📅 2024-yil 26-avgust · Prezident farmonlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2024-yil 26-avgust · Prezident farmonlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2024 йил 26 август · Президент фармонлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 26 августа 2024 г. · Указы Президента
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 26 August 2024 · Presidential decrees
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг
Фармони
Фуқаролик жамияти институтларини давлат томонидан қўллаб-қувватлаш тизимини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида
Янги таҳрирдаги Ўзбекистон Республикаси Конституцияси , «Ўзбекистон — 2030» стратегияси ҳамда 2021 — 2025 йилларда фуқаролик жамиятини ривожлантириш концепцияси ижросини таъминлаш, фуқаролик жамияти институтларини давлат томонидан қўллаб-қувватлашнинг шаффоф ва соғлом рақобат тамойилига асосланган тизимини, шунингдек, ижтимоий фойдали дастурлар самарадорлигини ошириш учун қўшимча шарт-шароитлар яратиш мақсадида:
1. Қуйидагилар фуқаролик жамияти институтларини давлат томонидан қўллаб-қувватлашнинг асосий йўналишлари этиб белгилансин:
давлат ва жамият ҳаётида фуқаролик жамияти институтлари фаоллигини янада ошириш ҳамда ижтимоий-иқтисодий, маданий-маънавий ва гуманитар соҳаларни ривожлантиришда уларнинг салоҳиятидан тўлақонли фойдаланиш;
жамият манфаатлари ва аҳолининг ҳақиқий эҳтиёжларини кўзлаган, жойларда сақланиб қолаётган долзарб муаммоларни ҳал этишга қаратилган ташаббусларни рўёбга чиқаришга кўмаклашиш;
давлат органлари ва фуқаролик жамияти институтлари ўртасида ўзаро манфаатли ижтимоий шерикликни янада ривожлантириш;
фуқаролик жамияти институтлари томонидан давлат ва жамият ҳаётининг барча соҳаларини ривожлантиришга кўмаклашиш йўлида таъсирчан жамоатчилик назорати олиб борилишини рағбатлантириш;
фуқаролик жамияти институтларининг хориждаги ватандошлар билан алоқаларини йўлга қўйиш ҳамда уларнинг хориждаги уюшмалари билан ҳамкорлигини мустаҳкамлаш;
фуқаролик жамияти институтларининг моддий-техник базасини мустаҳкамлаш ва уларга ўз фаолиятини амалга ошириши учун қулай ташкилий-ҳуқуқий шароитлар яратиш.
2. Олий Мажлис палаталари, Олий Мажлис ҳузуридаги Нодавлат нотижорат ташкилотларини ва фуқаролик жамиятининг бошқа институтларини қўллаб-қувватлаш жамоат фонди маблағларини бошқариш бўйича парламент комиссияси, Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси, халқ депутатлари вилоятлар ва Тошкент шаҳар кенгашлари (кейинги ўринларда — маҳаллий кенгашлар) ҳамда уларнинг ҳузуридаги ижтимоий шериклик бўйича жамоат комиссияларининг қуйидаги ташаббуслари қўллаб-қувватлансин:
Олий Мажлис, Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси ҳамда маҳаллий кенгашлар ҳузуридаги нодавлат нотижорат ташкилотларини ва фуқаролик жамиятининг бошқа институтларини қўллаб-қувватлаш жамоат фондларини қўшиб юбориш ва уларнинг негизида Олий Мажлис ҳузуридаги Фуқаролик жамияти институтларини қўллаб-қувватлаш жамоат фонди (кейинги ўринларда — Фонд) ҳамда унинг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳридаги алоҳида бўлинмаларини (кейинги ўринларда — алоҳида бўлинмалар) ташкил этиш;
Фонд маблағларини бошқариш бўйича Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутатлари ва Сенати аъзоларидан иборат бўлган парламент палаталари вакиллари ҳар йили навбатма-навбат раислик қиладиган Парламент комиссиясини (кейинги ўринларда — Парламент комиссияси) тузиш, унинг фаолиятига манфаатдор вазирлик ва идоралар ҳамда фаол жамоатчилик вакилларини жалб этиш;
фуқаролик жамияти институтлари вакиллари ва ташаббускор фуқароларни «Фуқаролик жамиятини ривожлантиришга қўшган ҳиссаси учун» кўкрак нишони билан тақдирлаш ваколатини Парламент комиссиясига ўтказиш;
Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси ва маҳаллий кенгашлар ҳузурида уларнинг ваколатига кирадиган вазифаларни самарали амалга оширишга кўмаклашувчи фуқаролик жамияти институтлари вакилларидан иборат бўлган маслаҳат гуруҳлари фаолиятини жамоатчилик асосида йўлга қўйиш.
3. Маълумот учун қабул қилинсинки:
Фонд жами 45 та, шу жумладан, ижро этувчи девон — 17 та, алоҳида бўлинмалар — 28 та штат бирлигидан иборат бўлади;
Фонд ижро этувчи девони фаолиятини сақлаш, ходимларининг меҳнатига ҳақ тўлаш харажатлари Ўзбекистон Республикасининг республика бюджети, алоҳида бўлинмаларнинг худди шундай харажатлари тегишинча Қорақалпоғистон Республикаси бюджети, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маҳаллий бюджетлари ҳисобидан қопланади;
Фонд фаолиятини ташкил этиш тартиби ва унинг ходимлари меҳнатига ҳақ тўлаш шартлари Олий Мажлис палаталари томонидан белгиланади.
4. Олий Мажлис палаталарига икки ой муддатда фуқаролик жамияти институтларини давлат томонидан қўллаб-қувватлаш тизими такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг «Ижтимоий шериклик тўғрисида»ги Қонуни ва бошқа қонун ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш ҳамда ўз қарорларини қайта кўриб чиқиш тавсия этилсин.
