UzbekAI

← Qonunlar

📅 2023-yil 25-dekabr · Qonunlar va kodekslar

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2023 йил 25 декабрь · Қонунлар ва кодекслар

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 25 декабря 2023 г. · Законы и кодексы

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 25 December 2023 · Laws and codes

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикасининг Қонуни

Суд қарорларининг қонунийлиги ва асослилигини текшириш тартиби такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий суд ишларини юритиш тўғрисидаги кодексига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш ҳақида

Қонунчилик палатаси томонидан 2023 йил 15 августда қабул қилинган Сенат томонидан 2023 йил 27 октябрда маъқулланган

Кейинги йилларда «Янги Ўзбекистон — янги суд» принципи доирасида аҳолининг одил судловга эришиш имкониятларини янада кенгайтиришга, инсоннинг қадр-қиммати устуворлигини таъминлашга қаратилган муҳим ислоҳотлар амалга оширилди.

Хусусан, мамлакатимизда давлат органлари ва мансабдор шахсларнинг фаолияти устидан самарали суд назоратини ўрнатиш, шунингдек фуқаролар ва тадбиркорлик субъектларининг одил судловга эришиш даражасини ошириш, давлат органлари билан муносабатларда фуқаролар ва тадбиркорлик субъектлари ҳуқуқларининг самарали ҳимоя қилинишини таъминлаш борасида изчил ислоҳотлар амалга оширилмоқда.

Шу билан бирга бугунги кунда суд қарорларини қайта кўриш институтининг таҳлили мазкур институтни такомиллаштириш орқали амалдаги тартибни қайта кўриб чиқиш зарурлигини кўрсатмоқда.

Ушбу Қонун билан Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий суд ишларини юритиш тўғрисидаги кодексига ишларни кўришнинг ўта марказлаштирилишига барҳам бериш, фуқароларнинг олис ҳудудлардан судга келиб сарсон бўлишининг олдини олиш мақсадида вилоят судлари ва уларга тенглаштирилган судларда ишлар апелляция ёки кассация ва тафтиш тартибида кўрилишини, ишлар тафтиш тартибида Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатида ва алоҳида ҳолларда Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатида кўрилишини ҳамда юқори инстанция судлари томонидан ишларни янгидан кўриш учун биринчи инстанция судига юбориш тартиби бекор қилинишини, шунингдек ерга оид ҳуқуқий муносабатлар билан боғлиқ ишларни маъмурий судлар томонидан кўришда прокурор иштирок этиши шартлигини назарда тутувчи ўзгартириш ва қўшимчалар киритилмоқда.

Мазкур Қонун фуқароларнинг Ўзбекистон Республикасининг Конституциясида назарда тутилган суд орқали ҳимоя қилиниш ва судга шикоят қилиш ҳуқуқи кафолатларини янада оширишга, уларнинг бузилган ҳуқуқлари ва эркинликларини, шунингдек қонуний манфаатларини кенгроқ ҳимоя қилишга, одил судловга эришиш даражасини янада оширишга, ишларнинг сифатли ва ўз вақтида кўрилишига, суд қарорларини қайта кўришда ўрта бўғин — вилоят судлари ва уларга тенглаштирилган судлар имкониятларидан самарали фойдаланишга, шунингдек фуқароларнинг судлардаги ортиқча харажатлари тежалишига хизмат қилади.

1-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2018 йил 25 январда қабул қилинган ЎРҚ-462-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий суд ишларини юритиш тўғрисидаги кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2018 йил, 1-сонга 3-илова, № 10, 672-модда; 2019 йил, № 5, 261-модда, № 9, 592-модда, № 11, 791-модда, № 12, 880-модда; 2020 йил, № 1, 1-модда, № 3, 198-модда; 2021 йил, № 1, 9-модда, 4-сонга илова, № 8, 800, 803-моддалар, № 9, 903-модда; 2022 йил, № 8, 787-модда, № 12, 1188-модда; 2023 йил, № 3, 185-модда, № 4, 269-модда) қуйидаги ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин:

1) 5-модда биринчи қисмининг учинчи хатбошисидаги «апелляция ва кассация инстанцияси» деган сўзлар «апелляция ёки кассация, тегишли тафтиш инстанциялари» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

2) 7-модданинг учинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Апелляция, кассация ва тафтиш шикоятларини (протестларини) кўриш натижалари бўйича апелляция, кассация ва тафтиш инстанциялари судлари томонидан қарорлар қабул қилинади»;

3) 17-модданинг :

иккинчи қисмидаги «апелляция ва кассация» деган сўзлар «апелляция, кассация ва тафтиш» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

учинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ишни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Раёсатида тафтиш тартибида кўриш ҳайъатда Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати аъзоларининг кўпчилиги иштирокида амалга оширилади»;

4) 20-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ишни биринчи инстанция судида кўришда иштирок этган судья, агар суднинг ҳал қилув қарори апелляция, кассация ёки тафтиш инстанцияси суди томонидан бекор қилинган бўлса, шу ишни биринчи инстанция судида янгидан кўришда иштирок этиши мумкин эмас, бундан янги очилган ҳолатлар бўйича ишларни кўриш ҳоллари мустасно.

Ишни биринчи инстанция судида кўришда иштирок этган судья шу ишни апелляция, кассация ёки тафтиш инстанцияси судида кўришда иштирок этиши мумкин эмас.

Ишни апелляция инстанцияси судида кўришда иштирок этган судья шу ишни биринчи инстанция, кассация ёки тафтиш инстанцияси судида кўришда иштирок этиши мумкин эмас.

Ишни кассация инстанцияси судида кўришда иштирок этган судья шу ишни биринчи инстанция, апелляция ёки тафтиш инстанцияси судида кўришда иштирок этиши мумкин эмас.

Ишни тафтиш инстанцияси судида кўришда иштирок этган судья шу ишни биринчи инстанция, апелляция ёки кассация инстанцияси судида кўришда, шунингдек ишни юқори турувчи суд томонидан тафтиш тартибида қайта кўришда иштирок этиши мумкин эмас»;

5) 30-модданинг тўртинчи қисми чиқариб ташлансин;

6) 46-модданинг еттинчи қисми «суд мазкур ишда прокурор иштирок этиши зарур деб топган ҳолларда» деган сўзлардан кейин «ерга оид ҳуқуқий муносабатлар билан боғлиқ ишларда» деган сўзлар билан тўлдирилсин;

7) 112-модданинг учинчи қисмидаги «апелляция, кассация шикоятларига» деган сўзлар «апелляция, кассация ва тафтиш шикоятларига» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

8) 115-модданинг еттинчи қисмидаги «апелляция, кассация шикояти» деган сўзлар «апелляция, кассация ва тафтиш шикояти» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

9) 120-модданинг учинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Процессуал муддатни тиклаш ҳақидаги ёки тиклашни рад этиш тўғрисидаги ажрим устидан шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин»;

10) 126 3 -модданинг бешинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Келишув битими апелляция ёки кассация, тафтиш инстанцияси суди томонидан тасдиқланган тақдирда, ажрим чиқарилиб, иш бўйича илгари қабул қилинган барча суд ҳужжатлари ушбу ажрим билан бекор қилинади ва иш юритиш тугатилади. Келишув битимини тасдиқлаш тўғрисидаги масалани апелляция ёки кассация, тегишли тафтиш инстанцияси суди томонидан кўриб чиқишда тегишли суд ҳужжатининг қонунийлиги ва асослилиги текширилмайди»;

11) 126 4 -модданинг иккинчи қисмидаги «Апелляция ёки кассация инстанцияси» деган сўзлар «Апелляция ёки кассация, тафтиш инстанцияси» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

12) 144-модданинг тўртинчи қисмидаги «апелляция ва кассация» деган сўзлар «апелляция, кассация ва тафтиш» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

13) 201-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« 201-модда. Апелляция шикоятларини (протестларини) кўрувчи судлар

Апелляция шикоятлари (протестлари):

туманлараро маъмурий судларнинг ҳал қилув қарорлари, шунингдек Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг биринчи инстанция бўйича қабул қилинган ҳал қилув қарорлари устидан берилганда — Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари томонидан;

ҳудудий ҳарбий судларнинг ҳал қилув қарорлари, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг биринчи инстанция бўйича қабул қилинган ҳал қилув қарорлари устидан берилганда — Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди томонидан;

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг биринчи инстанция бўйича қабул қилинган ҳал қилув қарорлари устидан берилганда — Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан кўрилади»;

14) 203-модданинг иккинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Апелляция шикоятини (протестини) беришнинг ўтказиб юборилган муддати шикоят (протест) бераётган шахснинг илтимосномаси бўйича апелляция инстанцияси судининг судьяси томонидан, агар илтимоснома ҳал қилув қарори қабул қилинган кундан эътиборан уч ойдан кечиктирмай берилган ва апелляция шикоятини (протестини) бериш муддати ўтказиб юборилишининг сабаблари узрли деб топилган бўлса, тикланиши мумкин»;

15) 207-модданинг иккинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Апелляция шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилиш, қабул қилишни рад этиш ёки уни қайтариш тўғрисида ажрим чиқарилади, унинг кўчирма нусхаси ишда иштирок этувчи шахсларга у чиқарилган куннинг эртасидан кечиктирмай, ушбу Кодекснинг 171-моддасида назарда тутилган тартибда юборилади»;

16) 209-модда :

биринчи қисмининг 2-бандидаги «қонунчиликка» деган сўз «қонунга» деган сўз билан алмаштирилсин;

тўртинчи қисмидаги «кассация шикояти (протести)» деган сўзлар «тафтиш шикояти (протести)» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

17) 210-модданинг тўртинчи қисмидаги «кассация шикояти (протести)» деган сўзлар «тафтиш шикояти (протести)» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

18) 213-модданинг учинчи қисмидаги «кассация тартибида» деган сўзлар «тафтиш тартибида» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

19) 214-модда :

биринчи қисмининг 1-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«1) апелляция шикояти (протести) ушбу Кодексга мувофиқ апелляция тартибида шикоят қилинмайдиган суд ҳужжати устидан берилган ва хатога йўл қўйилиб, иш юритишга қабул қилинган бўлса»;

тўртинчи қисмидаги «кассация тартибида» деган сўзлар «тафтиш тартибида» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

20) 215-модданинг иккинчи қисми «бундан ишни биринчи инстанция судида иш юритиш қоидалари бўйича кўриш ҳоли мустасно» деган сўзлар билан тўлдирилсин;

21) 219-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Апелляция инстанцияси суди апелляция шикоятини (протестини) кўриш натижалари бўйича:

1) ҳал қилув қарорини ўзгаришсиз қолдиришга;

2) ҳал қилув қарорини тўлиқ ёки қисман бекор қилишга ва янги қарор қабул қилишга;

3) ҳал қилув қарорини ўзгартиришга;

4) ҳал қилув қарорини тўлиқ ёки қисман бекор қилишга ва иш юритишни тугатишга ёхуд аризани (шикоятни) тўлиқ ёки қисман кўрмасдан қолдиришга;

5) ушбу Кодекс 220-моддаси бешинчи қисмининг 7-бандида назарда тутилган асос мавжуд бўлган тақдирда, ҳал қилув қарорини бекор қилишга ва иш материалларини судга тааллуқлилигига кўра бошқа судга юборишга ҳақли.

Ушбу Кодекс 220-моддаси бешинчи қисмининг 2, 3 ва 6-бандларида назарда тутилган асослар аниқланганда апелляция инстанцияси суди ишни биринчи инстанция судида иш юритиш қоидалари бўйича кўради. Ишни биринчи инстанция судида иш юритиш қоидалари бўйича кўришга ўтиш ҳақида ажрим чиқарилиб, унда бажарилиши лозим бўлган ҳаракатлар кўрсатилади.

Суд харажатларини тақсимлаш тўғрисидаги масала ҳал қилинмаганлиги ёки нотўғри ҳал қилинганлиги суднинг ҳал қилув қарорини бекор қилиш ёки ўзгартириш учун асос бўлмайди. Бу ҳолда қарорнинг хулоса қисмида суд харажатлари ушбу Кодекснинг 115-моддасида назарда тутилган тартибда тақсимланиши тўғрисида кўрсатилади»;

22) 220-модданинг :

тўртинчи қисми қуйидаги мазмундаги тўртинчи ва бешинчи қисмлар билан алмаштирилсин:

«Суднинг ҳал қилув қарори қуйидаги ҳолларда бекор қилиниши мумкин, агар:

1) суд иши юритилаётган тил тўғрисидаги қоида ишни кўриш чоғида бузилган бўлса;

2) суд мажлиси баённомаси имзоланмаган ёки ушбу Кодекс 176-моддасининг иккинчи қисмида кўрсатилганидан бошқа шахслар томонидан имзоланган ёхуд, агар суд мажлисининг аудио- ёки видеоёзуви амалга оширилган бўлса, аудио- ва видеоёзувнинг электрон ёки бошқа ташувчилари суд мажлиси баённомасига қўшиб қўйилмаган бўлса;

3) судьялар маслаҳатининг сир сақланиши тўғрисидаги қоида бузилган бўлса.

Қуйидаги процессуал ҳуқуқ нормаларининг бузилганлиги ёки нотўғри қўлланилганлиги ҳар қандай ҳолда биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини бекор қилиш учун асос бўлади:

1) ишнинг суд томонидан ноқонуний таркибда кўрилганлиги;

2) ишнинг ишда иштирок этувчи, суд мажлисининг вақти ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинмаган бирор-бир шахс йўқлигида кўрилганлиги;

3) ишда иштирок этишга жалб қилинмаган шахсларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари тўғрисида суд томонидан ҳал қилув қарори қабул қилинганлиги;

4) ҳал қилув қарорининг судья ёки, агар иш судьялар ҳайъати таркибида кўрилган бўлса, судьяларнинг бири томонидан имзоланмаганлиги ёхуд ҳал қилув қарорида кўрсатилганидан бошқа судьялар томонидан имзоланганлиги;

5) ишда суд мажлиси баённомасининг мавжуд эмаслиги;

6) билдирилган талаб бўйича суд томонидан ҳал қилув қарори қабул қилинмаганлиги;

7) ишнинг судга тааллуқлилик қоидалари бузилган ҳолда кўрилганлиги»;

бешинчи қисми олтинчи қисм деб ҳисоблансин;

23) 221-модда :

иккинчи қисмининг 13-банди чиқариб ташлансин;

тўртинчи қисми чиқариб ташлансин;

бешинчи ва олтинчи қисмлари тегишинча тўртинчи ва бешинчи қисмлар деб ҳисоблансин;

24) 223 — 226-моддалар қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«223-модда. Биринчи инстанция судининг ажрими устидан апелляция шикояти (протести)

Биринчи инстанция судининг ажрими устидан ушбу Кодексда назарда тутилган ҳолларда апелляция тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин.

Биринчи инстанция судининг ажрими устидан ушбу Кодексда белгиланган қоидалар бўйича берилган апелляция шикояти (протести) ушбу бобда суднинг ҳал қилув қарорлари устидан берилган апелляция шикоятини (протестини) кўриш учун назарда тутилган тартибда апелляция инстанцияси суди томонидан кўрилади.

Апелляция инстанцияси суди биринчи инстанция судининг ажрими устидан берилган шикоятни (протестни) кўриб чиқиш натижалари бўйича қуйидагиларга ҳақли:

1) ажримни ўзгаришсиз, шикоятни (протестни) эса қаноатлантирмасдан қолдиришга;

2) ажримни тўлиқ ёки қисман ўзгартиришга ёхуд бекор қилишга ва масалани мазмунан ҳал қилишга;

3) аризани (шикоятни) қабул қилишни рад этиш, аризани (шикоятни) қайтариш, иш юритишни тўхтатиб туриш, иш юритишни тугатиш, аризани (шикоятни) кўрмасдан қолдириш тўғрисидаги ажримни бекор қилишга ва аризани (шикоятни), ишни биринчи инстанция судига кўриб чиқиш учун юборишга;

4) ажримни бекор қилишга ва аризани (шикоятни), ишни кўриб чиқиш учун тааллуқлилигига кўра бошқа судга юборишга.

224-модда. Кассация шикояти бериш (протести келтириш) ҳуқуқи

Ишда иштирок этувчи шахслар, шунингдек ишда иштирок этишга жалб қилинмаган, аммо ҳуқуқлари ва мажбуриятлари тўғрисида суд ҳал қилув қарори қабул қилган шахслар биринчи инстанция судининг қонуний кучга кирган, апелляция тартибида кўрилмаган ҳал қилув қарори устидан кассация шикояти, прокурор эса кассация протести беришга ҳақли.

Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил биринчи инстанция судининг қонуний кучга кирган ва апелляция тартибида кўрилмаган ҳал қилув қарори устидан кассация шикояти беришга ҳақли, бундан тадбиркорлик фаолияти билан боғлиқ бўлмаган низолар мустасно.

Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори устидан тўлиқ ёки қисман шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин.

225-модда. Кассация шикоятларини (протестларини) кўрувчи судлар

Кассация шикоятлари (протестлари):

туманлараро маъмурий судларнинг ҳал қилув қарорлари, шунингдек Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг биринчи инстанция бўйича қабул қилинган ҳал қилув қарорлари устидан берилганда — Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари томонидан;

ҳудудий ҳарбий судларнинг ҳал қилув қарорлари, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг биринчи инстанция бўйича қабул қилинган ҳал қилув қарорлари устидан берилганда — Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди томонидан;

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг биринчи инстанция бўйича қабул қилинган ҳал қилув қарорлари устидан берилганда — Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан кўрилади.

226-модда. Кассация шикоятини (протестини) бериш тартиби

Кассация шикояти (протести) кассация инстанцияси судига йўлланади, бироқ ҳал қилув қарорини қабул қилган судга берилади.

Ҳал қилув қарорини қабул қилган суд шикоят (протест) келиб тушган кундан эътиборан беш кунлик муддатда уни кассация инстанцияси судига иш билан бирга юбориши шарт»;

25) 227-модданинг биринчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация шикояти (протести) биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори қонуний кучга кирган кундан эътиборан олти ой ичида берилиши мумкин»;

26) 228-модданинг биринчи қисмидаги «кассация инстанцияси судига» деган сўзлар «судга» деган сўз билан алмаштирилсин;

27) 230-модданинг учинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Аризани (шикоятни) қайтариш тўғрисидаги, аризани (шикоятни) қабул қилишни рад этиш ҳақидаги ажрим устидан берилган кассация шикоятига (протестига) қайтарилган ариза (шикоят) ва уни судга тақдим этиш чоғида унга қўшиб берилган ҳужжатлар ҳам илова қилиниши керак»;

28) 230 1 -модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори ва унинг ўринбосарлари, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоят, Тошкент шаҳар прокурорлари ва уларнинг ўринбосарлари ушбу Кодекс 224-моддасининг биринчи қисмида кўрсатилган шахсларнинг мурожаати мавжуд бўлган тақдирда ёки прокурор иштирокида кўрилган ишлар бўйича кассация протести киритиш тўғрисидаги масаласини ҳал қилиш учун тегишли суддан ишни талаб қилиб олишга ҳақли»;

29) 231-модда қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«231-модда. Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги масалани ҳал этиш тартиби ва муддати

Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилиш, қабул қилишни рад этиш ёки қайтариш тўғрисидаги масала шикоят (протест) судга келиб тушган кундан эътиборан беш кундан кечиктирмай кассация инстанцияси суди судьяси томонидан якка тартибда ҳал қилинади.

Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилиш, қабул қилишни рад этиш ёки қайтариш тўғрисида ажрим чиқарилади, унинг кўчирма нусхаси ишда иштирок этувчи шахсларга у чиқарилган куннинг эртасидан кечиктирмай, ушбу Кодекснинг 171-моддасида назарда тутилган тартибда юборилади»;

30) 232-модда иккинчи қисмининг 5-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«5) суд мажлисининг вақти ва жойи»;

31) 233 ва 234-моддалар қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« 233-модда. Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш

Судья кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни қуйидаги ҳолларда рад этади, агар:

1) кассация шикояти (протести) ҳал қилув қарори устидан шикоят қилиш (протест келтириш) ҳуқуқига эга бўлмаган шахс томонидан берилган бўлса;

2) кассация шикояти (протести) қонунга мувофиқ кассация тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин бўлмаган суд ҳужжати устидан берилган бўлса;

3) кассация шикояти (протести) кассация тартибида кўрилган суд ҳужжати устидан берилган бўлса;

4) кассация шикоятини (протестини) беришнинг ўтказиб юборилган муддатини тиклаш рад этилган бўлса;

5) кассация шикоятидан (протестидан) уни берган шахс воз кечганлиги (чақириб олганлиги) сабабли кассация шикояти (протести) бўйича иш юритишни тугатиш тўғрисидаги ажрим мавжуд бўлса.

Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги ажримда кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш асослари кўрсатилади, кассация шикоятини бериш чоғида тўланган давлат божини қайтариш тўғрисидаги масала ҳал этилади.

Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги ажрим устидан тафтиш шикояти (протести) берилиши мумкин.

Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги ажрим бекор қилинган тақдирда, кассация шикояти (протести) судга дастлаб мурожаат қилинган кунда берилган ҳисобланади.

234-модда. Кассация шикоятини (протестини) қайтариш

Кассация шикояти (протести) судья томонидан қуйидаги ҳолларда қайтарилади, агар:

1) кассация шикояти (протести) имзоланмаган бўлса ёхуд уни имзолаш ҳуқуқига эга бўлмаган шахс томонидан ёки мансаб мавқеи ёки фамилияси, исми-шарифининг бош ҳарфлари кўрсатилмаган шахс томонидан имзоланган бўлса;

2) кассация шикоятининг (протестининг) шаклига ва мазмунига нисбатан ушбу Кодекснинг 228-моддасида белгиланган талабларга риоя этилмаган ёки кассация шикоятига (протестига) ушбу Кодекс 230-моддасининг учинчи қисмида назарда тутилган ҳужжатлар илова қилинмаган бўлса;

3) кассация шикоятига (протестига) унинг кўчирма нусхалари ишда иштирок этувчи шахсларга юборилганлигига доир далиллар илова қилинмаган бўлса;

4) давлат божи ва почта харажатлари белгиланган тартибда ва миқдорда тўланганлигини тасдиқловчи ҳужжат кассация шикоятига илова қилинмаган бўлса, қонунда давлат божини тўлаш муддатини кечиктириш, бўлиб-бўлиб тўлаш имконияти назарда тутилган ҳолларда эса бу ҳақда илтимоснома мавжуд бўлмаса ёхуд илтимоснома рад этилган бўлса;

5) кассация шикояти (протести) белгиланган муддат ўтганидан кейин берилган бўлса ва ўтказиб юборилган муддатни тиклаш тўғрисида илтимоснома мавжуд бўлмаса;

6) шикоят (протест) берган шахсдан уни қайтариб олиш (чақириб олиш) тўғрисида кассация шикояти (протести) иш юритишга қабул қилинганлиги тўғрисида суд ажрими чиқарилгунига қадар ариза келиб тушган бўлса;

7) шикоят (протест) ҳал қилув қарорини қабул қилган суд четлаб ўтган ҳолда юборилган бўлса.

Кассация шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисидаги ажримда кассация шикоятини (протестини) қайтариш асослари кўрсатилади, кассация шикоятини бериш чоғида тўланган давлат божини қайтариш тўғрисидаги масала ҳал этилади.

Кассация шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисидаги ажримнинг кўчирма нусхаси шикоятни (протестни) берган шахсга шикоят (протест) ва унга илова қилинган ҳужжатлар билан бирга юборилади.

Кассация шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисидаги ажрим устидан тафтиш шикояти (протести) берилиши мумкин.

Кассация шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисидаги ажрим бекор қилинган тақдирда, кассация шикояти (протести) дастлаб судга мурожаат қилинган кунда берилган ҳисобланади.

Шикоят (протест) берган шахс ушбу модданинг биринчи қисмида кўрсатилган ҳолатлар бартараф этилганидан кейин кассация шикояти (протести) билан судга умумий тартибда янгидан мурожаат қилишга ҳақли»;

32) 234 1 -модда чиқариб ташлансин;

33) 236-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Ишда иштирок этувчи шахсларнинг илтимосномасига кўра, кассация инстанцияси суди (судьяси) биринчи инстанция судида қабул қилинган ҳал қилув қарорининг ижросини кассация инстанциясида иш юритиш тамомлангунига қадар тўхтатиб туради.

Кассация шикоятини (протестини) иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги ажримда суд ҳужжатининг ижроси тўхтатиб турилиши ҳақида кўрсатилади»;

34) 237-модда :

биринчи қисмидаги «ёхуд» деган сўз «ёки» деган сўз билан алмаштирилсин;

қуйидаги мазмундаги учинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Кассация шикоятини (протестини) кўрмасдан қолдириш тўғрисидаги суд ажрими устидан тафтиш шикояти (протести) берилиши мумкин»;

учинчи қисми тўртинчи қисм деб ҳисоблансин;

35) 238-модда :

биринчи қисмининг 1-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«1) кассация шикояти (протести) ушбу Кодексга мувофиқ кассация тартибида шикоят қилинмайдиган (протест келтирилмайдиган) суд ҳужжати устидан берилган ва у хатога йўл қўйилиб, иш юритишга қабул қилинган бўлса»;

учинчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация шикояти (протести) бўйича иш юритишни тугатиш тўғрисида ажрим чиқарилади, унинг кўчирма нусхаси ишда иштирок этувчи шахсларга ушбу Кодекснинг 171-моддасида назарда тутилган тартибда юборилади»;

қуйидаги мазмундаги тўртинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Кассация шикояти (протести) бўйича иш юритишни тугатиш тўғрисидаги ажрим устидан тафтиш шикояти (протести) берилиши мумкин»;

тўртинчи қисми бешинчи қисм деб ҳисоблансин;

36) 239-модданинг матни қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация инстанцияси суди ишни суд мажлисида ушбу бобда белгиланган ўзига хос хусусиятлар ҳисобга олинган ҳолда, биринчи инстанция судида кўриш қоидалари бўйича кўради.

Кассация инстанцияси судида: ишларни битта иш юритишга бирлаштириш тўғрисидаги; талабнинг предметини ёки асосини ўзгартириш ҳақидаги; ишга учинчи шахсларни жалб этиш тўғрисидаги қоидалар, шунингдек ушбу Кодексда биринчи инстанция судида ишни кўриш учун белгиланган бошқа қоидалар қўлланилмайди, бундан ишни биринчи инстанция судида иш юритиш қоидалари бўйича кўриш ҳоли мустасно.

