UzbekAI

ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ПРЕЗИДЕНТИНИНГ

ҚАРОРИ

НИЗОМ

НИЗОМ

НИЗОМИ

ТАШКИЛИЙ ТУЗИЛМАСИ

РЎЙХАТИ

ЧОРА-ТАДБИРЛАР РЕЖАСИ

Давлат божхона хизмати органларининг фаолиятини ташкил этиш ва божхона маъмуриятчилигини янада такомиллаштиришнинг қўшимча чора-тадбирлари тўғрисида

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 25 мартдаги «Давлат божхона хизмати органларининг фаолияти самарадорлигини ошириш бўйича чора-тадбирлар тўғрисида»ги ПФ-57-сон Фармони ижросини таъминлаш, шунингдек, давлат божхона хизмати органларининг (кейинги ўринларда — божхона органлари) фаолиятини ташкил этиш ва божхона маъмуриятчилигини янада такомиллаштириш мақсадида қарор қиламан:

I. Мақсадлар

1. 2025 йилда божхона соҳасини ривожлантиришнинг асосий мақсадлари этиб қуйидагилар белгилансин:

(а) соҳага сунъий интеллект технологияларини жорий этиш;

(б) божхона органлари ахборот тизимларини такомиллаштириш ва самарадорлигини ошириш;

(в) божхона органлари ташкилий тузилмаларини оптималлаштириш.

II. Молиявий ресурслар

2. Белгилансинки:

(а) мазкур қарорда белгиланган чора-тадбирлар Ўзбекистон Республикасининг Давлат бюджети ва божхона органларининг бюджетдан ташқари маблағлари, халқаро грант маблағлари ва қонунчиликда тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан молиялаштирилади;

(б) божхона органлари ташкилий тузилмаларига киритилаётган ўзгартиришлар билан боғлиқ қўшимча харажатлар Ўзбекистон Республикасининг Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан молиялаштирилади.

III. Ташкилий чора-тадбирлар

3. Қуйидагилар:

(а) Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси (кейинги ўринларда — Божхона қўмитаси) тўғрисидаги низом 1-иловага мувофиқ;

(б) Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органларида хизматни ўташ тартиби тўғрисидаги низом 2-иловага мувофиқ;

(в) Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органларининг Интизом низоми 3-иловага мувофиқ тасдиқлансин.

4. Вазирлар Маҳкамасининг божхона органларида мавжуд штат бирликлари доирасида қуйидаги тузилмаларни ташкил этиш тўғрисидаги таклифи маъқуллансин:

(а) «Бош почтамт» ташқи иқтисодий фаолият божхона пости негизида — электрон савдо майдончалари орқали харид қилинаётган товарлар ва махсус тоифадаги юкларни божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказишга мўлжалланган «Электрон тижорат» ташқи иқтисодий фаолият божхона постини;

(б) «Сирдарё» чегара божхона пости таркибидаги «Оқ олтин» ва «Малик» божхона пунктлари негизида алоҳида «Оқ олтин» ва «Малик» чегара божхона постларини;

(в) Божхона қўмитаси тизимида алоҳида юридик шахс мақомига эга бўлган Божхона расмийлаштируви марказини. Бунда:

(i) ҳудудий бошқармаларнинг масофавий электрон декларациялаш божхона постлари босқичма-босқич тугатилади;

(ii) Божхона қўмитаси раисига Божхона расмийлаштируви маркази тузилмаси ва низомини тасдиқлаш ваколати берилади.

5. Божхона қўмитаси таркибида божхона соҳасига сунъий интеллект технологияларини жорий этишга ихтисослашган тузилма ташкил этилсин. Бунда:

(а) тузилма божхона органларида сунъий интеллект технологияларини жорий этиш бўйича лойиҳа менежери ҳисоблансин;

(б) тузилманинг асосий вазифалари этиб қуйидагилар белгилансин:

(i) сунъий интеллект технологиялари соҳасида илғор хорижий давлатлар тажрибаларини ўрганиш;

(ii) божхона назорати ва расмийлаштирувини қамраб олган сунъий интеллект технологияларини тадқиқ қилиш, уларнинг самарали ишлашини таъминлаш ҳамда доимий тарзда сифат жиҳатдан янги босқичга олиб чиқиш чораларини кўриш;

(iii) ушбу йўналишда маҳаллий ва халқаро мутахассислар ҳамда илғор хорижий давлатлар билан илмий ва амалий тажриба алмашиш бўйича ҳамкорлик қилиш;

(iv) сунъий интеллект технологияларини синовдан ўтказиш ва амалиётга жорий этиш.

6. Божхона соҳасига сунъий интеллект технологияларини жорий этиш ва такомиллаштириш мақсадида Божхона қўмитаси раисининг Сунъий интеллект технологияларини жорий этиш бўйича маслаҳатчиси лавозими киритилсин.

7. Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органларининг ташкилий тузилмаси 4-иловага ҳамда божхона постлари рўйхати ва тоифалари 5-иловага мувофиқ тасдиқлансин.

8. Божхона органлари тузилмалари фаолиятини оптималлаштириш, раҳбарлик лавозимларини қисқартириш, божхона назорати самарадорлигини ошириш ва расмийлаштирув жараёнларини марказлаштириш мақсадида 25 та божхона постлари 6-иловага мувофиқ тугатилсин.

9. Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) бир ой муддатда мазкур қарор талабларига мувофиқ божхона органларининг янгиланган штатларини ишлаб чиқсин ва белгиланган тартибда тасдиқласин.

10. Божхона органларида кадрлар тайёрлаш тизимини такомиллаштириш бўйича чора-тадбирлар режаси 7-иловага мувофиқ тасдиқлансин.

11. Мамлакат иқтисодий хавфсизлигини таъминлаш ҳамда божхона органлари фаолияти самарадорлигини ошириш масалаларини илмий асосланган ҳолда ўрганиш учун Божхона қўмитаси таркибида Ташқи иқтисодий фаолият илмий маркази ташкил этилсин ва унинг асосий фаолият йўналишлари этиб қуйидагилар белгилансин:

(а) халқаро ташкилотларнинг умумэътироф этилган талаблари, халқаро стандартлар, шунингдек, халқаро индекс ва рейтинглар мезонлари асосида божхона иши ва миллий қонунчиликни такомиллаштириш;

(б) ташқи савдо жараёнларини таҳлил қилиш натижалари асосида тариф сиёсатини такомиллаштириш ҳамда импорт ҳажми юқори бўлган товарларни маҳаллийлаштириш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш;

(в) божхона назорати методологияси, товарлар номенклатураси, божхона қиймати ва хавфларни бошқариш соҳасидаги муаммоларни илмий тадқиқ этиш;

(г) божхона органларида фискал фаолият самарадорлигини мониторинг қилиш ва прогнозлаш, мавжуд имтиёз ва преференциялар қўлланилишини баҳолаш.

12. Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) Рақамли технологиялар вазирлиги билан биргаликда 2027 йил 1 январга қадар Божхона институтида қуйидаги ахборот тизимларини жорий этсин:

(б) профессор-ўқитувчилар фаолияти самарадорлигини рейтинг баҳолаш бўйича «Самарадорликни баҳолаш» модули;

(в) божхона органлари ходимлари малакасини ошириш бўйича «Малака» автоматлаштирилган ахборот тизими.

13. Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги билан биргаликда 2025/2026 ўқув йилидан бошлаб:

(а) бакалавриатда дуал таълим асосида ўқитишни йўлга қўйсин;

14. 2025 йил 1 июлдан суғурта ташкилотлари билан божхона органлари ахборот тизимларини ўзаро интеграция қилган ҳолда чегара орқали ҳаракатланаётган автотранспорт воситаси эгасининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш механизми йўлга қўйилсин.

Бунда:

(а) божхона постига кириб келган автотранспорт воситаси эгасининг фуқаролик жавобгарлиги тўғрисида суғурта полисини расмийлаштириш божхона органлари ахборот тизимлари орқали амалга оширилади;

(б) Божхона қўмитасининг тегишли дастурлари Истиқболли лойиҳалар миллий агентлигининг Ягона автоматлаштирилган ахборот тизимига интеграция қилинади;

(в) чет давлатларда рўйхатдан ўтказилган автотранспорт воситаларини божхона расмийлаштирувидан ўтказиш фуқаролик жавобгарлиги тўғрисида суғурта полиси мавжуд бўлганда амалга оширилади.

15. Белгилансинки, товарлар расмийлаштируви жараёнида:

(а) божхона органларининг «Хавфларни бошқариш» ахборот тизими қуйидаги йўлаклар кесимида товар, транспорт воситалари, шахсларнинг хавф даражалари ҳамда уларга нисбатан қўлланиладиган божхона назорати шакллари ва ҳажмини белгилайди:

(i) «яшил йўлак»да хавф даражаси паст белгиланади ва божхона назорати шакллари қўлланилмайди (товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати бундан мустасно). Бунда «яшил» йўлакка йўналтирилган товарлар автоматик тарзда расмийлаштирилади;

(ii) «сариқ йўлак»да хавф даражаси ўрта белгиланади ва божхона назоратининг бир ёки бир нечта шакллари қўлланилади (божхона ва шахсий кўрик бундан мустасно);

(iii) «қизил йўлак»да хавф даражаси юқори белгиланади ва божхона назоратининг бир ёки бир нечта шакллари қўлланилади;

(iv) «кўк йўлак»да божхона назорати шакллари товар ва транспорт воситалари чиқариб юборилгандан сўнг амалга оширилади;

(б) божхона органларида хавфларни бошқариш тизимини қўллаш механизмлари, тасодифий танлов тамойили, хавф профиллари, мезонлари ва услубиётидан фойдаланиш тартиби, шунингдек, товар ва транспорт воситаларига нисбатан божхона кўригини ўтказишнинг ҳажми Божхона қўмитаси томонидан белгиланади;

(в) божхона органлари ходими томонидан «Хавфларни бошқариш» ахборот тизими буюрган божхона операцияларининг бажарилиши мажбурий ҳисобланади.

16. Шундай тартиб ўрнатилсинки, унга мувофиқ:

(а) 2027 йил 1 сентябрдан бошлаб, Божхона қўмитаси томонидан Инвестициялар, саноат ва савдо вазирлиги ҳамда манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда ташқи иқтисодий фаолиятни амалга оширишда барча иштирокчилар учун қулай бўлган тартиботларни, шу жумладан, логистика хизматларини ўз ичига олган ахборот платформаси амалиётга жорий этилади. Бунда тизим орқали ташқи савдони амалга оширишда барча идоралар учун ягона шаклда ариза тақдим қилиш, экспорт-импорт шартномаларини рўйхатга олиш, рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатларни электрон тарзда расмийлаштириш, логистика, банк ва экспертиза хизматларидан фойдаланиш, божхона ва юк операцияларини амалга ошириш имкониятлари яратилади;

(б) Божхона органлари томонидан божхона хизматлари кўрсатишда дастурий таъминотларни ишлаб чиқиш, такомиллаштириш ҳамда GPS пломбалар, инспекцион кўрик мажмуалари, рентген қурилмалар ва бошқа божхона назорати техник-воситаларининг доимий соз ҳолда ишлашини таъминлаш бўйича техник кузатувни амалга ошириш учун Рақамли технологиялар маркази, шу жумладан, хусусий секторни жалб қилишга рухсат берилади.

17. 2025 йил 1 октябрдан бошлаб товарларни олиб кириш, олиб чиқиш ва транзит олиб ўтиш бўйича барча сертификат, хулоса ва рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатлар фақат «Ягона дарча» божхона ахборот тизими орқали расмийлаштирилсин.

18. Белгилансинки, ветеринария ва фитосанитария соҳасида ташқи иқтисодий фаолият билан боғлиқ норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳалари ва ахборот тизимлари концепцияси Божхона қўмитаси билан белгиланган тартибда келишилади.

19. Божхона қўмитасининг қуйидаги таклифлари маъқуллансин:

(а) логистика учун қулай чегара ўтказиш пунктларига ёндош ҳудудларда хўжалик субъектларини жалб этган ҳолда божхона терминалларини қуриш. Бунда:

(i) божхона терминалларидаги давлат органлари ва бошқа ташкилотларнинг асосий функциялари «ягона дарча» тамойили асосида божхона, банк, логистика, тезкор-лаборатория, фитосанитар, ветеринар, санитар-эпидемиологик, экологик, сертификатлаштириш ва бошқа хизматлар кўрсатиш ҳисобланади;

(ii) тадбиркорлик субъектлари божхона терминалларида кўрсатиладиган тижорат хизматларидан ихтиёрий равишда фойдаланади;

(б) Божхона органларининг ривожлантириш жамғармасига келиб тушган маблағлардан амалдаги қонунчиликда кўзда тутилган ҳолатлар билан бир қаторда ходимларга устамалар тўлашга ҳамда объектларни капитал қуриш ва таъмирлашга йўналтириш;

(в) айнан бир хил товарларга бир ташқи савдо шартномаси (контракти) доирасида фитосанитар хавфи паст бўлган карантин остидаги маҳсулотлар учун карантин рухсатномалари, ўсимлик ва ҳайвонот дунёси объектларини, озон емирувчи моддалар ва улардан ташкил топган маҳсулотларни олиб кириш ҳамда олиб чиқиш учун ветеринар рухсатномалар, мувофиқлик сертификати, гигиеник ва экологик сертификатларни бир календарь йилдан ошмаган муддатга бир маротаба тақдим этиш.

г) чегара божхона постлари ҳудудларини кенгайтириш учун қишлоқ хўжалиги ерлари ер фонди тоифаси ўзгартирилиши ҳисобига ажратилган (ажратиладиган) қўшимча ер майдонларини, қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқариш нобудгарчилик ўрнини қоплаш бўйича тўловлардан озод этиш.

19 1 . Давлат хавфсизлиги, мудофаа, божхона ва давлат чегараси хавфсизлигини таъминлашда фойдаланиладиган махсус рентген-назорат қурилмаларига тиббий ва саноат рентген ускуналарига нисбатан белгиланган рухсат бериш ва давлат ҳисобидан ўтказиш тартиб-таомиллари татбиқ этилмаслиги белгилансин.

IV. Қарор ижросини ташкил этиш, таъминлаш ва назорат

20. Божхона қўмитаси икки ой муддатда манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда қонунчилик ҳужжатларига ушбу қарордан келиб чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.

21. Қарор ижросини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазири А.Н. Арипов ва Ўзбекистон Республикаси Президентининг маслаҳатчиси Д.Б. Кадиров зиммасига юклансин.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 25 мартдаги ПҚ-122-сон қарорига 1-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси тўғрисидаги

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси (кейинги ўринларда — Божхона қўмитаси) мақоми, вазифалари, ҳуқуқлари, жавобгарлиги ва фаолиятини ташкил этиш тартибини белгилайди.

2. Божхона қўмитаси республика ижро этувчи ҳокимият органи бўлиб, божхона органлари фаолиятини мувофиқлаштирувчи ва бевосита тартибга солувчи, тизимдаги раҳбарий фаолиятни коллегиал асосда ташкил этадиган, шунингдек, божхона соҳасидаги ваколатли давлат органининг функцияларини бажарувчи, ҳарбийлаштирилган ҳамда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи орган ҳисобланади.

3. Божхона қўмитаси ўз фаолиятида Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунлари, халқаро шартномалари, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари, қарорлари ва фармойишлари, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишлари, шунингдек, ушбу Низомга ва бошқа қонунчилик ҳужжатларига амал қилади.

4. Божхона қўмитасининг ўз ваколатлари доирасида қабул қилган қарорлари, жисмоний ва юридик шахслар томонидан бажарилиши мажбурий ҳисобланади.

5. Божхона қўмитасида Моддий ёрдам, ижтимоий ҳимоя қилиш, божхона органларини ривожлантириш ва кўзда тутилмаган харажатлар махсус жамғармаси (кейинги ўринларда — Махсус жамғарма) ташкил этилади.

Махсус жамғарма божхона йиғимлари ва кўрсатилган хизматлар учун тўловлар тарзидаги тушумлар ҳамда қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобига шакллантирилади.

Махсус жамғармани ташкил этиш ҳамда ундан фойдаланиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланади.

Махсус жамғарма тушумларининг камида 30 фоизи божхона органлари инфратузилмасини яхшилаш ва замонавий техник воситалари билан жиҳозлаш учун йўналтирилади.

Божхона қўмитаси махсус жамғармаси ҳисобидан ҳомийлик ёрдамларини кўрсатиш фақат Ўзбекистон Республикаси Президентининг топшириқлари ҳамда Вазирлар Маҳкамасининг қарор ва фармойишларига асосан амалга оширилади.

6. Божхона қўмитасининг расмий номи:

а) давлат тилида:

тўлиқ номи — «Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси»;

қисқартирилган номи — «Божхона қўмитаси»;

б) инглиз тилида:

тўлиқ номи — «Customs Committee of under the Ministry of Economy and Finance of the Republic of Uzbekistan»;

қисқартирилган номи — «Customs Committee»;

в) рус тилида:

тўлиқ номи — «Таможенный комитет при Министерстве экономики и финансов Республики Узбекистан»;

қисқартирилган номи — «Таможенный комитет».

7. Божхона қўмитасининг жойлашган манзили (почта манзили) — Тошкент шаҳри Ислом Каримов кўчаси 3-уй.

2-боб. Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органлари тузилмаси

8. Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органлари (кейинги ўринларда — божхона органлари) тузилмасини қуйидагилар ташкил этади:

а) божхона органлари:

Божхона қўмитаси марказий аппарати;

Божхона қўмитасининг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳри бўйича бошқармалари, «Тошкент-АЭРО» ихтисослаштирилган божхона комплекси (кейинги ўринларда — ҳудудий бошқармалар);

божхона постлари;

Божхона қўмитасининг Божхона институти;

Марказий божхона лабораторияси;

Божхона расмийлаштируви маркази;

Рақамли технологиялар маркази;

Миллий кинология маркази;

б) божхона органлари муассасаси — «Бахт» спорт-соғломлаштириш мажмуаси» давлат муассасаси.

9. Божхона органлари ва муассасалари Ўзбекистон Республикаси Давлат гербининг тасвири туширилган ва ўз номи кўрсатилган муҳрга эга бўлган юридик шахслардир.

Божхона органлари ва муассасалари (божхона постлари бундан мустасно) мустақил балансга, шахсий ғазна ҳисобварақларига, банк ҳисоб рақамларига, шу жумладан хорижий валютадаги банк ҳисоб рақамларига эга.

«Бахт» спорт-соғломлаштириш мажмуаси» давлат муассасаси солиқ тўловчи сифатида бюджет ташкилотига тенглаштирилади.

10. Божхона қўмитаси марказий аппарати, Божхона институти, Марказий божхона лабораторияси, Божхона расмийлаштируви маркази, Рақамли технологиялар маркази, Миллий кинология маркази тузилмалари ва ҳудудий бошқармалар ҳамда божхона постлари намунавий тузилмалари Божхона қўмитаси раиси томонидан тасдиқланади.

11. Божхона институти фаолиятини ташкил этиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан белгиланади.

Марказий божхона лабораторияси, Миллий кинология маркази ҳамда «Бахт» соғломлаштириш спорт мажмуаси давлат муассасаси фаолиятини ташкил этиш тартиби Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланади.

12. Божхона органлари ва муассасалари маҳаллий давлат ҳокимияти органларидан мустақилдир ва бевосита Божхона қўмитасига бўйсунади.

3-боб. Божхона органларининг вазифалари ва функциялари

13. Божхона органларининг асосий вазифалари қуйидагилардан иборат:

жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонунчилик билан муҳофаза этиладиган манфаатларини ҳимоя қилиш;

ўз ваколати доирасида Ўзбекистон Республикасининг иқтисодий манфаатларини ҳимоя қилиш ва унинг иқтисодий хавфсизлигини таъминлаш;

божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга ошириш;

божхона тўловларини ундириш;

божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши устидан назоратни амалга ошириш, қонунчилик бузилишларининг, шу жумладан, контрабанданинг олдини олиш, уларни аниқлаш ва уларга чек қўйиш;

жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш бўйича чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ҳамда амалга оширишда ўз ваколатлари доирасида иштирок этиш;

ташқи савдо операцияларининг мониторингини амалга ошириш, экспорт-импорт шартномаларининг ижросини таҳлил қилиш, шунингдек, ташқи савдо операцияларининг божхона органларига тааллуқли қисмини ўтказишда валюта тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этиш;

товарларнинг ташқи савдосига доир божхона статистикасини юритиш;

ташқи иқтисодий фаолиятнинг (кейинги ўринларда — ТИФ) товар номенклатурасини классификациялаш ҳамда божхона ва суд экспертизаларини амалга ошириш;

фуқароларнинг божхона соҳасидаги ҳуқуқий маданиятини юксалтириш;

хавфни бошқариш тизими қўлланилиши самарадорлигининг мунтазам мониторингини амалга ошириш;

божхона органлари фаолиятида замонавий ахборот-коммуникация технологияларини ва назоратнинг техник воситаларини қўллаш;

божхона ишини ривожлантириш ва такомиллаштиришнинг устувор йўналишларини ишлаб чиқиш;

Ўзбекистон Республикаси халқаро шартномаларининг божхона ишига тааллуқли қисмидан келиб чиқадиган мажбуриятларнинг бажарилишини таъминлаш;

ТИФ иштирокчилари фаолиятини баҳолаш ҳамда уларнинг товарлар ва транспорт воситалари чиқариб юборилгандан кейинги ҳисобини текширишни назарда тутувчи божхона аудитини амалга ошириш;

нотариф тартибга солиш ҳамда Ўзбекистон Республикаси Давлат чегараси орқали ўтказиш пунктларида санитария-карантин, фитосанитария ва ветеринария назорати органларининг ТИФни нотариф тартибга солиш чораларини қўллаш бўйича фаолиятини мувофиқлаштириш;

божхона органлари ходимларини тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва малакасини оширишни ташкил этиш ҳамда фундаментал ва амалий тадқиқотларни амалга оширишни таъминлаш;

кинология фаолиятини ривожлантиришнинг устувор йўналишларини ишлаб чиқиш, хизмат итлари ва кинологларни тайёрлаш ҳамда уларнинг малакасини ошириш.

14. Божхона органлари ўзига юкланган вазифаларга мувофиқ қуйидаги функцияларни бажаради:

1) жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ҳамда қонунчилик билан муҳофаза этиладиган манфаатларини ҳимоя қилиш соҳасида:

жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонунчилик билан қўриқланадиган манфаатларини ҳимоя қилинишини таъминлайди;

жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатларини белгиланган тартибда кўриб чиқади ҳамда уларга божхона қонунчилигини қўллаш бўйича зарур тушунтиришлар беради;

2) Ўзбекистон Республикасининг иқтисодий манфаатларини ҳимоя қилиш ва унинг иқтисодий хавфсизлигини таъминлаш соҳасида:

ўз ваколати доирасида Ўзбекистон Республикасининг иқтисодий манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича зарур чораларни кўради;

ТИФни тарифли тартибга солиш усулларини ишлаб чиқилиши ва амалга оширилишида қатнашади;

республиканинг божхона ҳудудида давлат хавфсизлигини, жамоат тартиби, инсон ҳаёти ва саломатлиги ҳимоя қилиниши, ҳайвонлар ва ўсимликлар муҳофаза қилиниши, атроф-муҳит муҳофазаси бўйича чора-тадбирлар амалга оширилишига кўмаклашади;

3) божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга ошириш соҳасида:

товар ва транспорт воситаларининг божхона чегараси орқали ҳаракатланиши тартибига риоя этилишини таъминлайди;

ўз ваколатлари доирасида божхона ва солиқ қонунчилигига риоя этилиши устидан назоратни такомиллаштиришга қаратилган чора-тадбирларни ишлаб чиқади ва қабул қилади;

товарларга божхона ҳудудидан ташқарида ва божхона ҳудудида ишлов бериш юзасидан назоратни амалга оширади;

божхона ва эркин омборлар, бож олинмайдиган савдо дўконлари фаолиятини амалга ошириш учун лицензия ҳамда ваколатли иқтисодий оператор мақомини беради;

божхона ва эркин омборлар, бож олинмайдиган савдо дўконлари, божхона ташувчилари, ваколатли иқтисодий операторлар томонидан фаолиятни амалга ошириш талабларига риоя этилиши устидан назоратни амалга оширади;

товарларнинг божхона расмийлаштирувида тақдим этилган ҳужжатларни таҳлил қилади ва текширади;

товарларни божхона режимларига жойлаштириш фактини текширади;

божхона юк декларацияси (кейинги ўринларда — БЮД) ва божхона кирим ордерида кўрсатилган маълумотларни тасдиқловчи ҳужжатларда қайд этилган маълумотлар билан таққослайди ва текширади;

ТИФ товар номенклатураси бўйича товарларнинг тўғри таснифланганлиги ва божхона расмийлаштируви тўғри амалга оширилганлигини текширади;

хавфли юклар, қурол-яроғ, ҳарбий техника ва мол-мулклар, портловчи моддалар ҳамда буюмлар, шунингдек, ҳарбий таркиблар транзити чоғида қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ хулосалар беради ва назоратини амалга оширади;

экспорт назорати объектларининг божхона расмийлаштируви устидан назорат қилиш услубиятини ишлаб чиқади ва жорий этади;

4) божхона тўловларини ундириш соҳасида:

божхона тўловларининг ўз вақтида ундирилиши, шунингдек, давлат бюджетига ўтказилишини таъминлайди;

божхона имтиёзлари ва тариф преференцияларининг тўғри берилиши, улардан мақсадли фойдаланилишини назорат қилади ва мониторингини амалга оширади;

божхона тўловларини тўлаш бўйича имтиёзлар тўғри қўлланганлигини ва товарларнинг божхона қиймати тўғри аниқланганлигини текширади;

5) божхона тўғрисидаги қонунчиликка риоя этилиши устидан назоратни амалга ошириш, қонунчилик бузилишлари, шу жумладан, контрабанданинг олдини олиш, уларни аниқлаш ва уларга чек қўйиш соҳасида:

мустақил равишда ёки бошқа ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари билан ҳамкорликда контрабанда, божхона қонунчилиги ва ўз ваколатлари доирасида солиқ қонунчилиги бузилишининг олдини олиш ҳамда уларга барҳам бериш бўйича чора-тадбирларни ишлаб чиқади ва амалга оширади;

гиёҳвандлик воситалари ва уларнинг аналоглари, психотроп, портловчи моддалар, қурол-яроғ, бошқа чекланган ёки тақиқланган ашёларни божхона чегараси орқали ғайриқонуний олиб ўтилишининг олдини олиш чора-тадбирларини ишлаб чиқади ва қўллайди;

республика ва хорижий давлатларнинг ваколатли органлари билан биргаликда божхона чегараси орқали ҳаракатланаётган гиёҳвандлик воситалари, уларнинг аналоглари, психотроп моддалар, прекурсорлар ёки жиноий йўл билан топилган бошқа ашёларни назорат остида етказиб берилишини амалга оширади;

қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда божхона қонунчилиги бузилишининг олдини олиш, уларни аниқлаш, уларга барҳам бериш ва уларни фош этиш, шунингдек, божхона қоидалари бузилишини тайёрлаш ва содир этишга дахлдор шахсларни аниқлаш ҳамда топиш ва улар ҳақида ахборот тўплаш бўйича тезкор-қидирув фаолиятини амалга оширади;

қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ божхона органлари ваколатига тегишли бўлган ишлар бўйича терговга қадар текширув, суриштирувни амалга оширади ҳамда божхона қоидалари бузилиши тўғрисидаги маъмурий ишларни юритади ва кўриб чиқади;

юридик ва жисмоний шахсларга нисбатан қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган божхона қоидалари бузилганлиги учун таъсир кўрсатиш чораларини белгиланган тартибда қўллайди;

божхона органлари ваколатлари доирасига кирмайдиган жиноят ҳақидаги ариза ёки хабарларни ҳамда маъмурий ҳуқуқбузарлик тўғрисидаги ишларни кўриб чиқиш ваколатига эга бўлган органга юборади;

божхона органлари мансабдор шахсларининг хатти-ҳаракатлари ва қарорларининг қонунийлик талабларига риоя этилишини назорат қилади, улар бўйича киритилган шикоятларни белгиланган тартибда кўриб чиқади;

6) жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш бўйича чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ҳамда амалга оширишда ўз ваколатлари доирасида иштирок этиш соҳасида:

ваколатлари доирасида жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш бўйича чора-тадбирларни таъминлайди;

божхонага оид ҳуқуқбузарликларнинг бевосита предмети бўлган товарларни ва бошқа қимматликларни, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси божхона чегараси орқали олиб ўтиладиган, жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ёки оммавий қирғин қуролларини тарқатишни молиялаштиришга алоқадорлиги хусусида ахборот мавжуд бўлган нақд пул маблағлари ёки бошқа мол-мулкни ушлаб туриш ҳамда олиб қўйиш чораларини кўради;

жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш соҳасида халқаро ҳамкорликда иштирок этади;

жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш масалалари бўйича бошқа органлар билан ўзаро ҳамкорлик қилади;

халқаро терроризмга қарши курашишга кўмаклашиш бўйича чора-тадбирларни қўллайди;

7) ташқи савдо операцияларининг мониторингини амалга ошириш, экспорт-импорт шартномаларининг ижросини таҳлил қилиш, шунингдек, ташқи савдо операцияларининг божхона органларига тааллуқли қисмини ўтказишда валюта тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилишини таъминлаш соҳасида:

ташқи савдо операцияларининг мониторингини амалга оширади;

ишлаб чиқаришни маҳаллийлаштириш ва саноат кооперациясини кенгайтириш масалалари бўйича манфаатдор ташкилотлар билан ҳамкорлик ўрнатади;

экспорт-импорт шартномаларининг ижросини таҳлил қилади;

ўз ваколатлари доирасида валюта назоратини амалга оширишда, шу жумладан, ташқи савдо операцияларининг божхона органларига тааллуқли қисмини ўтказишда валюта тўғрисидаги қонунчилигига риоя этишни ташкил этади;

8) товарларнинг ташқи савдосига доир божхона статистикасини юритиш соҳасида:

товарларнинг ташқи савдо божхона статистикаси маълумотларини тўплаш, қайта ишлаш ва таҳлил қилишни ташкиллаштиради ҳамда прогнозлаштиради;

товарларнинг ташқи савдоси бўйича божхона статистикасини юритади, уни шакллантиришнинг барча босқичларида ҳаққонийликни таъминлаш бўйича чора-тадбирларни амалга оширади;

импорт ва экспорт тузилмаси ҳамда динамикасини таҳлил қилиб боради;

Ўзбекистон Республикасининг ташқи иқтисодий алоқаларини ривожлантириш, ташқи савдо ва тўлов балансини мустаҳкамлаш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;

ташқи савдо соҳасида статистик маълумотларнинг тўғрилигини таъминлаш ва ҳуқуқбузарлик белгиларини аниқлаш мақсадида хорижий давлатларнинг божхона хизматлари билан ахборот алмашади;

республиканинг ташқи савдосини ривожлантириш тенденциялари, шунингдек, мамлакатнинг савдо ҳамкорлари бўлган мамлакатлар билан савдо-иқтисодий алоқалар бўйича таҳлилий маълумотлар тайёрлайди;

9) ТИФ товар номенклатурасини классификациялаш ҳамда божхона ва суд экспертизаларини амалга ошириш соҳасида:

ТИФ товар номенклатураси бўйича товарларни классификациялайди ва классификация қарорларини қабул қилади;

товарларнинг классификациясига қаратилган маълумотларни йиғади, таҳлил қилади ва сақлайди;

ваколатли органлар билан ҳамкорликда ТИФ товар номенклатурасини юритади ҳамда унинг янги таҳририни ишлаб чиқишда иштирок этади;

товарлар классификациясида учраётган хатоликларни таҳлил қилади ва уларнинг олдини олиш чораларини кўради;

соҳадаги муаммоли ҳолатлар бўйича Жаҳон божхона ташкилоти билан ҳамкорлик қилади;

ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар билан комиссион, комплекс экспертизаларни ўтказишда иштирок этади, такрорий экспертизаларни амалга оширади;

товарларни ТИФ товар номенклатураси бўйича классификациялаш мақсадида уларнинг таркиби, хусусиятларини ва бошқа жиҳатларини аниқлашга қаратилган божхона экспертизасидан ўтказади ва хулосалар беради;

товарларнинг келиб чиқиш мамлакатини аниқлаш мақсадида божхона экспертизасини амалга оширади ва хулосалар беради;

товарларни қайта ишлаш маҳсулотларида идентификациялайди;

товарларни интеллектуал мулкка бўлган ҳуқуқларга риоя этилиши учун идентификациялайди;

спиртли ичимликлар таркибини аниқлаш, никотин сақловчи маҳсулотлар идентификацияси бўйича божхона экспертизасини амалга оширади ва хулосалар беради;

янги турдаги никотин сақловчи маҳсулотлар ва спиртли ичимликлар таҳлиллари бўйича эҳтиёжларни ўрганади;

Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексига асосан товарларнинг классификацияланишига нисбатан ТИФ товар номенклатурасига мувофиқ дастлабки қарор қабул қилади;

Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кириладиган ва олиб чиқиладиган товарларни аккредитация доирасида сертификатлаш билан боғлиқ бўлган пуллик хизматлар кўрсатади;

жисмоний ва юридик шахсларга тиббиёт соҳасида лицензияланган пуллик хизматлар кўрсатади;

божхона органлари эҳтиёжи учун давлат суд-экспертиза муассасаси сифатида ўсимлик, синтетик гиёҳвандлик воситалари ва моддалари, психотроп моддалар ва прекурсорлар, қимматбаҳо металлар, заргарлик буюмлари, кучли таъсир қилувчи ҳамда махсус кимёвий моддалар, шунингдек, хатшунослик, ҳужжатларнинг техник экспертизаси ва тадқиқотларни амалга оширади;

хорижий давлатларда ташкил этиладиган божхона экспертизаси соҳасида ходимлар малакасини оширишга қаратилган илмий анжуманлар, конференцияларда ходимлар иштирокини таъминлайди;

республика ва хорижий давлатларнинг давлат органлари, илмий ташкилотлари, ўқув юртлари билан ҳамкорликда илмий, инструментал хизмат кўрсатади;

товарларни ТИФ товар номенклатураси бўйича классификациялаш соҳасида ўтказиладиган илмий-тадқиқот ишларини амалга оширади;

янги турдаги экспертизалар учун услублар ишлаб чиқади ва амалиётга жорий этади;

намуна ва синамалар олишга доир методик қўлланмалар ишлаб чиқиб, амалиётга татбиқ этади;

ўқув машғулотлари ўтказиш учун муҳим ҳисобланган товарлар коллекциясини, ўсимлик ва синтетик гиёҳвандлик моддалари, психотроп ва кучли руҳий таъсир қилувчи моддалар коллекцияси, қалбаки ҳужжатлар ва қимматли қоғозлар картотекаларини ташкил этади ва юритади;

картотекалар ва коллекцияларни юритиш самарадорлигини ошириш юзасидан таклифлар тайёрлайди;

илмий-тадқиқот ишлари ва тажриба-конструкторлик ишланмаларида иштирок этади;

10) фуқароларнинг божхона соҳасидаги ҳуқуқий маданиятини юксалтириш соҳасида:

аҳолига ТИФни амалга ошириш ва божхона соҳасига оид қонунчилик ҳужжатларининг моҳияти ва аҳамиятини етказишни ташкил этади;

божхона соҳасидаги ўзгаришлар ҳақида жисмоний ва юридик шахсларни хабардор қилиш борасида фуқаролик жамияти институтлари ва оммавий ахборот воситалари билан самарали ҳамкорлик қилади;

коррупцияга қарши курашиш ва бошқа мансабдорлик жиноятлари содир этилишининг олдини олишга қаратилган тадбирларни амалга оширади;

11) хавфни бошқариш тизими қўлланилиши самарадорлигининг мунтазам мониторингини амалга ошириш соҳасида:

божхона қонунчилиги бузилиши хавфи юқори бўлган товар ва ТИФ иштирокчилари фаолиятини назорат қилиш учун куч ва воситалардан самарали фойдаланишни назарда тутувчи хавфни бошқариш автоматлаштирилган тизимининг фаолиятини таъминлайди ҳамда такомиллаштириб боради;

хавфи юқори бўлган товарлар гуруҳларини божхона назорати учун мақсадли танлаш, шу жумладан, дастлабки ахборотни таҳлил қилиш ва тасодифий танлов асосида текшириш усулларини ишлаб чиқади;

«ҳалол» ТИФ иштирокчиларини аниқлаш мезонларини ишлаб чиқади ва уларга нисбатан соддалаштирилган божхона тартиботларини қўллаш механизмларини яратади;

хавфни бошқариш тизими қўлланилиши самарадорлигининг мунтазам мониторингини амалга оширади ва уни янада такомиллаштириш ва узлуксиз ишлашини таъминлайди;

12) божхона органлари фаолиятида замонавий ахборот-коммуникация технологиялари ва назорат-техник воситаларини қўллаш соҳасида:

божхона органлари фаолиятини самарали ташкил этиш учун зарур дастурий таъминот ва ахборот тизимларини ишлаб чиқади ҳамда уларни такомиллаштириб боради;

божхона органлари фаолияти ва хизматларини рақамлаштириш орқали божхона тартиб-таомилларини соддалаштиради;

самарали божхона назоратини ташкил этиш учун божхона органларини зарур назорат-техник воситалари билан таъминлайди;

божхона органларида белгиланган тартибда ахборот хавфсизлигини таъминлайди;

13) божхона ишини ривожлантириш ва такомиллаштиришнинг устувор йўналишларини ишлаб чиқиш соҳасида:

ягона божхона сиёсатини амалга оширишнинг ҳуқуқий, иқтисодий ва ташкилий механизмларини ишлаб чиқади, уларнинг амалиётга татбиқ этилишини таъминлайди;

божхона иши соҳасида норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқиш ва уларнинг тайёрланишида иштирок этади;

божхона қонунчилигини такомиллаштиришда божхона органларининг ягона позициясини шакллантиради;

божхона органларига юклатилган вазифа ва функцияларнинг амалга оширилишини таъминловчи илмий-техник хизматлар, лабораториялар, ўқув марказлари, бошқа корхона ва ташкилотларни ташкил этади;

Жаҳон савдо ташкилоти, Жаҳон божхона ташкилоти ва бошқа халқаро ташкилотларнинг стандартлари ҳамда тавсияларини таҳлил қилган ҳолда божхона ишини ривожлантириш ва такомиллаштиришнинг устувор йўналишларини ишлаб чиқади;

14) Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларининг божхона ишига тааллуқли қисмидан келиб чиқадиган мажбуриятларнинг бажарилишини таъминлаш соҳасида:

Ўзбекистон Республикасининг божхона соҳасида имзоланган халқаро конвенция ва шартномалари бўйича мажбуриятларнинг бажарилишини таъминлайди;

халқаро божхона ва савдо ташкилотларида иштирок этади;

хорижий давлатларнинг божхона органлари, божхона иши масалалари билан шуғулланувчи халқаро ташкилотлар билан ҳамкорлик қилади;

халқаро шартномаларга мувофиқ хорижий мамлакатларнинг божхона хизматлари ва бошқа органлари билан ўзаро ахборотлар алмашади;

15) ТИФ иштирокчиси фаолиятини баҳолаш ҳамда уларнинг товарлар ва транспорт воситалари чиқариб юборилгандан кейинги ҳисобини текширишни назарда тутувчи божхона аудитини амалга ошириш соҳасида:

товарларни божхона режимларига жойлаштириш фактини текширади;

БЮД ва божхона кирим ордерида кўрсатилган маълумотларни тасдиқловчи ҳужжатларда қайд этилган маълумотлар билан таққослайди ва текширади;

товарларга нисбатан преференциялар тўғри қўлланганлиги, божхона тўловлари тўлиқ ундирилганлиги, шунингдек, божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари ва валютани тартибга солиш талабларининг бузилиш ҳолатларини аниқлаш мақсадида молия-хўжалик фаолияти билан боғлиқ ҳужжатларни текширади ва ўрганади;

божхона тўловларини тўлаш бўйича имтиёзлар тўғри қўлланганлиги ва товарларнинг божхона қиймати тўғри аниқланганлигини текширади;

шартли равишда чиқариб юборилган товарларни тасарруф этиш бўйича чекловларга риоя этилишини текширади;

товарларнинг божхона расмийлаштирувида тақдим этилган ҳужжатларни таҳлил қилади ва текширади;

ТИФ товар номенклатураси бўйича товарларнинг тўғри таснифланганлиги ва божхона расмийлаштируви тўғри амалга оширилганлигини текширади;

божхона соҳасида фаолият олиб борувчи шахслар томонидан божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган мажбуриятларнинг бажарилишини текширади;

божхона операцияларини амалга оширишда ноқонуний («кулранг») схемаларни аниқлаш ва бундай ҳолатларнинг олдини олиш ҳамда уларга чек қўйиш бўйича профилактика ишларини ўтказади;

16) нотариф тартибга солиш ҳамда Ўзбекистон Республикаси Давлат чегараси орқали ўтказиш пунктларида санитария-карантин, фитосанитария ва ветеринария назорати органларининг ТИФни нотариф тартибга солиш чораларини қўллаш бўйича фаолиятини мувофиқлаштириш йўналишида:

Ўзбекистон Республикасининг Давлат чегараси орқали ўтказиш пунктларида санитария-карантин, фитосанитария ва ветеринария назорати органларининг фаолиятини мувофиқлаштиради;

давлат томонидан қонунчилик билан ваколат берилган назорат қилувчи органлар (кейинги ўринларда — назорат қилувчи органлар) томонидан ТИФни амалга оширишда рухсатнома ва бошқа тусдаги ҳужжатлар олиниши лозим бўлган ҳамда лицензияланадиган ва квоталанадиган товарларга нисбатан нотариф тартибга солиш чоралари қўллашни мувофиқлаштиради;

назорат қилувчи органларнинг товарларни олиб кириш ва (ёки) олиб чиқишда улар томонидан тақиқларни қўллаш бўйича фаолиятини мувофиқлаштиради;

нотариф чоралар қўлланиладиган товарлар рўйхатини тасдиқлаш, уларга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш ҳамда бу борада назорат тартиботлари бўйича норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқишда иштирок этади;

«Ягона дарча» божхона ахборот тизимини қўллаш ва такомиллаштириш услубиятларини ишлаб чиқади;

интеллектуал мулк объектларининг божхона реестрини юритади;

ўз ваколатлари доирасида интеллектуал мулк объектларига бўлган ҳуқуқларни ҳимоя қилиш чораларини кўради;

экспорт назорати объектларининг божхона расмийлаштируви устидан назорат қилиш услубиятини ишлаб чиқади ва жорий этади;

17) божхона органлари ходимларини тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва малакасини оширишни ташкил этиш ҳамда фундаментал ва амалий тадқиқотларни амалга оширишни таъминлаш соҳасида:

иқтисодиёт ва юридик кадрларни тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва малакасини оширишни ташкил этади;

олий таълимдан кейинги таълим асосида илмий даражага эга илмий ва илмий-педагогик кадрларни тайёрлайди;

раҳбар кадрларни тайёрлаш учун қисқа муддатли тегишли йўналишлар бўйича ўқув курсларни жорий этади;

кадрлар захирасини яратади, уларни тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва стажировкадан ўтишини ташкил этади, божхона органларига кадрлар танловини амалга оширади ва уларни жой-жойига қўяди;

18) кинология фаолиятини ривожлантиришнинг устувор йўналишларини ишлаб чиқиш, хизмат итлари ва кинологларни тайёрлаш ҳамда уларнинг малакасини ошириш соҳасида:

турли йўналишлар бўйича хизматга яроқли зотдор хизмат итларини танлайди, сотиб олади ва парваришлашнинг самарали тизимини яратади;

малакали кинологларни тайёрлайди ва хизмат итларини гиёҳвандлик воситалари, қурол-яроғ, ўқ-дори, портловчи моддалар, валюта қимматликларини қидириб топиш, шунингдек, қидирув-қутқарув, ҳимоя-қоровул, из қидирув хизмати, террорчиликка қарши ва бошқа операцияларда иштирок этиш йўналишлари бўйича тайёрлайди;

Ўзбекистон Республикаси ва хорижий давлатларнинг ушбу йўналишдаги жамоат ташкилотлари ҳамда кинология хизматлари билан ўзаро ҳамкорлик дастурлари доирасида зотдор хизмат итларини кўпайтиради, сотиб олади, сотади ва алмашади;

божхона органлари кинологларининг фаолияти ва хизмат итларидан фойдаланиш натижадорлигини уларнинг олдига қўйилган вазифаларни бажаришида юзага келиши мумкин бўлган камчиликларни аниқлаш, келгусида бартараф этиш мақсадида доимий мониторинг олиб боради;

жисмоний ва юридик шахсларга, шу жумладан, хорижий шахсларга рўйхати ва қиймати Давлат божхона хизмати томонидан тасдиқланадиган кинология соҳасида пулли хизматлар кўрсатади;

кинология хизмати соҳасида халқаро ва миллий кўргазмалар, мусобақалар ва бошқа тадбирларни ўтказади ҳамда уларда иштирок этади.

Давлат божхона хизматига қонунчилик ҳужжатлари билан бошқа функциялар ҳам юкланиши мумкин.

4-боб. Божхона органларининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

15. Божхона органлари ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажаришда қуйидаги ҳуқуқларга эга:

божхона назоратини амалга ошириш учун маълумотлар ва ҳужжатларни текшириш, оғзаки сўров ўтказиш, ахборот олиш, божхона кўздан кечирувини, божхона кўригини ва шахсий кўрикни ўтказиш, шунингдек, бинолар, ҳудудлар ва транспорт воситаларини кўздан кечириш;

товарлар ва транспорт воситалари эркин муомалага чиқарилгандан сўнг жисмоний ва юридик шахслар томонидан тақдим этилган маълумотларнинг тўғрилигини ҳамда уларнинг ташқи савдо фаолияти қонунийлигини текшириш мақсадида товарлар ва транспорт воситаларига нисбатан божхона назоратини амалга ошириш;

божхона назорати шакли сифатида бошқа органлар билан келишилмаган ҳолда товарлар сақланадиган ва сотиладиган жойларга чиққан ёхуд чиқмаган ҳолда божхона аудитини ўтказиш;

олиб кириладиган ва (ёки) олиб чиқиладиган товар ва транспорт воситалари ҳисоби, жумладан, бухгалтерлик ҳисоби ва ҳисоботи ҳужжатлари, шунингдек, дастлабки ҳужжатлар юритилиши устидан текширувни амалга ошириш;

банклардан, молия органларидан ҳамда бошқа ташкилотлардан, шунингдек, жисмоний ва юридик шахслардан экспорт-импорт операцияларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлган маълумотлар ва ҳужжатларни сўраш ва олиш;

божхона назоратини ўтказиш мақсадида товарлар ҳамда бошқа буюмлардан намуналар ва нусхалар олиш;

божхонага оид ҳуқуқбузарликларнинг бевосита предмети бўлган товарлар ва бошқа қимматликларни ушлаб туриш ҳамда олиб қўйиш;

терговга қадар текширув, суриштирув олиб бориш ва тезкор-қидирув фаолиятини амалга ошириш;

ҳуқуқбузарлик содир этган шахсларни маъмурий йўл билан ушлаб туришни амалга ошириш;

махсус рухсатномалар ва лицензиялар бериш;

божхона органлари фаолиятида замонавий ахборот-коммуникация технологияларидан ва назоратнинг техник воситаларидан фойдаланиш;

божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилишини таъминлаш мақсадида мутахассисни ёки экспертни жалб этиш;

товарлар сақланадиган ва сотиладиган жойларга чиққан ҳолда импорт товарлар божхона юк декларацияларига мувофиқлигини текшириш учун ушбу товарлар якуний истеъмолчига етиб бориши занжирини корхонабай ўрганиш;

Давлат божхона хизмати ваколатига кирадиган масалалар бўйича идоралараро тусдаги халқаро шартномаларни белгиланган тартибда тузиш;

Давлат божхона хизмати ваколатига тегишли бўлган масалалар бўйича халқаро даражада Ўзбекистон Республикаси манфаатларини белгиланган тартибда ифодалаш;

жисмоний ва юридик шахсларга рўйхати ва тарифлари Божхона қўмитаси томонидан тасдиқланадиган пулли хизматлар кўрсатиш;

божхона органлари фаолиятини такомиллаштириш бўйича таклифлар киритиш;

бюджетдан ташқари маблағларни ҳамда божхона органлари ва муассасаларининг депозит ҳисобварақларида жойлашган маблағларни Ўзбекистон Республикаси тижорат банкларининг муддатли депозитларига шартнома асосида миллий ва чет эл валютасида жойлаштириш. Бунда маблағларни жойлаштиришдан олинган даромад божхона органларининг бюджетдан ташқари ҳисобварақларига ўтказилади ва моддий-техник базани ривожлантиришга ва ходимларни моддий рағбатлантириш ҳамда қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа мақсадларга йўналтирилади.

Божхона қўмитасининг ривожлантириш жамғармаси маблағлари ходимларга устамалар тўлаш ҳамда божхона объектларини капитал қуриш ва таъмирлаш ишларини амалга ошириш мақсадида ҳудудий бошқармалар, Божхона институти, Марказий божхона лабораторияси, Божхона расмийлаштируви маркази, Рақамли технологиялар маркази ва Миллий кинология марказига йўналтирилиши мумкин.

Божхона органларига қонунбузилиш ҳолатлари бўйича, етказилган зарарни қоплаш, божхона тўловларини таъминлаш ва бошқа талаблар бўйича божхона органларининг ҳисоб рақамларига вақтинча сақлаш учун ўтказилган хорижий ва миллий валютани тижорат банкларининг муддатли депозитларига шартнома асосида жойлаштириш мумкин.

Бунда депозит маблағларидан олинган фоиз даромадлари божхона органларининг бюджетдан ташқари жамғармасига йўналтирилади.

Божхона қўмитаси қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

16. Божхона органлари ходимлари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида жисмоний куч ишлатиш, ўзига бириктирилган махсус воситаларни ва ўқотар қуролни олиб юриш, сақлаш ва улардан фойдаланиш ҳуқуқига эга.

5-боб. Божхона қўмитаси фаолиятини ташкил этиш

1-§. Божхона қўмитаси раҳбарияти

17. Божхона қўмитаси раиси:

божхона органлари фаолиятини умумий бошқаришни амалга оширади ва раҳбарлик қилади, Ўзбекистон Республикаси Президенти, Вазирлар Маҳкамасининг тегишли қарори билан Божхона қўмитасига юклатилган вазифа ва функцияларни бажаришни ташкиллаштиради;

божхона органларида лавозимлар (офицер ва сержантлар эгаллаши лозим бўлган штат лавозимлари) ва уларга мувофиқ махсус унвонларни назарда тутувчи божхона органларининг штатларини тасдиқлайди;

божхона органларида белгиланган меъёрлар асосида мутахассис, ёрдамчи ва хизмат кўрсатувчи лавозимларни назарда тутувчи штатларни тасдиқлайди;

Божхона қўмитаси марказий аппарати таркибий тузилмалари, ҳудудий бошқармалари ва божхона органлари муассасаларининг низомларини тасдиқлайди;

зарур ҳолларда божхона органларининг ташкилий-штат тузилмаларига белгиланган умумий штатлар сони ва меҳнатга ҳақ тўлаш фонди доирасида ўзгартиришлар киритади;

алоҳида ҳолларда, тор ихтисосликдаги юқори малакали мутахассисларни белгиланган талабларни инобатга олмаган ҳолда хизматга қабул қилиш ҳуқуқига эга;

Божхона қўмитаси раиси ўринбосарлари ўртасида вазифаларни тақсимлайди ҳамда зарур ҳолларда раис ва унинг ўринбосарларининг таркибий тузилмалар устидан мутасаддилигини ўзгартиради;

ходимларнинг қайта тайёрлаш курсларида даврий ўқиш муддатини белгилайди;

божхона органлари ходимларини моддий рағбатлантириш ва мукофотлаш ҳамда уларга интизомий жазо чораларини қўллаш тўғрисида қарор қабул қилади;

Моддий рағбатлантириш махсус жамғармаси ҳисобидан шахсий устама бериш тартибини белгилайди;

божхона органларининг спорт-соғломлаштириш муассасаларида стационар дам олиш тартиби ва шартларини белгилайди;

хизмат йили учун устамани тўлаш мақсадида хизмат муддатини ҳисоблаш ҳамда малака даражаларини бериш тартибини тасдиқлайди;

божхона органларининг хизматдаги офицерлари ва сержантлар таркиби ҳамда хизмат мажбуриятини бажариш чоғида ҳалок бўлган, шунингдек, хизмат мажбуриятини бажаришда олган жароҳати туфайли ногирон бўлиб қолган ходимларнинг фарзандларига қонунчилик ҳужжатларида белгиланган алоҳида квота асосида ўқишга кириш учун тавсияномалар беради;

божхона органларининг хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида тан жароҳати олган ходимларига, шунингдек, ҳалок бўлганларнинг оилаларига бир маротабалик нафақа тайинлайди;

божхона органлари хизмат тураржойлари ва ётоқхоналарини бериш, фойдаланиш, сақлаш ва мақомини ўзгартириш тартибини белгилайди;

хизмат мажбуриятини бажариш чоғида ҳалок бўлган, шунингдек, хизмат мажбуриятини бажаришда олган жароҳати туфайли ногирон бўлиб қолган божхона органлари ходимлари фарзандларининг ўқув даври тўлов контрактларини қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда тўлаб бериш ҳуқуқига эга;

ўз ваколати доирасида божхона органлари ходимларига махсус унвонлар беради ва уларни бир поғона пасайтириш тарзидаги интизомий жазо чорасини қўллайди;

божхона органлари ходимларини аттестациядан ўтказиш тартибини белгилайди ва навбатдан ташқари аттестациядан ўтказиш тўғрисидаги қарорларни қабул қилади;

ходимнинг божхона органлари ихтиёрида бўлиш тартибини белгилайди;

ўз ваколатлари доирасида божхона органлари хизматига тикланиши лозим бўлган шахсларни хизматга тиклайди, шахсий таркиб рўйхатларига киритади ва лавозимга тайинлайди;

илгари божхона органларидан бўшатилган шахсларни хизматга қабул қилиш тартибини белгилайди;

кучайтирилган ва суткалик режимларни жорий этади ҳамда бекор қилади, шунингдек, божхона органлари ходимларини жанговар ҳаракатларда иштирок этишга жалб этади;

кучайтирилган ёки суткалик режим жорий этилиши муносабати билан иш соатларининг белгиланган нормалари оширилганлиги эвазига ходимга пул компенсацияси тўлаш ёки дам олиш кунларини бериш ёхуд бу кунларни ҳар йилги навбатдаги таътилга қўшиш тартибини белгилайди;

ўз ваколатлари доирасида Ўзбекистон Республикаси қонунлари, Олий Мажлис палаталарининг қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг Фармонлари, қарорлари ва фармойишлари, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари фармойишлари асосида ҳамда ижроси юзасидан жисмоний ва юридик шахслар томонидан бажарилиши мажбурий бўлган буйруқлар чиқаради, йўриқномаларни, қоидаларни, низомларни тасдиқлайди, шунингдек, божхона органлари ва идоравий бўйсунувидаги ташкилотлар томонидан ижро этиш учун кўрсатмалар беради;

Ўзбекистон Республикаси давлат органлари ва бошқа ташкилотларида, шунингдек, бошқа давлатларнинг божхона хизмати органлари билан муносабатларда Божхона қўмитаси номидан иш кўради;

божхона органларининг ўрнак кўрсатган ходимларини ва божхона ишига кўмаклашган фуқароларни мукофотларга ва Ўзбекистон Республикасининг фахрий унвонларини бериш, кўкрак нишонлари, фахрий ёрлиқлар ва рағбатлантиришнинг бошқа турлари билан мукофотлаш тўғрисида таклифлар киритади;

Ўзбекистон Республикаси фуқаролари, чет эл фуқаролари ва фуқаролиги бўлмаган шахслар, шу жумладан, давлат ва нодавлат ташкилотлар ходимлари ҳамда халқаро жамоатчилик вакилларини қўмитанинг идоравий мукофотлари билан рағбатлантириш ваколатига эга;

қонунчилик ҳужжатлари билан ваколатига киритилган бошқа масалалар бўйича қарор қабул қилади.

Божхона қўмитаси раиси қонунчилик ҳужжатлари билан белгиланган бошқа ҳуқуқ ва ваколатларга эга бўлиши мумкин.

18. Божхона қўмитаси раиси қуйидагилар учун шахсан жавобгар ҳисобланади:

Ўзбекистон Республикаси Президенти, Вазирлар Маҳкамаси қарорларини, норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар талабларини ўз вақтида ва сифатли бажариш, шунингдек, уларнинг ижро ҳолати тўғрисидаги маълумотларни «Ijro.gov.uz» тизими орқали тўлиқ, тўғри ва ўз вақтида тақдим этиш;

божхона органларига ҳар томонлама ривожланган ҳамда юксак маҳоратга эга, маънан етук ватанпарвар ёшларни жалб этишга қаратилган кадрларни танлаш ва жой-жойига қўйиш;

ходимларнинг хизматга бўлган муносабатини тубдан ўзгартириш, қонунчилик бузилишининг барча кўринишларига нисбатан муросасиз муносабатда бўлиш муҳитини яратиш, ходимлар ўртасида соғлом муҳитни шакллантириш;

хизматни фидокорона олиб бораётган кадрларни ҳар томонлама рағбатлантириш, шунингдек, хизмат интизоми, қонунчилик ҳужжатлари талабларини қўпол равишда бузган ходимларни интизомий ҳамда бошқа турдаги жавобгарликка тортилишини таъминлаш;

Божхона институти фаолиятини самарали ташкил этиш;

божхона органлари фаолиятининг очиқлигини таъминлаш, жамоатчилик, ТИФ иштирокчилари билан бевосита, мақсадли мулоқот ўрнатиш, шунингдек, фуқароларни шахсан қабул қилиш.

19. Божхона қўмитаси раиси тўрт нафар ўринбосарга, шу жумладан, бир нафар биринчи ўринбосарга эга бўлади.

20. Божхона қўмитаси раиси йўқлигида унинг ваколатлари унинг биринчи ўринбосари, у йўқлигида белгиланган тартибда бошқа ўринбосари томонидан амалга оширилади.

21. Божхона қўмитаси раиси мақомига кўра вазирга, раиснинг биринчи ўринбосари ва ўринбосарлари эса тегишинча вазирнинг биринчи ўринбосари ва ўринбосарларига тенглаштирилади.

22. Раиснинг биринчи ўринбосари қуйидагилар учун шахсан жавобгар ҳисобланади:

божхона иши ривожланишининг устувор йўналишларини ишлаб чиқиш, божхона қонунчилиги ҳамда ҳуқуқни кўллаш амалиётини такомиллаштириш, божхона соҳасидаги қонунчилик бузилиши ҳолатларининг сабаб ва шарт-шароитларини таҳлил қилиш, уларни бартараф этиш бўйича самарали чора-тадбирларни амалга ошириш;

давлат хизматлари кўрсатиш тизимини тубдан такомиллаштириш, ахборотларни таҳлил қилиш ва ундан фойдаланиш, ахборот-коммуникация технологияларидан кенг фойдаланиш орқали божхона органларининг жисмоний ва юридик шахслар билан бевосита алоқасиз мулоқот қилиш шаклларини жорий этиш;

хавфни бошқаришнинг автоматлаштирилган тизимини жорий этиш ва самарали ишлашини таъминлаш, «ҳалол» ТИФ иштирокчиларига нисбатан соддалаштирилган божхона тартиб-таомилларини кўллаш тартибини шакллантириш;

божхона назоратининг замонавий усул, шакл ва техник воситаларини жорий этиш орқали товарларнинг ноқонуний олиб кирилиши, божхона тўловларини тўлашдан бўйин товлаш схемаларини аниқлаш.

23. Раис ўринбосарлари қуйидагилар учун жавобгар ҳисобланади:

ташқи савдо операцияларини мониторинг қилиш, экспорт-импорт шартномалари ижросини таҳлил қилиш, товарлар экспорти прогнозларини бажариш, ташқи савдо операцияларини амалга оширишда валюта қонунчилигига риоя қилиш;

божхона статистикасининг шаклланиши ва ишончлилиги, Ўзбекистон Республикасининг ташқи савдоси ҳамда мамлакатнинг савдосидаги асосий ҳамкорлари бўлган давлатлар билан савдо-иқтисодий алоқалари ривожи ҳақида таҳлилий маълумотлар тайёрлаш;

статистик маълумотларнинг ишончлилигини таъминлаш, ташқи савдо соҳасидаги ҳуқуқбузарликларни аниқлаш мақсадида хорижий мамлакатларнинг божхона хизматлари билан ахборот алмашиш;

товарларнинг ташқи иқтисодий фаолият товар номенклатураси бўйича тўғри таснифланишини баҳолаш, уларнинг божхона қийматини аниқлаш, божхона тўловларини ҳисоблаш ва ундириш, шунингдек, ушбу масалаларда услубий ёрдам кўрсатишни назарда тутадиган божхона постлари фаолияти устидан ишончли назорат тизимини ишлаб чиқиш;

контрабанда ва божхона қонунчилиги бузилишига қарши курашишнинг ҳолати ва самарадорлиги, товарларни ноқонуний олиб кириш механизмларини аниқлаш ва таҳлил қилиш, қонунчилик бузилишининг олдини олиш бўйича самарали чоралар ишлаб чиқиш, жавобгарликнинг муқаррарлигини таъминлаш;

хорижий мамлакатлар божхона органлари ва халқаро ташкилотлар билан самарали ҳамкорликни ташкил этиш, божхона иши соҳасидаги илғор тажрибаларни тизимли ўрганиш ва жорий этиш;

Марказий божхона лабораторияси, Миллий кинология маркази ва божхона органлари муассасалари фаолиятини самарали ташкил этиш;

жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатларини ҳар томонлама, тўлиқ ва объектив кўриб чиқиш, фуқароларни шахсан қабул қилиш;

божхона органларининг бино ва иншоотларини жорий ва капитал таъмирлаш, ходимларни компьютер ва бошқа ускуналар, алоқа ҳамда божхона назорати воситалари билан таъминлаш, юклатилган вазифаларни самарали бажаришлари учун зарур шарт-шароитлар яратиш.

24. Божхона қўмитасининг таркибий тузилмалари раҳбарлари мазкур Низом ҳамда бошқа қонунчилик ҳужжатлари билан юклатилган вазифа ва функцияларнинг амалга оширилиши учун шахсан жавобгар ҳисобланади.

2-§. Юклатилган вазифа ва функцияларни бажариш, шунингдек, божхона органлари таркибий тузилмаларининг ўзаро ҳамкорлиги тартиби

25. Божхона қўмитаси ўзига юклатилган вазифа ва функцияларни бевосита, шунингдек, божхона органлари орқали бажаради.

26. Божхона органларининг ўзаро ҳамкорлиги жараёнида юзага келадиган келишмовчиликлар Божхона қўмитаси раисининг топшириғига биноан унинг тегишли ўринбосари томонидан кўриб чиқилади.

Агар Божхона қўмитаси раиси ўринбосари томонидан келишмовчиликларни тартибга солишнинг имконияти бўлмаса, сўнгги қарор бевосита раис томонидан қабул қилинади.

3-§. Божхона қўмитасининг бошқа давлат бошқаруви органлари, хўжалик бирлашмалари, маҳаллий давлат ҳокимияти органлари ва бошқа ташкилотлар билан ўзаро ҳамкорлиги

27. Божхона органлари ўз вазифалари ва функцияларини амалга оширишда бошқа давлат бошқаруви органлари, хўжалик бирлашмалари, маҳаллий давлат ҳокимияти органлари ва бошқа ташкилотлар билан ўзаро ҳамкорлик қилади.

4-§. Божхона қўмитасининг ҳайъати, бошқа кенгаш, маслаҳат, эксперт органлари

28. Божхона қўмитасида раис (ҳайъат раиси), унинг ўринбосарлари (лавозими бўйича), шунингдек, Божхона қўмитаси фаолиятининг асосий йўналишларини мувофиқлаштирувчи таркибий тузилмалар раҳбарларидан иборат таркибда ҳайъат тузилади.

Ҳайъат таркибининг сони ва шахсий таркиби Божхона қўмитаси раисининг тақдимномасига биноан Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланади.

29. Ҳайъат қуйидагилар билан боғлиқ масалаларни кўриб чиқади:

божхона органлари фаолиятининг асосий масалаларини кўриб чиқиш, қабул қилинган қарорлар ижросини текшириш масалаларини, Божхона қўмитаси фаолиятида муҳим аҳамиятга эга буйруқлар ва бошқа ҳужжатлар лойиҳаларини, шунингдек, текширувлар натижаларини муҳокама қилиш;

Божхона қўмитаси раиси номенклатурасига кирадиган лавозимларга кадрларни танлаш, жой-жойига қўйиш, тайёрлаш ва қайта тайёрлаш;

Божхона қўмитаси таркибий тузилмалари раҳбарларининг тегишли тузилмалар фаолияти ҳамда қонунчилик ҳужжатлари, Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳужжатлари ва Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати қарорлари ижроси бўйича ҳисоботларини эшитиш;

Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари, қарорлари ва фармойишларида, Вазирлар Маҳкамаси қарорлари ва фармойишларида белгиланган вазифаларни амалга ошириш бўйича ижро интизомини мустаҳкамлаш, уларнинг ўз вақтида ва сифатли амалга оширилишини таъминлаш учун божхона органлари раҳбарлари ва ходимларининг шахсий жавобгарлигини ошириш.

Ҳайъат Божхона қўмитаси ваколатига тааллуқли бошқа масалаларни ҳам кўриб чиқиш ҳуқуқига эга.

30. Ҳайъат мажлисига давлат бошқаруви органлари, хўжалик бирлашмалари, бошқа ташкилотлар раҳбарлари, уларнинг ваколатига кирадиган масалалар юзасидан таклиф этилиши мумкин.

31. Ҳайъат, агар унинг мажлисида ҳайъат таркибининг ярмидан кўпи қатнашса, ваколатли ҳисобланади. Кўриб чиқилаётган масалалар юзасидан қарорлар оддий кўпчилик овоз билан қабул қилинади.

32. Ҳайъат қарорлари Божхона қўмитасининг қарорлари ва буйруқлари билан амалга оширилади.

33. Божхона қўмитаси раиси ва ҳайъат аъзолари ўртасида келишмовчиликлар юзага келган тақдирда, раис бу ҳақида Вазирлар Маҳкамасига ва Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига ахборот берган ҳолда мустақил равишда қарор қабул қилади.

Ҳайъат аъзолари ҳам Вазирлар Маҳкамасига ва Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига ўз фикрини билдириши мумкин.

34. Ҳайъат фаолияти тартиби ҳайъат томонидан тасдиқланадиган регламент билан белгиланади.

35. Божхона органлари фаолиятини такомиллаштириш, уларнинг илмий, ижтимоий ва моддий-техникавий ривожланиши, кадрлар билан таъминлаш масалаларини, бошқарув қарорлари ва тавсиялари келишилган ҳолда ишлаб чиқилишини комплекс ҳал этиш учун Божхона қўмитасида кенгашлар ва комиссиялар ташкил этилади, улар тўғрисидаги низом раис томонидан тасдиқланади.

6-боб. Божхона органлари ходимлари фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш

36. Божхона органлари ходимлари фаолиятининг самарадорлиги мунтазам баҳоланади.

Баҳолаш жараёнлари божхона органлари ахборот тизимлари орқали ҳар ярим йил якуни (профессор-ўқитувчилар фаолияти самарадорлигини рейтинг баҳолаш бўйича «Самарадорликни баҳолаш» модули юзасидан ҳар ўқув йили якуни) бўйича амалга оширилади.

37. Божхона органлари ходимлари фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш якунлари бўйича божхона органлари раҳбарлари ва ходимларини рағбатлантириш (мукофотлаш), шунингдек, божхона органлари фаолиятида аниқланган камчиликларни бартараф этиш ҳамда унинг фаолиятини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари кўрилади.

38. Рейтинг натижаларига кўра юқори кўрсаткичларга эришган ходимларга кейинги баҳолаш якунлари эълон қилингунга қадар божхона органларининг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан лавозим маошининг 100 фоизигача миқдорда ҳар ойлик қўшимча устама тўланади.

39. Божхона органлари ходимлари фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш мезонлари ва иш индикаторлари ҳамда божхона органлари ходимларини рағбатлантириш (мукофотлаш) тартиби Божхона қўмитаси томонидан белгиланади.

7-боб. Божхона органлари фаолиятини молиялаштириш ва моддий-техник таъминлаш, божхона органлари ходимларининг ижтимоий ҳимояси

41. Қуйидагилар божхона органларини молиялаштириш манбалари ҳисобланади:

Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети маблағлари;

божхона органларининг бюджетдан ташқари маблағлари;

қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ пуллик хизмат кўрсатишдан тушадиган маблағлар;

вақтинча бўш маблағларни тижорат банкларининг депозитларига жойлаштиришдан олинган даромадлар;

қонунчилик ҳужжатлари билан тақиқланмаган бошқа манбалар.

42. Божхона органлари моддий-техник таъминлаш харажатларини молиялаштириш, шунингдек, ходимларнинг меҳнатига ҳақ тўлаш ва моддий рағбатлантириш Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети, бюджетдан ташқари жамғармаларнинг манбалари ва қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобига амалга оширилади.

43. Божхона органларининг ходимлари Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети маблағлари ва қонунчиликда тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан давлат томонидан мажбурий суғурта қилинади.

44. Божхона органлари ходимлари бепул формали кийим-бош билан таъминланади. Ашёвий таъминот нормалари, шунингдек, формали кийим-бошни кийиш қоидалари Божхона қўмитаси томонидан белгиланади.

45. Божхона органлари ходимлари ва пенсионерлари ҳамда уларнинг оила аъзоларининг тиббий-санитария, тиббий-ижтимоий ёрдам ва санаторий-курорт таъминоти ички ишлар органлари учун белгиланган тартибда амалга оширилади.

46. Хизмат тураржойлари ва ётоқхоналарида яшаётган божхона органлари ходимлари хизмат кўрсатувчи ташкилотлар билан барча турдаги коммунал хизматлар юзасидан жисмоний шахслар учун белгиланган тарифлар бўйича шартномалар тузади.

47. Ўзбекистон Республикаси Давлат солиқ қўмитасининг тугатилган божхона Бош бошқармаси бошлиқлар таркибининг мансабдор шахсларида улар эга бўлишган махсус ва шахсий унвонлар сақлаб қолиниб, уларнинг 1994 йил 18 январдан 1997 йил 8 июлгача божхона органларида ишлаган вақти ички ишлар ходимларига татбиқан узоқ вақт ишлаганлик учун устамалар, пенсия тайинлашда хизмат стажига қўшилади.

Божхона органлари ходимларининг ва улар оила аъзоларининг пенсия таъминоти ҳарбий хизматни ўтаган ёки ички ишлар органларида хизматни ўтаган шахслар ҳамда уларнинг оила аъзолари учун амалдаги қонунчилик билан белгиланган шартларда ва нормалар бўйича амалга оширилади.

48. Божхона органлари ходимларини рағбатлантириш ҳамда интизомий жазолар бериш тартиби ва шартлари Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органларининг Интизом низомига мувофиқ белгиланади.

8-боб. Якунловчи қоида

49. Божхона органларини ташкил этиш ва қайта ташкил этиш ҳамда тугатиш Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан амалга оширилади.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 25 мартдаги ПҚ-122-сон қарорига 2-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органларида хизматни ўташ тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Мазкур Низом давлат божхона хизмати органлари ходимлари (кейинги ўринларда — ходимлар) ва Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси (кейинги ўринларда — Божхона қўмитаси) олий таълим муассасалари курсант (тингловчи)ларининг хизмат ўташ тартибини белгилайди.

2. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланилади:

Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органлари (кейинги ўринларда — божхона органлари) — Божхона қўмитаси, Божхона қўмитасининг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳри бўйича бошқармалари, «Тошкент-АЭРО» ихтисослаштирилган божхона комплекси, божхона постлари, Божхона қўмитасининг Божхона институти (кейинги ўринларда — Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси), Марказий божхона лабораторияси, Божхона расмийлаштируви маркази, Рақамли технологиялар маркази, Миллий кинология маркази;

божхона органларидаги хизмат — фуқаролар томонидан божхона органларида хизмат мажбуриятларини бажариш борасидаги давлат хизматининг алоҳида тури;

номзод — божхона органларидаги хизматга кириш истагини билдирган Ўзбекистон Республикаси фуқароси;

касбий саралаш — номзодларнинг божхона органларидаги хизматга қўйилган талабларга мос келишини аниқлашга қаратилган тадбирлар мажмуи (интеллектуал ривожланганлик ва психоэмоционал барқарорлик даражасини психологик ўрганиш, тиббий кўрикдан ўтказиш, жисмоний имкониятларни баҳолаш, шунингдек, ходим учун касбий жиҳатдан муҳим бўлган бошқа сифатлар);

махсус унвон — ҳар бир ходимга унинг хизмат мажбуриятларига муносабати, эгаллаб турган лавозими ва хизмат муддатига мувофиқ бериладиган унвон;

курсант — божхона органларидаги хизматда бўлган, Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси бакалавриат босқичида таҳсил олаётган фуқаро;

тингловчи — Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси магистратурасида таҳсил олаётган божхона органи ходими;

ходим — божхона органларидаги хизматни ўтаётган ва махсус унвонга эга Ўзбекистон Республикаси фуқароси;

аттестация — ходимнинг касбий малакасини (тайёргарлигини) тизимли асосда аниқлаш жараёни (усули);

ваколатли бошлиқ — Божхона қўмитаси раиси ва унинг ўринбосарлари, Божхона қўмитасининг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳри бўйича бошқармалари, «Тошкент-АЭРО» ихтисослаштирилган божхона комплекси, Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси, Марказий божхона лабораторияси, Божхона расмийлаштируви маркази ва Рақамли технологиялар маркази бошлиқлари ҳамда Миллий кинология маркази директори.

3. Хизматни ўташ қуйидаги тартибларни ўз ичига олади:

хизматга қабул қилиш;

махсус унвонлар бериш, уларни пасайтириш ва улардан маҳрум этиш;

лавозимга тайинлаш, лавозимдан озод этиш, тенг лавозимга ротация тартибида ўтказиш ва лавозим бўйича вазифаларни бажариш;

ходимларни тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш;

ходимнинг бошқа давлат органлари ва ташкилотларига сайланганида (тайинланганида, сафарбар этилганида) хизмат ўташи;

аттестация ўтказиш;

таътиллар бериш;

ҳуқуқий ва ижтимоий ҳимоя қилиш;

хизматни ўташ режимини таъминлаш;

хизмат муддатини узайтириш, хизматдан бўшатиш ва хизматга тиклаш;

қонунчилик ҳужжатлари ва мазкур Низомга, шунингдек, ушбу соҳадаги Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларига мувофиқ ходимларнинг хизмат ва ижтимоий-ҳуқуқий мавқеини белгилаб берувчи бошқа ҳолатлар (вазиятлар).

4. Божхона органларидаги хизматда бўлишнинг бошланиши деб:

офицер ва сержантлар таркибига қабул қилинган ходимлар учун — божхона органларидаги хизматга қабул қилиш тўғрисида Божхона қўмитаси раиси буйруғи имзоланган кун;

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасига курсант (тингловчи) сифатида ўқишга кирган фуқаролар учун — ўқишга қабул қилинган кун;

Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан божхона органларидаги лавозимга тайинланган шахслар учун — тегишли фармон, қарор ёки фармойиш имзоланган кун ҳисобланади.

5. Божхона органларидаги хизмат муддатлари календарь ҳисобида:

офицерлар ва сержантлар лавозимларида хизмат ўтаётган ходимлар учун — божхона органларидаги хизматни ўтаган даври;

Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан божхона органларидаги лавозимга тайинланган шахслар учун — Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармон, қарор ёки фармойишига мувофиқ вазифаларни бажариш даври этиб белгиланади.

6. Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасида ўқиш даври божхона органларидаги хизмат стажига қўшиб ҳисобланади, биринчи курсда таълим муддатини якунлаган курсантлар эса муддатли ҳарбий хизматни ўтаган ҳисобланадилар ва уларга институт жойлашган манзилдаги мудофаа ишлари бўйича ҳудудий бўлим томонидан ҳарбий гувоҳнома берилади.

