holatlarda aerosuratga olish materiallari ulardan rejimli harbiy obyektlar va ularni kamsituvchi tasvirlarni olib tashlash uchun bevosita rejimli qoʻshilmalarga (harbiy qismlarga) yuborilishi mumkin.
Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati va Prezident davlat xavfsizlik xizmati boʻlinmalari har bir muayyan holatda aerosuratga olish materiallarini koʻrib chiqishda oʻz ishtirokining tartibini belgilaydi, harbiylashgan vazirlik va idoralarning jangovar xizmat faoliyatiga taalluqli materiallar bundan mustasno. Ular maxsus komissiyaning ishida qatnashish uchun oʻzining vakilini ajratadi yoki ushbu komissiya tarkibida ishlash uchun jalb qilinishi zarur boʻlgan rejimli obyektlarning vakillari roʻyxatini maʼlum qiladi yoxud ularga taalluqli qismlari boʻlgan aerosuratga olish materiallarini bevosita Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati va Prezident davlat xavfsizlik xizmati boʻlinmalaridan soʻrab oladi.
Aerosuratga olish materiallarini nazorat tariqasida koʻrib chiqish natijalari boʻyicha tegishli dalolatnoma tuzilib, u nazorat tariqasida koʻrib chiqishda qatnashgan maxsus komissiyaning barcha aʼzolari tomonidan imzolanadi. Dalolatnomada “Maxfiy” grifi ostida foydalanish kerak boʻlgan aniq materiallar (kadrlar raqami yoki maxsus suratga olish turlarining yoʻnalishi) koʻrsatiladi.
Rejimli harbiy obyektlarning tasviri yoki mazkur tasvirlarning olib tashlanganlik izlari, shuningdek, oʻta muhim ahamiyatga yoki oʻta muhim rejimga ega sanoat obyektlarining tasvirlari mavjud boʻlgan dastlabki yoki yakuniy aerosuratga olish materiallari maxfiy hisoblanadi. Rejimli obyektlarning hududiga uchib kirish boʻyicha qolgan materiallarning maxfiylik darajasi boshqaruv hujjatlarining talablariga muvofiq ushbu materiallarning foydalanuvchilari tomonidan belgilanadi.
25. Tuzilayotgan topografik va tematik xaritalar hamda planlarda rejimli obyektlarning tasviri yoki mazkur tasvirlarning olib tashlanganlik izlari mavjud boʻlgan uchastkalar belgilangan tartibga muvofiq atrofdagi tabiiy joyga moslab niqoblanadi.
26. Tabiiy ofatlar taʼsiriga uchragan obyektlar va hududlarning aerosuratga olish ishlari tabiiy ofatlarning (zilzila, toshqin, sel, koʻchki va boshqalar) taʼsiri natijalarini zudlik bilan qayd qilish va ularni aerosuratga olish materiallari boʻyicha oʻrganish, shuningdek, tabiiy ofatlarga qarshi kurashish tadbirlarini ishlab chiqish uchun moʻljallangan boʻlib, hukumat komissiyasining qaroriga koʻra amalga oshiriladi. Bunda ushbu suratga olish materiallari nazorat tariqasida koʻrib chiqilmasdan ishlar davomida qoʻllanishi mumkin.
27. Alohida (favqulodda) holatlarda jangovar-xizmat vazifalarini hal qilish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Prezident davlat xavfsizlik xizmati, Davlat xavfsizlik xizmati, Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari, Milliy gvardiyasi boʻlinmalarining uchuvchisiz uchadigan apparatlarining parvozlari Bosh shtab hamda Havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari tegishli boʻlinmalarini xabardor qilgan holda, aerosuratga olish materiallarini Bosh shtabga taqdim qilmay amalga oshirilishi mumkin. Bunda Havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari boʻlinmalariga tegishli buyurtmanomalarni taqdim qilish bilan havo hududidan foydalanishning belgilangan talablariga amal qilish, shuningdek, uchuvchisiz uchadigan apparatlarni va suratga olish materiallaridan xavfsiz foydalanishni taʼminlash tegishli vazirlik va idoralarning rahbarlari zimmasiga yuklanadi.
