UzbekAI

← Qonunlar

📅 2025-yil 27-mart · Prezident farmonlari

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2025 йил 27 март · Президент фармонлари

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 27 марта 2025 г. · Указы Президента

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 27 March 2025 · Presidential decrees

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикаси Президентининг

Фармони

Энергия самарадорлигини ошириш соҳасида давлат бошқарувини такомиллаштириш ва энергия сервис компаниялари хизматлари бозорини ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида

[Кўчирма]

«Атроф-муҳитни асраш ва яшил иқтисодиёт» йилида энергия самарадорлигини ошириш соҳасида ягона давлат сиёсатини юритиш, бозор тамойилларига асосланган яхлит ва мувофиқлаштирилган экотизимни яратиш, шу жумладан, энергия истеъмоли соҳасида аудит, консалтинг ва менежмент ҳамда энергияни тежашдан даромад олувчи энергия сервис компаниялари хизматлари бозорини ривожлантириш ва «яшил» молиявий дастакларни кенгайтириш мақсадида қарор қиламан:

I. Давлат бошқарувини такомиллаштириш

1. Вазирлар Маҳкамаси ҳузурида Энергия самарадорлиги миллий агентлиги (кейинги ўринларда — Агентлик) ташкил этилсин.

2. Агентликнинг асосий вазифалари этиб қуйидагилар белгилансин:

(а) энергия самарадорлигини ошириш соҳасида ягона давлат сиёсатини юритиш, соҳада рағбатлантирувчи ва таъсир этувчи чоралар ишлаб чиқиш ва тартибга солиш;

(б) энергия тежашдан даромад олувчи энергия сервис компаниялари (ЭСКО) хизматлари бозорини ривожлантириш;

(в) энергия самарадорлиги юқори лойиҳалар портфелини шакллантириш ва уларни амалга ошириш учун хусусий инвестицияларни жалб қилиш;

(г) энергия самарадорлигини ошириш соҳасида профессионал кадрлар тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва малакасини баҳолаб бориш тизимини йўлга қўйиш;

(д) аҳоли ва тадбиркорлар ўртасида энергия ресурсларидан оқилона фойдаланиш ва исрофдан тийилишга асосланган турмуш тарзи ва феъл-атворни шакллантиришга қаратилган энергия истеъмоли маданиятини ошириш ахборот кампанияларини ташкил этиш ва молиялаштириш.

II. Энергия самарадорлигини оширишни рағбатлантириш

3. Белгилансинки:

(а) 2025 йил 1 июлдан бошлаб:

(i) аҳоли уй-жойларининг энергия аудитини ўтказиш харажатлари ҳамда қуёш панеллари ва гелиоколлекторлар қийматининг 20 фоизи ва иссиқлик насослари (ҳаво, сув ва геотермал) қийматининг 40 фоизини, лекин базавий ҳисоблаш миқдорининг 50 бараваридан ошмаган миқдорда қоплаш учун Агентлик томонидан ўрнатиладиган тартиб асосида субсидия ажратиш йўлга қўйилади;

(ii) Агентлик томонидан тижорат банкларига жойлаштирилган ресурслар ҳисобидан ЭСКО лойиҳаларни молиялаштириш учун банк кредитлари ажратилади;

(iii) аҳолига ажратиладиган «яшил таъмир» кредитлари бўйича кредит ставкасининг 19 фоиздан ошган қисми, бироқ 4 фоизлик банддан ошмаган миқдорда Агентлик маблағлари ҳисобидан тижорат банкларига қоплаб берилади;

(б) 2026 йил 1 январдан бошлаб:

(i) бюджет ташкилотлари ва бюджет маблағлари олувчиларнинг харажатлар сметасидаги тўртинчи гуруҳ харажатларининг камида 5 фоизи ҳамда бюджетдан ташқари маблағларининг камида 15 фоизи энергия самарадорлигини ошириш тадбирлари ва лойиҳалари учун режалаштирилади;

(ii) ижтимоий ва ишлаб чиқариш инфратузилмани ривожлантириш дастури энергия самарадорлигини оширишга қаратилган лойиҳаларга устуворлик бериш асосида шакллантирилади;

(iii) ижтимоий соҳа объектларида энергия самарадорлигини ошириш лойиҳалари амалга оширилгандан сўнг уларнинг эксплуатациясини давлат-хусусий шериклик тўғрисидаги битим асосида хусусий секторга бериш амалиёти жорий этилади;

(iv) Агентлик томонидан ижтимоий соҳа объектлари ва маъмурий биноларнинг энергия аудити натижалари асосида уларнинг энергия паспортлари базаси шакллантирилиб, энергия ресурслари истеъмолини мақбуллаштириш юзасидан мақсадли кўрсаткичлар белгилаб борилади;

(v) электрон платформа (маркетплейс) воситасида аҳоли ва бизнес субъектларини энергия сервис бозоридаги хизмат кўрсатувчилар, етказиб берувчилар ва молия ташкилотлари билан боғлаш, уларга энергия самарадор технологиялар ва молиялаштириш имкониятлари юзасидан Call-марказ, мобил иловалар ва қўлланмалар орқали амалий ёрдам кўрсатиш хизматлари жорий этилади.

4. Агентлик Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан биргаликда:

(а) 2025 йил 1 июлга қадар энергия самарадорлигини ошириш тадбирлари ва лойиҳаларини амалга ошириш бўйича услубий кўрсатмалар ишлаб чиқиб, барча бюджет ташкилотлари ва бюджет маблағлари олувчиларга етказилишини таъминласин;

(б) 2025 йил 1 сентябрга қадар қуйидагиларни кўзда тутувчи Энергия самарадорлигини ошириш рақамли платформасини (кейинги ўринларда — Энергия самарадорлиги платформаси) ишга туширсин:

(i) энергия самарадорлигини ошириш соҳасидаги аудиторлар, консультантлар, менежерлар, ЭСКО компаниялар ва верификаторларнинг ягона реестрини юритиш;

(ii) субсидиялаш ва имтиёзли кредитлаш асосида харид қилинадиган қуёш панеллари, гелиоколлектор, иссиқлик насослари ва бошқа «яшил технологиялар» ишлаб чиқарувчиларининг рўйхатини тақдим қилиш;

(iii) энергияни тежашга хизмат қилувчи маҳсулотлар ва хизматлар, салоҳиятли энергия сервис компаниялари ва молиялаштириш манбалари бўйича маълумотлар ва улардан фойдаланиш юзасидан маслаҳат хизматларини тақдим қилиш.

5. Шундай тартиб ўрнатилсинки, унга мувофиқ:

(а) субсидия ва кредитлар Агентлик ягона реестрига киритилган энергия аудиторларининг тегишли хулосалари асосида ажратилади;

(б) аҳолига тижорат банклари томонидан ажратиладиган «яшил таъмир» кредитлари «Ўзбекистон ипотекани қайта молиялаштириш компанияси» АЖнинг «Яшил таъмир» платформасида шакллантирилган «Яшил лойиҳа» сертификати асосида расмийлаштирилади ҳамда ушбу жамият томонидан халқаро молия институтлари маблағлари, бюджет маблағлари, капитал бозорида ёки бошқа манбалардан жалб қилинган маблағлар ҳисобидан алоҳида ёхуд аралаштирилган тарзда молиялаштирилади;

(в) қуёш панеллари, гелиоколлекторлар ва иссиқлик насосларига субсидиялар фақат Энергия самарадорлиги платформаси орқали сотиб олинадиган ускуналарга татбиқ этилади;

(г) «яшил таъмир» кредитлари бўйича ҳисобланадиган фоиз ставкасини қайта кўриб чиқиш ваколати Вазирлар Маҳкамасига берилади.