Суд муҳокамасини ўтказиш вақти ва жойи ҳақида тегишли тарзда хабардор қилинган, кассация шикояти (протести) берган шахснинг ва ишда иштирок этувчи бошқа шахсларнинг кассация инстанцияси судининг суд мажлисига келмаганлиги ишни улар йўқлигида кўришга тўсқинлик қилмайди»;

37) 240-модда қуйидаги мазмундаги тўртинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Кассация шикоятидан воз кечилганлиги, протест чақириб олинганлиги сабабли кассация шикояти (протести) бўйича иш юритиш тугатилганлиги, агар суд ҳужжати устидан бошқа шахслар томонидан шикоят қилинган бўлса, бошқа шахсларнинг кассация шикоятини кўриб чиқиш учун тўсқинлик қилмайди»;

38) 241-модданинг биринчи ва иккинчи қисмлари қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Суд ишни кассация инстанциясида кўриш чоғида биринчи инстанция суди ҳал қилув қарорининг қонунийлиги ва асослилигини текширади. Суд янги далилларни текшириши ва янги фактларни аниқлаши мумкин.

Кассация инстанциясининг суди биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини тўлиқ ҳажмда текшириши шарт»;

39) 242-модданинг :

номидаги «муддатлари» деган сўз «муддати» деган сўз билан алмаштирилсин;

биринчи қисми қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Кассация инстанцияси суди биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори устидан берилган кассация шикоятини (протестини) уни иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги ажрим чиқарилган кундан эътиборан бир ойдан ортиқ бўлмаган муддатда кўриб чиқади»;

40) 243 ва 244-моддалар қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«243-модда. Кассация инстанцияси судининг ваколатлари

Кассация инстанцияси суди кассация шикоятини (протестини) кўриш натижалари бўйича қуйидагиларга ҳақли:

1) ҳал қилув қарорини ўзгаришсиз қолдиришга;

2) ҳал қилув қарорини тўлиқ ёки қисман бекор қилишга ва янги қарор қабул қилишга;

3) ҳал қилув қарорини ўзгартиришга;

4) ҳал қилув қарорини тўлиқ ёки қисман бекор қилишга ва иш юритишни тугатишга ёхуд аризани (шикоятни) тўлиқ ёки қисман кўрмасдан қолдиришга;

5) ушбу Кодекс 244-моддаси бешинчи қисмининг 7-бандида назарда тутилган асос мавжуд бўлган тақдирда, ҳал қилув қарорини бекор қилишга ва иш материалларини тааллуқлилигига кўра бошқа судга юборишга.

Ушбу Кодекс 244-моддаси бешинчи қисмининг 2, 3 ва 6-бандларида назарда тутилган асослар аниқланганда кассация инстанцияси суди ишни биринчи инстанция судида иш юритиш қоидалари бўйича кўради. Ишни биринчи инстанция судида иш юритиш қоидалари бўйича кўришга ўтиш ҳақида ажрим чиқарилиб, унда бажарилиши лозим бўлган ҳаракатлар кўрсатилади.

Суд харажатларини тақсимлаш тўғрисидаги масала ҳал қилинмаганлиги ёки нотўғри ҳал қилинганлиги суднинг ҳал қилув қарорини бекор қилиш ёки ўзгартириш учун асос бўлмайди. Бу ҳолда қарорнинг хулоса қисмида суд харажатлари ушбу Кодекснинг 115-моддасида назарда тутилган тартибда тақсимланиши кўрсатилади.

244-модда. Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини ўзгартириш ёки бекор қилиш асослари

Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини ўзгартириш ёки бекор қилиш учун қуйидагилар асос бўлади:

1) иш учун аҳамиятга эга бўлган ҳолатларнинг тўлиқ аниқланмаганлиги;

2) суд аниқланган деб ҳисоблаган, иш учун аҳамиятга эга бўлган ҳолатларнинг исботланмаганлиги;

3) ҳал қилув қарорида баён қилинган хулосаларнинг иш ҳолатларига мувофиқ эмаслиги;

4) моддий ва (ёки) процессуал ҳуқуқ нормалари бузилганлиги ёки нотўғри қўлланилганлиги.

Моддий ҳуқуқ нормаларининг бузилиши ёки нотўғри қўлланилиши қуйидагилардан иборат:

1) қўлланилиши лозим бўлган қонуннинг ёки бошқа қонунчилик ҳужжатининг қўлланилмаганлиги;

2) қўлланилиши мумкин бўлмаган қонун ёки бошқа қонунчилик ҳужжати қўлланилганлиги;

3) қонун ёки бошқа қонунчилик ҳужжати нотўғри талқин қилинганлиги.

Процессуал ҳуқуқ нормалари бузилганлиги ёки нотўғри қўлланилганлиги, агар бу нотўғри ҳал қилув қарори қабул қилинишига олиб келган бўлса ёки олиб келиши мумкин бўлса, биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини ўзгартириш ёхуд бекор қилиш учун асос бўлади.

Суднинг ҳал қилув қарори қуйидаги ҳолларда бекор қилиниши мумкин, агар:

1) суд иши юритилаётган тил тўғрисидаги қоида ишни кўриш чоғида бузилган бўлса;

2) суд мажлиси баённомаси имзоланмаган ёки ушбу Кодекс 176-моддасининг иккинчи қисмида кўрсатилганидан бошқа шахслар томонидан имзоланган ёхуд, агар суд мажлисининг аудио- ёки видеоёзуви амалга оширилган бўлса, аудио- ва видеоёзувнинг электрон ёки бошқа ташувчилари суд мажлиси баённомасига қўшиб қўйилмаган бўлса;

3) ҳал қилув қарорини қабул қилиш чоғида судьялар маслаҳатининг сир сақланиши тўғрисидаги қоида бузилган бўлса.

Биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини ҳар қандай ҳолда бекор қилиш учун қуйидагилар асос бўлади:

1) суд томонидан ишнинг қонунга хилоф таркибда кўрилганлиги;

2) ишнинг суд мажлиси вақти ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинмаган бирор-бир ишда иштирок этувчи шахс йўқлигида кўрилганлиги;

3) суд томонидан ишда иштирок этишга жалб қилинмаган шахсларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари тўғрисида ҳал қилув қарори қабул қилинганлиги;

4) ҳал қилув қарорининг судья ёки, агар иш судьялар ҳайъати таркибида кўрилган бўлса, судьяларнинг бири томонидан имзоланмаганлиги ёхуд ҳал қилув қарорида кўрсатилганидан бошқа судьялар томонидан имзоланганлиги;

5) ишда суд мажлиси баённомасининг мавжуд эмаслиги;

6) билдирилган талаб бўйича суд томонидан ҳал қилув қарори қабул қилинмаганлиги;

7) ишнинг судга тааллуқлилик қоидалари бузилган ҳолда кўрилганлиги.

Кассация инстанцияси суди биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини, агар тарафлар ўртасида келишув битими тузилган ва у кассация инстанцияси суди томонидан тасдиқланган бўлса, бекор қилади»;

41) 245-модда :

иккинчи қисмининг 14-банди чиқариб ташлансин;

тўртинчи қисми чиқариб ташлансин;

бешинчи ва олтинчи қисмлари тегишинча тўртинчи ва бешинчи қисмлар деб ҳисоблансин;

42) 246-модда чиқариб ташлансин;

43) 247 ва 248-моддалар қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«247-модда. Биринчи инстанция судининг ажрими, қарори устидан берилган кассация шикояти (протести)

Биринчи инстанция судининг апелляция инстанциясида кўрилмаган ажримлари, қарорлари устидан ушбу Кодексда назарда тутилган ҳолларда кассация тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин.

Биринчи инстанция судининг ажрими, қарори устидан ушбу Кодексда белгиланган қоидалар бўйича берилган кассация шикояти (протести) ушбу бобда суднинг ҳал қилув қарори устидан берилган кассация шикоятини (протестини) кўриш учун назарда тутилган тартибда кассация инстанцияси суди томонидан кўрилади.

Кассация инстанцияси суди биринчи инстанция судининг ажрими, қарори устидан берилган шикоятни (протестни) кўриб чиқиш натижаларига кўра қуйидагиларга ҳақли:

1) ажримни, қарорни ўзгаришсиз, шикоятни (протестни) эса қаноатлантирмасдан қолдиришга;

2) ажримни, қарорни тўлиқ ёки қисман ўзгартиришга ёхуд бекор қилишга ва масалани мазмунан ҳал қилишга;

3) аризани (шикоятни) қабул қилишни рад этиш, аризани (шикоятни) қайтариш, иш юритишни тўхтатиб туриш, иш юритишни тугатиш, аризани (шикоятни) кўрмасдан қолдириш тўғрисидаги ажримни бекор қилишга ва аризани (шикоятни), ишни биринчи инстанция судига кўриб чиқиш учун юборишга;

4) ажримни бекор қилишга ва аризани (шикоятни), ишни кўриб чиқиш учун тааллуқлилигига кўра бошқа судга юборишга.

248-модда. Кассация инстанцияси судининг ажрими устидан шикоят қилиш (протест келтириш)

Кассация инстанцияси судининг ушбу Кодексда устидан шикоят қилиниши (протест келтирилиши) назарда тутилган ажримлари устидан тафтиш тартибида шикоят (протест) берилиши мумкин»;

44) 248 1 -модда чиқариб ташлансин;

45) қуйидаги мазмундаги 28-боб билан тўлдирилсин:

«28-боб. Суд ҳужжатларини тафтиш тартибида қайта кўриш бўйича иш юритиш

249-модда. Тафтиш тартибида шикоят қилиш (протест келтириш) ҳуқуқи

Туманлараро маъмурий судларнинг, ҳудудий ҳарбий судларнинг қонуний кучга кирган, апелляция ёки кассация тартибида кўрилган ишлар бўйича ҳал қилув қарори, ажрими, қарори, шунингдек апелляция ёки кассация инстанцияси судининг қарори, ажрими устидан Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судига, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларига, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судига қуйидаги шахслар томонидан тафтиш тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин:

ишда иштирок этувчи шахслар, шунингдек ишда иштирок этишга жалб қилинмаган, аммо ҳуқуқлари ва мажбуриятлари тўғрисида суд ҳал қилув қарори қабул қилган шахслар;

Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил, бундан тадбиркорлик фаолияти билан боғлиқ бўлмаган низолар мустасно;

Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори ва унинг ўринбосарлари, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорлари ва уларнинг ўринбосарлари.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди томонидан тафтиш тартибида кўрилган ишлар бўйича суд ҳужжатлари, ушбу судлар тафтиш инстанциясининг суд ҳужжатлари ва ушбу судлар томонидан биринчи инстанция бўйича қабул қилинган, апелляция ёки кассация тартибида кўрилган суд ҳужжатлари, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Олий суди томонидан биринчи инстанция бўйича қабул қилинган, апелляция ёки кассация тартибида кўрилган суд ҳужжатлари устидан Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига қуйидаги шахслар томонидан тафтиш тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин:

ушбу модда биринчи қисмининг иккинчи ва учинчи хатбошиларида кўрсатилган шахслар томонидан;

Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори ва унинг ўринбосарлари томонидан.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан тафтиш тартибида кўрилган ишлар бўйича суд ҳужжатлари, шунингдек тафтиш тартибида қабул қилинган суд ҳужжатлари устидан қуйидаги шахслар Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатига тафтиш тартибида протест келтириши мумкин:

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси — ушбу модда биринчи қисмининг иккинчи ва учинчи хатбошиларида кўрсатилган шахсларнинг мурожаатига асосан;

Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори — прокурор иштирокида кўрилган иш бўйича, шунингдек бошқа ишлар бўйича ушбу модда биринчи қисмининг иккинчи хатбошисида кўрсатилган шахсларнинг мурожаати мавжуд бўлган тақдирда.

250-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятларни (протестларни) кўрувчи судлар

Тафтиш тартибидаги шикоят (протест):

ушбу Кодекс 249-моддасининг биринчи қисмида кўрсатилган суд ҳужжатлари устидан берилганда — Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди томонидан;

ушбу Кодекс 249-моддасининг иккинчи қисмида кўрсатилган суд ҳужжатлари устидан берилганда — Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан кўрилади.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг, Бош прокурорининг ушбу Кодекс 249-моддасининг учинчи қисмида кўрсатилган суд ҳужжатлари устидан киритилган протести Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Раёсати томонидан кўрилади.

251-модда. Тафтиш тартибида шикоят (протест) бериш тартиби

Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) ишни тафтиш тартибида кўрадиган Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди номига йўлланади, лекин ҳал қилув қарорини қабул қилган судга берилади.

Ҳал қилув қарорини қабул қилган суд шикоят (протест) келиб тушган кундан эътиборан беш кунлик муддатда уни ишни тафтиш тартибида кўрадиган судга иш билан бирга юбориши шарт.

Мазкур Кодекс 249-моддасининг иккинчи ва учинчи қисмларида кўрсатилган суд ҳужжатлари устидан тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бевосита Ўзбекистон Республикаси Олий судига берилади.

252-модда. Тафтиш тартибида шикоят (протест) бериш муддати

Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори, ажрими, қарори қонуний кучга кирган кундан эътиборан бир йил ичида берилади.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судига, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларига, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судига тафтиш тартибида шикоят (протест) бериш муддати кассация инстанцияси суди томонидан қарор қабул қилингунига қадар ўтган тақдирда, тафтиш тартибидаги шикоят (протест) кассация инстанцияси суди қарор қабул қилган кундан эътиборан уч ой ичида берилиши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига тафтиш тартибида шикоят (протест) бериш муддати ишни тафтиш тартибида кўриш якунлари бўйича Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди қарор қабул қилгунига қадар ўтган бўлса, шикоят (протест) ушбу судлар томонидан ишни тафтиш тартибида кўриш натижалари бўйича қарор қабул қилинган кундан эътиборан уч ой ичида берилиши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Раёсатига Ўзбекистон Республикаси Олий суди раисининг, Бош прокурорининг протести ушбу Кодекс 249-моддаси биринчи қисмининг иккинчи ва учинчи хатбошиларида кўрсатилган шахсларнинг мурожаати келиб тушган кундан эътиборан уч ой ичида, лекин ишни тафтиш тартибида кўриш натижалари бўйича Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан қарор қабул қилинган кундан эътиборан олти ойдан кечиктирмай келтирилиши мумкин.

Тафтиш тартибида шикоят (протест) беришнинг ўтказиб юборилган муддати шикоят (протест) берган шахснинг илтимосномаси бўйича, агар илтимоснома тафтиш тартибида шикоят (протест) бериш муддати ўтган кундан эътиборан уч ой ичида берилган ва шикоят (протест) бериш муддатининг ўтказиб юборилиши сабаблари суд томонидан узрли деб топилган бўлса, тикланиши мумкин.

Ушбу модданинг бешинчи қисмида кўрсатилган муддат ўтгандан кейин берилган тафтиш тартибидаги шикоят (протест) кўриб чиқилмайди.

253-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятнинг (протестнинг) мазмуни

Тафтиш тартибидаги шикоятда (протестда) қуйидагилар кўрсатилиши керак:

1) шикоят (протест) йўлланаётган тафтиш инстанцияси судининг номи;

2) шикоят (протест) бераётган шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми), унинг жойлашган ери (почта манзили ёки яшаш жойи);

3) устидан шикоят (протест) берилаётган ҳал қилув қарорини, қарорни қабул қилган суднинг номи;

4) ишнинг рақами, ҳал қилув қарори, қарор қабул қилинган сана;

5) шикоят (протест) бераётган шахснинг талаблари ва шикоят (протест) бераётган шахс суд ҳужжатини қонунларга ёки бошқа қонунчилик ҳужжатларига, иш ҳолатларига ҳамда далилларга ҳавола қилган ҳолда нотўғри деб ҳисоблашига оид асослар;

6) шикоятга (протестга) илова қилинаётган ҳужжатлар рўйхати.

Ишда иштирок этмаган шахснинг тафтиш тартибидаги шикоятида устидан шикоят қилинаётган, қонуний кучга кирган суд ҳужжати билан унинг қандай ҳуқуқлари, эркинликлари ёки қонуний манфаатлари бузилганлиги кўрсатилиши керак.

Тафтиш тартибидаги шикоятда (протестда) шикоятни (протестни) берган шахснинг ёхуд унинг вакилининг телефонлари, факслари рақамлари, электрон манзили кўрсатилиши мумкин.

Тафтиш тартибидаги шикоят шикоятни бераётган шахс ёки унинг вакили томонидан имзоланган бўлиши керак. Протест уни келтирган мансабдор шахс томонидан имзоланган бўлиши керак.

254-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятнинг (протестнинг) кўчирма нусхаларини юбориш

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) бераётган шахс ишда иштирок этувчи бошқа шахсларга тафтиш тартибидаги шикоятнинг (протестнинг) ва унга илова қилинган, ушбу шахсларда мавжуд бўлмаган ҳужжатларнинг кўчирма нусхаларини юбориши ёки тилхат олиб шахсан топшириши керак.

255-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятга (протестга) илова қилинадиган ҳужжатлар

Тафтиш шикоятига қуйидагилар илова қилинади:

1) давлат божи ва почта харажатлари тўланганлигини тасдиқловчи ҳужжатлар;

2) ишда иштирок этувчи бошқа шахсларга тафтиш шикоятининг ва унга илова қилинган, ушбу шахсларда мавжуд бўлмаган ҳужжатларнинг кўчирма нусхалари юборилганлигини ёки топширилганлигини тасдиқловчи ҳужжат;

3) тафтиш тартибидаги шикоят вакил томонидан имзоланган тақдирда, унинг шикоятни имзолашга бўлган ваколатларини тасдиқловчи ҳужжат.

Тафтиш тартибидаги протестга ишда иштирок этувчи бошқа шахсларга протест ва унга илова қилинган, ушбу шахсларда мавжуд бўлмаган ҳужжатларнинг кўчирма нусхалари юборилганлигини ёки топширилганлигини тасдиқловчи ҳужжат илова қилинади.

Апелляция ёки кассация шикоятини (протестини) қабул қилишни рад этиш ҳақидаги ёхуд апелляция ёки кассация шикоятини (протестини) қайтариш тўғрисидаги суд ажрими устидан берилган тафтиш тартибидаги шикоятга (протестга) қабул қилиниши рад этилган ёки қайтарилган шикоят (протест) ва уни судга тақдим этиш чоғида унга қўшиб берилган ҳужжатлар ҳам илова қилиниши керак.

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) қабул қилишни рад этиш ҳақидаги ёки қайтариш тўғрисидаги ажрими устидан Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига берилган тафтиш тартибидаги шикоятга (протестга) қабул қилиниши рад этилган ёхуд қайтарилган шикоят (протест) ҳамда уни судга тақдим этиш чоғида унга қўшиб берилган ҳужжатлар ҳам илова қилиниши керак.

256-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилишни рад этиш

Тафтиш инстанцияси судининг судьяси тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилишни қуйидаги ҳолларда рад этади, агар:

1) шикоят (протест) суд ҳужжати устидан шикоят қилиш (протест келтириш) ҳуқуқига эга бўлмаган шахс томонидан берилган бўлса;

2) шикоят (протест) қонуний кучга кирмаган ёки қонунга мувофиқ тафтиш тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин бўлмаган суд ҳужжати устидан берилган бўлса;

3) шикоят (протест) Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судига, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларига, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судига апелляция ёки кассация тартибида кўрилмаган суд ҳужжати устидан берилган бўлса;

4) шикоят (протест) Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судида, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларида, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судида апелляция ёки кассация ва тафтиш тартибида кўрилмаган суд ҳужжати устидан берилган бўлса;

5) шикоят (протест) ишни тафтиш тартибида кўраётган суд томонидан илгари кўрилган суд ҳужжати устидан берилган бўлса;

6) шикоятни (протестни) бериш муддати ўтказиб юборилган ва ўтказиб юборилган муддатни тиклаш рад этилган бўлса;

7) тафтиш тартибида шикоят (протест) берган шахс ундан воз кечганлиги, протест чақириб олинганлиги сабабли шикоят (протест) бўйича иш юритишни тугатиш тўғрисидаги ажрим мавжуд бўлса, бундан Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг шикоятдан воз кечилганлиги, протест чақириб олинганлиги сабабли тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича иш юритишни тугатиш тўғрисидаги ажрими устидан Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига тафтиш тартибида берилган шикоят (протест) мустасно.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги ажримда шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилишни рад этиш асослари кўрсатилади, шикоятни бериш чоғида тўланган давлат божини қайтариш тўғрисидаги масала ҳал этилади.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилишни рад этиш тўғрисидаги ажрим бекор қилинган тақдирда, шикоят (протест) судга дастлаб мурожаат қилинган кунда берилган ҳисобланади.

257-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) қайтариш

Тафтиш инстанцияси судининг судьяси тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) қуйидаги ҳолларда қайтаради, агар:

1) шикоят (протест) имзоланмаган бўлса ёки уни имзолаш ҳуқуқига эга бўлмаган шахс томонидан ёхуд мансаб мавқеи ёки фамилияси ва исми-шарифининг бош ҳарфлари кўрсатилмаган шахс томонидан имзоланган бўлса;

2) шикоятнинг (протестнинг) мазмунига нисбатан ушбу Кодекснинг 253-моддасида белгиланган талабларга риоя этилмаган ёки шикоятга (протестга) ушбу Кодекс 255-моддасининг учинчи ва тўртинчи қисмларида кўрсатилган ҳужжатлар илова қилинмаган бўлса;

3) шикоятга давлат божи ва почта харажатлари белгиланган тартибда ва миқдорда тўланганлигини тасдиқловчи ҳужжатлар илова қилинмаган бўлса, қонунда давлат божини тўлаш муддатини кечиктириш, бўлиб-бўлиб тўлаш имконияти назарда тутилган ҳолларда эса, бу ҳақда илтимоснома мавжуд бўлмаса ёхуд илтимоснома рад этилган бўлса;

4) шикоят (протест) белгиланган муддат ўтганидан кейин берилган бўлса ва ўтказиб юборилган муддатни тиклаш тўғрисида илтимоснома мавжуд бўлмаса;

5) шикоят (протест) берган шахсдан уни қайтариб олиш (чақириб олиш) тўғрисида шикоят (протест) иш юритишга қабул қилинганлиги ҳақида суд ажрими чиқарилгунига қадар ариза келиб тушган бўлса;

6) шикоят (протест) ушбу Кодекс 251-моддасининг биринчи қисмида назарда тутилган тақдирда ҳал қилув қарорини қабул қилган суд четлаб ўтилган ҳолда юборилган бўлса.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) қайтариш тўғрисидаги ажримда шикоятни (протестни) қайтариш асослари кўрсатилади, тафтиш тартибидаги шикоятни бериш чоғида тўланган давлат божини қайтариш тўғрисидаги масала ҳал этилади.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) қайтариш тўғрисидаги ажримнинг кўчирма нусхаси шикоят (протест) берган шахсга шикоят (протест) ва унга илова қилинган ҳужжатлар билан бирга юборилади.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) қайтариш тўғрисидаги ажрим бекор қилинган тақдирда, шикоят (протест) дастлаб судга мурожаат қилинган кунда берилган ҳисобланади.

Шикоят (протест) берган шахс ушбу модданинг биринчи қисмида кўрсатилган ҳолатлар бартараф этилганидан кейин тафтиш тартибидаги шикоят (протест) билан судга умумий тартибда янгидан мурожаат қилишга ҳақли.

258-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди томонидан иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги масалани ҳал этиш тартиби ва муддати

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш, қабул қилишни рад этиш ёки уни қайтариш тўғрисидаги масала шикоят (протест) судга келиб тушган кундан эътиборан беш кундан кечиктирмай судья томонидан якка тартибда ҳал қилинади.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш, қабул қилишни рад этиш ёки уни қайтариш тўғрисида ажрим чиқарилади, унинг кўчирма нусхаси ишда иштирок этувчи шахсларга у чиқарилган куннинг эртасидан кечиктирмай, ушбу Кодекснинг 171-моддасида назарда тутилган тартибда юборилади.

259-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди томонидан иш юритишга қабул қилиш

Ушбу Кодексда шакл ва мазмунга нисбатан белгиланган талабларга риоя қилинган ҳолда берилган тафтиш тартибидаги шикоят (протест) иш юритишга қабул қилинади ва суд муҳокамасида кўриб чиқиш учун тайинланади.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги ажримда қуйидагилар кўрсатилиши керак:

1) ажрим чиқарилган сана ва жой;

2) ажрим чиқарган судьянинг фамилияси ва исми-шарифининг бош ҳарфлари;

3) шикоятни (протестни) берган шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми);

4) устидан шикоят берилган (протест келтирилган) суд ҳужжатлари;

5) суд мажлисини ўтказиш вақти ва жойи.

260-модда. Ишни талаб қилиб олиш

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси ва унинг ўринбосарлари, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяси тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича ишни тегишли суддан талаб қилиб олишга ҳақли.

Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори ва унинг ўринбосарлари, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорлари ва уларнинг ўринбосарлари ушбу Кодекс 249-моддаси биринчи қисмининг иккинчи хатбошисида кўрсатилган шахсларнинг мурожаати мавжуд бўлган тақдирда ёки прокурор иштирокида кўрилган ишлар бўйича тафтиш тартибида протест киритиш масаласини ҳал этиш учун тегишли суддан ишни ўз ваколатлари доирасида талаб қилиб олишга ҳақли.