7. Ходим Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлар захирасига ёки истеъфога бўшатилган кун унинг учун божхона органларидаги хизматнинг тугаши (охирги куни) деб ҳисобланади.

8. Божхона органларидаги хизматнинг умумий давомийлиги ходимнинг божхона органларидаги хизматнинг жами вақтини, шу жумладан, хизматга қайта қабул қилинган даврни ўз ичига олади.

Божхона органларидаги хизматнинг умумий давомийлиги календарь ва имтиёзли ҳисобдаги хизматдан иборат бўлади.

Календарь ҳисоб — бу ходимнинг йил, ой ва суткаларда ифодаланган хизматда бўлган расмий умумий давридир.

Пенсия олиш ҳуқуқини берадиган хизмат муддати календарь ҳисобида йигирма йилни ташкил қилади, шундан имтиёзли ҳисобланадиган давр ходимларга фақат пенсия миқдорини ҳисоблашда инобатга олинади.

2-боб. Божхона органларида хизматга қабул қилиш

9. Хизматга ватанпарвар дунёқараш, юқори маънавий-ахлоқий сифатлар, интеллектуал савия ва билим доираси кенг, шунингдек, зарур жисмоний тайёргарликка эга бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқаролари қабул қилинади.

Божхона органлари территориал ва экстерриториал тамойиллар асосида бутланиши мумкин.

10. Хизматга муносиб номзодларни танлаб олиш мақсадида бўш лавозимлар сони ва саралаш тадбирларини ўтказиш тўғрисидаги эълонлар (аризаларни қабул қилиш муддати, номзодларга қўйиладиган талаблар кўрсатилган ҳолда) оммавий ахборот воситаларида, жумладан, божхона органларининг расмий веб-сайтида берилади.

11. Хизматга бўйи 165 сантиметрдан паст бўлмаган эркаклар ва бўйи 160 сантиметрдан паст бўлмаган аёллар қабул қилинади.

12. Божхона органларидаги хизматга ўн саккиз ёшдан кичик ва ўттиз ёшдан катта бўлмаган, шу жумладан, ўттиз ёшда бўлган, олий, профессионал (касб-ҳунар), ўрта махсус ва умумий ўрта маълумотга эга, ўзининг шахсий, ишчанлик ва ахлоқий фазилатлари, соғлиғининг ҳолати ва жисмоний тайёргарлигига кўра ходимнинг хизмат мажбуриятларини бажаришга қодир бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқаролари ихтиёрийлик ва танлов асосида қабул қилинади.

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасидаги ўқишга профессионал (касб-ҳунар), ўрта махсус ва умумий ўрта маълумотга эга:

ҳарбий хизматни ўтамаган ўн етти ёшдан йигирма уч ёшгача бўлган, шу жумладан, ўқишга қабул қилинган йили ўн етти ёшга тўладиган ҳамда йигирма уч ёшда бўлган фуқаролар;

ўн саккиз ёшдан йигирма беш ёшгача бўлган, шу жумладан, ўқишга қабул қилинган йили ўн саккиз ёшга тўладиган ҳамда йигирма беш ёшда бўлган, офицерлар таркиби ҳарбий унвонларига эга бўлмаган ҳарбий хизматчилар ва ҳарбий хизматга мажбурлар;

божхона ходимлари қабул қилинади.

Эркаклар хизматга киргунига қадар Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларидаги муддатли ҳарбий хизматни ёки сафарбарлик чақируви резервидаги ҳарбий хизматни ўташи ёхуд олий ўқув юртларида ҳарбий тайёргарликдан ўтиши керак. Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасига ўқишга кирувчилар учун ушбу талаб ўрнатилмайди.

Алоҳида ҳолларда, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармони, қарори, фармойиши ёки розилигига, Вазирлар Маҳкамасининг қарори ёхуд Божхона қўмитаси раисининг буйруғига асосан бошқа давлат органлари ва ташкилотлари ходимлари, шунингдек, Божхона қўмитаси раисининг буйруғи асосида тор ихтисосликдаги юқори малакали мутахассислар мазкур Низомнинг ўн биринчи банди ва ушбу бандда белгиланган талабларини инобатга олмаган ҳолда хизматга қабул қилиниши мумкин.

13. Қуйидагилар хизматга қабул қилиниши мумкин эмас:

муомалага лаёқатсиз ёки муомала лаёқати чекланган деб топилган фуқаролар;

хизматни ўташга монелик қиладиган касаллиги ёки жисмоний нуқсонлари бўлган фуқаролар;

бошқа давлат органларидан салбий сабабларга кўра бўшатилган фуқаролар;

содир этган жинояти учун илгари ҳукм қилинганлар, қўлланилган жазо туридан, судланганлик ҳолати тугатилганлигидан ёки олиб ташланганлигидан ва ўзига нисбатан амнистия акти ёки афв этиш қўлланилганлигидан қатъи назар ёхуд ярашув муносабати билан жиноий жавобгарликдан озод қилинган фуқаролар;

божхона органларида хизматни ўташ билан боғлиқ қонун ҳужжатларида белгиланган чекловларга риоя этишни рад этган ёки махсус талабларга жавоб бермайдиган фуқаролар.

Қариндошининг судланганлиги ва бундан келиб чиқадиган ҳуқуқий оқибатлар Ўзбекистон Республикаси фуқароларининг хизматга қабул қилиниш ҳуқуқларини чеклаш учун асос бўлиши мумкин эмас.

Хизмат ўташга тўсқинлик қилувчи касалликлар ва жисмоний нуқсонлар рўйхати Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланади.

14. Божхона қўмитасининг марказий аппарати ва унинг соҳавий (бевосита бўйсунувидаги) тузилмаларига республиканинг ҳар қандай ҳудудида яшаш жойи бўйича рўйхатдан ўтказилган фуқаролар орасидан номзодларни танлаш ва қабул қилишга рухсат берилади.

15. Номзодлар хизматга Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланадиган тартибга мувофиқ, танлов (дастлабки ва якуний саралаш) асосида қабул қилинади.

Номзодларни саралаш мақсадида Божхона қўмитаси марказий аппаратида қабул комиссияси, ҳудудий ва таркибий тузилмаларда ўрганиш комиссиялари ташкил этилади.

16. Номзодларни хизматга танлаб олиш тадбирлари қуйидаги саралаш босқичларини ўз ичига олади:

а) дастлабки саралаш босқичи:

рўйхатдан ўтиш;

дастлабки тест синовлари;

психологик ўрганиш (номзоднинг интеллектуал ривожланганлик даражаси ва психоэмоционал барқарорлигини баҳолаш);

жисмоний тайёргарлик даражасини баҳолаш;

номзодни дастлабки ўрганиш (ҳужжатларни йиғиш ва ўрганиш, ушбу Низомда белгиланган умумий талабларга мос келишини текшириш);

тиббий кўрик (номзодларга хизматга яроқлилик даражасини аниқлаш мақсадида ички ишлар органлари ҳарбий-тиббий комиссияларига йўлланма берилади);

махсус текширув;

б) якуний саралаш босқичи:

якка тартибдаги суҳбат (номзоднинг фикрлаш салоҳияти, билим даражаси ва хизмат ўташга руҳан тайёрлиги даражасини баҳолаш).

17. Номзод хизматга кириш учун Божхона қўмитасининг расмий веб-сайтидаги электрон хизмат орқали онлайн рўйхатдан ўтади ва белгиланган маълумотларни тизимга киритади. Бунда маълумотларни тизимга киритиш учун шахсий кабинет яратилади.

18. Дастлабки тест синови ва психологик ўрганиш босқичлари ахборот тизимларидан фойдаланган ҳолда, жисмоний тайёргарлик даражасини баҳолаш эса спорт майдонларида ўтказилади ҳамда барча босқичлар топшириқлари номзодлардан бир маротаба қабул қилинади.

19. Саралашнинг дастлабки тест синови ва психологик ўрганиш босқичи бўйича номзодларнинг қайд этган натижалари онлайн тарзда, қолган босқичлари натижалари эса синов қабул қилинган кунда Божхона қўмитасининг расмий веб-сайтида эълон қилиб борилади.

20. Дастлабки тест синови, психологик ўрганиш ва жисмоний тайёргарлик даражасини баҳолаш босқичларидан муваффақиятли ўтган номзод ўзининг яшаш манзили бўйича божхона органига қуйидаги ҳужжатларни тақдим этади:

хизматга ёки Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасига ўқишга қабул қилиш тўғрисида ариза;

паспорт ёки идентификацияловчи ID-карта нусхаси (аслини кўрсатган ҳолда);

туғилганлик ҳақида гувоҳномаси нусхаси (аслини кўрсатган ҳолда);

ФҲДЁ органларидан маълумотнома (туғилганлик ҳақида гувоҳномага ўзгартириш, тузатиш ва қўшимчалар киритилган ёки алмаштирилган ҳолларда);

яқин қариндошларининг (ота-она, эр-хотин, фарзандлар, фарзандликка олинганлар, туғишган ёки ўгай ака-укалар ҳамда опа-сингиллар, шунингдек, эр-хотинларнинг ота-оналари, туғишган ёки ўгай ака-укалари, ҳамда опа-сингиллари) паспорт ёки идентификацияловчи ID-карта нусхалари, никоҳ қайд этилганлиги ёки бекор қилинганлиги, ногиронлик (агар мавжуд бўлса), яқин қариндошларининг ўлими ҳақидаги гувоҳномалар маълумотлари;

3 х 4 см ўлчамдаги олтита рангли фотосурат (бош кийимсиз), шунингдек, 9 х 12 см ўлчамдаги иккита фотосурат (бош кийимсиз);

номзоднинг таржимаи ҳоли;

анкета-маълумотнома;

ўқиш ва иш (агар ўқиётган ёки ишлаётган бўлса) жойидан тавсифнома ҳамда маълумотнома;

ўрта, ўрта махсус, профессионал (касб-ҳунар) ёки олий маълумотни тасдиқловчи ҳужжатлар нусхалари (аслини кўрсатган ҳолда);

асли кўрсатилган ҳолда ҳарбий гувоҳнома нусхаси (Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаларига ўқишга топшираётганда ҳарбий гувоҳнома мавжуд бўлмаса, чақирув участкасида қайд этилганлиги тўғрисида гувоҳнома тақдим этилади);

асли кўрсатилган ҳолда меҳнат дафтарчасининг нусхаси (агарда мавжуд бўлса).

Хизмат ўташ хусусиятидан келиб чиқиб, шунингдек, айрим ҳужжатларга аниқлик киритиш мақсадида номзоддан ёки тегишли муассасадан қўшимча ҳужжат ёхуд маълумотлар талаб қилиб олиниши мумкин.

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасига ўқишга кириш истагини билдирган ходимлар ваколатли бошлиғи номига мазкур бандда кўрсатилган ҳужжатларни тақдим этмаган ҳолда белгиланган тартибда билдирги билан мурожаат этадилар.

21. Махсус текширув ҳамда давлат сири билан ишлаш учун рухсатнома расмийлаштириш талаблари хизмат сири ҳисобланади ва ошкор қилиниши ман этилади.

Махсус текширувни ўтказиш тартиби Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

22. Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланадиган рўйхат ва тартибда тор ихтисосликдаги юқори малакали мутахассислар дастлабки (тиббий кўрик ва махсус текширув бундан мустасно) ва якуний саралаш босқичларисиз хизматга қабул қилиниши мумкин.

23. Дастлабки саралаш тадбирларидан муваффақиятли ўтган номзодларнинг шахсий ҳужжатлар йиғмажилди саралашни ўтказган божхона органлари томонидан расмийлаштирилади.

Номзоднинг шахсий ҳужжатлар йиғмажилдларини расмийлаштириш давомида хизматга қабул қилинишига тўсқинлик қилувчи маълумотлар (хизматга қабул қилиш учун умумий ва махсус текширув талабларига мос келмаслик) аниқланган тақдирда, уни шахсий ҳужжатлар йиғмажилдларини расмийлаштириш тўхтатилиб, хизматга қабул қилиш мақсадга мувофиқ эмаслиги тўғрисида ваколатли бошлиқ томонидан қарор қабул қилинади, бу ҳақда шахсий кабинети орқали номзодга хабар берилади. Бунда номзод якуний саралаш босқичига киритилмайди.

24. Якуний саралаш Божхона қўмитасининг қабул комиссияси томонидан номзод билан якка тартибдаги суҳбат шаклида ўтказилади. Якуний саралаш натижаларига кўра номзоднинг хизматга маънавий-касбий жиҳатдан мослиги тўғрисида хулоса чиқарилади.

25. Саралаш босқичларининг биридан ўта олмаган номзод уни такроран топширишига, шунингдек, саралашнинг кейинги босқичига қўйилмайди.

26. Қуйидаги номзодлар, истисно тариқасида, танлов тадбирларининг дастлабки саралаш босқичидаги тест синови ва жисмоний тайёргарлик даражасини баҳолашдан озод этилади:

илмий даража ёки илмий унвонга эга бўлганлар;

профессор-ўқитувчи ва илмий таркиб лавозимларига номзодлар.

Хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида ҳалок бўлган (вафот этган) божхона органлари ходимларининг фарзандлари мазкур Низомнинг 16-банди тўртинчи — олтинчи хатбошиларида кўрсатилган саралаш босқичларидан озод этилади.

27. Ушбу Низомда белгиланган талабларга мос келмаган, саралаш ва ўрганиш босқичларидан ўта олмаган ёки ўзи ва яқин қариндошлари тўғрисида била туриб нотўғри маълумотлар берган, шунингдек, мазкур Низомнинг 20-бандида кўрсатилган ҳужжатларни белгиланган муддатда тақдим этмаган номзодларни хизматга қабул қилиш рад этилади.

Саралашнинг кейинги босқичига ўтганлиги ёки рад этилганлиги ҳақида номзоднинг Божхона қўмитаси веб-сайтидаги шахсий кабинетига маълумот юборилади.

28. Дастлабки ва якуний саралашдан муваффақиятли ўтган, шахсий ҳужжатлар йиғмажилди тўлиқ расмийлаштирилиб, ҳарбий-тиббий комиссия томонидан хизматга яроқли деб топилган, шунингдек, танлов якунига кўра юқори натижаларга эришган номзодлар Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан хизматга қабул қилиниб, бўш лавозимлардан келиб чиққан ҳолда лавозимга тайинланади ёхуд лавозимга тайинлаш учун ваколатли бошлиқлар ихтиёрига юборилади.

29. Номзодларни хизматга қабул қилиш мақсадида танлов ташкил этиш ва ўтказиш ҳамда номзодларнинг шахсий ҳужжатлари йиғмажилдларини расмийлаштириш тартиби, шунингдек, махсус талаблар қўйиладиган тузилма ва лавозимлар, божхона органларида лавозимга тайинлаш учун зарур таълим ва мутахассислик йўналишлари рўйхати Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

30. Божхона органларидаги лавозимлар қуйидагича бутланади:

офицерлар таркиби — Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси битирувчилари ва олий маълумотга эга бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқаролари билан;

сержантлар таркиби — ўрта, ўрта махсус, профессионал (касб-ҳунар) ва олий маълумотга эга бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқаролари билан.

Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларининг захирадаги офицерларини сержантлар таркиби лавозимларига тайинлашга йўл қўйилмайди.

31. Хизматга биринчи марта қабул қилинган фуқаролар қуйидаги мазмунда қасамёд қабул қилади:

«Мен, (фамилияси, исми, отасининг исми), божхона органи ходими ваколатларини амалга ошириш чоғида Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунчилик ҳужжатларига сўзсиз риоя этишга, унинг иқтисодий хавфсизлигини ҳимоя қилишга, ўз хизмат мажбуриятларимни виждонан бажаришга қасамёд қиламан».

Божхона органларидаги хизматга биринчи марта қабул қилинган офицерлар таркибига мансуб ходимлар бирламчи касбий қайта тайёргарлик якунида, сержантлар таркибига мансуб ходимлар хизматга қабул қилинган вақтда, Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси курсантлари ўқишга қабул қилинган йили бошланғич ҳарбий тайёргарлик дастури бўйича йиғинларни ўтагандан сўнг қасамёд қабул қиладилар.

32. Фуқароларга божхона органлари хизматига қабул қилинганидан сўнг, шунингдек, Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси курсантларига институтни битирганидан кейин белгиланган намунадаги шахсий рақамли жетон ва шахсни тасдиқловчи хизмат гувоҳномаси берилади.

Ходимнинг хизмат гувоҳномаси намуналари, шунингдек, уларни бериш ва ҳисобини юритиш тартиби Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

Ходимнинг хизмат гувоҳномаси ўқотар қуролни олиб юриш ва сақлаш ҳуқуқини, шунингдек, қонунга мувофиқ унга берилган бошқа ҳуқуқ ва ваколатларини тасдиқлайди.

33. Хизматга биринчи марта қабул қилинган, шунингдек, олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасаларини ёки Ҳуқуқни муҳофаза қилиш академиясини битириб, божхона органлари хизматига тақсимланган ходимга дастлабки синов муддати тайинланади ва унга лавозимга тайинланган пайтидан бошлаб дастлабки синов муддати якунига қадар мураббий бириктирилади.

Дастлабки синов муддати бир йилни ташкил этади.

Божхона органларида мураббийлар амалий хизмат стажи беш йилдан ортиқ бўлган, юксак касбий фазилатларга, хизматда самарали кўрсаткичларга ва тарбиявий йўналишда кўникмаларга эга бўлган энг тажрибали ходимлар орасидан танлаб олинади.

Мураббийларга, қоида тариқасида, бир ёки икки нафар ходим бириктирилади.

Мураббийлар ўзларига бириктирилган ходимларнинг таълим-тарбиясига масъулиятсизлик билан ёндашганида, шунингдек, ходимлар устоз-мураббийлик даврида хизмат интизомини бузган ҳолларда мураббийлар айблилик даражасидан келиб чиқиб, эгаллаб турган лавозимидан озод этиш (пасайтириш)гача бўлган интизомий жазога тортилади.

34. Қасамёд қабул қилиш, дастлабки синов муддатини ўташ ва мураббийларни бириктириш тартиби Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

35. Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасига номзодларни танлаш тартиби ва қабул қилиш қоидалари Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланади.

36. Чақирилувчи ҳисобланган, божхона органларидаги хизматга қабул қилинган ҳарбий хизматга мажбур Ўзбекистон Республикаси фуқаролари ҳарбий ҳисобдан чиқарилади ва Божхона қўмитаси махсус ҳисобига қўйилади.

Хизматдан бўшатилган ходимлар Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги томонидан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳарбий ҳисобга қўйилади.

3-боб. Махсус унвонларни бериш, пасайтириш ва улардан маҳрум қилиш

37. Махсус унвон:

ходимнинг хизмат бурчи бўйича унга юкланган масъулият даражасини белгилайди ҳамда унинг касбий тайёргарлик даражаси ва хизмат бурчини бажариш кўрсаткичи, шахсий таркиб томонидан хизматни ўташ ва кадрларни жойлаштиришни самарали ташкил этишнинг муҳим шарти ҳисобланади;

хизмат муддати, хизмат ёки махсус тайёргарлиги, эгаллаган лавозими, шунингдек, хизмат тажрибасига мос равишда ходимларга шахсан берилади;

ходимлар ўртасидаги ўзаро муносабатларда мавқенинг катта-кичиклигини белгилайди.

38. Ходимларга қуйидаги махсус унвонлар берилади:

а) сержантлар таркиби — кичик сержант, сержант, катта сержант;

б) офицерлар таркиби:

кичик офицерлар таркиби — лейтенант, катта лейтенант, капитан;

катта офицерлар таркиби — майор, подполковник, полковник;

генераллар таркиби — генерал-майор, генерал-лейтенант, генерал-полковник.

Захира ёки истеъфодаги шахсларнинг махсус унвонига мос равишда «захирадаги» ёки «истеъфодаги» сўзлари қўшилади.

39. Сержантлар ва кичик офицерлар таркибининг махсус унвонлари (бошланғич махсус унвонлар бундан мустасно) ваколатли бошлиқларнинг буйруқлари билан берилади.

Сержантлар ва офицерлар таркибининг бошланғич махсус унвонлари ҳамда катта офицерлар таркибининг махсус унвонлари Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан берилади.

Генераллар таркибининг махсус унвонлари Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан берилади.

40. Сержантлар таркиби лавозимларига қабул қилинган фуқароларга «кичик сержант» махсус унвони берилади.

41. Офицерлар таркиби лавозимларига қабул қилинган фуқароларга Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан «катта сержант» махсус унвони берилади, бу унвонда улар устоз-мураббийлик даври (бир йил) тугаб, биринчи офицерлик унвони берилгунига қадар хизмат қилади.

Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлари захирасидаги офицерлар ҳисобланувчи ва божхона органларининг офицерлар таркибидаги лавозимларга қабул қилинган фуқароларга мавжуд ҳарбий унвонига тенг махсус унвон берилади.

42. Офицерлар таркибининг биринчи махсус унвони «лейтенант» ҳисобланади.

Айрим ҳолларда илмий даражаси ёки фаолиятнинг тор ихтисослик турлари бўйича кўп йиллик стажга ва иш (хизмат) тажрибасига эга бўлган фуқароларни офицерлар таркиби лавозимларига тайинлаш чоғида уларга бошланғич унвон сифатида майор махсус унвонигача бўлган унвон, шу жумладан, майор махсус унвони ҳам берилиши мумкин.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармони, қарори, фармойиши асосида ёки розилиги билан генераллар таркибидаги лавозимларига хизматга юборилган, махсус, ҳарбий ва бошқа унвони бўлмаган шахсларга белгиланган тартибда «полковник» махсус унвонигача бўлган, шу жумладан, полковник унвони ҳам берилиши мумкин.

«Лейтенант» махсус унвони қуйидагиларга берилади:

офицерлар таркиби лавозимларига тайинланиб, синов муддатини муваффақиятли ўтаган ходимларга;

сержантлар таркибидан офицерлар таркиби лавозимларига тайинланган ходимларга;

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси битирувчиларига.

43. Божхона органлари навбатдаги махсус унвонлари қуйидаги тартибда берилади:

«полковник» махсус унвони — Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси билан келишилган ҳолда Божхона қўмитасининг раиси томонидан;

генераллар таркибининг махсус унвонлари — Божхона қўмитаси раисининг тавсияномасига кўра Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан берилади.

44. Ходимлар учун махсус унвонларда хизмат ўташ муддатлари календарь ҳисобда қуйидагича белгиланади:

«кичик сержант» махсус унвонида — икки йил;

«сержант» махсус унвонида — икки йил;

«катта сержант» махсус унвонида — белгиланмаган;

«лейтенант» махсус унвонида — икки йил;

«катта лейтенант» махсус унвонида — уч йил;

«капитан» махсус унвонида — тўрт йил;

«майор» махсус унвонида — беш йил;

«подполковник» махсус унвонида — олти йил.

«Полковник» ва ундан юқори махсус унвонларда хизмат қилиш муддатлари белгиланмайди.

45. Навбатдаги махсус унвонлар белгиланган хизмат муддатини ўтаган ходимларга улар эгаллаб турган лавозимининг унвон поғонасига мувофиқ берилади.

Навбатдаги «полковник» махсус унвони юклатилган вазифаларни бажаришда самарали натижаларга эришган Божхона қўмитасининг таълим муассасаларида раҳбар кадрларни тайёрлаш йўналиши бўйича ўқув курсларини муваффақиятли тамомлаган ёхуд илмий даражага эга ходимларга берилади.

46. Навбатдаги махсус унвонни четлаб ўтиб, махсус унвонлар берилишига йўл қўйилмайди.

47. Ходим юқори даражадаги унвон белгиланган лавозимга ўтказилганда, мавжуд унвонида бўлиш муддати ўтган бўлса, лавозимига қачон тайинланганидан қатъи назар, навбатдаги махсус унвон бериш учун тақдим этилади.

48. Махсус унвонда хизмат ўташ муддати календарь ҳисобда махсус унвон бериш ҳақида буйруқ чиқарилган кундан эътиборан ҳисобланади (ушбу Низомнинг 56-банди талаблари асосида берилган махсус унвонлар бундан мустасно).

Ходимнинг махсус унвони пасайтирилган тақдирда, унинг аввалги унвони қайта тиклангунига қадар ўтаган хизмат даври навбатдаги унвон муддатига қўшилмайди.

49. Махсус унвон берилган хизмат муддатига хизматда бўлишнинг бутун вақти қўшилади. Кўрсатилган муддатга ходим асоссиз тарзда жиноий жавобгарликка тортилган, божхона органларидаги хизматдан ноқонуний бўшатилган ва кейинчалик хизматга тикланган ҳолларда хизматдаги узилиш вақти қўшиб ҳисобланади.

50. Хизмат мажбуриятларини намунали даражада бажараётган, хизмат бурчини бажаришда қаҳрамонлик, жасорат ва фидойилик кўрсатган ходимларга офицерлар таркибининг махсус унвонини муддатидан олдин ёки эгаллаб турган лавозими учун кўзда тутилгандан бир поғона юқори навбатдаги махсус унвон бериш тарзида рағбатлантириш уларнинг божхона органларидаги умумий хизмат даврида фақат бир маротаба қўлланилиши мумкин.

Бир вақтнинг ўзида муддатидан олдин ҳамда лавозими учун кўзда тутилгандан бир поғона юқори навбатдаги махсус унвон беришга йўл қўйилмайди.

Муддатидан олдин навбатдаги махсус унвонлар қуйидагиларга берилади:

генераллар таркиби лавозимларига тайинланган («полковник» унвонидан паст унвонга эга бўлган) ходимларга — мавжуд махсус унвонда қанча муддат хизмат ўтаганидан қатъи назар;

хизмат бурчини бажаришда жасорат ва қаҳрамонлик кўрсатган ходимларга — мавжуд махсус унвонда хизматни ўташнинг белгиланган муддатидан қатъи назар;

хизмат вазифаларини намунали бажарган ва хизматдаги юқори кўрсаткичларга эришган офицерлар таркибидаги лавозимларда хизмат қилаётган ходимларга — мавжуд махсус унвонда хизмат қилиш учун белгиланган муддатнинг камида учдан икки қисми ўтганидан сўнг.

Эгаллаб турган лавозими учун кўзда тутилгандан бир поғона юқори навбатдаги махсус унвон (генераллар таркиби махсус унвонлари бундан мустасно) қуйидагиларга берилади:

илмий даража ёки илмий унвонга эга офицерлар таркибидаги ходимларга — мавжуд унвонда хизматни ўташ муддати тугаганидан сўнг;

хизмат вазифаларини намунали бажарган ва хизматда юқори кўрсаткичларга эришган офицерлар таркибидаги ходимларга — мавжуд унвонда хизматни ўташ муддатининг камида бир ярим бараварини ўтаганидан сўнг.

51. Пенсия олиш ҳуқуқини берадиган хизмат йилини ҳамда навбатдаги махсус унвон учун белгиланган хизмат муддатини ўтаган, эгаллаб турган лавозими учун белгиланган унвон поғонаси «капитан» ёки «майор» бўлган, хизматда ижобий тавсифланадиган офицерлар таркибидаги ходимларга хизматдан бўшатиш билан бир вақтда тегишлича «майор» ёки «подполковник» махсус унвони берилиши мумкин.

52. Ходимларга навбатдаги махсус унвон берилиши қуйидаги ҳолларда кечиктирилади:

ходим божхона органлари ихтиёрида бўлганда (ўқишга юборилган ходимлар бундан мустасно);

ходимда амалдаги интизомий жазо чораси мавжуд бўлганда;

ходим аттестациядан шартли равишда ўтганида;

ходимга нисбатан жиноят иши қўзғатилганда;

ходим эгаллаб турган лавозимидан интизомий жазо чораси сифатида озод этилганда ва бошқа лавозимга ўтказилганда — лавозимидан озод этилган кундан бошлаб бир йил давомида.

Навбатдаги махсус унвонни асоссиз равишда кечиктирилишига йўл қўйган бошлиқлар ва ходимлар белгиланган тартибда интизомий жавобгарликка тортилади.

53. Офицерлар таркибидаги ходимларга махсус унвонини бир поғона пасайтириш тарзидаги интизомий жазо берилиши мумкин. Бунда пасайтириш «лейтенант» махсус унвонигача амалга оширилиши мумкин.

Махсус унвонни пасайтириш тарзидаги интизомий жазо фақат Божхона қўмитасининг раиси томонидан берилади.

«Полковник» махсус унвони Божхона қўмитасининг раиси томонидан Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси билан келишилган ҳолда пасайтирилади.

Ходимнинг аввалги унвонини тикламай ва навбатдаги унвон берилмай туриб, уни иккинчи марта махсус унвондан пасайтиришга йўл қўйилмайди.

Махсус унвони пасайтирилган ходимнинг аввалги унвони эгаллаб турган лавозимидан қатъи назар, махсус унвони пасайтирилганидан бир йил ўтгандан сўнг Божхона қўмитаси раиси томонидан тикланиши мумкин.

Генераллар таркиби ходимларининг махсус унвонлари Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан пасайтирилади ва тикланади.

54. Махсус унвони пасайтирилган ва сўнгра тикланган ходимнинг махсус унвондаги муддати, унвони пасайтирилгунига қадар ўтаган хизмати билан қўшиб ҳисобланади.

55. Ходимлар илгари эгаллаган лавозимларидаги штат бўйича ўзгаришлар (штатлар қисқариши, унвонлар кўтарилиши ёки пасайтирилиши) улар вазифани бажарувчи этиб тайинланганидан ёки ўқишга кирганидан сўнг инобатга олинмайди.

56. Ҳарбий хизматчиларга, шунингдек, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ёки махсус унвон ва мартаба даражаси бўлиши назарда тутилган бошқа органлардан хизматга ўтказилган (юборилган) шахсларга эгаллаб турган лавозимидан қатъи назар, Божхона қўмитаси раиси томонидан ушбу Низомга иловага мувофиқ мавжуд унвони ёки мартаба даражасига мос махсус унвонлар берилади.

Ушбу тартиб ҳарбий хизматга, шунингдек, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ёки махсус унвонлар бўлиши назарда тутилган бошқа органларга ўтказилган ходимларга ҳам қўлланилади.

Ходимларга ушбу банднинг биринчи хатбошисида белгиланган тартибда навбатдаги махсус унвон беришда уларнинг аввалги иш жойида ҳарбий ёки махсус унвонда хизмат ўтаган, мартаба ёки малака даражада меҳнат қилган даври ҳисобга олинади.

«III даражали сержант», «II даражали сержант» ҳамда «I даражали сержант» ҳарбий унвонлари божхона органларининг «сержант» махсус унвонига тенглаштирилади.

57. Юқори ёки тенг лавозимга вазифасини бажарувчи этиб тайинлаган ходимларга навбатдаги махсус унвонлар, вазифа бажарувчи этиб тайинлангунга қадар эгаллаган лавозимининг унвон поғонаси бўйича берилади.

Агар вақтинча лавозимни бажариш учун тайинланган ходимнинг илгари эгаллаган лавозимининг унвон поғонаси навбатдаги унвонини бериш учун мос келмаса, уни навбатдаги махсус унвонга тавсия этиш мумкин эмас. Бунда лавозим вазифасини бажариш муддати олти ойдан ошмаслиги лозим.

58. Ходимлар махсус унвондан фақатгина суднинг қарори билан маҳрум этилади.

59. Ноқонуний судланганлиги сабабли махсус унвонидан маҳрум этилган фуқаро унинг оқланганлиги ёки ноқонуний ҳукм бекор қилингани тўғрисидаги суд қарори кучга киргандан сўнг ўрнатилган тартибда махсус унвондан маҳрум этилган кундан бошлаб аввалги махсус унвонига қайта тикланади.

60. Суд ҳукмига асосан махсус унвонлардан Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан маҳрум қилинади.

Махсус унвонни тиклаш тўғрисида суднинг қарори қабул қилинган бўлса, махсус унвон Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан тикланади.

61. Махсус унвонда тикланган фуқаро тикланган махсус унвонига мувофиқ қонунчилик ҳужжатлари ва бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда белгиланган ҳуқуқ ва имтиёзлардан фойдаланади.

62. Махсус унвонларни бериш, пасайтириш, улардан маҳрум қилиш ва тиклашга оид ҳужжатларнинг шакли ва мазмуни, шунингдек, уларни расмийлаштириш ҳамда тақдим этиш тартиби (генераллар таркиби бундан мустасно) Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

4-боб. Лавозимга тайинлаш, лавозимдан озод этиш ва ротация

63. Ходимларнинг асосий лавозимлари Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан, асосий лавозимларга тенглаштирилган лавозимлар эса Божхона қўмитаси раиси томонидан тасдиқланади.

64. Божхона органларида лавозимлар (офицер ва сержантлар эгаллаши лозим бўлган штат лавозимлари) ва уларга мувофиқ махсус унвонлар Божхона қўмитаси раиси томонидан тасдиқланадиган божхона органларининг штатларида назарда тутилади.

65. Божхона қўмитаси раиси Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан лавозимга тайинланади ва озод этилади.

66. Божхона қўмитаси раисининг ўринбосарлари Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан лавозимга тайинланади ва озод этилади.

67. Божхона қўмитасининг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳри бўйича бошқармалари ва «Тошкент-АЭРО» ихтисослаштирилган божхона комплекси ҳамда Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси бошлиқлари Ўзбекистон Республикаси Президенти билан келишилган ҳолда Божхона қўмитаси раиси томонидан лавозимга тайинланади ва озод этилади.

68. Мазкур Низомнинг 65 ва 66-бандларида назарда тутилган тайинлов ва озод этишлар Божхона қўмитаси буйруғи билан эълон қилинади.

Ушбу Низомнинг 65 — 67-бандларида назарда тутилмаган божхона органлари ходимлари Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланадиган тартибда лавозимга тайинланади ва озод этилади.

69. Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси номенклатурасига кирувчи лавозимлар қонунчилик ҳужжатлари, Божхона қўмитаси раиси номенклатураси ва ваколатли бошлиқлар номенклатурасига кирувчи лавозимлар Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан тасдиқланади.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси номенклатурасига кирувчи лавозимларга ходимлар Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси билан келишилган ҳолда Божхона қўмитаси раиси томонидан лавозимга тайинланади ва озод этилади.

70. Мазкур Низомнинг 67-банди ва 68-бандининг иккинчи хатбошисида назарда тутилган ходимлар лавозимларга якка тартибда Божхона қўмитаси раиси ёхуд лавозимга тайинлаш ва озод этиш ваколатига эга ваколатли бошлиқлар томонидан буйруқ асосида тайинланади ва озод этилади.

71. Буйруқ чиқариш ҳуқуқига эга бўлган ваколатли бошлиқлар рўйхати Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

Ходим янги лавозимга (шу жумладан, курсант ва тингловчи этиб) тайинланганда, бошқа лавозимга ўтказилганда, бошқа жойга юборилганда, божхона органларидаги хизматдан бўшатилганда, шунингдек, қонунчилик ҳужжатларида белгиланган бошқа ҳолатларда эгаллаб турган лавозимидан озод этилади.

Ваколатли бошлиқлар ўзларининг номенклатурасига кирувчи ходимларни лавозимга тайинлаш ва лавозимдан озод этиш ҳуқуқига эгадирлар.

72. Ходимларни лавозимга тайинлаш, бунга ваколатли бошлиқлар томонидан қуйидаги қоидаларга риоя этган ҳолда амалга оширилади:

а) ходимларни лавозимга тайинлаш уларнинг маълумоти, мутахассислиги ёки лавозимга яқин мутахассислик, шунингдек, амалий иш тажрибасига мувофиқ амалга оширилади;

б) ходимнинг ёки унинг оила аъзолари ҳаёти ёхуд соғлиғига хавф юзага келганида, шунингдек, уларнинг соғлиғи ҳолати туфайли хизмат (яшаш) жойини ўзгартириш зарур бўлганида, ушбу ходим бошқа таркибий тузилмага хизматни давом эттириш учун ўтказилади;

в) ходимни эгаллаб турган лавозимидан четлаштиришга доир жиноят иши бўйича суд қарори чиқарилганида у эгаллаб турган лавозимидан озод этилади ҳамда аввалги хизмат вазифаларини бажариш билан боғлиқ бўлмаган паст ёки тенг мавқели лавозимга тайинланади ёхуд божхона органлари ихтиёрида қолдирилади;

Эгаллаб турган лавозимидан четлаштирилган ходимни божхона органларидан бўшатиш ёки уни аввалги ёхуд тенг мавқели лавозимга тайинлаш масаласи бунга ваколатли бошлиқлар томонидан суд қарори асосида ҳал этилади.

Ходимни эгаллаб турган лавозимидан қонунга хилоф тарзда четлаштириш туфайли юзага келган мажбурий прогул муддати учун қонунчиликда белгиланган тартибда пул таъминоти тарзида ҳақ тўланади;

г) хизматда бўлиш ёшининг чегарасига етмаган, ҳарбий-тиббий комиссиялар томонидан хизматга чекланган яроқли деб топилган ходимларни улар соғлиғининг ҳолати, тайёргарлиги ва амалий тажрибасини ҳисобга олган ҳолда, вазифаларини бажариши мумкин бўлган бошқа лавозимларга тайинлашнинг зарурати ва муддати бевосита ваколатли бошлиқлар томонидан белгиланади.

Ҳарбий-тиббий комиссиялар томонидан хизматга чекланган яроқли деб топилган ходимларни ушлаб туришга рухсат этилган лавозимлар рўйхати Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади;

д) ташкилий-штат тадбирлари муносабати билан ҳамда оилавий шароитига кўра қуйи лавозимларга тайинланган ва аввалги лавозимларга тенг лавозимларни эгаллаш учун зарур бўлган талабларга жавоб берувчи ходимлар хизмат бўйича кўтарилишда имтиёзли ҳуқуқдан фойдаланади.

Божхона органлари ходимлари ташкилий-штат тадбирлари муносабати билан ёки соғлиғининг ҳолати ёхуд оилавий шароитига кўра қуйи лавозимларга ваколатли бошлиқлар томонидан лавозимга тайинлаш бўйича ўзларига берилган ҳуқуқлар доирасида, агар уларни тегишли мутахассислик бўйича аввалги лавозимига тенг ёки ундан юқори лавозимга тайинлашнинг имкони бўлмаган тақдирда, тайинланади.

Интизомий жазо чорасини қўллаш тартибида лавозимидан пасайтирилган ходимлар мазкур жазо чораси бекор қилингандан кейингина юқори лавозимларга тайинланиши мумкин;

е) бўш лавозимни зудлик билан тўлдириш зарурати туғилганда, Божхона қўмитаси раисининг розилиги билан ушбу лавозимга тайинлаш ҳуқуқига эга бўлган ваколатли бошлиққа ходимни лавозим бўйича мажбуриятларни вақтинча бажаришга тайинлашга рухсат этилади;

ё) тегишли соҳада камида уч йиллик илмий, педагогик ёки амалий иш тажрибасига эга шахслар Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси профессор-ўқитувчилар (офицер ва сержантлар) таркиби лавозимларига махсус унвон берилмаган ҳолда бир йиллик шартнома асосида ишга қабул қилиниши мумкин;

ж) Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси курсантлари (тингловчилари) ушбу муассасани тамомлаганларидан сўнг Божхона қўмитаси раиси томонидан бўш лавозимларга тайинланади ёки бўш лавозим мавжуд бўлган божхона ёхуд бошқа ҳуқуқни муҳофаза қилиш органларига хизматни давом эттириш учун юборилади;

з) Ўзбекистон Республикаси ёки чет давлатнинг олий таълим муассасаларига ва ташкилотларига магистратура мутахассисликлари бўйича ўқишга юборилган ходим ўқиш муддати якунлангандан сўнг бир ойдан ошмаган муддатда лавозимига тайинланиши лозим;

и) ходимлар Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасининг кундузги таълим шаклига ўқишга кирганлиги (олий таълимдан кейинги таълим бундан мустасно) сабабли штат бўйича эгаллаган лавозимидан озод этилиб, курсант ёки тингловчи этиб, шунингдек, ўқишни тугатганидан сўнг аввалги лавозимига ёхуд унга тенг бошқа лавозимларга тайинланади;

й) ички ишлар органларининг тиббиёт муассасалари хулосасига мувофиқ ва ўзининг розилиги билан ходим иш ҳажми камроқ бўлган ёки тегишли хизмат шароитларига эга лавозимга тайинланиши мумкин.

73. Ходимни лавозимдан лавозимга ўтказиш қуйидаги тартибда амалга оширилади:

а) юқори лавозимга — хизмат бўйича кўтарилиш ёки рағбатлантириш тартибида.

Бунда юқори лавозимга тайинланган кундан бошлаб уч ойлик давр ходимнинг лавозим мажбуриятларини ўзлаштириб олиши учун лавозимда шаклланиш даври ҳисобланади ва бевосита бошлиқлар янги тайинланган ходим билан муайян лавозимда унинг шаклланишини таъминловчи алоҳида иш олиб боради, унга зарур амалий ёрдам кўрсатади;

б) тенг лавозимга:

божхона пости ходимлари битта постда уч йил хизмат қилгандан сўнг ротация тартибида;

ташкилий-штат ўзгаришлари бўлганида;

бўш лавозимларни жамлаш зарурати юзага келганда ходимнинг касбий ва шахсий хислатларини инобатга олиб, унинг эгаллаб турган лавозимидаги амалий тажрибасидан фойдаланиш мақсадида;

ўзининг асослантирилган билдиргисига асосан оилавий шароитига кўра;

соғлиғининг ҳолатига кўра (ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссияси хулосасига мувофиқ);

суд ажрими асосида лавозимидан четлаштирилганда;

хизмат текшируви хулосаси асосида;

в) қуйи лавозимга:

ташкилий-штат тадбирлари муносабати билан — ходимни тенг ёки юқори лавозимга тайинлаш имконияти бўлмаган тақдирда;

соғлиғининг ҳолатига кўра (ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссияси хулосасига мувофиқ);

ўзининг асослантирилган билдиргисига асосан оилавий шароитига кўра;

аттестация тартибида эгаллаб турган лавозимига нолойиқ, қуйи лавозимга ўтказилиши зарур деб топилганда;

эгаллаб турган лавозимидан озод этиш (пасайтириш) интизомий жазо чораси қўлланилганида;

суд ажрими асосида лавозимидан четлаштирилганлиги сабабли тенг лавозимга ўтказиш имконияти бўлмаганда.

74. Юқори, тенг ёки қуйи лавозимлар штатларда лавозим учун белгиланган махсус унвонга мувофиқ, махсус унвонлар тенг бўлганида эса — лавозим маоши миқдори бўйича аниқланади.

Бунда божхона постлари доирасида ротация тартибида ўтказилган лавозим учун белгиланган махсус унвон ёки лавозим маоши миқдори ротация тартибида ўтказилгунга қадар эгаллаган лавозими учун белгиланган махсус унвон ёки лавозим маошидан кам бўлган тақдирда, ходим қуйи лавозимга ўтказилган ҳисобланмайди.

75. Ходимни лавозимга тайинлаш, лавозимдан озод этиш ва божхона органларининг ихтиёрига ўтказишга тааллуқли бўлган ҳужжатларнинг шакли ва мазмуни, шунингдек, уларни расмийлаштириш ва тақдим этиш тартиби Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

76. Аттестациядан ўтказиш натижасида эгаллаб турган лавозимига нолойиқлиги сабабли ёки интизомий жазо тариқасида қуйи лавозимга тайинланган ходимлар юқори лавозимга уларнинг касбий ва шахсий хислатлари, соғлиғининг ҳолати, иш натижалари ва хизмат вазифаларини бажариш бўйича кўрсатган қобилиятидан келиб чиқиб, камида бир йилдан кейин тайинланади.

77. Ходим эгаллаб турган лавозимидан бошқа тенг лавозимга унинг розилигисиз ўтказилади.

Ходимлар янги хизмат жойига қуйидаги мансабдор шахсларнинг буйруғи билан ўтказилади:

бир божхона органи доирасида — ваколатли бошлиқларнинг буйруғи билан;

бир божхона органидан бошқасига (бир божхона органи таркибидаги божхона постлари бундан мустасно) — Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан.

78. Ходим оилавий шароитига кўра янги хизмат жойига қуйидаги ҳолларда ўтказилади:

ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссияси хулосасига мувофиқ ходим оила аъзоларидан бирининг (эри, хотини, фарзандлари ва ходимнинг қарамоғидагилар) ушбу жойда яшаш имконияти бўлмаганда;

яшаш жойларидаги божхона органи хулосасига мувофиқ доимий ўзгалар парваришига (ёрдамга, назоратга) муҳтож ёки ходимнинг парвариш қилиш имкони бўлган бошқа ака-укалари бўлмаган тақдирда, алоҳида яшовчи отаси, онасини (шу жумладан, эри, хотинини) доимий парваришлаш учун.

79. Ходим янги хизмат жойига ўтказилаётганда оиласининг тураржойи ўзгарса ҳамда турмуш ўртоғи ҳам ходим бўлса, унда ходимни янги хизмат жойига ўтказиш тўғрисида қарор қабул қилинганда турмуш ўртоғини ҳам ушбу ҳудудга ўтказиш масаласи кўриб чиқилади.

80. Хизмат жойи ўзгарган ходим хизмат ҳужжатлари ва унга ишониб берилган мулкни топширганидан кейин, бироқ хизмат жойи ўзгарганлиги ҳақида буйруқ ёки ёзма хабарномани олган кунидан бошлаб ўн суткадан кечикмасдан хизмат жойига етиб бориши лозим, ходим таътилда ёки даволанишда бўлган ҳоллар бундан мустасно.

81. Ходимни махфий ҳужжатлар билан ишлаш белгиланган лавозимга тайинлашда унга давлат сирини ташкил қилувчи маълумотларга ўрнатилган тартибда рухсатнома расмийлаштириш жараёни амалга оширилади.

Давлат сирини ташкил этувчи маълумотларга рухсатномаси бўлмаган ходимни махфий ҳужжатлар билан ишлаш белгиланган лавозимга тайинлашга йўл қўйилмайди.

Ходим ўрнатилган тартибда давлат сирини ташкил этувчи маълумотларга рухсатномадан маҳрум қилинганда эгаллаб турган лавозимидан озод этилади ва махфий ҳужжатлар билан ишлаш талаб этилмайдиган лавозимга ўтказилади.

82. Раҳбар лавозимларни эгаллаган ходимлар тенг лавозимга, жумладан, бошқа таркибий тузилмага эгаллаб турган лавозимида уч йил хизмат қилганидан сўнг ротация тартибида ўтказилиши мумкин.

Божхона пости ходимлари битта постда уч йил хизмат қилганидан сўнг Божхона қўмитаси марказий аппарати, бошқа таркибий тузилмалар ва божхона постларига тенг лавозимга ротация тартибида ўтказилади.

Масофавий электрон декларациялаш» божхона пости, «Ислом Каримов номидаги «Тошкент» халқаро аэропорти» чегара божхона пости ва «Тошкент-Ҳумо аэропорти» чегара божхона пости ходимлари истисно тариқасида ушбу божхона постларида беш йил хизмат қилганидан сўнг тенг лавозимга ротация тартибида ўтказилади.

Чегара божхона постида хизмат қилаётган ходимнинг хизмат жойи пост бошлиғи томонидан ўзгартириб турилиши мумкин.

83. Хизмат зарурати юзасидан ходим:

ўзи эгалламаган бўш лавозимга вақтинча бажарувчи этиб тайинланиши мумкин. Бу ҳолда ходим олдинги эгаллаган лавозимидан озод этилади;

зиммасига ўзи эгалламаган лавозим (уни эгаллаган ходим вақтинча йўқ бўлса ёки лавозимдан четлатилган бўлса) мажбуриятларини вақтинча бажариш юкланиши мумкин. Бунда ходим олдинги эгаллаган лавозимидан озод этилмайди.

84. Бўш лавозим мажбуриятларини вақтинча бажаришнинг узлуксиз муддати олти ойдан, вақтинча юкланган лавозим мажбуриятларини бажариш муддати эса тўрт ойдан ошмаслиги керак.

Кўрсатилган муддат ўтгандан сўнг лавозимни вақтинча бажариб турган ходимни ёки бошқа ходимни ушбу лавозимга тайинлаш тўғрисида қарор қабул қилиниши лозим.

85. Ходимга лавозим мажбуриятини вақтинча бажаришни юклаш ва уни эгаллаган лавозим мажбуриятини бажаришдан озод этиш ваколатли бошлиқнинг буйруғи билан амалга оширилади.

86. Ваколатли бошлиқ вақтинча бўлмаганда лавозими бўйича вазифаларни вақтинча бажаришни ўринбосарларидан бирига юклайди.

Бошқа ҳолларда ходимга ваколатли бошлиқнинг вазифаларини вақтинча бажариш Божхона қўмитаси раиси томонидан юкланади.

87. Ходим божхона органлари ихтиёрига ўтказилиши мумкин ҳамда божхона органлари ихтиёрига уни лавозимга тайинлаш ҳуқуқига эга бўлган ваколатли бошлиқнинг буйруғи билан ўтказилади.

88. Ходимни божхона органлари ихтиёрига ўтказиш ҳамда тегишли тўловларни тўлаш қуйидаги ҳолат ва муддатларда амалга оширилади:

а) ташкилий-штат тадбирлари ўтказилиши муносабати билан лавозимдан озод этилаётганда — икки ойдан кўп бўлмаган муддатга, Божхона қўмитаси раиси рухсати билан икки ойдан ортиқ муддатга. Бунда ходимга икки ой давомида охирги эгаллаб турган лавозими бўйича пул ва озиқ-овқат таъминоти, тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун пул компенсацияси, учинчи ойдан бошлаб эса махсус унвон бўйича маош, хизмат йиллари учун устама, тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун пул компенсацияси тўланади.

Божхона органи ходими божхона органлари ихтиёрига олингандан сўнг дастлабки икки ой давомида асосий таътил ва (ёки) даволанишда бўлганда божхона органлари ихтиёрида пул ва озиқ-овқат, шунингдек, тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун пул компенсацияси билан тўлиқ таъминлашнинг умумий даври ушбу таътил ва (ёки) даволанишда бўлган кунларга мос равишда узайтирилади. Бунда узайтириш ҳисобига пул ва озиқ-овқат билан таъминлашнинг тўлиқ даври жами тўрт ойдан ошмаслиги лозим.

Пул ва озиқ-овқат таъминоти, шунингдек, тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун пул компенсацияси билан тўлиқ таъминлашнинг умумий даври якунлангандан кейинги икки ой давомида фақат махсус унвон маоши ва хизмат йили учун устама, тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун пул компенсацияси тўланади.

Божхона органлари ихтиёрида тўрт ойдан (пул ва озиқ-овқат таъминотини тўлиқ тўлаш даври узайтирилганда олти ойдан) ортиқ муддат бўлганда, пул ва озиқ-овқат таъминоти, тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун пул компенсацияси билан Божхона қўмитаси раиси буйруғи асосида таъминланади;

б) бир ойдан ортиқ вақт давомида бедарак йўқолганда — ходим хизмат жойига қайтгунича (агарда унинг хизматни давом эттириши тўғрисида бошқа қарор қабул қилинмаган бўлса) ёки унинг бедарак йўқолган деб тан олингани ёки вафот этган деб эълон қилингани тўғрисидаги суд қарори қонуний кучга кирган кунга қадар (ўша кунни ҳам қўшиб ҳисоблаганда). Бунда пул ва озиқ-овқат таъминоти билан ходим охирги эгаллаб турган лавозими бўйича хизмат жойига қайтгунича (агарда унинг хизматни давом эттириши тўғрисида бошқа қарор қабул қилинмаган бўлса) ёки унинг бедарак йўқолган деб тан олингани ёки вафот этган деб эълон қилингани тўғрисидаги суд қарори қонуний кучга кирган кунга қадар (ўша кунни ҳам қўшиб ҳисоблаганда) ходим (унинг оила аъзолари) ўн икки ойдан ошмаган муддатда тўлиқ таъминланади;

в) ходим асирда ёки гаров сифатида ушланган ҳолларда — асирда бўлган ёки гаров тариқасида ушлаб турилган бутун давр давомида. Бунда пул ва озиқ-овқат таъминоти билан ходим (унинг оила аъзолари) охирги эгаллаб турган лавозими бўйича юқорида кўрсатилган давр учун тўлиқ таъминланади (ўз ихтиёрига кўра асирда бўлган (гаров тариқасида ушлаб турилган) ёки Ўзбекистон Республикасига нисбатан жиноят содир этган ҳоллар бундан мустасно);

г) ходимга нисбатан қидирув эълон қилинган кундан бошлаб. Бунда ходим суднинг қарори қабул қилинган кунгача пул ва озиқ-овқат таъминоти билан таъминланмайди;

д) ходим бола парвариши таътилида бўлганлиги муносабати билан (ушбу таътил тугагунга қадар). Бунда кўрсатилган даврда ходим пул ва озиқ-овқат таъминоти билан таъминланмайди, аммо тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун пул компенсацияси қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда тўланади;

е) ходим Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан Ўзбекистон Республикасининг ёки чет давлатнинг олий таълим муассасаларига ва ташкилотларига магистратура мутахассисликлари бўйича ўқишга юборилганда — ўқиш муддати тугаб, лавозимига тайинлангунига қадар. Бунда ходим божхона органлари ихтиёрига олинган даврда, бироқ ўқиш муддатини тугатгандан сўнг бир ойдан ошмаган муддатга қадар охирги эгаллаган лавозимидагидан кам бўлмаган миқдорларда пул ва озиқ-овқат таъминоти билан тўлиқ таъминланади;

ж) ходим хизматни давом эттириш учун бошқа божхона органи ихтиёрига юборилганда — хизматни ўташ учун юборилган кундан бошлаб бир ойдан ошмаган муддатга қадар. Бунда ходимнинг охирги эгаллаган лавозими бўйича пул ва озиқ-овқат таъминоти сақланади;

з) суд томонидан божхона органи ходимини эгаллаган лавозимидан четлатиш тўғрисида ажрим чиқарилганда (кўрсатилган ажрим бекор қилингунга ёки жиноят иши бўйича узил-кесил қарор қабул қилингунга қадар). Бунда пул ва озиқ-овқат билан мазкур Низомнинг 90-бандида белгиланган тартибда таъминланади;

и) ходимга нисбатан уй қамоғи ёки қамоққа олиш тарзидаги эҳтиёт чораси қўлланилганда (қамоққа олинган кундан бошлаб ушбу эҳтиёт чораси бекор қилингунга қадар). Бунда кўрсатилган даврда ходим пул ва озиқ-овқат билан таъминланмайди;

к) ходим Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан Ўзбекистон Республикасининг ёки чет давлатнинг олий таълим муассасаларига ва ташкилотларига докторантура мутахассисликлари бўйича ўқишга юборилганда (Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси бундан мустасно) — ўқиш муддати тугаб, лавозимига тайинлангунига қадар. Бунда ходим пул ва озиқ-овқат таъминоти билан таъминланмайди;

л) божхона органларига қабул қилинган ходим синов муддати давомида бошланғич касбий тайёргарлик ўқув курсига юборилганда — ўқув курси тугаб, лавозимга тайинланган кунга қадар. Бунда ходимга махсус унвон бўйича маош ва озиқ-овқат паёги ўрнига бериладиган пул компенсацияси тўланади, шунингдек, ўқиш жойига бориши ва қайтиши билан боғлиқ йўл харажатлари қопланади.

Қуйидаги даврлар:

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси докторантурасида ва бошланғич касбий тайёргарлик ўқув курсида ўқиши муносабати билан ходимнинг божхона органлари ихтиёрида бўлган даврнинг бир куни бир ярим кунга;

ташкилий-штат тадбирлари ўтказилиши, ходим хизматни давом эттириш учун бошқа божхона органи ихтиёрига юборилиши муносабати билан ходимнинг божхона органлари ихтиёрида икки ойгача бўлган даври бир куни бир ярим кунга;

ташкилий-штат тадбирлари ўтказилиши муносабати билан божхона органлари ихтиёрида икки ойдан ортиқ бўлган давр ҳамда бошқа асослар бўйича божхона органлари ихтиёрига олинган даврнинг бир куни бир кунга тенглаштирилган ҳолда умумий хизмат стажига қўшилади.

Ходимнинг божхона органлари ихтиёрида бўлиши тартиби Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан белгиланади.

89. Суд ажрими асосида эгаллаб турган лавозимидан четлаштирилган ходимлар тергов олиб борилаётган бутун даврда божхона органларининг ихтиёрига ўтказилади ва жиноят иши бўйича узил-кесил қарор қабул қилинмагунга қадар божхона органларидаги хизматдан бўшатилмайди.

90. Суд ажрими асосида эгаллаб турган лавозимидан четлаштирилган ходим суд ажримининг нусхаси ваколатли бошлиққа келиб тушган кундан бошлаб божхона органлари ихтиёрига ўтказилади.

Ваколатли бошлиқ суд ажримининг нусхасини олган вақтдан бошлаб шахсий таркиб бўйича буйруқ чиқмагунга қадар ходимни лавозим мажбуриятларини бажаришдан четлаштиради.

Суд ажримига асосан эгаллаб турган лавозимидан четлаштирилган ходимга божхона органлари ихтиёрида бўлиш вақтида қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда махсус унвони бўйича маош, озиқ-овқат таъминоти ва тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун компенсация пули тўланади.

91. Божхона органлари ихтиёрига ўтказилган ходимга нисбатан суд томонидан оқлов ҳукми чиқарилганда ёки реабилитация қилувчи асослар бўйича жиноят иши тугатилган ҳолатда, у олдинги лавозимига ёки унга тенг лавозимга тайинланади ҳамда божхона органлари ихтиёрида бўлган даври учун олдинги эгаллаган лавозими бўйича пул ва озиқ-овқат таъминоти мазкур Низомнинг 90-бандида назарда тутилган тўловлар чегириб ташланган ҳолда тўла ҳажмда тўлаб берилади.

5-боб. Ходимларни тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш

92. Божхона органлари учун кадрларни тайёрлаш Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасида ва Ўзбекистон Республикасининг бошқа таълим муассасаларида, шунингдек, халқаро шартномалар асосида хорижий давлатлар таълим муассасаларида амалга оширилади.

Хорижий давлатлар таълим муассасаларида ўқиш учун танлов ўтказиш тартиби ва шартлари Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

93. Хизматга биринчи марта қабул қилинган фуқаролар (Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси битирувчилари бундан мустасно) мажбурий тартибда бошланғич касбий тайёргарликдан ўтадилар.

94. Ходим хизмат фаолияти давомида:

Божхона қўмитаси раисининг буйруғига мувофиқ белгиланган муддатда малака оширади;

бошқа турдаги касбий фаолият билан боғлиқ лавозимга тайинланганда ёки уни хизматнинг бошқа йўналишлари бўйича тайёрлаш зарур бўлганда, қайта тайёргарликдан ўтади.

Ходимларнинг Божхона қўмитасининг таълим муассасаларида ва Миллий кинология марказида малакасини ошириш ва уларни қайта тайёрлаш жараёни белгиланган тартибда тасдиқланадиган дастурлар асосида амалга оширилади.

Ходимларнинг малакасини ошириш ва уларни қайта тайёрлаш бошқа таълим муассасаларида амалга оширилиши мумкин.

95. Ходимлар хизматдан бўш вақтида (хизматга бевосита таъсир этмаган ҳолда) илмий, ижодий ва педагогик фаолият билан шуғулланиши, шунингдек, асосий хизмат вақтида ёки ундан ташқари вақтда Божхона қўмитасининг таълим муассасаларида меҳнатга соатбай ҳақ тўлаш шаклида фаолият олиб боришлари мумкин.

96. Ходимларнинг хизмат, жанговар ва жисмоний тайёргарлигини, маънавий-ахлоқий даражасини ошириш учун божхона органларида тизимли равишда хизмат, жанговар ва жисмоний тайёргарлик машғулотлари ташкил этилади.

Хизмат ва маънавий-ахлоқий машғулотлар анъанавий, масофавий ёки ахборот тизимларидан фойдаланган ҳолда мустақил таълим шаклида ўтказилиши мумкин.

97. Ходим махсус тайёргарликдан, шунингдек, жисмоний куч ишлатиш, махсус воситалар ва ўқотар қурол қўллаш билан боғлиқ шароитларда ҳаракатланишга касбий яроқлилиги бўйича даврий текширувдан ўтиши шарт.

Махсус тайёргарликдан ўтган ходимга Божхона қўмитаси томонидан тегишли рухсатнома берилади.

98. Ходимларни бошланғич касбий тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш тартиби ва муддатлари, шунингдек, хизматни ўташ вақтида хизмат, жанговар ва жисмоний тайёргарликдан ўтишини ташкил этиш тартиби ва шартлари Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

6-боб. Ходимларни бир давлат органидан бошқа давлат органига ўтказиш тартиби

99. Ходимлар Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан тегишли давлат органлари билан келишувга кўра Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизмати, Мудофаа вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Ички ишлар вазирлиги, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Миллий гвардия, Электрон технологияларни ривожлантириш марказининг қўшинлари ва органларига, Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан ташкил этиладиган ҳарбийлаштирилган тузилмаларга ўтказилиши ёки ходимлар (ҳарбий хизматчилар) шахсий тартибда ушбу давлат органлари биринчи раҳбарининг буйруғига асосан Божхона қўмитаси раиси билан келишилган ҳолда ҳақиқий ҳарбий хизматга (хизматга) ёки божхона органларида хизматни давом эттириш учун тайинланганлиги муносабати билан қайтариб ўтказилиши мумкин.

Ҳарбий хизматчилар ва ходимлар ҳақиқий ҳарбий хизматни ўташ учун ёки хизматни давом эттириш учун уларнинг ёзма розилиги асосида ўтказилади.

100. Ходимлар (ҳарбий хизматчилар) бир давлат органидан бошқа давлат органига ўтказилганда, олдинги хизмат жойининг шахсий таркиби рўйхатидан чиқарилади ва ўтказилган давлат органининг шахсий таркиби рўйхатига киритилади.

101. Бир давлат органидан бошқа давлат органига ўтказилган ходимлар (ҳарбий хизматчилар) янги хизмат жойи шахсий таркиби рўйхатига киритилган кунга қадар ўзи хизмат қилаётган давлат органида хизматни (ҳарбий хизматни) ўтаётган ҳисобланадилар.

7-боб. Ходимнинг бошқа давлат органлари ва ташкилотларига тайинланганида (юборилганида) хизматни ўташи

102. Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармони, қарори, фармойишига, шунингдек, розилигига ёки Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси раҳбари фармойишига кўра тайинланган ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарори билан ёхуд юқори турувчи органларнинг топшириғи бўйича бошқа давлат органларига ёки уларнинг тасарруфидаги ташкилотларга, халқаро ташкилотларга тайинланган (юборилган) божхона органи ходими ўз мажбуриятларини бажариш даврида Божхона қўмитаси кадрларининг амалдаги захирасига киритилади.

103. Ушбу Низом 88-бандининг «е» , «к» кичик бандлари ва 102-бандида назарда тутилган ходимлар (кейинги ўринларда — кадрлар захирасидаги ходимлар) агарда қонунчиликда бошқа тартиб назарда тутилмаган бўлса, мазкур Низомда белгиланган тартибда хизматни ўтайдилар.

104. Кадрлар захирасидаги ходимларга махсус унвонлар охирги эгаллаган лавозимидан қатъи назар берилади. Мажбуриятларни бажариш (ўқиш) даври ходимга навбатдаги махсус унвонни олиш ҳуқуқини берадиган хизмат қилган йилларига устама тўлаш, пул таъминотини (лавозим маоши ва махсус унвон бўйича маоши суммасидан иборат бўлган) белгилаш ва пенсия тайинлаш учун божхона органларидаги хизмат стажига қўшиб ҳисобланади.

105. Кадрлар захирасидаги ходимлар лавозими ўзгарган (бошқа лавозимга тайинланган, лавозимдан озод қилинган, ўқишдан четлаштирилган), рағбатлантирилган, шунингдек, интизомни бузган тақдирда, улар фаолият кўрсатаётган давлат органлари ёки уларнинг тасарруфидаги ташкилотлар, таълим муассасалари раҳбарлари бу ҳақида Божхона қўмитасини ёзма равишда хабардор қилади.

Кадрлар захирасидаги ходимларни (халқаро ташкилотларга ишга юборилган ходимлардан ташқари) давлат мукофотига тавсия этиш, божхона органларидаги хизматда бўлишнинг белгиланган чегара ёшига тўлганида хизмат муддатини узайтириш улар фаолият олиб бораётган давлат органлари ёки уларнинг тасарруфидаги ташкилотлар, шунингдек, таълим муассасалари раҳбарларининг тақдимномасига асосан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга оширилади.

Халқаро ташкилотларга ишга юборилган ходимларни давлат мукофотига тавсия этиш ёки хизмат муддатини узайтириш масаласи Божхона қўмитаси томонидан кўриб чиқилади.

106. Кадрлар захирасидаги ходимларга таътилларни, шунингдек, хорижий давлатларга боришлари учун рухсатномаларни расмийлаштириш улар фаолият олиб бораётган давлат органлари, таълим муассасалари раҳбарларининг рухсати билан амалга оширилади.

107. Кадрлар захирасидаги ходимлар хизматни ўташ тартиби билан боғлиқ ўзгаришлардан хабардор бўлиши лозим, лавозими ўзгарганда (бошқа лавозимга тайинланганда ва озод этилганда, ўқишдан четлаштирилганда), мукофотланганда, хорижий давлатларга бориб келганда, интизом бузилишига йўл қўйганда, шунингдек, ўзларига нисбатан жиноят иши қўзғатилганда Божхона қўмитасига ёзма равишда ахборот беришга мажбур.

Кадрлар захирасидаги ходимлар никоҳдан ўтганда, оиласи таркибида бошқа ўзгаришлар бўлганда, қариндошларига (ота-она, эр-хотин, ака-ука, опа-сингил, ўғил-қизлар, шунингдек, эр-хотинларнинг ота-оналари, ака-укалари, опа-сингиллари ва болалари) нисбатан жиноят иши қўзғатилганда уч иш куни муддатида, меҳнат таътили ёки хизмат сафарида бўлганида эса таътил ва сафар тугаши билан дарҳол Божхона қўмитасига ёзма равишда хабар берадилар.

108. Кадрлар захирасидаги ходимлар хизмат мажбуриятларини бажариш (ўқиш) муддати якунлангандан сўнг давлат органлари ёки уларнинг тасарруфидаги ташкилотлар, шунингдек, таълим муассасалари томонидан Божхона қўмитаси ихтиёрига қайтариб юборилади.

Божхона органларига қайтган ходим Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан кадрлар захирасидан чиқарилади ва аввалги лавозимига тенг ёки юқорироқ лавозимга тайинланади.

Таълим муассасаларини тамомлаган кадрлар захирасидаги ходим ўқишни тамомлагандан сўнг ўқиш даврида олган маълумоти ва мутахассислигига ҳамда амалий иш тажрибасидан келиб чиқиб лавозимга тайинланади.

109. Интизомни бузиши ва бошқа салбий сабабларга кўра давлат органлари ёки уларнинг тасарруфидаги ташкилотлардаги лавозимидан озод этилиб, шунингдек, ўқишдан четлаштирилиб, Божхона қўмитасига қайтариб юборилган ходимни лавозимга тайинлаш ёки хизматдан бўшатиш ушбу Низомда белгиланган тартибда амалга оширилади.

Хизматда бўлишнинг белгиланган чегара ёшига етган ёки хизматни давом эттириш истаги бўлмаган ходимлар кадрлар захирасига киритилгунига ёки божхона органлари ихтиёрида қолдирилгунига қадар эгаллаган лавозими бўйича мазкур Низомга мувофиқ хизматдан бўшатилади.

110. Кадрлар захирасидаги ходимлар ва уларнинг оила аъзолари хизмат (ўқиш) вақтида, шунингдек, божхона органларидаги хизматдан бўшатилганидан сўнг қонунчилик ҳужжатлари ва мазкур Низомда ходимлар ва уларнинг оила аъзолари учун белгиланган барча турдаги таъминот, ҳуқуқ, имтиёз ва бошқа афзалликлардан фойдаланади.

8-боб. Ходимларни аттестациядан ўтказиш тартиби

111. Аттестация ходимларнинг билим даражасини ва касбга яроқлилигини, эгаллаб турган лавозимига муносиблигини холисона баҳолаш, шунингдек, хизмат интизомини мустаҳкамлаш ҳамда зиммасига юкланган вазифаларни бажараётганда масъулиятини ошириш мақсадида ўтказилади.

Аттестация ошкоралик, талабчанлик, принципиаллик ва хайрихоҳлик шароитида ўтказилиши лозим.

112. Ходимлар хизмат даврида навбатдаги ва навбатдан ташқари аттестациядан ўтадилар.

113. Навбатдаги аттестацияни ўтказиш даври лавозимга тайинланган ва охирги аттестациядан ўтказилган кундан эътиборан ҳисобланади.

Навбатдаги аттестация уч йилда бир марта ўтказилади.

Қуйидаги ходимлар навбатдаги аттестациядан ўтказилмайди:

Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан лавозимга тайинланганлар;

эгаллаб турган лавозимида бир йилдан кам хизмат қилганлар. Мазкур тоифадаги ходимлар бир йилдан сўнг аттестациядан ўтадилар;

хизмат сафарида, даволанишда (ички ишлар органларининг тиббиёт муассасаларида меҳнатга лаёқатсизлик варақаси очилган ҳолда) бўлганлар ва малака оширишдан ўтаётганлар. Мазкур тоифадаги ходимлар хизмат мажбуриятларини бажаришга қайтганидан кейин аттестациядан ўтадилар;

кадрлар захирасига киритилганлар. Ушбу тоифадаги ходимлар кадрлар захирасидан чиқарилиб, божхона органларидаги лавозимга тайинланган кундан эътиборан бир йил ўтгач, умумий тартибда аттестациядан ўтадилар;

ҳомиладорлик, туғиш ва болани парваришлаш таътилида бўлганлар. Мазкур тоифадаги ходимлар хизмат мажбуриятларини бажаришга қайтган кундан эътиборан камида бир йил ўтгач, аттестациядан ўтадилар;

божхона органлари ихтиёрига олинганлар. Мазкур тоифадаги ходимлар лавозимга тайинланганидан кейин бир йил ўтгач аттестациядан ўтадилар;

ўзига нисбатан хизмат текшируви ўтказилаётганлар. Ушбу тоифадаги ходимлар хизмат текшируви тугаганидан кейин аттестациядан умумий тартибда ўтадилар;

қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ охирги уч йил давомида бошқа давлат органларида аттестациядан ўтказилган ходимлар.

114. Навбатдан ташқари аттестациядан ишда паст кўрсаткичларга эга бўлган, хизмат интизомини қўпол равишда бузган ёки мунтазам бузиб келаётган, божхона органлари ходимининг шаънига путур етказувчи ножўя ҳаракатлар содир этган ходимлар ўтказилади.

Навбатдан ташқари аттестацияни ўтказиш тўғрисидаги қарор Божхона қўмитасининг раиси томонидан қабул қилинади.

115. Аттестацияни ташкил этиш ва ўтказиш тартиби Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

9-боб. Таътиллар бериш тартиби

116. Ходимларга қуйидаги таътиллар берилади:

а) ҳар йилги асосий (асосий ва қўшимча ҳақ тўланадиган) таътил;

б) оилавий сабабларга кўра қисқа муддатли (ҳақ тўланмайдиган) таътил;

в) ҳомиладорлик, туғиш ва болани парваришлаш таътиллари;

г) касаллик бўйича (ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссияси хулосасига асосан) таътил;

д) ўқув (каникуляр) таътили — Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси курсантлари учун;

е) Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасини битириш муносабати билан таътил;

ж) ижодий таътил;

з) қўшимча таътил.

Ходимларга қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа асослар бўйича ҳам таътиллар берилиши мумкин.

117. Ходимларга таътилни ўтказиш жойига бориш ва қайтиш учун зарур бўлган, бироқ уч календарь кундан ошмайдиган вақт қўшилган, лавозими ҳамда пул ва озиқ-овқат таъминоти сақланган ҳолда ҳар йили давомийлиги ўттиз календарь кун бўлган асосий таътил берилади.

Қонунчилик ҳужжатларида белгиланган давлат байрамлари кунлари ҳар йиллик асосий таътилнинг давомийлигини аниқлашда ҳисобга олинмайди.

Ходимларга асосий таътил ҳар йили таътиллар режасига мувофиқ ваколатли бошлиқнинг ёзма рухсати асосида берилади.

118. Ходимга хизматга қабул қилинганининг биринчи йилида ҳар йилги асосий таътил камида олти ой хизмат қилганидан кейин берилади.

Ходимнинг белгиланган хизмат муддатини ўтагандан кейин ҳар йилги асосий таътилига қўшимча равишда календарь ҳисобида давомийлиги қуйидагича бўлган ҳақ тўланадиган қўшимча таътил берилади:

ўн йиллик хизматидан сўнг — давомийлиги беш кун;

ўн беш йиллик хизматидан сўнг — давомийлиги ўн кун;

йигирма йиллик хизматидан сўнг — давомийлиги ўн беш кун.

Қўшимча таътилнинг муддатини белгилашда божхона органларида, шунингдек, Қуролли Кучлар, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ёки махсус унвонлар бўлиши назарда тутилган бошқа органларда ҳарбий ва махсус унвонлар (мартаба даражалари) берилган кундан бошлаб ўтаган хизмат даври инобатга олинади.

Ходимга ҳар йиллик асосий таътилни унинг ҳақиқатда хизмат қилган вақтига мутаносиб равишда бериш учун тўлиқ таътилни ўн иккига бўлиш ва хизматнинг тўлиқ ойлар сонига кўпайтириш орқали аниқланади.

Олти ой ўтгунига қадар ходимнинг хоҳишига кўра қуйидагиларга ҳар йилги асосий таътил берилади:

аёлларга — ҳомиладорлик ва туғиш таътилидан олдин ёки ундан кейин;

ўн тўрт ёшга тўлмаган битта ёки ундан ортиқ болани (ўн олти ёшга тўлмаган ногиронлиги бўлган болани) тарбиялаётган ходимларга (ёлғиз ота-онага, шу жумладан, бева аёлларга, бева эркакларга, никоҳдан ажралганларга, ота-онанинг ўрнини босувчи шахсларга);

Қуролли Кучлар резервига бўшатилганидан кейин уч ойдан кечиктирмай божхона органларидаги хизматга кирган муддатли ҳарбий хизматни ўтаган собиқ ҳарбий хизматчиларга ва ходимларга.

119. Ҳар йилги асосий таътил даврида ходим ички ишлар органларининг тиббиёт муассасаларида вақтинча меҳнатга лаёқатсизлик варақасини расмийлаштирган ҳолда даволанганида таътил даволаниш муддатига узайтирилади.

Ходимларга асосий таътиллар улардан фойдаланиш даврларининг алмашиниб туриш заруратини, шунингдек, таркибий тузилмаларда хизмат самарадорлигини таъминлашни ҳисобга олган ҳолда ва таътиллар жадвалига мувофиқ йилнинг исталган вақтида берилади.

120. Ваколатли бошлиқларнинг таътилларни бериш ҳуқуқи, шунингдек, таътиллар муддатини ҳисоблаш ва бериш тартиби Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

121. Божхона қўмитаси раисига таътил Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан тасдиқланадиган режага мувофиқ берилади.

122. Асосий таътил қуйидаги тоифадаги ходимларга уларнинг хоҳиши бўйича қулай вақтда берилади:

жанговар ҳаракатлар иштирокчиларига;

ногиронлиги бўлган фарзанди бор ходимларга;

ўн тўрт ёшгача бўлган фарзандини тарбиялаётган ёлғиз ходимларга;

қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ шундай ҳуқуққа эга бошқа ходимларга.

Ходимнинг илтимосига кўра ва ваколатли бошлиқнинг розилиги билан ходимга асосий ва унга қўшимча таътиллар кетма-кет, улар ўртасидаги узилишларсиз берилиши мумкин.

123. Хотини ҳомиладорлик ва туғиш таътилида бўлган ходимга асосий таътил унинг хоҳишини ҳисобга олган ҳолда таътилларни бериш ҳуқуқига эга бўлган ваколатли бошлиқнинг ёзма рухсати асосида берилади.

Божхона органларидаги хизматни ўтаётган эр-хотин ходимларга асосий таътил уларнинг хоҳишига кўра бир вақтнинг ўзида берилади.

124. Ходимнинг касаллиги туфайли ёки бошқа истисно ҳолатлар сабабли ўтган йил учун асосий таътил берилмаган бўлса, ушбу таътил келгуси йилнинг биринчи чорагида берилади.