III. Молиялаштириш манбалари

6. Агентлик ҳузурида юридик шахс ташкил этмаган ҳолда бюджетдан ташқари Энергия самарадорлигини рағбатлантириш ва қўллаб-қувватлаш жамғармаси (кейинги ўринларда — Жамғарма) ташкил этилсин.

7. Иқтисодиёт ва молия вазирлиги:

(а) Жамғармага 2025 йилда Давлат бюджетидан 100 миллиард сўм, 2026-2027 йилларда аҳоли эҳтиёжидан келиб чиқиб йилига 200 миллиард сўмгача маблағлар ажратсин;

(б) Европа тикланиш ва тараққиёт банкининг «Яшил иқтисодиётни молиялаштириш механизми» лойиҳаси доирасида тижорат банклари орқали тадбиркорлик субъектларининг энергия самарадорлигини ошириш лойиҳалари учун 200 миллион АҚШ доллари миқдоридаги имтиёзли кредит маблағларини жалб қилиш чораларини кўрсин. Бунда жорий йил якунига қадар камида 20 миллион АҚШ доллари миқдоридаги маблағларни жалб қилсин.

8. Иқтисодиёт ва молия вазирлиги Агентлик билан бирга Жаҳон банкидан қуйидаги лойиҳалар доирасида жалб қилинган кредит ва грант маблағларини энергия самарадорлигини оширишга қаратилган қўшимча тадбирларни молиялаштиришга йўналтириш чораларини кўрсин:

(а) «Қишлоқ инфратузилмасини ривожлантириш» ҳамда «Ўрта шаҳарларни комплекс ривожлантириш» лойиҳалари доирасида энергия самарадорлиги ва углерод нейтраллиги тамойилларига мос лойиҳаларга;

(б) «Ўзбекистон бинолари учун тоза энергия» (CEBU) лойиҳаси доирасида ижтимоий соҳа объектларида энергия самарадорлигини ошириш лойиҳаларига;

(в) «Энергетика ислоҳотлари учун инновацион углерод ресурсларини қўллаш» (iCRAFT) лойиҳаси доирасида аҳоли учун қайта тикланувчи ва энергия самарадорлигини ошириш, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 11 мартдаги ПҚ-100-сон қарорида белгиланган 2025 йил учун энергия самарадорлигини ошириш лойиҳаларига.

IV. Энергия самарадорлигини ошириш соҳасидаги қонунчиликни такомиллаштириш

9. Агентлик Иқтисодиёт ва молия вазирлиги, Энергетика вазирлиги билан биргаликда:

(а) уч ой муддатда:

(i) «Энергияни тежаш, ундан оқилона фойдаланиш ва энергия самарадорлигини ошириш тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикасининг Қонунига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги қонун лойиҳасини;

(ii) қайта тикланувчи энергия манбаларидан энергия ишлаб чиқарувчилар, муқобил иситиш ва совитиш ускуналарини ўрнатувчи тадбиркорлик субъектлари ва истеъмолчи корхоналар, шу жумладан, марказлашган иссиқлик таъминоти тармоғига уланмаган корхоналар ўртасида электр энергиясини харид қилиш бўйича корпоратив келишувлар (PPA) механизмини шакллантириш юзасидан таклифларни;

(iii) Агентлик тўғрисидаги низом ҳамда бюджетдан ташқари Энергия самарадорлигини рағбатлантириш ва қўллаб-қувватлаш жамғармаси тўғрисидаги низомни;

(б) 2025 йил 1 июлга қадар янги таҳрирдаги Энергия сервис хизматлари кўрсатиш тартиби тўғрисидаги низом лойиҳасини ҳамда энергия аудиторларини сертификатлаш тартибини;

(в) 2025 йил 1 октябрга қадар 2026 — 2030 йилларга мўлжалланган энергия самарадорлигини ошириш бўйича стратегияни тасдиқлаш тўғрисидаги қарор лойиҳасини ишлаб чиқиб, Вазирлар Маҳкамасига киритсин.

10. Ўзбекистон техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги Агентлик билан биргаликда 2025 йил 1 октябрга қадар ишлаб чиқарувчилар ва импорт қилувчилар учун технологиялар энергия самарадорлигининг «яшил» стандартларини жорий этсин.

11. Белгилансинки

(а) малакаси ҳамда тажрибасидан келиб чиқиб энергия аудиторлари реестри икки тоифага ажратилган ҳолда юритилади:

(i) бошланғич тоифадаги энергия аудитори — камида 3 та объектни энергия аудитидан ўтказишда қатнашган, бироқ тегишли малака сертификатига эга бўлмаган энергия аудиторлари тоифаси, уларга фақат аҳоли уй-жойларида энергия аудитини ўтказишга;

(ii) профессионал тоифадаги энергия аудитори — етарли тажриба ва тегишли малака сертификатига эга бўлган энергия аудиторлари тоифаси, уларга устав капиталида 50 фоиз ва ундан юқори давлат улуши мавжуд корхоналар, уй-жойлар, давлат муассасалари, ижтимоий соҳа объектлари, хусусий корхоналарни энергия аудитидан ўтказишга рухсат берилади;

(б) Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 27 февралдаги ПҚ-77-сон қарорининг 4-иловасида келтирилган давлат улуши мавжуд йирик корхоналар объектларининг энергия аудити фақатгина Агентлик ягона реестрига киритилган ва (ёки) халқаро миқёсда нуфузга эга бўлган энергия аудиторлари томонидан ўтказилади;

(в) устав капиталида 50 фоиз ва ундан юқори давлат улуши мавжуд йирик корхоналарда «ESG» тамойиллари асосида энергия аудити ва энергия самарадорлигини ошириш билан боғлиқ барча тадбирлар, шунингдек, энергия истеъмолини бошқариш, ҳисобини юритиш ва режалаштириш борасида энергия менежменти (ISO: 50001) стандартларини жорий қилиш Агентлик ва «UzAssets» инвестиция компанияси» АЖ билан ҳамкорликда амалга оширилади;

(г) энергия самарадорлиги нуқтаи назаридан саноатда ишлаб чиқариш бўйича техник шартлар ҳамда шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари (ШНҚ) Агентлик билан келишилган ҳолда ишлаб чиқилади;

(д) халқаро донорлар ва хусусий капитални жалб этиш, биноларни модернизация қилиш, қайта тикланувчи энергия манбаларидан фойдаланишни жорий этиш ва энергия истеъмолини камайтириш бўйича имтиёзли кредитларни ажратиш механизмлари, шунингдек, ЭСКО лойиҳаларнинг намунавий шартномалари шакллари Агентлик томонидан белгиланади.

V. Фармон ижросини ташкил этиш ва назорат қилиш

12. Агентликка, истисно тариқасида, қуйидагиларга рухсат берилсин:

(а) халқаро молия институтлари ва ривожланиш ташкилотларининг энергия самарадорлигини оширишга қаратилган имтиёзли кредит ва грант маблағларини тўғридан-тўғри жалб қилиш билан боғлиқ зарур келишувлар ва меморандумлар имзолаш;

(б) 2025 йилда амалга ошириладиган тажриба-синов лойиҳалари учун ва йирик давлат корхоналарини энергия аудитидан ўтказиш учун энергия аудиторлари ва ЭСКО компанияларни ёллаш учун тўғридан-тўғри шартнома имзолаш.