261-модда. Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяси томонидан тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) ўрганиш

Ушбу Кодекснинг 249 — 255-моддаларида белгиланган қоидаларга мувофиқ берилган тафтиш тартибидаги шикоят (протест) Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяси томонидан ўрганилади.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судьяси тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) унга илова қилинган материаллар билан бирга, зарур бўлган тақдирда эса ишни талаб қилиб олган ҳолда ўрганади.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) ўрганиш натижалари бўйича Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяси:

1) тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилишни ушбу Кодекснинг 256-моддасида назарда тутилган асосларга кўра рад этиш тўғрисида;

2) тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) ушбу Кодекс 257-моддаси биринчи қисмининг 1 — 6-бандларида назарда тутилган асосларга кўра қайтариш тўғрисида;

3) агар суд ҳужжатларини тафтиш тартибида текшириш асослари мавжуд бўлмаса, тафтиш тартибидаги шикоятни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кўриб чиқиш учун ўтказишни рад этиш тўғрисида;

4) тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш ва уни кўриб чиқиш учун иш билан бирга Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига ўтказиш тўғрисида ажрим чиқаради.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьяси тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) қабул қилишни рад этиш ёки қайтариш тўғрисида беш кундан кечиктирмай ажрим чиқаради, тафтиш тартибидаги шикоятни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кўриб чиқиш учун ўтказишни рад этиш тўғрисида ёки тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш ва уни кўриб чиқиш учун иш билан бирга Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига ўтказиш тўғрисида эса шикоят (протест) Ўзбекистон Республикаси Олий судига келиб тушган кундан эътиборан бир ойдан кечиктирмай ажрим чиқаради.

Ажримнинг кўчирма нусхаси тафтиш тартибида шикоят (протест) берган шахсга ва ишда иштирок этувчи шахсларга ажрим чиқарилганидан кейинги кундан кечиктирмай, ушбу Кодекснинг 171-моддасида назарда тутилган тартибда юборилади.

262-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кўриб чиқиш учун ўтказишни рад этиш тўғрисидаги ажрим

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьясининг тафтиш тартибидаги шикоятни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кўриб чиқиш учун ўтказишни рад этиш тўғрисидаги ажримида қуйидагилар кўрсатилиши керак:

1) ажрим чиқарилган сана ва жой;

2) ажрим чиқарган судьянинг фамилияси ва исми-шарифининг бош ҳарфлари;

3) шикоят берган шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми);

4) устидан тафтиш тартибида шикоят берилган суд ҳужжатлари;

5) суд ҳужжатлари қабул қилинган иш мазмунининг қисқача баёни;

6) тафтиш тартибидаги шикоятни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кўриб чиқиш учун ўтказишни рад этиш асослари.

Тафтиш тартибидаги шикоятни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кўриб чиқиш учун ўтказишни рад этиш тўғрисида ажрим чиқарилганда шикоят ва унга илова қилинган ҳужжатлар Ўзбекистон Республикаси Олий судида қолади.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси ёки унинг ўринбосари судьянинг тафтиш тартибидаги шикоятни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кўриб чиқиш учун ўтказишни рад этиш тўғрисидаги ажримига қўшилмасликка ҳамда тафтиш тартибидаги шикоятни берган шахснинг аризасига асосан уни бекор қилиш ва шикоятни кўриб чиқиш учун иш билан бирга Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига ўтказиш ҳақида ажрим чиқаришга ҳақли.

Тафтиш тартибидаги шикоятни Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кўриб чиқиш учун ўтказишни рад этиш тўғрисидаги ажримни бекор қилиш ҳақидаги ариза суд ҳужжати устидан тафтиш тартибида шикоят қилиш учун белгиланган муддат доирасида берилиши мумкин.

Ушбу модданинг тўртинчи қисмида белгиланган муддат ўтгандан кейин берилган ариза кўриб чиқилмайди.

263-модда. Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш ва уни кўриб чиқиш учун Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига ўтказиш тўғрисидаги ажрим

Ўзбекистон Республикаси Олий суди судьясининг тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш ва уни кўриб чиқиш учун Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига ўтказиш тўғрисидаги ажримида қуйидагилар кўрсатилиши керак:

1) ажрим чиқарилган сана ва жой;

2) ажрим чиқарган судьянинг фамилияси ва исми-шарифининг бош ҳарфлари;

3) шикоят (протест) берган шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми);

4) устидан тафтиш шикояти (протест) берилган суд ҳужжатлари;

5) суд ҳужжатлари қабул қилинган иш мазмунининг қисқача баёни;

6) тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўриб чиқиш учун Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига ўтказиш асосларининг асослантирилган баёни;

7) суд мажлисининг вақти ва жойи.

264-модда. Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) юзасидан ёзма фикр билдириш

Ишда иштирок этувчи шахс тафтиш тартибидаги шикоятнинг (протестнинг) кўчирма нусхаларини олгач, унинг юзасидан ёзма фикрини ҳамда ёзма фикрнинг кўчирма нусхалари ишда иштирок этувчи бошқа шахсларга юборилганлигини тасдиқловчи ҳужжатларни ёзма фикр тафтиш тартибидаги шикоят (протест) кўриб чиқиладиган кунга қадар етиб боришини таъминлайдиган муддатда судга юборишга ҳақли.

Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) юзасидан ёзма фикр ишда иштирок этувчи шахс ёки унинг вакили томонидан имзоланади. Вакил томонидан имзоланган ёзма фикрга унинг ишни юритишга бўлган ваколатини тасдиқловчи ишончнома илова қилинади.

265-модда. Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича суд ҳужжатларининг ижросини тўхтатиб туриш

Ишни тафтиш тартибида кўраётган суд (судья) ишда иштирок этувчи шахсларнинг илтимосномасига кўра, суд ҳужжатининг ижросини тафтиш тартибида иш юритиш тамомлангунига қадар тўхтатиб туришга ҳақли.

Судья тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги ажримда суд ҳужжатининг ижросини тўхтатиб туриш тўғрисида ёки унинг ижросини тўхтатиб туриш рад этилиши ҳақида кўрсатади.

266-модда. Ишда иштирок этувчи шахсларни хабардор қилиш

Тафтиш тартибида шикоят (протест) берган шахс, шунингдек ишда иштирок этувчи шахслар ишни кўриш вақти ва жойи тўғрисида ушбу Кодекснинг 124-моддасида белгиланган тартибда хабардор қилинади. Иш муҳокамасининг вақти ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинган мазкур шахсларнинг келмаганлиги ишни тафтиш тартибида кўриб чиқишга тўсқинлик қилмайди.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Раёсатида иш тафтиш тартибида кўрилганда ишда иштирок этувчи шахслар тушунтиришлар бериш учун чақиртирилиши мумкин. Бу ҳолда уларга ушбу Кодекснинг 124-моддасида назарда тутилган тартибда суд мажлисининг вақти ва жойи тўғрисида хабарнома юборилади. Бироқ иш муҳокамасининг вақти ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинган мазкур шахсларнинг келмаганлиги ишни кўриб чиқишга тўсқинлик қилмайди.

266 1 -модда. Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўрмасдан қолдириш

Агар тафтиш тартибидаги шикоят (протест) иш юритишга қабул қилинганидан сўнг унинг имзоланмаганлиги ёхуд уни имзолаш ҳуқуқига эга бўлмаган ёки мансаб мавқеи ёки фамилияси ва исми-шарифининг бош ҳарфлари кўрсатилмаган шахс томонидан имзоланганлиги аниқланса, ишни тафтиш тартибида кўраётган суд шикоятни (протестни) кўрмасдан қолдиради.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўрмасдан қолдириш тўғрисида суд ажрим чиқаради.

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўрмасдан қолдириш учун асос бўлиб хизмат қилган ҳолатлар бартараф этилганидан кейин шикоят (протест) ушбу Кодексда белгиланган тартибда судга янгидан берилиши мумкин.

266 2 -модда. Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича иш юритишни тугатиш

Ишни тафтиш тартибида кўраётган суд тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича иш юритишни қуйидаги ҳолларда тугатади, агар:

1) шикоят (протест) суд ҳужжати устидан шикоят қилиш (протест келтириш) ҳуқуқига эга бўлмаган шахс томонидан берилган бўлса;

2) шикоят (протест) Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судига, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларига, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судига апелляция ёки кассация тартибида кўрилмаган суд ҳужжати устидан берилган, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига эса Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди томонидан тафтиш тартибида кўрилмаган ёки ушбу Кодексга мувофиқ тафтиш тартибида шикоят қилинмайдиган (протест келтирилмайдиган) суд ҳужжати устидан берилган ва хатога йўл қўйилиб, иш юритишга қабул қилинган бўлса;

3) шикоят (протест) тафтиш тартибида ушбу суд томонидан кўрилган суд ҳужжати устидан берилган ва хатога йўл қўйилиб, иш юритишга қабул қилинган бўлса;

4) шикоят берган шахс томонидан шикоятдан воз кечиш тўғрисида шикоят иш юритишга қабул қилинганидан кейин ариза келиб тушган бўлса ва воз кечиш тафтиш инстанцияси суди томонидан қабул қилинган бўлса;

5) протест келтирган прокурордан ёки юқори турувчи прокурордан протестни чақириб олиш тўғрисида протест иш юритишга қабул қилинганидан кейин ариза келиб тушган бўлса;

6) ишда тараф бўлган юридик шахс шикоят (протест) бўйича суд ҳужжати қабул қилингунига қадар тугатилган бўлса;

7) ишда тараф бўлган фуқаро шикоят (протест) бўйича суд ҳужжати қабул қилингунига қадар вафот этса, низоли ҳуқуқий муносабат эса ҳуқуқий ворисликка йўл қўймаса.

Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича иш юритишни тугатиш тўғрисида ажрим чиқарилади, унинг кўчирма нусхаси ишда иштирок этувчи шахсларга ушбу Кодекснинг 171-моддасида назарда тутилган тартибда юборилади.

Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича иш юритиш тугатилган тақдирда, айни бир шахснинг айни шу асослар бўйича тафтиш тартибидаги шикоят (протест) билан судга такроран мурожаат қилишига йўл қўйилмайди.

266 3 -модда. Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўриш муддатлари

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий суди томонидан тафтиш тартибидаги шикоят (протест) тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилиш тўғрисидаги ажрим чиқарилган кундан эътиборан бир ойдан ортиқ бўлмаган муддатда кўриб чиқилади.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати томонидан тафтиш тартибидаги шикоят (протест) у кўриб чиқиш учун ўтказилган кундан эътиборан бир ойдан ортиқ бўлмаган муддатда кўриб чиқилади.

Алоҳида ҳолларда, тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўриб чиқиш муддати ишни кўраётган судлов ҳайъати томонидан кўпи билан бир ойга узайтирилиши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Раёсатига келиб тушган тафтиш тартибидаги протест у Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Раёсатига келиб тушган кундан эътиборан икки ойдан кечиктирмай кўрилиши керак.

266 4 -модда. Ишни тафтиш инстанцияси судида кўриш тартиби

Иш ушбу Кодексда белгиланган қоидалар бўйича, мазкур бобда назарда тутилган ўзига хос хусусиятлар инобатга олинган ҳолда тафтиш тартибида кўрилади.

Ишни тафтиш тартибида кўриш раислик қилувчининг ёки судьялардан бирининг маърузаси билан бошланади.

Маърузачи ишнинг ҳолатларини, иш бўйича қабул қилинган суд ҳужжатларининг мазмунини, тафтиш тартибидаги шикоятда (протестда) келтирилган важларни, унга доир келиб тушган ёзма фикрларни баён қилади. Шундан сўнг суд мажлисида ҳозир бўлган ишда иштирок этувчи шахсларнинг тушунтиришлари эшитилади.

Дастлаб тафтиш тартибида шикоят берган шахс ёки унинг вакили тушунтириш беради, агар иш прокурорнинг протести бўйича кўрилаётган бўлса, дастлаб прокурор сўзга чиқади. Суд ҳужжати устидан ҳар иккала тараф томонидан шикоят берилган тақдирда, биринчи бўлиб аризачи сўзга чиқади.

Ушбу Кодекснинг 47-моддасида назарда тутилган тартибда ишда иштирок этувчи давлат органлари ва бошқа шахслар, агар улар суд ҳужжати устидан шикоят бермаган бўлса, судда тарафлар ва учинчи шахслардан кейин сўзга чиқади.

Ишда иштирок этувчи шахсларнинг тушунтиришлари эшитилганидан кейин тафтиш инстанцияси суди қарор қабул қилиш учун маслаҳатхонага киради.

Тафтиш инстанцияси судининг қарори ишни кўриш тугаши биланоқ дарҳол қабул қилинади.

Алоҳида ҳолларда асослантирилган қарорни тайёрлаш беш кунгача бўлган муддатга кечиктирилиши мумкин, бироқ суд унинг қарор қисмини суд муҳокамаси тамомланган мажлиснинг ўзидаёқ эълон қилиши керак.

Судьялар маслаҳатлашуви, қарор чиқариш ва уни ўқиб эшиттириш ушбу Кодексда белгиланган тартибда амалга оширилади.

266 5 -модда. Тафтиш тартибидаги шикоятдан воз кечиш. Тафтиш тартибидаги протестни чақириб олиш

Тафтиш тартибида шикоят берган шахс ишни кўриш якуни бўйича суд ҳужжати чиқарилгунига қадар ундан воз кечишга ҳақли.

Протест келтирган шахс ёки юқори турувчи мансабдор шахс ишни кўриш якуни бўйича суд ҳужжати чиқарилгунига қадар протестни чақириб олишга ҳақли.

266 6 -модда. Тафтиш инстанцияси судининг ишни кўриш доираси

Суд ишни тафтиш тартибида кўриш чоғида қуйи инстанцияларнинг судлари томонидан моддий ҳуқуқ нормалари тўғри қўлланилганлигини ва процессуал қонун талабларига риоя этилганлигини иш материаллари бўйича текширади.

Тафтиш инстанцияси суди биринчи инстанция судида кўриб чиқиш предмети бўлмаган янги талабларни қабул қилмайди ва кўриб чиқмайди.

Тафтиш инстанциясининг судида: ишларни битта иш юритишга бирлаштириш тўғрисидаги; талабнинг предметини ёки асосини ўзгартириш ҳақидаги; ишда иштирок этишга учинчи шахсларни жалб қилиш ҳақидаги қоидалар, шунингдек ушбу Кодексда фақат биринчи инстанция судида ишни кўриш учун белгиланган бошқа қоидалар қўлланилмайди.

266 7 -модда. Тафтиш инстанцияси судининг ваколатлари

Суд шикоятни (протестни) тафтиш тартибида кўриш натижалари бўйича қуйидагиларга ҳақли:

1) ҳал қилув қарорини, қарорни ўзгаришсиз қолдиришга;

2) ҳал қилув қарорини, қарорни тўлиқ ёки қисман бекор қилишга ва янги қарор қабул қилишга;

3) ушбу Кодекс 244-моддаси бешинчи қисмининг 3 ва 6-бандларида назарда тутилган асослар мавжуд бўлганда қарорни бекор қилишга ва ишни янгидан кўриш учун суд ҳужжати бекор қилинган апелляция ёки кассация инстанцияси судига юборишга;

4) ҳал қилув қарорини, қарорни ўзгартиришга;

5) ҳал қилув қарорини, қарорни тўлиқ ёки қисман бекор қилишга ва иш юритишни тугатишга ёхуд аризани (шикоятни) тўлиқ ёки қисман кўрмасдан қолдиришга;

6) айрим суд ҳужжатларини бекор қилишга ва иш бўйича илгари қабул қилинган суд ҳужжатларидан бирини ўз кучида қолдиришга;

7) ушбу Кодекс 244-моддаси бешинчи қисмининг 7-бандида назарда тутилган асос мавжуд бўлган тақдирда, ҳал қилув қарорини, қарорни бекор қилишга ва иш материалларини судга тааллуқлилигига кўра бошқа судга юборишга.

Суд харажатларини тақсимлаш тўғрисидаги масала ҳал қилинмаганлиги ёки нотўғри ҳал қилинганлиги суднинг ҳал қилув қарорини бекор қилиш ёки ўзгартириш учун асос бўлмайди. Бу ҳолда қарорнинг хулоса қисмида суд харажатлари ушбу Кодекснинг 115-моддасида назарда тутилган тартибда тақсимланиши кўрсатилади.

266 8 -модда. Суд ҳужжатини ўзгартириш ёки бекор қилиш асослари

Суд ҳужжатининг ноқонунийлиги ёки асоссизлиги ҳал қилув қарорини, қарорни ёки ажримни тафтиш тартибида ўзгартириш ёки бекор қилиш учун асос бўлади.

Суднинг мазмунан тўғри бўлган ҳал қилув қарори, қарори ёки ажрими фақат юзаки асослар бўйича бекор қилиниши мумкин эмас.

266 9 -модда. Тафтиш инстанцияси судининг қарори

Тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўриш натижалари бўйича суд қарор қабул қилади, қарор ишни кўрган судьялар томонидан имзоланади.

Ишни тафтиш тартибида кўрган суднинг қарорида қуйидагилар кўрсатилади:

1) қарорни қабул қилган суднинг номи ва таркиби, суд мажлисининг котиби;

2) иш рақами, қарор қабул қилинган сана ва жой;

3) шикоят (протест) берган шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми), унинг процессуал ҳолати;

4) ишда иштирок этувчи шахсларнинг, шунингдек улар вакилларининг ва суд процесси бошқа иштирокчиларининг номлари (фамилияси, исми, отасининг исми);

5) шикоят қилинаётган (протест келтирилаётган) суд ҳужжатлари мазмунининг қисқача баёни;

6) шикоятда (протестда) келтирилган суд ҳужжатларининг қонунийлиги ва асослилигини текшириш тўғрисида талаб арз қилинишига сабаб бўлган асослар;

7) шикоят (протест) юзасидан ёзма фикрда баён қилинган важлар;

8) ишда иштирок этувчи ва суд мажлисида ҳозир бўлган шахсларнинг тушунтиришлари;

9) суд томонидан аниқланган иш ҳолатлари;

10) ишни кўрган суд қайси сабабларга кўра ўз хулосаларига келган бўлса, ўша сабаблар ҳамда ўзи амал қилган қонунларга ва бошқа қонунчилик ҳужжатларига ҳавола;

11) шикоятни (протестни) кўриш натижалари бўйича суд хулосалари;

12) агар иш янгидан кўриш учун юборилаётган бўлса, суд томонидан бажарилиши керак бўлган ҳаракатлар.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатининг қарори Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсати мажлисида раислик қилувчи томонидан имзоланади.

Ишни тафтиш тартибида кўрган суднинг қарори қабул қилинган кундан эътиборан қонуний кучга киради.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Раёсатининг қарори якуний ҳисобланади ва унинг устидан шикоят қилинмайди (протест келтирилмайди).

266 10 -модда. Тафтиш инстанцияси суди кўрсатмаларининг мажбурийлиги

Ишни тафтиш тартибида кўрган суднинг қарорида баён этилган кўрсатмалар мазкур ишни янгидан кўраётган суд учун мажбурийдир.

Ишни тафтиш тартибида кўраётган суд ҳал қилув қарорида, қарорда аниқланмаган ёхуд рад этилган ҳолатларни аниқлашга ёки исботланган деб ҳисоблашга, у ёки бу далилнинг ишончлилиги ёки ишончсизлиги, бир далилнинг бошқаларидан устунлиги, ишни янгидан кўришда қандай қарор қабул қилиниши кераклиги тўғрисидаги масалаларни олдиндан ҳал этишга ҳақли эмас.

266 11 -модда. Суднинг ажрими, қарори устидан берилган тафтиш тартибидаги шикоят (протест)

Суднинг ажрими, қарори устидан ушбу Кодексда назарда тутилган ҳолларда тафтиш тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин.

Ушбу Кодекснинг 249-моддасида назарда тутилган ажрим, қарор устидан мазкур Кодексда белгиланган қоидалар бўйича берилган тафтиш тартибидаги шикоят (протест) ушбу бобда тафтиш тартибидаги шикоятларни (протестларни) кўриш учун назарда тутилган тартибда тафтиш инстанцияси суди томонидан кўрилади.

Тафтиш инстанцияси суди ажрим, қарор устидан берилган шикоятни (протестни) кўриш натижалари бўйича қуйидагиларга ҳақли:

1) ажримни, қарорни ўзгаришсиз қолдиришга;

2) ажримни, қарорни тўлиқ ёки қисман ўзгартиришга ёки бекор қилишга ва масалани мазмунан ҳал қилишга ёхуд илгари қабул қилинган суд ҳужжатларидан бирини ўз кучида қолдиришга;

3) ажримни, қарорни бекор қилишга ва аризани (шикоятни), ишни мазмунан кўриш учун тегишли инстанция судига юборишга;

4) ажримни бекор қилишга ва аризани (шикоятни), иш материалларини кўриб чиқиш учун судга тааллуқлилигига кўра бошқа судга юборишга.

266 12 -модда. Тафтиш инстанцияси судининг ажримлари устидан шикоят қилиш (протест келтириш)

Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) иш юритишга қабул қилишни рад этиш, қайтариш, тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича иш юритишни тугатиш, тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўрмасдан қолдириш тўғрисидаги ажримлари устидан Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатига ушбу Кодексда суд ҳужжати устидан тафтиш тартибида шикоят (протест) беришнинг белгиланган муддати ичида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати судьясининг тафтиш тартибидаги шикоятни иш юритишга қабул қилишни рад этиш, тафтиш тартибидаги шикоятни қайтариш тўғрисидаги ажрими ушбу Кодексда тафтиш тартибида шикоят бериш учун белгиланган муддат ичида шикоят берган шахснинг илтимосномасига кўра Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси ёки унинг ўринбосари томонидан бекор қилиниши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Олий суди Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъати судьясининг тафтиш тартибидаги протестни иш юритишга қабул қилишни рад этиш, тафтиш тартибидаги протестни қайтариш тўғрисидаги ажрими устидан Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори томонидан Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Раёсатига ушбу Кодексда белгиланган тартибда суд ҳужжати устидан тафтиш тартибида протест бериш муддати ичида протест келтирилиши мумкин.

Тафтиш тартибидаги шикоят (протест) бўйича иш юритишни тугатиш, тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўрмасдан қолдириш тўғрисидаги ажрим, шунингдек ушбу Кодексда устидан шикоят қилиниши (протест келтирилиши) назарда тутилган Ўзбекистон Республикаси Олий суди Маъмурий ишлар бўйича судлов ҳайъатининг бошқа ажримлари устидан Ўзбекистон Республикаси Олий судининг раиси, Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори томонидан Ўзбекистон Республикаси Олий судининг Раёсатига ушбу Кодексда белгиланган тартибда суд ҳужжати устидан тафтиш тартибида шикоят (протест) бериш муддати ичида протест келтирилиши мумкин»;

46) 268-модданинг иккинчи қисмидаги «апелляция ёки кассация инстанциясининг» деган сўзлар «апелляция, кассация ёки тафтиш инстанцияси судининг» деган сўзлар билан алмаштирилсин.

2-модда. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси:

ҳукумат қарорларини ушбу Қонунга мувофиқлаштирсин;

республика ижро этувчи ҳокимият органлари ушбу Қонунга зид бўлган ўз норматив-ҳуқуқий ҳужжатларини қайта кўриб чиқишлари ва бекор қилишларини таъминласин;

ушбу Қонуннинг ижросини, ижрочиларга етказилишини ҳамда моҳияти ва аҳамияти аҳоли ўртасида тушунтирилишини таъминласин.

3-модда. Ушбу Қонун расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.

Ушбу Қонун 1-моддасининг 1 — 5 , 7 — 46-бандлари 2024 йил 1 январдан эътиборан амалга киритилади.

Ўзбекистон Республикасининг Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2023 йил 25 декабрь,

ЎРҚ-889-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 27.12.2023 й., 03/23/889/0978-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni

Sud qarorlarining qonuniyligi va asosliligini tekshirish tartibi takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy sud ishlarini yuritish toʻgʻrisidagi kodeksiga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish haqida

Qonunchilik palatasi tomonidan 2023-yil 15-avgustda qabul qilingan Senat tomonidan 2023-yil 27-oktabrda maʼqullangan

Keyingi yillarda “Yangi Oʻzbekiston — yangi sud” prinsipi doirasida aholining odil sudlovga erishish imkoniyatlarini yanada kengaytirishga, insonning qadr-qimmati ustuvorligini taʼminlashga qaratilgan muhim islohotlar amalga oshirildi.

Xususan, mamlakatimizda davlat organlari va mansabdor shaxslarning faoliyati ustidan samarali sud nazoratini oʻrnatish, shuningdek fuqarolar va tadbirkorlik subyektlarining odil sudlovga erishish darajasini oshirish, davlat organlari bilan munosabatlarda fuqarolar va tadbirkorlik subyektlari huquqlarining samarali himoya qilinishini taʼminlash borasida izchil islohotlar amalga oshirilmoqda.

Shu bilan birga bugungi kunda sud qarorlarini qayta koʻrish institutining tahlili mazkur institutni takomillashtirish orqali amaldagi tartibni qayta koʻrib chiqish zarurligini koʻrsatmoqda.

Ushbu Qonun bilan Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy sud ishlarini yuritish toʻgʻrisidagi kodeksiga ishlarni koʻrishning oʻta markazlashtirilishiga barham berish, fuqarolarning olis hududlardan sudga kelib sarson boʻlishining oldini olish maqsadida viloyat sudlari va ularga tenglashtirilgan sudlarda ishlar apellatsiya yoki kassatsiya va taftish tartibida koʻrilishini, ishlar taftish tartibida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatida va alohida hollarda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatida koʻrilishini hamda yuqori instansiya sudlari tomonidan ishlarni yangidan koʻrish uchun birinchi instansiya sudiga yuborish tartibi bekor qilinishini, shuningdek erga oid huquqiy munosabatlar bilan bogʻliq ishlarni maʼmuriy sudlar tomonidan koʻrishda prokuror ishtirok etishi shartligini nazarda tutuvchi oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilmoqda.

Mazkur Qonun fuqarolarning Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasida nazarda tutilgan sud orqali himoya qilinish va sudga shikoyat qilish huquqi kafolatlarini yanada oshirishga, ularning buzilgan huquqlari va erkinliklarini, shuningdek qonuniy manfaatlarini kengroq himoya qilishga, odil sudlovga erishish darajasini yanada oshirishga, ishlarning sifatli va oʻz vaqtida koʻrilishiga, sud qarorlarini qayta koʻrishda oʻrta boʻgʻin — viloyat sudlari va ularga tenglashtirilgan sudlar imkoniyatlaridan samarali foydalanishga, shuningdek fuqarolarning sudlardagi ortiqcha xarajatlari tejalishiga xizmat qiladi.

