📅 2024-yil 26-yanvar · Markaziy bank hujjatlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
UzbekAI
📅 2024 йил 26 январь · Марказий банк ҳужжатлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 26 января 2024 г. · Документы Центрального банка
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 26 January 2024 · Central Bank documents
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ МАРКАЗИЙ БАНКИ БОШҚАРУВИНИНГ
Қарори
Қарз олувчи жисмоний шахсларнинг қарз юкини тартибга солиш тўғрисидаги низомга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида
Ўзбекистон Республикасининг «Ўзбекистон Республикасининг Марказий банки тўғрисида»ги Қонунига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Марказий банки бошқаруви қарор қилади:
1. Ўзбекистон Республикаси Марказий банки бошқарувининг 2019 йил 28 сентябрдаги 24/5-сон қарори (рўйхат рақами 3205, 2019 йил 19 декабрь) (Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 19.12.2019 й., 10/19/3205/4177-сон) билан тасдиқланган Қарз олувчи жисмоний шахсларнинг қарз юкини тартибга солиш тўғрисидаги низомга иловага мувофиқ ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин.
2. Мазкур қарор Ўзбекистон Республикаси Савдо-саноат палатаси билан келишилган.
3. Мазкур қарор расмий эълон қилинган кундан эътиборан бир ойдан кейин кучга киради.
Келишилди:
Ўзбекистон Республикаси Марказий банки бошқарувининг 2024 йил 26 январдаги 42/16-сон қарорига ИЛОВА
Қарз олувчи жисмоний шахсларнинг қарз юкини тартибга солиш тўғрисидаги низомга киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчалар
1. Муқаддима қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«Мазкур Низом қарз олувчи жисмоний шахсларга кредитлар (микроқарзлар) ажратилаётганда қарз юкини ҳисоблаш тартибини, қарз юкининг рухсат этилган миқдорини, шунингдек кредитлар ва микроқарзлар бўйича кунлик энг юқори фоиз ставкаларини белгилайди.».
2. 1-банднинг иккинчи хатбошиси , 4-банднинг иккинчи ва учинчи хатбошилари , 6-банд ва 7-банднинг иккинчи хатбошисидаги «микроқарз» деган сўз «кредит (микроқарз)» деган сўзлар билан алмаштирилсин.
3. Қуйидаги мазмундаги 1 1 -банд билан тўлдирилсин:
«1 1 . Ушбу Низом талаблари оилавий тадбиркорликни ривожлантириш дастурлари доирасида ажратиладиган кредитларга нисбатан татбиқ этилмайди.».
4. 2-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«2. 2024 йил 1 июлга қадар қарз юки кўрсаткичи ҳар бир қарз олувчига қарз берувчи томонидан микроқарз ажратишда унинг суммаси ва қарз олувчининг амалдаги кредит (микроқарз) шартномалари бўйича асосий қарз қолдиғи йиғиндиси базавий ҳисоблаш миқдорининг 50 баравари ва ундан ошганда ҳисобланади.
2024 йил 1 июлдан бошлаб қарз юки кўрсаткичи ҳар бир қарз олувчига қарз берувчи томонидан кредит (микроқарз) ажратишда, шу жумладан мазкур кредит (микроқарз) бўйича ўртача ойлик тўловлар миқдорини ошириш, кредитлаш лимитини ошириш ҳамда муддатни узайтиришга оид қарор қабул қилинганда (бундан буён матнда кредит (микроқарз) ажратиш деб юритилади) ҳисобланиши лозим.
Бунда, қарз юки кўрсаткичи:
банк томонидан жисмоний шахсларга кредит (микроқарз) ажратишда мазкур банк томонидан жисмоний шахсларга ажратилган барча кредитлар сонининг ва микроқарзлар сонининг энг кўпи билан 15 фоизигача бўлган миқдорида;
микромолия ташкилоти ва ломбард томонидан жисмоний шахс бўлган қарз олувчига кредит (микроқарз) ажратишда унинг суммаси ва қарз олувчининг амалдаги кредит (микроқарз) шартномалари бўйича асосий қарз қолдиғи йиғиндиси базавий ҳисоблаш миқдорининг 50 бараваридан ошмаганда;
микромолия ташкилоти томонидан ўзини ўзи банд қилган шахс бўлган қарз олувчига микрокредит ажратишда унинг суммаси ва қарз олувчининг амалдаги кредит (микроқарз) шартномалари бўйича асосий қарз қолдиғи йиғиндиси базавий ҳисоблаш миқдорининг 75 бараваридан ошмаганда ҳисобланмаслиги ёки инобатга олинмаслиги мумкин.».