13. Агентлик бошқарув ходимларининг чекланган штатлари сони 78 та этиб белгилансин.

Бунда Агентликнинг ҳудудларга масъул бўлган ходимлари ўз фаолиятини тизимли равишда ҳудудларда амалга оширади ҳамда уларнинг фаолиятини самарали ташкил қилиш ва зарур шароитлар (алоҳида хона, офис жиҳозлари, компьютер, принтер ва алоқа жамламалари, мебель ва бошқа зарур жиҳоз ва ускуналар) билан таъминлаш Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимларининг биринчи ўринбосарлари зиммасига юкланади.

14. Вазирлар Маҳкамаси:

(а) бир ҳафта муддатда Агентлик фаолиятини ташкил этиш бўйича норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини;

(б) икки ой муддатда қонунчилик ҳужжатларига ушбу Фармондан келиб чиқадиган ўзгартиш ва қўшимчалар тўғрисидаги таклифларни Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига киритсин.

15. Ташқи ишлар вазирлиги Агентлик буюртманомаларига асосан жалб этиладиган чет эллик мутахассисларнинг кириш визалари консуллик ва бошқа йиғимлар ундирилмасдан белгиланган тартибда расмийлаштирилишини таъминласин.

16. Ўзбекистон Республикаси Президентининг айрим ҳужжатларига иловага мувофиқ ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин.

17. Мазкур Фармоннинг ижросига ҳамда Агентлик фаолиятини мувофиқлаштириб боришга масъул ва шахсий жавобгар этиб Бош вазир ўринбосари Ж.А. Қўчқоров белгилансин.

18. Ушбу Фармон ижроси учун масъул вазирлик ва идоралар фаолиятини мувофиқлаштириш Ўзбекистон Республикаси Бош вазири А.Н. Арипов зиммасига юклансин.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 27 мартдаги ПФ-63-сон Фармонига ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси Президентининг айрим ҳужжатларига киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчалар

1. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 25 январдаги «Республика ижро этувчи ҳокимият органлари фаолиятини самарали йўлга қўйишга доир биринчи навбатдаги ташкилий чора-тадбирлар тўғрисида»ги ПФ-14-сон Фармонида :

(а) 1-иловада :

(i) «Жами» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» устунидаги «49 045», «Давлат бюджети ҳисобидан» устунидаги «44 584» ва «бюджетдан ташқари жамғармалар маблағлари ҳисобидан» устунидаги «4 461» рақамлари тегишинча «49 046», «44 582» ва «4 464» рақамлари билан алмаштирилсин;

(ii) «1. Иқтисодиёт ва молия вазирлиги» бўлимида:

«Иқтисодиёт ва молия вазирлиги» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» устунидаги «5 766», «Давлат бюджети ҳисобидан» устунидаги «5 734» ва «бюджетдан ташқари жамғармалар маблағлари ҳисобидан» устунидаги «32» рақамлари тегишинча «5 764», «5 729» ва «35» рақамлари билан алмаштирилсин;

«Ғазначилик хизмати қўмитаси» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунларидаги «1 147» рақами «1 134» рақами билан алмаштирилсин;

«Кадастр агентлиги» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» устунидаги «995» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунидаги «422» рақамлари тегишинча «988» ва «415» рақамлари билан алмаштирилсин;

(iii) «2. Инвестициялар, саноат ва савдо вазирлиги» бўлимида «Инвестициялар, саноат ва савдо вазирлиги» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунларидаги «1 024» рақами тегишинча «1 014» рақами билан алмаштирилсин;

(iv) «4. Қишлоқ хўжалиги вазирлиги» бўлимида «Қишлоқ хўжалиги вазирлиги» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» устунидаги «2 200» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунидаги «1 883» рақамлари тегишинча «2 195» ва «1 878» рақамлари билан алмаштирилсин;

(v) «11. Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги» бўлимда «Туризм қўмитаси» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунларидаги «329» рақами «324» рақами билан алмаштирилсин;

(vi) «14. Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги» бўлимида:

«Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» устунидаги «401» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунидаги «328» рақамлари тегишинча «406» ва «333» рақамлари билан алмаштирилсин;

«Инновацион ривожланиш агентлиги» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» устунидаги «80» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунидаги «66» рақамлари тегишинча «73» ва «59» рақамлари билан алмаштирилсин;

(vii) «17. Адлия вазирлиги» бўлимида «Адлия вазирлиги» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» устунидаги «3 637» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунидаги «1 882» рақамлари тегишинча «3 632» ва «1 877» рақамлари билан алмаштирилсин;

(viii) «33. Солиқ қўмитаси» бўлимида «Солиқ қўмитаси» позициясининг «Жами бошқарув штат бирликлари сони» ва «Давлат бюджети ҳисобидан» устунларидаги «9 745» рақами «9 727» рақами билан алмаштирилсин;

(ix) 37-бўлим 34-бўлим деб ҳисоблансин;

(x) қуйидаги мазмундаги 35-бўлим билан тўлдирилсин:

« 35. Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Энергия самарадорлиги миллий агентлиги Энергия самарадорлиги миллий агентлиги 36 36 шу жумладан, директор ўринбосарлари сони 2 2 »;

(б) 2-иловада :

(i) қуйидаги мазмундаги 38-банд билан тўлдирилсин:

«38. Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Энергия самарадорлиги миллий агентлиги»;

(ii) изоҳлар қисмидаги «14» рақами «13» рақами билан, «5» рақами «6» рақами билан, «26» рақами «27» рақами билан, «8» рақами «9» рақами билан алмаштирилсин;

(в) 2а-илова қуйидаги мазмундаги 38-позиция билан тўлдирилсин:

« 38. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Энергия самарадорлиги миллий агентлиги Энергия самарадорлиги агентлиги Агентство энергоэффективности ».

3. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 27 февралдаги ПҚ-78-сон қарори билан тасдиқланган 2025 йилда хизматлар соҳасини янада ривожлантириш бўйича «йўл харитаси»нинг 18-позициясида:

(а) «Чора-тадбирлар номи» устуни «(кейинги ўринларда — Уюшма)» сўзларидан кейин «15 йил муддатга» сўзлари билан тўлдирилсин;

(б) «Ижро муддати» устунидаги «март» сўзи «май» сўзи билан алмаштирилсин.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2025 йил 27 март,

ПФ-63-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.04.2025 й., 06/25/63/0296-сон; 30.04.2026 й., 06/26/70/0430-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining

Farmoni

Energiya samaradorligini oshirish sohasida davlat boshqaruvini takomillashtirish va energiya servis kompaniyalari xizmatlari bozorini rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida

[Koʻchirma]

“Atrof-muhitni asrash va yashil iqtisodiyot” yilida energiya samaradorligini oshirish sohasida yagona davlat siyosatini yuritish, bozor tamoyillariga asoslangan yaxlit va muvofiqlashtirilgan ekotizimni yaratish, shu jumladan, energiya isteʼmoli sohasida audit, konsalting va menejment hamda energiyani tejashdan daromad oluvchi energiya servis kompaniyalari xizmatlari bozorini rivojlantirish va “yashil” moliyaviy dastaklarni kengaytirish maqsadida qaror qilaman:

I. Davlat boshqaruvini takomillashtirish

1. Vazirlar Mahkamasi huzurida Energiya samaradorligi milliy agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tashkil etilsin.