5. 2024 йил 1 октябрдан 2027 йил 1 октябрга қадар Фонд маблағлари ҳисобидан амалга ошириладиган давлат грантлари ва давлат ижтимоий буюртмалари лойиҳалари доирасида тўланадиган қуйидаги солиқ турлари бўйича белгиланган солиқ ставкалари 50 фоизга камайтирилсин:
лойиҳага меҳнат ва фуқаролик-ҳуқуқий шартномалари асосида жалб қилинган мутахассисларнинг меҳнатга ҳақ тўлаш тарзида олган даромадларидан тўланадиган жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғи;
нодавлат нотижорат ташкилотлари, оммавий ахборот воситалари ва фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари томонидан меҳнатга ҳақ тўлашга доир харажатлари бўйича тўланадиган ижтимоий солиқ.
6. Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳамда Адлия вазирлигининг қуйидаги таклифларига розилик берилсин:
Ижтимоий реестрга киритилган оилалар аъзоларига ҳомийлик ташкилотлари томонидан солиқ даври мобайнида тўғридан-тўғри бериладиган пул маблағлари тарзидаги ҳомийлик хайрияларининг солиқ солинмайдиган миқдорини ўн беш миллион сўмдан базавий ҳисоблаш миқдорининг юз бараваригача ошириш;
2025 йил 1 январдан бошлаб ногиронлиги бўлган шахслар, фахрийлар, хотин-қизлар ҳамда болалар жамоат бирлашмаларини давлат рўйхатидан ўтказиш учун белгиланган давлат божлари миқдорини икки бараварга камайтирилган ҳолда ундириш.
Адлия вазирлиги Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан биргаликда бир ой муддатда Ўзбекистон Республикасининг Солиқ кодекси ва «Давлат божи тўғрисида»ги Қонунига мазкур банддан келиб чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида қонун лойиҳасини Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
7. Шундай тартиб ўрнатилсинки, унга мувофиқ:
бир календарь йилда банк ҳисобварақларида пул айланмаси бўлмаган жамоат фондлари учун ушбу календарь йилда ўз фаолиятини аудиторлик текширувидан ўтказиш ихтиёрий тартибда амалга оширилади;
ҳар йили вазирлик ва идоралар фуқаролик жамияти институтларига бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан ижтимоий буюртма бериш бўйича танловлар ташкил этади. Бунда танловлар устувор равишда инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилиш, коррупцияга муросасиз муҳитни шакллантириш ҳамда таълим, тиббиёт, экология, қурилиш, транспорт, коммунал хўжалиги, бандлик, ижтимоий хизматлар кўрсатиш ва бошқа соҳаларнинг энг долзарб муаммолари ечимига қаратилади;
ҳар йили камида бир маротаба вазирликлар, идоралар, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари томонидан соҳавий ва ҳудудий фуқаролик жамияти институтлари вакиллари билан очиқ мулоқот ўтказилади;
фуқаролик жамияти институтларига тегишли соҳа ва тармоқларда мавжуд муаммоларнинг таъсирчан ечимини назарда тутувчи ташаббусли лойиҳаларни амалга ошириш учун давлат ижтимоий буюртмасини олиш тўғрисида манфаатдор давлат органига таклиф киритиш ҳуқуқи берилади. Бунда ташаббусли лойиҳа белгиланган тартибга мувофиқ давлат органи ҳузуридаги жамоатчилик кенгаши томонидан ижобий баҳоланган тақдирда, унинг ташаббускорига давлат органининг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан базавий ҳисоблаш миқдорининг минг бараваригача миқдорда тўғридан-тўғри шартнома тузиш йўли билан ижтимоий буюртма берилиши мумкин.
8. Белгилаб қўйилсинки:
давлат органлари ҳузуридаги жамоатчилик кенгашлари (кейинги ўринларда — жамоатчилик кенгашлари) раислари фуқаролик жамияти институтлари вакиллари орасидан тасдиқланади;
ҳар йили жамоатчилик кенгашларининг фаолияти самарадорлиги баҳоланади ва унинг натижалари эълон қилинади;
жамоатчилик кенгашларининг фаол аъзолари давлат органининг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан моддий рағбатлантириб борилади.
«Юксалиш» ҳаракатига ҳар йили жамоатчилик кенгашлари фаолият самарадорлигини баҳолаш ва унинг натижаларини ўз расмий веб-сайти ҳамда ижтимоий тармоқларда эълон қилиб бориш тавсия этилсин.
9. Давлат органлари ҳамда Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари:
икки ой муддатда ўзларининг ҳузуридаги жамоатчилик кенгашлари фаолиятини қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳамда мазкур Фармоннинг 8-бандида назарда тутилган талаблар асосида қайта ташкил этсин;
«Юксалиш» ҳаракатига унинг сўровига асосан жамоатчилик кенгашлари фаолиятига доир маълумотларни тақдим этиб борилишини таъминласин.
10. Адлия вазирлиги уч ой муддатда Ўзбекистон Республикасининг «Жамоатчилик назорати тўғрисида»ги Қонунини жамоатчилик назорати механизмларини янада кенгайтириш нуқтаи назаридан такомиллаштириш бўйича қонун лойиҳасини Вазирлар Маҳкамасига киритсин. Бунда қуйидагилар назарда тутилсин:
жамоатчилик назоратининг илғор хорижий тажрибага асосланган таъсирчан шакллари;
жамоатчилик назоратининг ҳар бир шаклини амалга ошириш механизми ва тартиб-таомиллари;
жамоатчилик назоратининг натижаларига кўра якуний ҳужжатларни расмийлаштириш, жамоатчилик назорати объектига киритиш ва уларни кўриб чиқишнинг аниқ тартиби ва муддатлари;
давлат органи ҳузуридаги жамоатчилик кенгашлари фаолиятини тартибга солиш.