1-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2018-yil 25-yanvarda qabul qilingan OʻRQ-462-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy sud ishlarini yuritish toʻgʻrisidagi kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2018-yil, 1-songa 3-ilova, № 10, 672-modda; 2019-yil, № 5, 261-modda, № 9, 592-modda, № 11, 791-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 1, 1-modda, № 3, 198-modda; 2021-yil, № 1, 9-modda, 4-songa ilova, № 8, 800, 803-moddalar, № 9, 903-modda; 2022-yil, № 8, 787-modda, № 12, 1188-modda; 2023-yil, № 3, 185-modda, № 4, 269-modda) quyidagi oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin:

1) 5-modda birinchi qismining uchinchi xatboshisidagi “apellatsiya va kassatsiya instansiyasi” degan soʻzlar “apellatsiya yoki kassatsiya, tegishli taftish instansiyalari” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

2) 7-moddaning uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Apellatsiya, kassatsiya va taftish shikoyatlarini (protestlarini) koʻrish natijalari boʻyicha apellatsiya, kassatsiya va taftish instansiyalari sudlari tomonidan qarorlar qabul qilinadi”;

3) 17-moddaning :

ikkinchi qismidagi “apellatsiya va kassatsiya” degan soʻzlar “apellatsiya, kassatsiya va taftish” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosatida taftish tartibida koʻrish hayʼatda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati aʼzolarining koʻpchiligi ishtirokida amalga oshiriladi”;

4) 20-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishni birinchi instansiya sudida koʻrishda ishtirok etgan sudya, agar sudning hal qiluv qarori apellatsiya, kassatsiya yoki taftish instansiyasi sudi tomonidan bekor qilingan boʻlsa, shu ishni birinchi instansiya sudida yangidan koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas, bundan yangi ochilgan holatlar boʻyicha ishlarni koʻrish hollari mustasno.

Ishni birinchi instansiya sudida koʻrishda ishtirok etgan sudya shu ishni apellatsiya, kassatsiya yoki taftish instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas.

Ishni apellatsiya instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etgan sudya shu ishni birinchi instansiya, kassatsiya yoki taftish instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas.

Ishni kassatsiya instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etgan sudya shu ishni birinchi instansiya, apellatsiya yoki taftish instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas.

Ishni taftish instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etgan sudya shu ishni birinchi instansiya, apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi sudida koʻrishda, shuningdek ishni yuqori turuvchi sud tomonidan taftish tartibida qayta koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas”;

5) 30-moddaning toʻrtinchi qismi chiqarib tashlansin;

6) 46-moddaning yettinchi qismi “sud mazkur ishda prokuror ishtirok etishi zarur deb topgan hollarda” degan soʻzlardan keyin “erga oid huquqiy munosabatlar bilan bogʻliq ishlarda” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;

7) 112-moddaning uchinchi qismidagi “apellatsiya, kassatsiya shikoyatlariga” degan soʻzlar “apellatsiya, kassatsiya va taftish shikoyatlariga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

8) 115-moddaning yettinchi qismidagi “apellatsiya, kassatsiya shikoyati” degan soʻzlar “apellatsiya, kassatsiya va taftish shikoyati” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

9) 120-moddaning uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Protsessual muddatni tiklash haqidagi yoki tiklashni rad etish toʻgʻrisidagi ajrim ustidan shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin”;

10) 126 3 -moddaning beshinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kelishuv bitimi apellatsiya yoki kassatsiya, taftish instansiyasi sudi tomonidan tasdiqlangan taqdirda, ajrim chiqarilib, ish boʻyicha ilgari qabul qilingan barcha sud hujjatlari ushbu ajrim bilan bekor qilinadi va ish yuritish tugatiladi. Kelishuv bitimini tasdiqlash toʻgʻrisidagi masalani apellatsiya yoki kassatsiya, tegishli taftish instansiyasi sudi tomonidan koʻrib chiqishda tegishli sud hujjatining qonuniyligi va asosliligi tekshirilmaydi”;

11) 126 4 -moddaning ikkinchi qismidagi “Apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi” degan soʻzlar “Apellatsiya yoki kassatsiya, taftish instansiyasi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

12) 144-moddaning toʻrtinchi qismidagi “apellatsiya va kassatsiya” degan soʻzlar “apellatsiya, kassatsiya va taftish” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

13) 201-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ 201-modda. Apellatsiya shikoyatlarini (protestlarini) koʻruvchi sudlar

Apellatsiya shikoyatlari (protestlari):

tumanlararo maʼmuriy sudlarning hal qiluv qarorlari, shuningdek Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining birinchi instansiya boʻyicha qabul qilingan hal qiluv qarorlari ustidan berilganda — Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari tomonidan;

hududiy harbiy sudlarning hal qiluv qarorlari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining birinchi instansiya boʻyicha qabul qilingan hal qiluv qarorlari ustidan berilganda — Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining birinchi instansiya boʻyicha qabul qilingan hal qiluv qarorlari ustidan berilganda — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan koʻriladi”;

14) 203-moddaning ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Apellatsiya shikoyatini (protestini) berishning oʻtkazib yuborilgan muddati shikoyat (protest) berayotgan shaxsning iltimosnomasi boʻyicha apellatsiya instansiyasi sudining sudyasi tomonidan, agar iltimosnoma hal qiluv qarori qabul qilingan kundan eʼtiboran uch oydan kechiktirmay berilgan va apellatsiya shikoyatini (protestini) berish muddati oʻtkazib yuborilishining sabablari uzrli deb topilgan boʻlsa, tiklanishi mumkin”;

15) 207-moddaning ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Apellatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilish, qabul qilishni rad etish yoki uni qaytarish toʻgʻrisida ajrim chiqariladi, uning koʻchirma nusxasi ishda ishtirok etuvchi shaxslarga u chiqarilgan kunning ertasidan kechiktirmay, ushbu Kodeksning 171-moddasida nazarda tutilgan tartibda yuboriladi”;

16) 209-modda :

birinchi qismining 2-bandidagi “qonunchilikka” degan soʻz “qonunga” degan soʻz bilan almashtirilsin;

toʻrtinchi qismidagi “kassatsiya shikoyati (protesti)” degan soʻzlar “taftish shikoyati (protesti)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

17) 210-moddaning toʻrtinchi qismidagi “kassatsiya shikoyati (protesti)” degan soʻzlar “taftish shikoyati (protesti)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

18) 213-moddaning uchinchi qismidagi “kassatsiya tartibida” degan soʻzlar “taftish tartibida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

19) 214-modda :

birinchi qismining 1-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“1) apellatsiya shikoyati (protesti) ushbu Kodeksga muvofiq apellatsiya tartibida shikoyat qilinmaydigan sud hujjati ustidan berilgan va xatoga yoʻl qoʻyilib, ish yuritishga qabul qilingan boʻlsa”;

toʻrtinchi qismidagi “kassatsiya tartibida” degan soʻzlar “taftish tartibida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

20) 215-moddaning ikkinchi qismi “bundan ishni birinchi instansiya sudida ish yuritish qoidalari boʻyicha koʻrish holi mustasno” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;

21) 219-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Apellatsiya instansiyasi sudi apellatsiya shikoyatini (protestini) koʻrish natijalari boʻyicha:

1) hal qiluv qarorini oʻzgarishsiz qoldirishga;

2) hal qiluv qarorini toʻliq yoki qisman bekor qilishga va yangi qaror qabul qilishga;

3) hal qiluv qarorini oʻzgartirishga;

4) hal qiluv qarorini toʻliq yoki qisman bekor qilishga va ish yuritishni tugatishga yoxud arizani (shikoyatni) toʻliq yoki qisman koʻrmasdan qoldirishga;

5) ushbu Kodeks 220-moddasi beshinchi qismining 7-bandida nazarda tutilgan asos mavjud boʻlgan taqdirda, hal qiluv qarorini bekor qilishga va ish materiallarini sudga taalluqliligiga koʻra boshqa sudga yuborishga haqli.

Ushbu Kodeks 220-moddasi beshinchi qismining 2, 3 va 6-bandlarida nazarda tutilgan asoslar aniqlanganda apellatsiya instansiyasi sudi ishni birinchi instansiya sudida ish yuritish qoidalari boʻyicha koʻradi. Ishni birinchi instansiya sudida ish yuritish qoidalari boʻyicha koʻrishga oʻtish haqida ajrim chiqarilib, unda bajarilishi lozim boʻlgan harakatlar koʻrsatiladi.

Sud xarajatlarini taqsimlash toʻgʻrisidagi masala hal qilinmaganligi yoki notoʻgʻri hal qilinganligi sudning hal qiluv qarorini bekor qilish yoki oʻzgartirish uchun asos boʻlmaydi. Bu holda qarorning xulosa qismida sud xarajatlari ushbu Kodeksning 115-moddasida nazarda tutilgan tartibda taqsimlanishi toʻgʻrisida koʻrsatiladi”;

22) 220-moddaning :

toʻrtinchi qismi quyidagi mazmundagi toʻrtinchi va beshinchi qismlar bilan almashtirilsin:

“Sudning hal qiluv qarori quyidagi hollarda bekor qilinishi mumkin, agar:

1) sud ishi yuritilayotgan til toʻgʻrisidagi qoida ishni koʻrish chogʻida buzilgan boʻlsa;

2) sud majlisi bayonnomasi imzolanmagan yoki ushbu Kodeks 176-moddasining ikkinchi qismida koʻrsatilganidan boshqa shaxslar tomonidan imzolangan yoxud, agar sud majlisining audio- yoki videoyozuvi amalga oshirilgan boʻlsa, audio- va videoyozuvning elektron yoki boshqa tashuvchilari sud majlisi bayonnomasiga qoʻshib qoʻyilmagan boʻlsa;

3) sudyalar maslahatining sir saqlanishi toʻgʻrisidagi qoida buzilgan boʻlsa.

Quyidagi protsessual huquq normalarining buzilganligi yoki notoʻgʻri qoʻllanilganligi har qanday holda birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini bekor qilish uchun asos boʻladi:

1) ishning sud tomonidan noqonuniy tarkibda koʻrilganligi;

2) ishning ishda ishtirok etuvchi, sud majlisining vaqti va joyi toʻgʻrisida tegishli tarzda xabardor qilinmagan biror-bir shaxs yoʻqligida koʻrilganligi;

3) ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan shaxslarning huquq va majburiyatlari toʻgʻrisida sud tomonidan hal qiluv qarori qabul qilinganligi;

4) hal qiluv qarorining sudya yoki, agar ish sudyalar hayʼati tarkibida koʻrilgan boʻlsa, sudyalarning biri tomonidan imzolanmaganligi yoxud hal qiluv qarorida koʻrsatilganidan boshqa sudyalar tomonidan imzolanganligi;

5) ishda sud majlisi bayonnomasining mavjud emasligi;

6) bildirilgan talab boʻyicha sud tomonidan hal qiluv qarori qabul qilinmaganligi;

7) ishning sudga taalluqlilik qoidalari buzilgan holda koʻrilganligi”;

beshinchi qismi oltinchi qism deb hisoblansin;

23) 221-modda :

ikkinchi qismining 13-bandi chiqarib tashlansin;

toʻrtinchi qismi chiqarib tashlansin;

beshinchi va oltinchi qismlari tegishincha toʻrtinchi va beshinchi qismlar deb hisoblansin;

24) 223 — 226-moddalar quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“223-modda. Birinchi instansiya sudining ajrimi ustidan apellatsiya shikoyati (protesti)

Birinchi instansiya sudining ajrimi ustidan ushbu Kodeksda nazarda tutilgan hollarda apellatsiya tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin.

Birinchi instansiya sudining ajrimi ustidan ushbu Kodeksda belgilangan qoidalar boʻyicha berilgan apellatsiya shikoyati (protesti) ushbu bobda sudning hal qiluv qarorlari ustidan berilgan apellatsiya shikoyatini (protestini) koʻrish uchun nazarda tutilgan tartibda apellatsiya instansiyasi sudi tomonidan koʻriladi.

Apellatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining ajrimi ustidan berilgan shikoyatni (protestni) koʻrib chiqish natijalari boʻyicha quyidagilarga haqli:

1) ajrimni oʻzgarishsiz, shikoyatni (protestni) esa qanoatlantirmasdan qoldirishga;

2) ajrimni toʻliq yoki qisman oʻzgartirishga yoxud bekor qilishga va masalani mazmunan hal qilishga;

3) arizani (shikoyatni) qabul qilishni rad etish, arizani (shikoyatni) qaytarish, ish yuritishni toʻxtatib turish, ish yuritishni tugatish, arizani (shikoyatni) koʻrmasdan qoldirish toʻgʻrisidagi ajrimni bekor qilishga va arizani (shikoyatni), ishni birinchi instansiya sudiga koʻrib chiqish uchun yuborishga;

4) ajrimni bekor qilishga va arizani (shikoyatni), ishni koʻrib chiqish uchun taalluqliligiga koʻra boshqa sudga yuborishga.

224-modda. Kassatsiya shikoyati berish (protesti keltirish) huquqi

Ishda ishtirok etuvchi shaxslar, shuningdek ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan, ammo huquqlari va majburiyatlari toʻgʻrisida sud hal qiluv qarori qabul qilgan shaxslar birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirgan, apellatsiya tartibida koʻrilmagan hal qiluv qarori ustidan kassatsiya shikoyati, prokuror esa kassatsiya protesti berishga haqli.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirgan va apellatsiya tartibida koʻrilmagan hal qiluv qarori ustidan kassatsiya shikoyati berishga haqli, bundan tadbirkorlik faoliyati bilan bogʻliq boʻlmagan nizolar mustasno.

Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarori ustidan toʻliq yoki qisman shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin.

225-modda. Kassatsiya shikoyatlarini (protestlarini) koʻruvchi sudlar

Kassatsiya shikoyatlari (protestlari):

tumanlararo maʼmuriy sudlarning hal qiluv qarorlari, shuningdek Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining birinchi instansiya boʻyicha qabul qilingan hal qiluv qarorlari ustidan berilganda — Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari tomonidan;

hududiy harbiy sudlarning hal qiluv qarorlari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining birinchi instansiya boʻyicha qabul qilingan hal qiluv qarorlari ustidan berilganda — Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining birinchi instansiya boʻyicha qabul qilingan hal qiluv qarorlari ustidan berilganda — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan koʻriladi.

226-modda. Kassatsiya shikoyatini (protestini) berish tartibi

Kassatsiya shikoyati (protesti) kassatsiya instansiyasi sudiga yoʻllanadi, biroq hal qiluv qarorini qabul qilgan sudga beriladi.

Hal qiluv qarorini qabul qilgan sud shikoyat (protest) kelib tushgan kundan eʼtiboran besh kunlik muddatda uni kassatsiya instansiyasi sudiga ish bilan birga yuborishi shart”;

25) 227-moddaning birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya shikoyati (protesti) birinchi instansiya sudining hal qiluv qarori qonuniy kuchga kirgan kundan eʼtiboran olti oy ichida berilishi mumkin”;

26) 228-moddaning birinchi qismidagi “kassatsiya instansiyasi sudiga” degan soʻzlar “sudga” degan soʻz bilan almashtirilsin;

27) 230-moddaning uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Arizani (shikoyatni) qaytarish toʻgʻrisidagi, arizani (shikoyatni) qabul qilishni rad etish haqidagi ajrim ustidan berilgan kassatsiya shikoyatiga (protestiga) qaytarilgan ariza (shikoyat) va uni sudga taqdim etish chogʻida unga qoʻshib berilgan hujjatlar ham ilova qilinishi kerak”;

28) 230 1 -moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va uning oʻrinbosarlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyat, Toshkent shahar prokurorlari va ularning oʻrinbosarlari ushbu Kodeks 224-moddasining birinchi qismida koʻrsatilgan shaxslarning murojaati mavjud boʻlgan taqdirda yoki prokuror ishtirokida koʻrilgan ishlar boʻyicha kassatsiya protesti kiritish toʻgʻrisidagi masalasini hal qilish uchun tegishli suddan ishni talab qilib olishga haqli”;

29) 231-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“231-modda. Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi masalani hal etish tartibi va muddati

Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilish, qabul qilishni rad etish yoki qaytarish toʻgʻrisidagi masala shikoyat (protest) sudga kelib tushgan kundan eʼtiboran besh kundan kechiktirmay kassatsiya instansiyasi sudi sudyasi tomonidan yakka tartibda hal qilinadi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilish, qabul qilishni rad etish yoki qaytarish toʻgʻrisida ajrim chiqariladi, uning koʻchirma nusxasi ishda ishtirok etuvchi shaxslarga u chiqarilgan kunning ertasidan kechiktirmay, ushbu Kodeksning 171-moddasida nazarda tutilgan tartibda yuboriladi”;

30) 232-modda ikkinchi qismining 5-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“5) sud majlisining vaqti va joyi”;

31) 233 va 234-moddalar quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ 233-modda. Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish

Sudya kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni quyidagi hollarda rad etadi, agar:

1) kassatsiya shikoyati (protesti) hal qiluv qarori ustidan shikoyat qilish (protest keltirish) huquqiga ega boʻlmagan shaxs tomonidan berilgan boʻlsa;

2) kassatsiya shikoyati (protesti) qonunga muvofiq kassatsiya tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin boʻlmagan sud hujjati ustidan berilgan boʻlsa;

3) kassatsiya shikoyati (protesti) kassatsiya tartibida koʻrilgan sud hujjati ustidan berilgan boʻlsa;

4) kassatsiya shikoyatini (protestini) berishning oʻtkazib yuborilgan muddatini tiklash rad etilgan boʻlsa;

5) kassatsiya shikoyatidan (protestidan) uni bergan shaxs voz kechganligi (chaqirib olganligi) sababli kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha ish yuritishni tugatish toʻgʻrisidagi ajrim mavjud boʻlsa.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrimda kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish asoslari koʻrsatiladi, kassatsiya shikoyatini berish chogʻida toʻlangan davlat bojini qaytarish toʻgʻrisidagi masala hal etiladi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrim ustidan taftish shikoyati (protesti) berilishi mumkin.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrim bekor qilingan taqdirda, kassatsiya shikoyati (protesti) sudga dastlab murojaat qilingan kunda berilgan hisoblanadi.

234-modda. Kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish

Kassatsiya shikoyati (protesti) sudya tomonidan quyidagi hollarda qaytariladi, agar:

1) kassatsiya shikoyati (protesti) imzolanmagan boʻlsa yoxud uni imzolash huquqiga ega boʻlmagan shaxs tomonidan yoki mansab mavqeyi yoki familiyasi, ismi-sharifining bosh harflari koʻrsatilmagan shaxs tomonidan imzolangan boʻlsa;

2) kassatsiya shikoyatining (protestining) shakliga va mazmuniga nisbatan ushbu Kodeksning 228-moddasida belgilangan talablarga rioya etilmagan yoki kassatsiya shikoyatiga (protestiga) ushbu Kodeks 230-moddasining uchinchi qismida nazarda tutilgan hujjatlar ilova qilinmagan boʻlsa;

3) kassatsiya shikoyatiga (protestiga) uning koʻchirma nusxalari ishda ishtirok etuvchi shaxslarga yuborilganligiga doir dalillar ilova qilinmagan boʻlsa;

4) davlat boji va pochta xarajatlari belgilangan tartibda va miqdorda toʻlanganligini tasdiqlovchi hujjat kassatsiya shikoyatiga ilova qilinmagan boʻlsa, qonunda davlat bojini toʻlash muddatini kechiktirish, boʻlib-boʻlib toʻlash imkoniyati nazarda tutilgan hollarda esa bu haqda iltimosnoma mavjud boʻlmasa yoxud iltimosnoma rad etilgan boʻlsa;

5) kassatsiya shikoyati (protesti) belgilangan muddat oʻtganidan keyin berilgan boʻlsa va oʻtkazib yuborilgan muddatni tiklash toʻgʻrisida iltimosnoma mavjud boʻlmasa;

6) shikoyat (protest) bergan shaxsdan uni qaytarib olish (chaqirib olish) toʻgʻrisida kassatsiya shikoyati (protesti) ish yuritishga qabul qilinganligi toʻgʻrisida sud ajrimi chiqarilguniga qadar ariza kelib tushgan boʻlsa;

7) shikoyat (protest) hal qiluv qarorini qabul qilgan sud chetlab oʻtgan holda yuborilgan boʻlsa.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish toʻgʻrisidagi ajrimda kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish asoslari koʻrsatiladi, kassatsiya shikoyatini berish chogʻida toʻlangan davlat bojini qaytarish toʻgʻrisidagi masala hal etiladi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish toʻgʻrisidagi ajrimning koʻchirma nusxasi shikoyatni (protestni) bergan shaxsga shikoyat (protest) va unga ilova qilingan hujjatlar bilan birga yuboriladi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish toʻgʻrisidagi ajrim ustidan taftish shikoyati (protesti) berilishi mumkin.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish toʻgʻrisidagi ajrim bekor qilingan taqdirda, kassatsiya shikoyati (protesti) dastlab sudga murojaat qilingan kunda berilgan hisoblanadi.

Shikoyat (protest) bergan shaxs ushbu moddaning birinchi qismida koʻrsatilgan holatlar bartaraf etilganidan keyin kassatsiya shikoyati (protesti) bilan sudga umumiy tartibda yangidan murojaat qilishga haqli”;

32) 234 1 -modda chiqarib tashlansin;

33) 236-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishda ishtirok etuvchi shaxslarning iltimosnomasiga koʻra, kassatsiya instansiyasi sudi (sudyasi) birinchi instansiya sudida qabul qilingan hal qiluv qarorining ijrosini kassatsiya instansiyasida ish yuritish tamomlanguniga qadar toʻxtatib turadi.

Kassatsiya shikoyatini (protestini) ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi ajrimda sud hujjatining ijrosi toʻxtatib turilishi haqida koʻrsatiladi”;

34) 237-modda :

birinchi qismidagi “yoxud” degan soʻz “yoki” degan soʻz bilan almashtirilsin;

quyidagi mazmundagi uchinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Kassatsiya shikoyatini (protestini) koʻrmasdan qoldirish toʻgʻrisidagi sud ajrimi ustidan taftish shikoyati (protesti) berilishi mumkin”;

uchinchi qismi toʻrtinchi qism deb hisoblansin;

35) 238-modda :

birinchi qismining 1-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“1) kassatsiya shikoyati (protesti) ushbu Kodeksga muvofiq kassatsiya tartibida shikoyat qilinmaydigan (protest keltirilmaydigan) sud hujjati ustidan berilgan va u xatoga yoʻl qoʻyilib, ish yuritishga qabul qilingan boʻlsa”;

uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha ish yuritishni tugatish toʻgʻrisida ajrim chiqariladi, uning koʻchirma nusxasi ishda ishtirok etuvchi shaxslarga ushbu Kodeksning 171-moddasida nazarda tutilgan tartibda yuboriladi”;

quyidagi mazmundagi toʻrtinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha ish yuritishni tugatish toʻgʻrisidagi ajrim ustidan taftish shikoyati (protesti) berilishi mumkin”;

toʻrtinchi qismi beshinchi qism deb hisoblansin;

36) 239-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya instansiyasi sudi ishni sud majlisida ushbu bobda belgilangan oʻziga xos xususiyatlar hisobga olingan holda, birinchi instansiya sudida koʻrish qoidalari boʻyicha koʻradi.

Kassatsiya instansiyasi sudida: ishlarni bitta ish yuritishga birlashtirish toʻgʻrisidagi; talabning predmetini yoki asosini oʻzgartirish haqidagi; ishga uchinchi shaxslarni jalb etish toʻgʻrisidagi qoidalar, shuningdek ushbu Kodeksda birinchi instansiya sudida ishni koʻrish uchun belgilangan boshqa qoidalar qoʻllanilmaydi, bundan ishni birinchi instansiya sudida ish yuritish qoidalari boʻyicha koʻrish holi mustasno.

Sud muhokamasini oʻtkazish vaqti va joyi haqida tegishli tarzda xabardor qilingan, kassatsiya shikoyati (protesti) bergan shaxsning va ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarning kassatsiya instansiyasi sudining sud majlisiga kelmaganligi ishni ular yoʻqligida koʻrishga toʻsqinlik qilmaydi”;

37) 240-modda quyidagi mazmundagi toʻrtinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Kassatsiya shikoyatidan voz kechilganligi, protest chaqirib olinganligi sababli kassatsiya shikoyati (protesti) boʻyicha ish yuritish tugatilganligi, agar sud hujjati ustidan boshqa shaxslar tomonidan shikoyat qilingan boʻlsa, boshqa shaxslarning kassatsiya shikoyatini koʻrib chiqish uchun toʻsqinlik qilmaydi”;

38) 241-moddaning birinchi va ikkinchi qismlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sud ishni kassatsiya instansiyasida koʻrish chogʻida birinchi instansiya sudi hal qiluv qarorining qonuniyligi va asosliligini tekshiradi. Sud yangi dalillarni tekshirishi va yangi faktlarni aniqlashi mumkin.

Kassatsiya instansiyasining sudi birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini toʻliq hajmda tekshirishi shart”;

39) 242-moddaning :

nomidagi “muddatlari” degan soʻz “muddati” degan soʻz bilan almashtirilsin;

birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Kassatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining hal qiluv qarori ustidan berilgan kassatsiya shikoyatini (protestini) uni ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi ajrim chiqarilgan kundan eʼtiboran bir oydan ortiq boʻlmagan muddatda koʻrib chiqadi”;

40) 243 va 244-moddalar quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“243-modda. Kassatsiya instansiyasi sudining vakolatlari

Kassatsiya instansiyasi sudi kassatsiya shikoyatini (protestini) koʻrish natijalari boʻyicha quyidagilarga haqli:

1) hal qiluv qarorini oʻzgarishsiz qoldirishga;

2) hal qiluv qarorini toʻliq yoki qisman bekor qilishga va yangi qaror qabul qilishga;

3) hal qiluv qarorini oʻzgartirishga;

4) hal qiluv qarorini toʻliq yoki qisman bekor qilishga va ish yuritishni tugatishga yoxud arizani (shikoyatni) toʻliq yoki qisman koʻrmasdan qoldirishga;

5) ushbu Kodeks 244-moddasi beshinchi qismining 7-bandida nazarda tutilgan asos mavjud boʻlgan taqdirda, hal qiluv qarorini bekor qilishga va ish materiallarini taalluqliligiga koʻra boshqa sudga yuborishga.