2. Agentlikning asosiy vazifalari etib quyidagilar belgilansin:

(a) energiya samaradorligini oshirish sohasida yagona davlat siyosatini yuritish, sohada ragʻbatlantiruvchi va taʼsir etuvchi choralar ishlab chiqish va tartibga solish;

(b) energiya tejashdan daromad oluvchi energiya servis kompaniyalari (ESKO) xizmatlari bozorini rivojlantirish;

(v) energiya samaradorligi yuqori loyihalar portfelini shakllantirish va ularni amalga oshirish uchun xususiy investitsiyalarni jalb qilish;

(g) energiya samaradorligini oshirish sohasida professional kadrlar tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini baholab borish tizimini yoʻlga qoʻyish;

(d) aholi va tadbirkorlar oʻrtasida energiya resurslaridan oqilona foydalanish va isrofdan tiyilishga asoslangan turmush tarzi va feʼl-atvorni shakllantirishga qaratilgan energiya isteʼmoli madaniyatini oshirish axborot kampaniyalarini tashkil etish va moliyalashtirish.

II. Energiya samaradorligini oshirishni ragʻbatlantirish

3. Belgilansinki:

(a) 2025-yil 1-iyuldan boshlab:

(i) aholi uy-joylarining energiya auditini oʻtkazish xarajatlari hamda quyosh panellari va geliokollektorlar qiymatining 20 foizi va issiqlik nasoslari (havo, suv va geotermal) qiymatining 40 foizini, lekin bazaviy hisoblash miqdorining 50 baravaridan oshmagan miqdorda qoplash uchun Agentlik tomonidan oʻrnatiladigan tartib asosida subsidiya ajratish yoʻlga qoʻyiladi;

(ii) Agentlik tomonidan tijorat banklariga joylashtirilgan resurslar hisobidan ESKO loyihalarni moliyalashtirish uchun bank kreditlari ajratiladi;

(iii) aholiga ajratiladigan “yashil taʼmir” kreditlari boʻyicha kredit stavkasining 19 foizdan oshgan qismi, biroq 4 foizlik banddan oshmagan miqdorda Agentlik mablagʻlari hisobidan tijorat banklariga qoplab beriladi;

(b) 2026-yil 1-yanvardan boshlab:

(i) budjet tashkilotlari va budjet mablagʻlari oluvchilarning xarajatlar smetasidagi toʻrtinchi guruh xarajatlarining kamida 5 foizi hamda budjetdan tashqari mablagʻlarining kamida 15 foizi energiya samaradorligini oshirish tadbirlari va loyihalari uchun rejalashtiriladi;

(ii) ijtimoiy va ishlab chiqarish infratuzilmani rivojlantirish dasturi energiya samaradorligini oshirishga qaratilgan loyihalarga ustuvorlik berish asosida shakllantiriladi;

(iii) ijtimoiy soha obyektlarida energiya samaradorligini oshirish loyihalari amalga oshirilgandan soʻng ularning ekspluatatsiyasini davlat-xususiy sheriklik toʻgʻrisidagi bitim asosida xususiy sektorga berish amaliyoti joriy etiladi;

(iv) Agentlik tomonidan ijtimoiy soha obyektlari va maʼmuriy binolarning energiya auditi natijalari asosida ularning energiya pasportlari bazasi shakllantirilib, energiya resurslari isteʼmolini maqbullashtirish yuzasidan maqsadli koʻrsatkichlar belgilab boriladi;

(v) elektron platforma (marketpleys) vositasida aholi va biznes subyektlarini energiya servis bozoridagi xizmat koʻrsatuvchilar, yetkazib beruvchilar va moliya tashkilotlari bilan bogʻlash, ularga energiya samarador texnologiyalar va moliyalashtirish imkoniyatlari yuzasidan Call-markaz, mobil ilovalar va qoʻllanmalar orqali amaliy yordam koʻrsatish xizmatlari joriy etiladi.

4. Agentlik Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan birgalikda:

(a) 2025-yil 1-iyulga qadar energiya samaradorligini oshirish tadbirlari va loyihalarini amalga oshirish boʻyicha uslubiy koʻrsatmalar ishlab chiqib, barcha budjet tashkilotlari va budjet mablagʻlari oluvchilarga yetkazilishini taʼminlasin;

(b) 2025-yil 1-sentabrga qadar quyidagilarni koʻzda tutuvchi Energiya samaradorligini oshirish raqamli platformasini (keyingi oʻrinlarda — Energiya samaradorligi platformasi) ishga tushirsin:

(i) energiya samaradorligini oshirish sohasidagi auditorlar, konsultantlar, menejerlar, ESKO kompaniyalar va verifikatorlarning yagona reyestrini yuritish;

(ii) subsidiyalash va imtiyozli kreditlash asosida xarid qilinadigan quyosh panellari, geliokollektor, issiqlik nasoslari va boshqa “yashil texnologiyalar” ishlab chiqaruvchilarining roʻyxatini taqdim qilish;

(iii) energiyani tejashga xizmat qiluvchi mahsulotlar va xizmatlar, salohiyatli energiya servis kompaniyalari va moliyalashtirish manbalari boʻyicha maʼlumotlar va ulardan foydalanish yuzasidan maslahat xizmatlarini taqdim qilish.

5. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq:

(a) subsidiya va kreditlar Agentlik yagona reyestriga kiritilgan energiya auditorlarining tegishli xulosalari asosida ajratiladi;

(b) aholiga tijorat banklari tomonidan ajratiladigan “yashil taʼmir” kreditlari “Oʻzbekiston ipotekani qayta moliyalashtirish kompaniyasi” AJning “Yashil taʼmir” platformasida shakllantirilgan “Yashil loyiha” sertifikati asosida rasmiylashtiriladi hamda ushbu jamiyat tomonidan xalqaro moliya institutlari mablagʻlari, budjet mablagʻlari, kapital bozorida yoki boshqa manbalardan jalb qilingan mablagʻlar hisobidan alohida yoxud aralashtirilgan tarzda moliyalashtiriladi;

(v) quyosh panellari, geliokollektorlar va issiqlik nasoslariga subsidiyalar faqat Energiya samaradorligi platformasi orqali sotib olinadigan uskunalarga tatbiq etiladi;

(g) “yashil taʼmir” kreditlari boʻyicha hisoblanadigan foiz stavkasini qayta koʻrib chiqish vakolati Vazirlar Mahkamasiga beriladi.

III. Moliyalashtirish manbalari

6. Agentlik huzurida yuridik shaxs tashkil etmagan holda budjetdan tashqari Energiya samaradorligini ragʻbatlantirish va qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi (keyingi oʻrinlarda — Jamgʻarma) tashkil etilsin.