5. Қуйидаги мазмундаги 4 1 -банд билан тўлдирилсин:
«4 1 . Кредит (микроқарз) шартномасига асосан уни сўндириш муддати 36 ойдан ошган тақдирда, қарз юки бўйича ўртача ойлик тўловлар миқдори ҳисоб-китобида кредит (микроқарз) бўйича барча тўловлар 36 ойга тенг миқдорда (аннуитет усулида) тақсимланади, бундан ипотека кредитлари ва Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги томонидан жойлаштириладиган ресурслар ҳисобидан ажратилган таълим кредитлари мустасно.
Ипотека кредити шартномасига асосан уни сўндириш муддати 180 ойдан ошган тақдирда, қарз юки бўйича ўртача ойлик тўловлар миқдори ҳисоб-китобида кредит бўйича барча тўловлар 180 ойга тенг миқдорда (аннуитет усулида) тақсимланади, бундан давлат дастурлари доирасида, шу жумладан Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳамда ипотекани қайта молиялаштириш ташкилотлари маблағлари ҳисобидан ажратилган ипотека кредитлари мустасно.».
6. 9-банднинг саккизинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«Бунда, қарз олувчи ва биргаликда қарз олувчининг ўртача ойлик даромадларини аниқлашда:
банк мазкур банднинг иккинчи — еттинчи хатбошиларида кўрсатилган даромадлар тўғрисидаги маълумотларни камида охирги олти ой учун олиши лозим;
микромолия ташкилоти ва ломбард мазкур банднинг иккинчи — еттинчи хатбошиларида келтирилган ҳужжатлар билан чекланмасдан бошқа маълумотлардан фойдаланиши мумкин.».
7. 10-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«10. 2024 йил 1 июлга қадар қарз берувчи томонидан микроқарзлар ажратишда жисмоний шахснинг қарз юки кўрсаткичи 50 фоиздан ошмаслиги керак.
Қарз берувчи томонидан кредит (микроқарз) ажратишда жисмоний шахснинг қарз юки кўрсаткичи:
2024 йил 1 июлдан 2025 йил 1 январга қадар — 60 фоиздан;
2025 йил 1 январдан бошлаб — 50 фоиздан ошмаслиги керак.».
Марказий банк раиси М. НУРМУРАТОВ
Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Раиси Д. ВАХАБОВ
Тошкент ш.,
2024 йил 26 январь,
2024 йил 20 январь
42/16-сон
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI MARKAZIY BANKI BOShQARUVINING
Qarori
Qarz oluvchi jismoniy shaxslarning qarz yukini tartibga solish toʻgʻrisidagi nizomga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida
Oʻzbekiston Respublikasining “Oʻzbekiston Respublikasining Markaziy banki toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvi qaror qiladi:
1. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2019-yil 28-sentabrdagi 24/5-son qarori (roʻyxat raqami 3205, 2019-yil 19-dekabr) (Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 19.12.2019-y., 10/19/3205/4177-son) bilan tasdiqlangan Qarz oluvchi jismoniy shaxslarning qarz yukini tartibga solish toʻgʻrisidagi nizomga ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.
2. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan.
3. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran bir oydan keyin kuchga kiradi.
Kelishildi:
Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2024-yil 26-yanvardagi 42/16-son qaroriga ILOVA
Qarz oluvchi jismoniy shaxslarning qarz yukini tartibga solish toʻgʻrisidagi nizomga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar
1. Muqaddima quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Mazkur Nizom qarz oluvchi jismoniy shaxslarga kreditlar (mikroqarzlar) ajratilayotganda qarz yukini hisoblash tartibini, qarz yukining ruxsat etilgan miqdorini, shuningdek kreditlar va mikroqarzlar boʻyicha kunlik eng yuqori foiz stavkalarini belgilaydi.”.
2. 1-bandning ikkinchi xatboshisi , 4-bandning ikkinchi va uchinchi xatboshilari , 6-band va 7-bandning ikkinchi xatboshisidagi “mikroqarz” degan soʻz “kredit (mikroqarz)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
3. Quyidagi mazmundagi 1 1 -band bilan toʻldirilsin:
“1 1 . Ushbu Nizom talablari oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturlari doirasida ajratiladigan kreditlarga nisbatan tatbiq etilmaydi.”.