125. Таътилда бўлган ходим яқин қариндошларининг (эри-хотини, ота-онаси, фарзандлари, туғишган ака-укалари, опа-сингиллари, эрининг ёки хотинининг ота-онаси, қарамоғида бўлган шахслар) соғлиғи ҳолати ёмонлашганлиги ёки вафот этганлиги, шунингдек, ходимнинг оиласи ёки яқин қариндоши ёнғин ёки бошқа табиий офатга дучор бўлган ҳолатларда таътил бериш ҳуқуқига эга ваколатли бошлиқ унга хизмат жойига бориш учун зарур бўлган вақтни ҳисобга олган ҳолда, ўн календарь кунигача бўлган муддатга оилавий аҳволга боғлиқ бўлган сабаб билан ҳақ тўланадиган таътил бериш ҳуқуқига эга.

Бунда асосий таътил ходимнинг оилавий аҳволига боғлиқ бўлган сабаб билан берилган таътил суткалари сонига узайтирилади.

126. Таътилни компенсация пули билан алмаштиришга йўл қўйилмайди, йиллик асосий таътилга чиқмаган ҳолда хизматдан бўшаётган ходимлар бундан мустасно.

127. Асосий таътилдан фойдаланиш ҳуқуқига эга ходимга ҳар йилги асосий таътил календарь йил давомида берилмаган бўлса, таътил учун моддий ёрдам пули жорий йилнинг декабрь ойида тўланади.

128. Ходим бошқа божхона органларига ўтказилган тақдирда, унинг фойдаланилмай қолган ҳар йилги асосий таътили янги хизмат жойида берилади.

129. Ходим ва курсантларга йилига бир маротаба Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ҳар йилги асосий таътилни ўтказадиган жойига, шунингдек, санаторий-курортда даволаниш жойига бориши ва қайтиши билан боғлиқ йўл харажатларининг ўрни қопланади.

130. Ходимга бериладиган ҳар йилги асосий таътил қисмларга бўлиб берилиши мумкин. Бунда ушбу таътилнинг ҳеч бўлмаганда бир қисми ўн тўрт календарь кундан кам бўлмаслиги керак. Таътил гувоҳномаси таътилнинг ҳар бир қисми учун алоҳида расмийлаштирилади. Таътил ўтказиладиган жойга бориш ва қайтиш учун йўл ҳақи олиш ҳуқуқи ҳамда бориш ва қайтиш учун қўшиладиган вақт фақат таътилнинг бир қисмига берилади.

131. Ушбу Низомнинг 218-банди «а» , «б» , «в» , «г» , «д» ва «е» кичик бандлари асосида хизматдан бўшатилаётган ходимларга ишдан бўшатиш ҳақида қарор қабул қилинган календарь йил учун ҳақ тўланадиган ҳар йилги асосий таътил берилади.

Хизматдан бўшатилаётган ходимларга фойдаланилмаган ҳар йиллик асосий таътил учун бўшаётган йилда хизмат даврига мос равишда пул компенсацияси тўланади. Бунда пенсияга чиқиш ҳуқуқига эга бўлмаган ходимдан аввал тўланган пул компенсацияси бўшаётган йилда хизмат даврига мос равишда ушлаб қолинади.

132. Ходимларга оиласидаги кечиктириб бўлмайдиган ижтимоий-маиший масалаларни ҳал этиш, қариндошлик бурчини бажариш билан боғлиқ бўлган, шунингдек, бошқа узрли сабабларга кўра таътилни ўтказиш жойига бориш ва қайтиш учун вақт ҳисобга олинмаган, пул ва озиқ-овқат таъминоти сақланмаган ҳолда ўн календарь кунигача қисқа муддатли таътил берилиши мумкин.

Қисқа муддатли (ҳақ тўланмайдиган) таътилнинг давомийлиги охирги таътил берилган кундан эътиборан календарь йил давомида жамланган ҳолда уч ойдан ошмаслиги керак.

Агар қонунчиликда бошқача қоида назарда тутилмаган бўлса, карантин чоралари амалга оширилаётган, фавқулодда ҳолат жорий этилган даврда ва бутун аҳолининг ёки унинг бир қисмининг ҳаётига ёхуд нормал яшаш шароитларига таҳдид солувчи бошқа ҳолларда ходимнинг ёзма билдиргисига кўра қисқа муддатли (ҳақ тўланмайдиган) таътилнинг давомийлиги кўпи билан олти ойгача узайтирилиши мумкин.

133. Аёл ходимларга ҳомиладорлик ва туғиш, болани парваришлаш учун қонунчилик ҳужжатларида ва ушбу Низомда белгиланган тартибда таътил берилади. Бунда уларга қонунчилик ҳужжатларида белгиланган қўшимча имтиёз, кафолат ва компенсациялар татбиқ этилади.

134. Бола (болаларни) асраб олган аёл ходимларга қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ болани парваришлаш учун таътил берилади.

135. Аёл ходимларга ҳомиладорлик ва туғиш таътили ҳамда болани парваришлаш таътили қонунчилик ҳужжатларида белгиланган муддат ва тартибда берилади.

Аёл ходимларга ҳомиладорлик ва туғиш таътили уларнинг билдиргиси ва тегишли тиббий муассасаларнинг маълумотномаларига асосан берилади.

Божхона органи ходими болани парваришлаш таътили тугамасдан кейинги фарзандига ҳомиладор бўлган тақдирда, ҳомиладорлик ва туғиш таътили меҳнатга лаёқатсизлик варақаси асосида берилади.

Ҳомиладорлик ва туғиш таътили тугаганидан кейин аёлнинг хоҳишига кўра унга боласи уч ёшга тўлгунига қадар болани парваришлаш таътили берилади.

Аёл ходимлар болани парваришлаш учун берилган таътил муддати тугамасдан хизмат мажбуриятларини бажаришга киришиш ҳуқуқига эга.

Қонунчилик ҳужжатларида белгиланган алоҳида ҳолларда болани парваришлаш таътили эркак ходимларга ҳам берилиши мумкин.

136. Ҳомиладорлик ва туғиш таътиллари вақти махсус унвонлар, сержант ва офицерлар таркиби лавозимларидаги хизмат муддатига умумий хизмат йиллари учун фоизли устама тўлаш, шунингдек, иқлим шароити оғир жойларда хизмат қилганини ҳисобга олган ҳолда, пенсияни ҳисоблашда хизмат муддатига қўшиб ҳисобланади.

Аёл ходимларнинг фарзанди уч ёшга тўлгунга қадар болани парваришлаш учун жами уч йилдан кўп бўлмаган таътилда бўлиш вақти сержант ва офицерлар таркиби лавозимларидаги хизмат стажи, хизмат йиллари учун фоизли устама тўлаш, шунингдек, иқлим шароити оғир жойларда хизмат қилганини ҳисобга олмаган ҳолда пенсияни ҳисоблашда хизмат муддатига қўшиб ҳисобланади.

Ходимларнинг умумий хизмат стажини ҳисоблашда болани парваришлаш таътилининг ҳаммасини жамлаганда олти йилдан ошмаслиги керак. Бунда таътил муддатидаги хизмат стажи ҳар бир куни бир кунга тенглаштирилган ҳолда ҳисобланади.

137. Ҳомиладорлик ва туғиш таътиллари асосий таътил ҳисобига қўшилмайди. Ҳомиладорлик ва туғиш таътили олдидан ёки бевосита ундан кейин аёл ходимларга уларнинг хоҳишига кўра жорий йил учун асосий таътил берилади.

Болани парваришлаш учун таътил тугайдиган йилдаги асосий таътил календарь йилнинг охиригача таътил тугаган кундан бошлаб календарь йилининг охиригача бўлган вақтга мутаносиб равишда ҳисобланади ва ушбу Низомнинг 118-банди еттинчи хатбошисида белгиланган талаблар ҳисобга олинган ҳолда берилади.

138. Аёл ходимлар касал болани парваришлаш учун тиббий муассасанинг тегишли ҳужжатлари билан тасдиқланган бутун давр учун маоши сақланган ҳолда, қонунчилик ҳужжатларида белгиланган муддат ва тартибда хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод этилади.

139. Божхона органларидаги хизматни ўтаётган эркак ходимнинг хотини туғруқ вақтида вафот этган тақдирда, шунингдек, агар у ўн тўрт ёшгача (ногиронлиги бўлган болани ўн олти ёшгача) бўлган бир ёки бир нечта болаларни онасиз (у вафот этган ёки ҳалок бўлган, оналик ҳуқуқидан маҳрум этилган, узоқ муддат даволаш муассасасида бўлган ва болаларга оналик парвариши берилмаган бошқа ҳолатларда) тарбиялаётган бўлса, унинг илтимосига кўра уч ойгача муддатга хизмат даврида бир марта пул ва озиқ-овқат таъминоти сақланган ҳолда қўшимча таътил берилади.

140. Болани парваришлаш учун таътил тугаганда ходимга таътилга чиққунига қадар эгаллаб турган аввалги лавозими берилади. Бундай лавозим мавжуд бўлмаганда эса, маълумотига, мутахассислигига ҳамда амалий иш тажрибасига кўра бошқа тенг лавозим берилади.

141. Ходимларга касаллиги бўйича таътиллар ички ишлар органлари ҳарбий-тиббий комиссиясининг хулосаси асосида берилади. Ушбу таътилнинг давомийлиги касалликнинг хусусиятидан келиб чиққан ҳолда белгиланади.

Касаллик бўйича таътилда бўлишнинг узлуксиз умумий муддати тўрт ойдан ошмаслиги лозим. Айрим касалликлар бўйича даволанишда бўлиш учун кўпроқ муддат талаб қилинган ҳолларда, бу муддат ички ишлар органлари тиббиёт муассасаси хулосаси асосида узайтирилиши мумкин.

Ходимлар касаллик бўйича таътилда узлуксиз бўлишнинг белгиланган муддати тугаганидан сўнг кейинги хизматга яроқлилигини ҳал қилиш учун ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссиясида текширувдан ўтиши лозим.

Ходимнинг хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида олинган жароҳатларини (контузиялар, майибликларни) даволашда бўлган даври муайян муддат билан чекланмайди. Мазкур тоифадаги шахслар даволаниш тугаганидан сўнг ички ишлар органларининг тиббиёт муассасаларида ҳарбий-тиббий текширувдан ўтади.

Касаллик бўйича таътил ҳар йилги асосий таътил ҳисобига киритилмайди.

Ходим хизматдан бўшатилаётганда, унга касаллиги сабабли таътил берилмайди.

142. Ўқув (каникуляр) таътиллари Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасида ўқиётган, академик қарздорлиги бўлмаган курсантларга ўқув семестрлари тугагандан сўнг қуйидаги муддатларга берилади:

ёзги каникуляр таътил — ўттиз календарь кун;

қишки каникуляр таътил — етти календарь кун.

Ёзги каникуляр таътил асосий, қишкиси эса қўшимча ҳисобланади.

Ўқув (каникуляр) таътилини ўтказиш жойига бориш ва қайтиб келиш учун қўшимча вақт берилмайди. Асосий каникуляр таътилни ўтказиш жойига (ўқиш якунланадиган йили — таътилни ўтказиш ва хизматни ўташ жойига) бориши ва қайтиб келиши билан боғлиқ йўл харажатлари қоплаб берилади.

143. Ходимларга Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасини тамомлаганлиги муносабати билан бериладиган таътиллар улар хизматни ўташ жойларига келмасдан туриб берилади.

Давомийлиги ўттиз календарь кун бўлган ушбу таътиллар жорий йилнинг асосий таътили сифатида ҳисобга олинади.

144. Фалсафа доктори (PhD) ёки фан доктори (DSc) илмий даражасини олиш учун мустақил изланувчи бўлган ходимга хизматни илмий иш билан муваффақиятли равишда бирга қўшиб олиб бориш шарти билан, у илмий изланувчи бўлган таълим муассасаси ёки илмий ташкилот илмий кенгашининг тавсиясига биноан божхона органи раҳбари томонидан қуйидаги муддатларга ижодий таътиллар берилади:

фан доктори (DSc) илмий даражаси бўйича изланувчи учун — диссертацияни тугатиш учун олти ойгача;

фалсафа доктори (PhD) илмий даражаси бўйича изланувчи учун — диссертацияни тугатиш учун уч ойгача.

145. Ходимларга:

жанговар ҳаракатларда ва фавқулодда вазиятлар оқибатларини бартараф этишда қатнашганда;

Ўзбекистон Республикаси олий таълим муассасаларида сиртдан ўқиётган ходимларга имтиҳонлар, синовлар ва бошқа ўқув ишларини топшириш даврида;

олий таълим муассасасига кириш имтиҳонларини топшириш учун рухсат олган ходимларга таълим муассасасига бориш ва у ердан қайтиш вақтини ҳисобга олган ҳолда, камида ўн беш календарь кун давом этадиган қўшимча таътил берилади.

146. Олий таълим муассасасига кириш имтиҳонларини топшириш учун рухсат олган ходимларга таълим муассасасига бориш ва у ердан қайтиш вақтини ҳисобга олган ҳолда, камида ўн беш календарь кун давом этадиган ҳамда пул ва озиқ-овқат таъминоти сақланмайдиган таътил берилади.

147. Таянч докторантурага кириш имтиҳонларини топширишга рухсат этилган ходимларга имтиҳонларга тайёргарлик кўриш ва уларни топшириш учун ўттиз кунгача бўлган муддатга ўқув таътили берилади.

Докторантурага қабул қилинаётган ходимларга ўқув таътили берилмайди.

Ходимнинг кириш имтиҳонларини топширишига рухсат этилгани тўғрисидаги таълим муассасаси бошлиғи томонидан имзоланган хабарнома ўқув таътили бериш учун асос ҳисобланади.

148. Ўқув таътилининг муддати таълим муассасаси жойлашган жойга бориш ва қайтиш вақтига узайтирилади.

149. Фалсафа доктори (PhD) ёки фан доктори (DSc) илмий даражасини олиш учун мустақил изланувчи бўлган ходимга дам олиш ва байрам кунларидан ташқари ҳафтада битта бўш кун берилади. Бериладиган бўш кунлар ваколатли бошлиқнинг буйруғи билан расмийлаштирилади.

Фалсафа доктори (PhD) илмий даражасини олиш бўйича мустақил изланувчиларга малака имтиҳонларини топшириш учун хизмат жойидан таълим муассасаси ёки илмий ташкилот жойлашган жойгача бориш ва қайтиш вақтини ҳисобга олмаган ҳолда, пул ва озиқ-овқат таъминоти сақланмайдиган давомийлиги ўттиз кундан иборат ўқув таътили берилади.

150. Инспекцион-кўрик мажмуаси билан ишлаш гуруҳи ва айрим бошқа мутахассислар орасидан бўлган ходимларнинг алоҳида тоифалари учун, улар томонидан инсон соғлиғига салбий таъсир кўрсатувчи вазифалар (иш, машқлар) бажарилгандан сўнг даврий равишда ички ишлар органларининг тиббиёт муассасалари томонидан тиббий реабилитация олиб борилади, улар учун ички ишлар органлари ва Божхона қўмитасининг санаторийлари, дам олиш уйлари ва базаларида профилактик дам олиш ташкил этилади.

Бундай соғломлаштириш тадбирларининг зарурати тиббий кўрик натижалари бўйича ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссияси томонидан берилган тавсиялар асосида белгиланади.

151. Ходимларга тиббий реабилитация доирасида профилактик дам олиш учун қўшимча суткаларни бериш тартиби Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

152. Қўшимча таътиллар асосий таътиллар ҳисобига қўшилмайди.

153. Ходимни таътилдан чақириб олишга таътилнинг исталган вақтида хизмат юзасидан ўта зарур ҳоллардагина, фақат унинг розилиги билан ваколатли бошлиқнинг буйруғи асосида йўл қўйилади.

Ходим таътилдан чақириб олинганда асосий таътилнинг фойдаланилмаган қисми жорий йилда берилади.

154. Ходимларга таътиллар бериш, таътилдан чақириб олиш, шунингдек, уларнинг муддатларини ҳисоблаш тартиби ва шартлари Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

10-боб. Ходимларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

155. Ходимлар Ўзбекистон Республикаси Конституцияси , қонунчилик ҳужжатлари ва мазкур Низомда белгиланган мажбуриятларни бажарадилар ҳамда ҳуқуқ ва эркинликлардан фойдаланадилар.

156. Ходимлар хизмат шартларида белгиланган чекловларни ҳисобга олган ҳолда, Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунларида белгиланган ижтимоий-иқтисодий, сиёсий ҳамда шахсий ҳуқуқ ва эркинликлардан тўлиқ фойдаланадилар, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси фуқароларининг барча мажбуриятларини бажарадилар.

Ходимларнинг хизмат шартларидан келиб чиқувчи ҳуқуқ ва мажбуриятлари қонунчиликда белгиланади.

Ходимлар хизмат вазифаларини виждонан бажариши ва ўзларига топширилган хизмат жойида эришган натижалари асосида ваколатли бошлиқлар томонидан уларга нисбатан интизомий ва моддий рағбатлантириш чоралари қўлланилиши мумкин.

Ўзбекистон Республикасининг иқтисодий хавфсизлигини ҳимоя қилишга қўшган ҳиссаси, ўз хизмат мажбуриятларини виждонан бажарганлиги ҳамда Ватан ва божхона органлари олдидаги бошқа хизматлари учун ходимлар Ўзбекистон Республикаси давлат мукофотлари билан тақдирланишга тақдим этилиши мумкин.

157. Ходим хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида тўғридан-тўғри ва бевосита ўз бошлиғига бўйсунади.

Қонунчилик ҳужжатлари билан бундай ваколатга эга бўлган шахслардан ташқари ҳеч ким ходимларнинг хизмат фаолиятига аралашиш ва ходимни қонунчилик ҳужжатлари билан божхона органларига юкланмаган вазифаларни бажаришга мажбурлаш ҳуқуқига эга эмас.

158. Ходим қонунчилик ҳужжатларига амал қилиши шарт, қонунчилик ҳужжатларига зидлиги аниқ бўлган буйруқ ёки фармойиш олганда, уни бажаришни рад этиш ҳуқуқига эга.

159. Ходимлар ўз иш юритувида бўлган ишлар ва материалларнинг моҳияти бўйича бирор-бир тушунтириш беришга, шунингдек, бундай ишлар ва материалларни, шу жумладан, фуқароларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатларига дахлдор ишлар ҳамда материалларни танишиб чиқиш учун қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ҳоллардан ва тартибдан бошқача тарзда тақдим этишга мажбур эмас.

160. Ходимлар ўзига нисбатан қабул қилинаётган қарорлар ва ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) юзасидан юқори турувчи мансабдор шахсларга, прокурорга ёки судга шикоят қилиш ҳуқуқига эга.

161. Ходимлар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда қуролни сақлаш, олиб юриш ва қўллаш ҳуқуқига эгадирлар.

162. Божхона қўмитаси раиси қуйидаги ҳуқуқларга эга:

божхона органларининг тузилмаларини тасдиқлаш, зарур ҳолларда божхона органлари ташкилий-штат тузилмаларига белгиланган умумий штат бирликлари ва меҳнатга ҳақ тўлаш фонди доирасида ўзгартиришлар киритиш;

умумий штат бирликлари ва меҳнатга ҳақ тўлаш фонди доирасида Божхона қўмитасининг марказий аппарати, ҳудудий бошқармалари, Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси, Марказий божхона лабораторияси, Божхона расмийлаштируви маркази, Рақамли технологиялар маркази, Миллий кинология маркази, шунингдек, божхона постларининг ташкилий тузилмасида назарда тутилмаган таркибий тузилмаларни ташкил этиш ҳамда мавжуд таркибий тузилмаларни қайта ташкил этиш ва тугатиш;

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси профессор-ўқитувчилари таркибининг штатлар сонини белгилаш;

Божхона қўмитаси раиси ўринбосарлари ўртасида вазифаларни тақсимлаш ҳамда зарур ҳолларда Божхона қўмитаси раиси ва ўринбосарларининг таркибий тузилмалар устидан мутасаддилигини ўзгартириш;

божхона органлари томонидан ривожлантириш жамғармаларига тушган маблағларни ходимларни рағбатлантириш, шу жумладан, уларга лавозим маошининг 200 фоизгача қўшимча устама белгилаш, божхона органи объектларини капитал қуриш ва таъмирлаш, уларнинг моддий-техник базасини ривожлантиришга сарфлаш, шунингдек, вақтинча бўш маблағларни банкнинг муддатли депозитига жойлаштириш;

Божхона қўмитасига юкланган вазифаларни бажариш доирасида давлат органларининг, илғор лойиҳа институтлари, илмий ва таълим муассасалари, шунингдек, халқаро ташкилотлар ва хорижий компанияларнинг малакали мутахассисларини маслаҳатчилар сифатида жалб этиш;

Божхона органлари ходимларининг хизматдан ташқари вақтда хизматни ўтаётган гарнизон ҳудудидан ташқарига чиқиш қоидаларини белгилаш.

163. «Полковник», унга тенглаштирилган ёхуд ундан юқори махсус унвондаги хизматни ўтаётган ёки хизматда бўлишнинг белгиланган ёш чегарасига етгани, соғлиғининг ҳолатига кўра ёки ташкилий-штат тадбирлари муносабати билан хизматдан бўшатилган офицерлар, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси фахрий унвонлари, илмий даража ва илмий унвонларга эга бўлган ходимлар белгиланган нормадан ортиқ бир хона ёки умумий майдоннинг камида ўн олти квадрат метр ҳажмда қўшимча тураржой майдони олиш ҳуқуқига эга.

164. Ходимлар ички ишлар органларининг тиббиёт муассасаларида бепул тиббий ёрдам олиш, шу жумладан, тиш протезларини ясатиш ва таъмирлатиш (қимматбаҳо металл ва бошқа қиммат турувчи материаллардан тайёрланган протезлар бундан мустасно), дори воситалари, бошқа тиббий мулк билан бепул таъминланиш ҳуқуқига эга.

165. Божхона органлари пенсионерлари ва хизмат мажбуриятларини бажариш вақтида шикастланиш (жароҳатланиш, травма олиш, контузия), касалланиш оқибатида ногирон бўлиб қолган собиқ ходимлар ички ишлар органларининг тиббиёт муассасаларидаги бепул тиббий таъминот ҳуқуқидан фойдаланади.

Ушбу бандда назарда тутилган ходимларнинг ҳамда хизмат мажбуриятини бажариш чоғида ҳалок бўлган ёки вафот этган ходимларнинг оила аъзолари, шунингдек, боқувчисини йўқотганлик пенсиясини расмийлаштирган оила аъзолари ички ишлар органлари тиббиёт муассасаларидаги бепул тиббий таъминотдан фойдаланиш ҳуқуқини сақлаб қолади.

166. Уй-жой олишга ва уй-жой шароитларини яхшилашга муҳтож деб топилган ходимлар уй-жой майдони олиш ҳуқуқига эга.

167. Тезкор қидирув фаолияти билан боғлиқ оператив тадбирларда, оммавий тартибсизликларда, табиий ва техноген хусусиятли фавқулодда вазиятларни бартараф этишда, жанговар ҳаракатлар олиб борилаётганда шунингдек, фуқаролар, жамият ва давлат хавфсизлигига жиддий таҳдид солувчи бошқа фавқулодда ҳолатларда вазифаларини бажариш билан боғлиқ ҳолатда ҳалок бўлган (вафот этган) ходимнинг оила аъзоларига (эри-хотини, фарзандлари, шунингдек, унинг қарамоғида бўлган шахсларга) уруш даврида ҳалок бўлган ҳарбий хизматчининг оила аъзоларига нисбатан белгиланган имтиёз, кафолат ва компенсациялар татбиқ этилади.

168. Ходимлар қуйидагиларга ҳақли эмас:

ўзаро яқин қариндошликда ёки қуда томондан қариндош бўлган шахслар билан (ота-оналар, ака-укалар, опа-сингиллар, ўғиллар, қизлар, эр-хотинлар, шунингдек, эр-хотинларнинг ота-оналари, ака-укалари, опа-сингиллари ва фарзандлари) божхона органларида бирга хизмат қилишга, агар уларнинг бирга хизмат қилиши улардан бирининг иккинчисига бевосита бўйсунишига олиб келса;

илмий, ижодий ва педагогик фаолиятдан ташқари ҳақ тўланадиган бошқа фаолият билан шуғулланишга;

тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланишга;

тадбиркорлик фаолияти субъектларини ташкил этишга, уларнинг муассиси (иштирокчиси) бўлишга, тадбиркорлик фаолияти субъектида ташкилий-бошқарув, маъмурий-хўжалик вазифаларини бажаришга;

ўз хизмат ваколатларини жисмоний ва юридик шахсларнинг манфаатларини кўзлаб бажариш ёки бажармаслик эвазига улардан бирон-бир мукофот, фойда ёки совғалар олишга;

қонунчиликда назарда тутилмаган имтиёзлардан, преференциялар ёки афзалликлардан ўз хизмат мавқеи билан боғлиқ ҳолда фойдаланишга;

қимор ва таваккалчиликка асосланган бошқа ўйинларда, шу жумладан, ахборот-коммуникация технологияларидан фойдаланган ҳолда иштирок этишга;

чет давлат фуқаролигини ёки чет давлатда доимий яшаш ҳуқуқини берувчи ҳужжатни олиш мақсадида мурожаат қилишга;

Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарида ҳисобварақлар очишга ва уларга эга бўлишга, кўчмас мулкка ва бошқа мол-мулкка эгалик қилишга, бундан чет давлатда таълим олиш, стажировка ўташ ва тиббий хизматлардан фойдаланиш мақсадида очилган ҳисобварақлар мустасно;

сиёсий партияларга аъзо бўлишга, ўзининг ваколатларини сиёсий партияларнинг, бошқа жамоат бирлашмаларининг ва улар органларининг манфаатларини кўзлаб амалга оширишга, хизмат мажбуриятларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳоллар бундан мустасно;

хизматни ўташ вақтида диний расм-русумлар ва маросимларни бажаришга, бундан фарзанд туғилиши, никоҳ, тўй ва дафн маросимлари мустасно;

божхона органларининг биноларида ва ҳудудида диний расм-русумлар ва маросимларни ташкил этишга, диний мазмундаги материаллар ва буюмларни сақлашга, хизмат мажбуриятларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳоллар бундан мустасно.

Мазкур низомда белгиланган чекловларга риоя этмаганлик тегишли тартибда хизмат текшируви ўтказилиши учун асос бўлади.

169. Йўл қўйилган қонунбузарлик ҳолатлари ва етказилган зарар учун ходимлар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган асослар ва тартибда интизомий, маъмурий, жиноий, фуқаролик-ҳуқуқий ва моддий жавобгарликка тортилиши мумкин.

11-боб. Ходимларни ҳуқуқий ва ижтимоий ҳимоя қилиш

170. Божхона органлари ходими фаолиятининг асосий вазифалари ва йўналишлари талабларидан келиб чиққан ҳолда эгаллаб турган лавозими бўйича хизмат вазифаларини бажаришда давлат органининг вакили сифатида иш юритади ва давлат ҳимояси остида бўлади.

171. Хизмат мажбуриятларини бажараётган ходимнинг ўз ваколати доирасида қўйилган қонуний талаблари барча жисмоний, юридик ва мансабдор шахслар томонидан бажарилиши мажбурийдир.

Ходимнинг қонуний талабларини бажармаслик, ўз хизмат мажбуриятларини бажаришига тўсқинлик қилувчи хатти-ҳаракатлар (ҳаракатсизлик), шаъни ва қадр-қимматини камситиш, уларга қаршилик кўрсатиш, таҳдид, зўрлик қилиш ёки ўз хизмат мажбуриятларини амалга ошириши муносабати билан уларнинг ҳаётига, соғлиғига ва мол-мулкига тажовуз қилиш қонунчилик ҳужжатларида белгиланган жавобгарликка сабаб бўлади.

172. Ходим томонидан жисмоний куч ишлатиш, махсус воситаларни ёки ўқотар қуролни қўллаш қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга оширилган бўлса, бунда у жисмоний ва юридик шахсларга етказилган зарар учун жавобгар бўлмайди.

Ходимларнинг жисмоний куч ишлатиши, махсус воситаларни ёки ўқотар қуролни қўллашининг асослилиги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ аниқланади.

173. Ходим хизмат мажбуриятларини бажариш вақтида зарур мудофаа ёки охирги зарурат ҳолатида, ижтимоий хавфли қилмиш содир этган шахсни ушлаш ёхуд буйруқ ёки бошқа вазифани бажариш вақтида, шунингдек, касб фаолиятига боғлиқ асосли таваккалчилик қилиш оқибатида зарар етказса, уни жавобгарликдан озод қилиш масаласи қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳал этилади.

174. Ходимларнинг қонуний талаблари юзасидан шикоят қилиниши ушбу талабларнинг бажарилишини тўхтатиб турмайди.

175. Ходимларни ижтимоий ҳимоя қилиш қуйидагилар орқали таъминланади:

ходим, божхона органлари пенсионери ва уларнинг оила аъзолари соғлиғини сақлаш;

ходим меҳнатига ҳақ тўлаш ва бепул кийим-кечак билан таъминлаш;

уй-жой майдони билан таъминлаш;

мол-мулкига етказилган зарарнинг ўрнини қоплаш;

хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида транспорт воситаларидан имтиёзли фойдаланиш;

давлат пенсия таъминоти;

давлат суғуртаси;

ходим ва унинг оиласига ижтимоий ёрдам кўрсатиш;

қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ижтимоий ҳимоя қилишга доир бошқа чора-тадбирлар.

176. Хизмат йили (меҳнат стажи), педагогик иш стажи, шунингдек, илмий ва малака даражалари мавжудлиги учун ходимларга устама ва қўшимча тўловлар тўланади.

Хизмат вазифаларини виждонан бажариб келаётган, юксак касбий тайёргарлик даражасига эришган, юқори маънавий-ахлоқий фазилатларга эга бўлган, шунингдек, ўз фаолиятида юқори натижаларни кўрсатган ходимларга «учинчи тоифали мутахассис», «иккинчи тоифали мутахассис», «биринчи тоифали мутахассис», «уста» малака даражалари берилади.

Устамани тўлаш мақсадида ходимнинг хизмат (меҳнат стажи) йилини эълон қилиш ҳамда малака даражаларини бериш Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланган тартиб бўйича божхона органи раҳбарининг буйруғи билан амалга оширилади.

177. Ходимларнинг хизмат фаолияти ҳар ярим йилда ахборот тизимлари орқали баҳолашдан ўтказилиб, фаолиятни рейтинг асосида баҳолаш натижалари эълон қилиб борилади ҳамда қонунчиликда белгиланган миқдорда қўшимча устама тўланади.

Ходимларнинг фаолиятини рейтинг асосида баҳолаш ва устамани тўлаш тартиби Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

178. Ходимлар, божхона органлари пенсионерлари ва уларнинг оила аъзолари, шунингдек, Божхона қўмитасининг олий таълим муассасалари курсантлари ҳамда мутахассис, хизмат кўрсатувчи ва ёрдамчи (техник) ходимлар амбулатор, стационар ва тиббий-санитария шароитида бепул тиббий хизмат олиш мақсадида ички ишлар органлари тиббий-даволаш муассасаларига бириктирилади, ушбу муассасаларда қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда даволанади ва соғломлаштиришдан ўтказилади.

Ходимлар ва божхона органлари пенсионерлари санаторий-курорт шароитида даволаниш учун йилда бир марта имтиёзли йўлланмалар билан таъминланадилар.

Зарур бўлган ҳолларда, шошилинч тиббий ёрдам ва режали ихтисослаштирилган тиббий ёрдам Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлигининг даволаш-профилактика муассасалари томонидан кўрсатилади.

179. Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасининг курсант ва тингловчилари ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссиялари хулосасига кўра санатория-курорт муассасаларида бепул даволаниш ҳуқуқига эга.

180. Ходимлар ички ишлар органлари томонидан белгиланган тартибда йилда бир марта мажбурий чуқурлаштирилган профилактик тиббий кўрикдан ўтадилар.

Божхона органларининг ўқотар қурол билан хизмат олиб борадиган ҳамда инспекцион кўрик мажмуалари билан ишлаш гуруҳлари ходимлари профилактик тиббий кўрикдан ҳар олти ойда ўтадилар.

181. Тиббий-санитария, тиббий-ижтимоий ёрдамни ва санаторий-курорт таъминотини ташкил этиш, тиббий текширувни ва ҳарбий-тиббий экспертизани ўтказиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан белгиланади.

182. Ходимлар, уларнинг оила аъзолари ва божхона органлари пенсионерлари ҳамда мутахассис, хизмат кўрсатувчи ва ёрдамчи (техник) ходимлар божхона органларининг соғломлаштириш муассасаларида имтиёзли асосларда станционар дам олиш ва даволаниш ҳуқуқига эгадир.

Божхона органлари соғломлаштириш муассасаларида станционар дам олиш ҳамда даволаниш тартиби ва шартлари Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

183. Ходимлар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган намунадаги бепул формали кийим-кечак билан таъминланадилар.

Ходимларнинг формали кийим-бош намуналари Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан тасдиқланади.

Ашёвий таъминот нормалари, шунингдек, формали кийим-бошни кийиш қоидалари Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

184. Божхона органлари хизмат уй-жой фондини ташкил этиши мумкин.

185. Ходимларга тураржойни ижарага олганлик (ижарада турганлик) учун қонунчиликда белгиланган тартибда пул компенсацияси тўлаб берилади.

186. Ходимларга узоқ муддатли имтиёзли ипотека кредитларидан фойдаланган ҳолда квартиралар олиш ва якка тартибда уйлар қуриш учун ер участкалари олиш ҳуқуқи берилади.

187. Ходим ёки унинг яқин қариндошларининг мол-мулкига унинг хизмат мажбуриятларини бажариши билан боғлиқ ҳолда етказилган зарарнинг ўрни ихтиёрий ёки мажбурий суғурта маблағларидан қатъи назар, Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан тўлиқ ҳажмда қопланади, ушбу сумма кейинчалик айбдор шахслардан ундириб олинади.

Ушбу қоида божхона органларидан пенсияга чиқарилган шахсларга, агар зарар уларга ёки яқин қариндошларининг мол-мулкига божхона органларидаги хизмат фаолияти билан боғлиқ ҳолда етказилганида ҳам татбиқ этилади.

Ходимнинг хизмат мажбуриятларини бажариши туфайли унинг ёки яқин қариндошларининг мол-мулкига етказилган зарарни қоплаш тартиби қонунчилик ҳужжатларида белгиланади.

188. Меҳнатнинг қатнов хусусияти билан боғлиқ бўлган хизмат мажбуриятларини бажарувчи ходимларга шаҳар йўловчи транспортидан (йўналишли ва йўналишсиз таксилардан ташқари) фойдаланиш учун ойлик йўл чипталари берилади ёки пул компенсацияси тўланади.

Фаолиятида хизмат мажбуриятларини бажариш қатнов хусусияти билан боғлиқ бўлган ходимларга шаҳар йўловчи транспортидан (йўналишли ва йўналишсиз таксилардан ташқари) фойдаланиш учун ойлик йўл чипталари бериш ёки пул компенсациясини тўлаш, шунингдек, хизмат сафарларида шахсий транспортидан фойдаланувчиларга компенсация тўлаш тартиби ва миқдори қонунчилик ҳужжатларида белгиланади.

189. Ходимлар ва уларнинг оила аъзолари бошқа ҳудудий божхона тузилмасига ўтказилганлиги сабабли амалда янги яшаш жойига кўчиб ўтишганда, шунингдек, махсус унвон ва даражалар мавжудлигини назарда тутувчи ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ва бошқа органлардан божхона органларига ўтказилган ходимларга темир йўл, ҳаво кемаси, сув ва автомобиль транспортида кўчиш ва мол-мулкини ташиш учун ҳақиқатда сарфланган харажатлар тўлаб берилади.

190. Ходимлар, боқувчисини йўқотган тақдирда эса, уларнинг оила аъзолари қонунчиликда белгиланган тартибда ва миқдорларда давлат пенсия таъминотини олиш ҳуқуқига эга.

Божхона органлари томонидан пенсия тайинланган ходимларга белгиланган намунадаги пенсия гувоҳномаси берилади.

Пенсия гувоҳномаси намуналари, шунингдек, уларни бериш ва ҳисобини юритиш тартиби Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланади.

Ходимларнинг оила аъзолари (эри-хотини, фарзандлари, шунингдек, қарамоғида бўлган шахслар) боқувчисини йўқотган тақдирда, уларга бошқа қулай ва шинам тураржой бепул ажратилгунга қадар эгаллаб турган хизмат тураржойидан мажбуран кўчириб юборилиши мумкин эмас. Ходим ҳалок бўлганда (вафот этганда), уларда қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ тураржой шароитларини яхшилаш ҳуқуқи сақланиб қолади.

191. Ходимлар хизматга қабул қилинган кундан бошлаб Давлат бюджети маблағлари ва қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган маблағлар ҳисобидан давлат томонидан мажбурий суғурта қилинади.

192. Ходимларга ҳар йили қуйидаги моддий ёрдамлар кўрсатилади:

таътилга чиқиш вақтида — Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан иш ҳақи фондидан пул таъминотининг бир ойлик маоши миқдорида;

қонунчилик ҳужжатлари ва Махсус жамғарма тўғрисида низомда назарда тутилган тартибда махсус жамғарма маблағлари ҳисобидан.

193. Божхона қўмитасининг Махсус жамғармаси маблағлари ҳисобидан ходимларнинг (шу жумладан, кадрларнинг амалдаги захирасига киритилган ходимларнинг) қуйидаги шакллардаги ижтимоий ҳимоя қилиш кафолатлари таъминланади:

ходимнинг касалликдан даволаниши учун — лавозим маошининг ўн бараваригача бўлган миқдорда бир марталик моддий ёрдам бериш;

ходим яқин қариндошларининг (ота-онаси, турмуш ўртоғи, фарзандлари) даволаниш ёки операция қилдириш, ортопедик оёқ кийим ва протез-ортопедик маҳсулотлар билан таъминлаш харажатларини қоплаш учун — базавий ҳисоблаш миқдорининг икки юз бараваригача бўлган миқдорда бир марталик моддий ёрдам бериш;

санаторий-курорт муассасаларида даволаниш ва дам олиш учун — лавозим маошининг тўрт баравари миқдоригача моддий ёрдам бериш;

ўзи ёки ота-онаси, фарзандларининг тўйлари ҳамда яқин қариндошларининг (ота-онаси, турмуш ўртоғи, фарзандлари) дафн маросимларини ўтказиш учун — лавозим маошининг икки баравари миқдорида бир марталик моддий ёрдам бериш;

хизмат вазифаларини бажариш билан боғлиқ бўлмаган ҳолда ходим вафот этганда, унинг лавозим маошининг уч баравари миқдорида оила аъзоларига бир марталик моддий ёрдам ажратиш;

ходимга унга, турмуш ўртоғига ёки бирга яшовчи фарзандларига тегишли яшаш хонадони табиий офатлар ёки ёнғин оқибатида зарар кўрган ҳолларда зарар оқибатларини бартараф этиш учун — базавий ҳисоблаш миқдорининг уч юз бараваригача миқдорда бир марталик моддий ёрдам бериш;

ходимларга уй-жойга эга бўлиш ёки яшаш шароитини яхшилаш, шунингдек, амалдаги ипотека кредити бўйича қолган асосий қарзни тўлиқ сўндириш учун — беш йилдан ошмайдиган муддатга базавий ҳисоблаш миқдорининг минг бараваридан ошмайдиган миқдорда фоизсиз қарз бериш;

ходимларга юзага келган кутилмаган харажатлар учун — икки йилдан ошмайдиган муддатга учинчи шахснинг кафиллиги асосида базавий ҳисоблаш миқдорининг бир юз эллик бараваридан ошмайдиган миқдорда фоизсиз қарз бериш;

божхона органларида амалий хизмат стажи 10 йилдан ортиқ бўлган, хизматда самарали натижаларга эришган ходимларга янги енгил автотранспорт воситаларини сотиб олиш учун базавий ҳисоблаш миқдорининг уч юз бараваридан ошмаган миқдорда уч йил муддатга фоизсиз қарз бериш.

194. Ватан ҳимояси ва эл-юрт тинчлиги йўлида яраланганлиги, контузия ёки майиб бўлганлиги оқибатида ҳалок бўлган ходимларнинг оила аъзолари ҳамда уларнинг қарамоғидаги шахсларга қуйидаги имтиёз ва кафолатлар берилади:

а) ҳалок бўлган ходим оила аъзоларига бирйўла бериладиган нафақа марҳумнинг охирги эгаллаган лавозими бўйича маоши ва махсус унвони маоши йиғиндисининг 150 баравари миқдорида белгиланади;

б) белгиланган тартибда тураржойга муҳтож деб тан олинган тақдирда, тураржой билан биринчи навбатдаги тартибда таъминланади;

қонунчиликда белгиланган ходимларга тураржой сотиб олиш (қуриш) учун узоқ муддатли имтиёзли ипотека кредитлари бериш тартибига мувофиқ узоқ муддатли имтиёзли ипотека кредитларини олиш ҳуқуқи сақлаб қолинади;

в) ҳалок бўлган ходимнинг фарзандлари мактабгача таълим муассасаларида бепул тарбияланиши, шунингдек, олий таълим муассасаларида давлат гранти асосида қўшимча квоталар бўйича таълим олиши таъминланади;

ҳалок бўлган ходимнинг ота-онасига йилига икки марта темир йўл ва ҳаво транспортидан бепул фойдаланиш ҳуқуқи берилади;

г) ҳалок бўлган ходимнинг оила аъзоларига:

ички ишлар органларининг тиббиёт муассасаларида бепул тиббий ёрдам олиш ҳуқуқи сақлаб қолинади, шунингдек, тиббий ёрдамнинг кафолатланган ҳажмлари доирасида тиббий ёрдамни устувор равишда олиш ва навбатдан ташқари шифохонага ётқизиш имконияти яратилади;

юқори технологик ихтисослаштирилган тиббий ёрдам кўрсатувчи тиббиёт ташкилотлари томонидан Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан бепул тиббий ёрдам кўрсатилади;

асосий йиллик меҳнат таътилидан қулай вақтда фойдаланиш, шунингдек, йилига икки ҳафтагача муддатга иш ҳақи сақланмайдиган қўшимча таътил олиш ҳуқуқи берилади.

д) божхона органларига Давлат бюджетидан ажратилган маблағлар ва бюджетдан ташқари маблағлари доирасида ҳалок бўлган ходимлар оила аъзолари учун уларнинг мурожаатларига асосан қуйидагилар таъминланади:

Ўзбекистон Республикаси ҳудудидаги санаторий-курорт муассасалари ва болаларни соғломлаштириш оромгоҳларида йилига бир марта бепул соғломлаштириш;

шифокорларнинг рецептларига асосан уч ойлик эҳтиёждан келиб чиқиб, дори воситалари (йилига бир марта), тиббий ва махсус протез-ортопедия мосламалари олиб бериш ҳамда жарроҳлик амалиётларининг харажатларини қоплаш;

оғир ташхисли касалликлари ҳамда ногиронлиги бўлганларга шифокорларнинг рецептларига мувофиқ йилига бир марта дори воситаларининг 50 фоизигача бўлган суммасини компенсация қилиш.

195. Ходимлар хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида:

ҳалок бўлганда (вафот этганда) — ҳалок бўлган (вафот этган) ходимнинг оила аъзоларига марҳумнинг охирги эгаллаган лавозими бўйича маоши ва махсус унвони маоши йиғиндисининг 100 баравари миқдорида;

оғир тан жароҳати олганда — ходимнинг эгаллаб турган лавозими бўйича маоши ва махсус унвони маоши йиғиндисининг 50 баравари миқдорида;

ўртача оғир тан жароҳати олганда — ходимнинг эгаллаб турган лавозими бўйича маоши ва махсус унвони маоши йиғиндисининг 20 баравари миқдорида бирйўла нафақа тўланади.

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасида таҳсил олаётган курсантлар хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида тан жароҳати олганда ёки ҳалок бўлганда (вафот этганда), ушбу бандда кўрсатиб ўтилган миқдорларда стипендия ва эга бўлган махсус унвон маоши йиғиндиси миқдоридан келиб чиқиб нафақа ҳисобланади.

196. Хизмат мажбуриятини бажариш чоғида ҳалок бўлган (вафот этган), шунингдек, хизмат мажбуриятини бажаришда олган жароҳати туфайли ногирон бўлиб қолган ходимларнинг фарзандлари Божхона қўмитаси раисининг тавсияномаси асосида:

белгиланган қабул параметрларидан ташқари давлат гранти асосида Ўзбекистон Республикаси давлат олий таълим муассасалари (кейинги ўринларда — олий таълим муассасалари) бакалавриатининг кундузги таълим шаклига (иккинчи олий таълимдан ташқари) танловсиз қабул қилинадилар;

Мудофаа вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Миллий гвардия ва Божхона қўмитаси тизимидаги олий (магистратура, иккинчи олий таълимдан ташқари) таълим муассасаларига (кейинги ўринларда — олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасалари) қабул параметрларидан ташқари дастлабки ва касбий (ҳарбий-профессионал) танлов натижаларига мувофиқ қабул қилинадилар.

197. Божхона қўмитасининг раиси:

хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида ҳалок бўлган (вафот этган) ходимларнинг тўлов-контракт (табақалаштирилган тўлов-контракт маблағлари миқдори бундан мустасно) асосида олий таълим муассасалари бакалавриатида (иккинчи олий таълимдан ташқари) таълим олаётган фарзандларига — қолган ўқув даври тўлов-контракт маблағлари миқдорининг тўлиқ ҳажмини;

хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида олган жароҳати туфайли ногирон бўлиб қолган ходимларнинг тўлов-контракт (табақалаштирилган тўлов-контракт маблағлари миқдори бундан мустасно) асосида олий таълим муассасалари бакалавриатида (иккинчи олий таълимдан ташқари) таълим олаётган фарзандларига — тўлов-контракт маблағлари миқдорининг эллик фоизи миқдорини Божхона қўмитасининг Махсус жамғармаси маблағлари ҳисобидан тўлаб бериш ҳуқуқига эга.

198. Хизматдаги офицерлар ва сержантлар таркиби ходимларининг фарзандларига ўқишга кириш учун:

республика давлат олий таълим муассасалари бакалавриатига ажратилган умумий давлат гранти асосидаги қабул параметрларига нисбатан бакалавриат таълим йўналишларининг кундузги таълим шаклига алоҳида икки фоизли давлат гранти асосидаги квоталар ажратилади;

олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасаларига белгиланган умумий қабул параметрлари доирасида икки фоизли давлат гранти асосидаги квоталар ажратилади.

199. Мазкур Низомнинг 198-бандига мувофиқ республика давлат олий таълим муассасалари, олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасаларига қабул параметрлари асосида кириш ҳамда давлат гранти асосида таълим олиш ҳуқуқи божхона хизматига салмоқли ҳисса қўшган, иш жараёнида маълум бир натижаларга эришган, божхона органларида хизмат қилаётган ходимларнинг тегишли тавсияномаларга эга бўлган фарзандларига берилади.

Ходимларнинг фарзандлари учун ажратилган икки фоизли қабул параметрлари доирасида олий таълим муассасаларига қабул Божхона қўмитаси раисининг тавсияномаси асосида амалга оширилади ҳамда ўринлар Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Билим ва малакаларни баҳолаш агентлиги томонидан ўтказиладиган тест синовлари натижалари бўйича тўпланган баллардан келиб чиқиб, абитуриент кириш имтиҳонларининг энг юқори баллидан камида ўттиз фоизини тўплаган тақдирда, кетма-кетлик тартибида тақсимланади.

Ходимларнинг фарзандлари учун ажратилган икки фоизли қабул параметрлари доирасида олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасаларига қабул қилиш дастлабки ва касбий (ҳарбий-профессионал) танлов натижалари, шунингдек, Божхона қўмитаси раисининг тавсияномаси асосида амалга оширилади.

Ходимлар, шу жумладан, хизмат мажбуриятини бажариш чоғида ҳалок бўлган (вафот этган), шунингдек, хизмат мажбуриятини бажаришда олган жароҳати туфайли ногирон бўлиб қолган божхона органлари ходимларининг фарзандларини олий таълим муассасалари, олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасаларига ўқишга қабул қилиш учун тавсиянома Божхона қўмитаси раиси томонидан берилади.

Тавсиянома бир олий таълим муассасаси, олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасасига бир марта кириш учун уч йилдан ошмайдиган муддатга берилади.

Тавсиянома бланклари қатъи ҳисоб ҳужжати ҳисобланади, ҳисобга олиш серияси, рақами ва ҳимояланганлик даражасига эга бўлиб, «Давлат белгиси» давлат ишлаб чиқариш бирлашмасида тайёрланади.

200. Тавсиянома бериш тўғрисида илтимоснома киритиш борасида қарорлар қабул қилишда холисликни таъминлаш ва коррупция ҳолатларига йўл қўймаслик бўйича шахсий жавобгарлик Божхона қўмитаси раиси зиммасига юкланади.

201. Ходимларнинг фарзандлари яшаш жойи, шу жумладан, вақтинча яшаш жойи бўйича мактабгача таълим ташкилотлари ва ўрта таълим муассасалари, шунингдек, вазирликларнинг болалар соғломлаштириш оромгоҳларига имтиёзли тартибда қабул қилинади.

202. Хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида ҳалок бўлган (вафот этган) ходимларнинг фарзандларини хизматга, шунингдек, Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасига ўқишга қабул қилишда афзалликлар берилади.

Ушбу афзалликларни бериш тартиби ва шартлари Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

203. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси, давлат органлари, Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенеси, маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ва ташкилотлар ўз ваколатлари доирасида ходимларга, шунингдек, божхона органларидан бўшатилган фуқароларга ҳамда уларнинг оила аъзоларига ушбу Низомда назарда тутилмаган бошқа имтиёз, кафолат ва компенсациялар ҳам белгилаши мумкин.

204. Мазкур Низомнинг 193-банди ва 197-бандида назарда тутилган ходимларни ижтимоий ҳимоя қилиш билан боғлиқ харажатларни қоплаш учун ҳар йили Махсус жамғарма маблағларининг 10 фоизи ажратилади.

Ушбу маблағлар Божхона қўмитаси раиси ўринбосари раҳбарлигида ташкил этиладиган марказий комиссия ва божхона органлари ҳамда муассасалари бошлиғи ўринбосари раҳбарлигида ташкил этиладиган ҳудудий комиссияларнинг хулосалари асосида қабул қилинадиган буйруққа мувофиқ мақсадли сарфланади.

Мазкур маблағлар ходимларни ижтимоий ҳимоя қилиш билан боғлиқ бошқа харажатларга ҳам йўналтирилиши мумкин.

Ходимларни ижтимоий ҳимоя қилишга сарфланган маблағлар ҳақидаги маълумотлар ходимлар кесимида махсус ахборот тизимига киритиб борилади.

12-боб. Хизматни ўташ режимини таъминлаш

205. Ходимлар учун иш вақти давомийлиги ҳафтасига қирқ соатдан ошиши мумкин эмас. Зарур бўлган ҳолларда, ходимлар кучайтирилган ёки суткалик режимда хизматни ўташга жалб этилиши мумкин.

Хизмат ўташнинг одатдаги режимида олти кунлик иш ҳафтаси назарда тутилади, бунда кунлик иш давомийлиги етти соатдан, беш кунлик иш ҳафтасида эса — саккиз соатдан ошмаслиги керак.

Хизматни ўташнинг кучайтирилган режими кунига иш вақтидан ташқари давомийлиги тўрт соатдан ошмайдиган хизмат белгиланишини назарда тутади.

Суткалик режимда хизматни ўташ уч маҳал овқатланиш ҳамда камида саккиз соат дам олиш учун вақт берилган ҳолда йигирма тўрт соат давомида амалга оширилади.

Хизматни суткалик режимда ўташ чоғида ходимларга уларнинг хоҳишига кўра хизматни ўташ жойида Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлари ҳарбий хизматчилари учун белгиланган умумқўшин паёги нормалари доирасида белгиланадиган озиқ-овқат паёги учун бериладиган компенсация ўрнига уч маҳал бепул овқат берилиши мумкин, ўз хизмат вазифаларини доимий равишда суткалик навбатчилик режимида бажарадиган ходимлар бундан мустасно.

Кучайтирилган ёки суткалик режим жорий этилиши муносабати билан иш соатларининг (кунларининг) белгиланган нормалари оширилганлиги учун ходимга Божхона қўмитасининг раиси томонидан белгиланган тартибда пул компенсацияси тўланади ёки хоҳишига кўра дам олиш кунлари (отгуллар) берилади ёхуд бу кунлар унинг ҳар йилги асосий таътилига қўшилади.

Кучайтирилган ва суткалик режимларни жорий этиш ҳамда бекор қилиш, шунингдек, ходимларни жанговар ҳаракатларда иштирок этишга жалб этиш Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан амалга оширилади.

206. Дам олиш ва байрам кунлари хизмат мажбуриятларини бажаришга жалб этиладиган ходимларга ҳафтанинг бошқа кунларида дам олиш кунлари берилади.

207. Божхона органларининг навбатчилик қисмлари суткалик нарядининг хизмати йигирма тўрт соатга мўлжаллаб ташкил этилади.

Навбатчилик вақтида божхона органлари навбатчилик қисмининг ходимларига овқатланиш ва қисқа муддатли дам олиш учун ҳар бир кишига умумий давомийлиги уч сменали навбатчиликда — олти соат, тўрт сменали навбатчиликда — тўрт соат давом этадиган танаффуслар навбатма-навбат берилади.

Смена тугагач, божхона органлари навбатчилик қисмларининг ходимларига ҳамда хизмат мажбуриятларини суткалик навбатчилик режимида доимий бажарувчи бошқа ходимларга дам олиш берилади.

208. Божхона органларининг асосий хизмат мажбуриятларига қўшимча равишда суткалик хизматга (шу жумладан, навбатчиликка) жалб этилган ходимларига навбатчилик тугаганидан сўнг камида йигирма тўрт соат давом этадиган дам олиш вақти берилади.

209. Божхона органларидаги хизмат фаолиятининг хусусиятларидан келиб чиққан ҳолда ваколатли бошлиқлар томонидан мазкур Низом талаблари асосида тасдиқланадиган кун тартиби ишлаб чиқилади.

210. Уруш ҳолати эълон қилинган даврда ходимларнинг хизмат ўташ тартиби қонунчилик ҳужжатларида белгиланади.

13-боб. Хизмат муддатини узайтириш, хизматдан бўшатиш ва хизматга тиклаш

211. Божхона органларидаги хизматни ўташ ёшининг чегараси сержантлар таркибидаги ходимлар учун эллик ёшни, офицерлар таркибидаги ходимлар учун — эллик беш ёшни, генераллар таркибидаги ходимлар учун — олтмиш ёшни ташкил этади.

212. Юқори касбий тайёргарликка, эгаллаб турган лавозимида иш тажрибасига эга бўлган ва соғлиғининг ҳолатига кўра хизматни ўташга яроқли ходимларнинг хизмат муддати уларнинг розилиги билан Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланган тартибда беш йилгача, Божхона қўмитаси олий таълим муассасасининг профессор-ўқитувчилик лавозимларини эгаллаб турган ва илмий даражага эга бўлган ходимларнинг хизмат муддати эса ўн йилгача муддатга узайтирилиши мумкин.

213. Хизмат муддатини узайтириш тўғрисидаги қарор ходимни ушбу Низом ва Ўзбекистон Республикасининг «Давлат божхона хизмати тўғрисида»ги Қонунида назарда тутилган асослар бўйича хизматдан бўшатиш имкониятини истисно этмайди.

214. Ходимлар божхона органларидаги хизматдан Қуролли Кучлар резервига ёки истеъфога бўшатилади.

Божхона органларидаги хизматда бўлишнинг белгиланган чегара ёшига етган ёки ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссияси томонидан соғлиғининг ҳолатига кўра хизматга яроқсиз деб топилган, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси фуқаролигини йўқотган ёхуд бошқа давлатнинг фуқаролигига эга бўлган ходимлар истеъфога бўшатилади.

215. Ходимлар хизматдан Божхона қўмитаси раиси ёки ваколатли бошлиқнинг буйруғи билан бўшатилади.

216. Ходимларни божхона органларидаги хизматдан бўшатиш ҳуқуқига эга бўлган ваколатли бошлиқлар бу ҳуқуқдан фақат ўзининг бевосита бўйсунувида бўлган ва номенклатурасига кирувчи лавозимларда хизмат қилаётган ходимларга нисбатан фойдаланади.

Божхона қўмитаси раиси ваколатли бошлиқ номенклатурасига кирувчи лавозимларда хизмат қилаётган ходимларни божхона органларидаги хизматдан бўшатиш ҳуқуқига эга.

217. Ходим божхона органларидаги хизматдан бўшаши тўғрисида камида икки ой олдин ваколатли бошлиғига маълум қилиши лозим.

Ходимнинг божхона органларидан бўшатиш тўғрисидаги билдиргиси олингандан сўнг, ваколатли бошлиқ икки ойлик муддат ичида уни божхона органларидан бўшатиш ҳуқуқига эга.

218. Ходим қуйидаги асосларга кўра божхона органларидаги хизматдан бўшатилади:

а) ўзининг хоҳишига кўра (пенсия олиш ҳуқуқини берадиган хизмат муддатини ўтамаганлар учун) — ходимнинг билдиргиси асосида;

б) хизматда бўлишнинг белгиланган чегара ёшига тўлганда;

в) пенсия олиш ҳуқуқини берадиган хизмат муддатини ўтаганда — ходимнинг билдиргиси асосида;

г) ташкилий-штат ўзгаришлари муносабати билан — штатлар сони ўзгарганда;

д) касаллиги бўйича — ички ишлар органлари ҳарбий-тиббий комиссиясининг хизматга яроқсизлиги тўғрисидаги хулосаси асосида;

е) соғлиғининг чекланганлиги ҳолати бўйича — ички ишлар органлари ҳарбий-тиббий комиссиясининг хизматга яроқлилиги чекланганлиги тўғрисидаги ва хизмат бўйича бошқа лавозимга ўтказиш имконияти мавжуд бўлмаган тақдирда, эгаллаб турган лавозимига мувофиқ хизмат мажбуриятларини бажара олмаслиги ҳақидаги хулосаси асосида;

ж) дастлабки синов муддати давомида хизматга яроқсизлиги сабабли;

з) малакаси етарли эмаслиги оқибатида эгаллаб турган лавозимига нолойиқлиги сабабли — аттестация натижалари асосида;

и) хизмат интизомини қўпол равишда бузганлиги сабабли;

к) божхона органи ходимининг шаънига путур етказувчи хатти-ҳаракат содир этганлиги сабабли;

л) содир этган жинояти учун суднинг ҳукми, ажрими, қарори қонуний кучга кирганлиги сабабли;

м) ходимда интизомий жазо чораси мавжуд бўлган тақдирда, мунтазам равишда хизмат интизомини бузганлиги учун;

н) бошқа турдаги давлат хизматига ўтганлиги сабабли (кадрларнинг амалдаги захирасига киритмасдан);

о) Ўзбекистон Республикаси фуқаролиги тугатилганлиги ёки чет давлат фуқаролигини олганлиги сабабли;

п) ходимлар учун қонунчилик ҳужжатларида белгиланган чекловларга (тақиқларга) риоя этмаганлиги сабабли.

219. Агар ходимга нисбатан озодликдан маҳрум этиш, озодликни чеклаш ва ҳарбий ёки махсус унвондан маҳрум қилиш билан боғлиқ бўлмаган жазо чораларини назарда тутувчи суд ҳукми қонуний кучга кирган ёки унинг айблилик тўғрисидаги масала ҳал қилинмай туриб, жиноят иши тугатилган ёхуд терговга қадар текширув материаллари бўйича жиноий иш қўзғатиш рад этилган бўлса, уни божхона органларидаги хизматдан бўшатиш ёки хизматда қолдириш тўғрисидаги қарор аттестация комиссиясининг қарорини ҳисобга олган ҳолда, хизматдан бўшатиш ҳуқуқига эга ваколатли бошлиқ томонидан қабул қилинади.

Кўрсатилган қарор қонуний кучга кирган суд ажрими ёки ҳукми, суриштирув ёки дастлабки тергов органининг қарори келиб тушган кундан бошлаб икки ой муддатда қабул қилинади.

220. Ходимларда божхона органларидаги хизматдан бўшаш учун бир неча асослар бўлса (ёш бўйича, ташкилий-штат тадбирлари муносабати билан, ички ишлар органларининг ҳарбий-тиббий комиссияси томонидан хизматга яроқсиз деб топилганлиги, ўзининг хоҳишига кўра), у ўзи танлаган асосда хизматдан бўшаши мумкин.

221. Ходим календарь ҳисобдаги хизмат муддати йигирма йилга етганидан сўнг пенсия олиш ҳуқуқини берадиган ўтаган хизмат муддати бўйича хизматдан бўшаш ҳуқуқига эга. Бунга Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси, (шу жумладан, собиқ Олий ҳарбий божхона институти ва Божхона коллежи ҳам) олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасаларида ўқиш, Қуролли Кучларда муддатли ҳарбий хизмат ёки сафарбарлик чақирув резервидаги хизматни ўташ даврлари киради.

Ушбу ҳолда ходимга пенсия тайинлашда унинг календарь тарзда ҳисобланадиган хизмат муддатига имтиёзли ҳисобланадиган хизмат муддати мазкур Низом 8-бандининг тўртинчи хатбошисида белгиланган тартибда қўшилади.

Календарь ҳисобдаги хизмат муддати йигирма йилдан ошиб, божхона органларидаги хизматдан бўшатилган ходимларга пенсияни ҳисоблашда Ўзбекистон Республикасининг давлат олий таълим муассасалари бакалавриатининг кундузги таълим шаклида бир кун ўқиш муддати бир кун хизмат муддати ҳисобида божхона органларидаги хизмат стажига қўшиб ҳисобланади.

222. Пенсия олиш ҳуқуқини берувчи хизмат муддатини ўтамаган, ушбу Низомнинг 218-банди «б» , «г» , «д» ва «е» кичик бандларига мувофиқ хизматдан бўшатиладиган ходимлар бўшаш кунида умумий иш стажи календарь ҳисобида йигирма беш ва ундан ортиқ йилни ташкил этган, улардан камида ўн икки йил олти ойи божхона органларидаги хизматга тўғри келганда пенсия олиш ҳуқуқига эга бўлади.

223. Ҳалок бўлган (вафот этган) ходим ҳалок бўлган (вафот этган) куннинг эртасига, белгиланган тартибда бедарак йўқолган ёки ҳалок бўлган (вафот этган) деб эълон қилинган ходим эса тегишли суд қарори қонуний кучга кирган куннинг эртасига божхона органлари шахсий таркиби рўйхатларидан чиқарилади.

Бедарак йўқолган ёки ҳалок бўлган (вафот этган) деб топиш тўғрисидаги суднинг қарори бекор қилинганда, бедарак йўқолган ёки ҳалок бўлган (вафот этган) деб топилиши оқибатида шахсий таркиб рўйхатидан чиқарилган шахсни ходим сифатида қайта шахсий таркиб рўйхатига киритиш Божхона қўмитаси раисининг буйруғи асосида амалга оширилади.

224. Ходимни хизматдан бўшатишга тақдим қилишдан олдин у томонидан хизматнинг ўталгани тўғрисидаги маълумотларга аниқлик киритилади, зарур ҳолларда календарь ҳисобида ва алоҳида имтиёзли шароитлардаги хизмат муддатига киритилиши учун унинг хизмат даврлари ҳужжатлар билан тасдиқланади.

Ходимга у бўшатилгунга қадар ҳисоблаб чиқилган хизмат муддати тўғрисида маълум қилинади. Хизмат муддатини ҳисоблаш бўйича ходимнинг эътирозлари ваколатли бошлиқ томонидан кўриб чиқилади ва ходим хизматдан бўшатишга тақдим этилгунга қадар у бўйича қарорлар қабул қилинади.

Божхона органларидаги хизматдан бўшатилган кунда ходимга унинг бўшатилганлиги тўғрисидаги буйруқнинг кўчирма нусхаси ва меҳнат дафтарчаси берилади.

225. Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси курсантлари билан ўқишни тугатгандан сўнг божхона органларида беш йил давомида мажбурий хизматни ўташ тўғрисида белгиланган тартибда шартнома тузилади.

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасини тамомлаган ходим у билан тузилган шартнома бўйича кўзда тутилган муддат тугамасдан хизматни ўташдан бош тортган, шунингдек, шартнома шартларини бажармаганлиги, содир этган жинояти учун судланганлиги сабабли хизматдан бўшатилганда, қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ уни ўқитиш учун сарфланган бюджет маблағларини давлатга қоплаб беради.

226. Хизматдан бўшатилган, бироқ белгиланган тартибда иш ва лавозимини топширмаган ходим бўшатиш тўғрисида буйруқ ёки ёзма равишда хабарнома олинган кундан бошлаб бир ой муддат ичида иш ва лавозимини топшириши лозим.

Бунда ҳисоб ҳужжатлари ҳарбий ҳисобга қўйиш жойига юборилади. Хизмат жойидан қарздорлик мавжуд бўлган тақдирда, ушбу қарздорлик қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ундирилади.

227. Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси ўқишидан четлаштирилган курсант ва тингловчилар қонунчилик ҳужжатларида кўзда тутилган асосда олий таълим муассасаси бошлиғи ёки Божхона қўмитаси раиси томонидан бўшатилади.

228. Камида йигирма календарь йил мобайнида хизматни бенуқсон ўтаган офицерлар таркибига мансуб ходимларга хизматдан бўшатилаётган вақтда ваколатли бошлиқларнинг буйруқлари билан байрамлар ва тантанали маросимларда формали кийим-кечак кийиш ва фарқловчи нишонларни тақиш ҳуқуқи берилади.

Худди шу бошлиқлар томонидан улар жиноят содир этган ёки божхона органлари шаънига доғ туширувчи хатога йўл қўйганликлари сабабли хизмат формасини кийиб юриш ҳуқуқидан маҳрум этилиши мумкин.

229. Ходимларга хизмат йили учун фоизли устамаларнинг миқдорлари ҳамда пенсияни ҳисоблашда божхона органларидаги хизматдан ташқари давлат хизматларининг бошқа турлари назарда тутилган вазирлик ва идоралардаги хизмат даври (иш стажи) ҳарбий ёки махсус унвон, мартаба ёки малака даражаси берилган кундан бошлаб хизмат муддатига қўшиб ҳисобланади.

Божхона органларидаги хизматга генераллар таркиби лавозимларига хизматга юборилган ҳарбий ёки махсус унвон, мартаба ёки малака даражаси мавжуд бўлмаган ходимларнинг олдинги иш жойларидаги меҳнат стажи божхона органларидаги хизмат муддатига ҳамда пенсияни ҳисоблашда меҳнат стажининг бир куни хизматнинг бир кунига ҳисобланган ҳолда қўшилади.

230. Қуйидаги ҳолларда ходимларни хизматдан бўшатишга йўл қўйилмайди:

тиббиёт муассасаларида даволанишда бўлиб, ички ишлар органларининг тиббиёт муассасалари томонидан вақтинча меҳнатга лаёқатсиз деб топилганда;

таътилда ёки хизмат сафарида бўлганда;

асирга ёки гаровга олинганида (ўз ихтиёри билан асирга тушиш ёки гаровга олиниш ҳоллари бундан мустасно).

231. Ходимга нисбатан тергов ҳаракатлари олиб борилаётган, судда кўрилаётган жиноят иши бўйича қарор қабул қилинмаган ёки суд ҳукми қонуний кучга кирмаган бўлса, у хизматдан бўшатилиши мумкин эмас.

232. Ногиронлиги бўлган фарзандлари ёки болаликдан ногиронлиги бўлган фарзандлари бўлган аёл ходимларни ушбу фарзандлари ўн саккиз ёшга тўлгунига қадар, шунингдек, ўн тўрт ёшдан кичик фарзандлари бўлган ёлғиз оналар ва оталарни уларнинг розилигисиз ташкилий-штат тадбирлари муносабати билан хизматдан бўшатишга йўл қўйилмайди.

233. Содир этган жинояти учун суд ҳукмига кўра озодликдан маҳрум этиш ёки махсус унвондан маҳрум этиш жазосини олган ходим суд ҳукми кучга кирган кундан бошлаб тегишли асосга мувофиқ хизматдан бўшатилади.

234. Содир этган жинояти учун суднинг ҳукми, ажрими, қарори қонуний кучга кирганлиги муносабати билан бўшатилган шахсларни божхона органларидаги хизматга тиклаш, улар ғайриқонуний равишда жиноий жавобгарликка тортилганлиги ёхуд асоссиз бўшатилганлиги тан олинган ҳолларда, суднинг қонуний кучга кирган қарори ёки Божхона қўмитаси раисининг буйруғи асосида амалга оширилади.

Хизматга тикланиши лозим бўлган шахсларни шахсий таркиб рўйхатига киритиш ва лавозимга тайинлаш Божхона қўмитаси раисининг буйруғи билан амалга оширилади.

235. Божхона органларидаги хизматга тиклаш шахс бўшатилган кунидан тикланган кунига қадар бўлган даврни навбатдаги махсус унвон бериш, хизмат йилларига фоизли устама тўлаш ва пенсия тайинлаш учун хизмат йилларини ҳисоблашда хизмат стажига қўшиб ҳисоблаш шарти билан аввалги махсус унвонини бериш, аввалги эгаллаб турган лавозимига тайинлаш, бунинг имкони бўлмаса, унга тенг ёки бошқа лавозимга тайинлаш орқали амалга оширилади.

Суднинг қонуний кучга кирган қарори ёки ажрими ёхуд Божхона қўмитаси раисининг буйруғи асосида хизматга тикланган шахс мазкур буйруқ қабул қилинган кундан бошлаб бир ой муддатда хизматга яроқлилик даражасини аниқлаш мақсадида ички ишлар органлари ҳарбий-тиббий комиссияларида йўлланма асосида тиббий кўрикдан ўтади.

236. Хизматга тикланаётган шахсга етказилган моддий ва маънавий зарарнинг ўрнини қоплаш суднинг қарори асосида амалга оширилади.

237. Ушбу Низомнинг 218-банди «а» , «в» , «г» , «е» , «ж» , «з» ва «н» кичик бандларига мувофиқ хизматдан бўшатилган ходимлар хизматга қайта қабул қилиниши мумкин.

Илгари божхона органларида хизмат қилган ёхуд ҳақиқий ҳарбий хизматни ўтаган фуқароларни қайта қабул қилишда, улар ёшининг чегараси қирқ беш ёшдан ошмаслиги керак.

238. Ходимни хизматдан бўшатишга тақдим этиш, қайта қабул қилиш ва тегишли ҳужжатларни расмийлаштириш тартиби Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

239. Ходим бўйсунув тартибида юқори турувчи органга ёхуд судга мурожаат этиб, ўзининг хизматдан бўшатилиши юзасидан шикоят қилиш ҳуқуқига эга.

240. Божхона органларидаги хизматни ўтаётган (шу жумладан, кадрларнинг амалдаги захирасида бўлган) ходимларга хизмат муддати имтиёзли равишда — бир куни бир ярим кунга тенглаштириб ҳисобланади.

Имтиёзли ҳисобланадиган давр фақат ходимларга пенсия миқдорини ҳисоблашда инобатга олинади.

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасасида (шу жумладан, собиқ Олий ҳарбий божхона институти ва Божхона коллежида) ҳамда олий ҳарбий ва ҳарбийлаштирилган таълим муассасаларида ўқиш даврининг бир куни бир кунга ҳисобланган ҳолда хизмат муддатига қўшилади.

241. Фуқароларнинг ҳақиқий ҳарбий хизматда ва божхона органларидаги хизматда бўлган даври қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ уларнинг умумий иш стажи ва ихтисослик бўйича иш стажига қўшиб ҳисобланади.

242. Хизматга тикланган ходимларга пенсия тайинлаш учун хизмат йилларини ҳисоблашда ҳисобга олинадиган хизмат стажига:

озодликдан маҳрум қилиш ёки озодликни чеклаш билан боғлиқ жазолар ўталганда — бир куни уч кун;

қамоқ тарзидаги эҳтиёт чораси қўлланилганда — бир куни уч кун;

озодликдан маҳрум қилиш ёки озодликни чеклаш билан боғлиқ бўлмаган жазолар ўталганда бир куни бир кун ҳисобида қўшилади.

Хизматга тикланган ходимларга навбатдаги махсус унвон бериш ва хизмат йили учун фоизли устама тўлашда хизмат йилларига бўшатилгандан кейинги даврнинг бир куни бир кун ҳисобида қўшилади.

14-боб. Якунловчи қоидалар

243. Мазкур Низом асосида Божхона қўмитаси раиси томонидан божхона органларининг айрим бўлинмаларида хизмат ўташнинг бошқа тартиби ва шартлари белгиланиши мумкин.

Божхона органларининг штатлари ва ходимлари тўғрисидаги маълумотларни бошқа вазирлик ва идораларга тақдим этиш ёки уларнинг ахборот тизимларига жойлаштиришга йўл қўйилмайди, қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ҳоллар бундан мустасно.

244. Ходимлар хорижий хизмат сафарларига қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда юборилиши мумкин.

245. Ходимларга рағбатлантириш ва интизомий жазога тортиш чоралари қўлланилиши мумкин.

Рағбатлантириш ва интизомий жазо чораларининг турлари, ваколатли бошлиқларнинг уларни қўллашдаги ҳуқуқ ва мажбуриятлари, хизмат интизомини мустаҳкамлашдаги жавобгарлиги божхона органларининг Интизом низомида белгиланади.

246. Божхона органларининг мутахассис, хизмат кўрсатувчи ва ёрдамчи (техник) ходимлари билан меҳнат муносабатлари меҳнат қонунчилигига мувофиқ тартибга солинади.

Фуқароларни божхона органларининг мутахассис, хизмат кўрсатувчи ва ёрдамчи (техник) ходимлари лавозимларига ишга олиш, шунингдек, ҳужжатларни расмийлаштириш тартиби иш хусусиятидан келиб чиққан ҳолда Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

Божхона органларининг (Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси бундан мустасно) мутахассис, хизмат кўрсатувчи ва ёрдамчи (техник) лавозимларининг меъёрлари, уларни киритиш шартлари, меҳнатга ҳақ тўлаш бўйича разрядлари, базавий ставкалари божхона органларининг фаолият хусусиятларидан келиб чиқиб, Божхона қўмитаси томонидан Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ҳамда Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан келишилган ҳолда тасдиқланади, айрим божхона органлари учун қонунчилик ҳужжатлари билан тасдиқланган ҳоллар бундан мустасно.

Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси мутахассис, хизмат кўрсатувчи ва ёрдамчи (техник) лавозимларининг меъёрлари, уларни киритиш шартлари, меҳнатга ҳақ тўлаш бўйича разрядлари олий таълим муассасалари учун ўрнатилган нормативларни инобатга олган ҳолда Божхона қўмитаси томонидан Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ҳамда Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан келишилган ҳолда тасдиқланади.

Божхона қўмитаси ҳузуридаги давлат муассасаларининг бошқарув, шунингдек, мутахассис, хизмат кўрсатувчи ва ёрдамчи (техник) лавозимларининг меъёрлари, уларни киритиш шартлари, меҳнатга ҳақ тўлаш бўйича разрядлари муассаса раҳбарлари томонидан Божхона қўмитаси билан келишилган ҳолда тасдиқланади, қонунчилик ҳужжатлари билан тасдиқланган ҳоллар бундан мустасно.

247. Хизмат ўташнинг ушбу Низомда назарда тутилмаган масалалари қонун ҳужжатларига мувофиқ тартибга солинади.

Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона хизмати органларида хизматни ўташ тўғрисидаги низомга ИЛОВА

Божхона органлари махсус унвонларининг бошқа давлат органлари унвонларига мувофиқлиги

Т/р Божхона органларининг махсус унвонлари Ички ишлар органлари махсус унвонлари Миллий гвардия органлари махсус унвонлари Ҳарбий унвонлар Прокуратура органларининг даража унвонлари Адлия органларининг даража унвонлари Суд органларининг даража унвонлари 1. Лейтенант Лейтенант Лейтенант Лейтенант 3-даражали юрист, адлия лейтенанти 3-даражали юрист 3-даражали юрист 2. Катта лейтенант Катта лейтенант Катта лейтенант Катта лейтенант 2-даражали юрист, адлия катта лейтенанти 2-даражали юрист Бешинчи малака даражаси, 2-даражали юрист 3. Капитан Капитан Капитан Капитан 1-даражали юрист, адлия капитани 1-даражали юрист Тўртинчи малака даражаси, 1-даражали юрист 4. Майор Майор Майор Майор Кичик адлия маслаҳатчиси, адлия майори 3-даражали адлия маслаҳатчиси Учинчи малака даражаси, 3-даражали адлия маслаҳатчиси 5. Подполковник Подполковник Подполковник Подполковник Адлия маслаҳатчиси, адлия подполковниги 2-даражали адлия маслаҳатчиси Иккинчи малака даражаси, 2-даражали адлия маслаҳатчиси 6. Полковник Полковник Полковник Полковник Катта адлия маслаҳатчиси, адлия полковниги 1-даражали адлия маслаҳатчиси Биринчи малака даражаси, 1-даражали адлия маслаҳатчиси 7. Генерал-майор Генерал-майор Генерал-майор Генерал-майор 3-даражали адлия давлат маслаҳатчиси, адлия генерал-майори 3-даражали давлат адлия маслаҳатчиси Олий малака даражаси 8. Генерал-лейтенант Генерал-лейтенант Генерал-лейтенант Генерал-лейтенант 2-даражали адлия давлат маслаҳатчиси, адлия генерал-лейтенанти 2-даражали давлат адлия маслаҳатчиси 9. Генерал-полковник Генерал-полковник Генерал-полковник Генерал-полковник 1 даражали адлия давлат маслаҳатчиси 1-даражали давлат адлия маслаҳатчиси

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 25 мартдаги ПҚ-122-сон қарорига 3-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органларининг Интизом

1-боб. Умумий қоидалар

1. Давлат божхона хизмати органларининг Интизом низоми (кейинги ўринларда — Низом) Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона хизмати органлари (кейинги ўринларда — божхона органлари), шу жумладан, Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси (кейинги ўринларда — Божхона қўмитаси) таълим муассасалари курсантлари ва тингловчилари (кейинги ўринларда — ходимлар)нинг хизмат ҳамда хизматдан ташқари фаолиятида одоб-ахлоқи ва интизомига қўйиладиган талабларни белгилайди, бошлиқлар ва ходимларнинг ўзаро муносабатларини, шунингдек, уларга нисбатан рағбатлантириш ва интизомий жазо чораларини қўллаш масалаларини тартибга солади.

2. Мазкур Низомда белгиланган қоида ва талаблар ходимларнинг хизмат вазифаларига ҳалол, виждонан, Ватан ва халқ олдидаги бурчини чин дилдан ҳис этган ҳолда, чуқур масъулият ва ташаббускорлик ҳисси билан ёндашиш, уларда юксак маънавий-ахлоқий фазилатлар, ватанпарварлик ва ўз касбига садоқат туйғусини шакллантириш, содир этилиши мумкин бўлган ножўя хатти-ҳаракатлар, суиистеъмолчилик ва коррупция ҳолатларининг барвақт олдини олишга йўналтирилган.

Ҳар бир ходим божхона органларида хизматга қабул қилинган кундан эътиборан мазкур Низом қоида ва талабларини билиши, уларга қатъий ва сўзсиз риоя қилиши мажбурий ҳисобланиб, эгаллаб турган лавозими ва бажарадиган ишининг хусусиятидан қатъи назар, уларнинг барчасига бирдек татбиқ этилади.

Ушбу Низом қоидаларига амал қилиш ходимнинг хизмат фаолияти самарадорлиги ва хизмат интизомини баҳолашнинг асосий мезонларидан бири ҳисобланади.

3. Шахсий важ ва бошқа субъектив сабаблар ходимлар томонидан қонунчилик талаблари ва Низом қоидалари бузилишига асос бўла олмайди.

2-боб. Ходимларнинг одоб-ахлоқ қоидалари

4. Одоб-ахлоқ қоидалари қайси лавозимни эгаллашидан қатъи назар, ходимларнинг одоб-ахлоқи ва хизматда ўзини тутишнинг асосий талаб ва мезонларини ўз ичига олади.

5. Ходимлар одоб-ахлоқ қоидаларининг қуйидаги асосий талабларига амал қилишга мажбурдир:

фуқаролар билан мулоқотда хушмуомала, камтар ва босиқ бўлиш, ижтимоий келиб чиқиши, иқтисодий аҳволи ва бошқа омиллардан қатъи назар, ҳеч бир шахс, гуруҳ ёки ташкилотнинг камситилиши ёки афзал кўрилишига йўл қўймаслик;

Ўзбекистон Республикаси ва бошқа давлатлар халқларининг урф-одат ва анъаналарини ҳурмат қилиш, турли этник, ижтимоий гуруҳ ҳамда конфессияларнинг маданий ва бошқа хусусиятларини инобатга олиш, ижтимоий барқарорлик, миллатлар ва динлараро ҳамжиҳатликка кўмаклашиш;

жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатларини тўлиқ, холисона ва ўз вақтида қонуний кўриб чиқиш;

ўз хизмат бурчини виждонан бажаришига нисбатан фуқароларда шубҳа уйғотувчи хатти-ҳаракатдан тийилиш, шунингдек, божхона органлари обрўсига салбий таъсир кўрсатувчи низоли вазиятларни юзага келтирмаслик;

ўз хизмат мажбуриятларини бажараётганда фуқаролар ва бошқа шахсларни камситмаслик, уларнинг ҳуқуқ ва эркинликлари ҳамда қонуний манфаатларини ҳисобга олиш;

хизмат мажбуриятларини бажаришга тўсқинлик қиладиган ёки уларни бажаришда бирон-бир шахсий, мулкий ёки бошқа манфаатларга дахлдор бўлиши мумкин бўлган ҳаракатлар (ҳаракатсизлик)дан ўзини тийиш;

гуруҳбозлик, маҳаллийчилик, таниш-билишчилик кўринишларига, шунингдек, ўз хизмат вазифаларини бажариш жараёнида бошқа салбий ҳолатларга йўл қўймаслик ва қатъий равишда уларнинг олдини олиш;

божхона органларининг фаолияти тўғрисида жамоатчиликни хабардор қилишда расмий оммавий ахборот воситалари вакилларига ҳурмат билан муносабатда бўлиш, шунингдек, уларнинг белгиланган тартибда ишончли маълумотларни олишига кўмаклашиш;

ўз хизмат вазифаларини виждонан, ҳалол ва юксак профессионал даражада бажариш, расмиятчилик, сохтакорлик ва суиистеъмолчиликка йўл қўймаслик;

ички тартиб-қоидаларга, шунингдек, телефонда сўзлашиш ва кийиниш маданиятига қатъий риоя этиш;

ижтимоий тармоқларда давлат органлари ва мансабдор шахслар фаолиятини муҳокама қилмаслик, ахлоққа зид ибораларни ишлатмаслик, мамлакатда, шу жумладан, божхона органларида амалга оширилаётган ислоҳотларга нисбатан одамларда ишончсизлик кайфиятини юзага келтириши мумкин бўлган нохолис, субъектив материалларни жойлаштирмаслик;

ўз хизмат мажбуриятларини бажараётганда хизмат хоналари, давлат мулки, моддий-техника базасидан ҳамда божхона органларининг бошқа мулкидан фақат хизмат мақсадларида фойдаланиш.

6. Ходимлар коррупциянинг ҳар қандай кўринишига қарши курашиши ва унинг профилактикасига фаоллик билан кўмаклашиши шарт.

Ходимлар ўз бошлиғи ёки ваколатли органларга ўзларини бошқа шахслар ҳуқуқбузарлик содир этишга ундаб мурожаат қилган ҳар бир ҳолат, шунингдек, бошқа ходимлар томонидан содир этилган ҳар қандай ўзига маълум бўлган ҳуқуқбузарликлар ҳақида хабар бериши зарур.

7. Ходимлар фуқароларга нисбатан қўполлик қилмаслиги, уларнинг шаъни ва қадр-қимматини камситиш, асоссиз руҳий ва жисмоний таъсир ўтказиш ҳолатларига йўл қўймаслиги лозим.

8. Хизмат вазифаларини бажариш вақтида ходимларнинг ташқи кўриниши иш шароити ва хизмат тадбири хусусиятини инобатга олган ҳолда аҳолида божхона органларига нисбатан ҳурмат уйғотиши, улар тоза ва ораста кийинган бўлиши зарур.

Ходимлар (курсантлар) учрашганида (ёнидан ўтиб кетишаётганда) бир-бирлари билан, шунингдек, ҳарбий хизматчилар (ходимлар) билан Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларининг Саф низомида белгиланган қоидага қатъий амал қилган ҳолда саломлашадилар.

9. Ходимларга хизмат мажбуриятларини бажариш ва хизмат вақтида ёхуд хизмат кийимида спиртли ичимликлар истеъмол қилиш тақиқланади.

10. Ходимлар мансаб ваколатларини сиёсий партиялар, жамоат бирлашмалари ва уларнинг органлари манфаатлари йўлида амалга ошириши тақиқланади.

11. Ходимларга тадбиркорлик фаолияти субъекти сифатида ёки унинг номидан ушбу соҳада қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ амалга ошириладиган, ўзи таваккал қилиб ва ўз мулкий жавобгарлиги остида даромад (фойда) олишга қаратилган фаолият билан шуғулланиш тақиқланади.

Ходимларга тадбиркорлик фаолияти субъектларини ташкил этишга, уларнинг муассиси (иштирокчиси) бўлишга, тадбиркорлик фаолияти субъектида ташкилий-бошқарув, маъмурий-хўжалик вазифаларини бажаришга рухсат берилмайди, бундан акциядорлик жамиятларининг эркин муомалада бўлган акцияларига қонунчиликда белгиланган талаблар доирасида эгалик қилиш ҳоллари мустасно.

12. Ходимлар ўз мансаб ваколатини суиистеъмол қилган ҳолда фуқаролар, жамият ва давлатнинг қонун билан қўриқланадиган манфаатларига зарар етказиш орқали шахсий фойда олиши мумкин эмас.

Ходимлар ўз мансаб ваколатларидан ноқонуний фойдаланиб, фуқаролар, жамият ёки давлатнинг қонунчилик билан қўриқланадиган манфаатларига зарар етказган тақдирда, қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгарликка тортилади.

13. Ходимларга хизмат ваколатларини жисмоний ва юридик шахслар манфаатларини кўзлаб бажариш ёки бажармаслик эвазига улардан ҳар қандай совғалар ҳамда ҳар қандай кўринишдаги моддий бойликларни олиш ёхуд уларнинг хизматларидан фойдаланиш тақиқланади. Бундан ходим томонидан алоҳида хизматлари учун давлат органининг тегишли қарори асосида олинган совғалар, шунингдек, мусобақалар ва танловларда эришган ютуқлари, умумхалқ байрамлари, расмий равишда нишонланадиган саналар ҳамда бошқа расмий ва халқаро тадбирлар муносабати билан мукофотлаш натижасида олинган совғалар мустасно.

14. Хизматдан ташқари вақтда ходимлар:

жамиятда умумэътироф этилган одоб-ахлоқ нормаларига амал қилиши, миллий урф-одат, қадрият ва анъаналарга ҳурмат билан муносабатда бўлиши;

божхона органларининг обрўсига путур етказиши мумкин бўлган хатти-ҳаракатлардан тийилиши;

дабдабабозлик, шуҳратпарастлик, гуруҳбозлик, маишатбозлик, ичкиликбозлик ва бошқа салбий иллатларга йўл қўймаслиги;

хизмат фаолияти билан боғлиқ маълумотларни оила аъзолари, таниш-билишлари ёки хизматга алоқадор бўлмаган бошқа шахслар иштирокида муҳокама қилмаслиги;

ғайриижтимоий ҳаракатлар содир этмаслиги шарт.

15. Ходимлар чет эл ва Ўзбекистон Республикаси ҳудудларига хизмат сафарлари давомида қонунчилик ҳужжатлари ва Божхона қўмитасининг идоравий ҳужжатларида белгиланган тартиб-қоидаларга риоя қилган ҳолда зиммасига юклатилган вазифаларни бажариши лозим.

16. Божхона органларига юклатилган вазифа ва функциялардан келиб чиқиб, Божхона қўмитаси раиси томонидан божхона органлари ходими томонидан хизмат ўташда одоб-ахлоқ қоидаларига қўшимча талаблар белгиланиши мумкин.

3-боб. Божхона органларида хизмат интизомига оид талаблар

17. Божхона органларида хизмат интизоми ходимлар томонидан ушбу Низом талабларига қатъий ва сўзсиз риоя этишдан иборат.

Хизмат интизоми ҳар бир ходимнинг хизмат бурчини юксак даражада англашига ва қўйилган вазифалар учун шахсий жавобгарлигини чуқур тушунишига асосланади.

18. Хизмат интизоми ҳар бир ходим зиммасига қуйидаги мажбуриятларни юклайди:

Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармон, қарор ва фармойишлари, Вазирлар Маҳкамасининг қарор ва фармойишларига амал қилиш, Божхона қўмитасининг идоравий ҳужжатлари талабларини қатъий бажариш;

божхона органлари ходимининг қасамёдига содиқ бўлиш, фақат ва фақат халқ ҳамда давлат манфаатларига хизмат қилишдан иборат бўлган ўз хизмат бурчини сўзсиз бажариш;

фуқароларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатларини, конституциявий тузумни ҳимоя қилиш, қонун устуворлигини таъминлаш, Ўзбекистон Республикасининг иқтисодий манфаатларини ҳимоя қилиш, самарали божхона назоратини таъминлаш, контрабанданинг олдини олиш, божхона қонунчилигига риоя этилишини назорат қилиш;

ўзига юклатилган хизмат вазифалари ва функционал мажбуриятларини самарали амалга ошириш;

ишониб топширилган табель қуроли, мол-мулк ва техникани асраб-авайлаш;

ҳушёр бўлиш, давлат ва хизмат сирини қатъий сақлаш;

мураккаб вазифаларни бажаришда ҳамкасбларига кўмаклашиш;

ходимлар ўртасида ўзаро муносабатларга оид қоидаларга амал қилиш, бошлиқлар ва ҳамкасбларни ҳурмат қилиш;

хизмат гувоҳномаларини сақлаш ва фойдаланиш тартибига қатъий риоя этиш, улардан хизматга алоқадор бўлмаган ҳолатларда фойдаланмаслик, шу жумладан, хизмат гувоҳномасини кўрсатиб, мавқеини суиистеъмол қилмаслик;

доимий равишда ўз билим ва касбий кўникмаларини такомиллаштириб бориш;

хизматдан ташқари ҳолатларда ўзини муносиб равишда тутиш, жамоат тартиби ва одоб-ахлоқ қоидаларига амал қилишда намуна бўлиш.

4-боб. Божхона органларида бошлиқлар ва ходимларнинг ўзаро муносабатлари

19. Ходим хизмат вазифасини бажариш пайтида бевосита ва тўғридан-тўғри бошлиққа бўйсунади.

Ходимлар хизмат бўйича бўйсунадиган, шу жумладан, вақтинча бўйсунадиган раҳбарлар тўғридан-тўғри бошлиқлар бўлиб ҳисобланади.

Ходимга энг яқин бўлган тўғридан-тўғри раҳбар бевосита бошлиқ ҳисобланади.

20. Бошлиқ ўзи раҳбарлик қилаётган божхона органи бўлинмасида хизмат интизомига риоя этилиши, маънавий-маърифий ва тарбиявий ишлар самарали амалга оширилиши учун шахсан жавобгар ҳисобланади.

21. Бошлиқ унга бўйсунувчи ходимлар томонидан ушбу Низомга амал қилинишида талабчан бўлиши, юксак касбий маҳорат, қонунийлик талаблари ҳамда қасамёдга риоя этиш борасида доимий равишда уларга намуна кўрсатиши, хизмат бурчи ҳиссини кучайтириши ва қўллаб-қувватлаши, ташаббус, интилиш ва хизматларини рағбатлантириши, шунингдек, хизмат интизоми бузилган ҳолатларда таъсир чоралари қўлланишини таъминлаши зарур.

22. Буйруқ ва топшириқлар бўйсуниш тартибида берилади.

Юқори турувчи бошлиқ зарур ҳолларда ходимга бевосита бошлиғини хабардор қилмасдан буйруқ ёки топшириқ беришга ҳақли. Мазкур ҳолларда ходим ўзининг бевосита бошлиғини бундан хабардор қилиши зарур.

23. Ноқонунийлиги яққол кўриниб турган ва хизмат фаолиятига алоқаси бўлмаган буйруқ ва топшириқлар берилишига йўл қўйилмайди.

Бошлиқ қўл остидаги ходимлардан уларнинг хизмат мажбуриятлари доирасидан чиқувчи топшириқларни бажаришни, шунингдек, қонунчиликка хилоф хатти-ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) содир этишни талаб қилишга ҳақли эмас.

Ходим қонунчиликка яққол зид бўлган (хизмат фаолиятига алоқадор бўлмаган) буйруқ ёки топшириқ олганда зудлик билан юқори турувчи раҳбарга ёки хизматни ўташ жойидаги шахсий хавфсизлик тузилмасига хабар беради.

Ходим юқори турувчи раҳбар ёки шахсий хавфсизлик тузилмасига хабар бериш имконияти бўлмаган тақдирда, қонунчилик талабларига риоя этган ҳолда ғайриқонуний буйруқ ва топшириқларни бажаришдан бош тортишга ҳақли, имкон пайдо бўлиши билан уларни хабардор қилиши лозим.

24. Бошлиқнинг буйруқ ва топшириқлари (қонунчиликка зид буйруқ ва топшириқлардан ташқари) сўзсиз, аниқ ва ўз вақтида бажарилиши шарт. Буйруқ ва топшириқларни муҳокама этишга, шунингдек, уларни танқид қилишга йўл қўйилмайди.

Ходим буйруқ ёки топшириқнинг бажарилгани тўғрисида буйруқ ёки топшириқ берган бошлиққа, шунингдек, бевосита бошлиғига ахборот беради.

Буйруқ ёки топшириқни бажариш имконияти бўлмаган тақдирда, ходим зудлик билан бу ҳақда буйруқ ёки топшириқ берган бошлиқни хабардор этиши шарт.

25. Бошлиқ ходимларни қариндош-уруғчилик, маҳаллийчилик, таниш-билишчилик ёки шахсий садоқат белгилари бўйича танлаш ва жой-жойига қўйиш ҳолатларига йўл қўймаслиги лозим. У ўз хизмат бурчини ўташ пайтида маҳаллийчилик ва таниш-билишчилик, шунингдек, бошқа салбий омилларнинг намоён этилишига барҳам бериши керак.

26. Бошлиқ қуйидагиларга мажбур:

бўйсунувидаги ходимларга профессионализм, ҳалоллик, холислик ва адолатлиликда ўрнак бўлиш;

жамоада соғлом маънавий-руҳий муҳит ва ишчан кайфиятни шакллантириш;

ходимларни қонунга хилоф хатти-ҳаракатларни (ҳаракатсизликни) содир этишга ундамаслик ҳамда улардан бундай ҳаракатларни бажаришни талаб қилмаслик;

манфаатлар тўқнашувининг олдини олиш ва ҳал қилиш, ходимлар учун қулай ва муносиб хизмат шароитларини яратиш бўйича ўз вақтида чоралар кўриш;

жамоада гуруҳбозлик ва фаворитизм (айрим ходимларни яқин олиш ва қўллаб-қувватлаш) кўринишларига йўл қўймаслик;

коррупция ва ўз ваколатларини суиистеъмол қилиш ҳолатларининг олдини олиш чораларини кўриш, ходимларни ҳурмат қилиш, уларнинг шаъни ва қадр-қимматини камситувчи ҳаракатларни амалга оширмаслик;

шахсий таркибни самарали бошқариш, ходимларнинг хизмат фаолиятини холисона баҳолаш;

ўзига бириктирилган мол-мулк ва молиявий маблағларга нисбатан эҳтиёткорона муносабатда бўлиш;

ходимларнинг индивидуал хусусиятларини ўрганиш, улар билан ўзаро яқин муносабат ўрнатиш, жамоани бирлаштириш, ходимлар томонидан содир этилган ножўя хатти-ҳаракатларнинг сабабини ўз вақтида аниқлаш ва уларнинг олдини олиш, хизмат интизоми бузилишига муросасиз муносабатда бўлиш;

ходимларнинг, улар оила аъзоларининг талаб ва эҳтиёжларини ўрганиш, уларни ижтимоий ва ҳуқуқий ҳимоя қилиш, ижтимоий адолат принципларига амал қилиш, юқори турувчи раҳбарга қўл остидаги ходимларнинг ҳуқуқларини таъминлаш бўйича таклифлар киритиш;

ходимлар олдига қўйилаётган вазифа ва берилаётган топшириқларни аниқ ва тушунарли ифодалаш.

5-боб. Рағбатлантириш ва интизомий жазо чоралари

27. Божхона органларида хизмат интизоми талабларига риоя этиш ходимларда юксак онгу тафаккурни шакллантириш, маънавий-маърифий ишларни изчил олиб бориш, шунингдек, уларга нисбатан рағбатлантириш ва интизомий жазо чораларини қўллаш орқали таъминланади.

28. Ходимларга нисбатан қуйидаги рағбатлантириш чоралари қўлланади:

а) миннатдорлик эълон қилиш;

б) қимматбаҳо ёки эсдалик совғаси ёхуд пул мукофоти билан тақдирлаш;

в) фахрий ёрлиқ билан тақдирлаш;

г) идоравий кўкрак нишони билан тақдирлаш;

д) муддатидан олдин навбатдаги махсус унвон бериш;

е) эгаллаб турган лавозими учун белгиланганидан бир поғона юқори махсус унвон бериш.

Шунингдек, рағбатлантириш тариқасида мазкур Низомнинг 32-банди «а» , «б» , «в» ва «г» ҳамда 33-банди «а» ва «б» кичик бандларида назарда тутилган муқаддам қўлланган интизомий жазо муддатидан олдин олиб ташланиши мумкин.

29. Божхона қўмитасининг таълим муассасаларида мазкур Низомнинг 28-бандида назарда тутилган рағбатлантириш чораларидан ташқари курсантлар (тингловчилар)га нисбатан қуйидаги рағбатлантириш чоралари ҳам қўлланади:

а) таълим муассасаси ҳудудидан навбатдан ташқари чиқиб келишга рухсат бериш;

б) «Ҳурмат тахтаси»га киритиш;

в) курсант (тингловчи)нинг ота-онаси ёки тураржойига миннатдорлик хати юбориш;

г) Божхона қўмитаси раисининг стипендиясини тайинлаш.

30. Алоҳида хизматлари учун ходимлар Ўзбекистон Республикасининг фахрий унвонлари ва давлат мукофотларига тавсия этилиши мумкин.

31. Ойлик иш ҳақи, даврий мукофотлар, қўшимча тўловлар, устама ҳақлари ва ходимларнинг пул таъминотида назарда тутилган бошқа тўловлар рағбатлантириш чораларига кирмайди.

32. Ходимларга нисбатан қуйидаги интизомий жазо чоралари қўлланиши мумкин:

а) ҳайфсан;

б) қаттиқ ҳайфсан;

в) лавозим маошининг эллик фоизидан кўп бўлмаган миқдорда жарима;

г) хизматга тўлиқ мувофиқ эмаслиги ҳақида огоҳлантириш;

д) махсус унвонини бир поғона пасайтириш;

е) эгаллаб турган лавозимидан озод этиш (пасайтириш);

ж) божхона органлари хизматидан бўшатиш.

33. Божхона қўмитасининг таълим муассасаларида ушбу Низомнинг 32-бандида кўзда тутилган интизомий жазо чораларидан ташқари таълим муассасаларининг белгиланган ички тартиб-қоидаларини бузган, ўқув дастурини қониқарсиз ўзлаштирган курсантлар (тингловчилар)га нисбатан қуйидаги интизомий жазо чоралари ҳам қўлланиши мумкин:

а) навбатдан ташқари нарядда хизмат ўташга ёки беш суткагача хўжалик ишларига жалб этиш;

б) бир ой муддатгача таълим муассасаси ҳудудидан навбатдаги чиқиш ҳуқуқидан маҳрум этиш;

в) ўқишдан четлаштириш.

Мазкур Низомнинг 32-банди «в» , «г» , «д» , «е» , «ж» кичик бандларида назарда тутилган интизомий жазо чоралари курсантларга нисбатан, мазкур банднинг «а» ва «б» кичик бандларида назарда тутилган интизомий жазо чоралари магистратура босқичи тингловчиларига нисбатан татбиқ этилмайди.

6-боб. Бошлиқларнинг рағбатлантириш ва интизомий жазо чораларини қўллаш бўйича ваколатлари

34. Рағбатлантириш ва интизомий жазо чоралари бошлиқлар томонидан ўзига берилган ваколатлар доирасида қўлланади.

35. Божхона постлари («Масофавий электрон декларациялаш» божхона пости бундан мустасно) бошлиқлари қуйидаги ҳуқуқларга эга:

мазкур Низомнинг 28-банди «а» ва «в» кичик бандларида назарда тутилган рағбатлантириш чораларини қўллаш;

мазкур Низомнинг 32-банди «а» кичик бандида назарда тутилган интизомий жазо чораларини қўллаш.

Божхона пости бошлиқларининг рағбатлантириш ва интизомий жазо қўллаш бўйича буйруқлари Божхона қўмитасининг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳри бўйича бошқармалари, «Тошкент-АЭРО» ихтисослаштирилган божхона комплекси бошқарув аппаратлари томонидан ҳуқуқий экспертизадан ўтказилиб, ижрога қаратилади ва ҳисоби юритилади.

36. Божхона қўмитаси раисининг ўринбосарлари, Божхона қўмитасининг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳри бўйича бошқармалари, «Тошкент-АЭРО» ихтисослаштирилган божхона комплекси, Божхона қўмитасининг таълим муассасалари, Божхона расмийлаштируви маркази, Рақамли технологиялар маркази бошлиқлари ва Миллий кинология маркази директори қуйидаги ҳуқуқларга эга:

мазкур Низомнинг 28-банди «а» , «б» ва «в» кичик бандларида ҳамда 29-бандида ( «г» кичик бандидан ташқари) назарда тутилган рағбатлантириш чораларини қўллаш;

мазкур Низомнинг 32-банди «а» , «б» , «г» , «е» ва «ж» кичик бандлари ва 33-бандида назарда тутилган интизомий жазо чораларини қўллаш.

37. Ходимни лавозимга тайинлаш ваколатига эга бўлган бошлиқлар унга нисбатан мазкур Низомнинг 32-банди «е» ва «ж» кичик бандларида назарда тутилган интизомий жазо чораларини қўллаш ҳуқуқига эга.

38. Божхона қўмитаси раиси ушбу Низомда назарда тутилган барча рағбатлантириш ва интизомий жазо чораларини қўллайди, қўлланган интизомий жазоларни олиб ташлаш орқали рағбатлантиради, шунингдек, ходимларни Ўзбекистон Республикасининг фахрий унвонлари ва давлат мукофотларига тавсия этади.

39. Қўл остидаги ходимларига нисбатан ўз ваколатларига кирмайдиган рағбатлантириш чораларини қўллаш зарурияти туғилган ҳолатда бошлиқ юқори турувчи раҳбарга бу ҳақда илтимоснома киритади.

40. Бошлиқ қўл остидаги ходим томонидан содир этилган ножўя хатти-ҳаракатнинг ўта жиддийлиги сабабли уни лозим даражада жазолаш учун ўзига берилган ваколатларни етарли эмас деб ҳисобласа, юқори турувчи раҳбарга ходимга нисбатан оғирроқ интизомий жазо қўллаш тўғрисида илтимоснома киритади.

41. Интизомий жазо чорасини қўллашда ўз ваколатини оширган ёки Низомда назарда тутилмаган интизомий жазо чорасини қўллаган бошлиқ интизомий жавобгарликка тортилади, қўлланган интизомий жазо эса юқори турувчи раҳбар томонидан бекор қилинади.

42. Ходим хизмат сафари ёки даволанишда бўлган вақтда хизмат интизомини бузган тақдирда, мазкур хатти-ҳаракатдан хабар топган бошлиқ ушбу ҳолатни бартараф этиш чораларини кўради ва бу ҳақда ходимнинг хизмат жойига хабар беради.

7-боб. Рағбатлантириш чораларини қўллаш

43. Рағбатлантириш чоралари алоҳида ходимга нисбатан ҳам, бир гуруҳ ходимларга нисбатан ҳам қўлланиши мумкин.

Ходимга нисбатан бир ютуғи (натижаси) учун фақат битта рағбатлантириш чораси қўлланиши мумкин.

Рағбатлантириш чорасини белгилашда ходимнинг хизмат кўрсаткичлари хусусияти, шунингдек, унинг аввалдан хизматга бўлган муносабати эътиборга олинади.

44. Ушбу Низомнинг 32-банди «а» , «б» , «в» ва «г» кичик бандларида назарда тутилган интизомий жазо қўлланган ходим мазкур жазони олиб ташлаш орқали рағбатлантирилади. Интизомий жазони олиб ташлаш ҳуқуқи уни қўллаган бошлиққа ёки унга тенг ваколатга эга, шунингдек, юқори турувчи ваколатли раҳбарга берилади.

45. Рағбатлантириш чоралари, қоида тариқасида, қуйидагича қўлланади:

миннатдорлик эълон қилиш — юклатилган вазифани, бошлиқнинг буйруғи ёки топшириғини муваффақиятли бажарган ходим (ходимлар гуруҳи)га нисбатан;

қимматбаҳо ёки эсдалик совға ёхуд пул мукофоти билан тақдирлаш — ходим (ходимлар гуруҳи)га нисбатан хизмат фаолияти давомида юқори натижаларга эришгани, хизмат вазифасини намунали бажаргани ва бенуқсон хизмати учун, шунингдек, захирага (истеъфога) чиқиши муносабати билан ёки мусобақа (беллашув)нинг якуний натижаларига кўра;

фахрий ёрлиқ билан тақдирлаш — ходим (ходимлар гуруҳи)га нисбатан хизмат фаолияти давомида юқори натижаларга эришгани, хизмат вазифасини намунали бажаргани ва бенуқсон хизмати учун, шунингдек, мусобақа (беллашув)нинг якуний натижаларига кўра ва ўқишни (ўқув йилини) муваффақиятли якунлаганда;

идоравий кўкрак нишони билан тақдирлаш — ходимга нисбатан юқори хизмат интизоми ва кўп йиллик бенуқсон хизмати, божхона органлари тизимини такомиллаштиришга салмоқли ҳисса қўшгани, хизмат бурчини бажариш чоғида мардлик ва жасорат кўрсатгани, шунингдек, ёш авлодни Ватанга садоқат руҳида тарбиялашга муносиб ҳисса қўшгани учун;

муддатидан олдин навбатдаги махсус унвон бериш ёки эгаллаб турган лавозими учун белгиланганидан бир поғона юқори махсус унвон бериш — ходимга нисбатан юқори хизмат интизоми, хизмат бурчини бажариш чоғида кўрсатган қаҳрамонлиги, жасорати ва фидойилиги, божхона органлари амалий фаолиятига салмоқли илмий ҳисса қўшгани (илмий даражани олганда), хизмат вазифаларини юксак даражада бажаришда намуна бўлгани учун (божхона органларида хизмат ўташ масалаларини тартибга солувчи қонунчилик ҳужжатлари талабларига мувофиқ);

таълим муассасаси ҳудудидан навбатдан ташқари чиқиб келиш — юклатилган вазифаларни, командирларнинг буйруқ ёки топшириқларини виждонан бажарган курсантлар (тингловчилар)га нисбатан;

«Ҳурмат тахтаси»га киритиш — ижтимоий-маданий ҳаётда фаол иштирок этган, ўқув дастурларини аъло баҳоларга ўзлаштирган Божхона қўмитасининг таълим муассасалари курсантлари (тингловчилари)га нисбатан;

ота-онасига ёки тураржойига миннатдорлик хати юбориш — ижтимоий-маданий ҳаётда фаол иштирок этган, ўқув мавсумини аъло баҳолар билан якунлаган Божхона қўмитасининг таълим муассасалари курсантлари (тингловчилари)га нисбатан;

Божхона қўмитаси раисининг стипендиясини тайинлаш — ижтимоий-маданий ҳаётда фаол иштирок этган, ўқув ва хизмат интизомига риоя қилишда намуна бўлган, ўқув йилини аъло баҳолар билан якунлаган Божхона қўмитасининг таълим муассасалари курсантлари (тингловчилари)га нисбатан.

46. Қўлланган рағбатлантириш чораси буйруқ билан эълон қилинади. Миннатдорлик эълон қилиш ва таълим муассасаси ҳудудидан навбатдан ташқари чиқиб келиш буйруқ орқали ҳам, оғзаки ҳам эълон қилиниши мумкин.

Рағбатлантирилганлиги ҳақида ходимга шахсан, саф олдида ёки кенгайтирилган мажлис (йиғилиш)да тантанали тарзда эълон қилинади.

Рағбатлантириш тўғрисидаги буйруқ эълон қилинган вақтда, қоида тариқасида, ходимларга фахрий ёрлиқ, қимматбаҳо ёки эсдалик совға ёхуд пул мукофотлари, кўкрак нишонлари топширилади.

47. Буйруқ билан эълон қилинган рағбатлантириш чораси ходимнинг шахсий ҳужжатлар йиғмажилдига киритиш орқали ҳисобга олиниши лозим.

Рағбатлантириш чораларини ҳисобга олиш тартиби Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

8-боб. Интизомий жазо чораларини қўллаш

48. Мазкур Низомда назарда тутилмаган интизомий жазо чораларини қўллаш тақиқланади.

49. Содир этилган ножўя хатти-ҳаракат учун фақат битта интизомий жазо қўлланади.

Хизмат интизоми бир неча ходимлар томонидан бузилганда, интизомий жазо уларнинг ҳар бирига нисбатан алоҳида қўлланади.

Содир этилганлиги маъмурий жазо тайинлашга олиб келган хатти-ҳаракатлар учун интизомий жазо қўллашга йўл қўйилмайди.

Интизомий жазо чоралари қўлланган ходимлар, агарда уларнинг хатти-ҳаракатларида жиноят аломатлари бўлса, жиноий жавобгарликдан озод этилмайди.

50. Интизомий жазо чораларининг қўлланилиши асосли бўлиши ва содир этилган ножўя хатти-ҳаракат оғирлиги ҳамда айб даражасига мувофиқ келиши зарур. Интизомий жазо чораларини белгилаш чоғида ножўя хатти-ҳаракат хусусияти, содир этиш ҳолати, унинг оқибатлари, айбдорнинг аввалги хулқ-атвори, божхона органларида хизмат ўтаган муддати, шунингдек, юклатилган хизмат вазифаларини бажаришга бўлган муносабати эътиборга олинади.

Ходим томонидан содир этилган ножўя хатти-ҳаракат кам аҳамиятли бўлса, бошлиқ унга нисбатан интизомий жазо чорасини қўлламаслиги ва бошқа бундай ҳолатларга йўл қўймаслик борасида оғзаки огоҳлантириш бериш билан кифояланиши мумкин.

Жамоада юзага келган низоли вазиятларни ҳал этиш, ножўя хатти-ҳаракатлар содир этган ходимларга жамоатчилик таъсирини ўтказиш мақсадида божхона органларида сайлов асосида ўртоқлик ахлоқ кенгашлари ташкил этилиб, Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланган тартибда фаолият кўрсатади.

51. Интизомий жазо чоралари, қоида тариқасида, қуйидагича қўлланади:

ҳайфсан — норматив-ҳуқуқий ва идоравий ҳужжатлар ҳамда ушбу Низом талабларини, хизмат гувоҳномасидан фойдаланиш, фуқаролар ҳамда ҳамкасблари билан муомала маданияти қоидаларини бузган, белгиланган кун тартибига мунтазам равишда амал қилмаган ва хизмат мажбуриятларини бажармаган, жамоадаги маънавий-руҳий муҳитга салбий таъсир кўрсатган ходимларга нисбатан;

қаттиқ ҳайфсан — амалдаги «ҳайфсан» интизомий жазоси бўлган ходимларга нисбатан, шунингдек, одоб-ахлоқ қоидалари ва хизмат интизоми талабларини, норматив-ҳуқуқий ва идоравий ҳужжатлар ҳамда мазкур Низом нормаларини такроран бузганлиги учун;

лавозим маошининг эллик фоиздан кўп бўлмаган миқдорда жарима — одоб-ахлоқ қоидалари ва хизмат интизоми талабларини, норматив-ҳуқуқий ва идоравий ҳужжатлар ҳамда ушбу Низом нормаларини мунтазам равишда бузган, хизмат бурчига масъулият билан ёндашмаган ходимларга нисбатан;

хизматга тўлиқ мувофиқ эмаслиги ҳақида огоҳлантириш — амалдаги интизомий жазоси бор-йўқлигидан қатъи назар, хизмат интизомини, норматив-ҳуқуқий ва идоравий ҳужжатлар ҳамда ушбу Низом талабларини қўпол равишда бузган, қонунчилик ҳужжатларида белгиланган чеклов ва тақиқларга риоя этмаган, иш самарадорлиги паст бўлган ходимларга нисбатан;

махсус унвонини бир поғона пасайтириш ёки эгаллаб турган лавозимидан озод этиш (пасайтириш) — амалдаги интизомий жазоси бўлган, одоб-ахлоқ қоидалари ва хизмат интизоми талаблари, норматив-ҳуқуқий ва идоравий ҳужжатлар ҳамда ушбу Низом нормаларини қўпол равишда бузган, хизматни ўташга лоқайдлик билан муносабатда бўлган, юклатилган хизмат мажбуриятларини бажармаган ходимларга нисбатан;

божхона органлари хизматидан бўшатиш — хизмат интизомини қўпол равишда бузган, божхона органи ходими шаънига путур етказувчи хатти-ҳаракат содир этган ёхуд интизомий жазо чораси мавжуд бўла туриб, мунтазам равишда хизмат интизомини бузган, қонунчилик ҳужжатларида белгиланган чеклов ва тақиқларга риоя этмаган ходимларга нисбатан;

навбатдан ташқари нарядда хизмат ўташга ёки беш суткагача хўжалик ишларига жалб этиш, бир ой муддатгача таълим муассасаси ҳудудидан навбатдаги чиқиш ҳуқуқидан маҳрум этиш — юклатилган вазифаларни ёки командир (бошлиқ)нинг топшириқларини бажармаган, таълим муассасасининг ўрнатилган ички тартиб-қоидаларини бузган, ўқув дастурини қониқарсиз ўзлаштирган Божхона қўмитасининг таълим муассасалари курсантларига нисбатан;

ўқишдан четлаштириш — Божхона қўмитасининг олий таълим муассасаси курсант (тингловчи)ларига нисбатан одоб-ахлоқ қоидалари ва хизмат интизоми талабларини бузганлиги, ўқув дастурини ўзлаштира олмаганлиги учун.

52. Амалдаги интизомий жазо бор-йўқлигидан қатъи назар, хизмат интизомини қўпол равишда бузган ходимга нисбатан божхона органлари хизматидан бўшатишгача бўлган ҳар қандай интизомий жазо қўлланиши мумкин.

Қуйидагилар хизмат интизомини қўпол равишда бузиш деб эътироф этилади:

божхона иши соҳасидаги норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ҳамда қонунчилик ҳужжатлари билан ўрнатилган қоидаларнинг бузилишига олиб келган, зиммасига юкланган вазифаларни шахсий фойда олиш мақсадида бажариш ёки бажармаслик;

ходимнинг сабабсиз равишда узлуксиз уч кундан ортиқ муддатда хизмат жойида бўлмаслиги;

хизмат жойида алкоголь ичимлик, гиёҳвандлик воситаси ва (ёки) бошқа моддалар таъсирида маст ҳолатда бўлиш;

фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликлари, қонуний манфаатларини бузишга, одамларнинг ҳаёти ва (ёки) соғлиғига хавф туғдиришга олиб келувчи хатти-ҳаракатлар содир этиш (агар бу жиноий жавобгарликка сабаб бўлмаса);

махфийликка оид тартиб-қоидаларини бузиш (агар бу жиноий жавобгарликка олиб келмаса);

ходимга ишониб топширилган табель қуроли ва унинг ўқларини, мол-мулк ва (ёки) техникаларни қасддан йўқ қилиш, зарар етказиш ёки унинг (уларнинг) йўқолишига сабаб бўладиган тарзда эҳтиётсизлик билан сақлаш (агар бу жиноий жавобгарликка олиб келмаса).

Ходим хизмат жойида алкоголь ичимлик, гиёҳвандлик воситаси ва (ёки) бошқа моддалар таъсирида маст бўлгани сабабли интизомий жавобгарликка тортиш учун ушбу ҳолатни исботлаш мақсадида тиббий текширув натижаларига, агар ходим текширувдан бош тортса, камида икки нафар ходим ёки бошқа шахслар кўрсатмаларига асосланилади.

53. Одоб-ахлоқ қоидаларини, шунингдек, бошлиқ ва ходимлар ўртасидаги муносабат қоидаларини қўпол равишда бузиш божхона органи ходими шаънига путур етказувчи хатти-ҳаракат содир этиш ҳисобланади.

Жамиятдаги одоб-ахлоқ қоидаларини очиқдан-очиқ писанд қилмаслик билан боғлиқ бўлмаган оилавий келишмовчиликлар, жанжаллар ва маиший низолар божхона органи ходими шаънига путур етказувчи хатти-ҳаракат сирасига кирмайди.

54. Мунтазам равишда хизмат интизомини бузиш деганда буйруқ асосида эълон қилинган амалдаги интизомий жазоси бўлгани ҳолда ходим томонидан хизмат интизомини бир неча бор бузиш тушунилади.

55. Махсус унвонини бир поғона пасайтириш ёки эгаллаб турган лавозимидан озод этиш (пасайтириш) тарзидаги интизомий жазо чоралари, қоида тариқасида, айбдорга бошқа интизомий жазо турлари тегишлича таъсир кўрсатмаган ҳолларда қўлланилади.

Махсус унвони пасайтирилган ходимларга ушбу интизомий жазо эълон қилингандан сўнг, тегишли фарқловчи белгиларни алмаштириш учун вақт белгиланади. Погонларни узиш, нашивкаларни қирқиш, шунингдек, шахснинг ор-номуси ва қадр-қимматини камситадиган бошқа ҳаракатлар тақиқланади.

56. Интизомий жазо қўллашдан аввал ходимдан ёзма тушунтириш олиниши лозим. Агар ходим ушбу тушунтиришни беришдан бош тортса, тегишли равишда далолатнома расмийлаштирилади.

Тушунтиришни беришдан бош тортиш ҳолати содир этилган қилмиш учун интизомий жазо қўллашга тўсқинлик қила олмайди ва жазонинг оғирроқ кўриниши ва чораларини қўллашга олиб келмайди.

Интизомий жазо чораларини қўллаш пайтида бошлиқ ходимнинг шаъни ва қадр-қимматини камситмаслиги, у билан муносабатда қўполликка йўл қўймаслиги зарур.

57. Интизомий жазонинг қўлланиши ходимни ножўя хатти-ҳаракат оқибатида етказилган моддий зарарни қоплаш мажбуриятидан озод этмайди.

58. Интизомий жазо ножўя хатти-ҳаракат бошлиққа маълум бўлган кундан бошлаб бир ой муддат ичида, хизмат текшируви ўтказилганда эса — хизмат текшируви тасдиқланган кундан бошлаб 10 суткадан кечикмай қўлланиши керак, бунда ушбу муддатга айбдорнинг касаллик ва таътилда бўлган вақти кирмайди.

Интизомий жазо ножўя хатти-ҳаракат содир этилган кундан бир йилдан ортиқ муддат ўтгандан кейин қўлланиши мумкин эмас.

59. Маст ҳолатда бўлган ходимга нисбатан интизомий жазо қўллаш, шунингдек, ундан ҳар қандай тушунтириш олиш ходим ҳушёр ҳолга келгунча кечиктирилади.

60. Қўлланган интизомий жазо чораси буйруқ билан эълон қилинади. Навбатдан ташқари нарядда хизмат ўташга ёки беш суткагача хўжалик ишларига жалб этиш, бир ой муддатгача таълим муассасаси ҳудудидан навбатдаги чиқиш ҳуқуқидан маҳрум этиш ҳам буйруқ орқали, ҳам оғзаки эълон қилиниши мумкин.

Интизомий жазо қўллаш ҳақидаги қарор ўртоқлик ахлоқ кенгаши хулосаси, ҳайъат ва кенгаш қарорлари ҳамда йиғилиш баёнлари, шунингдек, ўтказилиш тартиби Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланадиган хизмат, комплекс, инспекторлик ёки мақсадли текширувлар асосида қабул қилинади.

Интизомий жазо чораси қўлланганлиги ҳақида ходимга шахсан, саф олдида ёки кенгайтирилган йиғилиш (мажлис)да эълон қилинади.

61. Амалдаги интизомий жазоси мавжуд бўлган ходимнинг номзоди ушбу жазо олиб ташлангунга ёки тугаллангунига қадар рағбатлантиришга, навбатдаги махсус унвон олишга ва юқори лавозимларга тайинланишга тақдим этилмайди.

62. Шикоят билан арз қилинган ҳолларда тайинланган интизомий жазони ижро этиш тўхтатилмайди.

Ходим интизомий жазо эълон қилинган кундан эътиборан бир ой муддат ичида юқори турувчи бошлиққа шикоят билан мурожаат этиши мумкин.

63. Ходимга қўлланган интизомий жазо буйруқ асосида эълон қилинган вақтдан бошлаб қуйидаги муддатларда амалда бўлади ҳамда ушбу муддат ўтганидан сўнг автоматик тарзда тугалланган ҳисобланади (агар ходимга шу муддат ичида янги интизомий жазо қўлланмаса):

ҳайфсан — тўрт ой;

қаттиқ ҳайфсан — олти ой;

лавозим маошининг эллик фоизидан кўп бўлмаган миқдорда жарима — тўққиз ой;

хизматга тўлиқ мувофиқ эмаслиги ҳақида огоҳлантириш — бир йил.

Рағбатлантириш тартибида интизомий жазо ушбу муддатлар ўтмасдан олиб ташланиши мумкин.

Махсус унвонини бир поғона пасайтириш ва эгаллаб турган лавозимидан озод этиш (пасайтириш) интизомий жазолари рағбатлантириш тартибида олиб ташланишига йўл қўйилмайди, ушбу интизомий жазолар эълон қилинган вақтдан бошлаб бир йил ўтгач тугалланган ҳисобланади.

Агарда ходимда амалда бир неча интизомий жазо мавжуд бўлса, уларнинг тугалланиш муддати қўлланган ҳар бир интизомий жазо чораси санаси бўйича ҳисобланади. Бунда рағбатлантириш тартибида ҳар бир интизомий жазо буйруқ билан олиб ташланади.

64. Буйруқда эълон қилинган интизомий жазо чораси ходимнинг шахсий ҳужжатлар йиғмажилдига киритиш орқали ҳисобга олиниши лозим.

Интизомий жазо чораларини ҳисобга олиш тартиби Божхона қўмитаси раиси томонидан белгиланади.

9-боб. Бошлиқнинг ҳаракатлари устидан шикоят қилиш

65. Ҳар бир ходим бошлиқнинг унга нисбатан ғайриқонуний ёки ноҳақ ҳаракатлари устидан юқори турувчи раҳбариятга ёзма шикоят беришга ҳақли.

66. Ходимнинг шикоятида баён этилган масалаларни ҳал этиш ваколатига кирмайдиган юқори турувчи раҳбарият ушбу мурожаатни уч кун муддатда ваколатли инстанцияга юборади.

67. Юқори турувчи раҳбариятга қонунчиликни бузиш ҳолатлари ёхуд ўзига нисбатан ноҳақ муносабатда бўлинганлиги ҳақида мурожаат этгани учун қўл остидаги ходимни таъқиб этган бошлиқ интизомий тартибда жавобгарликка тортилади, агар унинг хатти-ҳаракатлари жиноий жавобгарликка олиб келмаса.

68. Ходимларнинг шикояти бир ойгача бўлган муддатда ҳал этилади, қўшимча текширув талаб этмайдиганлари эса зудлик билан, бироқ келиб тушган кундан эътиборан 15 кундан кечиктирмаган ҳолда кўриб чиқилади.

69. Қасддан ёлғон шикоят билан мурожаат этган ходимлар белгиланган тартибда жавобгарликка тортилади.

10-боб. Якуний қоида

70. Ушбу Низом нормаларининг бузилиши қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ белгиланган жавобгарликка тортиш учун асос ҳисобланади.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 25 мартдаги ПҚ-122-сон қарорига 4-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органларининг

Божхона қўмитаси Божхона қўмитасининг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳри бўйича бошқармалари ва «Тошкент — АЭРО» ихтисослаштирилган божхона комплексининг бошқарув аппаратлари (ҳудудий божхона бошқармалари) Божхона институти Божхона расмийлаштируви маркази Марказий божхона лабораторияси Рақамли технологиялар маркази Божхона постлари Миллий кинология маркази «Бахт» спорт-соғломлаштириш мажмуаси» давлат муассасаси

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 25 мартдаги ПҚ-122-сон қарорига 5-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг божхона постлари рўйхати ва тоифалари

Т/р Божхона постларининг номи I. Чегара божхона постлари Тоифадан ташқари божхона постлари 1. «Ислом Каримов номидаги «Тошкент» халқаро аэропорти» чегара божхона пости 2. «Дўстлик» чегара божхона пости (Андижон вилояти) 3. «Сирдарё» чегара божхона пости 4. «Учқўрғон» чегара божхона пости 5. «Ғишткўприк» чегара божхона пости 6. «Довут-ота» чегара божхона пости 7. «Яллама» чегара божхона пости 8. «Олот» чегара божхона пости 9. «С. Нажимов» чегара божхона пости 10. «Навоий» чегара божхона пости (Тошкент вилояти) 11. «Сариосиё» чегара божхона пости 12. «Айритом» чегара божхона пости 13. «Қорақалпоғистон» темир йўл чегара божхона пости 14. «Чуқурсой техник идора» темир йўл чегара божхона пости 15. «Ойбек» чегара божхона пости 16. «Келес» темир йўл чегара божхона пости 17. «Сариосиё» темир йўл чегара божхона пости 18. «Самарқанд аэропорти» чегара божхона пости 18 1 «Тошкент-Ҳумо аэропорти» чегара божхона пости 18 2 «Шовот чегараолди савдо зонаси» чегара божхона пости Биринчи тоифали божхона постлари 19. «Фарғона» чегара божхона пости 20. «Жартепа» чегара божхона пости 21. «Бухоро аэропорти» чегара божхона пости 22. «Ўзбекистон» чегара божхона пости 23. «Навоий аэропорти» чегара божхона пости 24. «Урганч аэропорти» чегара божхона пости 25. «Хўжадавлат» темир йўл чегара божхона пости 26. «Бекобод» темир йўл чегара божхона пости 27. «Сўх» чегара божхона пости 28. «Фарҳод» чегара божхона пости 29. «Наманган аэропорти» чегара божхона пости 30. «Фарғона аэропорти» чегара божхона пости 31. «Болдир» темир йўл чегара божхона пости 32. «Кесканёр» чегара божхона пости 33. «Хонобод» чегара божхона пости 34. «Қорасув» чегара божхона пости 35. «Мингтепа» чегара божхона пости 36. «Пушмон» чегара божхона пости 37. «Андархон» чегара божхона пости 38. «Риштон» чегара божхона пости 39. «Гулбаҳор» чегара божхона пости 40. «Оқ олтин» чегара божхона пости 41. «Малик» чегара божхона пости Иккинчи тоифали божхона постлари 42. «Маданият» чегара божхона пости 43. «Шовот» чегара божхона пости 44. «Бекобод авто» чегара божхона пости 45. «Ховособод» чегара божхона пости 46. «Дўстлик» чегара божхона пости (Хоразм вилояти) 47. «Поп» чегара божхона пости 48. «Хўжайли» чегара божхона пости 49. «Косонсой» чегара божхона пости 50. «Ровот» чегара божхона пости 51. «Қўшкент» чегара божхона пости 52. «Савай» темир йўл чегара божхона пости 53. «Қарши аэропорти» чегара божхона пости 54. «Андижон аэропорти» чегара божхона пости 55. «Учтўрғон» чегара божхона пости 56. «Термиз аэропорти» чегара божхона пости 57. «Нукус аэропорти» чегара божхона пости 58. «Қарши-Керки» чегара божхона пости 59. «Дарё порти» чегара божхона пости II. Ташқи иқтисодий фаолият божхона постлари (ТИФ) Тоифадан ташқари божхона постлари 1. «Тошкент-товар» ТИФ божхона пости 2. «Арк булоқ» ТИФ божхона пости 3. «Сирғали» ТИФ божхона пости 4. «Чуқурсой» ТИФ божхона пости 5. «Авиа юклар» ТИФ божхона пости 6. «Термиз халқаро савдо маркази» ТИФ божхона пости Биринчи тоифали божхона постлари 7. «Самарқанд» ТИФ божхона пости 8. «Бухоро» ТИФ божхона пости 9. «Улуғбек» ТИФ божхона пости 10. «Электрон тижорат» ТИФ божхона пости 11. «Нукус» ТИФ божхона пости 12. «Наманган» ТИФ божхона пости 13. «Назарбек» ТИФ божхона пости 14. «Қўқон» ТИФ божхона пости 15. «Насаф» ТИФ божхона пости 16. «Олмалиқ» ТИФ божхона пости 17. «Ангрен» ТИФ божхона пости 18. «Андижон» ТИФ божхона пости 19. «Жиззах» ТИФ божхона пости 20. «Чирчиқ» ТИФ божхона пости 21. «Урганч» ТИФ божхона пости 22. «Термиз» ТИФ божхона пости 23. «Асака» ТИФ божхона пости 24. «Водий» ТИФ божхона пости 25. «Янгийўл» ТИФ божхона пости 26. «Зарафшон» ТИФ божхона пости Иккинчи тоифали божхона постлари 27. «Келес» ТИФ божхона пости 28. «Қоракўл» ТИФ божхона пости 29. «Навоий» ТИФ божхона пости 30. «Қамаши-Ғузор» ТИФ божхона пости 31. «Гулистон» ТИФ божхона пости 32. «Денов» ТИФ божхона пости III. Масофавий электрон декларациялаш (МЭД) божхона постлари Тоифадан ташқари божхона постлари 1. МЭД божхона пости

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 25 мартдаги ПҚ-122-сон қарорига 6-ИЛОВА

Тугатилаётган божхона постларининг

Т/р Божхона постларининг номи Қорақалпоғистон Республикаси 1. Қорақалпоғистон Республикаси МЭД божхона пости 2. «Қўнғирот» ТИФ божхона пости Андижон вилояти 3. «Бобур» ТИФ божхона пости Бухоро вилояти 4. «Когон» ТИФ божхона пости 5. «Ғиждувон» ТИФ божхона пости 6. «Қоровулбозор» ТИФ божхона пости Жиззах вилояти 7. Жиззах вилояти МЭД божхона пости Қашқадарё вилояти 8. Қашқадарё вилояти МЭД божхона пости 9. «Талимаржон» ТИФ божхона пости Навоий вилояти 10. Навоий вилояти МЭД божхона пости 11. «Тинчлик» ТИФ божхона пости 12. «Навоий индустриал» ТИФ божхона пости Наманган вилояти 13. «Чуст» ТИФ божхона пости Сурхондарё вилояти 14. Сурхондарё вилояти МЭД божхона пости 15. «Жарқўрғон» ТИФ божхона пости Сирдарё вилояти 16. Сирдарё вилояти МЭД божхона пости 17. «Сайхун» ТИФ божхона пости 18. «Ховос» ТИФ божхона пости Тошкент вилояти 19. «Ўзбекистон» темир йўл чегара божхона пости Фарғона вилояти 20. «Марғилон» ТИФ божхона пости 21. «Қувасой» ТИФ божхона пости 22. «Қиргули» ТИФ божхона пости Хоразм вилояти 23. Хоразм вилояти МЭД божхона пости 24. «Ҳазорасп ЭИЗ» ТИФ божхона пости Тошкент шаҳри 25. Марказлаштирилган МЭД божхона пости

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 25 мартдаги ПҚ-122-сон қарорига 7-ИЛОВА

Божхона органларида кадрлар тайёрлаш тизимини такомиллаштириш бўйича

Т/р Чора-тадбирлар номи Амалга ошириш шакли Ижро муддати Масъул ижрочилар I. Божхона институти фаолиятини ва таълим жараёнларини такомиллаштириш 1. Божхона институти фаолиятида Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги билан келишилган ҳолда Институт ўқув режалари ҳамда ўқув жараёнларини дуал таълим асосида ташкил этиш тартибини ишлаб чиқиш. Бунда 2025/2026 ўқув йилидан номутахассислик фанларнинг ҳажмини камайтириш ва мутахассислик фанлар ҳажмини ошириш ҳисобига назарий курс ҳамда бевосита божхона постларида стажировка ўташдан иборат ўқитиш тизимини ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов), Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги (К. Шарипов) 2. Институт курсантларини божхона постлари, божхона, техник тартибга солиш, санитария эпидемиология ва ўсимликлар карантини лабораторияларида ўқув-амалиёт ўташ тартибини белгилаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) , Қишлоқ хўжалиги вазирлиги (И. Абдураҳмонов) , Соғлиқни сақлаш вазирлиги (А. Худаяров) 5. Институтнинг таълим жараёнига соатбай ҳақ тўлаш шартларида мутахассисларни жалб этиш тартибини белгилаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил август Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 6. Камида уч йиллик илмий, педагогик ёки амалий иш тажрибасига эга шахсларни Институтнинг профессор-ўқитувчилар (офицер ва сержантлар) таркиби лавозимларига бир йиллик шартнома асосида махсус унвонга эга бўлмаган шахсларни ишга қабул қилиш тартибини ишлаб чиқиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил август Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 7. Божхона постларининг ихтисослашувидан келиб чиқиб, курсантларни ўқитиш ва уларнинг малакасини ошириш тизимини таълим-бошқарув-амалиёт занжири асосида жорий этиш. Бунда Божхона институти курсантларининг бевосита постларда сайёр ўқув машғулотларини ўтказиш жараёнида амалиётчи ходимлар томонидан мисоллар, реал вазиятлар шаклида ташкил этишни йўлга қўйиш. Ўқув режаси 2025 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 8. Божхона соҳасидаги билим ва амалий тажрибаларини ошириш ҳамда божхона органлари ахборот тизимларидан фойдаланиш бўйича ТИФ қатнашчилари, божхона расмийлаштируви бўйича мутахассислар ҳамда божхона операцияларида иштирок этувчи бошқа шахсларни ўқитиш, уларнинг малакасини ошириш тартибини ишлаб чиқиш. Норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси 2025 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) , манфаатдор вазирлик ва идоралар Ташқи иқтисодий фаолият иштирокчилари, шу жумладан, кичик тадбиркорлик субъектлари ходимларининг экспорт ва импорт операцияларини амалга ошириш бўйича саводхонлигини ва амалий кўникмаларини ошириб бориш мақсадида қисқа муддатли маҳорат дарсларини ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий 9. Таълим жараёнида сунъий интеллект элементларини кенг қўллаган ҳолда курсант ва тингловчиларда чуқур назарий билим ҳамда амалий кўникмалар ҳосил қилиш мақсадида «Data science» тўгаракларини ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 10. Институт профессор-ўқитувчиларини республиканинг етакчи таълим муассасалари, тадқиқот марказлари, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ва бошқа давлат органларида, шунингдек, хорижий мамлакатларда стажировкасини ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 — 2027 йиллар давомида Божхона қўмитаси (А. Мавлонов), Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги (К. Шарипов) 11. Етакчи хорижий таълим ва илмий-тадқиқот муассасалари мутахассисларини жалб қилган ҳолда Институтда маъруза ўқиш ва маҳорат дарсларини бевосита ёки масофавий шаклда ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар Доимий Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 12. Божхона ходимларининг сунъий интеллект йўналишларида билим ва кўникмаларини ошириш мақсадида халқаро даражадаги ўқув курсларини ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025-2026 йиллар давомида Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) II. Ташқи иқтисодий фаолият илмий маркази фаолиятини ташкил этиш ва самарадорлигини ошириш 13. «Озиқ-овқат хавфсизлигини таъминлашнинг устувор йўналишлари» мавзусида республика илмий-амалий конференциясини ўтказиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил апрель-май Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 14. Мамлакат иқтисодий хавфсизлигини таъминлаш ҳамда божхона органлари фаолияти самарадорлигини ошириш масалаларини илмий асосланган ҳолда ўрганишга ихтисослашган Ташқи иқтисодий фаолият илмий марказини ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил июнь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 15. Илмий марказ фаолиятини ташкил этиш ва унинг самарадорлигини ошириш концепциясини ишлаб чиқиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил август Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 16. Жаҳон тажрибасида жамият саломатлиги, атроф-муҳит ва ижтимоий барқарорликка салбий таъсир кўрсатиши эҳтимоли бўлган маҳсулотлар импортини тартибга солиш масалалари бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2025 йил октябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 17. Мамлакатимиз озиқ-овқат хавфсизлиги йўналишидаги муаммолар, хавфлар бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2025 йил декабрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) , Қишлоқ хўжалиги вазирлиги (И. Абдураҳмонов) 18. Ташқи савдо жараёнларини таҳлил қилиш натижалари асосида тариф сиёсатини такомиллаштириш бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2026 йил март Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 19. Божхона тўловларидан берилаётган имтиёз ва преференциялар самарадорлиги бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2026 йил июнь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) , Иқтисодиёт ва молия вазирлиги (А. Хайдаров) 20. Ташқи иқтисодий фаолият товарлар номенклатураси соҳасидаги муаммоларни илмий тадқиқ этиш бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2026 йил август Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 21. Ташқи иқтисодий фаолиятда товарлар божхона қиймати соҳасидаги муаммоларни илмий тадқиқ этиш бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2026 йил октябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 22. Ташқи савдога оид халқаро индекс ва рейтинглар мезонлари асосида божхона ишини ва миллий қонунчиликни такомиллаштириш бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2027 йил январь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 23. Импорт ҳажми юқори бўлган товарларни маҳаллийлаштириш истиқболлари бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2027 йил апрель Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 24. Илмий муассасаларнинг ходимлари, шунингдек, тажрибали амалиётчи-мутахассислар, йирик тадбиркорлик субъектлари иштирокида ижодий гуруҳлар тузиш орқали божхона иши соҳасидаги энг долзарб муаммолар бўйича илмий таҳлил ўтказиш. Таҳлилий маълумотнома 2025-2026 йиллар Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) , манфаатдор вазирлик ва идоралар III. Божхона институти фаолиятини рақамлаштириш 25. Божхона институтида таълим жараёнларини ташкил этиш ва бошқариш бўйича «Таълим менежменти» автоматлаштирилган ахборот тизимини ишлаб чиқиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2027 йил декабрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов), Рақамли технологиялар вазирлиги (Ш. Шерматов), «Киберхавфсизлик маркази» ДУК (О. Мирзаев) 26. Божхона институтида профессор-ўқитувчилар фаолияти самарадорлигини рейтинг баҳолаш бўйича «Самарадорликни баҳолаш» модулини ишлаб чиқиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2026 йил январь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов), Рақамли технологиялар вазирлиги (Ш. Шерматов), «Киберхавфсизлик маркази» ДУК (О. Мирзаев) 27. Божхона институтида божхона органлари ходимларини малакасини ошириш бўйича «Малака» автоматлаштирилган ахборот тизимини ишлаб чиқиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2026 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов), Рақамли технологиялар вазирлиги (Ш. Шерматов), «Киберхавфсизлик маркази» ДУК (О. Мирзаев) 29. Божхона институти ўқув жараёнига ўқув видеофильмлар ва электрон ўқув модулларини жорий қилиш ҳисобига таълим ресурслари базасини кенгайтириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2026 йил август Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 30. Божхона институтининг Ахборот технологиялари ва моделлаштириш маркази негизида Ахборот-коммуникация технологиялари ва киберхавфсизликни таъминлаш марказини ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил август Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) IV. Халқаро ташкилотлар ва хорижий таълим муассасалари билан ўзаро манфаатли ҳамкорликни янада ривожлантириш 31. Халқаро ташкилотларнинг молиявий кўмагида (ЖБТ, ЖБ, ОТБ, ЕХҲТ, BOMCA, GIZ ва бошқалар) божхона органлари ходимларининг ҳамда курсантларнинг малакасини ошириш бўйича ўқув курсини ташкил қилиш ва семинарлар ўтказиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025-2026 йиллар давомида Божхона қўмитаси (А. Мавлонов), Ташқи ишлар вазирлиги (Б. Саидов) 32. Божхона институти Жаҳон божхона ташкилотининг минтақавий ўқув муассасаси мақомини олиши бўйича амалий чора-тадбирларни амалга ошириш. Ташкилий чора-тадбирлар 2027 йил декабрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 34. Божхона институти профессор-ўқитувчилари ҳамда курсантларининг Шанхай божхона университетида қисқа муддатли стажировкасини ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025-2026 йиллар давомида Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 35. Илмий марказ фаолиятини ривожлантириш мақсадида Жаҳон божхона ташкилотининг халқаро илмий марказлари билан ҳамкорликни йўлга қўйиш бўйича таклифларни Жаҳон божхона ташкилотига юбориш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 36. «Божхона иши» мутахассислигини Жаҳон божхона ташкилотининг PICARD стандартлари бўйича аккредитациядан ўтказиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2027 йил декабрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) V. Божхона институтининг моддий-техника таъминотини ва ходимлар ижтимоий ҳимоясини такомиллаштириш 37. Божхона институти профессор-ўқитувчилари, ходимлар ва курсантлар ўртасида фаолият самарадорлиги натижаларига мувофиқ турли номинациялар бўйича мусобақалар ташкил этиш ва рағбатлантириш механизмларини ишлаб чиқиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) , манфаатдор вазирлик ва идоралар 38. Божхона институтини ривожлантириш жамғармасининг маблағларини қонунчилик билан тақиқланмаган қуйидаги мақсадларга қўшимча равишда йўналтиришга рухсат бериш: профессор-ўқитувчи, курсант ва ходимларни малака ошириш курсларида (шу жумладан чет эл таълим муассасаларида) ўқитиш; фан олимпиадалари, таълим мусобақалари ва беллашувларда совринли ўрин эгаллаган курсантларга қимматбаҳо совға ва пул мукофоти бериш; Институтга ташриф буюрган меҳмонлар учун сувенир ва эсдалик совғалар харид қилиш ва овқатлантириш; Институтда ташкил этиладиган турли илмий тадбирларни ўтказиш; бўш турган маблағларни банк фоизли депозитига қўйиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2025 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) , манфаатдор вазирлик ва идоралар 39. Институтнинг фарқлаш белгиларини (байроқ, логотип ҳамда шеврон), битирувчиларнинг кўкрак нишони ҳамда улардан фойдаланиш тартибини ишлаб чиқиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2026 йил март Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 40. Институт курсантлари, ҳарбий оркестри, ашула ва рақс ансамбли ходимлари учун тантанали кийим-бош (шу жумладан, курсантларнинг спорт формаси) намуналарини тасдиқлаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2026 йил март Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 43. Божхона институтини мебель ва бошқа зарур хўжалик жиҳозлари ва техникалари билан таъминлаш. Ташкилий чора-тадбирлар 2026 йил декабрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 44. Институт Ахборот-ресурс маркази фондини доимий асосда замонавий ўқув, илмий ва бошқа адабиётлар билан бойитиш, шу жумладан, мунтазам равишда маҳаллий ҳамда хорижий ҳуқуқий ва иқтисодий нашрларининг обунасини таъминлаш, шунингдек, божхона иши соҳасидаги илғор хорижий тажриба ва ҳуқуқни қўллаш амалиётини ўрганиш учун зарур бўладиган дастурий маҳсулотларни (маълумотлар базаси) харид қилиш ва янгилаб бориш. Ташкилий чора-тадбирлар 2026 йил декабрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 49. Божхона институти фаолияти билан боғлиқ маълумотлар, янгиликлар ва дарс жадвалини онлайн акс эттирувчи видеодеворлар ташкил этиш. Ташкилий чора-тадбирлар 2026 йил сентябрь Божхона қўмитаси (А. Мавлонов) 51. Божхона институти ҳамда Қайта тайёрлаш ва малака ошириш факультетини Янги Тошкент шаҳрида ягона комплекс сифати қуриш. Бунда Вазирлар Маҳкамасининг тегишли қарори билан вазирлик ва идораларни Янги Тошкент шаҳрига кўчириш бўйича белгиланган тартиботларни мазкур объектга татбиқ этилади . Ташкилий чора-тадбирлар 2026 — 2029 йиллар Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги (Д. Адилов), Божхона қўмитаси (А. Мавлонов), Давлат активларини бошқариш агентлиги (С. Муродов), Иқтисодиёт ва молия вазирлиги (И. Норқулов)

Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2025 йил 25 март,

ПҚ-122-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 01.04.2025 й., 07/25/122/0290-сон; 23.12.2025 й., 06/25/250/1197-сон; 10.06.2026 й., 06/26/109/0580-сон; 01.09.2026 й., 06/26/174/0881-сон)

lex.uz

OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTINING

QARORI

NIZOM

NIZOM

NIZOMI

TASHKILIY TUZILMASI

ROʻYXATI

CHORA-TADBIRLAR REJASI

Davlat bojxona xizmati organlarining faoliyatini tashkil etish va bojxona maʼmuriyatchiligini yanada takomillashtirishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi “Davlat bojxona xizmati organlarining faoliyati samaradorligini oshirish boʻyicha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PF-57-son Farmoni ijrosini taʼminlash, shuningdek, davlat bojxona xizmati organlarining (keyingi oʻrinlarda — bojxona organlari) faoliyatini tashkil etish va bojxona maʼmuriyatchiligini yanada takomillashtirish maqsadida qaror qilaman:

I. Maqsadlar

1. 2025-yilda bojxona sohasini rivojlantirishning asosiy maqsadlari etib quyidagilar belgilansin:

(a) sohaga sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish;

(b) bojxona organlari axborot tizimlarini takomillashtirish va samaradorligini oshirish;

(v) bojxona organlari tashkiliy tuzilmalarini optimallashtirish.

II. Moliyaviy resurslar

2. Belgilansinki:

(a) mazkur qarorda belgilangan chora-tadbirlar Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti va bojxona organlarining budjetdan tashqari mablagʻlari, xalqaro grant mablagʻlari va qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan moliyalashtiriladi;

(b) bojxona organlari tashkiliy tuzilmalariga kiritilayotgan oʻzgartirishlar bilan bogʻliq qoʻshimcha xarajatlar Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan moliyalashtiriladi.

III. Tashkiliy chora-tadbirlar

3. Quyidagilar:

(a) Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;

(b) Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarida xizmatni oʻtash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;

(v) Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarining Intizom nizomi 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

4. Vazirlar Mahkamasining bojxona organlarida mavjud shtat birliklari doirasida quyidagi tuzilmalarni tashkil etish toʻgʻrisidagi taklifi maʼqullansin:

(a) “Bosh pochtamt” tashqi iqtisodiy faoliyat bojxona posti negizida — elektron savdo maydonchalari orqali xarid qilinayotgan tovarlar va maxsus toifadagi yuklarni bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazishga moʻljallangan “Elektron tijorat” tashqi iqtisodiy faoliyat bojxona postini;

(b) “Sirdaryo” chegara bojxona posti tarkibidagi “Oq oltin” va “Malik” bojxona punktlari negizida alohida “Oq oltin” va “Malik” chegara bojxona postlarini;

(v) Bojxona qoʻmitasi tizimida alohida yuridik shaxs maqomiga ega boʻlgan Bojxona rasmiylashtiruvi markazini. Bunda:

(i) hududiy boshqarmalarning masofaviy elektron deklaratsiyalash bojxona postlari bosqichma-bosqich tugatiladi;

(ii) Bojxona qoʻmitasi raisiga Bojxona rasmiylashtiruvi markazi tuzilmasi va nizomini tasdiqlash vakolati beriladi.

5. Bojxona qoʻmitasi tarkibida bojxona sohasiga sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etishga ixtisoslashgan tuzilma tashkil etilsin. Bunda:

(a) tuzilma bojxona organlarida sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish boʻyicha loyiha menejeri hisoblansin;

(b) tuzilmaning asosiy vazifalari etib quyidagilar belgilansin:

(i) sunʼiy intellekt texnologiyalari sohasida ilgʻor xorijiy davlatlar tajribalarini oʻrganish;

(ii) bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini qamrab olgan sunʼiy intellekt texnologiyalarini tadqiq qilish, ularning samarali ishlashini taʼminlash hamda doimiy tarzda sifat jihatdan yangi bosqichga olib chiqish choralarini koʻrish;

(iii) ushbu yoʻnalishda mahalliy va xalqaro mutaxassislar hamda ilgʻor xorijiy davlatlar bilan ilmiy va amaliy tajriba almashish boʻyicha hamkorlik qilish;

(iv) sunʼiy intellekt texnologiyalarini sinovdan oʻtkazish va amaliyotga joriy etish.

6. Bojxona sohasiga sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish va takomillashtirish maqsadida Bojxona qoʻmitasi raisining Sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish boʻyicha maslahatchisi lavozimi kiritilsin.

7. Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarining tashkiliy tuzilmasi 4-ilovaga hamda bojxona postlari roʻyxati va toifalari 5-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

8. Bojxona organlari tuzilmalari faoliyatini optimallashtirish, rahbarlik lavozimlarini qisqartirish, bojxona nazorati samaradorligini oshirish va rasmiylashtiruv jarayonlarini markazlashtirish maqsadida 25 ta bojxona postlari 6-ilovaga muvofiq tugatilsin.

9. Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) bir oy muddatda mazkur qaror talablariga muvofiq bojxona organlarining yangilangan shtatlarini ishlab chiqsin va belgilangan tartibda tasdiqlasin.

10. Bojxona organlarida kadrlar tayyorlash tizimini takomillashtirish boʻyicha chora-tadbirlar rejasi 7-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

11. Mamlakat iqtisodiy xavfsizligini taʼminlash hamda bojxona organlari faoliyati samaradorligini oshirish masalalarini ilmiy asoslangan holda oʻrganish uchun Bojxona qoʻmitasi tarkibida Tashqi iqtisodiy faoliyat ilmiy markazi tashkil etilsin va uning asosiy faoliyat yoʻnalishlari etib quyidagilar belgilansin:

(a) xalqaro tashkilotlarning umumeʼtirof etilgan talablari, xalqaro standartlar, shuningdek, xalqaro indeks va reytinglar mezonlari asosida bojxona ishi va milliy qonunchilikni takomillashtirish;

(b) tashqi savdo jarayonlarini tahlil qilish natijalari asosida tarif siyosatini takomillashtirish hamda import hajmi yuqori boʻlgan tovarlarni mahalliylashtirish boʻyicha takliflar ishlab chiqish;

(v) bojxona nazorati metodologiyasi, tovarlar nomenklaturasi, bojxona qiymati va xavflarni boshqarish sohasidagi muammolarni ilmiy tadqiq etish;

(g) bojxona organlarida fiskal faoliyat samaradorligini monitoring qilish va prognozlash, mavjud imtiyoz va preferensiyalar qoʻllanilishini baholash.

12. Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) Raqamli texnologiyalar vazirligi bilan birgalikda 2027-yil 1-yanvarga qadar Bojxona institutida quyidagi axborot tizimlarini joriy etsin:

(b) professor-oʻqituvchilar faoliyati samaradorligini reyting baholash boʻyicha “Samaradorlikni baholash” moduli;

(v) bojxona organlari xodimlari malakasini oshirish boʻyicha “Malaka” avtomatlashtirilgan axborot tizimi.

13. Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi bilan birgalikda 2025/2026 oʻquv yilidan boshlab:

(a) bakalavriatda dual taʼlim asosida oʻqitishni yoʻlga qoʻysin;

14. 2025-yil 1-iyuldan sugʻurta tashkilotlari bilan bojxona organlari axborot tizimlarini oʻzaro integratsiya qilgan holda chegara orqali harakatlanayotgan avtotransport vositasi egasining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish mexanizmi yoʻlga qoʻyilsin.

Bunda:

(a) bojxona postiga kirib kelgan avtotransport vositasi egasining fuqarolik javobgarligi toʻgʻrisida sugʻurta polisini rasmiylashtirish bojxona organlari axborot tizimlari orqali amalga oshiriladi;

(b) Bojxona qoʻmitasining tegishli dasturlari Istiqbolli loyihalar milliy agentligining Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimiga integratsiya qilinadi;

(v) chet davlatlarda roʻyxatdan oʻtkazilgan avtotransport vositalarini bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkazish fuqarolik javobgarligi toʻgʻrisida sugʻurta polisi mavjud boʻlganda amalga oshiriladi.