7. Iqtisodiyot va moliya vazirligi:

(a) Jamgʻarmaga 2025-yilda Davlat budjetidan 100 milliard soʻm, 2026-2027-yillarda aholi ehtiyojidan kelib chiqib yiliga 200 milliard soʻmgacha mablagʻlar ajratsin;

(b) Yevropa tiklanish va taraqqiyot bankining “Yashil iqtisodiyotni moliyalashtirish mexanizmi” loyihasi doirasida tijorat banklari orqali tadbirkorlik subyektlarining energiya samaradorligini oshirish loyihalari uchun 200 million AQSH dollari miqdoridagi imtiyozli kredit mablagʻlarini jalb qilish choralarini koʻrsin. Bunda joriy yil yakuniga qadar kamida 20 million AQSH dollari miqdoridagi mablagʻlarni jalb qilsin.

8. Iqtisodiyot va moliya vazirligi Agentlik bilan birga Jahon bankidan quyidagi loyihalar doirasida jalb qilingan kredit va grant mablagʻlarini energiya samaradorligini oshirishga qaratilgan qoʻshimcha tadbirlarni moliyalashtirishga yoʻnaltirish choralarini koʻrsin:

(a) “Qishloq infratuzilmasini rivojlantirish” hamda “Oʻrta shaharlarni kompleks rivojlantirish” loyihalari doirasida energiya samaradorligi va uglerod neytralligi tamoyillariga mos loyihalarga;

(b) “Oʻzbekiston binolari uchun toza energiya” (CEBU) loyihasi doirasida ijtimoiy soha obyektlarida energiya samaradorligini oshirish loyihalariga;

(v) “Energetika islohotlari uchun innovatsion uglerod resurslarini qoʻllash” (iCRAFT) loyihasi doirasida aholi uchun qayta tiklanuvchi va energiya samaradorligini oshirish, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 11-martdagi PQ-100-son qarorida belgilangan 2025-yil uchun energiya samaradorligini oshirish loyihalariga.

IV. Energiya samaradorligini oshirish sohasidagi qonunchilikni takomillashtirish

9. Agentlik Iqtisodiyot va moliya vazirligi, Energetika vazirligi bilan birgalikda:

(a) uch oy muddatda:

(i) “Energiyani tejash, undan oqilona foydalanish va energiya samaradorligini oshirish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasining Qonuniga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi qonun loyihasini;

(ii) qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan energiya ishlab chiqaruvchilar, muqobil isitish va sovitish uskunalarini oʻrnatuvchi tadbirkorlik subyektlari va isteʼmolchi korxonalar, shu jumladan, markazlashgan issiqlik taʼminoti tarmogʻiga ulanmagan korxonalar oʻrtasida elektr energiyasini xarid qilish boʻyicha korporativ kelishuvlar (PPA) mexanizmini shakllantirish yuzasidan takliflarni;

(iii) Agentlik toʻgʻrisidagi nizom hamda budjetdan tashqari Energiya samaradorligini ragʻbatlantirish va qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi toʻgʻrisidagi nizomni;

(b) 2025-yil 1-iyulga qadar yangi tahrirdagi Energiya servis xizmatlari koʻrsatish tartibi toʻgʻrisidagi nizom loyihasini hamda energiya auditorlarini sertifikatlash tartibini;

(v) 2025-yil 1-oktabrga qadar 2026 — 2030-yillarga moʻljallangan energiya samaradorligini oshirish boʻyicha strategiyani tasdiqlash toʻgʻrisidagi qaror loyihasini ishlab chiqib, Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.

10. Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi Agentlik bilan birgalikda 2025-yil 1-oktabrga qadar ishlab chiqaruvchilar va import qiluvchilar uchun texnologiyalar energiya samaradorligining “yashil” standartlarini joriy etsin.

11. Belgilansinki

(a) malakasi hamda tajribasidan kelib chiqib energiya auditorlari reyestri ikki toifaga ajratilgan holda yuritiladi:

(i) boshlangʻich toifadagi energiya auditori — kamida 3 ta obyektni energiya auditidan oʻtkazishda qatnashgan, biroq tegishli malaka sertifikatiga ega boʻlmagan energiya auditorlari toifasi, ularga faqat aholi uy-joylarida energiya auditini oʻtkazishga;

(ii) professional toifadagi energiya auditori — yetarli tajriba va tegishli malaka sertifikatiga ega boʻlgan energiya auditorlari toifasi, ularga ustav kapitalida 50 foiz va undan yuqori davlat ulushi mavjud korxonalar, uy-joylar, davlat muassasalari, ijtimoiy soha obyektlari, xususiy korxonalarni energiya auditidan oʻtkazishga ruxsat beriladi;

(b) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 27-fevraldagi PQ-77-son qarorining 4-ilovasida keltirilgan davlat ulushi mavjud yirik korxonalar obyektlarining energiya auditi faqatgina Agentlik yagona reyestriga kiritilgan va (yoki) xalqaro miqyosda nufuzga ega boʻlgan energiya auditorlari tomonidan oʻtkaziladi;

(v) ustav kapitalida 50 foiz va undan yuqori davlat ulushi mavjud yirik korxonalarda “ESG” tamoyillari asosida energiya auditi va energiya samaradorligini oshirish bilan bogʻliq barcha tadbirlar, shuningdek, energiya isteʼmolini boshqarish, hisobini yuritish va rejalashtirish borasida energiya menejmenti (ISO: 50001) standartlarini joriy qilish Agentlik va “UzAssets” investitsiya kompaniyasi” AJ bilan hamkorlikda amalga oshiriladi;

(g) energiya samaradorligi nuqtai nazaridan sanoatda ishlab chiqarish boʻyicha texnik shartlar hamda shaharsozlik normalari va qoidalari (SHNQ) Agentlik bilan kelishilgan holda ishlab chiqiladi;

(d) xalqaro donorlar va xususiy kapitalni jalb etish, binolarni modernizatsiya qilish, qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanishni joriy etish va energiya isteʼmolini kamaytirish boʻyicha imtiyozli kreditlarni ajratish mexanizmlari, shuningdek, ESKO loyihalarning namunaviy shartnomalari shakllari Agentlik tomonidan belgilanadi.

V. Farmon ijrosini tashkil etish va nazorat qilish

12. Agentlikka, istisno tariqasida, quyidagilarga ruxsat berilsin:

(a) xalqaro moliya institutlari va rivojlanish tashkilotlarining energiya samaradorligini oshirishga qaratilgan imtiyozli kredit va grant mablagʻlarini toʻgʻridan-toʻgʻri jalb qilish bilan bogʻliq zarur kelishuvlar va memorandumlar imzolash;

(b) 2025-yilda amalga oshiriladigan tajriba-sinov loyihalari uchun va yirik davlat korxonalarini energiya auditidan oʻtkazish uchun energiya auditorlari va ESKO kompaniyalarni yollash uchun toʻgʻridan-toʻgʻri shartnoma imzolash.

13. Agentlik boshqaruv xodimlarining cheklangan shtatlari soni 78 ta etib belgilansin.

Bunda Agentlikning hududlarga masʼul boʻlgan xodimlari oʻz faoliyatini tizimli ravishda hududlarda amalga oshiradi hamda ularning faoliyatini samarali tashkil qilish va zarur sharoitlar (alohida xona, ofis jihozlari, kompyuter, printer va aloqa jamlamalari, mebel va boshqa zarur jihoz va uskunalar) bilan taʼminlash Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimlarining birinchi oʻrinbosarlari zimmasiga yuklanadi.

14. Vazirlar Mahkamasi:

(a) bir hafta muddatda Agentlik faoliyatini tashkil etish boʻyicha normativ-huquqiy hujjat loyihasini;

(b) ikki oy muddatda qonunchilik hujjatlariga ushbu Farmondan kelib chiqadigan oʻzgartish va qoʻshimchalar toʻgʻrisidagi takliflarni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga kiritsin.