Ushbu Kodeks 244-moddasi beshinchi qismining 2, 3 va 6-bandlarida nazarda tutilgan asoslar aniqlanganda kassatsiya instansiyasi sudi ishni birinchi instansiya sudida ish yuritish qoidalari boʻyicha koʻradi. Ishni birinchi instansiya sudida ish yuritish qoidalari boʻyicha koʻrishga oʻtish haqida ajrim chiqarilib, unda bajarilishi lozim boʻlgan harakatlar koʻrsatiladi.

Sud xarajatlarini taqsimlash toʻgʻrisidagi masala hal qilinmaganligi yoki notoʻgʻri hal qilinganligi sudning hal qiluv qarorini bekor qilish yoki oʻzgartirish uchun asos boʻlmaydi. Bu holda qarorning xulosa qismida sud xarajatlari ushbu Kodeksning 115-moddasida nazarda tutilgan tartibda taqsimlanishi koʻrsatiladi.

244-modda. Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini oʻzgartirish yoki bekor qilish asoslari

Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini oʻzgartirish yoki bekor qilish uchun quyidagilar asos boʻladi:

1) ish uchun ahamiyatga ega boʻlgan holatlarning toʻliq aniqlanmaganligi;

2) sud aniqlangan deb hisoblagan, ish uchun ahamiyatga ega boʻlgan holatlarning isbotlanmaganligi;

3) hal qiluv qarorida bayon qilingan xulosalarning ish holatlariga muvofiq emasligi;

4) moddiy va (yoki) protsessual huquq normalari buzilganligi yoki notoʻgʻri qoʻllanilganligi.

Moddiy huquq normalarining buzilishi yoki notoʻgʻri qoʻllanilishi quyidagilardan iborat:

1) qoʻllanilishi lozim boʻlgan qonunning yoki boshqa qonunchilik hujjatining qoʻllanilmaganligi;

2) qoʻllanilishi mumkin boʻlmagan qonun yoki boshqa qonunchilik hujjati qoʻllanilganligi;

3) qonun yoki boshqa qonunchilik hujjati notoʻgʻri talqin qilinganligi.

Protsessual huquq normalari buzilganligi yoki notoʻgʻri qoʻllanilganligi, agar bu notoʻgʻri hal qiluv qarori qabul qilinishiga olib kelgan boʻlsa yoki olib kelishi mumkin boʻlsa, birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini oʻzgartirish yoxud bekor qilish uchun asos boʻladi.

Sudning hal qiluv qarori quyidagi hollarda bekor qilinishi mumkin, agar:

1) sud ishi yuritilayotgan til toʻgʻrisidagi qoida ishni koʻrish chogʻida buzilgan boʻlsa;

2) sud majlisi bayonnomasi imzolanmagan yoki ushbu Kodeks 176-moddasining ikkinchi qismida koʻrsatilganidan boshqa shaxslar tomonidan imzolangan yoxud, agar sud majlisining audio- yoki videoyozuvi amalga oshirilgan boʻlsa, audio- va videoyozuvning elektron yoki boshqa tashuvchilari sud majlisi bayonnomasiga qoʻshib qoʻyilmagan boʻlsa;

3) hal qiluv qarorini qabul qilish chogʻida sudyalar maslahatining sir saqlanishi toʻgʻrisidagi qoida buzilgan boʻlsa.

Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini har qanday holda bekor qilish uchun quyidagilar asos boʻladi:

1) sud tomonidan ishning qonunga xilof tarkibda koʻrilganligi;

2) ishning sud majlisi vaqti va joyi toʻgʻrisida tegishli tarzda xabardor qilinmagan biror-bir ishda ishtirok etuvchi shaxs yoʻqligida koʻrilganligi;

3) sud tomonidan ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan shaxslarning huquq va majburiyatlari toʻgʻrisida hal qiluv qarori qabul qilinganligi;

4) hal qiluv qarorining sudya yoki, agar ish sudyalar hayʼati tarkibida koʻrilgan boʻlsa, sudyalarning biri tomonidan imzolanmaganligi yoxud hal qiluv qarorida koʻrsatilganidan boshqa sudyalar tomonidan imzolanganligi;

5) ishda sud majlisi bayonnomasining mavjud emasligi;

6) bildirilgan talab boʻyicha sud tomonidan hal qiluv qarori qabul qilinmaganligi;

7) ishning sudga taalluqlilik qoidalari buzilgan holda koʻrilganligi.

Kassatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini, agar taraflar oʻrtasida kelishuv bitimi tuzilgan va u kassatsiya instansiyasi sudi tomonidan tasdiqlangan boʻlsa, bekor qiladi”;

41) 245-modda :

ikkinchi qismining 14-bandi chiqarib tashlansin;

toʻrtinchi qismi chiqarib tashlansin;

beshinchi va oltinchi qismlari tegishincha toʻrtinchi va beshinchi qismlar deb hisoblansin;

42) 246-modda chiqarib tashlansin;

43) 247 va 248-moddalar quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“247-modda. Birinchi instansiya sudining ajrimi, qarori ustidan berilgan kassatsiya shikoyati (protesti)

Birinchi instansiya sudining apellatsiya instansiyasida koʻrilmagan ajrimlari, qarorlari ustidan ushbu Kodeksda nazarda tutilgan hollarda kassatsiya tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin.

Birinchi instansiya sudining ajrimi, qarori ustidan ushbu Kodeksda belgilangan qoidalar boʻyicha berilgan kassatsiya shikoyati (protesti) ushbu bobda sudning hal qiluv qarori ustidan berilgan kassatsiya shikoyatini (protestini) koʻrish uchun nazarda tutilgan tartibda kassatsiya instansiyasi sudi tomonidan koʻriladi.

Kassatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining ajrimi, qarori ustidan berilgan shikoyatni (protestni) koʻrib chiqish natijalariga koʻra quyidagilarga haqli:

1) ajrimni, qarorni oʻzgarishsiz, shikoyatni (protestni) esa qanoatlantirmasdan qoldirishga;

2) ajrimni, qarorni toʻliq yoki qisman oʻzgartirishga yoxud bekor qilishga va masalani mazmunan hal qilishga;

3) arizani (shikoyatni) qabul qilishni rad etish, arizani (shikoyatni) qaytarish, ish yuritishni toʻxtatib turish, ish yuritishni tugatish, arizani (shikoyatni) koʻrmasdan qoldirish toʻgʻrisidagi ajrimni bekor qilishga va arizani (shikoyatni), ishni birinchi instansiya sudiga koʻrib chiqish uchun yuborishga;

4) ajrimni bekor qilishga va arizani (shikoyatni), ishni koʻrib chiqish uchun taalluqliligiga koʻra boshqa sudga yuborishga.

248-modda. Kassatsiya instansiyasi sudining ajrimi ustidan shikoyat qilish (protest keltirish)

Kassatsiya instansiyasi sudining ushbu Kodeksda ustidan shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) nazarda tutilgan ajrimlari ustidan taftish tartibida shikoyat (protest) berilishi mumkin”;

44) 248 1 -modda chiqarib tashlansin;

45) quyidagi mazmundagi 28-bob bilan toʻldirilsin:

“28-bob. Sud hujjatlarini taftish tartibida qayta koʻrish boʻyicha ish yuritish

249-modda. Taftish tartibida shikoyat qilish (protest keltirish) huquqi

Tumanlararo maʼmuriy sudlarning, hududiy harbiy sudlarning qonuniy kuchga kirgan, apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrilgan ishlar boʻyicha hal qiluv qarori, ajrimi, qarori, shuningdek apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi sudining qarori, ajrimi ustidan Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudiga, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudiga quyidagi shaxslar tomonidan taftish tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin:

ishda ishtirok etuvchi shaxslar, shuningdek ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan, ammo huquqlari va majburiyatlari toʻgʻrisida sud hal qiluv qarori qabul qilgan shaxslar;

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil, bundan tadbirkorlik faoliyati bilan bogʻliq boʻlmagan nizolar mustasno;

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va uning oʻrinbosarlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlari va ularning oʻrinbosarlari.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan taftish tartibida koʻrilgan ishlar boʻyicha sud hujjatlari, ushbu sudlar taftish instansiyasining sud hujjatlari va ushbu sudlar tomonidan birinchi instansiya boʻyicha qabul qilingan, apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrilgan sud hujjatlari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi tomonidan birinchi instansiya boʻyicha qabul qilingan, apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrilgan sud hujjatlari ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga quyidagi shaxslar tomonidan taftish tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin:

ushbu modda birinchi qismining ikkinchi va uchinchi xatboshilarida koʻrsatilgan shaxslar tomonidan;

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va uning oʻrinbosarlari tomonidan.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan taftish tartibida koʻrilgan ishlar boʻyicha sud hujjatlari, shuningdek taftish tartibida qabul qilingan sud hujjatlari ustidan quyidagi shaxslar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatiga taftish tartibida protest keltirishi mumkin:

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi — ushbu modda birinchi qismining ikkinchi va uchinchi xatboshilarida koʻrsatilgan shaxslarning murojaatiga asosan;

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori — prokuror ishtirokida koʻrilgan ish boʻyicha, shuningdek boshqa ishlar boʻyicha ushbu modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisida koʻrsatilgan shaxslarning murojaati mavjud boʻlgan taqdirda.

250-modda. Taftish tartibidagi shikoyatlarni (protestlarni) koʻruvchi sudlar

Taftish tartibidagi shikoyat (protest):

ushbu Kodeks 249-moddasining birinchi qismida koʻrsatilgan sud hujjatlari ustidan berilganda — Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan;

ushbu Kodeks 249-moddasining ikkinchi qismida koʻrsatilgan sud hujjatlari ustidan berilganda — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan koʻriladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining, Bosh prokurorining ushbu Kodeks 249-moddasining uchinchi qismida koʻrsatilgan sud hujjatlari ustidan kiritilgan protesti Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosati tomonidan koʻriladi.

251-modda. Taftish tartibida shikoyat (protest) berish tartibi

Taftish tartibidagi shikoyat (protest) ishni taftish tartibida koʻradigan Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi nomiga yoʻllanadi, lekin hal qiluv qarorini qabul qilgan sudga beriladi.

Hal qiluv qarorini qabul qilgan sud shikoyat (protest) kelib tushgan kundan eʼtiboran besh kunlik muddatda uni ishni taftish tartibida koʻradigan sudga ish bilan birga yuborishi shart.

Mazkur Kodeks 249-moddasining ikkinchi va uchinchi qismlarida koʻrsatilgan sud hujjatlari ustidan taftish tartibidagi shikoyat (protest) bevosita Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudiga beriladi.

252-modda. Taftish tartibida shikoyat (protest) berish muddati

Taftish tartibidagi shikoyat (protest) birinchi instansiya sudining hal qiluv qarori, ajrimi, qarori qonuniy kuchga kirgan kundan eʼtiboran bir yil ichida beriladi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudiga, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudiga taftish tartibida shikoyat (protest) berish muddati kassatsiya instansiyasi sudi tomonidan qaror qabul qilinguniga qadar oʻtgan taqdirda, taftish tartibidagi shikoyat (protest) kassatsiya instansiyasi sudi qaror qabul qilgan kundan eʼtiboran uch oy ichida berilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga taftish tartibida shikoyat (protest) berish muddati ishni taftish tartibida koʻrish yakunlari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi qaror qabul qilguniga qadar oʻtgan boʻlsa, shikoyat (protest) ushbu sudlar tomonidan ishni taftish tartibida koʻrish natijalari boʻyicha qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran uch oy ichida berilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosatiga Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining, Bosh prokurorining protesti ushbu Kodeks 249-moddasi birinchi qismining ikkinchi va uchinchi xatboshilarida koʻrsatilgan shaxslarning murojaati kelib tushgan kundan eʼtiboran uch oy ichida, lekin ishni taftish tartibida koʻrish natijalari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran olti oydan kechiktirmay keltirilishi mumkin.

Taftish tartibida shikoyat (protest) berishning oʻtkazib yuborilgan muddati shikoyat (protest) bergan shaxsning iltimosnomasi boʻyicha, agar iltimosnoma taftish tartibida shikoyat (protest) berish muddati oʻtgan kundan eʼtiboran uch oy ichida berilgan va shikoyat (protest) berish muddatining oʻtkazib yuborilishi sabablari sud tomonidan uzrli deb topilgan boʻlsa, tiklanishi mumkin.

Ushbu moddaning beshinchi qismida koʻrsatilgan muddat oʻtgandan keyin berilgan taftish tartibidagi shikoyat (protest) koʻrib chiqilmaydi.

253-modda. Taftish tartibidagi shikoyatning (protestning) mazmuni

Taftish tartibidagi shikoyatda (protestda) quyidagilar koʻrsatilishi kerak:

1) shikoyat (protest) yoʻllanayotgan taftish instansiyasi sudining nomi;

2) shikoyat (protest) berayotgan shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi), uning joylashgan yeri (pochta manzili yoki yashash joyi);

3) ustidan shikoyat (protest) berilayotgan hal qiluv qarorini, qarorni qabul qilgan sudning nomi;

4) ishning raqami, hal qiluv qarori, qaror qabul qilingan sana;

5) shikoyat (protest) berayotgan shaxsning talablari va shikoyat (protest) berayotgan shaxs sud hujjatini qonunlarga yoki boshqa qonunchilik hujjatlariga, ish holatlariga hamda dalillarga havola qilgan holda notoʻgʻri deb hisoblashiga oid asoslar;

6) shikoyatga (protestga) ilova qilinayotgan hujjatlar roʻyxati.

Ishda ishtirok etmagan shaxsning taftish tartibidagi shikoyatida ustidan shikoyat qilinayotgan, qonuniy kuchga kirgan sud hujjati bilan uning qanday huquqlari, erkinliklari yoki qonuniy manfaatlari buzilganligi koʻrsatilishi kerak.

Taftish tartibidagi shikoyatda (protestda) shikoyatni (protestni) bergan shaxsning yoxud uning vakilining telefonlari, fakslari raqamlari, elektron manzili koʻrsatilishi mumkin.

Taftish tartibidagi shikoyat shikoyatni berayotgan shaxs yoki uning vakili tomonidan imzolangan boʻlishi kerak. Protest uni keltirgan mansabdor shaxs tomonidan imzolangan boʻlishi kerak.

254-modda. Taftish tartibidagi shikoyatning (protestning) koʻchirma nusxalarini yuborish

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) berayotgan shaxs ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarga taftish tartibidagi shikoyatning (protestning) va unga ilova qilingan, ushbu shaxslarda mavjud boʻlmagan hujjatlarning koʻchirma nusxalarini yuborishi yoki tilxat olib shaxsan topshirishi kerak.

255-modda. Taftish tartibidagi shikoyatga (protestga) ilova qilinadigan hujjatlar

Taftish shikoyatiga quyidagilar ilova qilinadi:

1) davlat boji va pochta xarajatlari toʻlanganligini tasdiqlovchi hujjatlar;

2) ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarga taftish shikoyatining va unga ilova qilingan, ushbu shaxslarda mavjud boʻlmagan hujjatlarning koʻchirma nusxalari yuborilganligini yoki topshirilganligini tasdiqlovchi hujjat;

3) taftish tartibidagi shikoyat vakil tomonidan imzolangan taqdirda, uning shikoyatni imzolashga boʻlgan vakolatlarini tasdiqlovchi hujjat.

Taftish tartibidagi protestga ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarga protest va unga ilova qilingan, ushbu shaxslarda mavjud boʻlmagan hujjatlarning koʻchirma nusxalari yuborilganligini yoki topshirilganligini tasdiqlovchi hujjat ilova qilinadi.

Apellatsiya yoki kassatsiya shikoyatini (protestini) qabul qilishni rad etish haqidagi yoxud apellatsiya yoki kassatsiya shikoyatini (protestini) qaytarish toʻgʻrisidagi sud ajrimi ustidan berilgan taftish tartibidagi shikoyatga (protestga) qabul qilinishi rad etilgan yoki qaytarilgan shikoyat (protest) va uni sudga taqdim etish chogʻida unga qoʻshib berilgan hujjatlar ham ilova qilinishi kerak.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) qabul qilishni rad etish haqidagi yoki qaytarish toʻgʻrisidagi ajrimi ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga berilgan taftish tartibidagi shikoyatga (protestga) qabul qilinishi rad etilgan yoxud qaytarilgan shikoyat (protest) hamda uni sudga taqdim etish chogʻida unga qoʻshib berilgan hujjatlar ham ilova qilinishi kerak.

256-modda. Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilishni rad etish

Taftish instansiyasi sudining sudyasi taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilishni quyidagi hollarda rad etadi, agar:

1) shikoyat (protest) sud hujjati ustidan shikoyat qilish (protest keltirish) huquqiga ega boʻlmagan shaxs tomonidan berilgan boʻlsa;

2) shikoyat (protest) qonuniy kuchga kirmagan yoki qonunga muvofiq taftish tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin boʻlmagan sud hujjati ustidan berilgan boʻlsa;

3) shikoyat (protest) Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudiga, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudiga apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrilmagan sud hujjati ustidan berilgan boʻlsa;

4) shikoyat (protest) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudida, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarida, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudida apellatsiya yoki kassatsiya va taftish tartibida koʻrilmagan sud hujjati ustidan berilgan boʻlsa;

5) shikoyat (protest) ishni taftish tartibida koʻrayotgan sud tomonidan ilgari koʻrilgan sud hujjati ustidan berilgan boʻlsa;

6) shikoyatni (protestni) berish muddati oʻtkazib yuborilgan va oʻtkazib yuborilgan muddatni tiklash rad etilgan boʻlsa;

7) taftish tartibida shikoyat (protest) bergan shaxs undan voz kechganligi, protest chaqirib olinganligi sababli shikoyat (protest) boʻyicha ish yuritishni tugatish toʻgʻrisidagi ajrim mavjud boʻlsa, bundan Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining shikoyatdan voz kechilganligi, protest chaqirib olinganligi sababli taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha ish yuritishni tugatish toʻgʻrisidagi ajrimi ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga taftish tartibida berilgan shikoyat (protest) mustasno.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrimda shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilishni rad etish asoslari koʻrsatiladi, shikoyatni berish chogʻida toʻlangan davlat bojini qaytarish toʻgʻrisidagi masala hal etiladi.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrim bekor qilingan taqdirda, shikoyat (protest) sudga dastlab murojaat qilingan kunda berilgan hisoblanadi.

257-modda. Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) qaytarish

Taftish instansiyasi sudining sudyasi taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) quyidagi hollarda qaytaradi, agar:

1) shikoyat (protest) imzolanmagan boʻlsa yoki uni imzolash huquqiga ega boʻlmagan shaxs tomonidan yoxud mansab mavqeyi yoki familiyasi va ismi-sharifining bosh harflari koʻrsatilmagan shaxs tomonidan imzolangan boʻlsa;

2) shikoyatning (protestning) mazmuniga nisbatan ushbu Kodeksning 253-moddasida belgilangan talablarga rioya etilmagan yoki shikoyatga (protestga) ushbu Kodeks 255-moddasining uchinchi va toʻrtinchi qismlarida koʻrsatilgan hujjatlar ilova qilinmagan boʻlsa;

3) shikoyatga davlat boji va pochta xarajatlari belgilangan tartibda va miqdorda toʻlanganligini tasdiqlovchi hujjatlar ilova qilinmagan boʻlsa, qonunda davlat bojini toʻlash muddatini kechiktirish, boʻlib-boʻlib toʻlash imkoniyati nazarda tutilgan hollarda esa, bu haqda iltimosnoma mavjud boʻlmasa yoxud iltimosnoma rad etilgan boʻlsa;

4) shikoyat (protest) belgilangan muddat oʻtganidan keyin berilgan boʻlsa va oʻtkazib yuborilgan muddatni tiklash toʻgʻrisida iltimosnoma mavjud boʻlmasa;

5) shikoyat (protest) bergan shaxsdan uni qaytarib olish (chaqirib olish) toʻgʻrisida shikoyat (protest) ish yuritishga qabul qilinganligi haqida sud ajrimi chiqarilguniga qadar ariza kelib tushgan boʻlsa;

6) shikoyat (protest) ushbu Kodeks 251-moddasining birinchi qismida nazarda tutilgan taqdirda hal qiluv qarorini qabul qilgan sud chetlab oʻtilgan holda yuborilgan boʻlsa.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) qaytarish toʻgʻrisidagi ajrimda shikoyatni (protestni) qaytarish asoslari koʻrsatiladi, taftish tartibidagi shikoyatni berish chogʻida toʻlangan davlat bojini qaytarish toʻgʻrisidagi masala hal etiladi.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) qaytarish toʻgʻrisidagi ajrimning koʻchirma nusxasi shikoyat (protest) bergan shaxsga shikoyat (protest) va unga ilova qilingan hujjatlar bilan birga yuboriladi.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) qaytarish toʻgʻrisidagi ajrim bekor qilingan taqdirda, shikoyat (protest) dastlab sudga murojaat qilingan kunda berilgan hisoblanadi.

Shikoyat (protest) bergan shaxs ushbu moddaning birinchi qismida koʻrsatilgan holatlar bartaraf etilganidan keyin taftish tartibidagi shikoyat (protest) bilan sudga umumiy tartibda yangidan murojaat qilishga haqli.

258-modda. Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi masalani hal etish tartibi va muddati

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish, qabul qilishni rad etish yoki uni qaytarish toʻgʻrisidagi masala shikoyat (protest) sudga kelib tushgan kundan eʼtiboran besh kundan kechiktirmay sudya tomonidan yakka tartibda hal qilinadi.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish, qabul qilishni rad etish yoki uni qaytarish toʻgʻrisida ajrim chiqariladi, uning koʻchirma nusxasi ishda ishtirok etuvchi shaxslarga u chiqarilgan kunning ertasidan kechiktirmay, ushbu Kodeksning 171-moddasida nazarda tutilgan tartibda yuboriladi.

259-modda. Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan ish yuritishga qabul qilish

Ushbu Kodeksda shakl va mazmunga nisbatan belgilangan talablarga rioya qilingan holda berilgan taftish tartibidagi shikoyat (protest) ish yuritishga qabul qilinadi va sud muhokamasida koʻrib chiqish uchun tayinlanadi.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi ajrimda quyidagilar koʻrsatilishi kerak:

1) ajrim chiqarilgan sana va joy;

2) ajrim chiqargan sudyaning familiyasi va ismi-sharifining bosh harflari;

3) shikoyatni (protestni) bergan shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi);

4) ustidan shikoyat berilgan (protest keltirilgan) sud hujjatlari;

5) sud majlisini oʻtkazish vaqti va joyi.

260-modda. Ishni talab qilib olish

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi va uning oʻrinbosarlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyasi taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha ishni tegishli suddan talab qilib olishga haqli.

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va uning oʻrinbosarlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlari va ularning oʻrinbosarlari ushbu Kodeks 249-moddasi birinchi qismining ikkinchi xatboshisida koʻrsatilgan shaxslarning murojaati mavjud boʻlgan taqdirda yoki prokuror ishtirokida koʻrilgan ishlar boʻyicha taftish tartibida protest kiritish masalasini hal etish uchun tegishli suddan ishni oʻz vakolatlari doirasida talab qilib olishga haqli.

261-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyasi tomonidan taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) oʻrganish

Ushbu Kodeksning 249 — 255-moddalarida belgilangan qoidalarga muvofiq berilgan taftish tartibidagi shikoyat (protest) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyasi tomonidan oʻrganiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudyasi taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) unga ilova qilingan materiallar bilan birga, zarur boʻlgan taqdirda esa ishni talab qilib olgan holda oʻrganadi.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) oʻrganish natijalari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasi:

1) taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilishni ushbu Kodeksning 256-moddasida nazarda tutilgan asoslarga koʻra rad etish toʻgʻrisida;

2) taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ushbu Kodeks 257-moddasi birinchi qismining 1 — 6-bandlarida nazarda tutilgan asoslarga koʻra qaytarish toʻgʻrisida;

3) agar sud hujjatlarini taftish tartibida tekshirish asoslari mavjud boʻlmasa, taftish tartibidagi shikoyatni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga koʻrib chiqish uchun oʻtkazishni rad etish toʻgʻrisida;

4) taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish va uni koʻrib chiqish uchun ish bilan birga Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga oʻtkazish toʻgʻrisida ajrim chiqaradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasi taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) qabul qilishni rad etish yoki qaytarish toʻgʻrisida besh kundan kechiktirmay ajrim chiqaradi, taftish tartibidagi shikoyatni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga koʻrib chiqish uchun oʻtkazishni rad etish toʻgʻrisida yoki taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish va uni koʻrib chiqish uchun ish bilan birga Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga oʻtkazish toʻgʻrisida esa shikoyat (protest) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudiga kelib tushgan kundan eʼtiboran bir oydan kechiktirmay ajrim chiqaradi.

Ajrimning koʻchirma nusxasi taftish tartibida shikoyat (protest) bergan shaxsga va ishda ishtirok etuvchi shaxslarga ajrim chiqarilganidan keyingi kundan kechiktirmay, ushbu Kodeksning 171-moddasida nazarda tutilgan tartibda yuboriladi.

262-modda. Taftish tartibidagi shikoyatni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga koʻrib chiqish uchun oʻtkazishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrim

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasining taftish tartibidagi shikoyatni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga koʻrib chiqish uchun oʻtkazishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrimida quyidagilar koʻrsatilishi kerak:

1) ajrim chiqarilgan sana va joy;

2) ajrim chiqargan sudyaning familiyasi va ismi-sharifining bosh harflari;

3) shikoyat bergan shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi);

4) ustidan taftish tartibida shikoyat berilgan sud hujjatlari;

5) sud hujjatlari qabul qilingan ish mazmunining qisqacha bayoni;

6) taftish tartibidagi shikoyatni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga koʻrib chiqish uchun oʻtkazishni rad etish asoslari.

Taftish tartibidagi shikoyatni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga koʻrib chiqish uchun oʻtkazishni rad etish toʻgʻrisida ajrim chiqarilganda shikoyat va unga ilova qilingan hujjatlar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudida qoladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi yoki uning oʻrinbosari sudyaning taftish tartibidagi shikoyatni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga koʻrib chiqish uchun oʻtkazishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrimiga qoʻshilmaslikka hamda taftish tartibidagi shikoyatni bergan shaxsning arizasiga asosan uni bekor qilish va shikoyatni koʻrib chiqish uchun ish bilan birga Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga oʻtkazish haqida ajrim chiqarishga haqli.