15. Belgilansinki, tovarlar rasmiylashtiruvi jarayonida:

(a) bojxona organlarining “Xavflarni boshqarish” axborot tizimi quyidagi yoʻlaklar kesimida tovar, transport vositalari, shaxslarning xavf darajalari hamda ularga nisbatan qoʻllaniladigan bojxona nazorati shakllari va hajmini belgilaydi:

(i) “yashil yoʻlak”da xavf darajasi past belgilanadi va bojxona nazorati shakllari qoʻllanilmaydi (tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati bundan mustasno). Bunda “yashil” yoʻlakka yoʻnaltirilgan tovarlar avtomatik tarzda rasmiylashtiriladi;

(ii) “sariq yoʻlak”da xavf darajasi oʻrta belgilanadi va bojxona nazoratining bir yoki bir nechta shakllari qoʻllaniladi (bojxona va shaxsiy koʻrik bundan mustasno);

(iii) “qizil yoʻlak”da xavf darajasi yuqori belgilanadi va bojxona nazoratining bir yoki bir nechta shakllari qoʻllaniladi;

(iv) “koʻk yoʻlak”da bojxona nazorati shakllari tovar va transport vositalari chiqarib yuborilgandan soʻng amalga oshiriladi;

(b) bojxona organlarida xavflarni boshqarish tizimini qoʻllash mexanizmlari, tasodifiy tanlov tamoyili, xavf profillari, mezonlari va uslubiyotidan foydalanish tartibi, shuningdek, tovar va transport vositalariga nisbatan bojxona koʻrigini oʻtkazishning hajmi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi;

(v) bojxona organlari xodimi tomonidan “Xavflarni boshqarish” axborot tizimi buyurgan bojxona operatsiyalarining bajarilishi majburiy hisoblanadi.

16. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq:

(a) 2027 yil 1-sentabrdan boshlab, Bojxona qoʻmitasi tomonidan Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi hamda manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda tashqi iqtisodiy faoliyatni amalga oshirishda barcha ishtirokchilar uchun qulay boʻlgan tartibotlarni, shu jumladan, logistika xizmatlarini oʻz ichiga olgan axborot platformasi amaliyotga joriy etiladi. Bunda tizim orqali tashqi savdoni amalga oshirishda barcha idoralar uchun yagona shaklda ariza taqdim qilish, eksport-import shartnomalarini roʻyxatga olish, ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni elektron tarzda rasmiylashtirish, logistika, bank va ekspertiza xizmatlaridan foydalanish, bojxona va yuk operatsiyalarini amalga oshirish imkoniyatlari yaratiladi;

(b) Bojxona organlari tomonidan bojxona xizmatlari koʻrsatishda dasturiy taʼminotlarni ishlab chiqish, takomillashtirish hamda GPS plombalar, inspeksion koʻrik majmualari, rentgen qurilmalar va boshqa bojxona nazorati texnik-vositalarining doimiy soz holda ishlashini taʼminlash boʻyicha texnik kuzatuvni amalga oshirish uchun Raqamli texnologiyalar markazi, shu jumladan, xususiy sektorni jalb qilishga ruxsat beriladi.

17. 2025-yil 1-oktabrdan boshlab tovarlarni olib kirish, olib chiqish va tranzit olib oʻtish boʻyicha barcha sertifikat, xulosa va ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlar faqat “Yagona darcha” bojxona axborot tizimi orqali rasmiylashtirilsin.

18. Belgilansinki, veterinariya va fitosanitariya sohasida tashqi iqtisodiy faoliyat bilan bogʻliq normativ-huquqiy hujjatlar loyihalari va axborot tizimlari konsepsiyasi Bojxona qoʻmitasi bilan belgilangan tartibda kelishiladi.

19. Bojxona qoʻmitasining quyidagi takliflari maʼqullansin:

(a) logistika uchun qulay chegara oʻtkazish punktlariga yondosh hududlarda xoʻjalik subyektlarini jalb etgan holda bojxona terminallarini qurish. Bunda:

(i) bojxona terminallaridagi davlat organlari va boshqa tashkilotlarning asosiy funksiyalari “yagona darcha” tamoyili asosida bojxona, bank, logistika, tezkor-laboratoriya, fitosanitar, veterinar, sanitar-epidemiologik, ekologik, sertifikatlashtirish va boshqa xizmatlar koʻrsatish hisoblanadi;

(ii) tadbirkorlik subyektlari bojxona terminallarida koʻrsatiladigan tijorat xizmatlaridan ixtiyoriy ravishda foydalanadi;

(b) Bojxona organlarining rivojlantirish jamgʻarmasiga kelib tushgan mablagʻlardan amaldagi qonunchilikda koʻzda tutilgan holatlar bilan bir qatorda xodimlarga ustamalar toʻlashga hamda obyektlarni kapital qurish va taʼmirlashga yoʻnaltirish;

(v) aynan bir xil tovarlarga bir tashqi savdo shartnomasi (kontrakti) doirasida fitosanitar xavfi past boʻlgan karantin ostidagi mahsulotlar uchun karantin ruxsatnomalari, oʻsimlik va hayvonot dunyosi obyektlarini, ozon yemiruvchi moddalar va ulardan tashkil topgan mahsulotlarni olib kirish hamda olib chiqish uchun veterinar ruxsatnomalar, muvofiqlik sertifikati, gigiyenik va ekologik sertifikatlarni bir kalendar yildan oshmagan muddatga bir marotaba taqdim etish.

g) chegara bojxona postlari hududlarini kengaytirish uchun qishloq xoʻjaligi yerlari yer fondi toifasi oʻzgartirilishi hisobiga ajratilgan (ajratiladigan) qoʻshimcha yer maydonlarini, qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarish nobudgarchilik oʻrnini qoplash boʻyicha toʻlovlardan ozod etish.

19 1 . Davlat xavfsizligi, mudofaa, bojxona va davlat chegarasi xavfsizligini taʼminlashda foydalaniladigan maxsus rentgen-nazorat qurilmalariga tibbiy va sanoat rentgen uskunalariga nisbatan belgilangan ruxsat berish va davlat hisobidan oʻtkazish tartib-taomillari tatbiq etilmasligi belgilansin.

IV. Qaror ijrosini tashkil etish, taʼminlash va nazorat

20. Bojxona qoʻmitasi ikki oy muddatda manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.

21. Qaror ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri A.N. Aripov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi D.B. Kadirov zimmasiga yuklansin.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi PQ-122-son qaroriga 1-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi toʻgʻrisidagi

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) maqomi, vazifalari, huquqlari, javobgarligi va faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.

2. Bojxona qoʻmitasi respublika ijro etuvchi hokimiyat organi boʻlib, bojxona organlari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi va bevosita tartibga soluvchi, tizimdagi rahbariy faoliyatni kollegial asosda tashkil etadigan, shuningdek, bojxona sohasidagi vakolatli davlat organining funksiyalarini bajaruvchi, harbiylashtirilgan hamda huquqni muhofaza qiluvchi organ hisoblanadi.

3. Bojxona qoʻmitasi oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlari, xalqaro shartnomalari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlari, shuningdek, ushbu Nizomga va boshqa qonunchilik hujjatlariga amal qiladi.

4. Bojxona qoʻmitasining oʻz vakolatlari doirasida qabul qilgan qarorlari, jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan bajarilishi majburiy hisoblanadi.

5. Bojxona qoʻmitasida Moddiy yordam, ijtimoiy himoya qilish, bojxona organlarini rivojlantirish va koʻzda tutilmagan xarajatlar maxsus jamgʻarmasi (keyingi oʻrinlarda — Maxsus jamgʻarma) tashkil etiladi.

Maxsus jamgʻarma bojxona yigʻimlari va koʻrsatilgan xizmatlar uchun toʻlovlar tarzidagi tushumlar hamda qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga shakllantiriladi.

Maxsus jamgʻarmani tashkil etish hamda undan foydalanish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

Maxsus jamgʻarma tushumlarining kamida 30 foizi bojxona organlari infratuzilmasini yaxshilash va zamonaviy texnik vositalari bilan jihozlash uchun yoʻnaltiriladi.

Bojxona qoʻmitasi maxsus jamgʻarmasi hisobidan homiylik yordamlarini koʻrsatish faqat Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining topshiriqlari hamda Vazirlar Mahkamasining qaror va farmoyishlariga asosan amalga oshiriladi.

6. Bojxona qoʻmitasining rasmiy nomi:

a) davlat tilida:

toʻliq nomi — “Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi”;

qisqartirilgan nomi — “Bojxona qoʻmitasi”;

b) ingliz tilida:

toʻliq nomi — “Customs Committee of under the Ministry of Economy and Finance of the Republic of Uzbekistan”;

qisqartirilgan nomi — “Customs Committee”;

v) rus tilida:

toʻliq nomi — “Tamojenniy komitet pri Ministerstve ekonomiki i finansov Respubliki Uzbekistan”;

qisqartirilgan nomi — “Tamojenniy komitet”.

7. Bojxona qoʻmitasining joylashgan manzili (pochta manzili) — Toshkent shahri Islom Karimov koʻchasi 3-uy.

2-bob. Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlari tuzilmasi

8. Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlari (keyingi oʻrinlarda — bojxona organlari) tuzilmasini quyidagilar tashkil etadi:

a) bojxona organlari:

Bojxona qoʻmitasi markaziy apparati;

Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari, “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar);

bojxona postlari;

Bojxona qoʻmitasining Bojxona instituti;

Markaziy bojxona laboratoriyasi;

Bojxona rasmiylashtiruvi markazi;

Raqamli texnologiyalar markazi;

Milliy kinologiya markazi;

b) bojxona organlari muassasasi — “Baxt” sport-sogʻlomlashtirish majmuasi” davlat muassasasi.

9. Bojxona organlari va muassasalari Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbining tasviri tushirilgan va oʻz nomi koʻrsatilgan muhrga ega boʻlgan yuridik shaxslardir.

Bojxona organlari va muassasalari (bojxona postlari bundan mustasno) mustaqil balansga, shaxsiy gʻazna hisobvaraqlariga, bank hisob raqamlariga, shu jumladan xorijiy valyutadagi bank hisob raqamlariga ega.

“Baxt” sport-sogʻlomlashtirish majmuasi” davlat muassasasi soliq toʻlovchi sifatida budjet tashkilotiga tenglashtiriladi.

10. Bojxona qoʻmitasi markaziy apparati, Bojxona instituti, Markaziy bojxona laboratoriyasi, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi, Raqamli texnologiyalar markazi, Milliy kinologiya markazi tuzilmalari va hududiy boshqarmalar hamda bojxona postlari namunaviy tuzilmalari Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan tasdiqlanadi.

11. Bojxona instituti faoliyatini tashkil etish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan belgilanadi.

Markaziy bojxona laboratoriyasi, Milliy kinologiya markazi hamda “Baxt” sogʻlomlashtirish sport majmuasi davlat muassasasi faoliyatini tashkil etish tartibi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

12. Bojxona organlari va muassasalari mahalliy davlat hokimiyati organlaridan mustaqildir va bevosita Bojxona qoʻmitasiga boʻysunadi.

3-bob. Bojxona organlarining vazifalari va funksiyalari

13. Bojxona organlarining asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:

jismoniy va yuridik shaxslarning huquqlari, erkinliklari va qonunchilik bilan muhofaza etiladigan manfaatlarini himoya qilish;

oʻz vakolati doirasida Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini himoya qilish va uning iqtisodiy xavfsizligini taʼminlash;

bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirish;

bojxona toʻlovlarini undirish;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshirish, qonunchilik buzilishlarining, shu jumladan, kontrabandaning oldini olish, ularni aniqlash va ularga chek qoʻyish;

jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda oʻz vakolatlari doirasida ishtirok etish;

tashqi savdo operatsiyalarining monitoringini amalga oshirish, eksport-import shartnomalarining ijrosini tahlil qilish, shuningdek, tashqi savdo operatsiyalarining bojxona organlariga taalluqli qismini oʻtkazishda valyuta toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etish;

tovarlarning tashqi savdosiga doir bojxona statistikasini yuritish;

tashqi iqtisodiy faoliyatning (keyingi oʻrinlarda — TIF) tovar nomenklaturasini klassifikatsiyalash hamda bojxona va sud ekspertizalarini amalga oshirish;

fuqarolarning bojxona sohasidagi huquqiy madaniyatini yuksaltirish;

xavfni boshqarish tizimi qoʻllanilishi samaradorligining muntazam monitoringini amalga oshirish;

bojxona organlari faoliyatida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini va nazoratning texnik vositalarini qoʻllash;

bojxona ishini rivojlantirish va takomillashtirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish;

Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalarining bojxona ishiga taalluqli qismidan kelib chiqadigan majburiyatlarning bajarilishini taʼminlash;

TIF ishtirokchilari faoliyatini baholash hamda ularning tovarlar va transport vositalari chiqarib yuborilgandan keyingi hisobini tekshirishni nazarda tutuvchi bojxona auditini amalga oshirish;

notarif tartibga solish hamda Oʻzbekiston Respublikasi Davlat chegarasi orqali oʻtkazish punktlarida sanitariya-karantin, fitosanitariya va veterinariya nazorati organlarining TIFni notarif tartibga solish choralarini qoʻllash boʻyicha faoliyatini muvofiqlashtirish;

bojxona organlari xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirishni tashkil etish hamda fundamental va amaliy tadqiqotlarni amalga oshirishni taʼminlash;

kinologiya faoliyatini rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish, xizmat itlari va kinologlarni tayyorlash hamda ularning malakasini oshirish.

14. Bojxona organlari oʻziga yuklangan vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni bajaradi:

1) jismoniy va yuridik shaxslarning huquqlari, erkinliklari hamda qonunchilik bilan muhofaza etiladigan manfaatlarini himoya qilish sohasida:

jismoniy va yuridik shaxslarning huquqlari, erkinliklari va qonunchilik bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini himoya qilinishini taʼminlaydi;

jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini belgilangan tartibda koʻrib chiqadi hamda ularga bojxona qonunchiligini qoʻllash boʻyicha zarur tushuntirishlar beradi;

2) Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini himoya qilish va uning iqtisodiy xavfsizligini taʼminlash sohasida:

oʻz vakolati doirasida Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha zarur choralarni koʻradi;

TIFni tarifli tartibga solish usullarini ishlab chiqilishi va amalga oshirilishida qatnashadi;

respublikaning bojxona hududida davlat xavfsizligini, jamoat tartibi, inson hayoti va salomatligi himoya qilinishi, hayvonlar va oʻsimliklar muhofaza qilinishi, atrof-muhit muhofazasi boʻyicha chora-tadbirlar amalga oshirilishiga koʻmaklashadi;

3) bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirish sohasida:

tovar va transport vositalarining bojxona chegarasi orqali harakatlanishi tartibiga rioya etilishini taʼminlaydi;

oʻz vakolatlari doirasida bojxona va soliq qonunchiligiga rioya etilishi ustidan nazoratni takomillashtirishga qaratilgan chora-tadbirlarni ishlab chiqadi va qabul qiladi;

tovarlarga bojxona hududidan tashqarida va bojxona hududida ishlov berish yuzasidan nazoratni amalga oshiradi;

bojxona va erkin omborlar, boj olinmaydigan savdo doʻkonlari faoliyatini amalga oshirish uchun litsenziya hamda vakolatli iqtisodiy operator maqomini beradi;

bojxona va erkin omborlar, boj olinmaydigan savdo doʻkonlari, bojxona tashuvchilari, vakolatli iqtisodiy operatorlar tomonidan faoliyatni amalga oshirish talablariga rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshiradi;

tovarlarning bojxona rasmiylashtiruvida taqdim etilgan hujjatlarni tahlil qiladi va tekshiradi;

tovarlarni bojxona rejimlariga joylashtirish faktini tekshiradi;

bojxona yuk deklaratsiyasi (keyingi oʻrinlarda — BYD) va bojxona kirim orderida koʻrsatilgan maʼlumotlarni tasdiqlovchi hujjatlarda qayd etilgan maʼlumotlar bilan taqqoslaydi va tekshiradi;

TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha tovarlarning toʻgʻri tasniflanganligi va bojxona rasmiylashtiruvi toʻgʻri amalga oshirilganligini tekshiradi;

xavfli yuklar, qurol-yarogʻ, harbiy texnika va mol-mulklar, portlovchi moddalar hamda buyumlar, shuningdek, harbiy tarkiblar tranziti chogʻida qonunchilik hujjatlariga muvofiq xulosalar beradi va nazoratini amalga oshiradi;

eksport nazorati obyektlarining bojxona rasmiylashtiruvi ustidan nazorat qilish uslubiyatini ishlab chiqadi va joriy etadi;

4) bojxona toʻlovlarini undirish sohasida:

bojxona toʻlovlarining oʻz vaqtida undirilishi, shuningdek, davlat budjetiga oʻtkazilishini taʼminlaydi;

bojxona imtiyozlari va tarif preferensiyalarining toʻgʻri berilishi, ulardan maqsadli foydalanilishini nazorat qiladi va monitoringini amalga oshiradi;

bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha imtiyozlar toʻgʻri qoʻllanganligini va tovarlarning bojxona qiymati toʻgʻri aniqlanganligini tekshiradi;

5) bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshirish, qonunchilik buzilishlari, shu jumladan, kontrabandaning oldini olish, ularni aniqlash va ularga chek qoʻyish sohasida:

mustaqil ravishda yoki boshqa huquqni muhofaza qilish organlari bilan hamkorlikda kontrabanda, bojxona qonunchiligi va oʻz vakolatlari doirasida soliq qonunchiligi buzilishining oldini olish hamda ularga barham berish boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqadi va amalga oshiradi;

giyohvandlik vositalari va ularning analoglari, psixotrop, portlovchi moddalar, qurol-yarogʻ, boshqa cheklangan yoki taqiqlangan ashyolarni bojxona chegarasi orqali gʻayriqonuniy olib oʻtilishining oldini olish chora-tadbirlarini ishlab chiqadi va qoʻllaydi;

respublika va xorijiy davlatlarning vakolatli organlari bilan birgalikda bojxona chegarasi orqali harakatlanayotgan giyohvandlik vositalari, ularning analoglari, psixotrop moddalar, prekursorlar yoki jinoiy yoʻl bilan topilgan boshqa ashyolarni nazorat ostida yetkazib berilishini amalga oshiradi;

qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda bojxona qonunchiligi buzilishining oldini olish, ularni aniqlash, ularga barham berish va ularni fosh etish, shuningdek, bojxona qoidalari buzilishini tayyorlash va sodir etishga daxldor shaxslarni aniqlash hamda topish va ular haqida axborot toʻplash boʻyicha tezkor-qidiruv faoliyatini amalga oshiradi;

qonunchilik hujjatlariga muvofiq bojxona organlari vakolatiga tegishli boʻlgan ishlar boʻyicha tergovga qadar tekshiruv, surishtiruvni amalga oshiradi hamda bojxona qoidalari buzilishi toʻgʻrisidagi maʼmuriy ishlarni yuritadi va koʻrib chiqadi;

yuridik va jismoniy shaxslarga nisbatan qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan bojxona qoidalari buzilganligi uchun taʼsir koʻrsatish choralarini belgilangan tartibda qoʻllaydi;

bojxona organlari vakolatlari doirasiga kirmaydigan jinoyat haqidagi ariza yoki xabarlarni hamda maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqish vakolatiga ega boʻlgan organga yuboradi;

bojxona organlari mansabdor shaxslarining xatti-harakatlari va qarorlarining qonuniylik talablariga rioya etilishini nazorat qiladi, ular boʻyicha kiritilgan shikoyatlarni belgilangan tartibda koʻrib chiqadi;

6) jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda oʻz vakolatlari doirasida ishtirok etish sohasida:

vakolatlari doirasida jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha chora-tadbirlarni taʼminlaydi;

bojxonaga oid huquqbuzarliklarning bevosita predmeti boʻlgan tovarlarni va boshqa qimmatliklarni, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga yoki ommaviy qirgʻin qurollarini tarqatishni moliyalashtirishga aloqadorligi xususida axborot mavjud boʻlgan naqd pul mablagʻlari yoki boshqa mol-mulkni ushlab turish hamda olib qoʻyish choralarini koʻradi;

jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasida xalqaro hamkorlikda ishtirok etadi;

jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish masalalari boʻyicha boshqa organlar bilan oʻzaro hamkorlik qiladi;

xalqaro terrorizmga qarshi kurashishga koʻmaklashish boʻyicha chora-tadbirlarni qoʻllaydi;

7) tashqi savdo operatsiyalarining monitoringini amalga oshirish, eksport-import shartnomalarining ijrosini tahlil qilish, shuningdek, tashqi savdo operatsiyalarining bojxona organlariga taalluqli qismini oʻtkazishda valyuta toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilishini taʼminlash sohasida:

tashqi savdo operatsiyalarining monitoringini amalga oshiradi;

ishlab chiqarishni mahalliylashtirish va sanoat kooperatsiyasini kengaytirish masalalari boʻyicha manfaatdor tashkilotlar bilan hamkorlik oʻrnatadi;

eksport-import shartnomalarining ijrosini tahlil qiladi;

oʻz vakolatlari doirasida valyuta nazoratini amalga oshirishda, shu jumladan, tashqi savdo operatsiyalarining bojxona organlariga taalluqli qismini oʻtkazishda valyuta toʻgʻrisidagi qonunchiligiga rioya etishni tashkil etadi;

8) tovarlarning tashqi savdosiga doir bojxona statistikasini yuritish sohasida:

tovarlarning tashqi savdo bojxona statistikasi maʼlumotlarini toʻplash, qayta ishlash va tahlil qilishni tashkillashtiradi hamda prognozlashtiradi;

tovarlarning tashqi savdosi boʻyicha bojxona statistikasini yuritadi, uni shakllantirishning barcha bosqichlarida haqqoniylikni taʼminlash boʻyicha chora-tadbirlarni amalga oshiradi;

import va eksport tuzilmasi hamda dinamikasini tahlil qilib boradi;

Oʻzbekiston Respublikasining tashqi iqtisodiy aloqalarini rivojlantirish, tashqi savdo va toʻlov balansini mustahkamlash boʻyicha takliflar ishlab chiqadi;

tashqi savdo sohasida statistik maʼlumotlarning toʻgʻriligini taʼminlash va huquqbuzarlik belgilarini aniqlash maqsadida xorijiy davlatlarning bojxona xizmatlari bilan axborot almashadi;

respublikaning tashqi savdosini rivojlantirish tendensiyalari, shuningdek, mamlakatning savdo hamkorlari boʻlgan mamlakatlar bilan savdo-iqtisodiy aloqalar boʻyicha tahliliy maʼlumotlar tayyorlaydi;

9) TIF tovar nomenklaturasini klassifikatsiyalash hamda bojxona va sud ekspertizalarini amalga oshirish sohasida:

TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha tovarlarni klassifikatsiyalaydi va klassifikatsiya qarorlarini qabul qiladi;

tovarlarning klassifikatsiyasiga qaratilgan maʼlumotlarni yigʻadi, tahlil qiladi va saqlaydi;

vakolatli organlar bilan hamkorlikda TIF tovar nomenklaturasini yuritadi hamda uning yangi tahririni ishlab chiqishda ishtirok etadi;

tovarlar klassifikatsiyasida uchrayotgan xatoliklarni tahlil qiladi va ularning oldini olish choralarini koʻradi;

sohadagi muammoli holatlar boʻyicha Jahon bojxona tashkiloti bilan hamkorlik qiladi;

huquqni muhofaza qiluvchi organlar bilan komission, kompleks ekspertizalarni oʻtkazishda ishtirok etadi, takroriy ekspertizalarni amalga oshiradi;

tovarlarni TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha klassifikatsiyalash maqsadida ularning tarkibi, xususiyatlarini va boshqa jihatlarini aniqlashga qaratilgan bojxona ekspertizasidan oʻtkazadi va xulosalar beradi;

tovarlarning kelib chiqish mamlakatini aniqlash maqsadida bojxona ekspertizasini amalga oshiradi va xulosalar beradi;

tovarlarni qayta ishlash mahsulotlarida identifikatsiyalaydi;

tovarlarni intellektual mulkka boʻlgan huquqlarga rioya etilishi uchun identifikatsiyalaydi;

spirtli ichimliklar tarkibini aniqlash, nikotin saqlovchi mahsulotlar identifikatsiyasi boʻyicha bojxona ekspertizasini amalga oshiradi va xulosalar beradi;

yangi turdagi nikotin saqlovchi mahsulotlar va spirtli ichimliklar tahlillari boʻyicha ehtiyojlarni oʻrganadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksiga asosan tovarlarning klassifikatsiyalanishiga nisbatan TIF tovar nomenklaturasiga muvofiq dastlabki qaror qabul qiladi;

Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kiriladigan va olib chiqiladigan tovarlarni akkreditatsiya doirasida sertifikatlash bilan bogʻliq boʻlgan pullik xizmatlar koʻrsatadi;

jismoniy va yuridik shaxslarga tibbiyot sohasida litsenziyalangan pullik xizmatlar koʻrsatadi;

bojxona organlari ehtiyoji uchun davlat sud-ekspertiza muassasasi sifatida oʻsimlik, sintetik giyohvandlik vositalari va moddalari, psixotrop moddalar va prekursorlar, qimmatbaho metallar, zargarlik buyumlari, kuchli taʼsir qiluvchi hamda maxsus kimyoviy moddalar, shuningdek, xatshunoslik, hujjatlarning texnik ekspertizasi va tadqiqotlarni amalga oshiradi;

xorijiy davlatlarda tashkil etiladigan bojxona ekspertizasi sohasida xodimlar malakasini oshirishga qaratilgan ilmiy anjumanlar, konferensiyalarda xodimlar ishtirokini taʼminlaydi;

respublika va xorijiy davlatlarning davlat organlari, ilmiy tashkilotlari, oʻquv yurtlari bilan hamkorlikda ilmiy, instrumental xizmat koʻrsatadi;

tovarlarni TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha klassifikatsiyalash sohasida oʻtkaziladigan ilmiy-tadqiqot ishlarini amalga oshiradi;

yangi turdagi ekspertizalar uchun uslublar ishlab chiqadi va amaliyotga joriy etadi;

namuna va sinamalar olishga doir metodik qoʻllanmalar ishlab chiqib, amaliyotga tatbiq etadi;

oʻquv mashgʻulotlari oʻtkazish uchun muhim hisoblangan tovarlar kolleksiyasini, oʻsimlik va sintetik giyohvandlik moddalari, psixotrop va kuchli ruhiy taʼsir qiluvchi moddalar kolleksiyasi, qalbaki hujjatlar va qimmatli qogʻozlar kartotekalarini tashkil etadi va yuritadi;

kartotekalar va kolleksiyalarni yuritish samaradorligini oshirish yuzasidan takliflar tayyorlaydi;

ilmiy-tadqiqot ishlari va tajriba-konstruktorlik ishlanmalarida ishtirok etadi;

10) fuqarolarning bojxona sohasidagi huquqiy madaniyatini yuksaltirish sohasida:

aholiga TIFni amalga oshirish va bojxona sohasiga oid qonunchilik hujjatlarining mohiyati va ahamiyatini yetkazishni tashkil etadi;

bojxona sohasidagi oʻzgarishlar haqida jismoniy va yuridik shaxslarni xabardor qilish borasida fuqarolik jamiyati institutlari va ommaviy axborot vositalari bilan samarali hamkorlik qiladi;

korrupsiyaga qarshi kurashish va boshqa mansabdorlik jinoyatlari sodir etilishining oldini olishga qaratilgan tadbirlarni amalga oshiradi;

11) xavfni boshqarish tizimi qoʻllanilishi samaradorligining muntazam monitoringini amalga oshirish sohasida:

bojxona qonunchiligi buzilishi xavfi yuqori boʻlgan tovar va TIF ishtirokchilari faoliyatini nazorat qilish uchun kuch va vositalardan samarali foydalanishni nazarda tutuvchi xavfni boshqarish avtomatlashtirilgan tizimining faoliyatini taʼminlaydi hamda takomillashtirib boradi;

xavfi yuqori boʻlgan tovarlar guruhlarini bojxona nazorati uchun maqsadli tanlash, shu jumladan, dastlabki axborotni tahlil qilish va tasodifiy tanlov asosida tekshirish usullarini ishlab chiqadi;

“halol” TIF ishtirokchilarini aniqlash mezonlarini ishlab chiqadi va ularga nisbatan soddalashtirilgan bojxona tartibotlarini qoʻllash mexanizmlarini yaratadi;

xavfni boshqarish tizimi qoʻllanilishi samaradorligining muntazam monitoringini amalga oshiradi va uni yanada takomillashtirish va uzluksiz ishlashini taʼminlaydi;

12) bojxona organlari faoliyatida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari va nazorat-texnik vositalarini qoʻllash sohasida:

bojxona organlari faoliyatini samarali tashkil etish uchun zarur dasturiy taʼminot va axborot tizimlarini ishlab chiqadi hamda ularni takomillashtirib boradi;

bojxona organlari faoliyati va xizmatlarini raqamlashtirish orqali bojxona tartib-taomillarini soddalashtiradi;

samarali bojxona nazoratini tashkil etish uchun bojxona organlarini zarur nazorat-texnik vositalari bilan taʼminlaydi;

bojxona organlarida belgilangan tartibda axborot xavfsizligini taʼminlaydi;

13) bojxona ishini rivojlantirish va takomillashtirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish sohasida:

yagona bojxona siyosatini amalga oshirishning huquqiy, iqtisodiy va tashkiliy mexanizmlarini ishlab chiqadi, ularning amaliyotga tatbiq etilishini taʼminlaydi;

bojxona ishi sohasida normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqish va ularning tayyorlanishida ishtirok etadi;

bojxona qonunchiligini takomillashtirishda bojxona organlarining yagona pozitsiyasini shakllantiradi;

bojxona organlariga yuklatilgan vazifa va funksiyalarning amalga oshirilishini taʼminlovchi ilmiy-texnik xizmatlar, laboratoriyalar, oʻquv markazlari, boshqa korxona va tashkilotlarni tashkil etadi;

Jahon savdo tashkiloti, Jahon bojxona tashkiloti va boshqa xalqaro tashkilotlarning standartlari hamda tavsiyalarini tahlil qilgan holda bojxona ishini rivojlantirish va takomillashtirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqadi;

14) Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarining bojxona ishiga taalluqli qismidan kelib chiqadigan majburiyatlarning bajarilishini taʼminlash sohasida:

Oʻzbekiston Respublikasining bojxona sohasida imzolangan xalqaro konvensiya va shartnomalari boʻyicha majburiyatlarning bajarilishini taʼminlaydi;

xalqaro bojxona va savdo tashkilotlarida ishtirok etadi;

xorijiy davlatlarning bojxona organlari, bojxona ishi masalalari bilan shugʻullanuvchi xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik qiladi;

xalqaro shartnomalarga muvofiq xorijiy mamlakatlarning bojxona xizmatlari va boshqa organlari bilan oʻzaro axborotlar almashadi;

15) TIF ishtirokchisi faoliyatini baholash hamda ularning tovarlar va transport vositalari chiqarib yuborilgandan keyingi hisobini tekshirishni nazarda tutuvchi bojxona auditini amalga oshirish sohasida:

tovarlarni bojxona rejimlariga joylashtirish faktini tekshiradi;

BYD va bojxona kirim orderida koʻrsatilgan maʼlumotlarni tasdiqlovchi hujjatlarda qayd etilgan maʼlumotlar bilan taqqoslaydi va tekshiradi;

tovarlarga nisbatan preferensiyalar toʻgʻri qoʻllanganligi, bojxona toʻlovlari toʻliq undirilganligi, shuningdek, bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari va valyutani tartibga solish talablarining buzilish holatlarini aniqlash maqsadida moliya-xoʻjalik faoliyati bilan bogʻliq hujjatlarni tekshiradi va oʻrganadi;

bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha imtiyozlar toʻgʻri qoʻllanganligi va tovarlarning bojxona qiymati toʻgʻri aniqlanganligini tekshiradi;

shartli ravishda chiqarib yuborilgan tovarlarni tasarruf etish boʻyicha cheklovlarga rioya etilishini tekshiradi;

tovarlarning bojxona rasmiylashtiruvida taqdim etilgan hujjatlarni tahlil qiladi va tekshiradi;

TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha tovarlarning toʻgʻri tasniflanganligi va bojxona rasmiylashtiruvi toʻgʻri amalga oshirilganligini tekshiradi;

bojxona sohasida faoliyat olib boruvchi shaxslar tomonidan bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan majburiyatlarning bajarilishini tekshiradi;

bojxona operatsiyalarini amalga oshirishda noqonuniy (“kulrang”) sxemalarni aniqlash va bunday holatlarning oldini olish hamda ularga chek qoʻyish boʻyicha profilaktika ishlarini oʻtkazadi;

16) notarif tartibga solish hamda Oʻzbekiston Respublikasi Davlat chegarasi orqali oʻtkazish punktlarida sanitariya-karantin, fitosanitariya va veterinariya nazorati organlarining TIFni notarif tartibga solish choralarini qoʻllash boʻyicha faoliyatini muvofiqlashtirish yoʻnalishida:

Oʻzbekiston Respublikasining Davlat chegarasi orqali oʻtkazish punktlarida sanitariya-karantin, fitosanitariya va veterinariya nazorati organlarining faoliyatini muvofiqlashtiradi;

davlat tomonidan qonunchilik bilan vakolat berilgan nazorat qiluvchi organlar (keyingi oʻrinlarda — nazorat qiluvchi organlar) tomonidan TIFni amalga oshirishda ruxsatnoma va boshqa tusdagi hujjatlar olinishi lozim boʻlgan hamda litsenziyalanadigan va kvotalanadigan tovarlarga nisbatan notarif tartibga solish choralari qoʻllashni muvofiqlashtiradi;

nazorat qiluvchi organlarning tovarlarni olib kirish va (yoki) olib chiqishda ular tomonidan taqiqlarni qoʻllash boʻyicha faoliyatini muvofiqlashtiradi;

notarif choralar qoʻllaniladigan tovarlar roʻyxatini tasdiqlash, ularga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish hamda bu borada nazorat tartibotlari boʻyicha normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqishda ishtirok etadi;

“Yagona darcha” bojxona axborot tizimini qoʻllash va takomillashtirish uslubiyatlarini ishlab chiqadi;

intellektual mulk obyektlarining bojxona reyestrini yuritadi;

oʻz vakolatlari doirasida intellektual mulk obyektlariga boʻlgan huquqlarni himoya qilish choralarini koʻradi;

eksport nazorati obyektlarining bojxona rasmiylashtiruvi ustidan nazorat qilish uslubiyatini ishlab chiqadi va joriy etadi;

17) bojxona organlari xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirishni tashkil etish hamda fundamental va amaliy tadqiqotlarni amalga oshirishni taʼminlash sohasida:

iqtisodiyot va yuridik kadrlarni tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirishni tashkil etadi;

oliy taʼlimdan keyingi taʼlim asosida ilmiy darajaga ega ilmiy va ilmiy-pedagogik kadrlarni tayyorlaydi;

rahbar kadrlarni tayyorlash uchun qisqa muddatli tegishli yoʻnalishlar boʻyicha oʻquv kurslarni joriy etadi;

kadrlar zaxirasini yaratadi, ularni tayyorlash, qayta tayyorlash va stajirovkadan oʻtishini tashkil etadi, bojxona organlariga kadrlar tanlovini amalga oshiradi va ularni joy-joyiga qoʻyadi;

18) kinologiya faoliyatini rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish, xizmat itlari va kinologlarni tayyorlash hamda ularning malakasini oshirish sohasida:

turli yoʻnalishlar boʻyicha xizmatga yaroqli zotdor xizmat itlarini tanlaydi, sotib oladi va parvarishlashning samarali tizimini yaratadi;

malakali kinologlarni tayyorlaydi va xizmat itlarini giyohvandlik vositalari, qurol-yarogʻ, oʻq-dori, portlovchi moddalar, valyuta qimmatliklarini qidirib topish, shuningdek, qidiruv-qutqaruv, himoya-qorovul, iz qidiruv xizmati, terrorchilikka qarshi va boshqa operatsiyalarda ishtirok etish yoʻnalishlari boʻyicha tayyorlaydi;

Oʻzbekiston Respublikasi va xorijiy davlatlarning ushbu yoʻnalishdagi jamoat tashkilotlari hamda kinologiya xizmatlari bilan oʻzaro hamkorlik dasturlari doirasida zotdor xizmat itlarini koʻpaytiradi, sotib oladi, sotadi va almashadi;

bojxona organlari kinologlarining faoliyati va xizmat itlaridan foydalanish natijadorligini ularning oldiga qoʻyilgan vazifalarni bajarishida yuzaga kelishi mumkin boʻlgan kamchiliklarni aniqlash, kelgusida bartaraf etish maqsadida doimiy monitoring olib boradi;

jismoniy va yuridik shaxslarga, shu jumladan, xorijiy shaxslarga roʻyxati va qiymati Davlat bojxona xizmati tomonidan tasdiqlanadigan kinologiya sohasida pulli xizmatlar koʻrsatadi;

kinologiya xizmati sohasida xalqaro va milliy koʻrgazmalar, musobaqalar va boshqa tadbirlarni oʻtkazadi hamda ularda ishtirok etadi.

Davlat bojxona xizmatiga qonunchilik hujjatlari bilan boshqa funksiyalar ham yuklanishi mumkin.

4-bob. Bojxona organlarining huquq va majburiyatlari

15. Bojxona organlari oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarishda quyidagi huquqlarga ega:

bojxona nazoratini amalga oshirish uchun maʼlumotlar va hujjatlarni tekshirish, ogʻzaki soʻrov oʻtkazish, axborot olish, bojxona koʻzdan kechiruvini, bojxona koʻrigini va shaxsiy koʻrikni oʻtkazish, shuningdek, binolar, hududlar va transport vositalarini koʻzdan kechirish;

tovarlar va transport vositalari erkin muomalaga chiqarilgandan soʻng jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlarning toʻgʻriligini hamda ularning tashqi savdo faoliyati qonuniyligini tekshirish maqsadida tovarlar va transport vositalariga nisbatan bojxona nazoratini amalga oshirish;

bojxona nazorati shakli sifatida boshqa organlar bilan kelishilmagan holda tovarlar saqlanadigan va sotiladigan joylarga chiqqan yoxud chiqmagan holda bojxona auditini oʻtkazish;

olib kiriladigan va (yoki) olib chiqiladigan tovar va transport vositalari hisobi, jumladan, buxgalterlik hisobi va hisoboti hujjatlari, shuningdek, dastlabki hujjatlar yuritilishi ustidan tekshiruvni amalga oshirish;

banklardan, moliya organlaridan hamda boshqa tashkilotlardan, shuningdek, jismoniy va yuridik shaxslardan eksport-import operatsiyalarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlgan maʼlumotlar va hujjatlarni soʻrash va olish;

bojxona nazoratini oʻtkazish maqsadida tovarlar hamda boshqa buyumlardan namunalar va nusxalar olish;

bojxonaga oid huquqbuzarliklarning bevosita predmeti boʻlgan tovarlar va boshqa qimmatliklarni ushlab turish hamda olib qoʻyish;

tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv olib borish va tezkor-qidiruv faoliyatini amalga oshirish;

huquqbuzarlik sodir etgan shaxslarni maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turishni amalga oshirish;

maxsus ruxsatnomalar va litsenziyalar berish;

bojxona organlari faoliyatida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan va nazoratning texnik vositalaridan foydalanish;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilishini taʼminlash maqsadida mutaxassisni yoki ekspertni jalb etish;

tovarlar saqlanadigan va sotiladigan joylarga chiqqan holda import tovarlar bojxona yuk deklaratsiyalariga muvofiqligini tekshirish uchun ushbu tovarlar yakuniy isteʼmolchiga yetib borishi zanjirini korxonabay oʻrganish;

Davlat bojxona xizmati vakolatiga kiradigan masalalar boʻyicha idoralararo tusdagi xalqaro shartnomalarni belgilangan tartibda tuzish;

Davlat bojxona xizmati vakolatiga tegishli boʻlgan masalalar boʻyicha xalqaro darajada Oʻzbekiston Respublikasi manfaatlarini belgilangan tartibda ifodalash;

jismoniy va yuridik shaxslarga roʻyxati va tariflari Bojxona qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadigan pulli xizmatlar koʻrsatish;

bojxona organlari faoliyatini takomillashtirish boʻyicha takliflar kiritish;

budjetdan tashqari mablagʻlarni hamda bojxona organlari va muassasalarining depozit hisobvaraqlarida joylashgan mablagʻlarni Oʻzbekiston Respublikasi tijorat banklarining muddatli depozitlariga shartnoma asosida milliy va chet el valyutasida joylashtirish. Bunda mablagʻlarni joylashtirishdan olingan daromad bojxona organlarining budjetdan tashqari hisobvaraqlariga oʻtkaziladi va moddiy-texnik bazani rivojlantirishga va xodimlarni moddiy ragʻbatlantirish hamda qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa maqsadlarga yoʻnaltiriladi.

Bojxona qoʻmitasining rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari xodimlarga ustamalar toʻlash hamda bojxona obyektlarini kapital qurish va taʼmirlash ishlarini amalga oshirish maqsadida hududiy boshqarmalar, Bojxona instituti, Markaziy bojxona laboratoriyasi, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi, Raqamli texnologiyalar markazi va Milliy kinologiya markaziga yoʻnaltirilishi mumkin.

Bojxona organlariga qonunbuzilish holatlari boʻyicha, yetkazilgan zararni qoplash, bojxona toʻlovlarini taʼminlash va boshqa talablar boʻyicha bojxona organlarining hisob raqamlariga vaqtincha saqlash uchun oʻtkazilgan xorijiy va milliy valyutani tijorat banklarining muddatli depozitlariga shartnoma asosida joylashtirish mumkin.

Bunda depozit mablagʻlaridan olingan foiz daromadlari bojxona organlarining budjetdan tashqari jamgʻarmasiga yoʻnaltiriladi.

Bojxona qoʻmitasi qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

16. Bojxona organlari xodimlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida jismoniy kuch ishlatish, oʻziga biriktirilgan maxsus vositalarni va oʻqotar qurolni olib yurish, saqlash va ulardan foydalanish huquqiga ega.

5-bob. Bojxona qoʻmitasi faoliyatini tashkil etish

1-§. Bojxona qoʻmitasi rahbariyati

17. Bojxona qoʻmitasi raisi:

bojxona organlari faoliyatini umumiy boshqarishni amalga oshiradi va rahbarlik qiladi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Vazirlar Mahkamasining tegishli qarori bilan Bojxona qoʻmitasiga yuklatilgan vazifa va funksiyalarni bajarishni tashkillashtiradi;

bojxona organlarida lavozimlar (ofitser va serjantlar egallashi lozim boʻlgan shtat lavozimlari) va ularga muvofiq maxsus unvonlarni nazarda tutuvchi bojxona organlarining shtatlarini tasdiqlaydi;

bojxona organlarida belgilangan meʼyorlar asosida mutaxassis, yordamchi va xizmat koʻrsatuvchi lavozimlarni nazarda tutuvchi shtatlarni tasdiqlaydi;

Bojxona qoʻmitasi markaziy apparati tarkibiy tuzilmalari, hududiy boshqarmalari va bojxona organlari muassasalarining nizomlarini tasdiqlaydi;

zarur hollarda bojxona organlarining tashkiliy-shtat tuzilmalariga belgilangan umumiy shtatlar soni va mehnatga haq toʻlash fondi doirasida oʻzgartirishlar kiritadi;

alohida hollarda, tor ixtisoslikdagi yuqori malakali mutaxassislarni belgilangan talablarni inobatga olmagan holda xizmatga qabul qilish huquqiga ega;

Bojxona qoʻmitasi raisi oʻrinbosarlari oʻrtasida vazifalarni taqsimlaydi hamda zarur hollarda rais va uning oʻrinbosarlarining tarkibiy tuzilmalar ustidan mutasaddiligini oʻzgartiradi;

xodimlarning qayta tayyorlash kurslarida davriy oʻqish muddatini belgilaydi;

bojxona organlari xodimlarini moddiy ragʻbatlantirish va mukofotlash hamda ularga intizomiy jazo choralarini qoʻllash toʻgʻrisida qaror qabul qiladi;

Moddiy ragʻbatlantirish maxsus jamgʻarmasi hisobidan shaxsiy ustama berish tartibini belgilaydi;

bojxona organlarining sport-sogʻlomlashtirish muassasalarida statsionar dam olish tartibi va shartlarini belgilaydi;

xizmat yili uchun ustamani toʻlash maqsadida xizmat muddatini hisoblash hamda malaka darajalarini berish tartibini tasdiqlaydi;

bojxona organlarining xizmatdagi ofitserlari va serjantlar tarkibi hamda xizmat majburiyatini bajarish chogʻida halok boʻlgan, shuningdek, xizmat majburiyatini bajarishda olgan jarohati tufayli nogiron boʻlib qolgan xodimlarning farzandlariga qonunchilik hujjatlarida belgilangan alohida kvota asosida oʻqishga kirish uchun tavsiyanomalar beradi;

bojxona organlarining xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida tan jarohati olgan xodimlariga, shuningdek, halok boʻlganlarning oilalariga bir marotabalik nafaqa tayinlaydi;

bojxona organlari xizmat turarjoylari va yotoqxonalarini berish, foydalanish, saqlash va maqomini oʻzgartirish tartibini belgilaydi;

xizmat majburiyatini bajarish chogʻida halok boʻlgan, shuningdek, xizmat majburiyatini bajarishda olgan jarohati tufayli nogiron boʻlib qolgan bojxona organlari xodimlari farzandlarining oʻquv davri toʻlov kontraktlarini qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda toʻlab berish huquqiga ega;

oʻz vakolati doirasida bojxona organlari xodimlariga maxsus unvonlar beradi va ularni bir pogʻona pasaytirish tarzidagi intizomiy jazo chorasini qoʻllaydi;

bojxona organlari xodimlarini attestatsiyadan oʻtkazish tartibini belgilaydi va navbatdan tashqari attestatsiyadan oʻtkazish toʻgʻrisidagi qarorlarni qabul qiladi;

xodimning bojxona organlari ixtiyorida boʻlish tartibini belgilaydi;

oʻz vakolatlari doirasida bojxona organlari xizmatiga tiklanishi lozim boʻlgan shaxslarni xizmatga tiklaydi, shaxsiy tarkib roʻyxatlariga kiritadi va lavozimga tayinlaydi;

ilgari bojxona organlaridan boʻshatilgan shaxslarni xizmatga qabul qilish tartibini belgilaydi;

kuchaytirilgan va sutkalik rejimlarni joriy etadi hamda bekor qiladi, shuningdek, bojxona organlari xodimlarini jangovar harakatlarda ishtirok etishga jalb etadi;

kuchaytirilgan yoki sutkalik rejim joriy etilishi munosabati bilan ish soatlarining belgilangan normalari oshirilganligi evaziga xodimga pul kompensatsiyasi toʻlash yoki dam olish kunlarini berish yoxud bu kunlarni har yilgi navbatdagi taʼtilga qoʻshish tartibini belgilaydi;

oʻz vakolatlari doirasida Oʻzbekiston Respublikasi qonunlari, Oliy Majlis palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari farmoyishlari asosida hamda ijrosi yuzasidan jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan bajarilishi majburiy boʻlgan buyruqlar chiqaradi, yoʻriqnomalarni, qoidalarni, nizomlarni tasdiqlaydi, shuningdek, bojxona organlari va idoraviy boʻysunuvidagi tashkilotlar tomonidan ijro etish uchun koʻrsatmalar beradi;

Oʻzbekiston Respublikasi davlat organlari va boshqa tashkilotlarida, shuningdek, boshqa davlatlarning bojxona xizmati organlari bilan munosabatlarda Bojxona qoʻmitasi nomidan ish koʻradi;

bojxona organlarining oʻrnak koʻrsatgan xodimlarini va bojxona ishiga koʻmaklashgan fuqarolarni mukofotlarga va Oʻzbekiston Respublikasining faxriy unvonlarini berish, koʻkrak nishonlari, faxriy yorliqlar va ragʻbatlantirishning boshqa turlari bilan mukofotlash toʻgʻrisida takliflar kiritadi;

Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari, chet el fuqarolari va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar, shu jumladan, davlat va nodavlat tashkilotlar xodimlari hamda xalqaro jamoatchilik vakillarini qoʻmitaning idoraviy mukofotlari bilan ragʻbatlantirish vakolatiga ega;

qonunchilik hujjatlari bilan vakolatiga kiritilgan boshqa masalalar boʻyicha qaror qabul qiladi.

Bojxona qoʻmitasi raisi qonunchilik hujjatlari bilan belgilangan boshqa huquq va vakolatlarga ega boʻlishi mumkin.

18. Bojxona qoʻmitasi raisi quyidagilar uchun shaxsan javobgar hisoblanadi:

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Vazirlar Mahkamasi qarorlarini, normativ-huquqiy hujjatlar talablarini oʻz vaqtida va sifatli bajarish, shuningdek, ularning ijro holati toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni “Ijro.gov.uz” tizimi orqali toʻliq, toʻgʻri va oʻz vaqtida taqdim etish;

bojxona organlariga har tomonlama rivojlangan hamda yuksak mahoratga ega, maʼnan yetuk vatanparvar yoshlarni jalb etishga qaratilgan kadrlarni tanlash va joy-joyiga qoʻyish;

xodimlarning xizmatga boʻlgan munosabatini tubdan oʻzgartirish, qonunchilik buzilishining barcha koʻrinishlariga nisbatan murosasiz munosabatda boʻlish muhitini yaratish, xodimlar oʻrtasida sogʻlom muhitni shakllantirish;

xizmatni fidokorona olib borayotgan kadrlarni har tomonlama ragʻbatlantirish, shuningdek, xizmat intizomi, qonunchilik hujjatlari talablarini qoʻpol ravishda buzgan xodimlarni intizomiy hamda boshqa turdagi javobgarlikka tortilishini taʼminlash;

Bojxona instituti faoliyatini samarali tashkil etish;

bojxona organlari faoliyatining ochiqligini taʼminlash, jamoatchilik, TIF ishtirokchilari bilan bevosita, maqsadli muloqot oʻrnatish, shuningdek, fuqarolarni shaxsan qabul qilish.

19. Bojxona qoʻmitasi raisi toʻrt nafar oʻrinbosarga, shu jumladan, bir nafar birinchi oʻrinbosarga ega boʻladi.

20. Bojxona qoʻmitasi raisi yoʻqligida uning vakolatlari uning birinchi oʻrinbosari, u yoʻqligida belgilangan tartibda boshqa oʻrinbosari tomonidan amalga oshiriladi.

21. Bojxona qoʻmitasi raisi maqomiga koʻra vazirga, raisning birinchi oʻrinbosari va oʻrinbosarlari esa tegishincha vazirning birinchi oʻrinbosari va oʻrinbosarlariga tenglashtiriladi.

22. Raisning birinchi oʻrinbosari quyidagilar uchun shaxsan javobgar hisoblanadi:

bojxona ishi rivojlanishining ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish, bojxona qonunchiligi hamda huquqni koʻllash amaliyotini takomillashtirish, bojxona sohasidagi qonunchilik buzilishi holatlarining sabab va shart-sharoitlarini tahlil qilish, ularni bartaraf etish boʻyicha samarali chora-tadbirlarni amalga oshirish;

davlat xizmatlari koʻrsatish tizimini tubdan takomillashtirish, axborotlarni tahlil qilish va undan foydalanish, axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan keng foydalanish orqali bojxona organlarining jismoniy va yuridik shaxslar bilan bevosita aloqasiz muloqot qilish shakllarini joriy etish;

xavfni boshqarishning avtomatlashtirilgan tizimini joriy etish va samarali ishlashini taʼminlash, “halol” TIF ishtirokchilariga nisbatan soddalashtirilgan bojxona tartib-taomillarini koʻllash tartibini shakllantirish;

bojxona nazoratining zamonaviy usul, shakl va texnik vositalarini joriy etish orqali tovarlarning noqonuniy olib kirilishi, bojxona toʻlovlarini toʻlashdan boʻyin tovlash sxemalarini aniqlash.

23. Rais oʻrinbosarlari quyidagilar uchun javobgar hisoblanadi:

tashqi savdo operatsiyalarini monitoring qilish, eksport-import shartnomalari ijrosini tahlil qilish, tovarlar eksporti prognozlarini bajarish, tashqi savdo operatsiyalarini amalga oshirishda valyuta qonunchiligiga rioya qilish;

bojxona statistikasining shakllanishi va ishonchliligi, Oʻzbekiston Respublikasining tashqi savdosi hamda mamlakatning savdosidagi asosiy hamkorlari boʻlgan davlatlar bilan savdo-iqtisodiy aloqalari rivoji haqida tahliliy maʼlumotlar tayyorlash;

statistik maʼlumotlarning ishonchliligini taʼminlash, tashqi savdo sohasidagi huquqbuzarliklarni aniqlash maqsadida xorijiy mamlakatlarning bojxona xizmatlari bilan axborot almashish;

tovarlarning tashqi iqtisodiy faoliyat tovar nomenklaturasi boʻyicha toʻgʻri tasniflanishini baholash, ularning bojxona qiymatini aniqlash, bojxona toʻlovlarini hisoblash va undirish, shuningdek, ushbu masalalarda uslubiy yordam koʻrsatishni nazarda tutadigan bojxona postlari faoliyati ustidan ishonchli nazorat tizimini ishlab chiqish;

kontrabanda va bojxona qonunchiligi buzilishiga qarshi kurashishning holati va samaradorligi, tovarlarni noqonuniy olib kirish mexanizmlarini aniqlash va tahlil qilish, qonunchilik buzilishining oldini olish boʻyicha samarali choralar ishlab chiqish, javobgarlikning muqarrarligini taʼminlash;

xorijiy mamlakatlar bojxona organlari va xalqaro tashkilotlar bilan samarali hamkorlikni tashkil etish, bojxona ishi sohasidagi ilgʻor tajribalarni tizimli oʻrganish va joriy etish;

Markaziy bojxona laboratoriyasi, Milliy kinologiya markazi va bojxona organlari muassasalari faoliyatini samarali tashkil etish;

jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini har tomonlama, toʻliq va obyektiv koʻrib chiqish, fuqarolarni shaxsan qabul qilish;

bojxona organlarining bino va inshootlarini joriy va kapital taʼmirlash, xodimlarni kompyuter va boshqa uskunalar, aloqa hamda bojxona nazorati vositalari bilan taʼminlash, yuklatilgan vazifalarni samarali bajarishlari uchun zarur shart-sharoitlar yaratish.

24. Bojxona qoʻmitasining tarkibiy tuzilmalari rahbarlari mazkur Nizom hamda boshqa qonunchilik hujjatlari bilan yuklatilgan vazifa va funksiyalarning amalga oshirilishi uchun shaxsan javobgar hisoblanadi.

2-§. Yuklatilgan vazifa va funksiyalarni bajarish, shuningdek, bojxona organlari tarkibiy tuzilmalarining oʻzaro hamkorligi tartibi

25. Bojxona qoʻmitasi oʻziga yuklatilgan vazifa va funksiyalarni bevosita, shuningdek, bojxona organlari orqali bajaradi.

26. Bojxona organlarining oʻzaro hamkorligi jarayonida yuzaga keladigan kelishmovchiliklar Bojxona qoʻmitasi raisining topshirigʻiga binoan uning tegishli oʻrinbosari tomonidan koʻrib chiqiladi.

Agar Bojxona qoʻmitasi raisi oʻrinbosari tomonidan kelishmovchiliklarni tartibga solishning imkoniyati boʻlmasa, soʻnggi qaror bevosita rais tomonidan qabul qilinadi.

3-§. Bojxona qoʻmitasining boshqa davlat boshqaruvi organlari, xoʻjalik birlashmalari, mahalliy davlat hokimiyati organlari va boshqa tashkilotlar bilan oʻzaro hamkorligi

27. Bojxona organlari oʻz vazifalari va funksiyalarini amalga oshirishda boshqa davlat boshqaruvi organlari, xoʻjalik birlashmalari, mahalliy davlat hokimiyati organlari va boshqa tashkilotlar bilan oʻzaro hamkorlik qiladi.

4-§. Bojxona qoʻmitasining hayʼati, boshqa kengash, maslahat, ekspert organlari

28. Bojxona qoʻmitasida rais (hayʼat raisi), uning oʻrinbosarlari (lavozimi boʻyicha), shuningdek, Bojxona qoʻmitasi faoliyatining asosiy yoʻnalishlarini muvofiqlashtiruvchi tarkibiy tuzilmalar rahbarlaridan iborat tarkibda hayʼat tuziladi.

Hayʼat tarkibining soni va shaxsiy tarkibi Bojxona qoʻmitasi raisining taqdimnomasiga binoan Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

29. Hayʼat quyidagilar bilan bogʻliq masalalarni koʻrib chiqadi:

bojxona organlari faoliyatining asosiy masalalarini koʻrib chiqish, qabul qilingan qarorlar ijrosini tekshirish masalalarini, Bojxona qoʻmitasi faoliyatida muhim ahamiyatga ega buyruqlar va boshqa hujjatlar loyihalarini, shuningdek, tekshiruvlar natijalarini muhokama qilish;

Bojxona qoʻmitasi raisi nomenklaturasiga kiradigan lavozimlarga kadrlarni tanlash, joy-joyiga qoʻyish, tayyorlash va qayta tayyorlash;

Bojxona qoʻmitasi tarkibiy tuzilmalari rahbarlarining tegishli tuzilmalar faoliyati hamda qonunchilik hujjatlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti hujjatlari va Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati qarorlari ijrosi boʻyicha hisobotlarini eshitish;

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlarida, Vazirlar Mahkamasi qarorlari va farmoyishlarida belgilangan vazifalarni amalga oshirish boʻyicha ijro intizomini mustahkamlash, ularning oʻz vaqtida va sifatli amalga oshirilishini taʼminlash uchun bojxona organlari rahbarlari va xodimlarining shaxsiy javobgarligini oshirish.

Hayʼat Bojxona qoʻmitasi vakolatiga taalluqli boshqa masalalarni ham koʻrib chiqish huquqiga ega.

30. Hayʼat majlisiga davlat boshqaruvi organlari, xoʻjalik birlashmalari, boshqa tashkilotlar rahbarlari, ularning vakolatiga kiradigan masalalar yuzasidan taklif etilishi mumkin.

31. Hayʼat, agar uning majlisida hayʼat tarkibining yarmidan koʻpi qatnashsa, vakolatli hisoblanadi. Koʻrib chiqilayotgan masalalar yuzasidan qarorlar oddiy koʻpchilik ovoz bilan qabul qilinadi.

32. Hayʼat qarorlari Bojxona qoʻmitasining qarorlari va buyruqlari bilan amalga oshiriladi.

33. Bojxona qoʻmitasi raisi va hayʼat aʼzolari oʻrtasida kelishmovchiliklar yuzaga kelgan taqdirda, rais bu haqida Vazirlar Mahkamasiga va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga axborot bergan holda mustaqil ravishda qaror qabul qiladi.

Hayʼat aʼzolari ham Vazirlar Mahkamasiga va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga oʻz fikrini bildirishi mumkin.

34. Hayʼat faoliyati tartibi hayʼat tomonidan tasdiqlanadigan reglament bilan belgilanadi.

35. Bojxona organlari faoliyatini takomillashtirish, ularning ilmiy, ijtimoiy va moddiy-texnikaviy rivojlanishi, kadrlar bilan taʼminlash masalalarini, boshqaruv qarorlari va tavsiyalari kelishilgan holda ishlab chiqilishini kompleks hal etish uchun Bojxona qoʻmitasida kengashlar va komissiyalar tashkil etiladi, ular toʻgʻrisidagi nizom rais tomonidan tasdiqlanadi.

6-bob. Bojxona organlari xodimlari faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash

36. Bojxona organlari xodimlari faoliyatining samaradorligi muntazam baholanadi.

Baholash jarayonlari bojxona organlari axborot tizimlari orqali har yarim yil yakuni (professor-oʻqituvchilar faoliyati samaradorligini reyting baholash boʻyicha “Samaradorlikni baholash” moduli yuzasidan har oʻquv yili yakuni) boʻyicha amalga oshiriladi.

37. Bojxona organlari xodimlari faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash yakunlari boʻyicha bojxona organlari rahbarlari va xodimlarini ragʻbatlantirish (mukofotlash), shuningdek, bojxona organlari faoliyatida aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish hamda uning faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari koʻriladi.

38. Reyting natijalariga koʻra yuqori koʻrsatkichlarga erishgan xodimlarga keyingi baholash yakunlari eʼlon qilingunga qadar bojxona organlarining budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan lavozim maoshining 100 foizigacha miqdorda har oylik qoʻshimcha ustama toʻlanadi.

39. Bojxona organlari xodimlari faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash mezonlari va ish indikatorlari hamda bojxona organlari xodimlarini ragʻbatlantirish (mukofotlash) tartibi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.

7-bob. Bojxona organlari faoliyatini moliyalashtirish va moddiy-texnik taʼminlash, bojxona organlari xodimlarining ijtimoiy himoyasi

41. Quyidagilar bojxona organlarini moliyalashtirish manbalari hisoblanadi:

Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari;

bojxona organlarining budjetdan tashqari mablagʻlari;

qonunchilik hujjatlariga muvofiq pullik xizmat koʻrsatishdan tushadigan mablagʻlar;

vaqtincha boʻsh mablagʻlarni tijorat banklarining depozitlariga joylashtirishdan olingan daromadlar;

qonunchilik hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa manbalar.

42. Bojxona organlari moddiy-texnik taʼminlash xarajatlarini moliyalashtirish, shuningdek, xodimlarning mehnatiga haq toʻlash va moddiy ragʻbatlantirish Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti, budjetdan tashqari jamgʻarmalarning manbalari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga amalga oshiriladi.

43. Bojxona organlarining xodimlari Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari va qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan davlat tomonidan majburiy sugʻurta qilinadi.

44. Bojxona organlari xodimlari bepul formali kiyim-bosh bilan taʼminlanadi. Ashyoviy taʼminot normalari, shuningdek, formali kiyim-boshni kiyish qoidalari Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.

45. Bojxona organlari xodimlari va pensionerlari hamda ularning oila aʼzolarining tibbiy-sanitariya, tibbiy-ijtimoiy yordam va sanatoriy-kurort taʼminoti ichki ishlar organlari uchun belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

46. Xizmat turarjoylari va yotoqxonalarida yashayotgan bojxona organlari xodimlari xizmat koʻrsatuvchi tashkilotlar bilan barcha turdagi kommunal xizmatlar yuzasidan jismoniy shaxslar uchun belgilangan tariflar boʻyicha shartnomalar tuzadi.

47. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasining tugatilgan bojxona Bosh boshqarmasi boshliqlar tarkibining mansabdor shaxslarida ular ega boʻlishgan maxsus va shaxsiy unvonlar saqlab qolinib, ularning 1994-yil 18-yanvardan 1997-yil 8-iyulgacha bojxona organlarida ishlagan vaqti ichki ishlar xodimlariga tatbiqan uzoq vaqt ishlaganlik uchun ustamalar, pensiya tayinlashda xizmat stajiga qoʻshiladi.

Bojxona organlari xodimlarining va ular oila aʼzolarining pensiya taʼminoti harbiy xizmatni oʻtagan yoki ichki ishlar organlarida xizmatni oʻtagan shaxslar hamda ularning oila aʼzolari uchun amaldagi qonunchilik bilan belgilangan shartlarda va normalar boʻyicha amalga oshiriladi.

48. Bojxona organlari xodimlarini ragʻbatlantirish hamda intizomiy jazolar berish tartibi va shartlari Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarining Intizom nizomiga muvofiq belgilanadi.

8-bob. Yakunlovchi qoida

49. Bojxona organlarini tashkil etish va qayta tashkil etish hamda tugatish Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan amalga oshiriladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi PQ-122-son qaroriga 2-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarida xizmatni oʻtash tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Mazkur Nizom davlat bojxona xizmati organlari xodimlari (keyingi oʻrinlarda — xodimlar) va Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) oliy taʼlim muassasalari kursant (tinglovchi)larining xizmat oʻtash tartibini belgilaydi.

2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:

Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlari (keyingi oʻrinlarda — bojxona organlari) — Bojxona qoʻmitasi, Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari, “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi, bojxona postlari, Bojxona qoʻmitasining Bojxona instituti (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi), Markaziy bojxona laboratoriyasi, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi, Raqamli texnologiyalar markazi, Milliy kinologiya markazi;

bojxona organlaridagi xizmat — fuqarolar tomonidan bojxona organlarida xizmat majburiyatlarini bajarish borasidagi davlat xizmatining alohida turi;

nomzod — bojxona organlaridagi xizmatga kirish istagini bildirgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi;

kasbiy saralash — nomzodlarning bojxona organlaridagi xizmatga qoʻyilgan talablarga mos kelishini aniqlashga qaratilgan tadbirlar majmui (intellektual rivojlanganlik va psixoemotsional barqarorlik darajasini psixologik oʻrganish, tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, jismoniy imkoniyatlarni baholash, shuningdek, xodim uchun kasbiy jihatdan muhim boʻlgan boshqa sifatlar);

maxsus unvon — har bir xodimga uning xizmat majburiyatlariga munosabati, egallab turgan lavozimi va xizmat muddatiga muvofiq beriladigan unvon;

kursant — bojxona organlaridagi xizmatda boʻlgan, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bakalavriat bosqichida tahsil olayotgan fuqaro;

tinglovchi — Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi magistraturasida tahsil olayotgan bojxona organi xodimi;

xodim — bojxona organlaridagi xizmatni oʻtayotgan va maxsus unvonga ega Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi;

attestatsiya — xodimning kasbiy malakasini (tayyorgarligini) tizimli asosda aniqlash jarayoni (usuli);

vakolatli boshliq — Bojxona qoʻmitasi raisi va uning oʻrinbosarlari, Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari, “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi, Markaziy bojxona laboratoriyasi, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi va Raqamli texnologiyalar markazi boshliqlari hamda Milliy kinologiya markazi direktori.

3. Xizmatni oʻtash quyidagi tartiblarni oʻz ichiga oladi:

xizmatga qabul qilish;

maxsus unvonlar berish, ularni pasaytirish va ulardan mahrum etish;

lavozimga tayinlash, lavozimdan ozod etish, teng lavozimga rotatsiya tartibida oʻtkazish va lavozim boʻyicha vazifalarni bajarish;

xodimlarni tayyorlash, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish;

xodimning boshqa davlat organlari va tashkilotlariga saylanganida (tayinlanganida, safarbar etilganida) xizmat oʻtashi;

attestatsiya oʻtkazish;

taʼtillar berish;

huquqiy va ijtimoiy himoya qilish;

xizmatni oʻtash rejimini taʼminlash;

xizmat muddatini uzaytirish, xizmatdan boʻshatish va xizmatga tiklash;

qonunchilik hujjatlari va mazkur Nizomga, shuningdek, ushbu sohadagi Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalariga muvofiq xodimlarning xizmat va ijtimoiy-huquqiy mavqeyini belgilab beruvchi boshqa holatlar (vaziyatlar).

4. Bojxona organlaridagi xizmatda boʻlishning boshlanishi deb:

ofitser va serjantlar tarkibiga qabul qilingan xodimlar uchun — bojxona organlaridagi xizmatga qabul qilish toʻgʻrisida Bojxona qoʻmitasi raisi buyrugʻi imzolangan kun;

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga kursant (tinglovchi) sifatida oʻqishga kirgan fuqarolar uchun — oʻqishga qabul qilingan kun;

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan bojxona organlaridagi lavozimga tayinlangan shaxslar uchun — tegishli farmon, qaror yoki farmoyish imzolangan kun hisoblanadi.

5. Bojxona organlaridagi xizmat muddatlari kalendar hisobida:

ofitserlar va serjantlar lavozimlarida xizmat oʻtayotgan xodimlar uchun — bojxona organlaridagi xizmatni oʻtagan davri;

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan bojxona organlaridagi lavozimga tayinlangan shaxslar uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmon, qaror yoki farmoyishiga muvofiq vazifalarni bajarish davri etib belgilanadi.

6. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasida oʻqish davri bojxona organlaridagi xizmat stajiga qoʻshib hisoblanadi, birinchi kursda taʼlim muddatini yakunlagan kursantlar esa muddatli harbiy xizmatni oʻtagan hisoblanadilar va ularga institut joylashgan manzildagi mudofaa ishlari boʻyicha hududiy boʻlim tomonidan harbiy guvohnoma beriladi.

7. Xodim Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlar zaxirasiga yoki isteʼfoga boʻshatilgan kun uning uchun bojxona organlaridagi xizmatning tugashi (oxirgi kuni) deb hisoblanadi.

8. Bojxona organlaridagi xizmatning umumiy davomiyligi xodimning bojxona organlaridagi xizmatning jami vaqtini, shu jumladan, xizmatga qayta qabul qilingan davrni oʻz ichiga oladi.

Bojxona organlaridagi xizmatning umumiy davomiyligi kalendar va imtiyozli hisobdagi xizmatdan iborat boʻladi.

Kalendar hisob — bu xodimning yil, oy va sutkalarda ifodalangan xizmatda boʻlgan rasmiy umumiy davridir.

Pensiya olish huquqini beradigan xizmat muddati kalendar hisobida yigirma yilni tashkil qiladi, shundan imtiyozli hisoblanadigan davr xodimlarga faqat pensiya miqdorini hisoblashda inobatga olinadi.

2-bob. Bojxona organlarida xizmatga qabul qilish

9. Xizmatga vatanparvar dunyoqarash, yuqori maʼnaviy-axloqiy sifatlar, intellektual saviya va bilim doirasi keng, shuningdek, zarur jismoniy tayyorgarlikka ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari qabul qilinadi.

Bojxona organlari territorial va eksterritorial tamoyillar asosida butlanishi mumkin.

10. Xizmatga munosib nomzodlarni tanlab olish maqsadida boʻsh lavozimlar soni va saralash tadbirlarini oʻtkazish toʻgʻrisidagi eʼlonlar (arizalarni qabul qilish muddati, nomzodlarga qoʻyiladigan talablar koʻrsatilgan holda) ommaviy axborot vositalarida, jumladan, bojxona organlarining rasmiy veb-saytida beriladi.

11. Xizmatga boʻyi 165 santimetrdan past boʻlmagan erkaklar va boʻyi 160 santimetrdan past boʻlmagan ayollar qabul qilinadi.

12. Bojxona organlaridagi xizmatga oʻn sakkiz yoshdan kichik va oʻttiz yoshdan katta boʻlmagan, shu jumladan, oʻttiz yoshda boʻlgan, oliy, professional (kasb-hunar), oʻrta maxsus va umumiy oʻrta maʼlumotga ega, oʻzining shaxsiy, ishchanlik va axloqiy fazilatlari, sogʻligʻining holati va jismoniy tayyorgarligiga koʻra xodimning xizmat majburiyatlarini bajarishga qodir boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari ixtiyoriylik va tanlov asosida qabul qilinadi.

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasidagi oʻqishga professional (kasb-hunar), oʻrta maxsus va umumiy oʻrta maʼlumotga ega:

harbiy xizmatni oʻtamagan oʻn yetti yoshdan yigirma uch yoshgacha boʻlgan, shu jumladan, oʻqishga qabul qilingan yili oʻn yetti yoshga toʻladigan hamda yigirma uch yoshda boʻlgan fuqarolar;

oʻn sakkiz yoshdan yigirma besh yoshgacha boʻlgan, shu jumladan, oʻqishga qabul qilingan yili oʻn sakkiz yoshga toʻladigan hamda yigirma besh yoshda boʻlgan, ofitserlar tarkibi harbiy unvonlariga ega boʻlmagan harbiy xizmatchilar va harbiy xizmatga majburlar;

bojxona xodimlari qabul qilinadi.

Erkaklar xizmatga kirguniga qadar Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlaridagi muddatli harbiy xizmatni yoki safarbarlik chaqiruvi rezervidagi harbiy xizmatni oʻtashi yoxud oliy oʻquv yurtlarida harbiy tayyorgarlikdan oʻtishi kerak. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga oʻqishga kiruvchilar uchun ushbu talab oʻrnatilmaydi.

Alohida hollarda, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni, qarori, farmoyishi yoki roziligiga, Vazirlar Mahkamasining qarori yoxud Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻiga asosan boshqa davlat organlari va tashkilotlari xodimlari, shuningdek, Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi asosida tor ixtisoslikdagi yuqori malakali mutaxassislar mazkur Nizomning oʻn birinchi bandi va ushbu bandda belgilangan talablarini inobatga olmagan holda xizmatga qabul qilinishi mumkin.

13. Quyidagilar xizmatga qabul qilinishi mumkin emas:

muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb topilgan fuqarolar;

xizmatni oʻtashga monelik qiladigan kasalligi yoki jismoniy nuqsonlari boʻlgan fuqarolar;

boshqa davlat organlaridan salbiy sabablarga koʻra boʻshatilgan fuqarolar;

sodir etgan jinoyati uchun ilgari hukm qilinganlar, qoʻllanilgan jazo turidan, sudlanganlik holati tugatilganligidan yoki olib tashlanganligidan va oʻziga nisbatan amnistiya akti yoki afv etish qoʻllanilganligidan qatʼi nazar yoxud yarashuv munosabati bilan jinoiy javobgarlikdan ozod qilingan fuqarolar;

bojxona organlarida xizmatni oʻtash bilan bogʻliq qonun hujjatlarida belgilangan cheklovlarga rioya etishni rad etgan yoki maxsus talablarga javob bermaydigan fuqarolar.

Qarindoshining sudlanganligi va bundan kelib chiqadigan huquqiy oqibatlar Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolarining xizmatga qabul qilinish huquqlarini cheklash uchun asos boʻlishi mumkin emas.

Xizmat oʻtashga toʻsqinlik qiluvchi kasalliklar va jismoniy nuqsonlar roʻyxati Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

14. Bojxona qoʻmitasining markaziy apparati va uning sohaviy (bevosita boʻysunuvidagi) tuzilmalariga respublikaning har qanday hududida yashash joyi boʻyicha roʻyxatdan oʻtkazilgan fuqarolar orasidan nomzodlarni tanlash va qabul qilishga ruxsat beriladi.

15. Nomzodlar xizmatga Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadigan tartibga muvofiq, tanlov (dastlabki va yakuniy saralash) asosida qabul qilinadi.

Nomzodlarni saralash maqsadida Bojxona qoʻmitasi markaziy apparatida qabul komissiyasi, hududiy va tarkibiy tuzilmalarda oʻrganish komissiyalari tashkil etiladi.

16. Nomzodlarni xizmatga tanlab olish tadbirlari quyidagi saralash bosqichlarini oʻz ichiga oladi:

a) dastlabki saralash bosqichi:

roʻyxatdan oʻtish;

dastlabki test sinovlari;

psixologik oʻrganish (nomzodning intellektual rivojlanganlik darajasi va psixoemotsional barqarorligini baholash);

jismoniy tayyorgarlik darajasini baholash;

nomzodni dastlabki oʻrganish (hujjatlarni yigʻish va oʻrganish, ushbu Nizomda belgilangan umumiy talablarga mos kelishini tekshirish);

tibbiy koʻrik (nomzodlarga xizmatga yaroqlilik darajasini aniqlash maqsadida ichki ishlar organlari harbiy-tibbiy komissiyalariga yoʻllanma beriladi);

maxsus tekshiruv;

b) yakuniy saralash bosqichi:

yakka tartibdagi suhbat (nomzodning fikrlash salohiyati, bilim darajasi va xizmat oʻtashga ruhan tayyorligi darajasini baholash).

17. Nomzod xizmatga kirish uchun Bojxona qoʻmitasining rasmiy veb-saytidagi elektron xizmat orqali onlayn roʻyxatdan oʻtadi va belgilangan maʼlumotlarni tizimga kiritadi. Bunda maʼlumotlarni tizimga kiritish uchun shaxsiy kabinet yaratiladi.

18. Dastlabki test sinovi va psixologik oʻrganish bosqichlari axborot tizimlaridan foydalangan holda, jismoniy tayyorgarlik darajasini baholash esa sport maydonlarida oʻtkaziladi hamda barcha bosqichlar topshiriqlari nomzodlardan bir marotaba qabul qilinadi.

19. Saralashning dastlabki test sinovi va psixologik oʻrganish bosqichi boʻyicha nomzodlarning qayd etgan natijalari onlayn tarzda, qolgan bosqichlari natijalari esa sinov qabul qilingan kunda Bojxona qoʻmitasining rasmiy veb-saytida eʼlon qilib boriladi.