11. Олий Мажлис палаталари, Адлия вазирлиги, Ўзбекистон маҳаллалари уюшмаси, «Юксалиш» ҳаракати, «Тараққиёт стратегияси» маркази, Демократик жараёнларни таҳлил қилиш маркази, Ўзбекистон нодавлат нотижорат ташкилотлари миллий ассоциацияси ва Ўзбекистон Журналистлар уюшмасининг:
ҳар йили декабрь ойининг биринчи ҳафтасида «Фуқаролик жамияти ҳафталиги»ни ўтказиб бориш, унинг доирасида Олий Мажлис, Адлия вазирлигида нодавлат нотижорат ташкилотлари вакиллари билан учрашув ва мулоқот ўтказиш, фуқаролик жамияти институтларини рағбатлантириш бўйича тадбирлар ташкил этиш, шу жумладан, «Фуқаролик жамиятини ривожлантиришга қўшган ҳиссаси учун» кўкрак нишони билан тақдирлаш;
ҳар икки йилда Фонд томонидан тақдирланадиган «Фуқаролик ташаббуси» миллий мукофотини таъсис этиш;
журналистлар ўртасида ҳар йили анъанавий ўтказиб келинаётган «Олтин қалам» миллий мукофоти учун халқаро танловда фуқаролик жамияти институтлари фаолиятини ёритиш йўналишида номинация ташкил этиш тўғрисидаги таклифлари маъқуллансин.
Адлия вазирлиги бир ой муддатда «Фуқаролик ташаббуси» миллий мукофоти билан тақдирлаш тартиби тўғрисидаги низом лойиҳасини ишлаб чиқсин ва Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
Белгилансинки, мазкур банднинг иккинчи ва учинчи хатбошиларида назарда тутилган тадбирларни ўтказиш билан боғлиқ харажатлар Фондга ажратиладиган маблағлар, ҳомийлик хайриялари ҳамда қонунчилик ҳужжатлари билан тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан қопланади.
12. Олий Мажлис Қонунчилик палатаси ҳамда Ўзбекистон нодавлат нотижорат ташкилотлари миллий ассоциацияси аъзоларининг мазкур ассоциация раисига Олий Мажлис Қонунчилик палатаси ва унинг қўмиталари (комиссиялар) мажлисларида нодавлат нотижорат ташкилотларининг вакили сифатида иштирок этиш ҳуқуқини бериш ҳақидаги таклифи қўллаб-қувватлансин.
Нодавлат нотижорат ташкилотларининг вакили ижтимоий шериклик ва жамоатчилик назоратининг таъсирчан механизмларини жорий қилиш, уларни амалиётга тўғри қўллаш юзасидан таклифлар киритиши ҳамда нодавлат нотижорат ташкилотларининг ҳуқуқ ва манфаатларини ифода этиши маълумот учун қабул қилинсин.
13. Адлия вазирлиги манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда ҳар йили ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш дастурларини амалга оширишда фуқаролик жамияти институтларини ижтимоий шериклик асосида жалб қилиш дастурини ишлаб чиқсин ва тасдиқлаш учун Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
14. Рақамли технологиялар вазирлиги Фонд билан биргаликда 2024 йил 1 октябрдан бошлаб фуқаролик жамияти институтларига давлат субсидиялари, грантлари ва ижтимоий буюртмаларини ажратиш билан боғлиқ барча жараёнларнинг шаффофлигини таъминлашга қаратилган қуйидаги асосий имкониятларни назарда тутувчи ягона электрон платформани ишга туширсин:
фуқаролик жамияти институтлари ва кенг жамоатчилик томонидан танловлар йўналишларини шакллантириш ҳамда уларнинг муҳокамасида бевосита иштирок этиш;
танловларда иштирок этиш учун лойиҳаларни топшириш ва давлат субсидиясини олиш учун буюртмаларни юбориш, уларни кўриб чиқиш ва баҳолаш жараёнларини кузатиб бориш;
танлов иштирокчиларидан талаб этиладиган ҳужжатларни электрон платформани давлат органларининг маълумотлар базаларига интеграция қилиш орқали онлайн олиш.
15. Адлия вазирлиги Фуқаролик жамиятини ривожлантириш марказининг Тугатиш комиссияси билан биргаликда Фуқаролик жамиятини ривожлантириш марказининг мол-мулки ушбу соҳада фаолият юритаётган нодавлат нотижорат ташкилотлари эҳтиёжи учун йўналтирилишини таъминласин.
16. Иқтисодиёт ва молия вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари ҳар йили Парламент комиссиясининг асослантирилган ҳисоб-китобларига кўра фуқаролик жамияти институтларини қўллаб-қувватлаш билан боғлиқ харажатларни Давлат бюджети параметрларида назарда тутсин.
17. Адлия вазирлиги манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда икки ой муддатда қонунчилик ҳужжатларига ушбу Фармондан келиб чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.
18. Мазкур Фармоннинг ижросини самарали ташкил этишга масъул ва шахсий жавобгар этиб адлия вазири А.Д. Ташкулов белгилансин.