Taftish tartibidagi shikoyatni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga koʻrib chiqish uchun oʻtkazishni rad etish toʻgʻrisidagi ajrimni bekor qilish haqidagi ariza sud hujjati ustidan taftish tartibida shikoyat qilish uchun belgilangan muddat doirasida berilishi mumkin.

Ushbu moddaning toʻrtinchi qismida belgilangan muddat oʻtgandan keyin berilgan ariza koʻrib chiqilmaydi.

263-modda. Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish va uni koʻrib chiqish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga oʻtkazish toʻgʻrisidagi ajrim

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudyasining taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish va uni koʻrib chiqish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga oʻtkazish toʻgʻrisidagi ajrimida quyidagilar koʻrsatilishi kerak:

1) ajrim chiqarilgan sana va joy;

2) ajrim chiqargan sudyaning familiyasi va ismi-sharifining bosh harflari;

3) shikoyat (protest) bergan shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi);

4) ustidan taftish shikoyati (protest) berilgan sud hujjatlari;

5) sud hujjatlari qabul qilingan ish mazmunining qisqacha bayoni;

6) taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrib chiqish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga oʻtkazish asoslarining asoslantirilgan bayoni;

7) sud majlisining vaqti va joyi.

264-modda. Taftish tartibidagi shikoyat (protest) yuzasidan yozma fikr bildirish

Ishda ishtirok etuvchi shaxs taftish tartibidagi shikoyatning (protestning) koʻchirma nusxalarini olgach, uning yuzasidan yozma fikrini hamda yozma fikrning koʻchirma nusxalari ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarga yuborilganligini tasdiqlovchi hujjatlarni yozma fikr taftish tartibidagi shikoyat (protest) koʻrib chiqiladigan kunga qadar yetib borishini taʼminlaydigan muddatda sudga yuborishga haqli.

Taftish tartibidagi shikoyat (protest) yuzasidan yozma fikr ishda ishtirok etuvchi shaxs yoki uning vakili tomonidan imzolanadi. Vakil tomonidan imzolangan yozma fikrga uning ishni yuritishga boʻlgan vakolatini tasdiqlovchi ishonchnoma ilova qilinadi.

265-modda. Taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha sud hujjatlarining ijrosini toʻxtatib turish

Ishni taftish tartibida koʻrayotgan sud (sudya) ishda ishtirok etuvchi shaxslarning iltimosnomasiga koʻra, sud hujjatining ijrosini taftish tartibida ish yuritish tamomlanguniga qadar toʻxtatib turishga haqli.

Sudya taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi ajrimda sud hujjatining ijrosini toʻxtatib turish toʻgʻrisida yoki uning ijrosini toʻxtatib turish rad etilishi haqida koʻrsatadi.

266-modda. Ishda ishtirok etuvchi shaxslarni xabardor qilish

Taftish tartibida shikoyat (protest) bergan shaxs, shuningdek ishda ishtirok etuvchi shaxslar ishni koʻrish vaqti va joyi toʻgʻrisida ushbu Kodeksning 124-moddasida belgilangan tartibda xabardor qilinadi. Ish muhokamasining vaqti va joyi toʻgʻrisida tegishli tarzda xabardor qilingan mazkur shaxslarning kelmaganligi ishni taftish tartibida koʻrib chiqishga toʻsqinlik qilmaydi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosatida ish taftish tartibida koʻrilganda ishda ishtirok etuvchi shaxslar tushuntirishlar berish uchun chaqirtirilishi mumkin. Bu holda ularga ushbu Kodeksning 124-moddasida nazarda tutilgan tartibda sud majlisining vaqti va joyi toʻgʻrisida xabarnoma yuboriladi. Biroq ish muhokamasining vaqti va joyi toʻgʻrisida tegishli tarzda xabardor qilingan mazkur shaxslarning kelmaganligi ishni koʻrib chiqishga toʻsqinlik qilmaydi.

266 1 -modda. Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrmasdan qoldirish

Agar taftish tartibidagi shikoyat (protest) ish yuritishga qabul qilinganidan soʻng uning imzolanmaganligi yoxud uni imzolash huquqiga ega boʻlmagan yoki mansab mavqeyi yoki familiyasi va ismi-sharifining bosh harflari koʻrsatilmagan shaxs tomonidan imzolanganligi aniqlansa, ishni taftish tartibida koʻrayotgan sud shikoyatni (protestni) koʻrmasdan qoldiradi.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrmasdan qoldirish toʻgʻrisida sud ajrim chiqaradi.

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrmasdan qoldirish uchun asos boʻlib xizmat qilgan holatlar bartaraf etilganidan keyin shikoyat (protest) ushbu Kodeksda belgilangan tartibda sudga yangidan berilishi mumkin.

266 2 -modda. Taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha ish yuritishni tugatish

Ishni taftish tartibida koʻrayotgan sud taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha ish yuritishni quyidagi hollarda tugatadi, agar:

1) shikoyat (protest) sud hujjati ustidan shikoyat qilish (protest keltirish) huquqiga ega boʻlmagan shaxs tomonidan berilgan boʻlsa;

2) shikoyat (protest) Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudiga, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudiga apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrilmagan sud hujjati ustidan berilgan, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga esa Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan taftish tartibida koʻrilmagan yoki ushbu Kodeksga muvofiq taftish tartibida shikoyat qilinmaydigan (protest keltirilmaydigan) sud hujjati ustidan berilgan va xatoga yoʻl qoʻyilib, ish yuritishga qabul qilingan boʻlsa;

3) shikoyat (protest) taftish tartibida ushbu sud tomonidan koʻrilgan sud hujjati ustidan berilgan va xatoga yoʻl qoʻyilib, ish yuritishga qabul qilingan boʻlsa;

4) shikoyat bergan shaxs tomonidan shikoyatdan voz kechish toʻgʻrisida shikoyat ish yuritishga qabul qilinganidan keyin ariza kelib tushgan boʻlsa va voz kechish taftish instansiyasi sudi tomonidan qabul qilingan boʻlsa;

5) protest keltirgan prokurordan yoki yuqori turuvchi prokurordan protestni chaqirib olish toʻgʻrisida protest ish yuritishga qabul qilinganidan keyin ariza kelib tushgan boʻlsa;

6) ishda taraf boʻlgan yuridik shaxs shikoyat (protest) boʻyicha sud hujjati qabul qilinguniga qadar tugatilgan boʻlsa;

7) ishda taraf boʻlgan fuqaro shikoyat (protest) boʻyicha sud hujjati qabul qilinguniga qadar vafot etsa, nizoli huquqiy munosabat esa huquqiy vorislikka yoʻl qoʻymasa.

Taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha ish yuritishni tugatish toʻgʻrisida ajrim chiqariladi, uning koʻchirma nusxasi ishda ishtirok etuvchi shaxslarga ushbu Kodeksning 171-moddasida nazarda tutilgan tartibda yuboriladi.

Taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha ish yuritish tugatilgan taqdirda, ayni bir shaxsning ayni shu asoslar boʻyicha taftish tartibidagi shikoyat (protest) bilan sudga takroran murojaat qilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

266 3 -modda. Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrish muddatlari

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan taftish tartibidagi shikoyat (protest) taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilish toʻgʻrisidagi ajrim chiqarilgan kundan eʼtiboran bir oydan ortiq boʻlmagan muddatda koʻrib chiqiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati tomonidan taftish tartibidagi shikoyat (protest) u koʻrib chiqish uchun oʻtkazilgan kundan eʼtiboran bir oydan ortiq boʻlmagan muddatda koʻrib chiqiladi.

Alohida hollarda, taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrib chiqish muddati ishni koʻrayotgan sudlov hayʼati tomonidan koʻpi bilan bir oyga uzaytirilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosatiga kelib tushgan taftish tartibidagi protest u Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosatiga kelib tushgan kundan eʼtiboran ikki oydan kechiktirmay koʻrilishi kerak.

266 4 -modda. Ishni taftish instansiyasi sudida koʻrish tartibi

Ish ushbu Kodeksda belgilangan qoidalar boʻyicha, mazkur bobda nazarda tutilgan oʻziga xos xususiyatlar inobatga olingan holda taftish tartibida koʻriladi.

Ishni taftish tartibida koʻrish raislik qiluvchining yoki sudyalardan birining maʼruzasi bilan boshlanadi.

Maʼruzachi ishning holatlarini, ish boʻyicha qabul qilingan sud hujjatlarining mazmunini, taftish tartibidagi shikoyatda (protestda) keltirilgan vajlarni, unga doir kelib tushgan yozma fikrlarni bayon qiladi. Shundan soʻng sud majlisida hozir boʻlgan ishda ishtirok etuvchi shaxslarning tushuntirishlari eshitiladi.

Dastlab taftish tartibida shikoyat bergan shaxs yoki uning vakili tushuntirish beradi, agar ish prokurorning protesti boʻyicha koʻrilayotgan boʻlsa, dastlab prokuror soʻzga chiqadi. Sud hujjati ustidan har ikkala taraf tomonidan shikoyat berilgan taqdirda, birinchi boʻlib arizachi soʻzga chiqadi.

Ushbu Kodeksning 47-moddasida nazarda tutilgan tartibda ishda ishtirok etuvchi davlat organlari va boshqa shaxslar, agar ular sud hujjati ustidan shikoyat bermagan boʻlsa, sudda taraflar va uchinchi shaxslardan keyin soʻzga chiqadi.

Ishda ishtirok etuvchi shaxslarning tushuntirishlari eshitilganidan keyin taftish instansiyasi sudi qaror qabul qilish uchun maslahatxonaga kiradi.

Taftish instansiyasi sudining qarori ishni koʻrish tugashi bilanoq darhol qabul qilinadi.

Alohida hollarda asoslantirilgan qarorni tayyorlash besh kungacha boʻlgan muddatga kechiktirilishi mumkin, biroq sud uning qaror qismini sud muhokamasi tamomlangan majlisning oʻzidayoq eʼlon qilishi kerak.

Sudyalar maslahatlashuvi, qaror chiqarish va uni oʻqib eshittirish ushbu Kodeksda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

266 5 -modda. Taftish tartibidagi shikoyatdan voz kechish. Taftish tartibidagi protestni chaqirib olish

Taftish tartibida shikoyat bergan shaxs ishni koʻrish yakuni boʻyicha sud hujjati chiqarilguniga qadar undan voz kechishga haqli.

Protest keltirgan shaxs yoki yuqori turuvchi mansabdor shaxs ishni koʻrish yakuni boʻyicha sud hujjati chiqarilguniga qadar protestni chaqirib olishga haqli.

266 6 -modda. Taftish instansiyasi sudining ishni koʻrish doirasi

Sud ishni taftish tartibida koʻrish chogʻida quyi instansiyalarning sudlari tomonidan moddiy huquq normalari toʻgʻri qoʻllanilganligini va protsessual qonun talablariga rioya etilganligini ish materiallari boʻyicha tekshiradi.

Taftish instansiyasi sudi birinchi instansiya sudida koʻrib chiqish predmeti boʻlmagan yangi talablarni qabul qilmaydi va koʻrib chiqmaydi.

Taftish instansiyasining sudida: ishlarni bitta ish yuritishga birlashtirish toʻgʻrisidagi; talabning predmetini yoki asosini oʻzgartirish haqidagi; ishda ishtirok etishga uchinchi shaxslarni jalb qilish haqidagi qoidalar, shuningdek ushbu Kodeksda faqat birinchi instansiya sudida ishni koʻrish uchun belgilangan boshqa qoidalar qoʻllanilmaydi.

266 7 -modda. Taftish instansiyasi sudining vakolatlari

Sud shikoyatni (protestni) taftish tartibida koʻrish natijalari boʻyicha quyidagilarga haqli:

1) hal qiluv qarorini, qarorni oʻzgarishsiz qoldirishga;

2) hal qiluv qarorini, qarorni toʻliq yoki qisman bekor qilishga va yangi qaror qabul qilishga;

3) ushbu Kodeks 244-moddasi beshinchi qismining 3 va 6-bandlarida nazarda tutilgan asoslar mavjud boʻlganda qarorni bekor qilishga va ishni yangidan koʻrish uchun sud hujjati bekor qilingan apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi sudiga yuborishga;

4) hal qiluv qarorini, qarorni oʻzgartirishga;

5) hal qiluv qarorini, qarorni toʻliq yoki qisman bekor qilishga va ish yuritishni tugatishga yoxud arizani (shikoyatni) toʻliq yoki qisman koʻrmasdan qoldirishga;

6) ayrim sud hujjatlarini bekor qilishga va ish boʻyicha ilgari qabul qilingan sud hujjatlaridan birini oʻz kuchida qoldirishga;

7) ushbu Kodeks 244-moddasi beshinchi qismining 7-bandida nazarda tutilgan asos mavjud boʻlgan taqdirda, hal qiluv qarorini, qarorni bekor qilishga va ish materiallarini sudga taalluqliligiga koʻra boshqa sudga yuborishga.

Sud xarajatlarini taqsimlash toʻgʻrisidagi masala hal qilinmaganligi yoki notoʻgʻri hal qilinganligi sudning hal qiluv qarorini bekor qilish yoki oʻzgartirish uchun asos boʻlmaydi. Bu holda qarorning xulosa qismida sud xarajatlari ushbu Kodeksning 115-moddasida nazarda tutilgan tartibda taqsimlanishi koʻrsatiladi.

266 8 -modda. Sud hujjatini oʻzgartirish yoki bekor qilish asoslari

Sud hujjatining noqonuniyligi yoki asossizligi hal qiluv qarorini, qarorni yoki ajrimni taftish tartibida oʻzgartirish yoki bekor qilish uchun asos boʻladi.

Sudning mazmunan toʻgʻri boʻlgan hal qiluv qarori, qarori yoki ajrimi faqat yuzaki asoslar boʻyicha bekor qilinishi mumkin emas.

266 9 -modda. Taftish instansiyasi sudining qarori

Taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrish natijalari boʻyicha sud qaror qabul qiladi, qaror ishni koʻrgan sudyalar tomonidan imzolanadi.

Ishni taftish tartibida koʻrgan sudning qarorida quyidagilar koʻrsatiladi:

1) qarorni qabul qilgan sudning nomi va tarkibi, sud majlisining kotibi;

2) ish raqami, qaror qabul qilingan sana va joy;

3) shikoyat (protest) bergan shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi), uning protsessual holati;

4) ishda ishtirok etuvchi shaxslarning, shuningdek ular vakillarining va sud protsessi boshqa ishtirokchilarining nomlari (familiyasi, ismi, otasining ismi);

5) shikoyat qilinayotgan (protest keltirilayotgan) sud hujjatlari mazmunining qisqacha bayoni;

6) shikoyatda (protestda) keltirilgan sud hujjatlarining qonuniyligi va asosliligini tekshirish toʻgʻrisida talab arz qilinishiga sabab boʻlgan asoslar;

7) shikoyat (protest) yuzasidan yozma fikrda bayon qilingan vajlar;

8) ishda ishtirok etuvchi va sud majlisida hozir boʻlgan shaxslarning tushuntirishlari;

9) sud tomonidan aniqlangan ish holatlari;

10) ishni koʻrgan sud qaysi sabablarga koʻra oʻz xulosalariga kelgan boʻlsa, oʻsha sabablar hamda oʻzi amal qilgan qonunlarga va boshqa qonunchilik hujjatlariga havola;

11) shikoyatni (protestni) koʻrish natijalari boʻyicha sud xulosalari;

12) agar ish yangidan koʻrish uchun yuborilayotgan boʻlsa, sud tomonidan bajarilishi kerak boʻlgan harakatlar.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining qarori Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati majlisida raislik qiluvchi tomonidan imzolanadi.

Ishni taftish tartibida koʻrgan sudning qarori qabul qilingan kundan eʼtiboran qonuniy kuchga kiradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining qarori yakuniy hisoblanadi va uning ustidan shikoyat qilinmaydi (protest keltirilmaydi).

266 10 -modda. Taftish instansiyasi sudi koʻrsatmalarining majburiyligi

Ishni taftish tartibida koʻrgan sudning qarorida bayon etilgan koʻrsatmalar mazkur ishni yangidan koʻrayotgan sud uchun majburiydir.

Ishni taftish tartibida koʻrayotgan sud hal qiluv qarorida, qarorda aniqlanmagan yoxud rad etilgan holatlarni aniqlashga yoki isbotlangan deb hisoblashga, u yoki bu dalilning ishonchliligi yoki ishonchsizligi, bir dalilning boshqalaridan ustunligi, ishni yangidan koʻrishda qanday qaror qabul qilinishi kerakligi toʻgʻrisidagi masalalarni oldindan hal etishga haqli emas.

266 11 -modda. Sudning ajrimi, qarori ustidan berilgan taftish tartibidagi shikoyat (protest)

Sudning ajrimi, qarori ustidan ushbu Kodeksda nazarda tutilgan hollarda taftish tartibida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin.

Ushbu Kodeksning 249-moddasida nazarda tutilgan ajrim, qaror ustidan mazkur Kodeksda belgilangan qoidalar boʻyicha berilgan taftish tartibidagi shikoyat (protest) ushbu bobda taftish tartibidagi shikoyatlarni (protestlarni) koʻrish uchun nazarda tutilgan tartibda taftish instansiyasi sudi tomonidan koʻriladi.

Taftish instansiyasi sudi ajrim, qaror ustidan berilgan shikoyatni (protestni) koʻrish natijalari boʻyicha quyidagilarga haqli:

1) ajrimni, qarorni oʻzgarishsiz qoldirishga;

2) ajrimni, qarorni toʻliq yoki qisman oʻzgartirishga yoki bekor qilishga va masalani mazmunan hal qilishga yoxud ilgari qabul qilingan sud hujjatlaridan birini oʻz kuchida qoldirishga;

3) ajrimni, qarorni bekor qilishga va arizani (shikoyatni), ishni mazmunan koʻrish uchun tegishli instansiya sudiga yuborishga;

4) ajrimni bekor qilishga va arizani (shikoyatni), ish materiallarini koʻrib chiqish uchun sudga taalluqliligiga koʻra boshqa sudga yuborishga.

266 12 -modda. Taftish instansiyasi sudining ajrimlari ustidan shikoyat qilish (protest keltirish)

Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) ish yuritishga qabul qilishni rad etish, qaytarish, taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha ish yuritishni tugatish, taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrmasdan qoldirish toʻgʻrisidagi ajrimlari ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatiga ushbu Kodeksda sud hujjati ustidan taftish tartibida shikoyat (protest) berishning belgilangan muddati ichida shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati sudyasining taftish tartibidagi shikoyatni ish yuritishga qabul qilishni rad etish, taftish tartibidagi shikoyatni qaytarish toʻgʻrisidagi ajrimi ushbu Kodeksda taftish tartibida shikoyat berish uchun belgilangan muddat ichida shikoyat bergan shaxsning iltimosnomasiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi yoki uning oʻrinbosari tomonidan bekor qilinishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼati sudyasining taftish tartibidagi protestni ish yuritishga qabul qilishni rad etish, taftish tartibidagi protestni qaytarish toʻgʻrisidagi ajrimi ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosatiga ushbu Kodeksda belgilangan tartibda sud hujjati ustidan taftish tartibida protest berish muddati ichida protest keltirilishi mumkin.

Taftish tartibidagi shikoyat (protest) boʻyicha ish yuritishni tugatish, taftish tartibidagi shikoyatni (protestni) koʻrmasdan qoldirish toʻgʻrisidagi ajrim, shuningdek ushbu Kodeksda ustidan shikoyat qilinishi (protest keltirilishi) nazarda tutilgan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Maʼmuriy ishlar boʻyicha sudlov hayʼatining boshqa ajrimlari ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosatiga ushbu Kodeksda belgilangan tartibda sud hujjati ustidan taftish tartibida shikoyat (protest) berish muddati ichida protest keltirilishi mumkin”;

46) 268-moddaning ikkinchi qismidagi “apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasining” degan soʻzlar “apellatsiya, kassatsiya yoki taftish instansiyasi sudining” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.

2-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;

respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin;

ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.

3-modda. Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Ushbu Qonun 1-moddasining 1 — 5 , 7 — 46-bandlari 2024-yil 1-yanvardan eʼtiboran amalga kiritiladi.

Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2023-yil 25-dekabr,

OʻRQ-889-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 27.12.2023-y., 03/23/889/0978-son)

lex.uz

Закон Республики Узбекистан

О внесении изменений и дополнений в Кодекс Республики Узбекистан об административном судопроизводстве в связи с совершенствованием порядка проверки законности и обоснованности судебных решений

Принят Законодательной палатой 15 августа 2023 года Одобрен Сенатом 27 октября 2023 года

В последние годы для дальнейшего расширения доступа населения к правосудию в рамках принципа «Новый Узбекистан — новый суд» осуществлены важные реформы, направленные на обеспечение приоритета человеческого достоинства.

В частности, в стране проводятся последовательные реформы по установлению эффективного судебного контроля за деятельностью государственных органов и должностных лиц, а также повышению уровня достижения правосудия граждан и субъектов предпринимательства, обеспечению эффективной защиты прав граждан и субъектов предпринимательства во взаимоотношениях с государственными органами.

Вместе с тем на сегодняшний день анализ института пересмотра судебных решений, показывает необходимость пересмотра действующего порядка путем совершенствования данного института.

Настоящим Законом вносятся изменения и дополнения в Кодекс Республики Узбекистан об административном судопроизводстве в целях предотвращении чрезмерной централизации рассмотрения дел, недопущения волокиты, связанной с пребыванием граждан в суд из отдаленных местностей, предусматривающие рассмотрение дел в апелляционном или кассационном и ревизионном порядке в областных и приравненных к ним судах, рассмотрение дел в ревизионном порядке в Судебной коллегии по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан и в особых случаях в Президиуме Верховного суда Республики Узбекистан и отмену порядка направления вышестоящими судами дел на новое рассмотрение в суд первой инстанции, а также обязательное участие прокурора при рассмотрении административными судами дел, связанных с земельными правоотношениями.

Настоящий Закон послужит дальнейшему повышению гарантий прав граждан на судебную защиту и обжалование в суд, предусмотренных в Конституции Республики Узбекистан, более широкой защите нарушенных прав и свобод, а также законных интересов граждан, дальнейшему повышению уровня доступа к правосудию, качественному и своевременному рассмотрению дел, эффективному использованию возможностей среднего уровня — областных и приравненных к ним судов при пересмотре судебных решений, а также экономии излишних расходов граждан в судах.

Статья 1. Внести в Кодекс Республики Узбекистан об административном судопроизводстве, утвержденный Законом Республики Узбекистан от 25 января 2018 года № ЗРУ-462 (Ведомости палат Олий Мажлиса Республики Узбекистан, 2018 г., приложение 3 к № 1, № 10, ст. 672; 2019 г., № 5, ст. 261, № 9, ст. 592, № 11, ст. 791, № 12, ст. 880; 2020 г., № 1, ст. 1, № 3, ст. 198; 2021 г., № 1, ст. 9, приложение к № 4, № 8, ст.ст. 800, 803, № 9, ст. 903; 2022 г., № 8, ст. 787, № 12, ст. 1188; 2023 г., № 3, ст. 185, № 4, ст. 269), следующие изменения и дополнения:

1) в абзаце третьем части первой статьи 5 слова «апелляционной и кассационной инстанции» заменить словами «апелляционной или кассационной, соответствующей ревизионной инстанций»;

2) часть третью статьи 7 изложить в следующей редакции:

«Судами апелляционной, кассационной и ревизионной инстанций по результатам рассмотрения апелляционных, кассационных и ревизионных жалоб (протестов) принимаются постановления»;

3) в статье 17 :

в части второй слова «апелляционном и кассационном» заменить словами «апелляционном, кассационном и ревизионном»;

часть третью изложить в следующей редакции:

«Рассмотрение дела в Президиуме Верховного суда Республики Узбекистан в ревизионном порядке осуществляется коллегиально при участии большинства членов Президиума Верховного суда Республики Узбекистан»;

4) текст статьи 20 изложить в следующей редакции:

«Судья, принимавший участие в рассмотрении дела в суде первой инстанции, не может участвовать при новом рассмотрении этого дела в суде первой инстанции, если решение суда отменено судом апелляционной, кассационной или ревизионной инстанции, кроме случаев рассмотрения дел по вновь открывшимся обстоятельствам.

Судья, принимавший участие в рассмотрении дела в суде первой инстанции, не может участвовать в рассмотрении этого дела в суде апелляционной, кассационной или ревизионной инстанции.

Судья, принимавший участие в рассмотрении дела в суде апелляционной инстанции, не может участвовать в рассмотрении этого дела в суде первой, кассационной или ревизионной инстанции.

Судья, принимавший участие в рассмотрении дела в суде кассационной инстанции, не может участвовать в рассмотрении этого дела в суде первой, апелляционной или ревизионной инстанции.