20. Dastlabki test sinovi, psixologik oʻrganish va jismoniy tayyorgarlik darajasini baholash bosqichlaridan muvaffaqiyatli oʻtgan nomzod oʻzining yashash manzili boʻyicha bojxona organiga quyidagi hujjatlarni taqdim etadi:

xizmatga yoki Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga oʻqishga qabul qilish toʻgʻrisida ariza;

pasport yoki identifikatsiyalovchi ID-karta nusxasi (aslini koʻrsatgan holda);

tugʻilganlik haqida guvohnomasi nusxasi (aslini koʻrsatgan holda);

FHDY organlaridan maʼlumotnoma (tugʻilganlik haqida guvohnomaga oʻzgartirish, tuzatish va qoʻshimchalar kiritilgan yoki almashtirilgan hollarda);

yaqin qarindoshlarining (ota-ona, er-xotin, farzandlar, farzandlikka olinganlar, tugʻishgan yoki oʻgay aka-ukalar hamda opa-singillar, shuningdek, er-xotinlarning ota-onalari, tugʻishgan yoki oʻgay aka-ukalari, hamda opa-singillari) pasport yoki identifikatsiyalovchi ID-karta nusxalari, nikoh qayd etilganligi yoki bekor qilinganligi, nogironlik (agar mavjud boʻlsa), yaqin qarindoshlarining oʻlimi haqidagi guvohnomalar maʼlumotlari;

3 x 4 sm oʻlchamdagi oltita rangli fotosurat (bosh kiyimsiz), shuningdek, 9 x 12 sm oʻlchamdagi ikkita fotosurat (bosh kiyimsiz);

nomzodning tarjimai holi;

anketa-maʼlumotnoma;

oʻqish va ish (agar oʻqiyotgan yoki ishlayotgan boʻlsa) joyidan tavsifnoma hamda maʼlumotnoma;

oʻrta, oʻrta maxsus, professional (kasb-hunar) yoki oliy maʼlumotni tasdiqlovchi hujjatlar nusxalari (aslini koʻrsatgan holda);

asli koʻrsatilgan holda harbiy guvohnoma nusxasi (Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasalariga oʻqishga topshirayotganda harbiy guvohnoma mavjud boʻlmasa, chaqiruv uchastkasida qayd etilganligi toʻgʻrisida guvohnoma taqdim etiladi);

asli koʻrsatilgan holda mehnat daftarchasining nusxasi (agarda mavjud boʻlsa).

Xizmat oʻtash xususiyatidan kelib chiqib, shuningdek, ayrim hujjatlarga aniqlik kiritish maqsadida nomzoddan yoki tegishli muassasadan qoʻshimcha hujjat yoxud maʼlumotlar talab qilib olinishi mumkin.

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga oʻqishga kirish istagini bildirgan xodimlar vakolatli boshligʻi nomiga mazkur bandda koʻrsatilgan hujjatlarni taqdim etmagan holda belgilangan tartibda bildirgi bilan murojaat etadilar.

21. Maxsus tekshiruv hamda davlat siri bilan ishlash uchun ruxsatnoma rasmiylashtirish talablari xizmat siri hisoblanadi va oshkor qilinishi man etiladi.

Maxsus tekshiruvni oʻtkazish tartibi Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

22. Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadigan roʻyxat va tartibda tor ixtisoslikdagi yuqori malakali mutaxassislar dastlabki (tibbiy koʻrik va maxsus tekshiruv bundan mustasno) va yakuniy saralash bosqichlarisiz xizmatga qabul qilinishi mumkin.

23. Dastlabki saralash tadbirlaridan muvaffaqiyatli oʻtgan nomzodlarning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildi saralashni oʻtkazgan bojxona organlari tomonidan rasmiylashtiriladi.

Nomzodning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildlarini rasmiylashtirish davomida xizmatga qabul qilinishiga toʻsqinlik qiluvchi maʼlumotlar (xizmatga qabul qilish uchun umumiy va maxsus tekshiruv talablariga mos kelmaslik) aniqlangan taqdirda, uni shaxsiy hujjatlar yigʻmajildlarini rasmiylashtirish toʻxtatilib, xizmatga qabul qilish maqsadga muvofiq emasligi toʻgʻrisida vakolatli boshliq tomonidan qaror qabul qilinadi, bu haqda shaxsiy kabineti orqali nomzodga xabar beriladi. Bunda nomzod yakuniy saralash bosqichiga kiritilmaydi.

24. Yakuniy saralash Bojxona qoʻmitasining qabul komissiyasi tomonidan nomzod bilan yakka tartibdagi suhbat shaklida oʻtkaziladi. Yakuniy saralash natijalariga koʻra nomzodning xizmatga maʼnaviy-kasbiy jihatdan mosligi toʻgʻrisida xulosa chiqariladi.

25. Saralash bosqichlarining biridan oʻta olmagan nomzod uni takroran topshirishiga, shuningdek, saralashning keyingi bosqichiga qoʻyilmaydi.

26. Quyidagi nomzodlar, istisno tariqasida, tanlov tadbirlarining dastlabki saralash bosqichidagi test sinovi va jismoniy tayyorgarlik darajasini baholashdan ozod etiladi:

ilmiy daraja yoki ilmiy unvonga ega boʻlganlar;

professor-oʻqituvchi va ilmiy tarkib lavozimlariga nomzodlar.

Xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida halok boʻlgan (vafot etgan) bojxona organlari xodimlarining farzandlari mazkur Nizomning 16-bandi toʻrtinchi — oltinchi xatboshilarida koʻrsatilgan saralash bosqichlaridan ozod etiladi.

27. Ushbu Nizomda belgilangan talablarga mos kelmagan, saralash va oʻrganish bosqichlaridan oʻta olmagan yoki oʻzi va yaqin qarindoshlari toʻgʻrisida bila turib notoʻgʻri maʼlumotlar bergan, shuningdek, mazkur Nizomning 20-bandida koʻrsatilgan hujjatlarni belgilangan muddatda taqdim etmagan nomzodlarni xizmatga qabul qilish rad etiladi.

Saralashning keyingi bosqichiga oʻtganligi yoki rad etilganligi haqida nomzodning Bojxona qoʻmitasi veb-saytidagi shaxsiy kabinetiga maʼlumot yuboriladi.

28. Dastlabki va yakuniy saralashdan muvaffaqiyatli oʻtgan, shaxsiy hujjatlar yigʻmajildi toʻliq rasmiylashtirilib, harbiy-tibbiy komissiya tomonidan xizmatga yaroqli deb topilgan, shuningdek, tanlov yakuniga koʻra yuqori natijalarga erishgan nomzodlar Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan xizmatga qabul qilinib, boʻsh lavozimlardan kelib chiqqan holda lavozimga tayinlanadi yoxud lavozimga tayinlash uchun vakolatli boshliqlar ixtiyoriga yuboriladi.

29. Nomzodlarni xizmatga qabul qilish maqsadida tanlov tashkil etish va oʻtkazish hamda nomzodlarning shaxsiy hujjatlari yigʻmajildlarini rasmiylashtirish tartibi, shuningdek, maxsus talablar qoʻyiladigan tuzilma va lavozimlar, bojxona organlarida lavozimga tayinlash uchun zarur taʼlim va mutaxassislik yoʻnalishlari roʻyxati Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

30. Bojxona organlaridagi lavozimlar quyidagicha butlanadi:

ofitserlar tarkibi — Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bitiruvchilari va oliy maʼlumotga ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari bilan;

serjantlar tarkibi — oʻrta, oʻrta maxsus, professional (kasb-hunar) va oliy maʼlumotga ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari bilan.

Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlarining zaxiradagi ofitserlarini serjantlar tarkibi lavozimlariga tayinlashga yoʻl qoʻyilmaydi.

31. Xizmatga birinchi marta qabul qilingan fuqarolar quyidagi mazmunda qasamyod qabul qiladi:

“Men, (familiyasi, ismi, otasining ismi), bojxona organi xodimi vakolatlarini amalga oshirish chogʻida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunchilik hujjatlariga soʻzsiz rioya etishga, uning iqtisodiy xavfsizligini himoya qilishga, oʻz xizmat majburiyatlarimni vijdonan bajarishga qasamyod qilaman”.

Bojxona organlaridagi xizmatga birinchi marta qabul qilingan ofitserlar tarkibiga mansub xodimlar birlamchi kasbiy qayta tayyorgarlik yakunida, serjantlar tarkibiga mansub xodimlar xizmatga qabul qilingan vaqtda, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursantlari oʻqishga qabul qilingan yili boshlangʻich harbiy tayyorgarlik dasturi boʻyicha yigʻinlarni oʻtagandan soʻng qasamyod qabul qiladilar.

32. Fuqarolarga bojxona organlari xizmatiga qabul qilinganidan soʻng, shuningdek, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursantlariga institutni bitirganidan keyin belgilangan namunadagi shaxsiy raqamli jeton va shaxsni tasdiqlovchi xizmat guvohnomasi beriladi.

Xodimning xizmat guvohnomasi namunalari, shuningdek, ularni berish va hisobini yuritish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

Xodimning xizmat guvohnomasi oʻqotar qurolni olib yurish va saqlash huquqini, shuningdek, qonunga muvofiq unga berilgan boshqa huquq va vakolatlarini tasdiqlaydi.

33. Xizmatga birinchi marta qabul qilingan, shuningdek, oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalarini yoki Huquqni muhofaza qilish akademiyasini bitirib, bojxona organlari xizmatiga taqsimlangan xodimga dastlabki sinov muddati tayinlanadi va unga lavozimga tayinlangan paytidan boshlab dastlabki sinov muddati yakuniga qadar murabbiy biriktiriladi.

Dastlabki sinov muddati bir yilni tashkil etadi.

Bojxona organlarida murabbiylar amaliy xizmat staji besh yildan ortiq boʻlgan, yuksak kasbiy fazilatlarga, xizmatda samarali koʻrsatkichlarga va tarbiyaviy yoʻnalishda koʻnikmalarga ega boʻlgan eng tajribali xodimlar orasidan tanlab olinadi.

Murabbiylarga, qoida tariqasida, bir yoki ikki nafar xodim biriktiriladi.

Murabbiylar oʻzlariga biriktirilgan xodimlarning taʼlim-tarbiyasiga masʼuliyatsizlik bilan yondashganida, shuningdek, xodimlar ustoz-murabbiylik davrida xizmat intizomini buzgan hollarda murabbiylar ayblilik darajasidan kelib chiqib, egallab turgan lavozimidan ozod etish (pasaytirish)gacha boʻlgan intizomiy jazoga tortiladi.

34. Qasamyod qabul qilish, dastlabki sinov muddatini oʻtash va murabbiylarni biriktirish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

35. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga nomzodlarni tanlash tartibi va qabul qilish qoidalari Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

36. Chaqiriluvchi hisoblangan, bojxona organlaridagi xizmatga qabul qilingan harbiy xizmatga majbur Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari harbiy hisobdan chiqariladi va Bojxona qoʻmitasi maxsus hisobiga qoʻyiladi.

Xizmatdan boʻshatilgan xodimlar Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi tomonidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda harbiy hisobga qoʻyiladi.

3-bob. Maxsus unvonlarni berish, pasaytirish va ulardan mahrum qilish

37. Maxsus unvon:

xodimning xizmat burchi boʻyicha unga yuklangan masʼuliyat darajasini belgilaydi hamda uning kasbiy tayyorgarlik darajasi va xizmat burchini bajarish koʻrsatkichi, shaxsiy tarkib tomonidan xizmatni oʻtash va kadrlarni joylashtirishni samarali tashkil etishning muhim sharti hisoblanadi;

xizmat muddati, xizmat yoki maxsus tayyorgarligi, egallagan lavozimi, shuningdek, xizmat tajribasiga mos ravishda xodimlarga shaxsan beriladi;

xodimlar oʻrtasidagi oʻzaro munosabatlarda mavqening katta-kichikligini belgilaydi.

38. Xodimlarga quyidagi maxsus unvonlar beriladi:

a) serjantlar tarkibi — kichik serjant, serjant, katta serjant;

b) ofitserlar tarkibi:

kichik ofitserlar tarkibi — leytenant, katta leytenant, kapitan;

katta ofitserlar tarkibi — mayor, podpolkovnik, polkovnik;

generallar tarkibi — general-mayor, general-leytenant, general-polkovnik.

Zaxira yoki isteʼfodagi shaxslarning maxsus unvoniga mos ravishda “zaxiradagi” yoki “isteʼfodagi” soʻzlari qoʻshiladi.

39. Serjantlar va kichik ofitserlar tarkibining maxsus unvonlari (boshlangʻich maxsus unvonlar bundan mustasno) vakolatli boshliqlarning buyruqlari bilan beriladi.

Serjantlar va ofitserlar tarkibining boshlangʻich maxsus unvonlari hamda katta ofitserlar tarkibining maxsus unvonlari Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan beriladi.

Generallar tarkibining maxsus unvonlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan beriladi.

40. Serjantlar tarkibi lavozimlariga qabul qilingan fuqarolarga “kichik serjant” maxsus unvoni beriladi.

41. Ofitserlar tarkibi lavozimlariga qabul qilingan fuqarolarga Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan “katta serjant” maxsus unvoni beriladi, bu unvonda ular ustoz-murabbiylik davri (bir yil) tugab, birinchi ofitserlik unvoni berilguniga qadar xizmat qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari zaxirasidagi ofitserlar hisoblanuvchi va bojxona organlarining ofitserlar tarkibidagi lavozimlarga qabul qilingan fuqarolarga mavjud harbiy unvoniga teng maxsus unvon beriladi.

42. Ofitserlar tarkibining birinchi maxsus unvoni “leytenant” hisoblanadi.

Ayrim hollarda ilmiy darajasi yoki faoliyatning tor ixtisoslik turlari boʻyicha koʻp yillik stajga va ish (xizmat) tajribasiga ega boʻlgan fuqarolarni ofitserlar tarkibi lavozimlariga tayinlash chogʻida ularga boshlangʻich unvon sifatida mayor maxsus unvonigacha boʻlgan unvon, shu jumladan, mayor maxsus unvoni ham berilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni, qarori, farmoyishi asosida yoki roziligi bilan generallar tarkibidagi lavozimlariga xizmatga yuborilgan, maxsus, harbiy va boshqa unvoni boʻlmagan shaxslarga belgilangan tartibda “polkovnik” maxsus unvonigacha boʻlgan, shu jumladan, polkovnik unvoni ham berilishi mumkin.

“Leytenant” maxsus unvoni quyidagilarga beriladi:

ofitserlar tarkibi lavozimlariga tayinlanib, sinov muddatini muvaffaqiyatli oʻtagan xodimlarga;

serjantlar tarkibidan ofitserlar tarkibi lavozimlariga tayinlangan xodimlarga;

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bitiruvchilariga.

43. Bojxona organlari navbatdagi maxsus unvonlari quyidagi tartibda beriladi:

“polkovnik” maxsus unvoni — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan;

generallar tarkibining maxsus unvonlari — Bojxona qoʻmitasi raisining tavsiyanomasiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan beriladi.

44. Xodimlar uchun maxsus unvonlarda xizmat oʻtash muddatlari kalendar hisobda quyidagicha belgilanadi:

“kichik serjant” maxsus unvonida — ikki yil;

“serjant” maxsus unvonida — ikki yil;

“katta serjant” maxsus unvonida — belgilanmagan;

“leytenant” maxsus unvonida — ikki yil;

“katta leytenant” maxsus unvonida — uch yil;

“kapitan” maxsus unvonida — toʻrt yil;

“mayor” maxsus unvonida — besh yil;

“podpolkovnik” maxsus unvonida — olti yil.

“Polkovnik” va undan yuqori maxsus unvonlarda xizmat qilish muddatlari belgilanmaydi.

45. Navbatdagi maxsus unvonlar belgilangan xizmat muddatini oʻtagan xodimlarga ular egallab turgan lavozimining unvon pogʻonasiga muvofiq beriladi.

Navbatdagi “polkovnik” maxsus unvoni yuklatilgan vazifalarni bajarishda samarali natijalarga erishgan Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalarida rahbar kadrlarni tayyorlash yoʻnalishi boʻyicha oʻquv kurslarini muvaffaqiyatli tamomlagan yoxud ilmiy darajaga ega xodimlarga beriladi.

46. Navbatdagi maxsus unvonni chetlab oʻtib, maxsus unvonlar berilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

47. Xodim yuqori darajadagi unvon belgilangan lavozimga oʻtkazilganda, mavjud unvonida boʻlish muddati oʻtgan boʻlsa, lavozimiga qachon tayinlanganidan qatʼi nazar, navbatdagi maxsus unvon berish uchun taqdim etiladi.

48. Maxsus unvonda xizmat oʻtash muddati kalendar hisobda maxsus unvon berish haqida buyruq chiqarilgan kundan eʼtiboran hisoblanadi (ushbu Nizomning 56-bandi talablari asosida berilgan maxsus unvonlar bundan mustasno).

Xodimning maxsus unvoni pasaytirilgan taqdirda, uning avvalgi unvoni qayta tiklanguniga qadar oʻtagan xizmat davri navbatdagi unvon muddatiga qoʻshilmaydi.

49. Maxsus unvon berilgan xizmat muddatiga xizmatda boʻlishning butun vaqti qoʻshiladi. Koʻrsatilgan muddatga xodim asossiz tarzda jinoiy javobgarlikka tortilgan, bojxona organlaridagi xizmatdan noqonuniy boʻshatilgan va keyinchalik xizmatga tiklangan hollarda xizmatdagi uzilish vaqti qoʻshib hisoblanadi.

50. Xizmat majburiyatlarini namunali darajada bajarayotgan, xizmat burchini bajarishda qahramonlik, jasorat va fidoyilik koʻrsatgan xodimlarga ofitserlar tarkibining maxsus unvonini muddatidan oldin yoki egallab turgan lavozimi uchun koʻzda tutilgandan bir pogʻona yuqori navbatdagi maxsus unvon berish tarzida ragʻbatlantirish ularning bojxona organlaridagi umumiy xizmat davrida faqat bir marotaba qoʻllanilishi mumkin.

Bir vaqtning oʻzida muddatidan oldin hamda lavozimi uchun koʻzda tutilgandan bir pogʻona yuqori navbatdagi maxsus unvon berishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Muddatidan oldin navbatdagi maxsus unvonlar quyidagilarga beriladi:

generallar tarkibi lavozimlariga tayinlangan (“polkovnik” unvonidan past unvonga ega boʻlgan) xodimlarga — mavjud maxsus unvonda qancha muddat xizmat oʻtaganidan qatʼi nazar;

xizmat burchini bajarishda jasorat va qahramonlik koʻrsatgan xodimlarga — mavjud maxsus unvonda xizmatni oʻtashning belgilangan muddatidan qatʼi nazar;

xizmat vazifalarini namunali bajargan va xizmatdagi yuqori koʻrsatkichlarga erishgan ofitserlar tarkibidagi lavozimlarda xizmat qilayotgan xodimlarga — mavjud maxsus unvonda xizmat qilish uchun belgilangan muddatning kamida uchdan ikki qismi oʻtganidan soʻng.

Egallab turgan lavozimi uchun koʻzda tutilgandan bir pogʻona yuqori navbatdagi maxsus unvon (generallar tarkibi maxsus unvonlari bundan mustasno) quyidagilarga beriladi:

ilmiy daraja yoki ilmiy unvonga ega ofitserlar tarkibidagi xodimlarga — mavjud unvonda xizmatni oʻtash muddati tugaganidan soʻng;

xizmat vazifalarini namunali bajargan va xizmatda yuqori koʻrsatkichlarga erishgan ofitserlar tarkibidagi xodimlarga — mavjud unvonda xizmatni oʻtash muddatining kamida bir yarim baravarini oʻtaganidan soʻng.

51. Pensiya olish huquqini beradigan xizmat yilini hamda navbatdagi maxsus unvon uchun belgilangan xizmat muddatini oʻtagan, egallab turgan lavozimi uchun belgilangan unvon pogʻonasi “kapitan” yoki “mayor” boʻlgan, xizmatda ijobiy tavsiflanadigan ofitserlar tarkibidagi xodimlarga xizmatdan boʻshatish bilan bir vaqtda tegishlicha “mayor” yoki “podpolkovnik” maxsus unvoni berilishi mumkin.

52. Xodimlarga navbatdagi maxsus unvon berilishi quyidagi hollarda kechiktiriladi:

xodim bojxona organlari ixtiyorida boʻlganda (oʻqishga yuborilgan xodimlar bundan mustasno);

xodimda amaldagi intizomiy jazo chorasi mavjud boʻlganda;

xodim attestatsiyadan shartli ravishda oʻtganida;

xodimga nisbatan jinoyat ishi qoʻzgʻatilganda;

xodim egallab turgan lavozimidan intizomiy jazo chorasi sifatida ozod etilganda va boshqa lavozimga oʻtkazilganda — lavozimidan ozod etilgan kundan boshlab bir yil davomida.

Navbatdagi maxsus unvonni asossiz ravishda kechiktirilishiga yoʻl qoʻygan boshliqlar va xodimlar belgilangan tartibda intizomiy javobgarlikka tortiladi.

53. Ofitserlar tarkibidagi xodimlarga maxsus unvonini bir pogʻona pasaytirish tarzidagi intizomiy jazo berilishi mumkin. Bunda pasaytirish “leytenant” maxsus unvonigacha amalga oshirilishi mumkin.

Maxsus unvonni pasaytirish tarzidagi intizomiy jazo faqat Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan beriladi.

“Polkovnik” maxsus unvoni Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda pasaytiriladi.

Xodimning avvalgi unvonini tiklamay va navbatdagi unvon berilmay turib, uni ikkinchi marta maxsus unvondan pasaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Maxsus unvoni pasaytirilgan xodimning avvalgi unvoni egallab turgan lavozimidan qatʼi nazar, maxsus unvoni pasaytirilganidan bir yil oʻtgandan soʻng Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan tiklanishi mumkin.

Generallar tarkibi xodimlarining maxsus unvonlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan pasaytiriladi va tiklanadi.

54. Maxsus unvoni pasaytirilgan va soʻngra tiklangan xodimning maxsus unvondagi muddati, unvoni pasaytirilguniga qadar oʻtagan xizmati bilan qoʻshib hisoblanadi.

55. Xodimlar ilgari egallagan lavozimlaridagi shtat boʻyicha oʻzgarishlar (shtatlar qisqarishi, unvonlar koʻtarilishi yoki pasaytirilishi) ular vazifani bajaruvchi etib tayinlanganidan yoki oʻqishga kirganidan soʻng inobatga olinmaydi.

56. Harbiy xizmatchilarga, shuningdek, huquqni muhofaza qiluvchi yoki maxsus unvon va martaba darajasi boʻlishi nazarda tutilgan boshqa organlardan xizmatga oʻtkazilgan (yuborilgan) shaxslarga egallab turgan lavozimidan qatʼi nazar, Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan ushbu Nizomga ilovaga muvofiq mavjud unvoni yoki martaba darajasiga mos maxsus unvonlar beriladi.

Ushbu tartib harbiy xizmatga, shuningdek, huquqni muhofaza qiluvchi yoki maxsus unvonlar boʻlishi nazarda tutilgan boshqa organlarga oʻtkazilgan xodimlarga ham qoʻllaniladi.

Xodimlarga ushbu bandning birinchi xatboshisida belgilangan tartibda navbatdagi maxsus unvon berishda ularning avvalgi ish joyida harbiy yoki maxsus unvonda xizmat oʻtagan, martaba yoki malaka darajada mehnat qilgan davri hisobga olinadi.

“III darajali serjant”, “II darajali serjant” hamda “I darajali serjant” harbiy unvonlari bojxona organlarining “serjant” maxsus unvoniga tenglashtiriladi.

57. Yuqori yoki teng lavozimga vazifasini bajaruvchi etib tayinlagan xodimlarga navbatdagi maxsus unvonlar, vazifa bajaruvchi etib tayinlangunga qadar egallagan lavozimining unvon pogʻonasi boʻyicha beriladi.

Agar vaqtincha lavozimni bajarish uchun tayinlangan xodimning ilgari egallagan lavozimining unvon pogʻonasi navbatdagi unvonini berish uchun mos kelmasa, uni navbatdagi maxsus unvonga tavsiya etish mumkin emas. Bunda lavozim vazifasini bajarish muddati olti oydan oshmasligi lozim.

58. Xodimlar maxsus unvondan faqatgina sudning qarori bilan mahrum etiladi.

59. Noqonuniy sudlanganligi sababli maxsus unvonidan mahrum etilgan fuqaro uning oqlanganligi yoki noqonuniy hukm bekor qilingani toʻgʻrisidagi sud qarori kuchga kirgandan soʻng oʻrnatilgan tartibda maxsus unvondan mahrum etilgan kundan boshlab avvalgi maxsus unvoniga qayta tiklanadi.

60. Sud hukmiga asosan maxsus unvonlardan Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan mahrum qilinadi.

Maxsus unvonni tiklash toʻgʻrisida sudning qarori qabul qilingan boʻlsa, maxsus unvon Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan tiklanadi.

61. Maxsus unvonda tiklangan fuqaro tiklangan maxsus unvoniga muvofiq qonunchilik hujjatlari va boshqa normativ-huquqiy hujjatlarda belgilangan huquq va imtiyozlardan foydalanadi.

62. Maxsus unvonlarni berish, pasaytirish, ulardan mahrum qilish va tiklashga oid hujjatlarning shakli va mazmuni, shuningdek, ularni rasmiylashtirish hamda taqdim etish tartibi (generallar tarkibi bundan mustasno) Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

4-bob. Lavozimga tayinlash, lavozimdan ozod etish va rotatsiya

63. Xodimlarning asosiy lavozimlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan, asosiy lavozimlarga tenglashtirilgan lavozimlar esa Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan tasdiqlanadi.

64. Bojxona organlarida lavozimlar (ofitser va serjantlar egallashi lozim boʻlgan shtat lavozimlari) va ularga muvofiq maxsus unvonlar Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan tasdiqlanadigan bojxona organlarining shtatlarida nazarda tutiladi.

65. Bojxona qoʻmitasi raisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

66. Bojxona qoʻmitasi raisining oʻrinbosarlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

67. Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari va “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi hamda Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi boshliqlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti bilan kelishilgan holda Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

68. Mazkur Nizomning 65 va 66-bandlarida nazarda tutilgan tayinlov va ozod etishlar Bojxona qoʻmitasi buyrugʻi bilan eʼlon qilinadi.

Ushbu Nizomning 65 — 67-bandlarida nazarda tutilmagan bojxona organlari xodimlari Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadigan tartibda lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

69. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi nomenklaturasiga kiruvchi lavozimlar qonunchilik hujjatlari, Bojxona qoʻmitasi raisi nomenklaturasi va vakolatli boshliqlar nomenklaturasiga kiruvchi lavozimlar Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi nomenklaturasiga kiruvchi lavozimlarga xodimlar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

70. Mazkur Nizomning 67-bandi va 68-bandining ikkinchi xatboshisida nazarda tutilgan xodimlar lavozimlarga yakka tartibda Bojxona qoʻmitasi raisi yoxud lavozimga tayinlash va ozod etish vakolatiga ega vakolatli boshliqlar tomonidan buyruq asosida tayinlanadi va ozod etiladi.

71. Buyruq chiqarish huquqiga ega boʻlgan vakolatli boshliqlar roʻyxati Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

Xodim yangi lavozimga (shu jumladan, kursant va tinglovchi etib) tayinlanganda, boshqa lavozimga oʻtkazilganda, boshqa joyga yuborilganda, bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatilganda, shuningdek, qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa holatlarda egallab turgan lavozimidan ozod etiladi.

Vakolatli boshliqlar oʻzlarining nomenklaturasiga kiruvchi xodimlarni lavozimga tayinlash va lavozimdan ozod etish huquqiga egadirlar.

72. Xodimlarni lavozimga tayinlash, bunga vakolatli boshliqlar tomonidan quyidagi qoidalarga rioya etgan holda amalga oshiriladi:

a) xodimlarni lavozimga tayinlash ularning maʼlumoti, mutaxassisligi yoki lavozimga yaqin mutaxassislik, shuningdek, amaliy ish tajribasiga muvofiq amalga oshiriladi;

b) xodimning yoki uning oila aʼzolari hayoti yoxud sogʻligʻiga xavf yuzaga kelganida, shuningdek, ularning sogʻligʻi holati tufayli xizmat (yashash) joyini oʻzgartirish zarur boʻlganida, ushbu xodim boshqa tarkibiy tuzilmaga xizmatni davom ettirish uchun oʻtkaziladi;

v) xodimni egallab turgan lavozimidan chetlashtirishga doir jinoyat ishi boʻyicha sud qarori chiqarilganida u egallab turgan lavozimidan ozod etiladi hamda avvalgi xizmat vazifalarini bajarish bilan bogʻliq boʻlmagan past yoki teng mavqeli lavozimga tayinlanadi yoxud bojxona organlari ixtiyorida qoldiriladi;

Egallab turgan lavozimidan chetlashtirilgan xodimni bojxona organlaridan boʻshatish yoki uni avvalgi yoxud teng mavqeli lavozimga tayinlash masalasi bunga vakolatli boshliqlar tomonidan sud qarori asosida hal etiladi.

Xodimni egallab turgan lavozimidan qonunga xilof tarzda chetlashtirish tufayli yuzaga kelgan majburiy progul muddati uchun qonunchilikda belgilangan tartibda pul taʼminoti tarzida haq toʻlanadi;

g) xizmatda boʻlish yoshining chegarasiga yetmagan, harbiy-tibbiy komissiyalar tomonidan xizmatga cheklangan yaroqli deb topilgan xodimlarni ular sogʻligʻining holati, tayyorgarligi va amaliy tajribasini hisobga olgan holda, vazifalarini bajarishi mumkin boʻlgan boshqa lavozimlarga tayinlashning zarurati va muddati bevosita vakolatli boshliqlar tomonidan belgilanadi.

Harbiy-tibbiy komissiyalar tomonidan xizmatga cheklangan yaroqli deb topilgan xodimlarni ushlab turishga ruxsat etilgan lavozimlar roʻyxati Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi;

d) tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan hamda oilaviy sharoitiga koʻra quyi lavozimlarga tayinlangan va avvalgi lavozimlarga teng lavozimlarni egallash uchun zarur boʻlgan talablarga javob beruvchi xodimlar xizmat boʻyicha koʻtarilishda imtiyozli huquqdan foydalanadi.

Bojxona organlari xodimlari tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan yoki sogʻligʻining holati yoxud oilaviy sharoitiga koʻra quyi lavozimlarga vakolatli boshliqlar tomonidan lavozimga tayinlash boʻyicha oʻzlariga berilgan huquqlar doirasida, agar ularni tegishli mutaxassislik boʻyicha avvalgi lavozimiga teng yoki undan yuqori lavozimga tayinlashning imkoni boʻlmagan taqdirda, tayinlanadi.

Intizomiy jazo chorasini qoʻllash tartibida lavozimidan pasaytirilgan xodimlar mazkur jazo chorasi bekor qilingandan keyingina yuqori lavozimlarga tayinlanishi mumkin;

e) boʻsh lavozimni zudlik bilan toʻldirish zarurati tugʻilganda, Bojxona qoʻmitasi raisining roziligi bilan ushbu lavozimga tayinlash huquqiga ega boʻlgan vakolatli boshliqqa xodimni lavozim boʻyicha majburiyatlarni vaqtincha bajarishga tayinlashga ruxsat etiladi;

yo) tegishli sohada kamida uch yillik ilmiy, pedagogik yoki amaliy ish tajribasiga ega shaxslar Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi professor-oʻqituvchilar (ofitser va serjantlar) tarkibi lavozimlariga maxsus unvon berilmagan holda bir yillik shartnoma asosida ishga qabul qilinishi mumkin;

j) Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursantlari (tinglovchilari) ushbu muassasani tamomlaganlaridan soʻng Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan boʻsh lavozimlarga tayinlanadi yoki boʻsh lavozim mavjud boʻlgan bojxona yoxud boshqa huquqni muhofaza qilish organlariga xizmatni davom ettirish uchun yuboriladi;

z) Oʻzbekiston Respublikasi yoki chet davlatning oliy taʼlim muassasalariga va tashkilotlariga magistratura mutaxassisliklari boʻyicha oʻqishga yuborilgan xodim oʻqish muddati yakunlangandan soʻng bir oydan oshmagan muddatda lavozimiga tayinlanishi lozim;

i) xodimlar Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasining kunduzgi taʼlim shakliga oʻqishga kirganligi (oliy taʼlimdan keyingi taʼlim bundan mustasno) sababli shtat boʻyicha egallagan lavozimidan ozod etilib, kursant yoki tinglovchi etib, shuningdek, oʻqishni tugatganidan soʻng avvalgi lavozimiga yoxud unga teng boshqa lavozimlarga tayinlanadi;

y) ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalari xulosasiga muvofiq va oʻzining roziligi bilan xodim ish hajmi kamroq boʻlgan yoki tegishli xizmat sharoitlariga ega lavozimga tayinlanishi mumkin.

73. Xodimni lavozimdan lavozimga oʻtkazish quyidagi tartibda amalga oshiriladi:

a) yuqori lavozimga — xizmat boʻyicha koʻtarilish yoki ragʻbatlantirish tartibida.

Bunda yuqori lavozimga tayinlangan kundan boshlab uch oylik davr xodimning lavozim majburiyatlarini oʻzlashtirib olishi uchun lavozimda shakllanish davri hisoblanadi va bevosita boshliqlar yangi tayinlangan xodim bilan muayyan lavozimda uning shakllanishini taʼminlovchi alohida ish olib boradi, unga zarur amaliy yordam koʻrsatadi;

b) teng lavozimga:

bojxona posti xodimlari bitta postda uch yil xizmat qilgandan soʻng rotatsiya tartibida;

tashkiliy-shtat oʻzgarishlari boʻlganida;

boʻsh lavozimlarni jamlash zarurati yuzaga kelganda xodimning kasbiy va shaxsiy xislatlarini inobatga olib, uning egallab turgan lavozimidagi amaliy tajribasidan foydalanish maqsadida;

oʻzining asoslantirilgan bildirgisiga asosan oilaviy sharoitiga koʻra;

sogʻligʻining holatiga koʻra (ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi xulosasiga muvofiq);

sud ajrimi asosida lavozimidan chetlashtirilganda;

xizmat tekshiruvi xulosasi asosida;

v) quyi lavozimga:

tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan — xodimni teng yoki yuqori lavozimga tayinlash imkoniyati boʻlmagan taqdirda;

sogʻligʻining holatiga koʻra (ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi xulosasiga muvofiq);

oʻzining asoslantirilgan bildirgisiga asosan oilaviy sharoitiga koʻra;

attestatsiya tartibida egallab turgan lavozimiga noloyiq, quyi lavozimga oʻtkazilishi zarur deb topilganda;

egallab turgan lavozimidan ozod etish (pasaytirish) intizomiy jazo chorasi qoʻllanilganida;

sud ajrimi asosida lavozimidan chetlashtirilganligi sababli teng lavozimga oʻtkazish imkoniyati boʻlmaganda.

74. Yuqori, teng yoki quyi lavozimlar shtatlarda lavozim uchun belgilangan maxsus unvonga muvofiq, maxsus unvonlar teng boʻlganida esa — lavozim maoshi miqdori boʻyicha aniqlanadi.

Bunda bojxona postlari doirasida rotatsiya tartibida oʻtkazilgan lavozim uchun belgilangan maxsus unvon yoki lavozim maoshi miqdori rotatsiya tartibida oʻtkazilgunga qadar egallagan lavozimi uchun belgilangan maxsus unvon yoki lavozim maoshidan kam boʻlgan taqdirda, xodim quyi lavozimga oʻtkazilgan hisoblanmaydi.

75. Xodimni lavozimga tayinlash, lavozimdan ozod etish va bojxona organlarining ixtiyoriga oʻtkazishga taalluqli boʻlgan hujjatlarning shakli va mazmuni, shuningdek, ularni rasmiylashtirish va taqdim etish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

76. Attestatsiyadan oʻtkazish natijasida egallab turgan lavozimiga noloyiqligi sababli yoki intizomiy jazo tariqasida quyi lavozimga tayinlangan xodimlar yuqori lavozimga ularning kasbiy va shaxsiy xislatlari, sogʻligʻining holati, ish natijalari va xizmat vazifalarini bajarish boʻyicha koʻrsatgan qobiliyatidan kelib chiqib, kamida bir yildan keyin tayinlanadi.

77. Xodim egallab turgan lavozimidan boshqa teng lavozimga uning roziligisiz oʻtkaziladi.

Xodimlar yangi xizmat joyiga quyidagi mansabdor shaxslarning buyrugʻi bilan oʻtkaziladi:

bir bojxona organi doirasida — vakolatli boshliqlarning buyrugʻi bilan;

bir bojxona organidan boshqasiga (bir bojxona organi tarkibidagi bojxona postlari bundan mustasno) — Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan.

78. Xodim oilaviy sharoitiga koʻra yangi xizmat joyiga quyidagi hollarda oʻtkaziladi:

ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi xulosasiga muvofiq xodim oila aʼzolaridan birining (eri, xotini, farzandlari va xodimning qaramogʻidagilar) ushbu joyda yashash imkoniyati boʻlmaganda;

yashash joylaridagi bojxona organi xulosasiga muvofiq doimiy oʻzgalar parvarishiga (yordamga, nazoratga) muhtoj yoki xodimning parvarish qilish imkoni boʻlgan boshqa aka-ukalari boʻlmagan taqdirda, alohida yashovchi otasi, onasini (shu jumladan, eri, xotinini) doimiy parvarishlash uchun.

79. Xodim yangi xizmat joyiga oʻtkazilayotganda oilasining turarjoyi oʻzgarsa hamda turmush oʻrtogʻi ham xodim boʻlsa, unda xodimni yangi xizmat joyiga oʻtkazish toʻgʻrisida qaror qabul qilinganda turmush oʻrtogʻini ham ushbu hududga oʻtkazish masalasi koʻrib chiqiladi.

80. Xizmat joyi oʻzgargan xodim xizmat hujjatlari va unga ishonib berilgan mulkni topshirganidan keyin, biroq xizmat joyi oʻzgarganligi haqida buyruq yoki yozma xabarnomani olgan kunidan boshlab oʻn sutkadan kechikmasdan xizmat joyiga yetib borishi lozim, xodim taʼtilda yoki davolanishda boʻlgan hollar bundan mustasno.

81. Xodimni maxfiy hujjatlar bilan ishlash belgilangan lavozimga tayinlashda unga davlat sirini tashkil qiluvchi maʼlumotlarga oʻrnatilgan tartibda ruxsatnoma rasmiylashtirish jarayoni amalga oshiriladi.

Davlat sirini tashkil etuvchi maʼlumotlarga ruxsatnomasi boʻlmagan xodimni maxfiy hujjatlar bilan ishlash belgilangan lavozimga tayinlashga yoʻl qoʻyilmaydi.

Xodim oʻrnatilgan tartibda davlat sirini tashkil etuvchi maʼlumotlarga ruxsatnomadan mahrum qilinganda egallab turgan lavozimidan ozod etiladi va maxfiy hujjatlar bilan ishlash talab etilmaydigan lavozimga oʻtkaziladi.

82. Rahbar lavozimlarni egallagan xodimlar teng lavozimga, jumladan, boshqa tarkibiy tuzilmaga egallab turgan lavozimida uch yil xizmat qilganidan soʻng rotatsiya tartibida oʻtkazilishi mumkin.

Bojxona posti xodimlari bitta postda uch yil xizmat qilganidan soʻng Bojxona qoʻmitasi markaziy apparati, boshqa tarkibiy tuzilmalar va bojxona postlariga teng lavozimga rotatsiya tartibida oʻtkaziladi.

Masofaviy elektron deklaratsiyalash” bojxona posti, “Islom Karimov nomidagi “Toshkent” xalqaro aeroporti” chegara bojxona posti va “Toshkent-Humo aeroporti” chegara bojxona posti xodimlari istisno tariqasida ushbu bojxona postlarida besh yil xizmat qilganidan soʻng teng lavozimga rotatsiya tartibida oʻtkaziladi.

Chegara bojxona postida xizmat qilayotgan xodimning xizmat joyi post boshligʻi tomonidan oʻzgartirib turilishi mumkin.

83. Xizmat zarurati yuzasidan xodim:

oʻzi egallamagan boʻsh lavozimga vaqtincha bajaruvchi etib tayinlanishi mumkin. Bu holda xodim oldingi egallagan lavozimidan ozod etiladi;

zimmasiga oʻzi egallamagan lavozim (uni egallagan xodim vaqtincha yoʻq boʻlsa yoki lavozimdan chetlatilgan boʻlsa) majburiyatlarini vaqtincha bajarish yuklanishi mumkin. Bunda xodim oldingi egallagan lavozimidan ozod etilmaydi.

84. Boʻsh lavozim majburiyatlarini vaqtincha bajarishning uzluksiz muddati olti oydan, vaqtincha yuklangan lavozim majburiyatlarini bajarish muddati esa toʻrt oydan oshmasligi kerak.

Koʻrsatilgan muddat oʻtgandan soʻng lavozimni vaqtincha bajarib turgan xodimni yoki boshqa xodimni ushbu lavozimga tayinlash toʻgʻrisida qaror qabul qilinishi lozim.

85. Xodimga lavozim majburiyatini vaqtincha bajarishni yuklash va uni egallagan lavozim majburiyatini bajarishdan ozod etish vakolatli boshliqning buyrugʻi bilan amalga oshiriladi.

86. Vakolatli boshliq vaqtincha boʻlmaganda lavozimi boʻyicha vazifalarni vaqtincha bajarishni oʻrinbosarlaridan biriga yuklaydi.

Boshqa hollarda xodimga vakolatli boshliqning vazifalarini vaqtincha bajarish Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan yuklanadi.

87. Xodim bojxona organlari ixtiyoriga oʻtkazilishi mumkin hamda bojxona organlari ixtiyoriga uni lavozimga tayinlash huquqiga ega boʻlgan vakolatli boshliqning buyrugʻi bilan oʻtkaziladi.

88. Xodimni bojxona organlari ixtiyoriga oʻtkazish hamda tegishli toʻlovlarni toʻlash quyidagi holat va muddatlarda amalga oshiriladi:

a) tashkiliy-shtat tadbirlari oʻtkazilishi munosabati bilan lavozimdan ozod etilayotganda — ikki oydan koʻp boʻlmagan muddatga, Bojxona qoʻmitasi raisi ruxsati bilan ikki oydan ortiq muddatga. Bunda xodimga ikki oy davomida oxirgi egallab turgan lavozimi boʻyicha pul va oziq-ovqat taʼminoti, turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun pul kompensatsiyasi, uchinchi oydan boshlab esa maxsus unvon boʻyicha maosh, xizmat yillari uchun ustama, turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun pul kompensatsiyasi toʻlanadi.

Bojxona organi xodimi bojxona organlari ixtiyoriga olingandan soʻng dastlabki ikki oy davomida asosiy taʼtil va (yoki) davolanishda boʻlganda bojxona organlari ixtiyorida pul va oziq-ovqat, shuningdek, turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun pul kompensatsiyasi bilan toʻliq taʼminlashning umumiy davri ushbu taʼtil va (yoki) davolanishda boʻlgan kunlarga mos ravishda uzaytiriladi. Bunda uzaytirish hisobiga pul va oziq-ovqat bilan taʼminlashning toʻliq davri jami toʻrt oydan oshmasligi lozim.

Pul va oziq-ovqat taʼminoti, shuningdek, turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun pul kompensatsiyasi bilan toʻliq taʼminlashning umumiy davri yakunlangandan keyingi ikki oy davomida faqat maxsus unvon maoshi va xizmat yili uchun ustama, turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun pul kompensatsiyasi toʻlanadi.

Bojxona organlari ixtiyorida toʻrt oydan (pul va oziq-ovqat taʼminotini toʻliq toʻlash davri uzaytirilganda olti oydan) ortiq muddat boʻlganda, pul va oziq-ovqat taʼminoti, turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun pul kompensatsiyasi bilan Bojxona qoʻmitasi raisi buyrugʻi asosida taʼminlanadi;

b) bir oydan ortiq vaqt davomida bedarak yoʻqolganda — xodim xizmat joyiga qaytgunicha (agarda uning xizmatni davom ettirishi toʻgʻrisida boshqa qaror qabul qilinmagan boʻlsa) yoki uning bedarak yoʻqolgan deb tan olingani yoki vafot etgan deb eʼlon qilingani toʻgʻrisidagi sud qarori qonuniy kuchga kirgan kunga qadar (oʻsha kunni ham qoʻshib hisoblaganda). Bunda pul va oziq-ovqat taʼminoti bilan xodim oxirgi egallab turgan lavozimi boʻyicha xizmat joyiga qaytgunicha (agarda uning xizmatni davom ettirishi toʻgʻrisida boshqa qaror qabul qilinmagan boʻlsa) yoki uning bedarak yoʻqolgan deb tan olingani yoki vafot etgan deb eʼlon qilingani toʻgʻrisidagi sud qarori qonuniy kuchga kirgan kunga qadar (oʻsha kunni ham qoʻshib hisoblaganda) xodim (uning oila aʼzolari) oʻn ikki oydan oshmagan muddatda toʻliq taʼminlanadi;

v) xodim asirda yoki garov sifatida ushlangan hollarda — asirda boʻlgan yoki garov tariqasida ushlab turilgan butun davr davomida. Bunda pul va oziq-ovqat taʼminoti bilan xodim (uning oila aʼzolari) oxirgi egallab turgan lavozimi boʻyicha yuqorida koʻrsatilgan davr uchun toʻliq taʼminlanadi (oʻz ixtiyoriga koʻra asirda boʻlgan (garov tariqasida ushlab turilgan) yoki Oʻzbekiston Respublikasiga nisbatan jinoyat sodir etgan hollar bundan mustasno);

g) xodimga nisbatan qidiruv eʼlon qilingan kundan boshlab. Bunda xodim sudning qarori qabul qilingan kungacha pul va oziq-ovqat taʼminoti bilan taʼminlanmaydi;

d) xodim bola parvarishi taʼtilida boʻlganligi munosabati bilan (ushbu taʼtil tugagunga qadar). Bunda koʻrsatilgan davrda xodim pul va oziq-ovqat taʼminoti bilan taʼminlanmaydi, ammo turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun pul kompensatsiyasi qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda toʻlanadi;

e) xodim Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan Oʻzbekiston Respublikasining yoki chet davlatning oliy taʼlim muassasalariga va tashkilotlariga magistratura mutaxassisliklari boʻyicha oʻqishga yuborilganda — oʻqish muddati tugab, lavozimiga tayinlanguniga qadar. Bunda xodim bojxona organlari ixtiyoriga olingan davrda, biroq oʻqish muddatini tugatgandan soʻng bir oydan oshmagan muddatga qadar oxirgi egallagan lavozimidagidan kam boʻlmagan miqdorlarda pul va oziq-ovqat taʼminoti bilan toʻliq taʼminlanadi;

j) xodim xizmatni davom ettirish uchun boshqa bojxona organi ixtiyoriga yuborilganda — xizmatni oʻtash uchun yuborilgan kundan boshlab bir oydan oshmagan muddatga qadar. Bunda xodimning oxirgi egallagan lavozimi boʻyicha pul va oziq-ovqat taʼminoti saqlanadi;

z) sud tomonidan bojxona organi xodimini egallagan lavozimidan chetlatish toʻgʻrisida ajrim chiqarilganda (koʻrsatilgan ajrim bekor qilingunga yoki jinoyat ishi boʻyicha uzil-kesil qaror qabul qilingunga qadar). Bunda pul va oziq-ovqat bilan mazkur Nizomning 90-bandida belgilangan tartibda taʼminlanadi;

i) xodimga nisbatan uy qamogʻi yoki qamoqqa olish tarzidagi ehtiyot chorasi qoʻllanilganda (qamoqqa olingan kundan boshlab ushbu ehtiyot chorasi bekor qilingunga qadar). Bunda koʻrsatilgan davrda xodim pul va oziq-ovqat bilan taʼminlanmaydi;

k) xodim Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan Oʻzbekiston Respublikasining yoki chet davlatning oliy taʼlim muassasalariga va tashkilotlariga doktorantura mutaxassisliklari boʻyicha oʻqishga yuborilganda (Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bundan mustasno) — oʻqish muddati tugab, lavozimiga tayinlanguniga qadar. Bunda xodim pul va oziq-ovqat taʼminoti bilan taʼminlanmaydi;

l) bojxona organlariga qabul qilingan xodim sinov muddati davomida boshlangʻich kasbiy tayyorgarlik oʻquv kursiga yuborilganda — oʻquv kursi tugab, lavozimga tayinlangan kunga qadar. Bunda xodimga maxsus unvon boʻyicha maosh va oziq-ovqat payogi oʻrniga beriladigan pul kompensatsiyasi toʻlanadi, shuningdek, oʻqish joyiga borishi va qaytishi bilan bogʻliq yoʻl xarajatlari qoplanadi.

Quyidagi davrlar:

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi doktoranturasida va boshlangʻich kasbiy tayyorgarlik oʻquv kursida oʻqishi munosabati bilan xodimning bojxona organlari ixtiyorida boʻlgan davrning bir kuni bir yarim kunga;

tashkiliy-shtat tadbirlari oʻtkazilishi, xodim xizmatni davom ettirish uchun boshqa bojxona organi ixtiyoriga yuborilishi munosabati bilan xodimning bojxona organlari ixtiyorida ikki oygacha boʻlgan davri bir kuni bir yarim kunga;

tashkiliy-shtat tadbirlari oʻtkazilishi munosabati bilan bojxona organlari ixtiyorida ikki oydan ortiq boʻlgan davr hamda boshqa asoslar boʻyicha bojxona organlari ixtiyoriga olingan davrning bir kuni bir kunga tenglashtirilgan holda umumiy xizmat stajiga qoʻshiladi.

Xodimning bojxona organlari ixtiyorida boʻlishi tartibi Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan belgilanadi.

89. Sud ajrimi asosida egallab turgan lavozimidan chetlashtirilgan xodimlar tergov olib borilayotgan butun davrda bojxona organlarining ixtiyoriga oʻtkaziladi va jinoyat ishi boʻyicha uzil-kesil qaror qabul qilinmagunga qadar bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatilmaydi.

90. Sud ajrimi asosida egallab turgan lavozimidan chetlashtirilgan xodim sud ajrimining nusxasi vakolatli boshliqqa kelib tushgan kundan boshlab bojxona organlari ixtiyoriga oʻtkaziladi.

Vakolatli boshliq sud ajrimining nusxasini olgan vaqtdan boshlab shaxsiy tarkib boʻyicha buyruq chiqmagunga qadar xodimni lavozim majburiyatlarini bajarishdan chetlashtiradi.

Sud ajrimiga asosan egallab turgan lavozimidan chetlashtirilgan xodimga bojxona organlari ixtiyorida boʻlish vaqtida qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda maxsus unvoni boʻyicha maosh, oziq-ovqat taʼminoti va turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun kompensatsiya puli toʻlanadi.

91. Bojxona organlari ixtiyoriga oʻtkazilgan xodimga nisbatan sud tomonidan oqlov hukmi chiqarilganda yoki reabilitatsiya qiluvchi asoslar boʻyicha jinoyat ishi tugatilgan holatda, u oldingi lavozimiga yoki unga teng lavozimga tayinlanadi hamda bojxona organlari ixtiyorida boʻlgan davri uchun oldingi egallagan lavozimi boʻyicha pul va oziq-ovqat taʼminoti mazkur Nizomning 90-bandida nazarda tutilgan toʻlovlar chegirib tashlangan holda toʻla hajmda toʻlab beriladi.

5-bob. Xodimlarni tayyorlash, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish

92. Bojxona organlari uchun kadrlarni tayyorlash Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasida va Oʻzbekiston Respublikasining boshqa taʼlim muassasalarida, shuningdek, xalqaro shartnomalar asosida xorijiy davlatlar taʼlim muassasalarida amalga oshiriladi.

Xorijiy davlatlar taʼlim muassasalarida oʻqish uchun tanlov oʻtkazish tartibi va shartlari Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

93. Xizmatga birinchi marta qabul qilingan fuqarolar (Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bitiruvchilari bundan mustasno) majburiy tartibda boshlangʻich kasbiy tayyorgarlikdan oʻtadilar.

94. Xodim xizmat faoliyati davomida:

Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻiga muvofiq belgilangan muddatda malaka oshiradi;

boshqa turdagi kasbiy faoliyat bilan bogʻliq lavozimga tayinlanganda yoki uni xizmatning boshqa yoʻnalishlari boʻyicha tayyorlash zarur boʻlganda, qayta tayyorgarlikdan oʻtadi.

Xodimlarning Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalarida va Milliy kinologiya markazida malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash jarayoni belgilangan tartibda tasdiqlanadigan dasturlar asosida amalga oshiriladi.

Xodimlarning malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boshqa taʼlim muassasalarida amalga oshirilishi mumkin.

95. Xodimlar xizmatdan boʻsh vaqtida (xizmatga bevosita taʼsir etmagan holda) ilmiy, ijodiy va pedagogik faoliyat bilan shugʻullanishi, shuningdek, asosiy xizmat vaqtida yoki undan tashqari vaqtda Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalarida mehnatga soatbay haq toʻlash shaklida faoliyat olib borishlari mumkin.

96. Xodimlarning xizmat, jangovar va jismoniy tayyorgarligini, maʼnaviy-axloqiy darajasini oshirish uchun bojxona organlarida tizimli ravishda xizmat, jangovar va jismoniy tayyorgarlik mashgʻulotlari tashkil etiladi.

Xizmat va maʼnaviy-axloqiy mashgʻulotlar anʼanaviy, masofaviy yoki axborot tizimlaridan foydalangan holda mustaqil taʼlim shaklida oʻtkazilishi mumkin.

97. Xodim maxsus tayyorgarlikdan, shuningdek, jismoniy kuch ishlatish, maxsus vositalar va oʻqotar qurol qoʻllash bilan bogʻliq sharoitlarda harakatlanishga kasbiy yaroqliligi boʻyicha davriy tekshiruvdan oʻtishi shart.

Maxsus tayyorgarlikdan oʻtgan xodimga Bojxona qoʻmitasi tomonidan tegishli ruxsatnoma beriladi.

98. Xodimlarni boshlangʻich kasbiy tayyorlash, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish tartibi va muddatlari, shuningdek, xizmatni oʻtash vaqtida xizmat, jangovar va jismoniy tayyorgarlikdan oʻtishini tashkil etish tartibi va shartlari Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

6-bob. Xodimlarni bir davlat organidan boshqa davlat organiga oʻtkazish tartibi

99. Xodimlar Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan tegishli davlat organlari bilan kelishuvga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati, Mudofaa vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, Ichki ishlar vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Milliy gvardiya, Elektron texnologiyalarni rivojlantirish markazining qoʻshinlari va organlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tashkil etiladigan harbiylashtirilgan tuzilmalarga oʻtkazilishi yoki xodimlar (harbiy xizmatchilar) shaxsiy tartibda ushbu davlat organlari birinchi rahbarining buyrugʻiga asosan Bojxona qoʻmitasi raisi bilan kelishilgan holda haqiqiy harbiy xizmatga (xizmatga) yoki bojxona organlarida xizmatni davom ettirish uchun tayinlanganligi munosabati bilan qaytarib oʻtkazilishi mumkin.

Harbiy xizmatchilar va xodimlar haqiqiy harbiy xizmatni oʻtash uchun yoki xizmatni davom ettirish uchun ularning yozma roziligi asosida oʻtkaziladi.

100. Xodimlar (harbiy xizmatchilar) bir davlat organidan boshqa davlat organiga oʻtkazilganda, oldingi xizmat joyining shaxsiy tarkibi roʻyxatidan chiqariladi va oʻtkazilgan davlat organining shaxsiy tarkibi roʻyxatiga kiritiladi.

101. Bir davlat organidan boshqa davlat organiga oʻtkazilgan xodimlar (harbiy xizmatchilar) yangi xizmat joyi shaxsiy tarkibi roʻyxatiga kiritilgan kunga qadar oʻzi xizmat qilayotgan davlat organida xizmatni (harbiy xizmatni) oʻtayotgan hisoblanadilar.

7-bob. Xodimning boshqa davlat organlari va tashkilotlariga tayinlanganida (yuborilganida) xizmatni oʻtashi

102. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni, qarori, farmoyishiga, shuningdek, roziligiga yoki Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rahbari farmoyishiga koʻra tayinlangan yoki Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan yoxud yuqori turuvchi organlarning topshirigʻi boʻyicha boshqa davlat organlariga yoki ularning tasarrufidagi tashkilotlarga, xalqaro tashkilotlarga tayinlangan (yuborilgan) bojxona organi xodimi oʻz majburiyatlarini bajarish davrida Bojxona qoʻmitasi kadrlarining amaldagi zaxirasiga kiritiladi.

103. Ushbu Nizom 88-bandining “e” , “k” kichik bandlari va 102-bandida nazarda tutilgan xodimlar (keyingi oʻrinlarda — kadrlar zaxirasidagi xodimlar) agarda qonunchilikda boshqa tartib nazarda tutilmagan boʻlsa, mazkur Nizomda belgilangan tartibda xizmatni oʻtaydilar.

104. Kadrlar zaxirasidagi xodimlarga maxsus unvonlar oxirgi egallagan lavozimidan qatʼi nazar beriladi. Majburiyatlarni bajarish (oʻqish) davri xodimga navbatdagi maxsus unvonni olish huquqini beradigan xizmat qilgan yillariga ustama toʻlash, pul taʼminotini (lavozim maoshi va maxsus unvon boʻyicha maoshi summasidan iborat boʻlgan) belgilash va pensiya tayinlash uchun bojxona organlaridagi xizmat stajiga qoʻshib hisoblanadi.

105. Kadrlar zaxirasidagi xodimlar lavozimi oʻzgargan (boshqa lavozimga tayinlangan, lavozimdan ozod qilingan, oʻqishdan chetlashtirilgan), ragʻbatlantirilgan, shuningdek, intizomni buzgan taqdirda, ular faoliyat koʻrsatayotgan davlat organlari yoki ularning tasarrufidagi tashkilotlar, taʼlim muassasalari rahbarlari bu haqida Bojxona qoʻmitasini yozma ravishda xabardor qiladi.

Kadrlar zaxirasidagi xodimlarni (xalqaro tashkilotlarga ishga yuborilgan xodimlardan tashqari) davlat mukofotiga tavsiya etish, bojxona organlaridagi xizmatda boʻlishning belgilangan chegara yoshiga toʻlganida xizmat muddatini uzaytirish ular faoliyat olib borayotgan davlat organlari yoki ularning tasarrufidagi tashkilotlar, shuningdek, taʼlim muassasalari rahbarlarining taqdimnomasiga asosan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

Xalqaro tashkilotlarga ishga yuborilgan xodimlarni davlat mukofotiga tavsiya etish yoki xizmat muddatini uzaytirish masalasi Bojxona qoʻmitasi tomonidan koʻrib chiqiladi.

106. Kadrlar zaxirasidagi xodimlarga taʼtillarni, shuningdek, xorijiy davlatlarga borishlari uchun ruxsatnomalarni rasmiylashtirish ular faoliyat olib borayotgan davlat organlari, taʼlim muassasalari rahbarlarining ruxsati bilan amalga oshiriladi.

107. Kadrlar zaxirasidagi xodimlar xizmatni oʻtash tartibi bilan bogʻliq oʻzgarishlardan xabardor boʻlishi lozim, lavozimi oʻzgarganda (boshqa lavozimga tayinlanganda va ozod etilganda, oʻqishdan chetlashtirilganda), mukofotlanganda, xorijiy davlatlarga borib kelganda, intizom buzilishiga yoʻl qoʻyganda, shuningdek, oʻzlariga nisbatan jinoyat ishi qoʻzgʻatilganda Bojxona qoʻmitasiga yozma ravishda axborot berishga majbur.

Kadrlar zaxirasidagi xodimlar nikohdan oʻtganda, oilasi tarkibida boshqa oʻzgarishlar boʻlganda, qarindoshlariga (ota-ona, er-xotin, aka-uka, opa-singil, oʻgʻil-qizlar, shuningdek, er-xotinlarning ota-onalari, aka-ukalari, opa-singillari va bolalari) nisbatan jinoyat ishi qoʻzgʻatilganda uch ish kuni muddatida, mehnat taʼtili yoki xizmat safarida boʻlganida esa taʼtil va safar tugashi bilan darhol Bojxona qoʻmitasiga yozma ravishda xabar beradilar.

108. Kadrlar zaxirasidagi xodimlar xizmat majburiyatlarini bajarish (oʻqish) muddati yakunlangandan soʻng davlat organlari yoki ularning tasarrufidagi tashkilotlar, shuningdek, taʼlim muassasalari tomonidan Bojxona qoʻmitasi ixtiyoriga qaytarib yuboriladi.

Bojxona organlariga qaytgan xodim Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan kadrlar zaxirasidan chiqariladi va avvalgi lavozimiga teng yoki yuqoriroq lavozimga tayinlanadi.

Taʼlim muassasalarini tamomlagan kadrlar zaxirasidagi xodim oʻqishni tamomlagandan soʻng oʻqish davrida olgan maʼlumoti va mutaxassisligiga hamda amaliy ish tajribasidan kelib chiqib lavozimga tayinlanadi.

109. Intizomni buzishi va boshqa salbiy sabablarga koʻra davlat organlari yoki ularning tasarrufidagi tashkilotlardagi lavozimidan ozod etilib, shuningdek, oʻqishdan chetlashtirilib, Bojxona qoʻmitasiga qaytarib yuborilgan xodimni lavozimga tayinlash yoki xizmatdan boʻshatish ushbu Nizomda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

Xizmatda boʻlishning belgilangan chegara yoshiga yetgan yoki xizmatni davom ettirish istagi boʻlmagan xodimlar kadrlar zaxirasiga kiritilguniga yoki bojxona organlari ixtiyorida qoldirilguniga qadar egallagan lavozimi boʻyicha mazkur Nizomga muvofiq xizmatdan boʻshatiladi.

110. Kadrlar zaxirasidagi xodimlar va ularning oila aʼzolari xizmat (oʻqish) vaqtida, shuningdek, bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatilganidan soʻng qonunchilik hujjatlari va mazkur Nizomda xodimlar va ularning oila aʼzolari uchun belgilangan barcha turdagi taʼminot, huquq, imtiyoz va boshqa afzalliklardan foydalanadi.

8-bob. Xodimlarni attestatsiyadan oʻtkazish tartibi

111. Attestatsiya xodimlarning bilim darajasini va kasbga yaroqliligini, egallab turgan lavozimiga munosibligini xolisona baholash, shuningdek, xizmat intizomini mustahkamlash hamda zimmasiga yuklangan vazifalarni bajarayotganda masʼuliyatini oshirish maqsadida oʻtkaziladi.

Attestatsiya oshkoralik, talabchanlik, prinsipiallik va xayrixohlik sharoitida oʻtkazilishi lozim.

112. Xodimlar xizmat davrida navbatdagi va navbatdan tashqari attestatsiyadan oʻtadilar.

113. Navbatdagi attestatsiyani oʻtkazish davri lavozimga tayinlangan va oxirgi attestatsiyadan oʻtkazilgan kundan eʼtiboran hisoblanadi.

Navbatdagi attestatsiya uch yilda bir marta oʻtkaziladi.

Quyidagi xodimlar navbatdagi attestatsiyadan oʻtkazilmaydi:

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanganlar;

egallab turgan lavozimida bir yildan kam xizmat qilganlar. Mazkur toifadagi xodimlar bir yildan soʻng attestatsiyadan oʻtadilar;

xizmat safarida, davolanishda (ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalarida mehnatga layoqatsizlik varaqasi ochilgan holda) boʻlganlar va malaka oshirishdan oʻtayotganlar. Mazkur toifadagi xodimlar xizmat majburiyatlarini bajarishga qaytganidan keyin attestatsiyadan oʻtadilar;

kadrlar zaxirasiga kiritilganlar. Ushbu toifadagi xodimlar kadrlar zaxirasidan chiqarilib, bojxona organlaridagi lavozimga tayinlangan kundan eʼtiboran bir yil oʻtgach, umumiy tartibda attestatsiyadan oʻtadilar;

homiladorlik, tugʻish va bolani parvarishlash taʼtilida boʻlganlar. Mazkur toifadagi xodimlar xizmat majburiyatlarini bajarishga qaytgan kundan eʼtiboran kamida bir yil oʻtgach, attestatsiyadan oʻtadilar;

bojxona organlari ixtiyoriga olinganlar. Mazkur toifadagi xodimlar lavozimga tayinlanganidan keyin bir yil oʻtgach attestatsiyadan oʻtadilar;

oʻziga nisbatan xizmat tekshiruvi oʻtkazilayotganlar. Ushbu toifadagi xodimlar xizmat tekshiruvi tugaganidan keyin attestatsiyadan umumiy tartibda oʻtadilar;

qonunchilik hujjatlariga muvofiq oxirgi uch yil davomida boshqa davlat organlarida attestatsiyadan oʻtkazilgan xodimlar.

114. Navbatdan tashqari attestatsiyadan ishda past koʻrsatkichlarga ega boʻlgan, xizmat intizomini qoʻpol ravishda buzgan yoki muntazam buzib kelayotgan, bojxona organlari xodimining shaʼniga putur yetkazuvchi nojoʻya harakatlar sodir etgan xodimlar oʻtkaziladi.

Navbatdan tashqari attestatsiyani oʻtkazish toʻgʻrisidagi qaror Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan qabul qilinadi.

115. Attestatsiyani tashkil etish va oʻtkazish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

9-bob. Taʼtillar berish tartibi

116. Xodimlarga quyidagi taʼtillar beriladi:

a) har yilgi asosiy (asosiy va qoʻshimcha haq toʻlanadigan) taʼtil;

b) oilaviy sabablarga koʻra qisqa muddatli (haq toʻlanmaydigan) taʼtil;

v) homiladorlik, tugʻish va bolani parvarishlash taʼtillari;

g) kasallik boʻyicha (ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi xulosasiga asosan) taʼtil;

d) oʻquv (kanikulyar) taʼtili — Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursantlari uchun;

e) Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasini bitirish munosabati bilan taʼtil;

j) ijodiy taʼtil;

z) qoʻshimcha taʼtil.

Xodimlarga qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa asoslar boʻyicha ham taʼtillar berilishi mumkin.

117. Xodimlarga taʼtilni oʻtkazish joyiga borish va qaytish uchun zarur boʻlgan, biroq uch kalendar kundan oshmaydigan vaqt qoʻshilgan, lavozimi hamda pul va oziq-ovqat taʼminoti saqlangan holda har yili davomiyligi oʻttiz kalendar kun boʻlgan asosiy taʼtil beriladi.

Qonunchilik hujjatlarida belgilangan davlat bayramlari kunlari har yillik asosiy taʼtilning davomiyligini aniqlashda hisobga olinmaydi.

Xodimlarga asosiy taʼtil har yili taʼtillar rejasiga muvofiq vakolatli boshliqning yozma ruxsati asosida beriladi.

118. Xodimga xizmatga qabul qilinganining birinchi yilida har yilgi asosiy taʼtil kamida olti oy xizmat qilganidan keyin beriladi.

Xodimning belgilangan xizmat muddatini oʻtagandan keyin har yilgi asosiy taʼtiliga qoʻshimcha ravishda kalendar hisobida davomiyligi quyidagicha boʻlgan haq toʻlanadigan qoʻshimcha taʼtil beriladi:

oʻn yillik xizmatidan soʻng — davomiyligi besh kun;

oʻn besh yillik xizmatidan soʻng — davomiyligi oʻn kun;

yigirma yillik xizmatidan soʻng — davomiyligi oʻn besh kun.

Qoʻshimcha taʼtilning muddatini belgilashda bojxona organlarida, shuningdek, Qurolli Kuchlar, huquqni muhofaza qiluvchi yoki maxsus unvonlar boʻlishi nazarda tutilgan boshqa organlarda harbiy va maxsus unvonlar (martaba darajalari) berilgan kundan boshlab oʻtagan xizmat davri inobatga olinadi.

Xodimga har yillik asosiy taʼtilni uning haqiqatda xizmat qilgan vaqtiga mutanosib ravishda berish uchun toʻliq taʼtilni oʻn ikkiga boʻlish va xizmatning toʻliq oylar soniga koʻpaytirish orqali aniqlanadi.

Olti oy oʻtguniga qadar xodimning xohishiga koʻra quyidagilarga har yilgi asosiy taʼtil beriladi:

ayollarga — homiladorlik va tugʻish taʼtilidan oldin yoki undan keyin;

oʻn toʻrt yoshga toʻlmagan bitta yoki undan ortiq bolani (oʻn olti yoshga toʻlmagan nogironligi boʻlgan bolani) tarbiyalayotgan xodimlarga (yolgʻiz ota-onaga, shu jumladan, beva ayollarga, beva erkaklarga, nikohdan ajralganlarga, ota-onaning oʻrnini bosuvchi shaxslarga);

Qurolli Kuchlar rezerviga boʻshatilganidan keyin uch oydan kechiktirmay bojxona organlaridagi xizmatga kirgan muddatli harbiy xizmatni oʻtagan sobiq harbiy xizmatchilarga va xodimlarga.

119. Har yilgi asosiy taʼtil davrida xodim ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalarida vaqtincha mehnatga layoqatsizlik varaqasini rasmiylashtirgan holda davolanganida taʼtil davolanish muddatiga uzaytiriladi.

Xodimlarga asosiy taʼtillar ulardan foydalanish davrlarining almashinib turish zaruratini, shuningdek, tarkibiy tuzilmalarda xizmat samaradorligini taʼminlashni hisobga olgan holda va taʼtillar jadvaliga muvofiq yilning istalgan vaqtida beriladi.

120. Vakolatli boshliqlarning taʼtillarni berish huquqi, shuningdek, taʼtillar muddatini hisoblash va berish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

121. Bojxona qoʻmitasi raisiga taʼtil Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tasdiqlanadigan rejaga muvofiq beriladi.

122. Asosiy taʼtil quyidagi toifadagi xodimlarga ularning xohishi boʻyicha qulay vaqtda beriladi:

jangovar harakatlar ishtirokchilariga;

nogironligi boʻlgan farzandi bor xodimlarga;

oʻn toʻrt yoshgacha boʻlgan farzandini tarbiyalayotgan yolgʻiz xodimlarga;

qonunchilik hujjatlariga muvofiq shunday huquqqa ega boshqa xodimlarga.

Xodimning iltimosiga koʻra va vakolatli boshliqning roziligi bilan xodimga asosiy va unga qoʻshimcha taʼtillar ketma-ket, ular oʻrtasidagi uzilishlarsiz berilishi mumkin.

123. Xotini homiladorlik va tugʻish taʼtilida boʻlgan xodimga asosiy taʼtil uning xohishini hisobga olgan holda taʼtillarni berish huquqiga ega boʻlgan vakolatli boshliqning yozma ruxsati asosida beriladi.

Bojxona organlaridagi xizmatni oʻtayotgan er-xotin xodimlarga asosiy taʼtil ularning xohishiga koʻra bir vaqtning oʻzida beriladi.

124. Xodimning kasalligi tufayli yoki boshqa istisno holatlar sababli oʻtgan yil uchun asosiy taʼtil berilmagan boʻlsa, ushbu taʼtil kelgusi yilning birinchi choragida beriladi.

125. Taʼtilda boʻlgan xodim yaqin qarindoshlarining (eri-xotini, ota-onasi, farzandlari, tugʻishgan aka-ukalari, opa-singillari, erining yoki xotinining ota-onasi, qaramogʻida boʻlgan shaxslar) sogʻligʻi holati yomonlashganligi yoki vafot etganligi, shuningdek, xodimning oilasi yoki yaqin qarindoshi yongʻin yoki boshqa tabiiy ofatga duchor boʻlgan holatlarda taʼtil berish huquqiga ega vakolatli boshliq unga xizmat joyiga borish uchun zarur boʻlgan vaqtni hisobga olgan holda, oʻn kalendar kunigacha boʻlgan muddatga oilaviy ahvolga bogʻliq boʻlgan sabab bilan haq toʻlanadigan taʼtil berish huquqiga ega.

Bunda asosiy taʼtil xodimning oilaviy ahvoliga bogʻliq boʻlgan sabab bilan berilgan taʼtil sutkalari soniga uzaytiriladi.

126. Taʼtilni kompensatsiya puli bilan almashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi, yillik asosiy taʼtilga chiqmagan holda xizmatdan boʻshayotgan xodimlar bundan mustasno.

127. Asosiy taʼtildan foydalanish huquqiga ega xodimga har yilgi asosiy taʼtil kalendar yil davomida berilmagan boʻlsa, taʼtil uchun moddiy yordam puli joriy yilning dekabr oyida toʻlanadi.

128. Xodim boshqa bojxona organlariga oʻtkazilgan taqdirda, uning foydalanilmay qolgan har yilgi asosiy taʼtili yangi xizmat joyida beriladi.

129. Xodim va kursantlarga yiliga bir marotaba Oʻzbekiston Respublikasi hududida har yilgi asosiy taʼtilni oʻtkazadigan joyiga, shuningdek, sanatoriy-kurortda davolanish joyiga borishi va qaytishi bilan bogʻliq yoʻl xarajatlarining oʻrni qoplanadi.

130. Xodimga beriladigan har yilgi asosiy taʼtil qismlarga boʻlib berilishi mumkin. Bunda ushbu taʼtilning hech boʻlmaganda bir qismi oʻn toʻrt kalendar kundan kam boʻlmasligi kerak. Taʼtil guvohnomasi taʼtilning har bir qismi uchun alohida rasmiylashtiriladi. Taʼtil oʻtkaziladigan joyga borish va qaytish uchun yoʻl haqi olish huquqi hamda borish va qaytish uchun qoʻshiladigan vaqt faqat taʼtilning bir qismiga beriladi.

131. Ushbu Nizomning 218-bandi “a” , “b” , “v” , “g” , “d” va “e” kichik bandlari asosida xizmatdan boʻshatilayotgan xodimlarga ishdan boʻshatish haqida qaror qabul qilingan kalendar yil uchun haq toʻlanadigan har yilgi asosiy taʼtil beriladi.

Xizmatdan boʻshatilayotgan xodimlarga foydalanilmagan har yillik asosiy taʼtil uchun boʻshayotgan yilda xizmat davriga mos ravishda pul kompensatsiyasi toʻlanadi. Bunda pensiyaga chiqish huquqiga ega boʻlmagan xodimdan avval toʻlangan pul kompensatsiyasi boʻshayotgan yilda xizmat davriga mos ravishda ushlab qolinadi.

132. Xodimlarga oilasidagi kechiktirib boʻlmaydigan ijtimoiy-maishiy masalalarni hal etish, qarindoshlik burchini bajarish bilan bogʻliq boʻlgan, shuningdek, boshqa uzrli sabablarga koʻra taʼtilni oʻtkazish joyiga borish va qaytish uchun vaqt hisobga olinmagan, pul va oziq-ovqat taʼminoti saqlanmagan holda oʻn kalendar kunigacha qisqa muddatli taʼtil berilishi mumkin.

Qisqa muddatli (haq toʻlanmaydigan) taʼtilning davomiyligi oxirgi taʼtil berilgan kundan eʼtiboran kalendar yil davomida jamlangan holda uch oydan oshmasligi kerak.

Agar qonunchilikda boshqacha qoida nazarda tutilmagan boʻlsa, karantin choralari amalga oshirilayotgan, favqulodda holat joriy etilgan davrda va butun aholining yoki uning bir qismining hayotiga yoxud normal yashash sharoitlariga tahdid soluvchi boshqa hollarda xodimning yozma bildirgisiga koʻra qisqa muddatli (haq toʻlanmaydigan) taʼtilning davomiyligi koʻpi bilan olti oygacha uzaytirilishi mumkin.

133. Ayol xodimlarga homiladorlik va tugʻish, bolani parvarishlash uchun qonunchilik hujjatlarida va ushbu Nizomda belgilangan tartibda taʼtil beriladi. Bunda ularga qonunchilik hujjatlarida belgilangan qoʻshimcha imtiyoz, kafolat va kompensatsiyalar tatbiq etiladi.

134. Bola (bolalarni) asrab olgan ayol xodimlarga qonunchilik hujjatlariga muvofiq bolani parvarishlash uchun taʼtil beriladi.

135. Ayol xodimlarga homiladorlik va tugʻish taʼtili hamda bolani parvarishlash taʼtili qonunchilik hujjatlarida belgilangan muddat va tartibda beriladi.

Ayol xodimlarga homiladorlik va tugʻish taʼtili ularning bildirgisi va tegishli tibbiy muassasalarning maʼlumotnomalariga asosan beriladi.

Bojxona organi xodimi bolani parvarishlash taʼtili tugamasdan keyingi farzandiga homilador boʻlgan taqdirda, homiladorlik va tugʻish taʼtili mehnatga layoqatsizlik varaqasi asosida beriladi.