15. Tashqi ishlar vazirligi Agentlik buyurtmanomalariga asosan jalb etiladigan chet ellik mutaxassislarning kirish vizalari konsullik va boshqa yigʻimlar undirilmasdan belgilangan tartibda rasmiylashtirilishini taʼminlasin.

16. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ayrim hujjatlariga ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.

17. Mazkur Farmonning ijrosiga hamda Agentlik faoliyatini muvofiqlashtirib borishga masʼul va shaxsiy javobgar etib Bosh vazir oʻrinbosari J.A. Qoʻchqorov belgilansin.

18. Ushbu Farmon ijrosi uchun masʼul vazirlik va idoralar faoliyatini muvofiqlashtirish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri A.N. Aripov zimmasiga yuklansin.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 27-martdagi PF-63-son Farmoniga ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ayrim hujjatlariga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar

1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 25-yanvardagi “Respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari faoliyatini samarali yoʻlga qoʻyishga doir birinchi navbatdagi tashkiliy chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PF-14-son Farmonida :

(a) 1-ilovada :

(i) “Jami” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” ustunidagi “49 045”, “Davlat budjeti hisobidan” ustunidagi “44 584” va “budjetdan tashqari jamgʻarmalar mablagʻlari hisobidan” ustunidagi “4 461” raqamlari tegishincha “49 046”, “44 582” va “4 464” raqamlari bilan almashtirilsin;

(ii) “1. Iqtisodiyot va moliya vazirligi” boʻlimida:

“Iqtisodiyot va moliya vazirligi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” ustunidagi “5 766”, “Davlat budjeti hisobidan” ustunidagi “5 734” va “budjetdan tashqari jamgʻarmalar mablagʻlari hisobidan” ustunidagi “32” raqamlari tegishincha “5 764”, “5 729” va “35” raqamlari bilan almashtirilsin;

“Gʻaznachilik xizmati qoʻmitasi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunlaridagi “1 147” raqami “1 134” raqami bilan almashtirilsin;

“Kadastr agentligi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” ustunidagi “995” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunidagi “422” raqamlari tegishincha “988” va “415” raqamlari bilan almashtirilsin;

(iii) “2. Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi” boʻlimida “Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunlaridagi “1 024” raqami tegishincha “1 014” raqami bilan almashtirilsin;

(iv) “4. Qishloq xoʻjaligi vazirligi” boʻlimida “Qishloq xoʻjaligi vazirligi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” ustunidagi “2 200” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunidagi “1 883” raqamlari tegishincha “2 195” va “1 878” raqamlari bilan almashtirilsin;

(v) “11. Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi” boʻlimda “Turizm qoʻmitasi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunlaridagi “329” raqami “324” raqami bilan almashtirilsin;

(vi) “14. Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi” boʻlimida:

“Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” ustunidagi “401” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunidagi “328” raqamlari tegishincha “406” va “333” raqamlari bilan almashtirilsin;

“Innovatsion rivojlanish agentligi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” ustunidagi “80” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunidagi “66” raqamlari tegishincha “73” va “59” raqamlari bilan almashtirilsin;

(vii) “17. Adliya vazirligi” boʻlimida “Adliya vazirligi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” ustunidagi “3 637” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunidagi “1 882” raqamlari tegishincha “3 632” va “1 877” raqamlari bilan almashtirilsin;

(viii) “33. Soliq qoʻmitasi” boʻlimida “Soliq qoʻmitasi” pozitsiyasining “Jami boshqaruv shtat birliklari soni” va “Davlat budjeti hisobidan” ustunlaridagi “9 745” raqami “9 727” raqami bilan almashtirilsin;

(ix) 37-boʻlim 34-boʻlim deb hisoblansin;

(x) quyidagi mazmundagi 35-boʻlim bilan toʻldirilsin:

“ 35. Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Energiya samaradorligi milliy agentligi Energiya samaradorligi milliy agentligi 36 36 shu jumladan, direktor oʻrinbosarlari soni 2 2 ”;

(b) 2-ilovada :

(i) quyidagi mazmundagi 38-band bilan toʻldirilsin:

“38. Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Energiya samaradorligi milliy agentligi”;

(ii) izohlar qismidagi “14” raqami “13” raqami bilan, “5” raqami “6” raqami bilan, “26” raqami “27” raqami bilan, “8” raqami “9” raqami bilan almashtirilsin;

(v) 2a-ilova quyidagi mazmundagi 38-pozitsiya bilan toʻldirilsin:

“ 38. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Energiya samaradorligi milliy agentligi Energiya samaradorligi agentligi Agentstvo energoeffektivnosti ”.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 27-fevraldagi PQ-78-son qarori bilan tasdiqlangan 2025-yilda xizmatlar sohasini yanada rivojlantirish boʻyicha “yoʻl xaritasi”ning 18-pozitsiyasida:

(a) “Chora-tadbirlar nomi” ustuni “(keyingi oʻrinlarda — Uyushma)” soʻzlaridan keyin “15 yil muddatga” soʻzlari bilan toʻldirilsin;

(b) “Ijro muddati” ustunidagi “mart” soʻzi “may” soʻzi bilan almashtirilsin.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2025-yil 27-mart,

PF-63-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 02.04.2025-y., 06/25/63/0296-son; 30.04.2026-y., 06/26/70/0430-son)

lex.uz

Президента Республики Узбекистан

Указ

О мерах по совершенствованию государственного управления в сфере повышения энергоэффективности и развитию рынка услуг энергосервисных компаний

[Извлечение]

В целях ведения единой государственной политики в сфере повышения энергоэффективности, создания основанной на рыночных принципах целостной и скоординированной экосистемы, в том числе развития аудита, консалтинга и менеджмента в области энергопотребления и рынка услуг энергосервисных компаний, получающих доход от энергосбережения, а также расширения «зеленых» финансовых инструментов в «Год охраны окружающей среды и «зеленой экономики» постановляю:

I. Совершенствование государственного управления

1. Образовать Национальное агентство по энергоэффективности при Кабинете Министров (далее — Агентство).

2. Определить основными задачами Агентства:

(а) ведение единой государственной политики в сфере повышения энергоэффективности, разработку и регулирование мер стимулирования и воздействия в сфере;

(б) развитие рынка услуг энергосервисных компаний (ЭСКО), получающих доход от энергосбережения;

(в) формирование портфеля проектов с высокой энергоэффективностью и привлечение частных инвестиций на их реализацию;

(г) внедрение системы подготовки, переподготовки и оценки квалификации профессиональных кадров в сфере повышения энергоэффективности;

(д) организацию и финансирование информационных кампаний по повышению культуры энергопотребления, ориентированных на формирование поведения и образа жизни, основанных на рациональном использовании и воздержании от расточительного потребления энергоресурсов среди населения и предпринимателей.