Фармон ижросини назорат қилиш ва масъул ижрочиларнинг фаолиятини мувофиқлаштириш Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А.Н. Арипов ҳамда Ўзбекистон Республикаси Президентининг маслаҳатчиси Р.Қ. Давлетов зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2024 йил 26 август,
ПФ-124-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Farmoni
Fuqarolik jamiyati institutlarini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
Yangi tahrirdagi Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi , “Oʻzbekiston — 2030” strategiyasi hamda 2021 — 2025-yillarda fuqarolik jamiyatini rivojlantirish konsepsiyasi ijrosini taʼminlash, fuqarolik jamiyati institutlarini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlashning shaffof va sogʻlom raqobat tamoyiliga asoslangan tizimini, shuningdek, ijtimoiy foydali dasturlar samaradorligini oshirish uchun qoʻshimcha shart-sharoitlar yaratish maqsadida:
1. Quyidagilar fuqarolik jamiyati institutlarini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlashning asosiy yoʻnalishlari etib belgilansin:
davlat va jamiyat hayotida fuqarolik jamiyati institutlari faolligini yanada oshirish hamda ijtimoiy-iqtisodiy, madaniy-maʼnaviy va gumanitar sohalarni rivojlantirishda ularning salohiyatidan toʻlaqonli foydalanish;
jamiyat manfaatlari va aholining haqiqiy ehtiyojlarini koʻzlagan, joylarda saqlanib qolayotgan dolzarb muammolarni hal etishga qaratilgan tashabbuslarni roʻyobga chiqarishga koʻmaklashish;
davlat organlari va fuqarolik jamiyati institutlari oʻrtasida oʻzaro manfaatli ijtimoiy sheriklikni yanada rivojlantirish;
fuqarolik jamiyati institutlari tomonidan davlat va jamiyat hayotining barcha sohalarini rivojlantirishga koʻmaklashish yoʻlida taʼsirchan jamoatchilik nazorati olib borilishini ragʻbatlantirish;
fuqarolik jamiyati institutlarining xorijdagi vatandoshlar bilan aloqalarini yoʻlga qoʻyish hamda ularning xorijdagi uyushmalari bilan hamkorligini mustahkamlash;
fuqarolik jamiyati institutlarining moddiy-texnik bazasini mustahkamlash va ularga oʻz faoliyatini amalga oshirishi uchun qulay tashkiliy-huquqiy sharoitlar yaratish.
2. Oliy Majlis palatalari, Oliy Majlis huzuridagi Nodavlat notijorat tashkilotlarini va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlarini qoʻllab-quvvatlash jamoat fondi mablagʻlarini boshqarish boʻyicha parlament komissiyasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar kengashlari (keyingi oʻrinlarda — mahalliy kengashlar) hamda ularning huzuridagi ijtimoiy sheriklik boʻyicha jamoat komissiyalarining quyidagi tashabbuslari qoʻllab-quvvatlansin:
Oliy Majlis, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi hamda mahalliy kengashlar huzuridagi nodavlat notijorat tashkilotlarini va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlarini qoʻllab-quvvatlash jamoat fondlarini qoʻshib yuborish va ularning negizida Oliy Majlis huzuridagi Fuqarolik jamiyati institutlarini qoʻllab-quvvatlash jamoat fondi (keyingi oʻrinlarda — Fond) hamda uning Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahridagi alohida boʻlinmalarini (keyingi oʻrinlarda — alohida boʻlinmalar) tashkil etish;
Fond mablagʻlarini boshqarish boʻyicha Oliy Majlis Qonunchilik palatasi deputatlari va Senati aʼzolaridan iborat boʻlgan parlament palatalari vakillari har yili navbatma-navbat raislik qiladigan Parlament komissiyasini (keyingi oʻrinlarda — Parlament komissiyasi) tuzish, uning faoliyatiga manfaatdor vazirlik va idoralar hamda faol jamoatchilik vakillarini jalb etish;
fuqarolik jamiyati institutlari vakillari va tashabbuskor fuqarolarni “Fuqarolik jamiyatini rivojlantirishga qoʻshgan hissasi uchun” koʻkrak nishoni bilan taqdirlash vakolatini Parlament komissiyasiga oʻtkazish;
Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi va mahalliy kengashlar huzurida ularning vakolatiga kiradigan vazifalarni samarali amalga oshirishga koʻmaklashuvchi fuqarolik jamiyati institutlari vakillaridan iborat boʻlgan maslahat guruhlari faoliyatini jamoatchilik asosida yoʻlga qoʻyish.
3. Maʼlumot uchun qabul qilinsinki:
Fond jami 45 ta, shu jumladan, ijro etuvchi devon — 17 ta, alohida boʻlinmalar — 28 ta shtat birligidan iborat boʻladi;
Fond ijro etuvchi devoni faoliyatini saqlash, xodimlarining mehnatiga haq toʻlash xarajatlari Oʻzbekiston Respublikasining respublika budjeti, alohida boʻlinmalarning xuddi shunday xarajatlari tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlari hisobidan qoplanadi;
Fond faoliyatini tashkil etish tartibi va uning xodimlari mehnatiga haq toʻlash shartlari Oliy Majlis palatalari tomonidan belgilanadi.
4. Oliy Majlis palatalariga ikki oy muddatda fuqarolik jamiyati institutlarini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash tizimi takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining “Ijtimoiy sheriklik toʻgʻrisida”gi Qonuni va boshqa qonun hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish hamda oʻz qarorlarini qayta koʻrib chiqish tavsiya etilsin.