Homiladorlik va tugʻish taʼtili tugaganidan keyin ayolning xohishiga koʻra unga bolasi uch yoshga toʻlguniga qadar bolani parvarishlash taʼtili beriladi.

Ayol xodimlar bolani parvarishlash uchun berilgan taʼtil muddati tugamasdan xizmat majburiyatlarini bajarishga kirishish huquqiga ega.

Qonunchilik hujjatlarida belgilangan alohida hollarda bolani parvarishlash taʼtili erkak xodimlarga ham berilishi mumkin.

136. Homiladorlik va tugʻish taʼtillari vaqti maxsus unvonlar, serjant va ofitserlar tarkibi lavozimlaridagi xizmat muddatiga umumiy xizmat yillari uchun foizli ustama toʻlash, shuningdek, iqlim sharoiti ogʻir joylarda xizmat qilganini hisobga olgan holda, pensiyani hisoblashda xizmat muddatiga qoʻshib hisoblanadi.

Ayol xodimlarning farzandi uch yoshga toʻlgunga qadar bolani parvarishlash uchun jami uch yildan koʻp boʻlmagan taʼtilda boʻlish vaqti serjant va ofitserlar tarkibi lavozimlaridagi xizmat staji, xizmat yillari uchun foizli ustama toʻlash, shuningdek, iqlim sharoiti ogʻir joylarda xizmat qilganini hisobga olmagan holda pensiyani hisoblashda xizmat muddatiga qoʻshib hisoblanadi.

Xodimlarning umumiy xizmat stajini hisoblashda bolani parvarishlash taʼtilining hammasini jamlaganda olti yildan oshmasligi kerak. Bunda taʼtil muddatidagi xizmat staji har bir kuni bir kunga tenglashtirilgan holda hisoblanadi.

137. Homiladorlik va tugʻish taʼtillari asosiy taʼtil hisobiga qoʻshilmaydi. Homiladorlik va tugʻish taʼtili oldidan yoki bevosita undan keyin ayol xodimlarga ularning xohishiga koʻra joriy yil uchun asosiy taʼtil beriladi.

Bolani parvarishlash uchun taʼtil tugaydigan yildagi asosiy taʼtil kalendar yilning oxirigacha taʼtil tugagan kundan boshlab kalendar yilining oxirigacha boʻlgan vaqtga mutanosib ravishda hisoblanadi va ushbu Nizomning 118-bandi yettinchi xatboshisida belgilangan talablar hisobga olingan holda beriladi.

138. Ayol xodimlar kasal bolani parvarishlash uchun tibbiy muassasaning tegishli hujjatlari bilan tasdiqlangan butun davr uchun maoshi saqlangan holda, qonunchilik hujjatlarida belgilangan muddat va tartibda xizmat majburiyatlarini bajarishdan ozod etiladi.

139. Bojxona organlaridagi xizmatni oʻtayotgan erkak xodimning xotini tugʻruq vaqtida vafot etgan taqdirda, shuningdek, agar u oʻn toʻrt yoshgacha (nogironligi boʻlgan bolani oʻn olti yoshgacha) boʻlgan bir yoki bir nechta bolalarni onasiz (u vafot etgan yoki halok boʻlgan, onalik huquqidan mahrum etilgan, uzoq muddat davolash muassasasida boʻlgan va bolalarga onalik parvarishi berilmagan boshqa holatlarda) tarbiyalayotgan boʻlsa, uning iltimosiga koʻra uch oygacha muddatga xizmat davrida bir marta pul va oziq-ovqat taʼminoti saqlangan holda qoʻshimcha taʼtil beriladi.

140. Bolani parvarishlash uchun taʼtil tugaganda xodimga taʼtilga chiqquniga qadar egallab turgan avvalgi lavozimi beriladi. Bunday lavozim mavjud boʻlmaganda esa, maʼlumotiga, mutaxassisligiga hamda amaliy ish tajribasiga koʻra boshqa teng lavozim beriladi.

141. Xodimlarga kasalligi boʻyicha taʼtillar ichki ishlar organlari harbiy-tibbiy komissiyasining xulosasi asosida beriladi. Ushbu taʼtilning davomiyligi kasallikning xususiyatidan kelib chiqqan holda belgilanadi.

Kasallik boʻyicha taʼtilda boʻlishning uzluksiz umumiy muddati toʻrt oydan oshmasligi lozim. Ayrim kasalliklar boʻyicha davolanishda boʻlish uchun koʻproq muddat talab qilingan hollarda, bu muddat ichki ishlar organlari tibbiyot muassasasi xulosasi asosida uzaytirilishi mumkin.

Xodimlar kasallik boʻyicha taʼtilda uzluksiz boʻlishning belgilangan muddati tugaganidan soʻng keyingi xizmatga yaroqliligini hal qilish uchun ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasida tekshiruvdan oʻtishi lozim.

Xodimning xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida olingan jarohatlarini (kontuziyalar, mayibliklarni) davolashda boʻlgan davri muayyan muddat bilan cheklanmaydi. Mazkur toifadagi shaxslar davolanish tugaganidan soʻng ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalarida harbiy-tibbiy tekshiruvdan oʻtadi.

Kasallik boʻyicha taʼtil har yilgi asosiy taʼtil hisobiga kiritilmaydi.

Xodim xizmatdan boʻshatilayotganda, unga kasalligi sababli taʼtil berilmaydi.

142. Oʻquv (kanikulyar) taʼtillari Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasida oʻqiyotgan, akademik qarzdorligi boʻlmagan kursantlarga oʻquv semestrlari tugagandan soʻng quyidagi muddatlarga beriladi:

yozgi kanikulyar taʼtil — oʻttiz kalendar kun;

qishki kanikulyar taʼtil — yetti kalendar kun.

Yozgi kanikulyar taʼtil asosiy, qishkisi esa qoʻshimcha hisoblanadi.

Oʻquv (kanikulyar) taʼtilini oʻtkazish joyiga borish va qaytib kelish uchun qoʻshimcha vaqt berilmaydi. Asosiy kanikulyar taʼtilni oʻtkazish joyiga (oʻqish yakunlanadigan yili — taʼtilni oʻtkazish va xizmatni oʻtash joyiga) borishi va qaytib kelishi bilan bogʻliq yoʻl xarajatlari qoplab beriladi.

143. Xodimlarga Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasini tamomlaganligi munosabati bilan beriladigan taʼtillar ular xizmatni oʻtash joylariga kelmasdan turib beriladi.

Davomiyligi oʻttiz kalendar kun boʻlgan ushbu taʼtillar joriy yilning asosiy taʼtili sifatida hisobga olinadi.

144. Falsafa doktori (PhD) yoki fan doktori (DSc) ilmiy darajasini olish uchun mustaqil izlanuvchi boʻlgan xodimga xizmatni ilmiy ish bilan muvaffaqiyatli ravishda birga qoʻshib olib borish sharti bilan, u ilmiy izlanuvchi boʻlgan taʼlim muassasasi yoki ilmiy tashkilot ilmiy kengashining tavsiyasiga binoan bojxona organi rahbari tomonidan quyidagi muddatlarga ijodiy taʼtillar beriladi:

fan doktori (DSc) ilmiy darajasi boʻyicha izlanuvchi uchun — dissertatsiyani tugatish uchun olti oygacha;

falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasi boʻyicha izlanuvchi uchun — dissertatsiyani tugatish uchun uch oygacha.

145. Xodimlarga:

jangovar harakatlarda va favqulodda vaziyatlar oqibatlarini bartaraf etishda qatnashganda;

Oʻzbekiston Respublikasi oliy taʼlim muassasalarida sirtdan oʻqiyotgan xodimlarga imtihonlar, sinovlar va boshqa oʻquv ishlarini topshirish davrida;

oliy taʼlim muassasasiga kirish imtihonlarini topshirish uchun ruxsat olgan xodimlarga taʼlim muassasasiga borish va u yerdan qaytish vaqtini hisobga olgan holda, kamida oʻn besh kalendar kun davom etadigan qoʻshimcha taʼtil beriladi.

146. Oliy taʼlim muassasasiga kirish imtihonlarini topshirish uchun ruxsat olgan xodimlarga taʼlim muassasasiga borish va u yerdan qaytish vaqtini hisobga olgan holda, kamida oʻn besh kalendar kun davom etadigan hamda pul va oziq-ovqat taʼminoti saqlanmaydigan taʼtil beriladi.

147. Tayanch doktoranturaga kirish imtihonlarini topshirishga ruxsat etilgan xodimlarga imtihonlarga tayyorgarlik koʻrish va ularni topshirish uchun oʻttiz kungacha boʻlgan muddatga oʻquv taʼtili beriladi.

Doktoranturaga qabul qilinayotgan xodimlarga oʻquv taʼtili berilmaydi.

Xodimning kirish imtihonlarini topshirishiga ruxsat etilgani toʻgʻrisidagi taʼlim muassasasi boshligʻi tomonidan imzolangan xabarnoma oʻquv taʼtili berish uchun asos hisoblanadi.

148. Oʻquv taʼtilining muddati taʼlim muassasasi joylashgan joyga borish va qaytish vaqtiga uzaytiriladi.

149. Falsafa doktori (PhD) yoki fan doktori (DSc) ilmiy darajasini olish uchun mustaqil izlanuvchi boʻlgan xodimga dam olish va bayram kunlaridan tashqari haftada bitta boʻsh kun beriladi. Beriladigan boʻsh kunlar vakolatli boshliqning buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi.

Falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasini olish boʻyicha mustaqil izlanuvchilarga malaka imtihonlarini topshirish uchun xizmat joyidan taʼlim muassasasi yoki ilmiy tashkilot joylashgan joygacha borish va qaytish vaqtini hisobga olmagan holda, pul va oziq-ovqat taʼminoti saqlanmaydigan davomiyligi oʻttiz kundan iborat oʻquv taʼtili beriladi.

150. Inspeksion-koʻrik majmuasi bilan ishlash guruhi va ayrim boshqa mutaxassislar orasidan boʻlgan xodimlarning alohida toifalari uchun, ular tomonidan inson sogʻligʻiga salbiy taʼsir koʻrsatuvchi vazifalar (ish, mashqlar) bajarilgandan soʻng davriy ravishda ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalari tomonidan tibbiy reabilitatsiya olib boriladi, ular uchun ichki ishlar organlari va Bojxona qoʻmitasining sanatoriylari, dam olish uylari va bazalarida profilaktik dam olish tashkil etiladi.

Bunday sogʻlomlashtirish tadbirlarining zarurati tibbiy koʻrik natijalari boʻyicha ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi tomonidan berilgan tavsiyalar asosida belgilanadi.

151. Xodimlarga tibbiy reabilitatsiya doirasida profilaktik dam olish uchun qoʻshimcha sutkalarni berish tartibi Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

152. Qoʻshimcha taʼtillar asosiy taʼtillar hisobiga qoʻshilmaydi.

153. Xodimni taʼtildan chaqirib olishga taʼtilning istalgan vaqtida xizmat yuzasidan oʻta zarur hollardagina, faqat uning roziligi bilan vakolatli boshliqning buyrugʻi asosida yoʻl qoʻyiladi.

Xodim taʼtildan chaqirib olinganda asosiy taʼtilning foydalanilmagan qismi joriy yilda beriladi.

154. Xodimlarga taʼtillar berish, taʼtildan chaqirib olish, shuningdek, ularning muddatlarini hisoblash tartibi va shartlari Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

10-bob. Xodimlarning huquq va majburiyatlari

155. Xodimlar Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi , qonunchilik hujjatlari va mazkur Nizomda belgilangan majburiyatlarni bajaradilar hamda huquq va erkinliklardan foydalanadilar.

156. Xodimlar xizmat shartlarida belgilangan cheklovlarni hisobga olgan holda, Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlarida belgilangan ijtimoiy-iqtisodiy, siyosiy hamda shaxsiy huquq va erkinliklardan toʻliq foydalanadilar, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolarining barcha majburiyatlarini bajaradilar.

Xodimlarning xizmat shartlaridan kelib chiquvchi huquq va majburiyatlari qonunchilikda belgilanadi.

Xodimlar xizmat vazifalarini vijdonan bajarishi va oʻzlariga topshirilgan xizmat joyida erishgan natijalari asosida vakolatli boshliqlar tomonidan ularga nisbatan intizomiy va moddiy ragʻbatlantirish choralari qoʻllanilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy xavfsizligini himoya qilishga qoʻshgan hissasi, oʻz xizmat majburiyatlarini vijdonan bajarganligi hamda Vatan va bojxona organlari oldidagi boshqa xizmatlari uchun xodimlar Oʻzbekiston Respublikasi davlat mukofotlari bilan taqdirlanishga taqdim etilishi mumkin.

157. Xodim xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida toʻgʻridan-toʻgʻri va bevosita oʻz boshligʻiga boʻysunadi.

Qonunchilik hujjatlari bilan bunday vakolatga ega boʻlgan shaxslardan tashqari hech kim xodimlarning xizmat faoliyatiga aralashish va xodimni qonunchilik hujjatlari bilan bojxona organlariga yuklanmagan vazifalarni bajarishga majburlash huquqiga ega emas.

158. Xodim qonunchilik hujjatlariga amal qilishi shart, qonunchilik hujjatlariga zidligi aniq boʻlgan buyruq yoki farmoyish olganda, uni bajarishni rad etish huquqiga ega.

159. Xodimlar oʻz ish yurituvida boʻlgan ishlar va materiallarning mohiyati boʻyicha biror-bir tushuntirish berishga, shuningdek, bunday ishlar va materiallarni, shu jumladan, fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlariga daxldor ishlar hamda materiallarni tanishib chiqish uchun qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollardan va tartibdan boshqacha tarzda taqdim etishga majbur emas.

160. Xodimlar oʻziga nisbatan qabul qilinayotgan qarorlar va harakatlar (harakatsizlik) yuzasidan yuqori turuvchi mansabdor shaxslarga, prokurorga yoki sudga shikoyat qilish huquqiga ega.

161. Xodimlar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda qurolni saqlash, olib yurish va qoʻllash huquqiga egadirlar.

162. Bojxona qoʻmitasi raisi quyidagi huquqlarga ega:

bojxona organlarining tuzilmalarini tasdiqlash, zarur hollarda bojxona organlari tashkiliy-shtat tuzilmalariga belgilangan umumiy shtat birliklari va mehnatga haq toʻlash fondi doirasida oʻzgartirishlar kiritish;

umumiy shtat birliklari va mehnatga haq toʻlash fondi doirasida Bojxona qoʻmitasining markaziy apparati, hududiy boshqarmalari, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi, Markaziy bojxona laboratoriyasi, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi, Raqamli texnologiyalar markazi, Milliy kinologiya markazi, shuningdek, bojxona postlarining tashkiliy tuzilmasida nazarda tutilmagan tarkibiy tuzilmalarni tashkil etish hamda mavjud tarkibiy tuzilmalarni qayta tashkil etish va tugatish;

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi professor-oʻqituvchilari tarkibining shtatlar sonini belgilash;

Bojxona qoʻmitasi raisi oʻrinbosarlari oʻrtasida vazifalarni taqsimlash hamda zarur hollarda Bojxona qoʻmitasi raisi va oʻrinbosarlarining tarkibiy tuzilmalar ustidan mutasaddiligini oʻzgartirish;

bojxona organlari tomonidan rivojlantirish jamgʻarmalariga tushgan mablagʻlarni xodimlarni ragʻbatlantirish, shu jumladan, ularga lavozim maoshining 200 foizgacha qoʻshimcha ustama belgilash, bojxona organi obyektlarini kapital qurish va taʼmirlash, ularning moddiy-texnik bazasini rivojlantirishga sarflash, shuningdek, vaqtincha boʻsh mablagʻlarni bankning muddatli depozitiga joylashtirish;

Bojxona qoʻmitasiga yuklangan vazifalarni bajarish doirasida davlat organlarining, ilgʻor loyiha institutlari, ilmiy va taʼlim muassasalari, shuningdek, xalqaro tashkilotlar va xorijiy kompaniyalarning malakali mutaxassislarini maslahatchilar sifatida jalb etish;

Bojxona organlari xodimlarining xizmatdan tashqari vaqtda xizmatni oʻtayotgan garnizon hududidan tashqariga chiqish qoidalarini belgilash.

163. “Polkovnik”, unga tenglashtirilgan yoxud undan yuqori maxsus unvondagi xizmatni oʻtayotgan yoki xizmatda boʻlishning belgilangan yosh chegarasiga yetgani, sogʻligʻining holatiga koʻra yoki tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan xizmatdan boʻshatilgan ofitserlar, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi faxriy unvonlari, ilmiy daraja va ilmiy unvonlarga ega boʻlgan xodimlar belgilangan normadan ortiq bir xona yoki umumiy maydonning kamida oʻn olti kvadrat metr hajmda qoʻshimcha turarjoy maydoni olish huquqiga ega.

164. Xodimlar ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalarida bepul tibbiy yordam olish, shu jumladan, tish protezlarini yasatish va taʼmirlatish (qimmatbaho metall va boshqa qimmat turuvchi materiallardan tayyorlangan protezlar bundan mustasno), dori vositalari, boshqa tibbiy mulk bilan bepul taʼminlanish huquqiga ega.

165. Bojxona organlari pensionerlari va xizmat majburiyatlarini bajarish vaqtida shikastlanish (jarohatlanish, travma olish, kontuziya), kasallanish oqibatida nogiron boʻlib qolgan sobiq xodimlar ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalaridagi bepul tibbiy taʼminot huquqidan foydalanadi.

Ushbu bandda nazarda tutilgan xodimlarning hamda xizmat majburiyatini bajarish chogʻida halok boʻlgan yoki vafot etgan xodimlarning oila aʼzolari, shuningdek, boquvchisini yoʻqotganlik pensiyasini rasmiylashtirgan oila aʼzolari ichki ishlar organlari tibbiyot muassasalaridagi bepul tibbiy taʼminotdan foydalanish huquqini saqlab qoladi.

166. Uy-joy olishga va uy-joy sharoitlarini yaxshilashga muhtoj deb topilgan xodimlar uy-joy maydoni olish huquqiga ega.

167. Tezkor qidiruv faoliyati bilan bogʻliq operativ tadbirlarda, ommaviy tartibsizliklarda, tabiiy va texnogen xususiyatli favqulodda vaziyatlarni bartaraf etishda, jangovar harakatlar olib borilayotganda shuningdek, fuqarolar, jamiyat va davlat xavfsizligiga jiddiy tahdid soluvchi boshqa favqulodda holatlarda vazifalarini bajarish bilan bogʻliq holatda halok boʻlgan (vafot etgan) xodimning oila aʼzolariga (eri-xotini, farzandlari, shuningdek, uning qaramogʻida boʻlgan shaxslarga) urush davrida halok boʻlgan harbiy xizmatchining oila aʼzolariga nisbatan belgilangan imtiyoz, kafolat va kompensatsiyalar tatbiq etiladi.

168. Xodimlar quyidagilarga haqli emas:

oʻzaro yaqin qarindoshlikda yoki quda tomondan qarindosh boʻlgan shaxslar bilan (ota-onalar, aka-ukalar, opa-singillar, oʻgʻillar, qizlar, er-xotinlar, shuningdek, er-xotinlarning ota-onalari, aka-ukalari, opa-singillari va farzandlari) bojxona organlarida birga xizmat qilishga, agar ularning birga xizmat qilishi ulardan birining ikkinchisiga bevosita boʻysunishiga olib kelsa;

ilmiy, ijodiy va pedagogik faoliyatdan tashqari haq toʻlanadigan boshqa faoliyat bilan shugʻullanishga;

tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanishga;

tadbirkorlik faoliyati subyektlarini tashkil etishga, ularning muassisi (ishtirokchisi) boʻlishga, tadbirkorlik faoliyati subyektida tashkiliy-boshqaruv, maʼmuriy-xoʻjalik vazifalarini bajarishga;

oʻz xizmat vakolatlarini jismoniy va yuridik shaxslarning manfaatlarini koʻzlab bajarish yoki bajarmaslik evaziga ulardan biron-bir mukofot, foyda yoki sovgʻalar olishga;

qonunchilikda nazarda tutilmagan imtiyozlardan, preferensiyalar yoki afzalliklardan oʻz xizmat mavqeyi bilan bogʻliq holda foydalanishga;

qimor va tavakkalchilikka asoslangan boshqa oʻyinlarda, shu jumladan, axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalangan holda ishtirok etishga;

chet davlat fuqaroligini yoki chet davlatda doimiy yashash huquqini beruvchi hujjatni olish maqsadida murojaat qilishga;

Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqarida hisobvaraqlar ochishga va ularga ega boʻlishga, koʻchmas mulkka va boshqa mol-mulkka egalik qilishga, bundan chet davlatda taʼlim olish, stajirovka oʻtash va tibbiy xizmatlardan foydalanish maqsadida ochilgan hisobvaraqlar mustasno;

siyosiy partiyalarga aʼzo boʻlishga, oʻzining vakolatlarini siyosiy partiyalarning, boshqa jamoat birlashmalarining va ular organlarining manfaatlarini koʻzlab amalga oshirishga, xizmat majburiyatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq hollar bundan mustasno;

xizmatni oʻtash vaqtida diniy rasm-rusumlar va marosimlarni bajarishga, bundan farzand tugʻilishi, nikoh, toʻy va dafn marosimlari mustasno;

bojxona organlarining binolarida va hududida diniy rasm-rusumlar va marosimlarni tashkil etishga, diniy mazmundagi materiallar va buyumlarni saqlashga, xizmat majburiyatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq hollar bundan mustasno.

Mazkur nizomda belgilangan cheklovlarga rioya etmaganlik tegishli tartibda xizmat tekshiruvi oʻtkazilishi uchun asos boʻladi.

169. Yoʻl qoʻyilgan qonunbuzarlik holatlari va yetkazilgan zarar uchun xodimlar qonunchilik hujjatlarida belgilangan asoslar va tartibda intizomiy, maʼmuriy, jinoiy, fuqarolik-huquqiy va moddiy javobgarlikka tortilishi mumkin.

11-bob. Xodimlarni huquqiy va ijtimoiy himoya qilish

170. Bojxona organlari xodimi faoliyatining asosiy vazifalari va yoʻnalishlari talablaridan kelib chiqqan holda egallab turgan lavozimi boʻyicha xizmat vazifalarini bajarishda davlat organining vakili sifatida ish yuritadi va davlat himoyasi ostida boʻladi.

171. Xizmat majburiyatlarini bajarayotgan xodimning oʻz vakolati doirasida qoʻyilgan qonuniy talablari barcha jismoniy, yuridik va mansabdor shaxslar tomonidan bajarilishi majburiydir.

Xodimning qonuniy talablarini bajarmaslik, oʻz xizmat majburiyatlarini bajarishiga toʻsqinlik qiluvchi xatti-harakatlar (harakatsizlik), shaʼni va qadr-qimmatini kamsitish, ularga qarshilik koʻrsatish, tahdid, zoʻrlik qilish yoki oʻz xizmat majburiyatlarini amalga oshirishi munosabati bilan ularning hayotiga, sogʻligʻiga va mol-mulkiga tajovuz qilish qonunchilik hujjatlarida belgilangan javobgarlikka sabab boʻladi.

172. Xodim tomonidan jismoniy kuch ishlatish, maxsus vositalarni yoki oʻqotar qurolni qoʻllash qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshirilgan boʻlsa, bunda u jismoniy va yuridik shaxslarga yetkazilgan zarar uchun javobgar boʻlmaydi.

Xodimlarning jismoniy kuch ishlatishi, maxsus vositalarni yoki oʻqotar qurolni qoʻllashining asosliligi qonunchilik hujjatlariga muvofiq aniqlanadi.

173. Xodim xizmat majburiyatlarini bajarish vaqtida zarur mudofaa yoki oxirgi zarurat holatida, ijtimoiy xavfli qilmish sodir etgan shaxsni ushlash yoxud buyruq yoki boshqa vazifani bajarish vaqtida, shuningdek, kasb faoliyatiga bogʻliq asosli tavakkalchilik qilish oqibatida zarar yetkazsa, uni javobgarlikdan ozod qilish masalasi qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi.

174. Xodimlarning qonuniy talablari yuzasidan shikoyat qilinishi ushbu talablarning bajarilishini toʻxtatib turmaydi.

175. Xodimlarni ijtimoiy himoya qilish quyidagilar orqali taʼminlanadi:

xodim, bojxona organlari pensioneri va ularning oila aʼzolari sogʻligʻini saqlash;

xodim mehnatiga haq toʻlash va bepul kiyim-kechak bilan taʼminlash;

uy-joy maydoni bilan taʼminlash;

mol-mulkiga yetkazilgan zararning oʻrnini qoplash;

xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida transport vositalaridan imtiyozli foydalanish;

davlat pensiya taʼminoti;

davlat sugʻurtasi;

xodim va uning oilasiga ijtimoiy yordam koʻrsatish;

qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan ijtimoiy himoya qilishga doir boshqa chora-tadbirlar.

176. Xizmat yili (mehnat staji), pedagogik ish staji, shuningdek, ilmiy va malaka darajalari mavjudligi uchun xodimlarga ustama va qoʻshimcha toʻlovlar toʻlanadi.

Xizmat vazifalarini vijdonan bajarib kelayotgan, yuksak kasbiy tayyorgarlik darajasiga erishgan, yuqori maʼnaviy-axloqiy fazilatlarga ega boʻlgan, shuningdek, oʻz faoliyatida yuqori natijalarni koʻrsatgan xodimlarga “uchinchi toifali mutaxassis”, “ikkinchi toifali mutaxassis”, “birinchi toifali mutaxassis”, “usta” malaka darajalari beriladi.

Ustamani toʻlash maqsadida xodimning xizmat (mehnat staji) yilini eʼlon qilish hamda malaka darajalarini berish Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilangan tartib boʻyicha bojxona organi rahbarining buyrugʻi bilan amalga oshiriladi.

177. Xodimlarning xizmat faoliyati har yarim yilda axborot tizimlari orqali baholashdan oʻtkazilib, faoliyatni reyting asosida baholash natijalari eʼlon qilib boriladi hamda qonunchilikda belgilangan miqdorda qoʻshimcha ustama toʻlanadi.

Xodimlarning faoliyatini reyting asosida baholash va ustamani toʻlash tartibi Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

178. Xodimlar, bojxona organlari pensionerlari va ularning oila aʼzolari, shuningdek, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasalari kursantlari hamda mutaxassis, xizmat koʻrsatuvchi va yordamchi (texnik) xodimlar ambulator, statsionar va tibbiy-sanitariya sharoitida bepul tibbiy xizmat olish maqsadida ichki ishlar organlari tibbiy-davolash muassasalariga biriktiriladi, ushbu muassasalarda qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda davolanadi va sogʻlomlashtirishdan oʻtkaziladi.

Xodimlar va bojxona organlari pensionerlari sanatoriy-kurort sharoitida davolanish uchun yilda bir marta imtiyozli yoʻllanmalar bilan taʼminlanadilar.

Zarur boʻlgan hollarda, shoshilinch tibbiy yordam va rejali ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining davolash-profilaktika muassasalari tomonidan koʻrsatiladi.

179. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasining kursant va tinglovchilari ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyalari xulosasiga koʻra sanatoriya-kurort muassasalarida bepul davolanish huquqiga ega.

180. Xodimlar ichki ishlar organlari tomonidan belgilangan tartibda yilda bir marta majburiy chuqurlashtirilgan profilaktik tibbiy koʻrikdan oʻtadilar.

Bojxona organlarining oʻqotar qurol bilan xizmat olib boradigan hamda inspeksion koʻrik majmualari bilan ishlash guruhlari xodimlari profilaktik tibbiy koʻrikdan har olti oyda oʻtadilar.

181. Tibbiy-sanitariya, tibbiy-ijtimoiy yordamni va sanatoriy-kurort taʼminotini tashkil etish, tibbiy tekshiruvni va harbiy-tibbiy ekspertizani oʻtkazish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

182. Xodimlar, ularning oila aʼzolari va bojxona organlari pensionerlari hamda mutaxassis, xizmat koʻrsatuvchi va yordamchi (texnik) xodimlar bojxona organlarining sogʻlomlashtirish muassasalarida imtiyozli asoslarda stansionar dam olish va davolanish huquqiga egadir.

Bojxona organlari sogʻlomlashtirish muassasalarida stansionar dam olish hamda davolanish tartibi va shartlari Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

183. Xodimlar qonunchilik hujjatlarida belgilangan namunadagi bepul formali kiyim-kechak bilan taʼminlanadilar.

Xodimlarning formali kiyim-bosh namunalari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tasdiqlanadi.

Ashyoviy taʼminot normalari, shuningdek, formali kiyim-boshni kiyish qoidalari Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

184. Bojxona organlari xizmat uy-joy fondini tashkil etishi mumkin.

185. Xodimlarga turarjoyni ijaraga olganlik (ijarada turganlik) uchun qonunchilikda belgilangan tartibda pul kompensatsiyasi toʻlab beriladi.

186. Xodimlarga uzoq muddatli imtiyozli ipoteka kreditlaridan foydalangan holda kvartiralar olish va yakka tartibda uylar qurish uchun yer uchastkalari olish huquqi beriladi.

187. Xodim yoki uning yaqin qarindoshlarining mol-mulkiga uning xizmat majburiyatlarini bajarishi bilan bogʻliq holda yetkazilgan zararning oʻrni ixtiyoriy yoki majburiy sugʻurta mablagʻlaridan qatʼi nazar, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan toʻliq hajmda qoplanadi, ushbu summa keyinchalik aybdor shaxslardan undirib olinadi.

Ushbu qoida bojxona organlaridan pensiyaga chiqarilgan shaxslarga, agar zarar ularga yoki yaqin qarindoshlarining mol-mulkiga bojxona organlaridagi xizmat faoliyati bilan bogʻliq holda yetkazilganida ham tatbiq etiladi.

Xodimning xizmat majburiyatlarini bajarishi tufayli uning yoki yaqin qarindoshlarining mol-mulkiga yetkazilgan zararni qoplash tartibi qonunchilik hujjatlarida belgilanadi.

188. Mehnatning qatnov xususiyati bilan bogʻliq boʻlgan xizmat majburiyatlarini bajaruvchi xodimlarga shahar yoʻlovchi transportidan (yoʻnalishli va yoʻnalishsiz taksilardan tashqari) foydalanish uchun oylik yoʻl chiptalari beriladi yoki pul kompensatsiyasi toʻlanadi.

Faoliyatida xizmat majburiyatlarini bajarish qatnov xususiyati bilan bogʻliq boʻlgan xodimlarga shahar yoʻlovchi transportidan (yoʻnalishli va yoʻnalishsiz taksilardan tashqari) foydalanish uchun oylik yoʻl chiptalari berish yoki pul kompensatsiyasini toʻlash, shuningdek, xizmat safarlarida shaxsiy transportidan foydalanuvchilarga kompensatsiya toʻlash tartibi va miqdori qonunchilik hujjatlarida belgilanadi.

189. Xodimlar va ularning oila aʼzolari boshqa hududiy bojxona tuzilmasiga oʻtkazilganligi sababli amalda yangi yashash joyiga koʻchib oʻtishganda, shuningdek, maxsus unvon va darajalar mavjudligini nazarda tutuvchi huquqni muhofaza qiluvchi va boshqa organlardan bojxona organlariga oʻtkazilgan xodimlarga temir yoʻl, havo kemasi, suv va avtomobil transportida koʻchish va mol-mulkini tashish uchun haqiqatda sarflangan xarajatlar toʻlab beriladi.

190. Xodimlar, boquvchisini yoʻqotgan taqdirda esa, ularning oila aʼzolari qonunchilikda belgilangan tartibda va miqdorlarda davlat pensiya taʼminotini olish huquqiga ega.

Bojxona organlari tomonidan pensiya tayinlangan xodimlarga belgilangan namunadagi pensiya guvohnomasi beriladi.

Pensiya guvohnomasi namunalari, shuningdek, ularni berish va hisobini yuritish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

Xodimlarning oila aʼzolari (eri-xotini, farzandlari, shuningdek, qaramogʻida boʻlgan shaxslar) boquvchisini yoʻqotgan taqdirda, ularga boshqa qulay va shinam turarjoy bepul ajratilgunga qadar egallab turgan xizmat turarjoyidan majburan koʻchirib yuborilishi mumkin emas. Xodim halok boʻlganda (vafot etganda), ularda qonunchilik hujjatlariga muvofiq turarjoy sharoitlarini yaxshilash huquqi saqlanib qoladi.

191. Xodimlar xizmatga qabul qilingan kundan boshlab Davlat budjeti mablagʻlari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan mablagʻlar hisobidan davlat tomonidan majburiy sugʻurta qilinadi.

192. Xodimlarga har yili quyidagi moddiy yordamlar koʻrsatiladi:

taʼtilga chiqish vaqtida — Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan ish haqi fondidan pul taʼminotining bir oylik maoshi miqdorida;

qonunchilik hujjatlari va Maxsus jamgʻarma toʻgʻrisida nizomda nazarda tutilgan tartibda maxsus jamgʻarma mablagʻlari hisobidan.

193. Bojxona qoʻmitasining Maxsus jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan xodimlarning (shu jumladan, kadrlarning amaldagi zaxirasiga kiritilgan xodimlarning) quyidagi shakllardagi ijtimoiy himoya qilish kafolatlari taʼminlanadi:

xodimning kasallikdan davolanishi uchun — lavozim maoshining oʻn baravarigacha boʻlgan miqdorda bir martalik moddiy yordam berish;

xodim yaqin qarindoshlarining (ota-onasi, turmush oʻrtogʻi, farzandlari) davolanish yoki operatsiya qildirish, ortopedik oyoq kiyim va protez-ortopedik mahsulotlar bilan taʼminlash xarajatlarini qoplash uchun — bazaviy hisoblash miqdorining ikki yuz baravarigacha boʻlgan miqdorda bir martalik moddiy yordam berish;

sanatoriy-kurort muassasalarida davolanish va dam olish uchun — lavozim maoshining toʻrt baravari miqdorigacha moddiy yordam berish;

oʻzi yoki ota-onasi, farzandlarining toʻylari hamda yaqin qarindoshlarining (ota-onasi, turmush oʻrtogʻi, farzandlari) dafn marosimlarini oʻtkazish uchun — lavozim maoshining ikki baravari miqdorida bir martalik moddiy yordam berish;

xizmat vazifalarini bajarish bilan bogʻliq boʻlmagan holda xodim vafot etganda, uning lavozim maoshining uch baravari miqdorida oila aʼzolariga bir martalik moddiy yordam ajratish;

xodimga unga, turmush oʻrtogʻiga yoki birga yashovchi farzandlariga tegishli yashash xonadoni tabiiy ofatlar yoki yongʻin oqibatida zarar koʻrgan hollarda zarar oqibatlarini bartaraf etish uchun — bazaviy hisoblash miqdorining uch yuz baravarigacha miqdorda bir martalik moddiy yordam berish;

xodimlarga uy-joyga ega boʻlish yoki yashash sharoitini yaxshilash, shuningdek, amaldagi ipoteka krediti boʻyicha qolgan asosiy qarzni toʻliq soʻndirish uchun — besh yildan oshmaydigan muddatga bazaviy hisoblash miqdorining ming baravaridan oshmaydigan miqdorda foizsiz qarz berish;

xodimlarga yuzaga kelgan kutilmagan xarajatlar uchun — ikki yildan oshmaydigan muddatga uchinchi shaxsning kafilligi asosida bazaviy hisoblash miqdorining bir yuz ellik baravaridan oshmaydigan miqdorda foizsiz qarz berish;

bojxona organlarida amaliy xizmat staji 10 yildan ortiq boʻlgan, xizmatda samarali natijalarga erishgan xodimlarga yangi yengil avtotransport vositalarini sotib olish uchun bazaviy hisoblash miqdorining uch yuz baravaridan oshmagan miqdorda uch yil muddatga foizsiz qarz berish.

194. Vatan himoyasi va el-yurt tinchligi yoʻlida yaralanganligi, kontuziya yoki mayib boʻlganligi oqibatida halok boʻlgan xodimlarning oila aʼzolari hamda ularning qaramogʻidagi shaxslarga quyidagi imtiyoz va kafolatlar beriladi:

a) halok boʻlgan xodim oila aʼzolariga biryoʻla beriladigan nafaqa marhumning oxirgi egallagan lavozimi boʻyicha maoshi va maxsus unvoni maoshi yigʻindisining 150 baravari miqdorida belgilanadi;

b) belgilangan tartibda turarjoyga muhtoj deb tan olingan taqdirda, turarjoy bilan birinchi navbatdagi tartibda taʼminlanadi;

qonunchilikda belgilangan xodimlarga turarjoy sotib olish (qurish) uchun uzoq muddatli imtiyozli ipoteka kreditlari berish tartibiga muvofiq uzoq muddatli imtiyozli ipoteka kreditlarini olish huquqi saqlab qolinadi;

v) halok boʻlgan xodimning farzandlari maktabgacha taʼlim muassasalarida bepul tarbiyalanishi, shuningdek, oliy taʼlim muassasalarida davlat granti asosida qoʻshimcha kvotalar boʻyicha taʼlim olishi taʼminlanadi;

halok boʻlgan xodimning ota-onasiga yiliga ikki marta temir yoʻl va havo transportidan bepul foydalanish huquqi beriladi;

g) halok boʻlgan xodimning oila aʼzolariga:

ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalarida bepul tibbiy yordam olish huquqi saqlab qolinadi, shuningdek, tibbiy yordamning kafolatlangan hajmlari doirasida tibbiy yordamni ustuvor ravishda olish va navbatdan tashqari shifoxonaga yotqizish imkoniyati yaratiladi;

yuqori texnologik ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam koʻrsatuvchi tibbiyot tashkilotlari tomonidan Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan bepul tibbiy yordam koʻrsatiladi;

asosiy yillik mehnat taʼtilidan qulay vaqtda foydalanish, shuningdek, yiliga ikki haftagacha muddatga ish haqi saqlanmaydigan qoʻshimcha taʼtil olish huquqi beriladi.

d) bojxona organlariga Davlat budjetidan ajratilgan mablagʻlar va budjetdan tashqari mablagʻlari doirasida halok boʻlgan xodimlar oila aʼzolari uchun ularning murojaatlariga asosan quyidagilar taʼminlanadi:

Oʻzbekiston Respublikasi hududidagi sanatoriy-kurort muassasalari va bolalarni sogʻlomlashtirish oromgohlarida yiliga bir marta bepul sogʻlomlashtirish;

shifokorlarning retseptlariga asosan uch oylik ehtiyojdan kelib chiqib, dori vositalari (yiliga bir marta), tibbiy va maxsus protez-ortopediya moslamalari olib berish hamda jarrohlik amaliyotlarining xarajatlarini qoplash;

ogʻir tashxisli kasalliklari hamda nogironligi boʻlganlarga shifokorlarning retseptlariga muvofiq yiliga bir marta dori vositalarining 50 foizigacha boʻlgan summasini kompensatsiya qilish.

195. Xodimlar xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida:

halok boʻlganda (vafot etganda) — halok boʻlgan (vafot etgan) xodimning oila aʼzolariga marhumning oxirgi egallagan lavozimi boʻyicha maoshi va maxsus unvoni maoshi yigʻindisining 100 baravari miqdorida;

ogʻir tan jarohati olganda — xodimning egallab turgan lavozimi boʻyicha maoshi va maxsus unvoni maoshi yigʻindisining 50 baravari miqdorida;

oʻrtacha ogʻir tan jarohati olganda — xodimning egallab turgan lavozimi boʻyicha maoshi va maxsus unvoni maoshi yigʻindisining 20 baravari miqdorida biryoʻla nafaqa toʻlanadi.

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasida tahsil olayotgan kursantlar xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida tan jarohati olganda yoki halok boʻlganda (vafot etganda), ushbu bandda koʻrsatib oʻtilgan miqdorlarda stipendiya va ega boʻlgan maxsus unvon maoshi yigʻindisi miqdoridan kelib chiqib nafaqa hisoblanadi.

196. Xizmat majburiyatini bajarish chogʻida halok boʻlgan (vafot etgan), shuningdek, xizmat majburiyatini bajarishda olgan jarohati tufayli nogiron boʻlib qolgan xodimlarning farzandlari Bojxona qoʻmitasi raisining tavsiyanomasi asosida:

belgilangan qabul parametrlaridan tashqari davlat granti asosida Oʻzbekiston Respublikasi davlat oliy taʼlim muassasalari (keyingi oʻrinlarda — oliy taʼlim muassasalari) bakalavriatining kunduzgi taʼlim shakliga (ikkinchi oliy taʼlimdan tashqari) tanlovsiz qabul qilinadilar;

Mudofaa vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Milliy gvardiya va Bojxona qoʻmitasi tizimidagi oliy (magistratura, ikkinchi oliy taʼlimdan tashqari) taʼlim muassasalariga (keyingi oʻrinlarda — oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalari) qabul parametrlaridan tashqari dastlabki va kasbiy (harbiy-professional) tanlov natijalariga muvofiq qabul qilinadilar.

197. Bojxona qoʻmitasining raisi:

xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida halok boʻlgan (vafot etgan) xodimlarning toʻlov-kontrakt (tabaqalashtirilgan toʻlov-kontrakt mablagʻlari miqdori bundan mustasno) asosida oliy taʼlim muassasalari bakalavriatida (ikkinchi oliy taʼlimdan tashqari) taʼlim olayotgan farzandlariga — qolgan oʻquv davri toʻlov-kontrakt mablagʻlari miqdorining toʻliq hajmini;

xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida olgan jarohati tufayli nogiron boʻlib qolgan xodimlarning toʻlov-kontrakt (tabaqalashtirilgan toʻlov-kontrakt mablagʻlari miqdori bundan mustasno) asosida oliy taʼlim muassasalari bakalavriatida (ikkinchi oliy taʼlimdan tashqari) taʼlim olayotgan farzandlariga — toʻlov-kontrakt mablagʻlari miqdorining ellik foizi miqdorini Bojxona qoʻmitasining Maxsus jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan toʻlab berish huquqiga ega.

198. Xizmatdagi ofitserlar va serjantlar tarkibi xodimlarining farzandlariga oʻqishga kirish uchun:

respublika davlat oliy taʼlim muassasalari bakalavriatiga ajratilgan umumiy davlat granti asosidagi qabul parametrlariga nisbatan bakalavriat taʼlim yoʻnalishlarining kunduzgi taʼlim shakliga alohida ikki foizli davlat granti asosidagi kvotalar ajratiladi;

oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalariga belgilangan umumiy qabul parametrlari doirasida ikki foizli davlat granti asosidagi kvotalar ajratiladi.

199. Mazkur Nizomning 198-bandiga muvofiq respublika davlat oliy taʼlim muassasalari, oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalariga qabul parametrlari asosida kirish hamda davlat granti asosida taʼlim olish huquqi bojxona xizmatiga salmoqli hissa qoʻshgan, ish jarayonida maʼlum bir natijalarga erishgan, bojxona organlarida xizmat qilayotgan xodimlarning tegishli tavsiyanomalarga ega boʻlgan farzandlariga beriladi.

Xodimlarning farzandlari uchun ajratilgan ikki foizli qabul parametrlari doirasida oliy taʼlim muassasalariga qabul Bojxona qoʻmitasi raisining tavsiyanomasi asosida amalga oshiriladi hamda oʻrinlar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Bilim va malakalarni baholash agentligi tomonidan oʻtkaziladigan test sinovlari natijalari boʻyicha toʻplangan ballardan kelib chiqib, abituriyent kirish imtihonlarining eng yuqori ballidan kamida oʻttiz foizini toʻplagan taqdirda, ketma-ketlik tartibida taqsimlanadi.

Xodimlarning farzandlari uchun ajratilgan ikki foizli qabul parametrlari doirasida oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalariga qabul qilish dastlabki va kasbiy (harbiy-professional) tanlov natijalari, shuningdek, Bojxona qoʻmitasi raisining tavsiyanomasi asosida amalga oshiriladi.

Xodimlar, shu jumladan, xizmat majburiyatini bajarish chogʻida halok boʻlgan (vafot etgan), shuningdek, xizmat majburiyatini bajarishda olgan jarohati tufayli nogiron boʻlib qolgan bojxona organlari xodimlarining farzandlarini oliy taʼlim muassasalari, oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalariga oʻqishga qabul qilish uchun tavsiyanoma Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan beriladi.

Tavsiyanoma bir oliy taʼlim muassasasi, oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasasiga bir marta kirish uchun uch yildan oshmaydigan muddatga beriladi.

Tavsiyanoma blanklari qatʼi hisob hujjati hisoblanadi, hisobga olish seriyasi, raqami va himoyalanganlik darajasiga ega boʻlib, “Davlat belgisi” davlat ishlab chiqarish birlashmasida tayyorlanadi.

200. Tavsiyanoma berish toʻgʻrisida iltimosnoma kiritish borasida qarorlar qabul qilishda xolislikni taʼminlash va korrupsiya holatlariga yoʻl qoʻymaslik boʻyicha shaxsiy javobgarlik Bojxona qoʻmitasi raisi zimmasiga yuklanadi.

201. Xodimlarning farzandlari yashash joyi, shu jumladan, vaqtincha yashash joyi boʻyicha maktabgacha taʼlim tashkilotlari va oʻrta taʼlim muassasalari, shuningdek, vazirliklarning bolalar sogʻlomlashtirish oromgohlariga imtiyozli tartibda qabul qilinadi.

202. Xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida halok boʻlgan (vafot etgan) xodimlarning farzandlarini xizmatga, shuningdek, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga oʻqishga qabul qilishda afzalliklar beriladi.

Ushbu afzalliklarni berish tartibi va shartlari Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

203. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi, davlat organlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kenesi, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari va tashkilotlar oʻz vakolatlari doirasida xodimlarga, shuningdek, bojxona organlaridan boʻshatilgan fuqarolarga hamda ularning oila aʼzolariga ushbu Nizomda nazarda tutilmagan boshqa imtiyoz, kafolat va kompensatsiyalar ham belgilashi mumkin.

204. Mazkur Nizomning 193-bandi va 197-bandida nazarda tutilgan xodimlarni ijtimoiy himoya qilish bilan bogʻliq xarajatlarni qoplash uchun har yili Maxsus jamgʻarma mablagʻlarining 10 foizi ajratiladi.

Ushbu mablagʻlar Bojxona qoʻmitasi raisi oʻrinbosari rahbarligida tashkil etiladigan markaziy komissiya va bojxona organlari hamda muassasalari boshligʻi oʻrinbosari rahbarligida tashkil etiladigan hududiy komissiyalarning xulosalari asosida qabul qilinadigan buyruqqa muvofiq maqsadli sarflanadi.

Mazkur mablagʻlar xodimlarni ijtimoiy himoya qilish bilan bogʻliq boshqa xarajatlarga ham yoʻnaltirilishi mumkin.

Xodimlarni ijtimoiy himoya qilishga sarflangan mablagʻlar haqidagi maʼlumotlar xodimlar kesimida maxsus axborot tizimiga kiritib boriladi.

12-bob. Xizmatni oʻtash rejimini taʼminlash

205. Xodimlar uchun ish vaqti davomiyligi haftasiga qirq soatdan oshishi mumkin emas. Zarur boʻlgan hollarda, xodimlar kuchaytirilgan yoki sutkalik rejimda xizmatni oʻtashga jalb etilishi mumkin.

Xizmat oʻtashning odatdagi rejimida olti kunlik ish haftasi nazarda tutiladi, bunda kunlik ish davomiyligi yetti soatdan, besh kunlik ish haftasida esa — sakkiz soatdan oshmasligi kerak.

Xizmatni oʻtashning kuchaytirilgan rejimi kuniga ish vaqtidan tashqari davomiyligi toʻrt soatdan oshmaydigan xizmat belgilanishini nazarda tutadi.

Sutkalik rejimda xizmatni oʻtash uch mahal ovqatlanish hamda kamida sakkiz soat dam olish uchun vaqt berilgan holda yigirma toʻrt soat davomida amalga oshiriladi.

Xizmatni sutkalik rejimda oʻtash chogʻida xodimlarga ularning xohishiga koʻra xizmatni oʻtash joyida Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari harbiy xizmatchilari uchun belgilangan umumqoʻshin payogi normalari doirasida belgilanadigan oziq-ovqat payogi uchun beriladigan kompensatsiya oʻrniga uch mahal bepul ovqat berilishi mumkin, oʻz xizmat vazifalarini doimiy ravishda sutkalik navbatchilik rejimida bajaradigan xodimlar bundan mustasno.

Kuchaytirilgan yoki sutkalik rejim joriy etilishi munosabati bilan ish soatlarining (kunlarining) belgilangan normalari oshirilganligi uchun xodimga Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilangan tartibda pul kompensatsiyasi toʻlanadi yoki xohishiga koʻra dam olish kunlari (otgullar) beriladi yoxud bu kunlar uning har yilgi asosiy taʼtiliga qoʻshiladi.

Kuchaytirilgan va sutkalik rejimlarni joriy etish hamda bekor qilish, shuningdek, xodimlarni jangovar harakatlarda ishtirok etishga jalb etish Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan amalga oshiriladi.

206. Dam olish va bayram kunlari xizmat majburiyatlarini bajarishga jalb etiladigan xodimlarga haftaning boshqa kunlarida dam olish kunlari beriladi.

207. Bojxona organlarining navbatchilik qismlari sutkalik naryadining xizmati yigirma toʻrt soatga moʻljallab tashkil etiladi.

Navbatchilik vaqtida bojxona organlari navbatchilik qismining xodimlariga ovqatlanish va qisqa muddatli dam olish uchun har bir kishiga umumiy davomiyligi uch smenali navbatchilikda — olti soat, toʻrt smenali navbatchilikda — toʻrt soat davom etadigan tanaffuslar navbatma-navbat beriladi.

Smena tugagach, bojxona organlari navbatchilik qismlarining xodimlariga hamda xizmat majburiyatlarini sutkalik navbatchilik rejimida doimiy bajaruvchi boshqa xodimlarga dam olish beriladi.

208. Bojxona organlarining asosiy xizmat majburiyatlariga qoʻshimcha ravishda sutkalik xizmatga (shu jumladan, navbatchilikka) jalb etilgan xodimlariga navbatchilik tugaganidan soʻng kamida yigirma toʻrt soat davom etadigan dam olish vaqti beriladi.

209. Bojxona organlaridagi xizmat faoliyatining xususiyatlaridan kelib chiqqan holda vakolatli boshliqlar tomonidan mazkur Nizom talablari asosida tasdiqlanadigan kun tartibi ishlab chiqiladi.

210. Urush holati eʼlon qilingan davrda xodimlarning xizmat oʻtash tartibi qonunchilik hujjatlarida belgilanadi.

13-bob. Xizmat muddatini uzaytirish, xizmatdan boʻshatish va xizmatga tiklash

211. Bojxona organlaridagi xizmatni oʻtash yoshining chegarasi serjantlar tarkibidagi xodimlar uchun ellik yoshni, ofitserlar tarkibidagi xodimlar uchun — ellik besh yoshni, generallar tarkibidagi xodimlar uchun — oltmish yoshni tashkil etadi.

212. Yuqori kasbiy tayyorgarlikka, egallab turgan lavozimida ish tajribasiga ega boʻlgan va sogʻligʻining holatiga koʻra xizmatni oʻtashga yaroqli xodimlarning xizmat muddati ularning roziligi bilan Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilangan tartibda besh yilgacha, Bojxona qoʻmitasi oliy taʼlim muassasasining professor-oʻqituvchilik lavozimlarini egallab turgan va ilmiy darajaga ega boʻlgan xodimlarning xizmat muddati esa oʻn yilgacha muddatga uzaytirilishi mumkin.

213. Xizmat muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi qaror xodimni ushbu Nizom va Oʻzbekiston Respublikasining “Davlat bojxona xizmati toʻgʻrisida”gi Qonunida nazarda tutilgan asoslar boʻyicha xizmatdan boʻshatish imkoniyatini istisno etmaydi.

214. Xodimlar bojxona organlaridagi xizmatdan Qurolli Kuchlar rezerviga yoki isteʼfoga boʻshatiladi.

Bojxona organlaridagi xizmatda boʻlishning belgilangan chegara yoshiga yetgan yoki ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi tomonidan sogʻligʻining holatiga koʻra xizmatga yaroqsiz deb topilgan, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi fuqaroligini yoʻqotgan yoxud boshqa davlatning fuqaroligiga ega boʻlgan xodimlar isteʼfoga boʻshatiladi.

215. Xodimlar xizmatdan Bojxona qoʻmitasi raisi yoki vakolatli boshliqning buyrugʻi bilan boʻshatiladi.

216. Xodimlarni bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatish huquqiga ega boʻlgan vakolatli boshliqlar bu huquqdan faqat oʻzining bevosita boʻysunuvida boʻlgan va nomenklaturasiga kiruvchi lavozimlarda xizmat qilayotgan xodimlarga nisbatan foydalanadi.

Bojxona qoʻmitasi raisi vakolatli boshliq nomenklaturasiga kiruvchi lavozimlarda xizmat qilayotgan xodimlarni bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatish huquqiga ega.

217. Xodim bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshashi toʻgʻrisida kamida ikki oy oldin vakolatli boshligʻiga maʼlum qilishi lozim.

Xodimning bojxona organlaridan boʻshatish toʻgʻrisidagi bildirgisi olingandan soʻng, vakolatli boshliq ikki oylik muddat ichida uni bojxona organlaridan boʻshatish huquqiga ega.

218. Xodim quyidagi asoslarga koʻra bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatiladi:

a) oʻzining xohishiga koʻra (pensiya olish huquqini beradigan xizmat muddatini oʻtamaganlar uchun) — xodimning bildirgisi asosida;

b) xizmatda boʻlishning belgilangan chegara yoshiga toʻlganda;

v) pensiya olish huquqini beradigan xizmat muddatini oʻtaganda — xodimning bildirgisi asosida;

g) tashkiliy-shtat oʻzgarishlari munosabati bilan — shtatlar soni oʻzgarganda;

d) kasalligi boʻyicha — ichki ishlar organlari harbiy-tibbiy komissiyasining xizmatga yaroqsizligi toʻgʻrisidagi xulosasi asosida;

e) sogʻligʻining cheklanganligi holati boʻyicha — ichki ishlar organlari harbiy-tibbiy komissiyasining xizmatga yaroqliligi cheklanganligi toʻgʻrisidagi va xizmat boʻyicha boshqa lavozimga oʻtkazish imkoniyati mavjud boʻlmagan taqdirda, egallab turgan lavozimiga muvofiq xizmat majburiyatlarini bajara olmasligi haqidagi xulosasi asosida;

j) dastlabki sinov muddati davomida xizmatga yaroqsizligi sababli;

z) malakasi yetarli emasligi oqibatida egallab turgan lavozimiga noloyiqligi sababli — attestatsiya natijalari asosida;

i) xizmat intizomini qoʻpol ravishda buzganligi sababli;

k) bojxona organi xodimining shaʼniga putur yetkazuvchi xatti-harakat sodir etganligi sababli;

l) sodir etgan jinoyati uchun sudning hukmi, ajrimi, qarori qonuniy kuchga kirganligi sababli;

m) xodimda intizomiy jazo chorasi mavjud boʻlgan taqdirda, muntazam ravishda xizmat intizomini buzganligi uchun;

n) boshqa turdagi davlat xizmatiga oʻtganligi sababli (kadrlarning amaldagi zaxirasiga kiritmasdan);

o) Oʻzbekiston Respublikasi fuqaroligi tugatilganligi yoki chet davlat fuqaroligini olganligi sababli;

p) xodimlar uchun qonunchilik hujjatlarida belgilangan cheklovlarga (taqiqlarga) rioya etmaganligi sababli.

219. Agar xodimga nisbatan ozodlikdan mahrum etish, ozodlikni cheklash va harbiy yoki maxsus unvondan mahrum qilish bilan bogʻliq boʻlmagan jazo choralarini nazarda tutuvchi sud hukmi qonuniy kuchga kirgan yoki uning ayblilik toʻgʻrisidagi masala hal qilinmay turib, jinoyat ishi tugatilgan yoxud tergovga qadar tekshiruv materiallari boʻyicha jinoiy ish qoʻzgʻatish rad etilgan boʻlsa, uni bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatish yoki xizmatda qoldirish toʻgʻrisidagi qaror attestatsiya komissiyasining qarorini hisobga olgan holda, xizmatdan boʻshatish huquqiga ega vakolatli boshliq tomonidan qabul qilinadi.

Koʻrsatilgan qaror qonuniy kuchga kirgan sud ajrimi yoki hukmi, surishtiruv yoki dastlabki tergov organining qarori kelib tushgan kundan boshlab ikki oy muddatda qabul qilinadi.

220. Xodimlarda bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshash uchun bir necha asoslar boʻlsa (yosh boʻyicha, tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan, ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi tomonidan xizmatga yaroqsiz deb topilganligi, oʻzining xohishiga koʻra), u oʻzi tanlagan asosda xizmatdan boʻshashi mumkin.

221. Xodim kalendar hisobdagi xizmat muddati yigirma yilga yetganidan soʻng pensiya olish huquqini beradigan oʻtagan xizmat muddati boʻyicha xizmatdan boʻshash huquqiga ega. Bunga Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi, (shu jumladan, sobiq Oliy harbiy bojxona instituti va Bojxona kolleji ham) oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalarida oʻqish, Qurolli Kuchlarda muddatli harbiy xizmat yoki safarbarlik chaqiruv rezervidagi xizmatni oʻtash davrlari kiradi.

Ushbu holda xodimga pensiya tayinlashda uning kalendar tarzda hisoblanadigan xizmat muddatiga imtiyozli hisoblanadigan xizmat muddati mazkur Nizom 8-bandining toʻrtinchi xatboshisida belgilangan tartibda qoʻshiladi.

Kalendar hisobdagi xizmat muddati yigirma yildan oshib, bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatilgan xodimlarga pensiyani hisoblashda Oʻzbekiston Respublikasining davlat oliy taʼlim muassasalari bakalavriatining kunduzgi taʼlim shaklida bir kun oʻqish muddati bir kun xizmat muddati hisobida bojxona organlaridagi xizmat stajiga qoʻshib hisoblanadi.

222. Pensiya olish huquqini beruvchi xizmat muddatini oʻtamagan, ushbu Nizomning 218-bandi “b” , “g” , “d” va “e” kichik bandlariga muvofiq xizmatdan boʻshatiladigan xodimlar boʻshash kunida umumiy ish staji kalendar hisobida yigirma besh va undan ortiq yilni tashkil etgan, ulardan kamida oʻn ikki yil olti oyi bojxona organlaridagi xizmatga toʻgʻri kelganda pensiya olish huquqiga ega boʻladi.

223. Halok boʻlgan (vafot etgan) xodim halok boʻlgan (vafot etgan) kunning ertasiga, belgilangan tartibda bedarak yoʻqolgan yoki halok boʻlgan (vafot etgan) deb eʼlon qilingan xodim esa tegishli sud qarori qonuniy kuchga kirgan kunning ertasiga bojxona organlari shaxsiy tarkibi roʻyxatlaridan chiqariladi.

Bedarak yoʻqolgan yoki halok boʻlgan (vafot etgan) deb topish toʻgʻrisidagi sudning qarori bekor qilinganda, bedarak yoʻqolgan yoki halok boʻlgan (vafot etgan) deb topilishi oqibatida shaxsiy tarkib roʻyxatidan chiqarilgan shaxsni xodim sifatida qayta shaxsiy tarkib roʻyxatiga kiritish Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi asosida amalga oshiriladi.

224. Xodimni xizmatdan boʻshatishga taqdim qilishdan oldin u tomonidan xizmatning oʻtalgani toʻgʻrisidagi maʼlumotlarga aniqlik kiritiladi, zarur hollarda kalendar hisobida va alohida imtiyozli sharoitlardagi xizmat muddatiga kiritilishi uchun uning xizmat davrlari hujjatlar bilan tasdiqlanadi.

Xodimga u boʻshatilgunga qadar hisoblab chiqilgan xizmat muddati toʻgʻrisida maʼlum qilinadi. Xizmat muddatini hisoblash boʻyicha xodimning eʼtirozlari vakolatli boshliq tomonidan koʻrib chiqiladi va xodim xizmatdan boʻshatishga taqdim etilgunga qadar u boʻyicha qarorlar qabul qilinadi.

Bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatilgan kunda xodimga uning boʻshatilganligi toʻgʻrisidagi buyruqning koʻchirma nusxasi va mehnat daftarchasi beriladi.

225. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursantlari bilan oʻqishni tugatgandan soʻng bojxona organlarida besh yil davomida majburiy xizmatni oʻtash toʻgʻrisida belgilangan tartibda shartnoma tuziladi.

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasini tamomlagan xodim u bilan tuzilgan shartnoma boʻyicha koʻzda tutilgan muddat tugamasdan xizmatni oʻtashdan bosh tortgan, shuningdek, shartnoma shartlarini bajarmaganligi, sodir etgan jinoyati uchun sudlanganligi sababli xizmatdan boʻshatilganda, qonunchilik hujjatlariga muvofiq uni oʻqitish uchun sarflangan budjet mablagʻlarini davlatga qoplab beradi.

226. Xizmatdan boʻshatilgan, biroq belgilangan tartibda ish va lavozimini topshirmagan xodim boʻshatish toʻgʻrisida buyruq yoki yozma ravishda xabarnoma olingan kundan boshlab bir oy muddat ichida ish va lavozimini topshirishi lozim.

Bunda hisob hujjatlari harbiy hisobga qoʻyish joyiga yuboriladi. Xizmat joyidan qarzdorlik mavjud boʻlgan taqdirda, ushbu qarzdorlik qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda undiriladi.

227. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi oʻqishidan chetlashtirilgan kursant va tinglovchilar qonunchilik hujjatlarida koʻzda tutilgan asosda oliy taʼlim muassasasi boshligʻi yoki Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan boʻshatiladi.

228. Kamida yigirma kalendar yil mobaynida xizmatni benuqson oʻtagan ofitserlar tarkibiga mansub xodimlarga xizmatdan boʻshatilayotgan vaqtda vakolatli boshliqlarning buyruqlari bilan bayramlar va tantanali marosimlarda formali kiyim-kechak kiyish va farqlovchi nishonlarni taqish huquqi beriladi.

Xuddi shu boshliqlar tomonidan ular jinoyat sodir etgan yoki bojxona organlari shaʼniga dogʻ tushiruvchi xatoga yoʻl qoʻyganliklari sababli xizmat formasini kiyib yurish huquqidan mahrum etilishi mumkin.

229. Xodimlarga xizmat yili uchun foizli ustamalarning miqdorlari hamda pensiyani hisoblashda bojxona organlaridagi xizmatdan tashqari davlat xizmatlarining boshqa turlari nazarda tutilgan vazirlik va idoralardagi xizmat davri (ish staji) harbiy yoki maxsus unvon, martaba yoki malaka darajasi berilgan kundan boshlab xizmat muddatiga qoʻshib hisoblanadi.

Bojxona organlaridagi xizmatga generallar tarkibi lavozimlariga xizmatga yuborilgan harbiy yoki maxsus unvon, martaba yoki malaka darajasi mavjud boʻlmagan xodimlarning oldingi ish joylaridagi mehnat staji bojxona organlaridagi xizmat muddatiga hamda pensiyani hisoblashda mehnat stajining bir kuni xizmatning bir kuniga hisoblangan holda qoʻshiladi.

230. Quyidagi hollarda xodimlarni xizmatdan boʻshatishga yoʻl qoʻyilmaydi:

tibbiyot muassasalarida davolanishda boʻlib, ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalari tomonidan vaqtincha mehnatga layoqatsiz deb topilganda;

taʼtilda yoki xizmat safarida boʻlganda;

asirga yoki garovga olinganida (oʻz ixtiyori bilan asirga tushish yoki garovga olinish hollari bundan mustasno).

231. Xodimga nisbatan tergov harakatlari olib borilayotgan, sudda koʻrilayotgan jinoyat ishi boʻyicha qaror qabul qilinmagan yoki sud hukmi qonuniy kuchga kirmagan boʻlsa, u xizmatdan boʻshatilishi mumkin emas.

232. Nogironligi boʻlgan farzandlari yoki bolalikdan nogironligi boʻlgan farzandlari boʻlgan ayol xodimlarni ushbu farzandlari oʻn sakkiz yoshga toʻlguniga qadar, shuningdek, oʻn toʻrt yoshdan kichik farzandlari boʻlgan yolgʻiz onalar va otalarni ularning roziligisiz tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan xizmatdan boʻshatishga yoʻl qoʻyilmaydi.

233. Sodir etgan jinoyati uchun sud hukmiga koʻra ozodlikdan mahrum etish yoki maxsus unvondan mahrum etish jazosini olgan xodim sud hukmi kuchga kirgan kundan boshlab tegishli asosga muvofiq xizmatdan boʻshatiladi.

234. Sodir etgan jinoyati uchun sudning hukmi, ajrimi, qarori qonuniy kuchga kirganligi munosabati bilan boʻshatilgan shaxslarni bojxona organlaridagi xizmatga tiklash, ular gʻayriqonuniy ravishda jinoiy javobgarlikka tortilganligi yoxud asossiz boʻshatilganligi tan olingan hollarda, sudning qonuniy kuchga kirgan qarori yoki Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi asosida amalga oshiriladi.

Xizmatga tiklanishi lozim boʻlgan shaxslarni shaxsiy tarkib roʻyxatiga kiritish va lavozimga tayinlash Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan amalga oshiriladi.

235. Bojxona organlaridagi xizmatga tiklash shaxs boʻshatilgan kunidan tiklangan kuniga qadar boʻlgan davrni navbatdagi maxsus unvon berish, xizmat yillariga foizli ustama toʻlash va pensiya tayinlash uchun xizmat yillarini hisoblashda xizmat stajiga qoʻshib hisoblash sharti bilan avvalgi maxsus unvonini berish, avvalgi egallab turgan lavozimiga tayinlash, buning imkoni boʻlmasa, unga teng yoki boshqa lavozimga tayinlash orqali amalga oshiriladi.

Sudning qonuniy kuchga kirgan qarori yoki ajrimi yoxud Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi asosida xizmatga tiklangan shaxs mazkur buyruq qabul qilingan kundan boshlab bir oy muddatda xizmatga yaroqlilik darajasini aniqlash maqsadida ichki ishlar organlari harbiy-tibbiy komissiyalarida yoʻllanma asosida tibbiy koʻrikdan oʻtadi.

236. Xizmatga tiklanayotgan shaxsga yetkazilgan moddiy va maʼnaviy zararning oʻrnini qoplash sudning qarori asosida amalga oshiriladi.

237. Ushbu Nizomning 218-bandi “a” , “v” , “g” , “e” , “j” , “z” va “n” kichik bandlariga muvofiq xizmatdan boʻshatilgan xodimlar xizmatga qayta qabul qilinishi mumkin.

Ilgari bojxona organlarida xizmat qilgan yoxud haqiqiy harbiy xizmatni oʻtagan fuqarolarni qayta qabul qilishda, ular yoshining chegarasi qirq besh yoshdan oshmasligi kerak.

238. Xodimni xizmatdan boʻshatishga taqdim etish, qayta qabul qilish va tegishli hujjatlarni rasmiylashtirish tartibi Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

239. Xodim boʻysunuv tartibida yuqori turuvchi organga yoxud sudga murojaat etib, oʻzining xizmatdan boʻshatilishi yuzasidan shikoyat qilish huquqiga ega.

240. Bojxona organlaridagi xizmatni oʻtayotgan (shu jumladan, kadrlarning amaldagi zaxirasida boʻlgan) xodimlarga xizmat muddati imtiyozli ravishda — bir kuni bir yarim kunga tenglashtirib hisoblanadi.

Imtiyozli hisoblanadigan davr faqat xodimlarga pensiya miqdorini hisoblashda inobatga olinadi.

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasida (shu jumladan, sobiq Oliy harbiy bojxona instituti va Bojxona kollejida) hamda oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalarida oʻqish davrining bir kuni bir kunga hisoblangan holda xizmat muddatiga qoʻshiladi.

241. Fuqarolarning haqiqiy harbiy xizmatda va bojxona organlaridagi xizmatda boʻlgan davri qonunchilik hujjatlariga muvofiq ularning umumiy ish staji va ixtisoslik boʻyicha ish stajiga qoʻshib hisoblanadi.

242. Xizmatga tiklangan xodimlarga pensiya tayinlash uchun xizmat yillarini hisoblashda hisobga olinadigan xizmat stajiga:

ozodlikdan mahrum qilish yoki ozodlikni cheklash bilan bogʻliq jazolar oʻtalganda — bir kuni uch kun;

qamoq tarzidagi ehtiyot chorasi qoʻllanilganda — bir kuni uch kun;

ozodlikdan mahrum qilish yoki ozodlikni cheklash bilan bogʻliq boʻlmagan jazolar oʻtalganda bir kuni bir kun hisobida qoʻshiladi.

Xizmatga tiklangan xodimlarga navbatdagi maxsus unvon berish va xizmat yili uchun foizli ustama toʻlashda xizmat yillariga boʻshatilgandan keyingi davrning bir kuni bir kun hisobida qoʻshiladi.

14-bob. Yakunlovchi qoidalar

243. Mazkur Nizom asosida Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan bojxona organlarining ayrim boʻlinmalarida xizmat oʻtashning boshqa tartibi va shartlari belgilanishi mumkin.

Bojxona organlarining shtatlari va xodimlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni boshqa vazirlik va idoralarga taqdim etish yoki ularning axborot tizimlariga joylashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno.

244. Xodimlar xorijiy xizmat safarlariga qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda yuborilishi mumkin.

245. Xodimlarga ragʻbatlantirish va intizomiy jazoga tortish choralari qoʻllanilishi mumkin.

Ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralarining turlari, vakolatli boshliqlarning ularni qoʻllashdagi huquq va majburiyatlari, xizmat intizomini mustahkamlashdagi javobgarligi bojxona organlarining Intizom nizomida belgilanadi.

246. Bojxona organlarining mutaxassis, xizmat koʻrsatuvchi va yordamchi (texnik) xodimlari bilan mehnat munosabatlari mehnat qonunchiligiga muvofiq tartibga solinadi.

Fuqarolarni bojxona organlarining mutaxassis, xizmat koʻrsatuvchi va yordamchi (texnik) xodimlari lavozimlariga ishga olish, shuningdek, hujjatlarni rasmiylashtirish tartibi ish xususiyatidan kelib chiqqan holda Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

Bojxona organlarining (Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bundan mustasno) mutaxassis, xizmat koʻrsatuvchi va yordamchi (texnik) lavozimlarining meʼyorlari, ularni kiritish shartlari, mehnatga haq toʻlash boʻyicha razryadlari, bazaviy stavkalari bojxona organlarining faoliyat xususiyatlaridan kelib chiqib, Bojxona qoʻmitasi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi hamda Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishilgan holda tasdiqlanadi, ayrim bojxona organlari uchun qonunchilik hujjatlari bilan tasdiqlangan hollar bundan mustasno.

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi mutaxassis, xizmat koʻrsatuvchi va yordamchi (texnik) lavozimlarining meʼyorlari, ularni kiritish shartlari, mehnatga haq toʻlash boʻyicha razryadlari oliy taʼlim muassasalari uchun oʻrnatilgan normativlarni inobatga olgan holda Bojxona qoʻmitasi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi hamda Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishilgan holda tasdiqlanadi.

Bojxona qoʻmitasi huzuridagi davlat muassasalarining boshqaruv, shuningdek, mutaxassis, xizmat koʻrsatuvchi va yordamchi (texnik) lavozimlarining meʼyorlari, ularni kiritish shartlari, mehnatga haq toʻlash boʻyicha razryadlari muassasa rahbarlari tomonidan Bojxona qoʻmitasi bilan kelishilgan holda tasdiqlanadi, qonunchilik hujjatlari bilan tasdiqlangan hollar bundan mustasno.

247. Xizmat oʻtashning ushbu Nizomda nazarda tutilmagan masalalari qonun hujjatlariga muvofiq tartibga solinadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona xizmati organlarida xizmatni oʻtash toʻgʻrisidagi nizomga ILOVA

Bojxona organlari maxsus unvonlarining boshqa davlat organlari unvonlariga muvofiqligi

T/r Bojxona organlarining maxsus unvonlari Ichki ishlar organlari maxsus unvonlari Milliy gvardiya organlari maxsus unvonlari Harbiy unvonlar Prokuratura organlarining daraja unvonlari Adliya organlarining daraja unvonlari Sud organlarining daraja unvonlari 1. Leytenant Leytenant Leytenant Leytenant 3-darajali yurist, adliya leytenanti 3-darajali yurist 3-darajali yurist 2. Katta leytenant Katta leytenant Katta leytenant Katta leytenant 2-darajali yurist, adliya katta leytenanti 2-darajali yurist Beshinchi malaka darajasi, 2-darajali yurist 3. Kapitan Kapitan Kapitan Kapitan 1-darajali yurist, adliya kapitani 1-darajali yurist Toʻrtinchi malaka darajasi, 1-darajali yurist 4. Mayor Mayor Mayor Mayor Kichik adliya maslahatchisi, adliya mayori 3-darajali adliya maslahatchisi Uchinchi malaka darajasi, 3-darajali adliya maslahatchisi 5. Podpolkovnik Podpolkovnik Podpolkovnik Podpolkovnik Adliya maslahatchisi, adliya podpolkovnigi 2-darajali adliya maslahatchisi Ikkinchi malaka darajasi, 2-darajali adliya maslahatchisi 6. Polkovnik Polkovnik Polkovnik Polkovnik Katta adliya maslahatchisi, adliya polkovnigi 1-darajali adliya maslahatchisi Birinchi malaka darajasi, 1-darajali adliya maslahatchisi 7. General-mayor General-mayor General-mayor General-mayor 3-darajali adliya davlat maslahatchisi, adliya general-mayori 3-darajali davlat adliya maslahatchisi Oliy malaka darajasi 8. General-leytenant General-leytenant General-leytenant General-leytenant 2-darajali adliya davlat maslahatchisi, adliya general-leytenanti 2-darajali davlat adliya maslahatchisi 9. General-polkovnik General-polkovnik General-polkovnik General-polkovnik 1 darajali adliya davlat maslahatchisi 1-darajali davlat adliya maslahatchisi

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi PQ-122-son qaroriga 3-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarining Intizom

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Davlat bojxona xizmati organlarining Intizom nizomi (keyingi oʻrinlarda — Nizom) Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona xizmati organlari (keyingi oʻrinlarda — bojxona organlari), shu jumladan, Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) taʼlim muassasalari kursantlari va tinglovchilari (keyingi oʻrinlarda — xodimlar)ning xizmat hamda xizmatdan tashqari faoliyatida odob-axloqi va intizomiga qoʻyiladigan talablarni belgilaydi, boshliqlar va xodimlarning oʻzaro munosabatlarini, shuningdek, ularga nisbatan ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralarini qoʻllash masalalarini tartibga soladi.

2. Mazkur Nizomda belgilangan qoida va talablar xodimlarning xizmat vazifalariga halol, vijdonan, Vatan va xalq oldidagi burchini chin dildan his etgan holda, chuqur masʼuliyat va tashabbuskorlik hissi bilan yondashish, ularda yuksak maʼnaviy-axloqiy fazilatlar, vatanparvarlik va oʻz kasbiga sadoqat tuygʻusini shakllantirish, sodir etilishi mumkin boʻlgan nojoʻya xatti-harakatlar, suiisteʼmolchilik va korrupsiya holatlarining barvaqt oldini olishga yoʻnaltirilgan.

Har bir xodim bojxona organlarida xizmatga qabul qilingan kundan eʼtiboran mazkur Nizom qoida va talablarini bilishi, ularga qatʼiy va soʻzsiz rioya qilishi majburiy hisoblanib, egallab turgan lavozimi va bajaradigan ishining xususiyatidan qatʼi nazar, ularning barchasiga birdek tatbiq etiladi.

Ushbu Nizom qoidalariga amal qilish xodimning xizmat faoliyati samaradorligi va xizmat intizomini baholashning asosiy mezonlaridan biri hisoblanadi.

3. Shaxsiy vaj va boshqa subyektiv sabablar xodimlar tomonidan qonunchilik talablari va Nizom qoidalari buzilishiga asos boʻla olmaydi.

2-bob. Xodimlarning odob-axloq qoidalari

4. Odob-axloq qoidalari qaysi lavozimni egallashidan qatʼi nazar, xodimlarning odob-axloqi va xizmatda oʻzini tutishning asosiy talab va mezonlarini oʻz ichiga oladi.