II. Стимулирование повышения энергоэффективности

3. Определить, что:

(а) начиная с 1 июля 2025 года:

(i) внедряется выделение субсидий на основе установленного Агентством порядка на компенсацию 20 процентов расходов по проведению энергоаудита жилых помещений населения, а также стоимости солнечных панелей и гелиоколлекторов и 40 процентов стоимости тепловых насосов (воздушных, водяных и геотермальных), но не более 50-кратного размера базовой расчетной величины;

(ii) выделяются банковские кредиты для финансирования проектов ЭСКО за счет ресурсов, размещенных Агентством в коммерческих банках;

(iii) по выделяемым населению кредитам «зеленый ремонт» коммерческим банкам за счет средств Агентства компенсируется часть, превышающая 19 процентов, но в размере не более 4 процентных пунктов кредитной ставки;

(б) начиная с 1 января 2026 года:

(i) не менее 5 процентов расходов четвертой группы сметы расходов бюджетных организаций и получателей бюджетных средств, а также не менее 15 процентов их внебюджетных средств планируется на мероприятия и проекты по повышению энергоэффективности;

(ii) Программа развития социальной и производственной инфраструктуры формируется на основе предоставления приоритета проектам, направленным на повышение энергоэффективности;

(iii) внедряется практика передачи частному сектору эксплуатации объектов социальной сферы на основе соглашения о государственно-частном партнерстве после реализации в них проектов по повышению энергоэффективности;

(iv) Агентством формируется база энергопаспортов объектов социальной сферы и административных зданий на основе результатов их энергоаудита, а также определяются целевые показатели оптимизации потребления энергоресурсов;

(v) посредством электронной платформы (маркетплейса) внедряются услуги связи населения и бизнес-субъектов с организациями, занимающимися оказанием услуг, поставкой и финансированием на рынке энергосервиса, оказания им практической помощи по энергоэффективным технологиям и возможностям финансирования с помощью Call-центров, мобильных приложений и пособий.

4. Агентству совместно с Министерством экономики и финансов:

(а) до 1 июля 2025 года разработать и обеспечить доведение до всех бюджетных организаций и получателей бюджетных средств методических указаний о реализации мероприятий и проектов по повышению энергоэффективности;

(б) до 1 сентября 2025 года запустить Цифровую платформу по повышению энергоэффективности (далее — Платформа энергоэффективности), предусматривающую:

(i) ведение Единого реестра аудиторов, консультантов, менеджеров, ЭСКО-компаний и верификаторов в сфере повышения энергоэффективности;

(ii) представление Перечня производителей солнечных панелей, гелиоколлекторов, тепловых насосов и иных «зеленых технологий», приобретаемых на основе субсидирования и льготного кредитования;

(iii) предоставление сведений и консультационных услуг по способствующей энергосбережению продукции и услугам, обладающим потенциалом энергосервисным компаниям и источникам финансирования.

5. Установить порядок, в соответствии с которым:

(а) субсидии и кредиты выделяются на основании соответствующего заключения энергоаудиторов, включенных в Единый реестр Агентства;

(б) кредиты «зеленый ремонт», выделяемые населению коммерческими банками, оформляются на основании сертификата «Зеленый проект», сформированного на платформе «Зеленый ремонт» АО «Компания по рефинансированию ипотеки Узбекистана», и финансируются этим обществом за счет привлеченных средств международных финансовых институтов, бюджетных средств, средств на рынке капитала или иных источников отдельно либо в смешанной форме;

(в) субсидии на солнечные панели, гелиоколлекторы и тепловые насосы распространяются исключительно на оборудование, приобретаемое посредством Платформы энергоэффективности;

(г) полномочие пересмотра процентной ставки по кредитам «зеленый ремонт» предоставляется Кабинету Министров.

III. Источники финансирования

6. Создать внебюджетный Фонд стимулирования и поддержки энергоэффективности при Агентстве (далее — Фонд) без образования юридического лица.

7. Министерству экономики и финансов:

(а) выделить Фонду из Государственного бюджета в 2025 году средства в размере 100 миллиардов сумов, в 2026-2027 годах исходя из потребностей населения — ежегодно до 200 миллиардов сумов;

(б) принять меры по привлечению посредством коммерческих банков средств льготных кредитов в размере 200 миллионов долларов США на проекты по повышению энергоэффективности субъектов предпринимательства в рамках проекта «Механизм финансирования зеленой экономики» Европейского банка реконструкции и развития. При этом до конца текущего года привлечь средства в размере не менее 20 миллионов долларов США.

8. Министерству экономики и финансов совместно с Агентством принять меры по направлению на финансирование дополнительных мероприятий, направленных на повышение энергоэффективности, кредитных и грантовых средств Всемирного банка, привлеченных в рамках следующих проектов:

(а) проектов, соответствующих принципам энергоэффективности и углеродной нейтральности, в рамках проектов «Развитие сельской инфраструктуры» и «Комплексное развитие средних городов»;

(б) проектов по повышению энергоэффективности на объектах социальной сферы в рамках проекта «Чистая энергия для зданий в Узбекистане» (CEBU);

(в) проектов возобновляемой энергии и повышения энергоэффективности в рамках проекта «Применение инновационных углеродных ресурсов для энергетических реформ» (iCRAFT), а также повышения энергоэффективности на 2025 год, определенных постановлением Президента Республики Узбекистан от 11 марта 2025 года № ПП-100.

IV. Совершенствование законодательства в сфере повышения энергоэффективности

9. Агентству совместно с Министерством экономики и финансов, Министерством энергетики разработать и внести в Кабинет Министров:

(а) в трехмесячный срок:

(i) проект закона «О внесении изменений и дополнений в Закон Республики Узбекистан «Об экономии энергии, ее рациональном использовании и повышении энергоэффективности»;

(ii) предложения о формировании механизмов корпоративных соглашений по закупкам электроэнергии (PPA) между производителями возобновляемых источников энергии, субъектами предпринимательства, занимающимися установкой оборудования альтернативного отопления и охлаждения, и предприятиями-потребителями, включая предприятия, не подключенные к системе централизованного теплоснабжения;

(iii) Положение об Агентстве, а также Положение о внебюджетном Фонде стимулирования и поддержки энергоэффективности;

(б) в срок до 1 июля 2025 года — проект Положения о порядке оказания энергосервисных услуг в новой редакции, а также порядок сертификации энергоаудиторов;

(в) в срок до 1 октября 2025 года — проект постановления об утверждении Стратегии повышения энергоэффективности на 2026 — 2030 годы.

10. Узбекскому агентству по техническому регулированию совместно с Агентством до 1 октября 2025 года внедрить «зеленые» стандарты энергоэффективности технологий для производителей и импортеров.

11. Определить, что:

(а) Реестр энергоаудиторов ведется с разделением на две категории исходя из их квалификации и опыта:

(i) энергоаудитор начальной категории — категория энергоаудиторов, принявших участие в проведении энергоаудита минимум на 3 объектах, но не имеющих соответствующего квалификационного сертификата, при этом им разрешается проводить энергоаудит только в жилых помещениях населения;

(ii) энергоаудитор профессиональной категории — категория энергоаудиторов, имеющих достаточный опыт и соответствующий квалификационный сертификат, при этом им разрешается проводить энергоаудит на предприятиях, в уставном капитале которых государственная доля составляет 50 процентов и более, в жилых помещениях, государственных учреждениях, на объектах социальной сферы, частных предприятиях;

(б) энергоаудит объектов крупных предприятий с государственной долей, приведенных в приложении № 4 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 27 февраля 2025 года № ПП-77, проводится исключительно энергоаудиторами, включенными в Единый реестр Агентства и (или) имеющими авторитет на международном уровне;

(в) все мероприятия, связанные с энергоаудитом и повышением энергоэффективности на основе принципов «ESG», а также внедрение стандартов энергоменеджмента (ISO: 50001) в управление, учет и планирование энергопотребления крупных предприятий, в уставном капитале которых государственная доля составляет 50 процентов и более, осуществляются в сотрудничестве с Агентством и АО «Инвестиционная компания «UzAssets»;

(г) с точки зрения энергоэффективности технические условия производства в промышленности, а также градостроительные нормы и правила (ГНП) разрабатываются по согласованию с Агентством;

(д) механизмы привлечения международных доноров и частного капитала, модернизации зданий, выделения льготных кредитов на внедрение альтернативных источников энергии и сокращение энергопотребления, а также типовые формы договоров в рамках проектов ЭСКО устанавливаются Агентством.