5. 2024-yil 1-oktabrdan 2027-yil 1-oktabrga qadar Fond mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladigan davlat grantlari va davlat ijtimoiy buyurtmalari loyihalari doirasida toʻlanadigan quyidagi soliq turlari boʻyicha belgilangan soliq stavkalari 50 foizga kamaytirilsin:
loyihaga mehnat va fuqarolik-huquqiy shartnomalari asosida jalb qilingan mutaxassislarning mehnatga haq toʻlash tarzida olgan daromadlaridan toʻlanadigan jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻi;
nodavlat notijorat tashkilotlari, ommaviy axborot vositalari va fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari tomonidan mehnatga haq toʻlashga doir xarajatlari boʻyicha toʻlanadigan ijtimoiy soliq.
6. Iqtisodiyot va moliya vazirligi hamda Adliya vazirligining quyidagi takliflariga rozilik berilsin:
Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalar aʼzolariga homiylik tashkilotlari tomonidan soliq davri mobaynida toʻgʻridan-toʻgʻri beriladigan pul mablagʻlari tarzidagi homiylik xayriyalarining soliq solinmaydigan miqdorini oʻn besh million soʻmdan bazaviy hisoblash miqdorining yuz baravarigacha oshirish;
2025-yil 1-yanvardan boshlab nogironligi boʻlgan shaxslar, faxriylar, xotin-qizlar hamda bolalar jamoat birlashmalarini davlat roʻyxatidan oʻtkazish uchun belgilangan davlat bojlari miqdorini ikki baravarga kamaytirilgan holda undirish.
Adliya vazirligi Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan birgalikda bir oy muddatda Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksi va “Davlat boji toʻgʻrisida”gi Qonuniga mazkur banddan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida qonun loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
7. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq:
bir kalendar yilda bank hisobvaraqlarida pul aylanmasi boʻlmagan jamoat fondlari uchun ushbu kalendar yilda oʻz faoliyatini auditorlik tekshiruvidan oʻtkazish ixtiyoriy tartibda amalga oshiriladi;
har yili vazirlik va idoralar fuqarolik jamiyati institutlariga budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan ijtimoiy buyurtma berish boʻyicha tanlovlar tashkil etadi. Bunda tanlovlar ustuvor ravishda inson huquqlarini himoya qilish, korrupsiyaga murosasiz muhitni shakllantirish hamda taʼlim, tibbiyot, ekologiya, qurilish, transport, kommunal xoʻjaligi, bandlik, ijtimoiy xizmatlar koʻrsatish va boshqa sohalarning eng dolzarb muammolari yechimiga qaratiladi;
har yili kamida bir marotaba vazirliklar, idoralar, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tomonidan sohaviy va hududiy fuqarolik jamiyati institutlari vakillari bilan ochiq muloqot oʻtkaziladi;
fuqarolik jamiyati institutlariga tegishli soha va tarmoqlarda mavjud muammolarning taʼsirchan yechimini nazarda tutuvchi tashabbusli loyihalarni amalga oshirish uchun davlat ijtimoiy buyurtmasini olish toʻgʻrisida manfaatdor davlat organiga taklif kiritish huquqi beriladi. Bunda tashabbusli loyiha belgilangan tartibga muvofiq davlat organi huzuridagi jamoatchilik kengashi tomonidan ijobiy baholangan taqdirda, uning tashabbuskoriga davlat organining budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan bazaviy hisoblash miqdorining ming baravarigacha miqdorda toʻgʻridan-toʻgʻri shartnoma tuzish yoʻli bilan ijtimoiy buyurtma berilishi mumkin.
8. Belgilab qoʻyilsinki:
davlat organlari huzuridagi jamoatchilik kengashlari (keyingi oʻrinlarda — jamoatchilik kengashlari) raislari fuqarolik jamiyati institutlari vakillari orasidan tasdiqlanadi;
har yili jamoatchilik kengashlarining faoliyati samaradorligi baholanadi va uning natijalari eʼlon qilinadi;
jamoatchilik kengashlarining faol aʼzolari davlat organining budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan moddiy ragʻbatlantirib boriladi.
“Yuksalish” harakatiga har yili jamoatchilik kengashlari faoliyat samaradorligini baholash va uning natijalarini oʻz rasmiy veb-sayti hamda ijtimoiy tarmoqlarda eʼlon qilib borish tavsiya etilsin.
9. Davlat organlari hamda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari:
ikki oy muddatda oʻzlarining huzuridagi jamoatchilik kengashlari faoliyatini qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hamda mazkur Farmonning 8-bandida nazarda tutilgan talablar asosida qayta tashkil etsin;
“Yuksalish” harakatiga uning soʻroviga asosan jamoatchilik kengashlari faoliyatiga doir maʼlumotlarni taqdim etib borilishini taʼminlasin.
10. Adliya vazirligi uch oy muddatda Oʻzbekiston Respublikasining “Jamoatchilik nazorati toʻgʻrisida”gi Qonunini jamoatchilik nazorati mexanizmlarini yanada kengaytirish nuqtai nazaridan takomillashtirish boʻyicha qonun loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritsin. Bunda quyidagilar nazarda tutilsin:
jamoatchilik nazoratining ilgʻor xorijiy tajribaga asoslangan taʼsirchan shakllari;
jamoatchilik nazoratining har bir shaklini amalga oshirish mexanizmi va tartib-taomillari;
jamoatchilik nazoratining natijalariga koʻra yakuniy hujjatlarni rasmiylashtirish, jamoatchilik nazorati obyektiga kiritish va ularni koʻrib chiqishning aniq tartibi va muddatlari;
davlat organi huzuridagi jamoatchilik kengashlari faoliyatini tartibga solish.