Судья, принимавший участие в рассмотрении дела в суде ревизионной инстанции, не может участвовать в рассмотрении этого дела в суде первой, апелляционной или кассационной инстанции, а также при пересмотре дела в ревизионном порядке в суде вышестоящей инстанции»;

5) часть четвертую статьи 30 исключить;

6) часть седьмую статьи 46 после слов «необходимость его участия в данном деле признана судом» дополнить словами «по делам, связанным с земельными правоотношениями»;

7) в части третьей статьи 112 слова «апелляционным, кассационным жалобам» заменить словами «апелляционным, кассационным и ревизионным жалобам»;

8) в части седьмой статьи 115 слова «апелляционной, кассационной жалобы» заменить словами «апелляционной, кассационной и ревизионной жалобы»;

9) часть третью статьи 120 изложить в следующей редакции:

«Определение о восстановлении или об отказе в восстановлении процессуального срока может быть обжаловано (опротестовано)»;

10) часть пятую статьи 126 3 изложить в следующей редакции:

«В случае утверждения мирового соглашения судом апелляционной или кассационной, соответствующей ревизионной инстанции выносится определение, которым отменяются все ранее принятые по делу судебные акты и прекращается производство. При рассмотрении вопроса об утверждении мирового соглашения судом апелляционной или кассационной, соответствующей ревизионной инстанции законность и обоснованность соответствующего судебного акта не проверяются»;

11) в части второй статьи 126 4 слова «апелляционной или кассационной инстанции» заменить словами «апелляционной или кассационной, соответствующей ревизионной инстанции»;

12) в части четвертой статьи 144 слова «апелляционной и кассационной» заменить словами «апелляционной, кассационной и ревизионной»;

13) статью 201 изложить в следующей редакции:

« Статья 201. Суды, рассматривающие апелляционные жалобы (протесты)

Апелляционные жалобы (протесты) рассматриваются:

Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента — на решения межрайонных административных судов, а также на решения Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента, принятые по первой инстанции;

Военным судом Республики Узбекистан — на решения территориальных военных судов, а также на решения Военного суда Республики Узбекистан, принятые по первой инстанции;

Судебной коллегией по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан — на решения Верховного суда Республики Узбекистан, принятые по первой инстанции»;

14) часть вторую статьи 203 изложить в следующей редакции:

«По ходатайству лица, подающего жалобу (протест), пропущенный срок подачи апелляционной жалобы (протеста) может быть восстановлен судьей суда апелляционной инстанции, если ходатайство заявлено не позднее трех месяцев со дня принятия решения и причины пропуска срока подачи апелляционной жалобы (протеста) признаны уважительными»;

15) часть вторую статьи 207 изложить в следующей редакции:

«О принятии, отказе в принятии апелляционной жалобы (протеста) к производству или ее возвращении выносится определение, копия которого не позднее следующего дня со дня его вынесения направляется лицам, участвующим в деле, в порядке, предусмотренном статьей 171 настоящего Кодекса»;

16) в статье 209 :

в пункте 2 части первой слово «законодательством» заменить словом «законом»;

в части четвертой слова «кассационная жалоба (протест)» заменить словами «ревизионная жалоба (протест)»;

17) в части четвертой статьи 210 слова «кассационная жалоба (протест)» заменить словами «ревизионная жалоба (протест)»;

18) в части третьей статьи 213 слова «кассационном порядке» заменить словами «ревизионном порядке»;

19) в статье 214 :

пункт 1 части первой изложить в следующей редакции:

«1) апелляционная жалоба (протест) подана на судебный акт, который в соответствии с настоящим Кодексом не может быть обжалован в апелляционном порядке, и была ошибочно принята к производству»;

в части четвертой слова «кассационном порядке» заменить словами «ревизионном порядке»;

20) часть вторую статьи 215 дополнить словами «за исключением случая рассмотрения дела по правилам производства в суде первой инстанции»;

21) текст статьи 219 изложить в следующей редакции:

«По результатам рассмотрения апелляционной жалобы (протеста) суд апелляционной инстанции вправе:

1) оставить решение без изменения;

2) отменить решение полностью или в части и принять новое решение;

3) изменить решение;

4) отменить решение полностью или в части и прекратить производство по делу или оставить заявление (жалобу) без рассмотрения полностью или в части;

5) отменить решение и направить материалы дела в другой суд по подведомственности при наличии основания, предусмотренного пунктом 7 части пятой статьи 220 настоящего Кодекса.

При установлении оснований, предусмотренных пунктами 2, 3 и 6 части пятой статьи 220 настоящего Кодекса, суд апелляционной инстанции рассматривает дело по правилам производства в суде первой инстанции. О переходе к рассмотрению дела по правилам производства в суде первой инстанции выносится определение с указанием действий, которые надлежит совершить.

Не разрешение или неправильное разрешение вопроса о распределении судебных расходов не является основанием для отмены или изменения решения суда. В этом случае в резолютивной части постановления указывается о распределении судебных расходов в порядке, предусмотренном статьей 115 настоящего Кодекса»;

22) в статье 220 :

часть четвертую заменить частями четвертой и пятой следующего содержания:

«Решение суда может быть отменено, если:

1) нарушено правило о языке, на котором ведется судопроизводство, при рассмотрении дела;

2) протокол судебного заседания не подписан или подписан не теми лицами, которые указаны в части второй статьи 176 настоящего Кодекса, либо к протоколу судебного заседания не приобщены электронные или иные носители аудио- и видеозаписи, если проведена аудио- или видеозапись судебного заседания;

3) нарушено правило о тайне совещания судей при принятии решения.

Основаниями для отмены решения суда первой инстанции в связи с нарушением или неправильным применением норм процессуального права в любом случае являются:

1) рассмотрение дела судом в незаконном составе;

2) рассмотрение дела в отсутствие кого-либо из участвующих в деле лиц, надлежаще не извещенных о времени и месте судебного заседания;

3) принятие судом решения о правах и обязанностях лиц, не привлеченных к участию в деле;

4) не подписание решения судьей или одним из судей, если дело рассмотрено в коллегиальном составе судей, либо подписание решения не теми судьями, которые указаны в решении;

5) отсутствие в деле протокола судебного заседания;

6) непринятие судом решения по заявленному требованию;

7) рассмотрение дела с нарушением правил подведомственности»;

часть пятую считать частью шестой;

23) в статье 221 :

из части второй пункт 13 исключить;

часть четвертую исключить;

части пятую и шестую считать соответственно частями четвертой и пятой;

24) статьи 223 — 226 изложить в следующей редакции:

« Статья 223. Апелляционная жалоба (протест) на определение суда первой инстанции

Определение суда первой инстанции может быть обжаловано (опротестовано) в апелляционном порядке в случаях, предусмотренных настоящим Кодексом.

Апелляционная жалоба (протест) на определение суда первой инстанции, поданная по правилам, установленным настоящим Кодексом, рассматривается судом апелляционной инстанции в порядке, предусмотренном настоящей главой, для рассмотрения апелляционной жалобы (протеста), поданной на решения суда.

Суд апелляционной инстанции по результатам рассмотрения жалобы (протеста) на определение суда первой инстанции вправе:

1) оставить определение без изменения, а жалобу (протест) без удовлетворения;

2) изменить или отменить определение полностью либо в части и разрешить вопрос по существу;

3) отменить определение об отказе в принятии заявления (жалобы), о возвращении заявления (жалобы), приостановлении производства по делу, прекращении производства по делу, оставлении заявления (жалобы) без рассмотрения и направить заявление (жалобу), дело на рассмотрение в суд первой инстанции;

4) отменить определение и направить заявление (жалобу), дело на рассмотрение в другой суд по подведомственности.

Статья 224. Право кассационного обжалования (опротестования)

Лица, участвующие в деле, а также лица, не привлеченные к участию в деле, о правах и обязанностях которых суд принял решение, вправе подать кассационную жалобу, а прокурор — кассационный протест на решение суда первой инстанции, вступившее в законную силу, не рассмотренное в апелляционном порядке.

Уполномоченный при Президенте Республики Узбекистан по защите прав и законных интересов субъектов предпринимательства вправе подать кассационную жалобу на решение суда первой инстанции, вступившее в законную силу и не рассмотренное в апелляционном порядке, за исключением споров, не связанных с предпринимательской деятельностью.

Решение суда первой инстанции может быть обжаловано (опротестовано) полностью или в части.

Статья 225. Суды, рассматривающие кассационные жалобы (протесты)

Кассационные жалобы (протесты) рассматриваются:

Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента — на решения межрайонных административных судов, а также на решения Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента, принятые по первой инстанции;

Военным судом Республики Узбекистан — на решения территориальных военных судов, а также на решения Военного суда Республики Узбекистан, принятые по первой инстанции;

Судебной коллегией по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан — на решения Верховного суда Республики Узбекистан, принятые по первой инстанции.

Статья 226. Порядок подачи кассационной жалобы (протеста)

Кассационная жалоба (протест) адресуется суду кассационной инстанции, но подается в суд, принявший решение.

Суд, принявший решение, обязан направить жалобу (протест) вместе с делом в суд кассационной инстанции в пятидневный срок со дня ее поступления»;

25) часть первую статьи 227 изложить в следующей редакции:

«Кассационная жалоба (протест) может быть подана в течение шести месяцев со дня вступления в законную силу решения суда первой инстанции»;

26) в части первой статьи 228 слова «в суд кассационной инстанции» заменить словами «в суд»;

27) часть третью статьи 230 изложить в следующей редакции:

«К кассационной жалобе (протесту) на определение о возвращении заявления (жалобы), об отказе в принятии заявления (жалобы) должны быть также приложены возвращенное заявление (жалоба) и документы, прилагавшиеся к нему при подаче в суд»;

28) текст статьи 230 1 изложить в следующей редакции:

«Генеральный прокурор Республики Узбекистан и его заместители, прокуроры Республики Каракалпакстан, области, города Ташкента и их заместители при наличии обращения лиц, указанных в части первой статьи 224 настоящего Кодекса, или по делам, рассмотренным с участием прокурора, вправе истребовать из соответствующего суда дело для разрешения вопроса о внесении кассационного протеста»;

29) статью 231 изложить в следующей редакции:

« Статья 231. Порядок и срок разрешения вопроса о принятии кассационной жалобы (протеста) к производству

Вопрос принятия, отказа в принятии кассационной жалобы (протеста) к производству или возвращения разрешается судьей суда кассационной инстанции единолично не позднее пяти дней со дня ее поступления в суд.

О принятии, отказе в принятии кассационной жалобы (протеста) к производству или возвращении ее выносится определение, копия которого не позднее следующего дня со дня его вынесения направляется лицам, участвующим в деле, в порядке, предусмотренном статьей 171 настоящего Кодекса»;

30) пункт 5 части второй статьи 232 изложить в следующей редакции:

«5) время и место проведения судебного заседания»;

31) статьи 233 и 234 изложить в следующей редакции:

« Статья 233. Отказ в принятии к производству кассационной жалобы (протеста)

Судья отказывает в принятии к производству кассационной жалобы (протеста), если:

1) кассационная жалоба (протест) подана лицом, не имеющим права на обжалование (опротестование) решения;

2) кассационная жалоба (протест) подана на судебный акт, который в соответствии с законом не может быть обжалован (опротестован) в кассационном порядке;

3) кассационная жалоба (протест) подана на судебный акт, который был рассмотрен в кассационном порядке;

4) пропущен срок на подачу кассационной жалобы (протеста), в восстановлении которого отказано;

5) имеется определение о прекращении производства по кассационной жалобе (протесту) ввиду отказа (отзыва) от кассационной жалобы (протеста) подавшим ее лицом.

В определении об отказе в принятии к производству кассационной жалобы (протеста) указываются основания для отказа в принятии к производству кассационной жалобы (протеста), решается вопрос о возврате государственной пошлины, уплаченной при подаче кассационной жалобы.

На определение об отказе в принятии к производству кассационной жалобы (протеста) может быть подана ревизионная жалоба (протест).

В случае отмены определения об отказе в принятии к производству кассационной жалобы (протеста), кассационная жалоба (протест) считается поданной в день первоначального обращения в суд.

Статья 234. Возвращение кассационной жалобы (протеста)

Кассационная жалоба (протест) возвращается судьей, если:

1) кассационная жалоба (протест) не подписана или подписана лицом, не имеющим права ее подписывать, либо лицом, должностное положение или фамилия и инициалы которого не указаны;

2) не соблюдены требования к форме и содержанию кассационной жалобы (протеста), установленные статьей 228 настоящего Кодекса или к кассационной жалобе (протесту) не приложены документы, предусмотренные частью третьей статьи 230 настоящего Кодекса;

3) к кассационной жалобе (протесту) не приложены доказательства направления ее копий лицам, участвующим в деле;

4) к кассационной жалобе не приложен документ, подтверждающий уплату государственной пошлины и почтовых расходов в установленном порядке и размере, а в случаях, когда законом предусмотрена возможность отсрочки, рассрочки уплаты государственной пошлины, отсутствует ходатайство об этом либо ходатайство отклонено;

5) кассационная жалоба (протест) подана по истечении установленного срока и отсутствует ходатайство о его восстановлении;

6) до вынесения определения суда о принятии кассационной жалобы (протеста) к производству от лица, подавшего жалобу (протест), поступило заявление о ее возвращении (отзыве);

7) жалоба (протест) направлена минуя суд, принявший решение.

В определении о возвращении кассационной жалобы (протеста) указываются основания для возвращения кассационной жалобы (протеста), решается вопрос о возврате государственной пошлины, уплаченной при подаче кассационной жалобы.

Копия определения о возвращении кассационной жалобы (протеста) направляется лицу, подавшему жалобу (протест), вместе с жалобой (протестом) и прилагаемыми документами.

На определение о возвращении кассационной жалобы (протеста) может быть подана ревизионная жалоба (протест).

В случае отмены определения о возвращении кассационной жалобы (протеста) кассационная жалоба (протест) считается поданной в день первоначального обращения в суд.

После устранения обстоятельств, указанных в части первой настоящей статьи, лицо, подавшее жалобу (протест), вправе вновь обратиться в суд с кассационной жалобой (протестом) в общем порядке»;

32) статью 234 1 исключить;

33) текст статьи 236 изложить в следующей редакции:

«Суд (судья) кассационной инстанции по ходатайству лиц, участвующих в деле, приостанавливает исполнение решения, принятого в суде первой инстанции, до окончания производства по делу в кассационной инстанции.

О приостановлении исполнения судебного акта указывается в определении о принятии кассационной жалобы (протеста) к производству»;

34) в статье 237 :

в части первой слово «либо» заменить словом «или»;

дополнить частью третьей следующего содержания:

«На определение суда об оставлении кассационной жалобы (протеста) без рассмотрения может быть подана ревизионная жалоба (протест)»;

часть третью считать частью четвертой;

35) в статье 238 :

пункт 1 части первой изложить в следующей редакции:

«1) кассационная жалоба (протест) подана на судебный акт, который в соответствии с настоящим Кодексом не может быть обжалован (опротестован) в кассационном порядке, и была ошибочно принята к производству»;

часть третью изложить в следующей редакции:

«О прекращении производства по кассационной жалобе (протесту) выносится определение, копия которого направляется лицам, участвующим в деле, в порядке, предусмотренном статьей 171 настоящего Кодекса»;

дополнить частью четвертой следующего содержания:

«На определение о прекращении производства по кассационной жалобе (протесту) может быть подана ревизионная жалоба (протест)»;

часть четвертую считать частью пятой;

36) текст статьи 239 изложить в следующей редакции:

«Суд кассационной инстанции рассматривает дело в судебном заседании по правилам рассмотрения дела судом первой инстанции с учетом особенностей, установленных настоящей главой.

В суде кассационной инстанции не применяются правила: об объединении дел в одно производство; об изменении предмета или основания требования; о привлечении к участию в деле третьих лиц, а также иные правила, установленные настоящим Кодексом только для рассмотрения дела в суде первой инстанции, за исключением случая рассмотрения дела по правилам производства в суде первой инстанции.

Неявка в судебное заседание суда кассационной инстанции лица, подавшего кассационную жалобу (протест), и других лиц, участвующих в деле, надлежаще извещенных о времени и месте проведения судебного разбирательства, не препятствует рассмотрению дела в их отсутствие»;

37) статью 240 дополнить частью четвертой следующего содержания:

«Прекращение производства по кассационной жалобе (протесту) в связи с отказом от кассационной жалобы, отзывом протеста не препятствует рассмотрению кассационной жалобы других лиц, если судебный акт обжалован другими лицами»;

38) части первую и вторую статьи 241 изложить в следующей редакции:

«При рассмотрении дела в кассационной инстанции суд проверяет законность и обоснованность решения суда первой инстанции. Суд может исследовать новые доказательства и устанавливать новые факты.

Суд кассационной инстанции обязан проверить решение суда первой инстанции в полном объеме»;

39) в статье 242 :

в наименовании слово «Сроки» заменить словом «Срок»;

часть первую изложить в следующей редакции:

«Суд кассационной инстанции рассматривает кассационную жалобу (протест) на решение суда первой инстанции в срок, не превышающий одного месяца со дня вынесения определения о принятии кассационной жалобы (протеста) к производству»;

40) статьи 243 и 244 изложить в следующей редакции:

« Статья 243. Полномочия суда кассационной инстанции

По результатам рассмотрения кассационной жалобы (протеста) суд кассационной инстанции вправе:

1) оставить решение без изменения;

2) отменить решение полностью или в части и принять новое решение;

3) изменить решение;

4) отменить решение полностью или в части и прекратить производство по делу либо оставить заявление (жалобу) без рассмотрения полностью или в части;

5) отменить решение и направить материалы дела в другой суд по подведомственности при наличии основания, предусмотренного пунктом 7 части пятой статьи 244 настоящего Кодекса.

При установлении оснований, предусмотренных пунктами 2, 3 и 6 части пятой статьи 244 настоящего Кодекса, суд кассационной инстанции рассматривает дело по правилам производства в суде первой инстанции. О переходе к рассмотрению дела по правилам производства в суде первой инстанции выносится определение с указанием действий, которые надлежит совершить.

Не разрешение или неправильное разрешение вопроса о распределении судебных расходов не является основанием для отмены или изменения решения суда. В этом случае в резолютивной части постановления указывается о распределении судебных расходов в порядке, предусмотренном статьей 115 настоящего Кодекса.

Статья 244. Основания для изменения или отмены решения суда первой инстанции

Основаниями для изменения или отмены решения суда первой инстанции являются:

1) неполное выяснение обстоятельств, имеющих значение для дела;

2) недоказанность обстоятельств, имеющих значение для дела, которые суд посчитал установленными;

3) несоответствие выводов, изложенных в решении, обстоятельствам дела;

4) нарушение или неправильное применение норм материального и (или) процессуального права.

Нарушением или неправильным применением норм материального права являются:

1) неприменение закона или иного акта законодательства, подлежащего применению;

2) применение закона или иного акта законодательства, не подлежащего применению;

3) неправильное истолкование закона или иного акта законодательства.

Нарушение или неправильное применение норм процессуального права является основанием для изменения либо отмены решения суда первой инстанции, если это привело или могло привести к принятию неправильного решения.

Решение суда может быть отменено, если:

1) нарушено правило о языке, на котором ведется судопроизводство, при рассмотрении дела;

2) протокол судебного заседания не подписан или подписан не теми лицами, которые указаны в части второй статьи 176 настоящего Кодекса, либо к протоколу судебного заседания не приобщены электронные или иные носители аудио- и видеозаписи, если проведена аудио- или видеозапись судебного заседания;

3) нарушено правило о тайне совещания судей при принятии решения.

Основаниями для отмены решения суда первой инстанции в любом случае являются:

1) рассмотрение дела судом в незаконном составе;

2) рассмотрение дела в отсутствие кого-либо из участвующих в деле лиц, надлежаще не извещенных о времени и месте судебного заседания;

3) принятие судом решения о правах и обязанностях лиц, не привлеченных к участию в деле;

4) не подписание решения судьей или одним из судей, если дело рассмотрено в коллегиальном составе судей, либо подписание решения не теми судьями, которые указаны в решении;

5) отсутствие в деле протокола судебного заседания;

6) непринятие судом решения по заявленному требованию;

7) рассмотрение дела с нарушением правил подведомственности.

Суд кассационной инстанции отменяет решение суда первой инстанции, если сторонами заключено мировое соглашение и оно утверждено судом кассационной инстанции»;

41) в статье 245 :

пункт 14 части второй исключить;

часть четвертую исключить;

части пятую и шестую считать соответственно частями четвертой и пятой;

42) статью 246 исключить;

43) статьи 247 и 248 изложить в следующей редакции:

« Статья 247. Кассационная жалоба (протест) на определение, постановление суда первой инстанции

Определения, постановления суда первой инстанции, не рассмотренные в апелляционной инстанции, могут быть обжалованы (опротестованы) в кассационном порядке в случаях, предусмотренных настоящим Кодексом.

Кассационная жалоба (протест) на определение, постановление суда первой инстанции, поданная по правилам, установленным настоящим Кодексом, рассматривается судом кассационной инстанции в порядке, предусмотренном настоящей главой, для рассмотрения кассационной жалобы (протеста), поданной на решение суда.

Суд кассационной инстанции по результатам рассмотрения жалобы (протеста) на определение, постановление суда первой инстанции вправе:

1) оставить определение, постановление без изменения, а жалобу (протест) без удовлетворения;

2) изменить или отменить определение, постановление полностью либо в части и разрешить вопрос по существу;

3) отменить определение об отказе в принятии заявления (жалобы), о возвращении заявления (жалобы), приостановлении производства, прекращении производства по делу, оставлении заявления (жалобы) без рассмотрения и направить заявление (жалобу), дело на рассмотрение в суд первой инстанции;

4) отменить определение и направить заявление (жалобу), дело на рассмотрение в другой суд по подведомственности.

Статья 248. Обжалование (опротестование) определения суда кассационной инстанции

На определения суда кассационной инстанции, обжалование (опротестование), которых предусмотрено настоящим Кодексом, может быть подана ревизионная жалоба (протест)»;

44) статью 248 1 исключить;

45) дополнить главой 28 следующего содержания:

«Глава 28. Производство по пересмотру судебных актов в ревизионном порядке

Статья 249. Право обжалования (опротестования) в ревизионном порядке

Вступившие в законную силу решение, определение, постановление межрайонных административных судов, территориальных военных судов, по делам, рассмотренным в апелляционном или кассационном порядке, а также постановление, определение суда апелляционной или кассационной инстанции могут быть обжалованы (опротестованы) в ревизионном порядке в Административный суд Республики Каракалпакстан, административные суды областей и города Ташкента, Военный суд Республики Узбекистан следующими лицами:

лицами, участвующими в деле, а также лицами, не привлеченными к участию в деле, о правах и обязанностях которых суд принял решение;

Уполномоченным при Президенте Республики Узбекистан по защите прав и законных интересов субъектов предпринимательства, за исключением споров, не связанных с предпринимательской деятельностью;

Генеральным прокурором Республики Узбекистан и его заместителями, прокурорами Республики Каракалпакстан, областей, города Ташкента и их заместителями.

Судебные акты, по делам, рассмотренным в ревизионном порядке Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента, Военным судом Республики Узбекистан, судебные акты ревизионной инстанции этих судов, и судебные акты, принятые этими судами по первой инстанции, рассмотренные в апелляционном или кассационном порядке, а также судебные акты, принятые Верховным судом Республики Узбекистан по первой инстанции, рассмотренные в апелляционном или кассационном порядке, могут быть обжалованы (опротестованы) в ревизионном порядке в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан следующими лицами:

лицами, указанными в абзацах втором и третьем части первой настоящей статьи;

Генеральным прокурором Республики Узбекистан и его заместителями.

Судебные акты, по делам, рассмотренным в ревизионном порядке, а также судебные акты, принятые в ревизионном порядке Судебной коллегией по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан, могут быть опротестованы в ревизионном порядке в Президиум Верховного суда Республики Узбекистан следующими лицами:

председателем Верховного суда Республики Узбекистан — на основании обращения лиц, указанных в абзацах втором и третьем части первой настоящей статьи;

Генеральным прокурором Республики Узбекистан — по делу, рассмотренному с участием прокурора, а также по другим делам в случае наличия обращения лиц, указанных в абзаце втором части первой настоящей статьи.

Статья 250. Суды, рассматривающие жалобы (протесты) в ревизионном порядке

Жалоба (протест) в ревизионном порядке рассматривается:

Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента, Военным судом Республики Узбекистан — на судебные акты, указанные в части первой статьи 249 настоящего Кодекса;

Судебной коллегией по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан — на судебные акты, указанные в части второй статьи 249 настоящего Кодекса.

Протест Председателя Верховного суда Республики Узбекистан, Генерального прокурора Республики Узбекистан, внесенный на судебные акты, указанные в части третьей статьи 249 настоящего Кодекса, рассматривается Президиумом Верховного суда Республики Узбекистан.

Статья 251. Порядок подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке

Жалоба (протест) в ревизионном порядке адресуется Административному суду Республики Каракалпакстан, административным судам областей и города Ташкента, Военному суду Республики Узбекистан, рассматривающему дело в ревизионном порядке, но подается в суд, принявший решение.

Суд, принявший решение, обязан направить жалобу (протест) вместе с делом в суд, рассматривающий дело в ревизионном порядке в пятидневный срок со дня ее поступления.

Жалоба (протест) в ревизионном порядке на судебные акты, указанные в частях второй и третьей статьи 249 настоящего Кодекса, подается непосредственно в Верховный суд Республики Узбекистан.

Статья 252. Срок подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке

Жалоба (протест) в ревизионном порядке подается в течение одного года со дня вступления в законную силу решения, определения, постановления суда первой инстанции.

В случае истечения срока подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке в Административный суд Республики Каракалпакстан, административные суды областей и города Ташкента, Военный суд Республики Узбекистан до принятия постановления судом кассационной инстанции, жалоба (протест) в ревизионном порядке может быть подана в течение трех месяцев со дня принятия постановления судом кассационной инстанции.

В случае истечения срока подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан до принятия постановления Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента, Военным судом Республики Узбекистан по итогам рассмотрения дела в ревизионном порядке, жалоба (протест) может быть подана в течение трех месяцев со дня принятия постановления по результатам рассмотрения дела в ревизионном порядке этими судами.

Протест Председателя Верховного суда, Генерального прокурора Республики Узбекистан в Президиум Верховного суда Республики Узбекистан может быть принесен в течение трех месяцев со дня поступления обращения лиц, указанных в абзацах втором и третьем части первой статьи 249 настоящего Кодекса, но не позднее шести месяцев со дня принятия постановления Судебной коллегией по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан по результатам рассмотрения дела в ревизионном порядке.

По ходатайству лица, подавшего жалобу (протест) в ревизионном порядке пропущенный срок подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке может быть восстановлен, если ходатайство подано в течение трех месяцев с момента истечения срока подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке и причины пропуска срока подачи жалобы (протеста) судом признаны уважительными.

Жалоба (протест) в ревизионном порядке, поданная по истечении срока, указанного в части пятой настоящей статьи, рассмотрению не подлежит.

Статья 253. Содержание жалобы (протеста) в ревизионном порядке

Жалоба (протест) в ревизионном порядке должна содержать:

1) наименование суда ревизионной инстанции, которому адресуется жалоба (протест);

2) наименование (фамилия, имя, отчество) лица, подающего жалобу (протест), его местонахождение (почтовый адрес или место жительства);

3) наименование суда, принявшего решение, постановление, на которое подается жалоба (протест);

4) номер дела, дату принятия решения, постановления;

5) требования лица, подающего жалобу (протест) и основания, по которым лицо, подающее жалобу (протест), считает судебный акт неправильным со ссылкой на законы или другие акты законодательства, обстоятельства дела и доказательства;

6) перечень прилагаемых к жалобе (протесту) документов.