4. 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“2. 2024-yil 1-iyulga qadar qarz yuki koʻrsatkichi har bir qarz oluvchiga qarz beruvchi tomonidan mikroqarz ajratishda uning summasi va qarz oluvchining amaldagi kredit (mikroqarz) shartnomalari boʻyicha asosiy qarz qoldigʻi yigʻindisi bazaviy hisoblash miqdorining 50 baravari va undan oshganda hisoblanadi.
2024-yil 1-iyuldan boshlab qarz yuki koʻrsatkichi har bir qarz oluvchiga qarz beruvchi tomonidan kredit (mikroqarz) ajratishda, shu jumladan mazkur kredit (mikroqarz) boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini oshirish, kreditlash limitini oshirish hamda muddatni uzaytirishga oid qaror qabul qilinganda (bundan buyon matnda kredit (mikroqarz) ajratish deb yuritiladi) hisoblanishi lozim.
Bunda, qarz yuki koʻrsatkichi:
bank tomonidan jismoniy shaxslarga kredit (mikroqarz) ajratishda mazkur bank tomonidan jismoniy shaxslarga ajratilgan barcha kreditlar sonining va mikroqarzlar sonining eng koʻpi bilan 15 foizigacha boʻlgan miqdorida;
mikromoliya tashkiloti va lombard tomonidan jismoniy shaxs boʻlgan qarz oluvchiga kredit (mikroqarz) ajratishda uning summasi va qarz oluvchining amaldagi kredit (mikroqarz) shartnomalari boʻyicha asosiy qarz qoldigʻi yigʻindisi bazaviy hisoblash miqdorining 50 baravaridan oshmaganda;
mikromoliya tashkiloti tomonidan oʻzini oʻzi band qilgan shaxs boʻlgan qarz oluvchiga mikrokredit ajratishda uning summasi va qarz oluvchining amaldagi kredit (mikroqarz) shartnomalari boʻyicha asosiy qarz qoldigʻi yigʻindisi bazaviy hisoblash miqdorining 75 baravaridan oshmaganda hisoblanmasligi yoki inobatga olinmasligi mumkin.”.
5. Quyidagi mazmundagi 4 1 -band bilan toʻldirilsin:
“4 1 . Kredit (mikroqarz) shartnomasiga asosan uni soʻndirish muddati 36 oydan oshgan taqdirda, qarz yuki boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdori hisob-kitobida kredit (mikroqarz) boʻyicha barcha toʻlovlar 36 oyga teng miqdorda (annuitet usulida) taqsimlanadi, bundan ipoteka kreditlari va Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan joylashtiriladigan resurslar hisobidan ajratilgan taʼlim kreditlari mustasno.
Ipoteka krediti shartnomasiga asosan uni soʻndirish muddati 180 oydan oshgan taqdirda, qarz yuki boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdori hisob-kitobida kredit boʻyicha barcha toʻlovlar 180 oyga teng miqdorda (annuitet usulida) taqsimlanadi, bundan davlat dasturlari doirasida, shu jumladan Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi hamda ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari mablagʻlari hisobidan ajratilgan ipoteka kreditlari mustasno.”.
6. 9-bandning sakkizinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Bunda, qarz oluvchi va birgalikda qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlashda:
bank mazkur bandning ikkinchi — yettinchi xatboshilarida koʻrsatilgan daromadlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni kamida oxirgi olti oy uchun olishi lozim;
mikromoliya tashkiloti va lombard mazkur bandning ikkinchi — yettinchi xatboshilarida keltirilgan hujjatlar bilan cheklanmasdan boshqa maʼlumotlardan foydalanishi mumkin.”.
7. 10-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“10. 2024-yil 1-iyulga qadar qarz beruvchi tomonidan mikroqarzlar ajratishda jismoniy shaxsning qarz yuki koʻrsatkichi 50 foizdan oshmasligi kerak.
Qarz beruvchi tomonidan kredit (mikroqarz) ajratishda jismoniy shaxsning qarz yuki koʻrsatkichi:
2024-yil 1-iyuldan 2025-yil 1-yanvarga qadar — 60 foizdan;
2025-yil 1-yanvardan boshlab — 50 foizdan oshmasligi kerak.”.
Markaziy bank raisi M. NURMURATOV
Oʻzbekiston Savdo-sanoat palatasi Raisi D. VAXABOV
Toshkent sh.,
2024-yil 26-yanvar,
2024-yil 20-yanvar
42/16-son