11. Oliy Majlis palatalari, Adliya vazirligi, Oʻzbekiston mahallalari uyushmasi, “Yuksalish” harakati, “Taraqqiyot strategiyasi” markazi, Demokratik jarayonlarni tahlil qilish markazi, Oʻzbekiston nodavlat notijorat tashkilotlari milliy assotsiatsiyasi va Oʻzbekiston Jurnalistlar uyushmasining:
har yili dekabr oyining birinchi haftasida “Fuqarolik jamiyati haftaligi”ni oʻtkazib borish, uning doirasida Oliy Majlis, Adliya vazirligida nodavlat notijorat tashkilotlari vakillari bilan uchrashuv va muloqot oʻtkazish, fuqarolik jamiyati institutlarini ragʻbatlantirish boʻyicha tadbirlar tashkil etish, shu jumladan, “Fuqarolik jamiyatini rivojlantirishga qoʻshgan hissasi uchun” koʻkrak nishoni bilan taqdirlash;
har ikki yilda Fond tomonidan taqdirlanadigan “Fuqarolik tashabbusi” milliy mukofotini taʼsis etish;
jurnalistlar oʻrtasida har yili anʼanaviy oʻtkazib kelinayotgan “Oltin qalam” milliy mukofoti uchun xalqaro tanlovda fuqarolik jamiyati institutlari faoliyatini yoritish yoʻnalishida nominatsiya tashkil etish toʻgʻrisidagi takliflari maʼqullansin.
Adliya vazirligi bir oy muddatda “Fuqarolik tashabbusi” milliy mukofoti bilan taqdirlash tartibi toʻgʻrisidagi nizom loyihasini ishlab chiqsin va Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
Belgilansinki, mazkur bandning ikkinchi va uchinchi xatboshilarida nazarda tutilgan tadbirlarni oʻtkazish bilan bogʻliq xarajatlar Fondga ajratiladigan mablagʻlar, homiylik xayriyalari hamda qonunchilik hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan qoplanadi.
12. Oliy Majlis Qonunchilik palatasi hamda Oʻzbekiston nodavlat notijorat tashkilotlari milliy assotsiatsiyasi aʼzolarining mazkur assotsiatsiya raisiga Oliy Majlis Qonunchilik palatasi va uning qoʻmitalari (komissiyalar) majlislarida nodavlat notijorat tashkilotlarining vakili sifatida ishtirok etish huquqini berish haqidagi taklifi qoʻllab-quvvatlansin.
Nodavlat notijorat tashkilotlarining vakili ijtimoiy sheriklik va jamoatchilik nazoratining taʼsirchan mexanizmlarini joriy qilish, ularni amaliyotga toʻgʻri qoʻllash yuzasidan takliflar kiritishi hamda nodavlat notijorat tashkilotlarining huquq va manfaatlarini ifoda etishi maʼlumot uchun qabul qilinsin.
13. Adliya vazirligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda har yili ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlarini amalga oshirishda fuqarolik jamiyati institutlarini ijtimoiy sheriklik asosida jalb qilish dasturini ishlab chiqsin va tasdiqlash uchun Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
14. Raqamli texnologiyalar vazirligi Fond bilan birgalikda 2024-yil 1-oktabrdan boshlab fuqarolik jamiyati institutlariga davlat subsidiyalari, grantlari va ijtimoiy buyurtmalarini ajratish bilan bogʻliq barcha jarayonlarning shaffofligini taʼminlashga qaratilgan quyidagi asosiy imkoniyatlarni nazarda tutuvchi yagona elektron platformani ishga tushirsin:
fuqarolik jamiyati institutlari va keng jamoatchilik tomonidan tanlovlar yoʻnalishlarini shakllantirish hamda ularning muhokamasida bevosita ishtirok etish;
tanlovlarda ishtirok etish uchun loyihalarni topshirish va davlat subsidiyasini olish uchun buyurtmalarni yuborish, ularni koʻrib chiqish va baholash jarayonlarini kuzatib borish;
tanlov ishtirokchilaridan talab etiladigan hujjatlarni elektron platformani davlat organlarining maʼlumotlar bazalariga integratsiya qilish orqali onlayn olish.
15. Adliya vazirligi Fuqarolik jamiyatini rivojlantirish markazining Tugatish komissiyasi bilan birgalikda Fuqarolik jamiyatini rivojlantirish markazining mol-mulki ushbu sohada faoliyat yuritayotgan nodavlat notijorat tashkilotlari ehtiyoji uchun yoʻnaltirilishini taʼminlasin.
16. Iqtisodiyot va moliya vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari har yili Parlament komissiyasining asoslantirilgan hisob-kitoblariga koʻra fuqarolik jamiyati institutlarini qoʻllab-quvvatlash bilan bogʻliq xarajatlarni Davlat budjeti parametrlarida nazarda tutsin.
17. Adliya vazirligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda ikki oy muddatda qonunchilik hujjatlariga ushbu Farmondan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.
18. Mazkur Farmonning ijrosini samarali tashkil etishga masʼul va shaxsiy javobgar etib adliya vaziri A.D. Tashkulov belgilansin.
Farmon ijrosini nazorat qilish va masʼul ijrochilarning faoliyatini muvofiqlashtirish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi R.Q. Davletov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2024-yil 26-avgust,
PF-124-son
Президента Республики Узбекистан
Указ
О мерах по дальнейшему совершенствованию системы государственной поддержки институтов гражданского общества
В целях обеспечения исполнения Конституции Республики Узбекистан в новой редакции, Стратегии «Узбекистан — 2030» и Концепции развития гражданского общества в 2021 — 2025 годах, создания системы государственной поддержки институтов гражданского общества, основанной на принципах прозрачности и здоровой конкуренции, а также дополнительных условий для повышения эффективности социально значимых программ:
1. Определить основными направлениями государственной поддержки институтов гражданского общества:
дальнейшее повышение активности институтов гражданского общества в жизни государства и общества, полноценное использование их потенциала в развитии социально-экономической, культурно-духовной и гуманитарной сфер;
оказание содействия реализации инициатив, нацеленных на интересы общества и реальные потребности населения, а также направленных на решение актуальных проблем, сохраняющихся на местах;
дальнейшее развитие взаимовыгодного социального партнерства между государственными органами и институтами гражданского общества;
стимулирование осуществления институтами гражданского общества действенного общественного контроля на пути содействия развитию всех сфер жизни государства и общества;
налаживание связей институтов гражданского общества с соотечественниками за рубежом и укрепление сотрудничества с их зарубежными ассоциациями;
укрепление материально-технической базы институтов гражданского общества и создание им благоприятных организационно-правовых условий для осуществления деятельности.
