UzbekAI

ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ВАЗИРЛАР МАҲКАМАСИНИНГ

ҚАРОРИ

НИЗОМ

ДАЛОЛАТНОМА

НИЗОМ

СХЕМАСИ

НИЗОМ

СХЕМАСИ

СХЕМАСИ

СХЕМАСИ

МАНИФЕСТ

РЎЙХАТИ

Божхона соҳасидаги айрим тартиб-таомилларни янада такомиллаштириш тўғрисида

Ўзбекистон Республикасининг Божхона кодексига мувофиқ божхона соҳасидаги тартиб-таомилларни янада такомиллаштириш, ўз аҳамиятини йўқотган ҳамда амалга ошириш механизмлари билан таъминланмаган нормалар ва ҳуқуқий бўшлиқларни бартараф этиш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Қуйидагилар:

Божхона назорати шаклларини қўллаш тартиби тўғрисидаги низом 1-иловага мувофиқ;

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низом 2-иловага мувофиқ;

Халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низом 3-иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 4-иловага мувофиқ айрим қарорларига қуйидагиларни назарда тутувчи ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин:

рақамли маркировкаланадиган товарларни эркин муомалага чиқариш божхона режимига расмийлаштиришда, маркировкалаш шарти билан шартли чиқариш божхона режимига расмийлаштиришга рухсат бериш;

товарларни вақтинча олиб киришда божхона божлари ва солиқларни тўлашдан шартли озод этишнинг аниқ муддатларини белгилаш;

жисмоний шахслар томонидан божхона чегараси орқали дори воситалари, тиббий буюмлар ва биологик фаол қўшимчаларни олиб ўтиш тартиб-таомилларини янада такомиллаштириш;

божхона тўғрисидаги қонунчилик талаблари ўртасида вужудга келган номувофиқликларни ҳамда ноаниқ нормаларни бартараф этиш.

3. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 5-иловага мувофиқ баъзи қарорлари ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.

4. Ушбу қарор расмий эълон қилинган кундан эътиборан уч ой ўтгач кучга киради.

5. Ушбу қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари — иқтисодиёт ва молия вазири Ж.А. Қўчқоров зиммасига юклансин.

Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 6 ноябрдаги 700-сон қарорига 1-ИЛОВА

Божхона назорати шаклларини қўллаш тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом божхона органи ходимлари томонидан товарлар ва транспорт воситалари, почта ва куръерлик жўнатмалари ҳамда жисмоний шахслар ва уларнинг қўл юкларига нисбатан Ўзбекистон Республикаси Божхона кодекси (кейинги ўринларда — Кодекс) талабларига асосан божхона назорати шаклларини қўллаш тартибини белгилайди.

2. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

божхона кўздан кечируви — божхона органининг мансабдор шахси томонидан транспорт воситаларининг бўлимларини, товарларнинг ўров-идишини очмаган, кўздан кечирилаётган объектларни ва уларнинг қисмларини бўлакларга ажратмаган ва бошқа йўллар билан уларнинг бутлигини бузмаган ҳолда товарларнинг ва (ёки) транспорт воситаларининг, халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларининг ҳамда жисмоний шахслар багажининг, шунингдек, юк ортилган идишларни, контейнерларни, божхона идентификацияси воситаларининг ташқи кўринишини кўздан кечириш орқали амалга ошириладиган божхона назоратининг тури;

божхона кўриги — божхона органининг мансабдор шахси томонидан қўйилган пломбаларни, муҳрларни ёки божхона идентификациясининг бошқа воситаларини, шу жумладан товарнинг қадоғини бузган ҳолда, текширилаётган объектларни ва уларнинг қисмларини бўлакларга ажратиб, демонтаж қилиб ёки бошқа йўллар билан уларнинг бутлигини бузиб, товарларнинг ўрамини ёки транспорт воситасининг юк жойланадиган бўлимини ёхуд идишларини, контейнерларни ва товарлар бўлган ёки бўлиши эҳтимоли бўлган бошқа жойларни очиш орқали амалга ошириладиган божхона назоратининг шакли;

божхона органининг мансабдор шахси — божхона назорати шаклларини қўллаш вазифаси юкланган ва божхона мақсадлари учун қарор қабул қилиш ҳуқуқига эга бўлган божхона органи ходими;

божхона органи қарори — божхона органи ходими томонидан божхона назорати шаклларини қўллаш давомида ва (ёки) божхона мақсадлари учун қабул қилинган қарор;

божхона режими — божхона чегараси орқали олиб ўтиладиган товарларнинг ва транспорт воситаларининг мақомини божхона мақсадлари учун белгиловчи қоидалар мажмуи;

божхона юк декларацияси (кейинги ўринларда — БЮД) — декларант ёки божхона брокери томонидан божхона органига тақдим этиладиган ва муайян божхона режимига жойлаштириладиган товарлар ҳақидаги тўғри маълумотлар кўрсатилган ҳужжатдир. БЮД қоғоз шаклида ёки декларацияловчи шахснинг электрон рақамли имзоси (кейинги ўринларда — ЭРИ) билан тасдиқланган ҳолда «Товарларни электрон декларациялаш» автоматлаштирилган ахборот тизими (кейинги ўринларда — ТЭДААТ) орқали электрон шаклда тақдим этилади;