5. Xodimlar odob-axloq qoidalarining quyidagi asosiy talablariga amal qilishga majburdir:

fuqarolar bilan muloqotda xushmuomala, kamtar va bosiq boʻlish, ijtimoiy kelib chiqishi, iqtisodiy ahvoli va boshqa omillardan qatʼi nazar, hech bir shaxs, guruh yoki tashkilotning kamsitilishi yoki afzal koʻrilishiga yoʻl qoʻymaslik;

Oʻzbekiston Respublikasi va boshqa davlatlar xalqlarining urf-odat va anʼanalarini hurmat qilish, turli etnik, ijtimoiy guruh hamda konfessiyalarning madaniy va boshqa xususiyatlarini inobatga olish, ijtimoiy barqarorlik, millatlar va dinlararo hamjihatlikka koʻmaklashish;

jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini toʻliq, xolisona va oʻz vaqtida qonuniy koʻrib chiqish;

oʻz xizmat burchini vijdonan bajarishiga nisbatan fuqarolarda shubha uygʻotuvchi xatti-harakatdan tiyilish, shuningdek, bojxona organlari obroʻsiga salbiy taʼsir koʻrsatuvchi nizoli vaziyatlarni yuzaga keltirmaslik;

oʻz xizmat majburiyatlarini bajarayotganda fuqarolar va boshqa shaxslarni kamsitmaslik, ularning huquq va erkinliklari hamda qonuniy manfaatlarini hisobga olish;

xizmat majburiyatlarini bajarishga toʻsqinlik qiladigan yoki ularni bajarishda biron-bir shaxsiy, mulkiy yoki boshqa manfaatlarga daxldor boʻlishi mumkin boʻlgan harakatlar (harakatsizlik)dan oʻzini tiyish;

guruhbozlik, mahalliychilik, tanish-bilishchilik koʻrinishlariga, shuningdek, oʻz xizmat vazifalarini bajarish jarayonida boshqa salbiy holatlarga yoʻl qoʻymaslik va qatʼiy ravishda ularning oldini olish;

bojxona organlarining faoliyati toʻgʻrisida jamoatchilikni xabardor qilishda rasmiy ommaviy axborot vositalari vakillariga hurmat bilan munosabatda boʻlish, shuningdek, ularning belgilangan tartibda ishonchli maʼlumotlarni olishiga koʻmaklashish;

oʻz xizmat vazifalarini vijdonan, halol va yuksak professional darajada bajarish, rasmiyatchilik, soxtakorlik va suiisteʼmolchilikka yoʻl qoʻymaslik;

ichki tartib-qoidalarga, shuningdek, telefonda soʻzlashish va kiyinish madaniyatiga qatʼiy rioya etish;

ijtimoiy tarmoqlarda davlat organlari va mansabdor shaxslar faoliyatini muhokama qilmaslik, axloqqa zid iboralarni ishlatmaslik, mamlakatda, shu jumladan, bojxona organlarida amalga oshirilayotgan islohotlarga nisbatan odamlarda ishonchsizlik kayfiyatini yuzaga keltirishi mumkin boʻlgan noxolis, subyektiv materiallarni joylashtirmaslik;

oʻz xizmat majburiyatlarini bajarayotganda xizmat xonalari, davlat mulki, moddiy-texnika bazasidan hamda bojxona organlarining boshqa mulkidan faqat xizmat maqsadlarida foydalanish.

6. Xodimlar korrupsiyaning har qanday koʻrinishiga qarshi kurashishi va uning profilaktikasiga faollik bilan koʻmaklashishi shart.

Xodimlar oʻz boshligʻi yoki vakolatli organlarga oʻzlarini boshqa shaxslar huquqbuzarlik sodir etishga undab murojaat qilgan har bir holat, shuningdek, boshqa xodimlar tomonidan sodir etilgan har qanday oʻziga maʼlum boʻlgan huquqbuzarliklar haqida xabar berishi zarur.

7. Xodimlar fuqarolarga nisbatan qoʻpollik qilmasligi, ularning shaʼni va qadr-qimmatini kamsitish, asossiz ruhiy va jismoniy taʼsir oʻtkazish holatlariga yoʻl qoʻymasligi lozim.

8. Xizmat vazifalarini bajarish vaqtida xodimlarning tashqi koʻrinishi ish sharoiti va xizmat tadbiri xususiyatini inobatga olgan holda aholida bojxona organlariga nisbatan hurmat uygʻotishi, ular toza va orasta kiyingan boʻlishi zarur.

Xodimlar (kursantlar) uchrashganida (yonidan oʻtib ketishayotganda) bir-birlari bilan, shuningdek, harbiy xizmatchilar (xodimlar) bilan Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlarining Saf nizomida belgilangan qoidaga qatʼiy amal qilgan holda salomlashadilar.

9. Xodimlarga xizmat majburiyatlarini bajarish va xizmat vaqtida yoxud xizmat kiyimida spirtli ichimliklar isteʼmol qilish taqiqlanadi.

10. Xodimlar mansab vakolatlarini siyosiy partiyalar, jamoat birlashmalari va ularning organlari manfaatlari yoʻlida amalga oshirishi taqiqlanadi.

11. Xodimlarga tadbirkorlik faoliyati subyekti sifatida yoki uning nomidan ushbu sohada qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladigan, oʻzi tavakkal qilib va oʻz mulkiy javobgarligi ostida daromad (foyda) olishga qaratilgan faoliyat bilan shugʻullanish taqiqlanadi.

Xodimlarga tadbirkorlik faoliyati subyektlarini tashkil etishga, ularning muassisi (ishtirokchisi) boʻlishga, tadbirkorlik faoliyati subyektida tashkiliy-boshqaruv, maʼmuriy-xoʻjalik vazifalarini bajarishga ruxsat berilmaydi, bundan aksiyadorlik jamiyatlarining erkin muomalada boʻlgan aksiyalariga qonunchilikda belgilangan talablar doirasida egalik qilish hollari mustasno.

12. Xodimlar oʻz mansab vakolatini suiisteʼmol qilgan holda fuqarolar, jamiyat va davlatning qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlariga zarar yetkazish orqali shaxsiy foyda olishi mumkin emas.

Xodimlar oʻz mansab vakolatlaridan noqonuniy foydalanib, fuqarolar, jamiyat yoki davlatning qonunchilik bilan qoʻriqlanadigan manfaatlariga zarar yetkazgan taqdirda, qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgarlikka tortiladi.

13. Xodimlarga xizmat vakolatlarini jismoniy va yuridik shaxslar manfaatlarini koʻzlab bajarish yoki bajarmaslik evaziga ulardan har qanday sovgʻalar hamda har qanday koʻrinishdagi moddiy boyliklarni olish yoxud ularning xizmatlaridan foydalanish taqiqlanadi. Bundan xodim tomonidan alohida xizmatlari uchun davlat organining tegishli qarori asosida olingan sovgʻalar, shuningdek, musobaqalar va tanlovlarda erishgan yutuqlari, umumxalq bayramlari, rasmiy ravishda nishonlanadigan sanalar hamda boshqa rasmiy va xalqaro tadbirlar munosabati bilan mukofotlash natijasida olingan sovgʻalar mustasno.

14. Xizmatdan tashqari vaqtda xodimlar:

jamiyatda umumeʼtirof etilgan odob-axloq normalariga amal qilishi, milliy urf-odat, qadriyat va anʼanalarga hurmat bilan munosabatda boʻlishi;

bojxona organlarining obroʻsiga putur yetkazishi mumkin boʻlgan xatti-harakatlardan tiyilishi;

dabdababozlik, shuhratparastlik, guruhbozlik, maishatbozlik, ichkilikbozlik va boshqa salbiy illatlarga yoʻl qoʻymasligi;

xizmat faoliyati bilan bogʻliq maʼlumotlarni oila aʼzolari, tanish-bilishlari yoki xizmatga aloqador boʻlmagan boshqa shaxslar ishtirokida muhokama qilmasligi;

gʻayriijtimoiy harakatlar sodir etmasligi shart.

15. Xodimlar chet el va Oʻzbekiston Respublikasi hududlariga xizmat safarlari davomida qonunchilik hujjatlari va Bojxona qoʻmitasining idoraviy hujjatlarida belgilangan tartib-qoidalarga rioya qilgan holda zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarishi lozim.

16. Bojxona organlariga yuklatilgan vazifa va funksiyalardan kelib chiqib, Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan bojxona organlari xodimi tomonidan xizmat oʻtashda odob-axloq qoidalariga qoʻshimcha talablar belgilanishi mumkin.

3-bob. Bojxona organlarida xizmat intizomiga oid talablar

17. Bojxona organlarida xizmat intizomi xodimlar tomonidan ushbu Nizom talablariga qatʼiy va soʻzsiz rioya etishdan iborat.

Xizmat intizomi har bir xodimning xizmat burchini yuksak darajada anglashiga va qoʻyilgan vazifalar uchun shaxsiy javobgarligini chuqur tushunishiga asoslanadi.

18. Xizmat intizomi har bir xodim zimmasiga quyidagi majburiyatlarni yuklaydi:

Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmon, qaror va farmoyishlari, Vazirlar Mahkamasining qaror va farmoyishlariga amal qilish, Bojxona qoʻmitasining idoraviy hujjatlari talablarini qatʼiy bajarish;

bojxona organlari xodimining qasamyodiga sodiq boʻlish, faqat va faqat xalq hamda davlat manfaatlariga xizmat qilishdan iborat boʻlgan oʻz xizmat burchini soʻzsiz bajarish;

fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini, konstitutsiyaviy tuzumni himoya qilish, qonun ustuvorligini taʼminlash, Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini himoya qilish, samarali bojxona nazoratini taʼminlash, kontrabandaning oldini olish, bojxona qonunchiligiga rioya etilishini nazorat qilish;

oʻziga yuklatilgan xizmat vazifalari va funksional majburiyatlarini samarali amalga oshirish;

ishonib topshirilgan tabel quroli, mol-mulk va texnikani asrab-avaylash;

hushyor boʻlish, davlat va xizmat sirini qatʼiy saqlash;

murakkab vazifalarni bajarishda hamkasblariga koʻmaklashish;

xodimlar oʻrtasida oʻzaro munosabatlarga oid qoidalarga amal qilish, boshliqlar va hamkasblarni hurmat qilish;

xizmat guvohnomalarini saqlash va foydalanish tartibiga qatʼiy rioya etish, ulardan xizmatga aloqador boʻlmagan holatlarda foydalanmaslik, shu jumladan, xizmat guvohnomasini koʻrsatib, mavqeyini suiisteʼmol qilmaslik;

doimiy ravishda oʻz bilim va kasbiy koʻnikmalarini takomillashtirib borish;

xizmatdan tashqari holatlarda oʻzini munosib ravishda tutish, jamoat tartibi va odob-axloq qoidalariga amal qilishda namuna boʻlish.

4-bob. Bojxona organlarida boshliqlar va xodimlarning oʻzaro munosabatlari

19. Xodim xizmat vazifasini bajarish paytida bevosita va toʻgʻridan-toʻgʻri boshliqqa boʻysunadi.

Xodimlar xizmat boʻyicha boʻysunadigan, shu jumladan, vaqtincha boʻysunadigan rahbarlar toʻgʻridan-toʻgʻri boshliqlar boʻlib hisoblanadi.

Xodimga eng yaqin boʻlgan toʻgʻridan-toʻgʻri rahbar bevosita boshliq hisoblanadi.

20. Boshliq oʻzi rahbarlik qilayotgan bojxona organi boʻlinmasida xizmat intizomiga rioya etilishi, maʼnaviy-maʼrifiy va tarbiyaviy ishlar samarali amalga oshirilishi uchun shaxsan javobgar hisoblanadi.

21. Boshliq unga boʻysunuvchi xodimlar tomonidan ushbu Nizomga amal qilinishida talabchan boʻlishi, yuksak kasbiy mahorat, qonuniylik talablari hamda qasamyodga rioya etish borasida doimiy ravishda ularga namuna koʻrsatishi, xizmat burchi hissini kuchaytirishi va qoʻllab-quvvatlashi, tashabbus, intilish va xizmatlarini ragʻbatlantirishi, shuningdek, xizmat intizomi buzilgan holatlarda taʼsir choralari qoʻllanishini taʼminlashi zarur.

22. Buyruq va topshiriqlar boʻysunish tartibida beriladi.

Yuqori turuvchi boshliq zarur hollarda xodimga bevosita boshligʻini xabardor qilmasdan buyruq yoki topshiriq berishga haqli. Mazkur hollarda xodim oʻzining bevosita boshligʻini bundan xabardor qilishi zarur.

23. Noqonuniyligi yaqqol koʻrinib turgan va xizmat faoliyatiga aloqasi boʻlmagan buyruq va topshiriqlar berilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

Boshliq qoʻl ostidagi xodimlardan ularning xizmat majburiyatlari doirasidan chiquvchi topshiriqlarni bajarishni, shuningdek, qonunchilikka xilof xatti-harakatlar (harakatsizlik) sodir etishni talab qilishga haqli emas.

Xodim qonunchilikka yaqqol zid boʻlgan (xizmat faoliyatiga aloqador boʻlmagan) buyruq yoki topshiriq olganda zudlik bilan yuqori turuvchi rahbarga yoki xizmatni oʻtash joyidagi shaxsiy xavfsizlik tuzilmasiga xabar beradi.

Xodim yuqori turuvchi rahbar yoki shaxsiy xavfsizlik tuzilmasiga xabar berish imkoniyati boʻlmagan taqdirda, qonunchilik talablariga rioya etgan holda gʻayriqonuniy buyruq va topshiriqlarni bajarishdan bosh tortishga haqli, imkon paydo boʻlishi bilan ularni xabardor qilishi lozim.

24. Boshliqning buyruq va topshiriqlari (qonunchilikka zid buyruq va topshiriqlardan tashqari) soʻzsiz, aniq va oʻz vaqtida bajarilishi shart. Buyruq va topshiriqlarni muhokama etishga, shuningdek, ularni tanqid qilishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Xodim buyruq yoki topshiriqning bajarilgani toʻgʻrisida buyruq yoki topshiriq bergan boshliqqa, shuningdek, bevosita boshligʻiga axborot beradi.

Buyruq yoki topshiriqni bajarish imkoniyati boʻlmagan taqdirda, xodim zudlik bilan bu haqda buyruq yoki topshiriq bergan boshliqni xabardor etishi shart.

25. Boshliq xodimlarni qarindosh-urugʻchilik, mahalliychilik, tanish-bilishchilik yoki shaxsiy sadoqat belgilari boʻyicha tanlash va joy-joyiga qoʻyish holatlariga yoʻl qoʻymasligi lozim. U oʻz xizmat burchini oʻtash paytida mahalliychilik va tanish-bilishchilik, shuningdek, boshqa salbiy omillarning namoyon etilishiga barham berishi kerak.

26. Boshliq quyidagilarga majbur:

boʻysunuvidagi xodimlarga professionalizm, halollik, xolislik va adolatlilikda oʻrnak boʻlish;

jamoada sogʻlom maʼnaviy-ruhiy muhit va ishchan kayfiyatni shakllantirish;

xodimlarni qonunga xilof xatti-harakatlarni (harakatsizlikni) sodir etishga undamaslik hamda ulardan bunday harakatlarni bajarishni talab qilmaslik;

manfaatlar toʻqnashuvining oldini olish va hal qilish, xodimlar uchun qulay va munosib xizmat sharoitlarini yaratish boʻyicha oʻz vaqtida choralar koʻrish;

jamoada guruhbozlik va favoritizm (ayrim xodimlarni yaqin olish va qoʻllab-quvvatlash) koʻrinishlariga yoʻl qoʻymaslik;

korrupsiya va oʻz vakolatlarini suiisteʼmol qilish holatlarining oldini olish choralarini koʻrish, xodimlarni hurmat qilish, ularning shaʼni va qadr-qimmatini kamsituvchi harakatlarni amalga oshirmaslik;

shaxsiy tarkibni samarali boshqarish, xodimlarning xizmat faoliyatini xolisona baholash;

oʻziga biriktirilgan mol-mulk va moliyaviy mablagʻlarga nisbatan ehtiyotkorona munosabatda boʻlish;

xodimlarning individual xususiyatlarini oʻrganish, ular bilan oʻzaro yaqin munosabat oʻrnatish, jamoani birlashtirish, xodimlar tomonidan sodir etilgan nojoʻya xatti-harakatlarning sababini oʻz vaqtida aniqlash va ularning oldini olish, xizmat intizomi buzilishiga murosasiz munosabatda boʻlish;

xodimlarning, ular oila aʼzolarining talab va ehtiyojlarini oʻrganish, ularni ijtimoiy va huquqiy himoya qilish, ijtimoiy adolat prinsiplariga amal qilish, yuqori turuvchi rahbarga qoʻl ostidagi xodimlarning huquqlarini taʼminlash boʻyicha takliflar kiritish;

xodimlar oldiga qoʻyilayotgan vazifa va berilayotgan topshiriqlarni aniq va tushunarli ifodalash.

5-bob. Ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralari

27. Bojxona organlarida xizmat intizomi talablariga rioya etish xodimlarda yuksak ongu tafakkurni shakllantirish, maʼnaviy-maʼrifiy ishlarni izchil olib borish, shuningdek, ularga nisbatan ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralarini qoʻllash orqali taʼminlanadi.

28. Xodimlarga nisbatan quyidagi ragʻbatlantirish choralari qoʻllanadi:

a) minnatdorlik eʼlon qilish;

b) qimmatbaho yoki esdalik sovgʻasi yoxud pul mukofoti bilan taqdirlash;

v) faxriy yorliq bilan taqdirlash;

g) idoraviy koʻkrak nishoni bilan taqdirlash;

d) muddatidan oldin navbatdagi maxsus unvon berish;

e) egallab turgan lavozimi uchun belgilanganidan bir pogʻona yuqori maxsus unvon berish.

Shuningdek, ragʻbatlantirish tariqasida mazkur Nizomning 32-bandi “a” , “b” , “v” va “g” hamda 33-bandi “a” va “b” kichik bandlarida nazarda tutilgan muqaddam qoʻllangan intizomiy jazo muddatidan oldin olib tashlanishi mumkin.

29. Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalarida mazkur Nizomning 28-bandida nazarda tutilgan ragʻbatlantirish choralaridan tashqari kursantlar (tinglovchilar)ga nisbatan quyidagi ragʻbatlantirish choralari ham qoʻllanadi:

a) taʼlim muassasasi hududidan navbatdan tashqari chiqib kelishga ruxsat berish;

b) “Hurmat taxtasi”ga kiritish;

v) kursant (tinglovchi)ning ota-onasi yoki turarjoyiga minnatdorlik xati yuborish;

g) Bojxona qoʻmitasi raisining stipendiyasini tayinlash.

30. Alohida xizmatlari uchun xodimlar Oʻzbekiston Respublikasining faxriy unvonlari va davlat mukofotlariga tavsiya etilishi mumkin.

31. Oylik ish haqi, davriy mukofotlar, qoʻshimcha toʻlovlar, ustama haqlari va xodimlarning pul taʼminotida nazarda tutilgan boshqa toʻlovlar ragʻbatlantirish choralariga kirmaydi.

32. Xodimlarga nisbatan quyidagi intizomiy jazo choralari qoʻllanishi mumkin:

a) hayfsan;

b) qattiq hayfsan;

v) lavozim maoshining ellik foizidan koʻp boʻlmagan miqdorda jarima;

g) xizmatga toʻliq muvofiq emasligi haqida ogohlantirish;

d) maxsus unvonini bir pogʻona pasaytirish;

e) egallab turgan lavozimidan ozod etish (pasaytirish);

j) bojxona organlari xizmatidan boʻshatish.

33. Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalarida ushbu Nizomning 32-bandida koʻzda tutilgan intizomiy jazo choralaridan tashqari taʼlim muassasalarining belgilangan ichki tartib-qoidalarini buzgan, oʻquv dasturini qoniqarsiz oʻzlashtirgan kursantlar (tinglovchilar)ga nisbatan quyidagi intizomiy jazo choralari ham qoʻllanishi mumkin:

a) navbatdan tashqari naryadda xizmat oʻtashga yoki besh sutkagacha xoʻjalik ishlariga jalb etish;

b) bir oy muddatgacha taʼlim muassasasi hududidan navbatdagi chiqish huquqidan mahrum etish;

v) oʻqishdan chetlashtirish.

Mazkur Nizomning 32-bandi “v” , “g” , “d” , “e” , “j” kichik bandlarida nazarda tutilgan intizomiy jazo choralari kursantlarga nisbatan, mazkur bandning “a” va “b” kichik bandlarida nazarda tutilgan intizomiy jazo choralari magistratura bosqichi tinglovchilariga nisbatan tatbiq etilmaydi.

6-bob. Boshliqlarning ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralarini qoʻllash boʻyicha vakolatlari

34. Ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralari boshliqlar tomonidan oʻziga berilgan vakolatlar doirasida qoʻllanadi.

35. Bojxona postlari (“Masofaviy elektron deklaratsiyalash” bojxona posti bundan mustasno) boshliqlari quyidagi huquqlarga ega:

mazkur Nizomning 28-bandi “a” va “v” kichik bandlarida nazarda tutilgan ragʻbatlantirish choralarini qoʻllash;

mazkur Nizomning 32-bandi “a” kichik bandida nazarda tutilgan intizomiy jazo choralarini qoʻllash.

Bojxona posti boshliqlarining ragʻbatlantirish va intizomiy jazo qoʻllash boʻyicha buyruqlari Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari, “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi boshqaruv apparatlari tomonidan huquqiy ekspertizadan oʻtkazilib, ijroga qaratiladi va hisobi yuritiladi.

36. Bojxona qoʻmitasi raisining oʻrinbosarlari, Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari, “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi, Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalari, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi, Raqamli texnologiyalar markazi boshliqlari va Milliy kinologiya markazi direktori quyidagi huquqlarga ega:

mazkur Nizomning 28-bandi “a” , “b” va “v” kichik bandlarida hamda 29-bandida ( “g” kichik bandidan tashqari) nazarda tutilgan ragʻbatlantirish choralarini qoʻllash;

mazkur Nizomning 32-bandi “a” , “b” , “g” , “e” va “j” kichik bandlari va 33-bandida nazarda tutilgan intizomiy jazo choralarini qoʻllash.

37. Xodimni lavozimga tayinlash vakolatiga ega boʻlgan boshliqlar unga nisbatan mazkur Nizomning 32-bandi “e” va “j” kichik bandlarida nazarda tutilgan intizomiy jazo choralarini qoʻllash huquqiga ega.

38. Bojxona qoʻmitasi raisi ushbu Nizomda nazarda tutilgan barcha ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralarini qoʻllaydi, qoʻllangan intizomiy jazolarni olib tashlash orqali ragʻbatlantiradi, shuningdek, xodimlarni Oʻzbekiston Respublikasining faxriy unvonlari va davlat mukofotlariga tavsiya etadi.

39. Qoʻl ostidagi xodimlariga nisbatan oʻz vakolatlariga kirmaydigan ragʻbatlantirish choralarini qoʻllash zaruriyati tugʻilgan holatda boshliq yuqori turuvchi rahbarga bu haqda iltimosnoma kiritadi.

40. Boshliq qoʻl ostidagi xodim tomonidan sodir etilgan nojoʻya xatti-harakatning oʻta jiddiyligi sababli uni lozim darajada jazolash uchun oʻziga berilgan vakolatlarni yetarli emas deb hisoblasa, yuqori turuvchi rahbarga xodimga nisbatan ogʻirroq intizomiy jazo qoʻllash toʻgʻrisida iltimosnoma kiritadi.

41. Intizomiy jazo chorasini qoʻllashda oʻz vakolatini oshirgan yoki Nizomda nazarda tutilmagan intizomiy jazo chorasini qoʻllagan boshliq intizomiy javobgarlikka tortiladi, qoʻllangan intizomiy jazo esa yuqori turuvchi rahbar tomonidan bekor qilinadi.

42. Xodim xizmat safari yoki davolanishda boʻlgan vaqtda xizmat intizomini buzgan taqdirda, mazkur xatti-harakatdan xabar topgan boshliq ushbu holatni bartaraf etish choralarini koʻradi va bu haqda xodimning xizmat joyiga xabar beradi.

7-bob. Ragʻbatlantirish choralarini qoʻllash

43. Ragʻbatlantirish choralari alohida xodimga nisbatan ham, bir guruh xodimlarga nisbatan ham qoʻllanishi mumkin.

Xodimga nisbatan bir yutugʻi (natijasi) uchun faqat bitta ragʻbatlantirish chorasi qoʻllanishi mumkin.

Ragʻbatlantirish chorasini belgilashda xodimning xizmat koʻrsatkichlari xususiyati, shuningdek, uning avvaldan xizmatga boʻlgan munosabati eʼtiborga olinadi.

44. Ushbu Nizomning 32-bandi “a” , “b” , “v” va “g” kichik bandlarida nazarda tutilgan intizomiy jazo qoʻllangan xodim mazkur jazoni olib tashlash orqali ragʻbatlantiriladi. Intizomiy jazoni olib tashlash huquqi uni qoʻllagan boshliqqa yoki unga teng vakolatga ega, shuningdek, yuqori turuvchi vakolatli rahbarga beriladi.

45. Ragʻbatlantirish choralari, qoida tariqasida, quyidagicha qoʻllanadi:

minnatdorlik eʼlon qilish — yuklatilgan vazifani, boshliqning buyrugʻi yoki topshirigʻini muvaffaqiyatli bajargan xodim (xodimlar guruhi)ga nisbatan;

qimmatbaho yoki esdalik sovgʻa yoxud pul mukofoti bilan taqdirlash — xodim (xodimlar guruhi)ga nisbatan xizmat faoliyati davomida yuqori natijalarga erishgani, xizmat vazifasini namunali bajargani va benuqson xizmati uchun, shuningdek, zaxiraga (isteʼfoga) chiqishi munosabati bilan yoki musobaqa (bellashuv)ning yakuniy natijalariga koʻra;

faxriy yorliq bilan taqdirlash — xodim (xodimlar guruhi)ga nisbatan xizmat faoliyati davomida yuqori natijalarga erishgani, xizmat vazifasini namunali bajargani va benuqson xizmati uchun, shuningdek, musobaqa (bellashuv)ning yakuniy natijalariga koʻra va oʻqishni (oʻquv yilini) muvaffaqiyatli yakunlaganda;

idoraviy koʻkrak nishoni bilan taqdirlash — xodimga nisbatan yuqori xizmat intizomi va koʻp yillik benuqson xizmati, bojxona organlari tizimini takomillashtirishga salmoqli hissa qoʻshgani, xizmat burchini bajarish chogʻida mardlik va jasorat koʻrsatgani, shuningdek, yosh avlodni Vatanga sadoqat ruhida tarbiyalashga munosib hissa qoʻshgani uchun;

muddatidan oldin navbatdagi maxsus unvon berish yoki egallab turgan lavozimi uchun belgilanganidan bir pogʻona yuqori maxsus unvon berish — xodimga nisbatan yuqori xizmat intizomi, xizmat burchini bajarish chogʻida koʻrsatgan qahramonligi, jasorati va fidoyiligi, bojxona organlari amaliy faoliyatiga salmoqli ilmiy hissa qoʻshgani (ilmiy darajani olganda), xizmat vazifalarini yuksak darajada bajarishda namuna boʻlgani uchun (bojxona organlarida xizmat oʻtash masalalarini tartibga soluvchi qonunchilik hujjatlari talablariga muvofiq);

taʼlim muassasasi hududidan navbatdan tashqari chiqib kelish — yuklatilgan vazifalarni, komandirlarning buyruq yoki topshiriqlarini vijdonan bajargan kursantlar (tinglovchilar)ga nisbatan;

“Hurmat taxtasi”ga kiritish — ijtimoiy-madaniy hayotda faol ishtirok etgan, oʻquv dasturlarini aʼlo baholarga oʻzlashtirgan Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalari kursantlari (tinglovchilari)ga nisbatan;

ota-onasiga yoki turarjoyiga minnatdorlik xati yuborish — ijtimoiy-madaniy hayotda faol ishtirok etgan, oʻquv mavsumini aʼlo baholar bilan yakunlagan Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalari kursantlari (tinglovchilari)ga nisbatan;

Bojxona qoʻmitasi raisining stipendiyasini tayinlash — ijtimoiy-madaniy hayotda faol ishtirok etgan, oʻquv va xizmat intizomiga rioya qilishda namuna boʻlgan, oʻquv yilini aʼlo baholar bilan yakunlagan Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalari kursantlari (tinglovchilari)ga nisbatan.

46. Qoʻllangan ragʻbatlantirish chorasi buyruq bilan eʼlon qilinadi. Minnatdorlik eʼlon qilish va taʼlim muassasasi hududidan navbatdan tashqari chiqib kelish buyruq orqali ham, ogʻzaki ham eʼlon qilinishi mumkin.

Ragʻbatlantirilganligi haqida xodimga shaxsan, saf oldida yoki kengaytirilgan majlis (yigʻilish)da tantanali tarzda eʼlon qilinadi.

Ragʻbatlantirish toʻgʻrisidagi buyruq eʼlon qilingan vaqtda, qoida tariqasida, xodimlarga faxriy yorliq, qimmatbaho yoki esdalik sovgʻa yoxud pul mukofotlari, koʻkrak nishonlari topshiriladi.

47. Buyruq bilan eʼlon qilingan ragʻbatlantirish chorasi xodimning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildiga kiritish orqali hisobga olinishi lozim.

Ragʻbatlantirish choralarini hisobga olish tartibi Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

8-bob. Intizomiy jazo choralarini qoʻllash

48. Mazkur Nizomda nazarda tutilmagan intizomiy jazo choralarini qoʻllash taqiqlanadi.

49. Sodir etilgan nojoʻya xatti-harakat uchun faqat bitta intizomiy jazo qoʻllanadi.

Xizmat intizomi bir necha xodimlar tomonidan buzilganda, intizomiy jazo ularning har biriga nisbatan alohida qoʻllanadi.

Sodir etilganligi maʼmuriy jazo tayinlashga olib kelgan xatti-harakatlar uchun intizomiy jazo qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.

Intizomiy jazo choralari qoʻllangan xodimlar, agarda ularning xatti-harakatlarida jinoyat alomatlari boʻlsa, jinoiy javobgarlikdan ozod etilmaydi.

50. Intizomiy jazo choralarining qoʻllanilishi asosli boʻlishi va sodir etilgan nojoʻya xatti-harakat ogʻirligi hamda ayb darajasiga muvofiq kelishi zarur. Intizomiy jazo choralarini belgilash chogʻida nojoʻya xatti-harakat xususiyati, sodir etish holati, uning oqibatlari, aybdorning avvalgi xulq-atvori, bojxona organlarida xizmat oʻtagan muddati, shuningdek, yuklatilgan xizmat vazifalarini bajarishga boʻlgan munosabati eʼtiborga olinadi.

Xodim tomonidan sodir etilgan nojoʻya xatti-harakat kam ahamiyatli boʻlsa, boshliq unga nisbatan intizomiy jazo chorasini qoʻllamasligi va boshqa bunday holatlarga yoʻl qoʻymaslik borasida ogʻzaki ogohlantirish berish bilan kifoyalanishi mumkin.

Jamoada yuzaga kelgan nizoli vaziyatlarni hal etish, nojoʻya xatti-harakatlar sodir etgan xodimlarga jamoatchilik taʼsirini oʻtkazish maqsadida bojxona organlarida saylov asosida oʻrtoqlik axloq kengashlari tashkil etilib, Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilangan tartibda faoliyat koʻrsatadi.

51. Intizomiy jazo choralari, qoida tariqasida, quyidagicha qoʻllanadi:

hayfsan — normativ-huquqiy va idoraviy hujjatlar hamda ushbu Nizom talablarini, xizmat guvohnomasidan foydalanish, fuqarolar hamda hamkasblari bilan muomala madaniyati qoidalarini buzgan, belgilangan kun tartibiga muntazam ravishda amal qilmagan va xizmat majburiyatlarini bajarmagan, jamoadagi maʼnaviy-ruhiy muhitga salbiy taʼsir koʻrsatgan xodimlarga nisbatan;

qattiq hayfsan — amaldagi “hayfsan” intizomiy jazosi boʻlgan xodimlarga nisbatan, shuningdek, odob-axloq qoidalari va xizmat intizomi talablarini, normativ-huquqiy va idoraviy hujjatlar hamda mazkur Nizom normalarini takroran buzganligi uchun;

lavozim maoshining ellik foizdan koʻp boʻlmagan miqdorda jarima — odob-axloq qoidalari va xizmat intizomi talablarini, normativ-huquqiy va idoraviy hujjatlar hamda ushbu Nizom normalarini muntazam ravishda buzgan, xizmat burchiga masʼuliyat bilan yondashmagan xodimlarga nisbatan;

xizmatga toʻliq muvofiq emasligi haqida ogohlantirish — amaldagi intizomiy jazosi bor-yoʻqligidan qatʼi nazar, xizmat intizomini, normativ-huquqiy va idoraviy hujjatlar hamda ushbu Nizom talablarini qoʻpol ravishda buzgan, qonunchilik hujjatlarida belgilangan cheklov va taqiqlarga rioya etmagan, ish samaradorligi past boʻlgan xodimlarga nisbatan;

maxsus unvonini bir pogʻona pasaytirish yoki egallab turgan lavozimidan ozod etish (pasaytirish) — amaldagi intizomiy jazosi boʻlgan, odob-axloq qoidalari va xizmat intizomi talablari, normativ-huquqiy va idoraviy hujjatlar hamda ushbu Nizom normalarini qoʻpol ravishda buzgan, xizmatni oʻtashga loqaydlik bilan munosabatda boʻlgan, yuklatilgan xizmat majburiyatlarini bajarmagan xodimlarga nisbatan;

bojxona organlari xizmatidan boʻshatish — xizmat intizomini qoʻpol ravishda buzgan, bojxona organi xodimi shaʼniga putur yetkazuvchi xatti-harakat sodir etgan yoxud intizomiy jazo chorasi mavjud boʻla turib, muntazam ravishda xizmat intizomini buzgan, qonunchilik hujjatlarida belgilangan cheklov va taqiqlarga rioya etmagan xodimlarga nisbatan;

navbatdan tashqari naryadda xizmat oʻtashga yoki besh sutkagacha xoʻjalik ishlariga jalb etish, bir oy muddatgacha taʼlim muassasasi hududidan navbatdagi chiqish huquqidan mahrum etish — yuklatilgan vazifalarni yoki komandir (boshliq)ning topshiriqlarini bajarmagan, taʼlim muassasasining oʻrnatilgan ichki tartib-qoidalarini buzgan, oʻquv dasturini qoniqarsiz oʻzlashtirgan Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalari kursantlariga nisbatan;

oʻqishdan chetlashtirish — Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursant (tinglovchi)lariga nisbatan odob-axloq qoidalari va xizmat intizomi talablarini buzganligi, oʻquv dasturini oʻzlashtira olmaganligi uchun.

52. Amaldagi intizomiy jazo bor-yoʻqligidan qatʼi nazar, xizmat intizomini qoʻpol ravishda buzgan xodimga nisbatan bojxona organlari xizmatidan boʻshatishgacha boʻlgan har qanday intizomiy jazo qoʻllanishi mumkin.

Quyidagilar xizmat intizomini qoʻpol ravishda buzish deb eʼtirof etiladi:

bojxona ishi sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlar hamda qonunchilik hujjatlari bilan oʻrnatilgan qoidalarning buzilishiga olib kelgan, zimmasiga yuklangan vazifalarni shaxsiy foyda olish maqsadida bajarish yoki bajarmaslik;

xodimning sababsiz ravishda uzluksiz uch kundan ortiq muddatda xizmat joyida boʻlmasligi;

xizmat joyida alkogol ichimlik, giyohvandlik vositasi va (yoki) boshqa moddalar taʼsirida mast holatda boʻlish;

fuqarolarning huquq va erkinliklari, qonuniy manfaatlarini buzishga, odamlarning hayoti va (yoki) sogʻligʻiga xavf tugʻdirishga olib keluvchi xatti-harakatlar sodir etish (agar bu jinoiy javobgarlikka sabab boʻlmasa);

maxfiylikka oid tartib-qoidalarini buzish (agar bu jinoiy javobgarlikka olib kelmasa);

xodimga ishonib topshirilgan tabel quroli va uning oʻqlarini, mol-mulk va (yoki) texnikalarni qasddan yoʻq qilish, zarar yetkazish yoki uning (ularning) yoʻqolishiga sabab boʻladigan tarzda ehtiyotsizlik bilan saqlash (agar bu jinoiy javobgarlikka olib kelmasa).

Xodim xizmat joyida alkogol ichimlik, giyohvandlik vositasi va (yoki) boshqa moddalar taʼsirida mast boʻlgani sababli intizomiy javobgarlikka tortish uchun ushbu holatni isbotlash maqsadida tibbiy tekshiruv natijalariga, agar xodim tekshiruvdan bosh tortsa, kamida ikki nafar xodim yoki boshqa shaxslar koʻrsatmalariga asoslaniladi.

53. Odob-axloq qoidalarini, shuningdek, boshliq va xodimlar oʻrtasidagi munosabat qoidalarini qoʻpol ravishda buzish bojxona organi xodimi shaʼniga putur yetkazuvchi xatti-harakat sodir etish hisoblanadi.

Jamiyatdagi odob-axloq qoidalarini ochiqdan-ochiq pisand qilmaslik bilan bogʻliq boʻlmagan oilaviy kelishmovchiliklar, janjallar va maishiy nizolar bojxona organi xodimi shaʼniga putur yetkazuvchi xatti-harakat sirasiga kirmaydi.

54. Muntazam ravishda xizmat intizomini buzish deganda buyruq asosida eʼlon qilingan amaldagi intizomiy jazosi boʻlgani holda xodim tomonidan xizmat intizomini bir necha bor buzish tushuniladi.

55. Maxsus unvonini bir pogʻona pasaytirish yoki egallab turgan lavozimidan ozod etish (pasaytirish) tarzidagi intizomiy jazo choralari, qoida tariqasida, aybdorga boshqa intizomiy jazo turlari tegishlicha taʼsir koʻrsatmagan hollarda qoʻllaniladi.

Maxsus unvoni pasaytirilgan xodimlarga ushbu intizomiy jazo eʼlon qilingandan soʻng, tegishli farqlovchi belgilarni almashtirish uchun vaqt belgilanadi. Pogonlarni uzish, nashivkalarni qirqish, shuningdek, shaxsning or-nomusi va qadr-qimmatini kamsitadigan boshqa harakatlar taqiqlanadi.

56. Intizomiy jazo qoʻllashdan avval xodimdan yozma tushuntirish olinishi lozim. Agar xodim ushbu tushuntirishni berishdan bosh tortsa, tegishli ravishda dalolatnoma rasmiylashtiriladi.

Tushuntirishni berishdan bosh tortish holati sodir etilgan qilmish uchun intizomiy jazo qoʻllashga toʻsqinlik qila olmaydi va jazoning ogʻirroq koʻrinishi va choralarini qoʻllashga olib kelmaydi.

Intizomiy jazo choralarini qoʻllash paytida boshliq xodimning shaʼni va qadr-qimmatini kamsitmasligi, u bilan munosabatda qoʻpollikka yoʻl qoʻymasligi zarur.

57. Intizomiy jazoning qoʻllanishi xodimni nojoʻya xatti-harakat oqibatida yetkazilgan moddiy zararni qoplash majburiyatidan ozod etmaydi.

58. Intizomiy jazo nojoʻya xatti-harakat boshliqqa maʼlum boʻlgan kundan boshlab bir oy muddat ichida, xizmat tekshiruvi oʻtkazilganda esa — xizmat tekshiruvi tasdiqlangan kundan boshlab 10 sutkadan kechikmay qoʻllanishi kerak, bunda ushbu muddatga aybdorning kasallik va taʼtilda boʻlgan vaqti kirmaydi.

Intizomiy jazo nojoʻya xatti-harakat sodir etilgan kundan bir yildan ortiq muddat oʻtgandan keyin qoʻllanishi mumkin emas.

59. Mast holatda boʻlgan xodimga nisbatan intizomiy jazo qoʻllash, shuningdek, undan har qanday tushuntirish olish xodim hushyor holga kelguncha kechiktiriladi.

60. Qoʻllangan intizomiy jazo chorasi buyruq bilan eʼlon qilinadi. Navbatdan tashqari naryadda xizmat oʻtashga yoki besh sutkagacha xoʻjalik ishlariga jalb etish, bir oy muddatgacha taʼlim muassasasi hududidan navbatdagi chiqish huquqidan mahrum etish ham buyruq orqali, ham ogʻzaki eʼlon qilinishi mumkin.

Intizomiy jazo qoʻllash haqidagi qaror oʻrtoqlik axloq kengashi xulosasi, hayʼat va kengash qarorlari hamda yigʻilish bayonlari, shuningdek, oʻtkazilish tartibi Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadigan xizmat, kompleks, inspektorlik yoki maqsadli tekshiruvlar asosida qabul qilinadi.

Intizomiy jazo chorasi qoʻllanganligi haqida xodimga shaxsan, saf oldida yoki kengaytirilgan yigʻilish (majlis)da eʼlon qilinadi.

61. Amaldagi intizomiy jazosi mavjud boʻlgan xodimning nomzodi ushbu jazo olib tashlangunga yoki tugallanguniga qadar ragʻbatlantirishga, navbatdagi maxsus unvon olishga va yuqori lavozimlarga tayinlanishga taqdim etilmaydi.

62. Shikoyat bilan arz qilingan hollarda tayinlangan intizomiy jazoni ijro etish toʻxtatilmaydi.

Xodim intizomiy jazo eʼlon qilingan kundan eʼtiboran bir oy muddat ichida yuqori turuvchi boshliqqa shikoyat bilan murojaat etishi mumkin.

63. Xodimga qoʻllangan intizomiy jazo buyruq asosida eʼlon qilingan vaqtdan boshlab quyidagi muddatlarda amalda boʻladi hamda ushbu muddat oʻtganidan soʻng avtomatik tarzda tugallangan hisoblanadi (agar xodimga shu muddat ichida yangi intizomiy jazo qoʻllanmasa):

hayfsan — toʻrt oy;

qattiq hayfsan — olti oy;

lavozim maoshining ellik foizidan koʻp boʻlmagan miqdorda jarima — toʻqqiz oy;

xizmatga toʻliq muvofiq emasligi haqida ogohlantirish — bir yil.

Ragʻbatlantirish tartibida intizomiy jazo ushbu muddatlar oʻtmasdan olib tashlanishi mumkin.

Maxsus unvonini bir pogʻona pasaytirish va egallab turgan lavozimidan ozod etish (pasaytirish) intizomiy jazolari ragʻbatlantirish tartibida olib tashlanishiga yoʻl qoʻyilmaydi, ushbu intizomiy jazolar eʼlon qilingan vaqtdan boshlab bir yil oʻtgach tugallangan hisoblanadi.

Agarda xodimda amalda bir necha intizomiy jazo mavjud boʻlsa, ularning tugallanish muddati qoʻllangan har bir intizomiy jazo chorasi sanasi boʻyicha hisoblanadi. Bunda ragʻbatlantirish tartibida har bir intizomiy jazo buyruq bilan olib tashlanadi.

64. Buyruqda eʼlon qilingan intizomiy jazo chorasi xodimning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildiga kiritish orqali hisobga olinishi lozim.

Intizomiy jazo choralarini hisobga olish tartibi Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

9-bob. Boshliqning harakatlari ustidan shikoyat qilish

65. Har bir xodim boshliqning unga nisbatan gʻayriqonuniy yoki nohaq harakatlari ustidan yuqori turuvchi rahbariyatga yozma shikoyat berishga haqli.

66. Xodimning shikoyatida bayon etilgan masalalarni hal etish vakolatiga kirmaydigan yuqori turuvchi rahbariyat ushbu murojaatni uch kun muddatda vakolatli instansiyaga yuboradi.

67. Yuqori turuvchi rahbariyatga qonunchilikni buzish holatlari yoxud oʻziga nisbatan nohaq munosabatda boʻlinganligi haqida murojaat etgani uchun qoʻl ostidagi xodimni taʼqib etgan boshliq intizomiy tartibda javobgarlikka tortiladi, agar uning xatti-harakatlari jinoiy javobgarlikka olib kelmasa.

68. Xodimlarning shikoyati bir oygacha boʻlgan muddatda hal etiladi, qoʻshimcha tekshiruv talab etmaydiganlari esa zudlik bilan, biroq kelib tushgan kundan eʼtiboran 15 kundan kechiktirmagan holda koʻrib chiqiladi.

69. Qasddan yolgʻon shikoyat bilan murojaat etgan xodimlar belgilangan tartibda javobgarlikka tortiladi.

10-bob. Yakuniy qoida

70. Ushbu Nizom normalarining buzilishi qonunchilik hujjatlariga muvofiq belgilangan javobgarlikka tortish uchun asos hisoblanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi PQ-122-son qaroriga 4-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarining

Bojxona qoʻmitasi Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari va “Toshkent — AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksining boshqaruv apparatlari (hududiy bojxona boshqarmalari) Bojxona instituti Bojxona rasmiylashtiruvi markazi Markaziy bojxona laboratoriyasi Raqamli texnologiyalar markazi Bojxona postlari Milliy kinologiya markazi “Baxt” sport-sogʻlomlashtirish majmuasi” davlat muassasasi

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi PQ-122-son qaroriga 5-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining bojxona postlari roʻyxati va toifalari

T/r Bojxona postlarining nomi I. Chegara bojxona postlari Toifadan tashqari bojxona postlari 1. “Islom Karimov nomidagi “Toshkent” xalqaro aeroporti” chegara bojxona posti 2. “Doʻstlik” chegara bojxona posti (Andijon viloyati) 3. “Sirdaryo” chegara bojxona posti 4. “Uchqoʻrgʻon” chegara bojxona posti 5. “Gʻishtkoʻprik” chegara bojxona posti 6. “Dovut-ota” chegara bojxona posti 7. “Yallama” chegara bojxona posti 8. “Olot” chegara bojxona posti 9. “S. Najimov” chegara bojxona posti 10. “Navoiy” chegara bojxona posti (Toshkent viloyati) 11. “Sariosiyo” chegara bojxona posti 12. “Ayritom” chegara bojxona posti 13. “Qoraqalpogʻiston” temir yoʻl chegara bojxona posti 14. “Chuqursoy texnik idora” temir yoʻl chegara bojxona posti 15. “Oybek” chegara bojxona posti 16. “Keles” temir yoʻl chegara bojxona posti 17. “Sariosiyo” temir yoʻl chegara bojxona posti 18. “Samarqand aeroporti” chegara bojxona posti 18 1 “Toshkent-Humo aeroporti” chegara bojxona posti 18 2 “Shovot chegaraoldi savdo zonasi” chegara bojxona posti Birinchi toifali bojxona postlari 19. “Fargʻona” chegara bojxona posti 20. “Jartepa” chegara bojxona posti 21. “Buxoro aeroporti” chegara bojxona posti 22. “Oʻzbekiston” chegara bojxona posti 23. “Navoiy aeroporti” chegara bojxona posti 24. “Urganch aeroporti” chegara bojxona posti 25. “Xoʻjadavlat” temir yoʻl chegara bojxona posti 26. “Bekobod” temir yoʻl chegara bojxona posti 27. “Soʻx” chegara bojxona posti 28. “Farhod” chegara bojxona posti 29. “Namangan aeroporti” chegara bojxona posti 30. “Fargʻona aeroporti” chegara bojxona posti 31. “Boldir” temir yoʻl chegara bojxona posti 32. “Keskanyor” chegara bojxona posti 33. “Xonobod” chegara bojxona posti 34. “Qorasuv” chegara bojxona posti 35. “Mingtepa” chegara bojxona posti 36. “Pushmon” chegara bojxona posti 37. “Andarxon” chegara bojxona posti 38. “Rishton” chegara bojxona posti 39. “Gulbahor” chegara bojxona posti 40. “Oq oltin” chegara bojxona posti 41. “Malik” chegara bojxona posti Ikkinchi toifali bojxona postlari 42. “Madaniyat” chegara bojxona posti 43. “Shovot” chegara bojxona posti 44. “Bekobod avto” chegara bojxona posti 45. “Xovosobod” chegara bojxona posti 46. “Doʻstlik” chegara bojxona posti (Xorazm viloyati) 47. “Pop” chegara bojxona posti 48. “Xoʻjayli” chegara bojxona posti 49. “Kosonsoy” chegara bojxona posti 50. “Rovot” chegara bojxona posti 51. “Qoʻshkent” chegara bojxona posti 52. “Savay” temir yoʻl chegara bojxona posti 53. “Qarshi aeroporti” chegara bojxona posti 54. “Andijon aeroporti” chegara bojxona posti 55. “Uchtoʻrgʻon” chegara bojxona posti 56. “Termiz aeroporti” chegara bojxona posti 57. “Nukus aeroporti” chegara bojxona posti 58. “Qarshi-Kerki” chegara bojxona posti 59. “Daryo porti” chegara bojxona posti II. Tashqi iqtisodiy faoliyat bojxona postlari (TIF) Toifadan tashqari bojxona postlari 1. “Toshkent-tovar” TIF bojxona posti 2. “Ark buloq” TIF bojxona posti 3. “Sirgʻali” TIF bojxona posti 4. “Chuqursoy” TIF bojxona posti 5. “Avia yuklar” TIF bojxona posti 6. “Termiz xalqaro savdo markazi” TIF bojxona posti Birinchi toifali bojxona postlari 7. “Samarqand” TIF bojxona posti 8. “Buxoro” TIF bojxona posti 9. “Ulugʻbek” TIF bojxona posti 10. “Elektron tijorat” TIF bojxona posti 11. “Nukus” TIF bojxona posti 12. “Namangan” TIF bojxona posti 13. “Nazarbek” TIF bojxona posti 14. “Qoʻqon” TIF bojxona posti 15. “Nasaf” TIF bojxona posti 16. “Olmaliq” TIF bojxona posti 17. “Angren” TIF bojxona posti 18. “Andijon” TIF bojxona posti 19. “Jizzax” TIF bojxona posti 20. “Chirchiq” TIF bojxona posti 21. “Urganch” TIF bojxona posti 22. “Termiz” TIF bojxona posti 23. “Asaka” TIF bojxona posti 24. “Vodiy” TIF bojxona posti 25. “Yangiyoʻl” TIF bojxona posti 26. “Zarafshon” TIF bojxona posti Ikkinchi toifali bojxona postlari 27. “Keles” TIF bojxona posti 28. “Qorakoʻl” TIF bojxona posti 29. “Navoiy” TIF bojxona posti 30. “Qamashi-Gʻuzor” TIF bojxona posti 31. “Guliston” TIF bojxona posti 32. “Denov” TIF bojxona posti III. Masofaviy elektron deklaratsiyalash (MED) bojxona postlari Toifadan tashqari bojxona postlari 1. MED bojxona posti

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi PQ-122-son qaroriga 6-ILOVA

Tugatilayotgan bojxona postlarining

T/r Bojxona postlarining nomi Qoraqalpogʻiston Respublikasi 1. Qoraqalpogʻiston Respublikasi MED bojxona posti 2. “Qoʻngʻirot” TIF bojxona posti Andijon viloyati 3. “Bobur” TIF bojxona posti Buxoro viloyati 4. “Kogon” TIF bojxona posti 5. “Gʻijduvon” TIF bojxona posti 6. “Qorovulbozor” TIF bojxona posti Jizzax viloyati 7. Jizzax viloyati MED bojxona posti Qashqadaryo viloyati 8. Qashqadaryo viloyati MED bojxona posti 9. “Talimarjon” TIF bojxona posti Navoiy viloyati 10. Navoiy viloyati MED bojxona posti 11. “Tinchlik” TIF bojxona posti 12. “Navoiy industrial” TIF bojxona posti Namangan viloyati 13. “Chust” TIF bojxona posti Surxondaryo viloyati 14. Surxondaryo viloyati MED bojxona posti 15. “Jarqoʻrgʻon” TIF bojxona posti Sirdaryo viloyati 16. Sirdaryo viloyati MED bojxona posti 17. “Sayxun” TIF bojxona posti 18. “Xovos” TIF bojxona posti Toshkent viloyati 19. “Oʻzbekiston” temir yoʻl chegara bojxona posti Fargʻona viloyati 20. “Margʻilon” TIF bojxona posti 21. “Quvasoy” TIF bojxona posti 22. “Qirguli” TIF bojxona posti Xorazm viloyati 23. Xorazm viloyati MED bojxona posti 24. “Hazorasp EIZ” TIF bojxona posti Toshkent shahri 25. Markazlashtirilgan MED bojxona posti

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi PQ-122-son qaroriga 7-ILOVA

Bojxona organlarida kadrlar tayyorlash tizimini takomillashtirish boʻyicha

T/r Chora-tadbirlar nomi Amalga oshirish shakli Ijro muddati Masʼul ijrochilar I. Bojxona instituti faoliyatini va taʼlim jarayonlarini takomillashtirish 1. Bojxona instituti faoliyatida Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi bilan kelishilgan holda Institut oʻquv rejalari hamda oʻquv jarayonlarini dual taʼlim asosida tashkil etish tartibini ishlab chiqish. Bunda 2025/2026 oʻquv yilidan nomutaxassislik fanlarning hajmini kamaytirish va mutaxassislik fanlar hajmini oshirish hisobiga nazariy kurs hamda bevosita bojxona postlarida stajirovka oʻtashdan iborat oʻqitish tizimini tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov), Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi (K. Sharipov) 2. Institut kursantlarini bojxona postlari, bojxona, texnik tartibga solish, sanitariya epidemiologiya va oʻsimliklar karantini laboratoriyalarida oʻquv-amaliyot oʻtash tartibini belgilash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) , Qishloq xoʻjaligi vazirligi (I. Abdurahmonov) , Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Xudayarov) 5. Institutning taʼlim jarayoniga soatbay haq toʻlash shartlarida mutaxassislarni jalb etish tartibini belgilash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil avgust Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 6. Kamida uch yillik ilmiy, pedagogik yoki amaliy ish tajribasiga ega shaxslarni Institutning professor-oʻqituvchilar (ofitser va serjantlar) tarkibi lavozimlariga bir yillik shartnoma asosida maxsus unvonga ega boʻlmagan shaxslarni ishga qabul qilish tartibini ishlab chiqish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil avgust Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 7. Bojxona postlarining ixtisoslashuvidan kelib chiqib, kursantlarni oʻqitish va ularning malakasini oshirish tizimini taʼlim-boshqaruv-amaliyot zanjiri asosida joriy etish. Bunda Bojxona instituti kursantlarining bevosita postlarda sayyor oʻquv mashgʻulotlarini oʻtkazish jarayonida amaliyotchi xodimlar tomonidan misollar, real vaziyatlar shaklida tashkil etishni yoʻlga qoʻyish. Oʻquv rejasi 2025-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 8. Bojxona sohasidagi bilim va amaliy tajribalarini oshirish hamda bojxona organlari axborot tizimlaridan foydalanish boʻyicha TIF qatnashchilari, bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassislar hamda bojxona operatsiyalarida ishtirok etuvchi boshqa shaxslarni oʻqitish, ularning malakasini oshirish tartibini ishlab chiqish. Normativ-huquqiy hujjat loyihasi 2025-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) , manfaatdor vazirlik va idoralar Tashqi iqtisodiy faoliyat ishtirokchilari, shu jumladan, kichik tadbirkorlik subyektlari xodimlarining eksport va import operatsiyalarini amalga oshirish boʻyicha savodxonligini va amaliy koʻnikmalarini oshirib borish maqsadida qisqa muddatli mahorat darslarini tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy 9. Taʼlim jarayonida sunʼiy intellekt elementlarini keng qoʻllagan holda kursant va tinglovchilarda chuqur nazariy bilim hamda amaliy koʻnikmalar hosil qilish maqsadida “Data science” toʻgaraklarini tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 10. Institut professor-oʻqituvchilarini respublikaning yetakchi taʼlim muassasalari, tadqiqot markazlari, huquqni muhofaza qiluvchi va boshqa davlat organlarida, shuningdek, xorijiy mamlakatlarda stajirovkasini tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025 — 2027-yillar davomida Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov), Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi (K. Sharipov) 11. Yetakchi xorijiy taʼlim va ilmiy-tadqiqot muassasalari mutaxassislarini jalb qilgan holda Institutda maʼruza oʻqish va mahorat darslarini bevosita yoki masofaviy shaklda tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 12. Bojxona xodimlarining sunʼiy intellekt yoʻnalishlarida bilim va koʻnikmalarini oshirish maqsadida xalqaro darajadagi oʻquv kurslarini tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-2026-yillar davomida Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) II. Tashqi iqtisodiy faoliyat ilmiy markazi faoliyatini tashkil etish va samaradorligini oshirish 13. “Oziq-ovqat xavfsizligini taʼminlashning ustuvor yoʻnalishlari” mavzusida respublika ilmiy-amaliy konferensiyasini oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil aprel-may Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 14. Mamlakat iqtisodiy xavfsizligini taʼminlash hamda bojxona organlari faoliyati samaradorligini oshirish masalalarini ilmiy asoslangan holda oʻrganishga ixtisoslashgan Tashqi iqtisodiy faoliyat ilmiy markazini tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil iyun Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 15. Ilmiy markaz faoliyatini tashkil etish va uning samaradorligini oshirish konsepsiyasini ishlab chiqish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil avgust Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 16. Jahon tajribasida jamiyat salomatligi, atrof-muhit va ijtimoiy barqarorlikka salbiy taʼsir koʻrsatishi ehtimoli boʻlgan mahsulotlar importini tartibga solish masalalari boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2025-yil oktabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 17. Mamlakatimiz oziq-ovqat xavfsizligi yoʻnalishidagi muammolar, xavflar boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2025-yil dekabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) , Qishloq xoʻjaligi vazirligi (I. Abdurahmonov) 18. Tashqi savdo jarayonlarini tahlil qilish natijalari asosida tarif siyosatini takomillashtirish boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2026-yil mart Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 19. Bojxona toʻlovlaridan berilayotgan imtiyoz va preferensiyalar samaradorligi boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2026-yil iyun Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) , Iqtisodiyot va moliya vazirligi (A. Xaydarov) 20. Tashqi iqtisodiy faoliyat tovarlar nomenklaturasi sohasidagi muammolarni ilmiy tadqiq etish boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2026-yil avgust Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 21. Tashqi iqtisodiy faoliyatda tovarlar bojxona qiymati sohasidagi muammolarni ilmiy tadqiq etish boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2026-yil oktabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 22. Tashqi savdoga oid xalqaro indeks va reytinglar mezonlari asosida bojxona ishini va milliy qonunchilikni takomillashtirish boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2027-yil yanvar Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 23. Import hajmi yuqori boʻlgan tovarlarni mahalliylashtirish istiqbollari boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2027-yil aprel Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 24. Ilmiy muassasalarning xodimlari, shuningdek, tajribali amaliyotchi-mutaxassislar, yirik tadbirkorlik subyektlari ishtirokida ijodiy guruhlar tuzish orqali bojxona ishi sohasidagi eng dolzarb muammolar boʻyicha ilmiy tahlil oʻtkazish. Tahliliy maʼlumotnoma 2025-2026-yillar Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) , manfaatdor vazirlik va idoralar III. Bojxona instituti faoliyatini raqamlashtirish 25. Bojxona institutida taʼlim jarayonlarini tashkil etish va boshqarish boʻyicha “Taʼlim menejmenti” avtomatlashtirilgan axborot tizimini ishlab chiqish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2027-yil dekabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov), Raqamli texnologiyalar vazirligi (Sh. Shermatov), “Kiberxavfsizlik markazi” DUK (O. Mirzayev) 26. Bojxona institutida professor-oʻqituvchilar faoliyati samaradorligini reyting baholash boʻyicha “Samaradorlikni baholash” modulini ishlab chiqish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2026-yil yanvar Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov), Raqamli texnologiyalar vazirligi (Sh. Shermatov), “Kiberxavfsizlik markazi” DUK (O. Mirzayev) 27. Bojxona institutida bojxona organlari xodimlarini malakasini oshirish boʻyicha “Malaka” avtomatlashtirilgan axborot tizimini ishlab chiqish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2026-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov), Raqamli texnologiyalar vazirligi (Sh. Shermatov), “Kiberxavfsizlik markazi” DUK (O. Mirzayev) 29. Bojxona instituti oʻquv jarayoniga oʻquv videofilmlar va elektron oʻquv modullarini joriy qilish hisobiga taʼlim resurslari bazasini kengaytirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2026-yil avgust Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 30. Bojxona institutining Axborot texnologiyalari va modellashtirish markazi negizida Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari va kiberxavfsizlikni taʼminlash markazini tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil avgust Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) IV. Xalqaro tashkilotlar va xorijiy taʼlim muassasalari bilan oʻzaro manfaatli hamkorlikni yanada rivojlantirish 31. Xalqaro tashkilotlarning moliyaviy koʻmagida (JBT, JB, OTB, YEXHT, BOMCA, GIZ va boshqalar) bojxona organlari xodimlarining hamda kursantlarning malakasini oshirish boʻyicha oʻquv kursini tashkil qilish va seminarlar oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-2026-yillar davomida Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov), Tashqi ishlar vazirligi (B. Saidov) 32. Bojxona instituti Jahon bojxona tashkilotining mintaqaviy oʻquv muassasasi maqomini olishi boʻyicha amaliy chora-tadbirlarni amalga oshirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2027-yil dekabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 34. Bojxona instituti professor-oʻqituvchilari hamda kursantlarining Shanxay bojxona universitetida qisqa muddatli stajirovkasini tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-2026-yillar davomida Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 35. Ilmiy markaz faoliyatini rivojlantirish maqsadida Jahon bojxona tashkilotining xalqaro ilmiy markazlari bilan hamkorlikni yoʻlga qoʻyish boʻyicha takliflarni Jahon bojxona tashkilotiga yuborish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 36. “Bojxona ishi” mutaxassisligini Jahon bojxona tashkilotining PICARD standartlari boʻyicha akkreditatsiyadan oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2027-yil dekabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) V. Bojxona institutining moddiy-texnika taʼminotini va xodimlar ijtimoiy himoyasini takomillashtirish 37. Bojxona instituti professor-oʻqituvchilari, xodimlar va kursantlar oʻrtasida faoliyat samaradorligi natijalariga muvofiq turli nominatsiyalar boʻyicha musobaqalar tashkil etish va ragʻbatlantirish mexanizmlarini ishlab chiqish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) , manfaatdor vazirlik va idoralar 38. Bojxona institutini rivojlantirish jamgʻarmasining mablagʻlarini qonunchilik bilan taqiqlanmagan quyidagi maqsadlarga qoʻshimcha ravishda yoʻnaltirishga ruxsat berish: professor-oʻqituvchi, kursant va xodimlarni malaka oshirish kurslarida (shu jumladan chet el taʼlim muassasalarida) oʻqitish; fan olimpiadalari, taʼlim musobaqalari va bellashuvlarda sovrinli oʻrin egallagan kursantlarga qimmatbaho sovgʻa va pul mukofoti berish; Institutga tashrif buyurgan mehmonlar uchun suvenir va esdalik sovgʻalar xarid qilish va ovqatlantirish; Institutda tashkil etiladigan turli ilmiy tadbirlarni oʻtkazish; boʻsh turgan mablagʻlarni bank foizli depozitiga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2025-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) , manfaatdor vazirlik va idoralar 39. Institutning farqlash belgilarini (bayroq, logotip hamda shevron), bitiruvchilarning koʻkrak nishoni hamda ulardan foydalanish tartibini ishlab chiqish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2026-yil mart Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 40. Institut kursantlari, harbiy orkestri, ashula va raqs ansambli xodimlari uchun tantanali kiyim-bosh (shu jumladan, kursantlarning sport formasi) namunalarini tasdiqlash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2026-yil mart Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 43. Bojxona institutini mebel va boshqa zarur xoʻjalik jihozlari va texnikalari bilan taʼminlash. Tashkiliy chora-tadbirlar 2026-yil dekabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 44. Institut Axborot-resurs markazi fondini doimiy asosda zamonaviy oʻquv, ilmiy va boshqa adabiyotlar bilan boyitish, shu jumladan, muntazam ravishda mahalliy hamda xorijiy huquqiy va iqtisodiy nashrlarining obunasini taʼminlash, shuningdek, bojxona ishi sohasidagi ilgʻor xorijiy tajriba va huquqni qoʻllash amaliyotini oʻrganish uchun zarur boʻladigan dasturiy mahsulotlarni (maʼlumotlar bazasi) xarid qilish va yangilab borish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2026-yil dekabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 49. Bojxona instituti faoliyati bilan bogʻliq maʼlumotlar, yangiliklar va dars jadvalini onlayn aks ettiruvchi videodevorlar tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2026-yil sentabr Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) 51. Bojxona instituti hamda Qayta tayyorlash va malaka oshirish fakultetini Yangi Toshkent shahrida yagona kompleks sifati qurish. Bunda Vazirlar Mahkamasining tegishli qarori bilan vazirlik va idoralarni Yangi Toshkent shahriga koʻchirish boʻyicha belgilangan tartibotlarni mazkur obyektga tatbiq etiladi . Tashkiliy chora-tadbirlar 2026 — 2029-yillar Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi (D. Adilov), Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov), Davlat aktivlarini boshqarish agentligi (S. Murodov), Iqtisodiyot va moliya vazirligi (I. Norqulov)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2025-yil 25-mart,

PQ-122-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 01.04.2025-y., 07/25/122/0290-son; 23.12.2025-y., 06/25/250/1197-son; 10.06.2026-y., 06/26/109/0580-son; 01.09.2026-y., 06/26/174/0881-son)

lex.uz

ПРЕЗИДЕНТА РЕСПУБЛИКИ УЗБЕКИСТАН

ПОСТАНОВЛЕНИЕ

О дополнительных мерах по организации деятельности органов государственной таможенной службы и дальнейшему совершенствованию таможенного администрирования

Во исполнение Указа Президента Республики Узбекистан от 25 марта 2025 года № УП-57 «О мерах по повышению эффективности деятельности органов государственной таможенной службы», а также в целях эффективной организации деятельности органов государственной таможенной службы (далее — таможенные органы) и дальнейшего совершенствования таможенного администрирования, постановляю:

I. Цели

1. Определить основными показателями развития таможенной сферы в 2025 году:

(а) внедрение в сферу технологий искусственного интеллекта;

(б) совершенствование и повышение эффективности информационных систем таможенных органов;

(в) оптимизацию организационных структур таможенных органов.

II. Финансовые ресурсы

2. Установить, что:

(а) меры, указанные в настоящем постановлении, финансируются за счет средств Государственного бюджета Республики Узбекистан и внебюджетных средств таможенных органов, международных грантовых средств и иных источников, не запрещенных законодательством;

(б) дополнительные расходы, связанные с изменениями, вносимыми в организационные структуры таможенных органов, финансируются за счет средств Государственного бюджета Республики Узбекистан.

III. Организационные меры

3. Утвердить:

(а) Положение о Таможенном комитете при Министерстве экономики и финансов Республики Узбекистан (далее — Таможенный комитет) согласно приложению № 1 * ;

(б) Положение о порядке прохождения службы в органах государственной таможенной службы Республики Узбекистан согласно приложению № 2 * ;

(в) Дисциплинарный устав органов государственной таможенной службы Республики Узбекистан согласно приложению № 3 * .

4. Одобрить предложение Кабинета Министров о создании в таможенных органах следующих подразделений в рамках действующей штатной численности:

(а) на базе таможенного поста внешнеэкономической деятельности «Главпочтамт» — таможенного поста внешнеэкономической деятельности «Электронная коммерция», предназначенного для осуществления таможенного контроля и оформления товаров и грузов специальных категорий, приобретаемых через электронные торговые площадки;

(б) на базе таможенных пунктов «Ок олтин» и «Малик» в составе приграничного таможенного поста «Сырдарья» — отдельных приграничных таможенных постов «Ок олтин» и «Малик»;

(в) Центра таможенного оформления со статусом отдельного юридического лица в системе Таможенного комитета. При этом:

(i) таможенные посты дистанционного электронного декларирования территориальных управлений будут поэтапно ликвидированы;

(ii) председателю Таможенного комитета предоставляется полномочие по утверждению структуры и Положения Центра таможенного оформления.

5. Создать в составе Таможенного комитета подразделение, специализирующееся на внедрении технологий искусственного интеллекта в таможенную сферу. При этом:

(а) считать подразделение проектным менеджером по внедрению в таможенных органах технологий искусственного интеллекта;

(б) определить основными задачами подразделения:

(i) изучение опыта передовых зарубежных государств в области технологий искусственного интеллекта;

(ii) исследование технологий искусственного интеллекта, охватывающих таможенный контроль и оформление, обеспечение их эффективного функционирования, а также принятие мер по постоянному поднятию их на качественно новый уровень;

(iii) сотрудничество в этом направлении с отечественными и международными специалистами, а также с передовыми зарубежными государствами по обмену научным и практическим опытом;

(iv) тестирование и внедрение в практику технологий искусственного интеллекта.

6. Ввести должность советника председателя Таможенного комитета по внедрению технологий искусственного интеллекта с целью внедрения и совершенствования технологий искусственного интеллекта в таможенной сфере.

7. Утвердить Организационную структуру органов государственной таможенной службы Республики Узбекистан согласно приложению № 4 * , а также Перечень и категории таможенных постов согласно приложению № 5 * .

8. В целях оптимизации деятельности подразделений таможенных органов, сокращения руководящих должностей, повышения эффективности таможенного контроля и централизации процессов оформления ликвидировать 25 таможенных постов согласно приложению № 6 * .

9. Таможенному комитету (А. Мавлонов) в месячный срок разработать и утвердить в установленном порядке обновленные штаты таможенных органов в соответствии с требованиями настоящего постановления.

10. Утвердить План мер по совершенствованию системы подготовки кадров в таможенных органах согласно приложению № 7 * .

11. Для обеспечения экономической безопасности страны, а также научно обоснованного изучения вопросов повышения эффективности деятельности таможенных органов создать в составе Таможенного комитета Научный центр внешнеэкономической деятельности и определить основными направлениями его деятельности:

(а) совершенствование таможенного дела и национального законодательства на основе общепризнанных требований международных организаций, международных стандартов, а также критериев международных индексов и рейтингов;

(б) разработку предложений по совершенствованию тарифной политики на основе результатов анализа внешнеторговых процессов, а также по локализации товаров с высоким объемом импорта;

(в) научное исследование проблем в области методологии таможенного контроля, номенклатуры товаров, таможенной стоимости и управления рисками;

(г) мониторинг и прогнозирование эффективности фискальной деятельности в таможенных органах, а также оценку применения существующих льгот и преференций.

12. Таможенному комитету (А. Мавлонов ) совместно с Министерством цифровых технологий до 1 января 2027 года внедрить в Таможенном институте следующие информационные системы:

(б) модуль «Оценка эффективности» по рейтинговой оценке деятельности профессорско-преподавательского состава;

(в) автоматизированную информационную систему «Квалификация» по повышению квалификации сотрудников таможенных органов.

13. Таможенному комитету (А. Мавлонов ) совместно с Министерством высшего образования, науки и инноваций начиная с 2025/2026 учебного года:

(а) наладить обучение на основе дуального образования на этапе бакалавриата;

14. С 1 июля 2025 года наладить механизм обязательного страхования гражданской ответственности владельца автотранспортного средства, перемещающегося через границу, с проведением взаимной интеграции информационных систем таможенных органов со страховыми организациями.

При этом:

(а) оформление страхового полиса гражданской ответственности владельца автотранспортного средства, въезжающего на таможенный пост, осуществляется через информационные системы таможенных органов;

(б) соответствующие программы Таможенного комитета интегрируются в Единую автоматизированную информационную систему Национального агентства перспективных проектов;

(в) таможенное оформление автотранспортных средств, зарегистрированных в зарубежных государствах, осуществляется при наличии страхового полиса гражданской ответственности.

15. Установить, что в процессе оформления товаров:

(а) информационная система «Управление рисками» таможенных органов определяет уровень риска товаров, транспортных средств, лиц, а также применяемые к ним формы и объем таможенного контроля на следующих участках коридора:

(i) в «зеленом коридоре» определяется низкий уровень риска и формы таможенного контроля не применяются (за исключением таможенного контроля после выпуска товаров). При этом товары, направляемые в «зеленый коридор», оформляются автоматически;

(ii) в «желтом коридоре» определяется средний уровень риска и применяются одна или несколько форм таможенного контроля (за исключением таможенного и личного досмотра);

(iii) в «красном коридоре» определяется высокий уровень риска и применяются одна или несколько форм таможенного контроля;

(iv) в «синем коридоре» формы таможенного контроля применяются после выпуска товаров и транспортных средств;

(б) механизмы применения системы управления рисками в таможенных органах, принцип случайного отбора, порядок использования профилей рисков, критериев и методологии, а также объем проводимого в отношении товаров и транспортных средств таможенного досмотра определяются Таможенным комитетом;

(в) выполнение сотрудником таможенных органов таможенных операций, предписанных информационной системой «Управление рисками», является обязательным.

16. Установить порядок, в соответствии с которым:

(а) начиная с 1 сентября 2027 года Таможенным комитетом совместно с Министерством инвестиций, промышленности и торговли, а также другими заинтересованными министерствами и ведомствами при осуществлении внешнеэкономической деятельности внедряется в практику информационная платформа, включающая удобные для всех участников процедуры, в том числе логистические услуги. При этом при осуществлении внешней торговли через систему для всех ведомств создаются возможности подачи заявления в единой форме, регистрации экспортно-импортных контрактов, оформления документов разрешительного характера в электронном виде, пользования логистическими, банковскими услугами и услугами экспертизы, осуществления таможенных и грузовых операций;

(б) при оказании таможенными органами услуг разрешается привлечение Центра цифровых технологий, в том числе частного сектора, для разработки и совершенствования программного обеспечения и проведения технического осмотра для обеспечения постоянной исправной работы пломб GPS, инспекционно-досмотровых комплексов, рентгеновских аппаратов и других технических средств таможенного контроля.

17. Начиная с 1 октября 2025 года все сертификаты, заключения и разрешительные документы, касающиеся ввоза, вывоза и транзита товаров, оформлять исключительно через таможенную информационную систему «Единое окно».

18. Установить, что проекты нормативно-правовых актов и концепции информационных систем, связанные с осуществлением внешнеэкономической деятельности в области ветеринарии и фитосанитарии, согласовываются с Таможенным комитетом в установленном порядке.

19. Одобрить предложения Таможенного комитета:

(а) о строительстве на территориях, прилегающих к пограничным пунктам пропуска, таможенных терминалов, удобных для логистики, с привлечением хозяйствующих субъектов. При этом:

(i) основной функцией государственных органов и иных организаций на таможенных терминалах является предоставление таможенных, банковских, логистических, оперативно-лабораторных, фитосанитарных, ветеринарных, санитарно-эпидемиологических, экологических услуг, услуг сертификации и других услуг на основе принципа «Единое окно»;

(ii) субъекты предпринимательства добровольно пользуются коммерческими услугами, предоставляемыми на таможенных терминалах;

(б) о направлении средств, поступивших в Фонд развития таможенных органов, наряду с предусмотренными действующим законодательством обстоятельствами, на выплату надбавок сотрудникам, а также на капитальное строительство и ремонт объектов;

(в) о предоставлении карантинных разрешений для карантинной продукции с низким фитосанитарным риском, а также ветеринарных разрешений на ввоз и вывоз объектов растительного и животного мира, озоноразрушающих веществ и продукции из них, сертификата соответствия, гигиенических и экологических сертификатов на аналогичные товары в рамках одного внешнеторгового договора (контракта) на срок, не превышающий одного календарного года.

г) об освобождении от выплат по возмещению потерь сельскохозяйственного производства дополнительных земельных участков, выделенных (выделяемых) за счет изменения категории земельного фонда сельскохозяйственных угодий для расширения территорий пограничных таможенных постов.

19 1 . Установить, что разрешительные процедуры и порядок ведения государственного учета, установленные в отношении медицинского и промышленного рентгеновского оборудования, не применяются к специальным рентгеновским досмотровым аппаратам, используемым при обеспечении государственной безопасности, обороны, таможенной безопасности и безопасности государственной границы.

IV. Организация, обеспечение и контроль исполнения постановления

20. Таможенному комитету совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами в двухмесячный срок внести в Кабинет Министров предложения об изменениях и дополнениях в акты законодательства, вытекающие из настоящего постановления.

21. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова и советника Президента Республики Узбекистан Д.Б. Кадирова.

Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ

г. Ташкент,

25 марта 2025 г.,

№ ПП-122

(Национальная база данных законодательства, 01.04.2025 г., № 07/25/122/0290; 23.12.2025 г., № 06/25/250/1197; 10.06.2026 г., № 06/26/109/0580)

lex.uz