2. Поддержать следующие инициативы палат Олий Мажлиса, Парламентской комиссии по управлению средствами Общественного фонда по поддержке негосударственных некоммерческих организаций и других институтов гражданского общества при Олий Мажлисе, Жокаргы Кенеса Республики Каракалпакстан, кенгашей народных депутатов областей и города Ташкента (далее — местные кенгаши), а также общественных комиссий по социальному партнерству при них:
слияние общественных фондов по поддержке негосударственных некоммерческих организаций и других институтов гражданского общества при Олий Мажлисе, Жокаргы Кенесе Республики Каракалпакстан и местных кенгашах и образование на их базе Общественного фонда по поддержке институтов гражданского общества при Олий Мажлисе (далее — Фонд), а также его отдельных подразделений в Республике Каракалпакстан, областях и городе Ташкенте (далее — отдельные подразделения);
создание Парламентской комиссии по управлению средствами Фонда (далее — Парламентская комиссия) из числа депутатов Законодательной палаты и членов Сената Олий Мажлиса, в которой ежегодно председательствуют представители палат парламента в порядке очередности, привлечение к ее деятельности заинтересованных министерств и ведомств, а также активных представителей общественности;
передача Парламентской комиссии полномочия по награждению представителей институтов гражданского общества и инициативных граждан нагрудным знаком «Фуқаролик жамиятини ривожлантиришга қўшган ҳиссаси учун» («За вклад в развитие гражданского общества»);
налаживание на общественных началах деятельности консультативных групп из числа представителей институтов гражданского общества при Жокаргы Кенесе Республики Каракалпакстан и местных кенгашах, содействующих эффективной реализации задач, относящихся к их компетенции.
3. Принять к сведению, что:
Фонд состоит всего из 45, в том числе исполнительный аппарат — из 17, отдельные подразделения — из 28 штатных единиц;
расходы на содержание деятельности исполнительного аппарата Фонда, оплату труда работников покрываются за счет республиканского бюджета Республики Узбекистан, аналогичные расходы отдельных подразделений — за счет бюджета Республики Каракалпакстан, местных бюджетов областей и города Ташкента соответственно;
порядок организации деятельности Фонда и условия оплаты труда его работников определяются палатами Олий Мажлиса.
4. Рекомендовать палатам Олий Мажлиса в двухмесячный срок внести изменения и дополнения в Закон Республики Узбекистан «О социальном партнерстве» и другие законодательные акты, а также пересмотреть свои постановления в связи с совершенствованием системы государственной поддержки институтов гражданского общества.
5. Снизить на период с 1 октября 2024 года до 1 октября 2027 года на 50 процентов ставки налога, установленные по следующим видам налога, уплачиваемого в рамках проектов государственных грантов и социальных заказов, осуществляемых за счет средств Фонда:
налог на доходы физических лиц, уплачиваемый с доходов специалистов, привлеченных к проекту на основе трудового и гражданско-правового договоров, полученных в виде оплаты труда;
социальный налог, уплачиваемый негосударственными некоммерческими организациями, средствами массовой информации и органами самоуправления граждан по расходам оплаты труда.
6. Согласиться с предложениями Министерства экономики и финансов и Министерства юстиции:
о повышении необлагаемого налогом размера благотворительных пожертвований в виде денежных средств, непосредственно передаваемых в течение налогового периода благотворительными организациями членам семей, включенных в Социальный реестр, с пятнадцати миллионов сумов до стократного размера базовой расчетной величины;
о взимании с 1 января 2025 года государственной пошлины, установленной для государственной регистрации общественных объединений лиц с инвалидностью, ветеранов, женщин и детей, с уменьшением ее в два раза.
Министерству юстиции совместно с Министерством экономики и финансов в месячный срок внести в Кабинет Министров проект закона о внесении изменений и дополнений в Налоговый кодекс и Закон Республики Узбекистан «О государственной пошлине», вытекающих из настоящего пункта.
7. Установить порядок, в соответствии с которым:
общественные фонды, не имевшие денежный оборот на банковских счетах в течение одного календарного года, проводят аудиторскую проверку своей деятельности в данном календарном году в добровольном порядке;
ежегодно министерства и ведомства организуют конкурсы по предоставлению социального заказа институтам гражданского общества за счет внебюджетных средств. При этом конкурсы в приоритетном порядке ориентируются на решение наиболее актуальных проблем в сфере защиты прав человека, формирования непримиримой среды к коррупции, а также в области образования, медицины, экологии, строительства, транспорта, коммунального хозяйства, занятости, оказания социальных услуг и других;
не реже одного раза в год министерствами, ведомствами, Советом Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятами областей и города Ташкента проводится открытый диалог с представителями отраслевых и региональных институтов гражданского общества;
институтам гражданского общества предоставляется право вносить предложения в заинтересованный государственный орган о получении государственных социальных заказов для реализации инициативных проектов, предусматривающих действенное решение проблем, имеющихся в соответствующих сферах и отраслях. При этом в случае положительной оценки инициативного проекта общественным советом при государственном органе в соответствии с установленным порядком, допускается предоставление его инициатору за счет внебюджетных средств государственного органа социального заказа путем заключения прямого договора до тысячекратного размера базовой расчетной величины.