3-bob. Oʻzaro hamkorlikni tashkil etish va nazorat
28. Ariza beruvchi aerosuratga olish boshlanishidan avval hududida ishlar amalga oshiriladigan rejimli obyektlar (ushbu obyektlarni qoʻriqlash boʻlinmalari) rahbariyatini xabardor qiladi va ushbu ishlarni amalga oshirish bilan bogʻliq masalalarni (topografik xaritada (yigʻma jadvalda) aerosuratga olish hududining chegaralarini), ishlarni boshlash muddati va vaqti, parvozlar rejimi, tekshirish uchun aerosuratga olish materiallarini taqdim etish tartibi va boshqalarni kelishadi.
Aerosuratga olish materiallaridan foydalanish uchun ruxsatnoma bergan maxsus komissiya bilan oʻzaro hamkorlikni tashkil etish maqsadida ariza beruvchi tomonidan lavozimi, familiyasi, ismi, otasining ismi, pasport maʼlumotlari hamda telefon raqamini koʻrsatgan holda operator va parvozlarni tashkil etuvchi shaxsning shaxsiy maʼlumotlari taqdim qilinadi.
Havo hududidan foydalanish ruxsatnomalarini berishga masʼul hisoblangan Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi organlari bilan oʻzaro hamkorlikni tashkil etish uchun ariza beruvchi (uning vakili) Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi hududiy markazlariga parvozlarni oʻtkazish uchun buyurtmanoma bilan birgalikda zaxira aloqa kanallarini hisobga olgan holda aloqa telefonlarini ham taqdim qiladi.
29. Havo hududidan foydalanish tartibiga amal qilinishini nazorat qilish Havo hujumidan mudofaa qoʻshinlari va harbiy-havo kuchlari qoʻmondonligi zimmasiga yuklanadi.
Fuqaro aviatsiyasi havo kemalarining parvozlarni bajarishi ustidan nazorat Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligi tomonidan amalga oshiriladi.
Uchuvchisiz uchadigan apparatdan maqsadli foydalanish ustidan nazorat Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati va Ichki ishlar vazirligi organlari tomonidan amalga oshiriladi.
4-bob. Yakunlovchi qoida
30. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi.
Oʻzbekiston Respublikasi hududida aerosuratga olish ishlarini havo kemalaridan foydalangan holda amalga oshirish toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA
Aerosuratga olish ishlarini amalga oshirishga ruxsat berish, aerosuratga olishga oid materiallarni koʻzdan kechirish va ularning buyurtmachiga tarqatilishini nazorat qilish
Bosqichlar Mavzular Tadbirlar Bajarish muddati 1-bosqich Ariza beruvchi Qurolli Kuchlari Bosh shtabiga aerosuratga olish ishlarini oʻtkazish uchun soʻrov joʻnatadi Ariza beruvchi ixtiyoriga koʻra ↓ 2-bosqich Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari Bosh shtabi Ariza beruvchi tomonidan taqdim etilgan materiallarni oʻrganib chiqib, maxsus komissiya aerosuratga olish ishlariga maxsus ruxsatnoma beradi yoki sabablari koʻrsatilgan holda berishni rad etadi Besh kun ichida ↓ 3-bosqich Ariza beruvchi “Oʻzaeronavigatsiya” markazi davlat unitar korxonasining Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi bosh markazining Fuqaro sektoriga parvozlarga buyurtmanomani koʻrib chiqish va tasdiqlash uchun taqdim etadi. Barcha ruxsat berish tartibotlari rasmiylashtirgandan soʻng parvozlarni amalga oshiradi Ariza beruvchi ixtiyoriga koʻra ↓ 4-bosqich Havo hududidan foydalanishning yagona boshqaruv tizimi bosh markazi Uchuvchisiz uchadigan apparatdan foydalanish toʻgʻrisidagi nizomga amal qiladi. Oʻzbekiston Respublikasi fuqaro va davlat aviatsiyasida havo hududidan foydalanishga ruxsatnoma beradi, havo hududidan foydalanishni nazorat qiladi Buyurtmanomani qabul qilish bilan va parvozlar tugashidan oldin ↓ 5-bosqich Ariza beruvchi Suratga olingan materiallarda namoyish qilinmaydigan obyektlar bor boʻlsa, aerosuratga olingan materiallarni Qurolli Kuchlar Bosh shtabiga topshiradi Aerosuratga olish ishlari tugagandan keyin ↓ 6-bosqich Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari Bosh shtabi Maxsus komissiya videotasvirlarni oʻrganib chiqib, ulardan foydalanishga ruxsat beradi (ruxsatnomalarni rasmiylashtiradi va bu haqda buyurtmachiga xabar beradi). Koʻrsatib boʻlmaydigan obyektlarni oʻz ichiga olgan materiallar qayta joylashtiradi (oʻchiradi) Buyurtmachidan materiallar kelib tushgandan keyin 2 hafta oʻtgach (uchuvchisiz uchadigan apparatlar uchun 2 kun muddat) ↓ 7-bosqich Ariza beruvchi Suratga olingan materiallarda maqsadga muvofiq foydalanadi Ariza beruvchi ixtiyoriga koʻra