V. Организация и контроль исполнения Указа

12. Разрешить Агентству в порядке исключения:

(а) подписывать необходимые соглашения и меморандумы, связанные с прямым привлечением средств льготных кредитов и грантов международных финансовых институтов и организаций развития, направленных на повышение энергоэффективности;

(б) подписывать прямые договоры найма энергоаудиторов и ЭСКО-компаний для пилотных проектов, реализуемых в 2025 году, и проведения энергоаудита на крупных государственных предприятиях.

13. Установить предельную численность управленческого персонала Агентства в количестве 78 единиц.

При этом сотрудники Агентства, ответственные за регионы, осуществляют свою деятельность в регионах на системной основе, а обеспечение эффективной организации их деятельности и необходимых условий (отдельное помещение, офисное оборудование, компьютер, принтер и средства связи, мебель, а также другие необходимые инвентарь и оборудование) возлагается на Председателя Совета Министров Республики Каракалпакстан, первых заместителей хокимов областей и города Ташкента.

14. Кабинету Министров внести в Администрацию Президента Республики Узбекистан:

(а) в недельный срок — проект нормативно-правового акта об организации деятельности Агентства;

(б) в двухмесячный срок — предложения об изменениях и дополнениях в акты законодательства, вытекающих из настоящего Указа.

15. Министерству иностранных дел на основании заявок Агентства обеспечить оформление въездных виз привлекаемым зарубежным специалистам без взимания консульских и иных сборов в установленном порядке.

16. Внести изменения и дополнения в некоторые акты Президента Республики Узбекистан согласно приложению .

17. Возложить на заместителя Премьер-министра Д.А. Кучкарова персональную ответственность за исполнение настоящего Указа, а также осуществление координации деятельности Агентства.

18. Осуществление координации деятельности министерств и ведомств, ответственных за исполнение настоящего Указа, возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова.

ПРИЛОЖЕНИЕ к Указу Президента Республики Узбекистан от 27 марта 2025 года № УП-63

Изменения и дополнения, вносимые в некоторые акты Президента Республики Узбекистан

1. В Указе Президента Республики Узбекистан от 25 января 2023 года № УП-14 «О первоочередных организационных мерах по эффективному налаживанию деятельности республиканских органов исполнительной власти»:

(а) в приложении № 1 :

(i) в позиции «Всего» в графе «Общее количество управленческих штатных единиц» цифру «49 045», в графе «за счет Государственного бюджета» цифру «44 584» и в графе «за счет средств внебюджетных фондов» цифру «4 461» заменить соответственно цифрами «49 046», «44 582» и «4 464»;

(ii) в разделе «1. Министерство экономики и финансов»:

в позиции «Министерство экономики и финансов» в графе «Общее количество управленческих штатных единиц» цифру «5 766», в графе «за счет Государственного бюджета» цифру «5 734» и в графе «за счет средств внебюджетных фондов» цифру «32» заменить соответственно цифрами «5 764», «5 729» и «35»;

в позиции «Комитет казначейской службы» в графах «Общее количество управленческих штатных единиц» и «за счет Государственного бюджета» цифру «1 147» заменить цифрой «1 134»;

в позиции «Агентство по кадастру» в графе «Общее количество управленческих штатных единиц» цифру «995» и в графе «за счет Государственного бюджета» цифру «422» заменить соответственно цифрами «988» и «415»;

(iii) в разделе «2. Министерство инвестиций, промышленности и торговли» в позиции «Министерство инвестиций, промышленности и торговли» в графах «Общее количество управленческих штатных единиц» и «за счет Государственного бюджета» цифру «1 024» заменить цифрой «1 014»;

(iv) в разделе «4. Министерство сельского хозяйства» в позиции «Министерство сельского хозяйства» в графе «Общее количество управленческих штатных единиц» цифру «2 200» и в графе «за счет Государственного бюджета» цифру «1 883» заменить соответственно цифрами «2 195» и «1 878»;

(v) в разделе «11. Министерство экологии, охраны окружающей среды и изменения климата» в позиции «Комитет по туризму» в графах «Общее количество управленческих штатных единиц» и «за счет Государственного бюджета» цифру «329» заменить цифрой «324»;

(vi) в разделе «14. Министерство высшего образования, науки и инноваций»:

в позиции «Министерство высшего образования, науки и инноваций» в графе «Общее количество управленческих штатных единиц» цифру «401» и в графе «за счет Государственного бюджета» цифру «328» заменить соответственно цифрами «406» и «333»;

в позиции «Агентство инновационного развития» в графе «Общее количество управленческих штатных единиц» цифру «80» и в графе «за счет Государственного бюджета» цифру «66» заменить соответственно цифрами «73» и «59»;

(vii) в разделе «17. Министерство юстиции» в позиции «Министерство юстиции» в графе «Общее количество управленческих штатных единиц» цифру «3 637» и в графе «за счет Государственного бюджета» цифру «1 882» заменить соответственно цифрами «3 632» и «1 877»;

(viii) в разделе «33. Налоговый комитет» в позиции «Налоговый комитет» в графах «Общее количество управленческих штатных единиц» и «за счет Государственного бюджета» цифру «9 745» заменить цифрой «9 727»;

(ix) раздел 37 считать разделом 34;

(x) дополнить разделом 35 следующего содержания:

« 35. Национальное агентство по энергоэффективности при Кабинете Министров Национальное агентство по энергоэффективности 36 36 в т.ч. количество заместителей директора 2 2 » ;

(б) в приложении № 2 :

(i) дополнить пунктом 38 следующего содержания:

«38. Национальное агентство по энергоэффективности при Кабинете Министров»;

(ii) в примечании цифру «14» заменить цифрой «13», цифру «5» — цифрой «6», цифру «26» — цифрой «27», цифру «8» — цифрой «9»;

(в) приложение № 2а дополнить позицией 38 следующего содержания:

« 38. Национальное агентство по энергоэффективности при Кабинете Министров Республики Узбекистан Энергия самарадорлиги агентлиги Агентство по энергоэффективности » .

3. В тексте на узбекском языке позиции 18 «Дорожной карты» по дальнейшему развитию сферы услуг на 2025 год, утвержденной постановлением Президента Республики Узбекистан от 27 февраля 2025 года № ПП-78:

(а) графу «Чора-тадбирлар номи» после слов «(кейинги ўринларда — Уюшма)» дополнить словами «15 йил муддатга»;

(б) в графе «Ижро муддати» слово «март» заменить словом «май».

Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ

г. Ташкент,

27 марта 2025 г.,

№ УП-63

(Национальная база данных законодательства, 02.04.2025 г., № 06/25/63/0296)

lex.uz