8. Определить, что:
председатели общественных советов при государственных органах (далее — общественные советы) утверждаются из числа представителей институтов гражданского общества;
ежегодно оценивается эффективность деятельности общественных советов и объявляются результаты оценки;
активные члены общественных советов материально поощряются за счет внебюджетных средств государственного органа.
Рекомендовать Движению «Юксалиш» ежегодно оценивать эффективность деятельности общественных советов и публиковать результаты на своем официальном веб-сайте и в социальных сетях.
9. Государственным органам, а также Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента:
в двухмесячный срок реорганизовать деятельность общественных советов, находящихся при них, в порядке, установленном актами законодательства, а также на основе требований, предусмотренных пунктом 8 настоящего Указа;
обеспечить предоставление Движению «Юксалиш» информации о деятельности общественных советов по его запросу.
10. Министерству юстиции в трехмесячный срок внести в Кабинет Министров проект закона по совершенствованию Закона Республики Узбекистан «Об общественном контроле» с точки зрения дальнейшего расширения механизмов общественного контроля. При этом предусмотреть:
действенные формы общественного контроля, основанного на передовом зарубежном опыте;
механизмы и процедуры реализации каждой формы общественного контроля;
конкретный порядок и сроки оформления итоговых документов по результатам общественного контроля, внесения их в объект общественного контроля и рассмотрения;
упорядочение деятельности общественных советов при государственном органе.
11. Одобрить предложения палат Олий Мажлиса, Министерства юстиции, Ассоциации махаллей Узбекистана, Движения «Юксалиш», Центра «Стратегия развития», Центра анализа демократических процессов, Национальной ассоциации негосударственных некоммерческих организаций Узбекистана и Союза журналистов Узбекистана:
о проведении ежегодно в первую неделю декабря «Недели гражданского общества», в ее рамках — встреч и диалогов в Олий Мажлисе, Министерстве юстиции с представителями негосударственных некоммерческих организаций, организации мероприятий по стимулированию институтов гражданского общества, в том числе награждении нагрудным знаком «Фуқаролик жамиятини ривожлантиришга қўшган ҳиссаси учун»;
об учреждении национальной премии «Фуқаролик ташаббуси» («Гражданская инициатива»), вручаемой Фондом каждые два года;
об учреждении номинации в направлении освещения деятельности институтов гражданского общества в международном конкурсе за национальную премию «Олтин қалам», традиционно проводимом каждый год среди журналистов.
Министерству юстиции в месячный срок разработать и внести в Кабинет Министров проект положения о порядке награждения национальной премией «Фуқаролик ташаббуси».
Установить, что расходы, связанные с проведением мероприятий, предусмотренных абзацами вторым и третьим настоящего пункта, покрываются за счет средств, выделяемых Фонду, благотворительных пожертвований и иных источников, не запрещенных актами законодательства.
12. Одобрить предложение Законодательной палаты Олий Мажлиса и членов Национальной ассоциации негосударственных некоммерческих организаций Узбекистана о предоставлении председателю данной ассоциации права участвовать на заседаниях Законодательной палаты Олий Мажлиса и ее комитетов (комиссий) в качестве представителя негосударственных некоммерческих организаций.
Принять к сведению, что представитель негосударственных некоммерческих организаций вносит предложения по внедрению действенных механизмов социального партнерства и общественного контроля, правильному применению их на практике, а также представляет права и интересы негосударственных некоммерческих организаций.
13. Министерству юстиции совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами ежегодно разрабатывать и вносить на утверждение в Кабинет Министров программу привлечения институтов гражданского общества к реализации программ социально-экономического развития на основе социального партнерства.
14. Министерству цифровых технологий совместно с Фондом с 1 октября 2024 года запустить единую электронную платформу, направленную на обеспечение прозрачности всех процессов, связанных с выделением институтам гражданского общества государственных субсидий, грантов и социальных заказов, а также предусматривающую следующие основные возможности:
формирование институтами гражданского общества и широкой общественностью направлений конкурсов и непосредственное участие в их обсуждении;
отправка проектов для участия в конкурсах и подача заявок для получения государственной субсидии, отслеживание за процессами их рассмотрения и оценки.
получение в режиме онлайн документов, требуемых от участников конкурса путем интеграции электронной платформы в базу данных государственных органов.
15. Министерству юстиции совместно с Ликвидационной комиссией Центра развития гражданского общества обеспечить направление имущества Центра развития гражданского общества на нужды негосударственных некоммерческих организаций, осуществляющих деятельность в этой сфере.
16. Министерству экономики и финансов, Совету Министров Республики Каракалпакстан, хокимиятам областей и города Ташкента ежегодно предусматривать в параметрах Государственного бюджета расходы, связанные с поддержкой институтов гражданского общества согласно обоснованным расчетам Парламентской комиссии.
17. Министерству юстиции совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами в двухмесячный срок внести в Кабинет Министров предложения об изменениях и дополнениях в акты законодательства, вытекающих из настоящего Указа.
18. Возложить на министра юстиции А.Д. Ташкулова персональную ответственность за эффективную организацию исполнения настоящего Указа.
Контроль за исполнением настоящего Указа и осуществление координации деятельности ответственных исполнителей возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова и советника Президента Республики Узбекистан Р.К. Давлетова.
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
26 августа 2024 г.,
№ УП-124