В жалобе в ревизионном порядке лица, не принимавшего участие в деле, должно быть указано, какие его права, свободы или законные интересы нарушает обжалуемый судебный акт, вступивший в законную силу.

В жалобе (протесте) в ревизионном порядке могут быть указаны номера телефонов, факсов, электронный адрес лица, подавшего жалобу (протест), или его представителя.

Жалоба в ревизионном порядке должна быть подписана лицом, подающим жалобу, или его представителем. Протест должен быть подписан должностным лицом, принесшим протест.

Статья 254. Направление копий жалобы (протеста) в ревизионном порядке

Лицо, подающее жалобу (протест) в ревизионном порядке, должно направить или вручить лично под расписку другим лицам, участвующим в деле, копии ревизионной жалобы (протеста) и приложенных к ней документов, которые у них отсутствуют.

Статья 255. Документы, прилагаемые к жалобе (протесту) в ревизионном порядке

К ревизионной жалобе прилагаются:

1) документы, подтверждающие уплату государственной пошлины и почтовых расходов;

2) документ, подтверждающий направление или вручение другим лицам, участвующим в деле, копии ревизионной жалобы и приложенных к ней документов, которые у них отсутствуют;

3) в случае подписания ревизионной жалобы представителем — документ, подтверждающий полномочия на ее подписание.

К протесту в ревизионном порядке прилагается документ, подтверждающий направление или вручение другим лицам, участвующим в деле, копий протеста и приложенных к нему документов, которые у них отсутствуют.

К жалобе (протесту) в ревизионном порядке, поданной на определение суда об отказе в принятии апелляционной или кассационной жалобы (протеста) либо о возврате апелляционной или кассационной жалобы (протеста), должна быть также приложена жалоба (протест), в принятии которой отказано, либо возвращенная и документы, приложенные к ней при подаче в суд.

К жалобе (протесту) в ревизионном порядке, поданной в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан на определения Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента, Военного суда Республики Узбекистан об отказе в принятии или о возврате жалобы в ревизионном порядке, должна быть также приложена жалоба (протест), в принятии которой отказано, либо возвращенная и документы, приложенные к ней при подаче в суд.

Статья 256. Отказ в принятии к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке

Судья суда ревизионной инстанции, отказывает в принятии к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке, если:

1) жалоба (протест) подана лицом, не имеющим права на обжалование (опротестование) судебного акта;

2) жалоба (протест) подана на судебный акт, который не вступил в законную силу или в соответствии с законом, не может быть обжалован (опротестован) в ревизионном порядке;

3) жалоба (протест) подана в Административный суд Республики Каракалпакстан, административные суды областей и города Ташкента, Военный суд Республики Узбекистан — на судебный акт, который не был рассмотрен в апелляционном или кассационном порядке;

4) жалоба (протест) подана в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан — на судебный акт, который не был рассмотрен в апелляционном или кассационном порядке и в ревизионном порядке Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента, Военным судом Республики Узбекистан;

5) жалоба (протест) подана на судебный акт, который был ранее рассмотрен судом, рассматривающим дело в ревизионном порядке;

6) пропущен срок подачи жалобы (протеста) и в восстановлении пропущенного срока отказано;

7) имеется определение о прекращении производства по жалобе (протесту) в связи с отказом от нее лица, подавшего жалобу в ревизионном порядке, отзывом протеста, за исключением подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан на определение Административного суда Республики Каракалпакстан, административных судов областей и города Ташкента, Военного суда Республики Узбекистан о прекращении производства по жалобе (протесту) в ревизионном порядке в связи с отказом от жалобы, отзывом протеста.

В определении об отказе в принятии к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке указываются основания для отказа в принятии к производству жалобы (протеста), решается вопрос о возврате государственной пошлины, уплаченной при подаче жалобы.

В случае отмены определения об отказе в принятии к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке, жалоба (протест) считается поданной в день первоначального обращения в суд.

Статья 257. Возвращение жалобы (протеста) в ревизионном порядке

Судья суда ревизионной инстанции, возвращает жалобу (протест) в ревизионном порядке, в случаях если:

1) жалоба (протест) не подписана или подписана лицом, не имеющим права подписывать ее, либо лицом, должностное положение или фамилия и инициалы которого не указаны;

2) не соблюдены требования к содержанию жалобы (протеста), установленные статьей 253 настоящего Кодекса, или к жалобе (протесту) не приложены документы, указанные в частях третьей и четвертой статьи 255 настоящего Кодекса;

3) к жалобе (протесту) не приложены документы, подтверждающие уплату государственной пошлины и почтовых расходов в установленном порядке и размере, а в случаях, когда законом предусмотрена возможность отсрочки, рассрочки уплаты государственной пошлины — отсутствует ходатайство об этом либо ходатайство отклонено;

4) жалоба (протест) подана по истечении установленного срока, и отсутствует ходатайство о восстановлении пропущенного срока;

5) до вынесения определения суда о принятии жалобы (протеста) к производству поступило заявление о возвращении (отзыве) жалобы (протеста) от лица, подавшего ее;

6) жалоба (протест) направлена минуя суд, принявший решение в случае, предусмотренном частью первой статьи 251 настоящего Кодекса.

В определении о возвращении жалобы (протеста) в ревизионном порядке указываются основания к возвращению жалобы (протеста), решается вопрос о возврате государственной пошлины, уплаченной при подаче жалобы в ревизионном порядке.

Копия определения о возвращении жалобы (протеста) в ревизионном порядке направляется лицу, подавшему ее, вместе с жалобой (протестом) и приложенными к ней документами.

В случае отмены определения о возвращении жалобы (протеста) в ревизионном порядке жалоба (протест) считается поданной в день первоначального обращения в суд.

После устранения обстоятельств, указанных в части первой настоящей статьи, лицо, подавшее жалобу (протест), вправе вновь обратиться в суд в общем порядке с жалобой (протестом) в ревизионном порядке.

Статья 258. Порядок и срок разрешения вопроса о принятии к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента, Военным судом Республики Узбекистан

Вопрос принятия, отказа в принятии к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке или ее возвращения разрешается судьей единолично не позднее пяти дней со дня ее поступления в суд.

О принятии, отказе в принятии к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке или ее возвращении выносится определение, копия которого не позднее следующего дня со дня его вынесения направляется лицам, участвующим в деле, в порядке, предусмотренном статьей 171 настоящего Кодекса.

Статья 259. Принятие к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента, Военным судом Республики Узбекистан

Жалоба (протест) в ревизионном порядке, поданная с соблюдением требований к ее форме и содержанию, установленных настоящим Кодексом, принимается к производству и назначается для рассмотрения в судебном разбирательстве.

Определение о принятии жалобы (протеста) в ревизионном порядке к производству должно содержать:

1) дату и место вынесения определения;

2) фамилию и инициалы судьи, вынесшего определение;

3) наименование (фамилия, имя, отчество) лица, подавшего жалобу (протест);

4) судебные акты, которые обжалуются (опротестуются);

5) время и место проведения судебного заседания.

Статья 260. Истребование дела

Председатель Верховного суда Республики Узбекистан и его заместители, судья Верховного суда Республики Узбекистан вправе истребовать из соответствующего суда дело по жалобе (протесту) в ревизионном порядке.

Генеральный прокурор Республики Узбекистан и его заместители, прокуроры Республики Каракалпакстан, областей и города Ташкента и их заместители, в пределах своих полномочий, при наличии обращения лиц, указанных в абзаце втором части первой статьи 249 настоящего Кодекса, или по делам, рассмотренным с участием прокурора, вправе истребовать из соответствующего суда дело для разрешения вопроса о внесении протеста в ревизионном порядке.

Статья 261. Изучение жалобы (протеста) в ревизионном порядке судьей Верховного суда Республики Узбекистан

Жалоба (протест) в ревизионном порядке, поданная в соответствии с правилами, установленными статьями 249 — 255 настоящего Кодекса изучается судьей Верховного суда Республики Узбекистан.

Судья Верховного суда Республики Узбекистан изучает жалобу (протест) в ревизионном порядке вместе с материалами, приложенными к ней, а при необходимости с истребованием дела.

По результатам изучения ревизионной жалобы (протеста) судья Верховного суда Республики Узбекистан выносит определение:

1) об отказе в принятии к производству жалобы (протеста) в ревизионном порядке по основаниям, предусмотренным статьей 256 настоящего Кодекса;

2) о возвращении жалобы (протеста) в ревизионном порядке по основаниям, предусмотренным пунктами 1 — 6 части первой статьи 257 настоящего Кодекса;

3) об отказе в передаче жалобы в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан, если отсутствуют основания для проверки судебных актов в ревизионном порядке;

4) о принятии жалобы (протеста) в ревизионном порядке к производству и передаче ее вместе с делом для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан.

Судья Верховного суда Республики Узбекистан выносит определение об отказе в принятии или возвращении жалобы (протеста) в ревизионном порядке не позднее пяти дней, а определение об отказе в передаче жалобы в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан или о принятии жалобы (протеста) в ревизионном порядке и передаче ее вместе с делом для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан — не позднее одного месяца со дня поступления жалобы (протеста) в Верховный суд Республики Узбекистан.

Копия определения направляется лицу, подавшему жалобу (протест) в ревизионном порядке, и лицам, участвующим в деле, не позднее следующего дня, после дня его вынесения, в порядке, предусмотренном статьей 171 настоящего Кодекса.

Статья 262. Определение об отказе в передаче жалобы в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан

Определение судьи Верховного суда Республики Узбекистан об отказе в передаче жалобы в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан должно содержать:

1) дату и место вынесения определения;

2) фамилию и инициалы судьи, вынесшего определение;

3) наименование (фамилию, имя, отчество) лица, подавшего жалобу;

4) судебные акты, на которые подана жалоба в ревизионном порядке;

5) краткое изложение содержания дела, по которому приняты судебные акты;

6) основания для отказа в передаче жалобы в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебной коллегии по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан.

При вынесении определения об отказе в передаче жалобы в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан жалоба и приложенные к ней документы остаются в Верховном суде Республики Узбекистан.

Председатель Верховного суда Республики Узбекистан или его заместитель вправе не согласиться с определением судьи определения об отказе в передаче жалобы в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан и на основании заявления лица, подавшего жалобу в ревизионном порядке, вынести определение о его отмене и передаче жалобы вместе с делом для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан.

Заявление об отмене определения об отказе в передаче жалобы в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан может быть подано в пределах срока, установленного для обжалования судебного акта в ревизионном порядке.

Заявление, поданное по истечении срока, установленного в части четвертой настоящей статьи, рассмотрению не подлежит.

Статья 263. Определение о принятии к производству и передаче жалобы (протеста) в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан

Определение судьи Верховного суда Республики Узбекистан о принятии к производству и передаче жалобы (протеста) в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан должно содержать:

1) дату и место вынесения определения;

2) фамилию и инициалы судьи, вынесшего определение;

3) наименование (фамилию, имя, отчество) лица, подавшего жалобу (протест);

4) судебные акты, на которые подана ревизионная жалоба (протест);

5) краткое изложение содержания дела, по которому приняты судебные акты;

6) мотивированное изложение оснований для передачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке для рассмотрения в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан;

7) время и место проведения судебного заседания.

Статья 264. Отзыв на жалобу (протест) в ревизионном порядке

Лицо, участвующее в деле, по получении копии жалобы (протеста) в ревизионном порядке вправе направить отзыв на нее суду в срок, обеспечивающий поступление отзыва ко дню рассмотрения жалобы (протеста) в ревизионном порядке, и документы, подтверждающие направление копий отзыва другим лицам, участвующим в деле.

Отзыв на жалобу (протест) в ревизионном порядке подписывается лицом, участвующим в деле или его представителем. К отзыву, подписанному представителем, прилагается доверенность, подтверждающая его полномочия на ведение дела.

Статья 265. Приостановление исполнения судебных актов по жалобе (протесту) в ревизионном порядке

Суд (судья), рассматривающий дело в ревизионном порядке, по ходатайству лиц, участвующих в деле, вправе приостановить исполнение судебного акта до окончания производства по делу в ревизионном порядке.

О приостановлении исполнения судебного акта или об отказе в приостановлении его исполнения судья указывает в определении о принятии жалобы (протеста) в ревизионном порядке к производству.

Статья 266. Извещение лиц, участвующих в деле

Лицо, подавшее жалобу (протест) в ревизионном порядке, а также лица, участвующие в деле, извещаются о времени и месте рассмотрения дела в порядке, установленном статьей 124 настоящего Кодекса. Неявка указанных лиц, надлежаще извещенных о времени и месте разбирательства дела, не препятствует рассмотрению дела в ревизионном порядке.

При рассмотрении дела в ревизионном порядке в Президиуме Верховного суда Республики Узбекистан, лица, участвующие в деле, могут быть вызваны для дачи объяснений. В этом случае им направляется извещение о времени и месте судебного заседания, в порядке, предусмотренном статьей 124 настоящего Кодекса. Однако, неявка указанных лиц, надлежаще извещенных о времени и месте разбирательства дела, не препятствует рассмотрению дела.

Статья 266 1 . Оставление жалобы (протеста) в ревизионном порядке без рассмотрения

Суд, рассматривающий дело в ревизионном порядке, оставляет жалобу (протест) в ревизионном порядке без рассмотрения, если после принятия жалобы (протеста) к производству выяснится, что она не подписана либо подписана лицом, не имеющим права подписывать ее, либо лицом, должностное положение или фамилия и инициалы которого не указаны.

Об оставлении жалобы (протеста) в ревизионном порядке без рассмотрения суд выносит определение.

После устранения обстоятельств, послуживших основанием к оставлению жалобы (протеста) в ревизионном порядке без рассмотрения, жалоба (протест) может быть вновь подана в суд в порядке, установленном настоящим Кодексом.

Статья 266 2 . Прекращение производства по жалобе (протесту) в ревизионном порядке

Суд, рассматривающий дело в ревизионном порядке, прекращает производство по жалобе (протесту) в ревизионном порядке, если:

1) жалоба (протест) подана лицом, не имеющим права обжаловать (опротестовать) судебный акт;

2) жалоба (протест) подана в Административный суд Республики Каракалпакстан, административные суды областей и города Ташкента, Военный суд Республики Узбекистан на судебный акт, который не был рассмотрен в апелляционном или кассационном порядке, а в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан — на судебный акт, который не был рассмотрен в ревизионном порядке Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента, Военным судом Республики Узбекистан, или который в соответствии с настоящим Кодексом не может быть обжалован (опротестован) в ревизионном порядке, и жалоба была ошибочно принята к производству;

3) жалоба (протест) подана на судебный акт, который был рассмотрен этим судом в ревизионном порядке, и была ошибочно принята к производству;

4) после принятия жалобы к производству от лица, подавшего жалобу, поступило заявление об отказе от жалобы, и отказ принят судом ревизионной инстанции;

5) после принятия протеста к производству от прокурора, принесшего протест, или вышестоящего прокурора поступило заявление об отзыве протеста;

6) до принятия судебного акта по жалобе (протесту) юридическое лицо, являющееся стороной в деле, ликвидировано;

7) до принятия судебного акта по жалобе (протесту) гражданин, являющийся стороной в деле, умер, а спорное правоотношение не допускает правопреемства.

О прекращении производства по жалобе (протесту) в ревизионном порядке, выносится определение, копия которого направляется лицам, участвующим в деле, в порядке, предусмотренном статьей 171 настоящего Кодекса.

В случае прекращения производства по жалобе (протесту) в ревизионном порядке повторное обращение того же лица, по тем же основаниям в суд с жалобой (протестом) в ревизионном порядке, не допускается.

Статья 266 3 . Сроки рассмотрения жалобы (протеста) в ревизионном порядке

Жалоба (протест) в ревизионном порядке рассматривается Административным судом Республики Каракалпакстан, административными судами областей и города Ташкента, Военным судом Республики Узбекистан в срок, не превышающий один месяц со дня вынесения определения о принятии жалобы (протеста) в ревизионном порядке к производству.

Жалоба (протест) в ревизионном порядке рассматривается Судебной коллегией по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан в срок, не превышающий один месяц со дня ее передачи для рассмотрения.

В исключительных случаях срок рассмотрения жалобы (протеста) в ревизионном порядке может быть продлен судебной коллегией, рассматривающей дело, но не более чем на один месяц.

Протест в ревизионном порядке, поступивший в Президиум Верховного суда Республики Узбекистан, должен быть рассмотрен не позднее двух месяцев со дня его поступления в Президиум Верховного суда.

Статья 266 4 . Порядок рассмотрения дела в суде ревизионной инстанции

В ревизионном порядке дело рассматривается по правилам, установленным настоящим Кодексом, с учетом особенностей, предусмотренных настоящей главой.

Рассмотрение дела в ревизионном порядке начинается с доклада председательствующего или одного из судей.

Докладчик излагает обстоятельства дела, содержание принятых по делу судебных актов, доводы, приведенные в жалобе (протесте) в ревизионном порядке, поступившие в отношении нее отзывы. После этого заслушиваются объяснения лиц, участвующих в деле, явившихся в судебное заседание.

Первым дает пояснение лицо, подавшее жалобу в ревизионном порядке, или его представитель, если дело рассматривается по протесту прокурора, первым выступает прокурор. В случае обжалования судебного акта обеими сторонами, первым выступает заявитель.

Государственные органы и иные лица, участвующие в деле, в порядке, предусмотренном статьей 47 настоящего Кодекса, если они не обжаловали судебный акт, выступают в суде после сторон и третьих лиц.

После заслушивания объяснений лиц, участвующих в деле, суд ревизионной инстанции удаляется в совещательную комнату для принятия постановления.

Постановление принимается судом ревизионной инстанции немедленно после окончания рассмотрения дела.

В исключительных случаях составление мотивированного постановления может быть отложено на срок до пяти дней, но резолютивную его часть суд должен объявить в том же заседании, в котором завершено судебное разбирательство.

Совещание судей, вынесение постановления и его оглашение происходит в порядке, установленном настоящим Кодексом.

Статья 266 5 . Отказ от жалобы в ревизионном порядке. Отзыв протеста в ревизионном порядке

Лицо, подавшее жалобу в ревизионном порядке, вправе отказаться от нее до вынесения судебного акта, которым заканчивается рассмотрение дела.

Лицо, принесшее протест, или вышестоящее должностное лицо вправе отозвать протест до вынесения судебного акта, которым заканчивается рассмотрение дела.

Статья 266 6 . Пределы рассмотрения дела судом ревизионной инстанции

При рассмотрении дела в ревизионном порядке суд по материалам дела проверяет правильность применения норм материального права и соблюдение требований процессуального закона судами нижестоящих инстанций.

Суд ревизионной инстанции не принимает и не рассматривает новые требования, не являвшиеся предметом рассмотрения суда первой инстанции.

В суде ревизионной инстанции не применяются правила: об объединении дел в одно производство; об изменении предмета или основания требования; о привлечении к участию в деле третьих лиц, а также иные правила, установленные настоящим Кодексом только для рассмотрения дела в суде первой инстанции.

Статья 266 7 . Полномочия суда ревизионной инстанции

По результатам рассмотрения жалобы (протеста) в ревизионном порядке, суд вправе:

1) оставить решение, постановление без изменения;

2) отменить решение, постановление полностью или в части и принять новое решение;

3) отменить, постановление и направить дело на новое рассмотрение в суд апелляционной или кассационной инстанции, судебный акт которого отменен, при наличии оснований, предусмотренных пунктами 3 и 6 части пятой статьи 244 настоящего Кодекса;

4) изменить решение, постановление;

5) отменить решение, постановление полностью или в части и прекратить производство по делу либо оставить заявление (жалобу) без рассмотрения полностью или в части;

6) отменить некоторые судебные акты и оставить в силе один из ранее принятых по делу судебных актов;

7) отменить решение, постановление и направить материалы дела в другой суд по подведомственности при наличии основания, предусмотренного пунктом 7 части пятой статьи 244 настоящего Кодекса.

Не разрешение или неправильное разрешение вопроса о распределении судебных расходов не является основанием для отмены или изменения решения суда. В этом случае, в резолютивной части постановления указывается о распределении судебных расходов в порядке, предусмотренном статьей 115 настоящего Кодекса.

Статья 266 8 . Основания изменения или отмены судебного акта

Основаниями изменения или отмены решения, постановления или определения в ревизионном порядке являются незаконность или необоснованность судебного акта.

Не может быть отменено правильное по существу решение, постановление или определение суда по одним лишь формальным основаниям.

Статья 266 9 . Постановление суда ревизионной инстанции

По результатам рассмотрения жалобы (протеста) в ревизионном порядке суд принимает постановление, которое подписывается судьями, рассмотревшими дело.

В постановлении суда, рассмотревшего дело в ревизионном порядке, указываются:

1) наименование и состав суда, принявшего постановление, секретарь судебного заседания;

2) номер дела, дата и место принятия постановления;

3) наименование (фамилия, имя, отчество) лица, подавшего жалобу (протест), его процессуальное положение;

4) наименования (фамилия, имя, отчество) лиц, участвующих в деле, а также их представителей и иных участников судебного процесса;

5) краткое изложение содержания обжалованных (опротестованных) судебных актов;

6) основания, по которым в жалобе (протесте) заявлены требования о проверке законности и обоснованности судебных актов;

7) доводы, изложенные в отзыве на жалобу (протест);

8) объяснения лиц, участвующих в деле и присутствовавших в судебном заседании;

9) обстоятельства дела, установленные судом;

10) мотивы, по которым суд, рассмотревший дело, пришел к своим выводам, ссылка на законы и иные акты законодательства, которыми он руководствовался.

11) выводы суда по результатам рассмотрения жалобы (протеста);

12) действия, которые должны быть выполнены судом, если дело направляется на новое рассмотрение.

Постановление Президиума Верховного суда Республики Узбекистан подписывается председательствующим в заседании Президиума Верховного суда Республики Узбекистан.

Постановление суда, рассмотревшего дело в ревизионном порядке, вступает в законную силу со дня его принятия.

Постановление Президиума Верховного суда Республики Узбекистан является окончательным и обжалованию (опротестованию) не подлежит.

Статья 266 10 . Обязательность указаний суда ревизионной инстанции

Указания суда, рассмотревшего дело в ревизионном порядке, изложенные в постановлении, обязательны для суда, вновь рассматривающего данное дело.

Суд, рассматривающий дело в ревизионном порядке, не вправе устанавливать или считать доказанными обстоятельства, которые не были установлены либо отвергнуты в решении, постановлении, предрешать вопросы о достоверности либо недостоверности того или иного доказательства, преимуществе одних доказательств перед другими, о том, какое решение должно быть принято при новом рассмотрении дела.

Статья 266 11 . Жалоба (протест) в ревизионном порядке на определение, постановление суда

Определение, постановление суда может быть обжаловано (опротестовано) в ревизионном порядке в случаях, предусмотренных настоящим Кодексом.

Жалоба (протест) в ревизионном порядке на определение, постановление, предусмотренные в статье 249 настоящего Кодекса, поданная по правилам, установленным настоящим Кодексом, рассматривается судом ревизионной инстанции в порядке, предусмотренном настоящей главой для рассмотрения жалоб (протестов) в ревизионном порядке.

Суд ревизионной инстанции по результатам рассмотрения жалобы (протеста) на определение, постановление вправе:

1) оставить определение, постановление без изменения;

2) изменить или отменить определение, постановление полностью либо в части и разрешить вопрос по существу, либо оставить в силе один из ранее принятых судебных актов;

3) отменить определение, постановление и направить заявление (жалобу), дело для рассмотрения по существу в суд соответствующей инстанции;

4) отменить определение и направить заявление (жалобу), материалы дела на рассмотрение в другой суд по подведомственности.

Статья 266 12 . Обжалование (опротестование) определений суда ревизионной инстанции

Определения Административного суда Республики Каракалпакстан, областных и Ташкентского городского административных судов, Военного суда Республики Узбекистан об отказе в принятии к производству, возвращении жалобы (протеста) в ревизионном порядке, прекращении производства по жалобе (протесту) в ревизионном порядке, об оставлении жалобы (протеста) в ревизионном порядке без рассмотрения могут быть обжалованы (опротестованы) в Судебную коллегию по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан в течение срока, установленного настоящим Кодексом для подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке на судебный акт.

Определение судьи Судебной коллегии по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан об отказе в принятии жалобы в ревизионном порядке к производству, возвращении жалобы в ревизионном порядке, может быть отменено председателем Верховного суда Республики Узбекистан или его заместителем по ходатайству лица, подавшего жалобу в течение срока, установленного настоящим Кодексом для подачи жалобы в ревизионном порядке.

Определение судьи Судебной коллегии по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан об отказе в принятии к производству, возвращении протеста в ревизионном порядке может быть опротестовано Генеральным прокурором Республики Узбекистан в Президиум Верховного суда Республики Узбекистан в течение срока, установленного настоящим Кодексом для подачи протеста в ревизионном порядке на судебный акт.

Определение о прекращении производства по жалобе (протесту) в ревизионном порядке, об оставлении жалобы (протеста) в ревизионном порядке без рассмотрения, а также другие определения Судебной коллегии по административным делам Верховного суда Республики Узбекистан, обжалование (опротестование) которых предусмотрено настоящим Кодексом, могут быть опротестованы Председателем Верховного суда, Генеральным прокурором Республики Узбекистан в Президиум Верховного суда Республики Узбекистан в течение срока, установленного настоящим Кодексом для подачи жалобы (протеста) в ревизионном порядке на судебный акт»;

46) в части второй статьи 268 слова «апелляционной или кассационной инстанции» заменить словами «суда апелляционной, кассационной или ревизионной инстанции».

Статья 2. Кабинету Министров Республики Узбекистан:

привести решения правительства в соответствие с настоящим Законом;

обеспечить пересмотр и отмену республиканскими органами исполнительной власти их нормативно-правовых актов, противоречащих настоящему Закону;

обеспечить исполнение, доведение до исполнителей и разъяснение среди населения сути и значения настоящего Закона.

Статья 3. Настоящий Закон вступает в силу со дня его официального опубликования.

Пункты 1 — 5 , 7 — 46 статьи 1 настоящего Закона вводятся в действие с 1 января 2024 года.

Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ

г. Ташкент,

25 декабря 2023 г.,

№ ЗРУ-889

(Национальная база данных законодательства, 27.12.2023 г., № 03/23/889/0978)

lex.uz