Oʻzbekiston Respublikasi hududida aerosuratga olish ishlarini havo kemalaridan foydalangan holda amalga oshirish toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI QUROLLI KUCHLARI BOSH SHTABI RAHBARIGA Oʻzbekiston Respublikasi ________________________________ vazirligi (vazirlik, idora, birlashma, korxona, muassasa, tashkilot nomi) Oʻzbekiston Respublikasi 20___ yil _____________gacha _____________ (aerosuratga olish ishlarining maqsadi. Misol uchun: qishloq xoʻjaligi yerlarining monitoringi — 1:10 000, 25 000 kattalikdagi xaritani yaratish; joyning ortofotorejasi va 3D modelini yaratish hamda ______________ viloyatining _____________ tumanida iqtisodiy zona qurish boʻyicha shaharsozlik vazifalarini hal etish va boshqalar) uchun _____________da (hudud, obyekt) aerosuratga olish ishlarini amalga oshirishni rejalashtirmoqda. Aerosuratga olish ishlarini har kuni _________dan _________gacha (vaqt) 20___ yil “____” __________dan gacha (baza — aeroport 20___ yil “____” ____________). Aerosuratga olish ishlari ______________ (tashkilot nomi. Misol uchun: “SAR” aviakompaniyasi mutaxassislari, ________________ kompaniya vakillari (pasport maʼlumotlari) ______________ tomonidan (uchadigan apparat modeli va bort raqami, foto-video apparatura. Misol uchun: “SAR” aviakompaniyasi Toshkent sh.) maxsus jihozlangan, bort raqami ________ boʻlgan An-2 samolyotidan “UltraCamX” raqamli aerokamera, “GeoScan 201Pro” modelidagi uchuvchisiz uchadigan apparatlardan), _____________ metrdan _____________ metrgacha boʻlgan balandlikdagi parvozlar paytida amalga oshiriladi. Aerosuratga olish ishlarini ishlar kartogrammasiga muvofiq amalga oshirishga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Suratga olish ishlarining amalga oshirilishi (yakunlashi) boʻyicha suratga olingan barcha materiallar kelgusida ulardan foydalanish toʻgʻrisida qaror qabul qilish uchun Bosh shtab huzuridagi maxsus komissiyaga taqdim etiladi. Ilovalar (rejalashtirilgan aerosuratga olish ishlariga muvofiq): 1. Rejalashtirilgan ish joylari toʻgʻrisidagi maʼlumot _________ varaqlarda parvoz maydonlarning chegarasini belgilab, soʻralayotgan havo hududining chegaralarini belgilash bilan koʻrsatilgan. 2. Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligining uchuvchisiz uchadigan apparati jihozlangan radioelektron jihozlardan (chastota parametrlari) foydalanishga berilgan ruxsatnomasining nusxasi _________ varaqda. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi huzuridagi Fuqaro aviatsiyasi agentligining uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanish uchun tasdiqlash toʻgʻrisidagi xulosalar nusxasi _________ varaqda. 4. Chegara zonasida (hududida) yoki rejim obyektlarida aerosuratga ishlarini muvofiqlashtirish toʻgʻrisidagi hujjatning nusxasi _________ varaqda. 5. Yoʻriqnomaning nusxasi yoki tegishli organlarning asoslanishi rejim obyektlar joylashgan joylarda aerosuratga olishning maqsadga muvofiqligi toʻgʻrisida _________ varaqda. 6. Parvozni taʼminlash uchun boshqa maʼlumotlar. _______________________ ____________ _______________________ (boshliqning lavozimi) (imzo) (familiyasi va ismi)
Oʻzbekiston Respublikasi hududida aerosuratga olish ishlarini havo kemalaridan foydalangan holda amalga oshirish toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA
__________________________________________________ (ariza beruvchi vazirlik, idora, birlashma, korxona, muassasa, tashkilot nomi) Maxsus ruxsatnoma 20___ yil “____” ____________ № ____ Aerosuratga olish ishlarini amalga oshirish uchun 20___ yil “____” ____________dagi ____-son ruxsatnoma ________________ga (vazirlik, idora, birlashma, korxona, muassasa, buyurtma beruvchi tashkiloti nomi) ______________ (vaqt va joy amalga oshirilgan) ______________ (aerosuratga olish ishlarining maqsadi) aerosuratga olish materiallardan belgilangan maqsadda foydalanishga “Xizmat doirasida foydalanish uchun” grifi bilan ruxsat berildi. Suratga olingan materiallar ommaviy axborot vositalarida chop etilishi mumkin emas. Qurolli Kuchlar Bosh shtabi boshligʻi __________ _______________________ (imzo) (familiyasi va otasining ismi)
Oʻzbekiston Respublikasi hududida aerosuratga olish ishlarini havo kemalaridan foydalangan holda amalga oshirish toʻgʻrisidagi nizomga 4-ILOVA
__________________________________________________ (ariza beruvchi vazirlik, idora, birlashma, korxona, muassasa, tashkilot nomi) Aerosuratga olish ishlarini amalga oshirish uchun 20___ yil _____________dagi _____-son maxsus ruxsatnoma ____________ (aerosuratga olish ishlarining maqsadi) kartogrammada belgilangan _________________ (vaqt va joy) _________________ (havo kemasining turi, modeli), foydalangan holda ____________ (vazirlik, idora, birlashma, korxona, muassasa, buyurtma beruvchi tashkilot nomi) bajarishga ruxsat berilgan. Bunda aerosuratga olish ishlari yakunlangach, suratga olingan material bilan birgalikda elektron axborot manbai Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari Bosh shtabiga ularni nazorat tariqasida koʻrib chiqish uchun albatta taqdim etilsin. Qurolli Kuchlar Bosh shtabi boshligʻi __________ _______________________ (imzo) (familiyasi va otasining ismi)
Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 15-noyabrdagi 658-son qaroriga 4-ILOVA
Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasining havo hududida uchuvchisiz uchadigan apparatlardan foydalanishni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2016-yil 12-maydagi 150-son qaroriga kiritilayotgan oʻzgartish va qoʻshimchalar
1. 1-band quyidagi tahrirda bayon qilinsin:
“1. Istisno tariqasida, Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qoʻshinlari va Davlat xavfsizlik xizmati, “OʻzGASHKLITI” davlat unitar korxonasi, Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi va Oʻzbekiston Respublikasi Turizm va madaniy meros vazirligiga idoraviy vazifalarni bajarish uchun Oʻzbekiston Respublikasi hududiga uchuvchisiz uchadigan apparatlarni (ularning butlovchi va ehtiyot qismlarini) sotib olish, olib kirish, saqlash va ulardan foydalanishga ruxsat berilsin.”.
2. 4-band chiqarib tashlansin.
Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 15-noyabrdagi 658-son qaroriga 5-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblanayotgan baʼzi qarorlari
1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasining havo boʻshligʻida uchuvchisiz uchish qurilmalaridan sanksiyasiz foydalanishda ogohlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2014-yil 26-noyabrdagi 322-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QHT, 2014-y., 48-son, 2016-y., 19-son).
2. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasining fuqaro va davlat aviatsiyasida uchuvchisiz uchish qurilmalaridan foydalanish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2016-yil 31-avgustdagi 287-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QHT, 2016-y., 36-son).
3. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Iqtisodiyot tarmoqlarida fuqaro aviatsiyasining uchuvchisiz uchish qurilmalaridan maqsadli va samarali foydalanish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2018-yil 29-martdagi PQ-3639-son qarori)” 2018-yil 15-avgustdagi 663-son qaroriga ilovaning 2-bandi .
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2022-yil 15-noyabr,
658-son