ваколатли шахс — товарнинг ва (ёки) транспорт воситасининг эгаси ёки товарга ва (ёки) транспорт воситасига нисбатан божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ваколатларга эга бўлган ёхуд товарнинг ва (ёки) транспорт воситасининг эгаси номидан тегишли шартнома ёки ишончнома асосида иш кўрувчи шахс;

декларант — товарларни ва (ёки) транспорт воситаларини ўз номидан декларацияловчи шахс ёхуд унинг номидан товарлар ва (ёки) транспорт воситалари декларацияланаётган шахс;

жўнатувчи — товарларни ўз номидан ташиш учун ташувчига тақдим этадиган ва ўзи ҳақидаги маълумотлар транспорт ҳужжатларида кўрсатилган шахс;

жўнатувчи божхона пости — товарларнинг барча туркуми ёки унинг бир қисми учун божхона назорати бошланадиган божхона пости;

манзилдаги божхона пости — товарларнинг барча туркуми ёки унинг бир қисми учун божхона назорати тугайдиган божхона пости;

соддалаштирилган божхона кўриги — божхона органининг мансабдор шахси томонидан чегара божхона пости орқали ҳаракатланаётган транспорт воситасининг юк бўлимларини очган ҳолда юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилган товарларнинг умумий номларига мослигини кўриш;

ташувчи — божхона назорати остида турган товарларни ташувчи ёки транспорт воситасидан фойдаланувчи масъул шахс;

товарлар — божхона чегараси орқали олиб ўтиладиган ҳар қандай кўчар мол-мулк, шу жумладан, Ўзбекистон Республикаси миллий валютаси, валюта бойликлари ва бошқа қимматли қоғозлар, электр, иссиқлик энергияси ва энергиянинг бошқа турлари, интеллектуал мулк объектлари, транспорт воситаси, мазкур банднинг ўн олтинчи хатбошиси кўрсатилган транспорт воситаси бундан мустасно;

транспорт воситаси — йўловчиларни ва товарларни ташиш учун фойдаланиладиган барча воситалар, шу жумладан, контейнерлар ва бошқа транспорт жиҳозлари;

хавф — божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилмаслиги эҳтимолининг даражаси;

хавфни бошқариш автоматлаштирилган тизими (кейинги ўринларда — Хавфни бошқариш тизими) — хавфнинг олдини олиш ёки уни имкон қадар камайтириш мақсадида товарлар тўғрисидаги маълумотларни таҳлил қилувчи, уларнинг аниқлилигига баҳо берувчи ҳамда ушбу маълумотларни қайта ишловчи электрон ахборот тизими.

3. Божхона органлари товарлар, транспорт воситалари ва фуқароларни (фуқаролиги бўлмаган шахсларни) божхона назоратидан ўтказишда танлаб олиш принципига асосланган ҳолда, божхона тўғрисидаги қонунчиликка риоя этилишини таъминлайдиган бир ёки бир нечта божхона назорати шаклларини қўллайди.

Бунда тақдим этилган божхона декларацияси бўйича мазкур Низомда белгиланган талабларга мувофиқ божхона назоратининг ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш шакли якунига етгунига қадар товарлар божхона декларациясида маълум қилинган жойда (товар турган жойда) бўлиши лозим.

4. Божхона назорати амалга оширилаётганда божхона органлари божхона тўғрисидаги қонунчилик бузилишининг олдини олиш мақсадида текширилиши керак бўлган товарларни ва транспорт воситаларини, юридик ва жисмоний шахсларнинг ҳужжатларини аниқлаш, божхона назорати шаклларининг турлари ва қўлланиш ҳажмини танлаш учун хавфни бошқариш тизимини қўллайди.

Божхона назоратининг шакллари қуйидагилардан иборат:

ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш;

оғзаки сўров;

ахборот олиш;

божхона кўздан кечируви;

товарларнинг тамғаланганлигини текшириш;

божхона кўриги;

шахсий кўрик;

божхона идентификацияси;

божхона кузатуви;

бинолар ва ҳудудларни текшириш;

товарларни ва транспорт воситаларини ҳисобга олиш, уларни ҳисобга олиш тизимини текшириш ҳамда ушбу товарларни ва транспорт воситаларини хатловдан ўтказиш;

товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати.

5. Божхона назоратининг муайян шаклларидан Ўзбекистон Республикасининг қонунчилигига ва халқаро шартномаларига мувофиқ озод этилади.

Божхона назоратининг айрим шаклларини қўлламаслик ёки улардан озод қилиш юридик ва жисмоний шахслар божхона тўғрисидаги қонунчиликка риоя этиш мажбуриятидан озод қилинганлигини англатмайди.

2-боб. Ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш

1-§. Ҳужжатлар ва маълумотларни текширишнинг умумий қоидалари

6. Божхона назоратининг ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш шакли божхона назоратини амалга оширишда божхона органларига тақдим этилган, божхона мақсадлари учун аҳамиятга молик ҳужжатларни ва маълумотларни текширишдан иборат.

7. Тақдим этилган ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш:

ҳужжатларнинг асосий реквизитлари тўлиқ ва тўғри тўлдирилганлиги, шу жумладан, товар ва транспорт воситасига оид маълумотларнинг барча ҳужжатларда бир хил, тўғри ва тафовутларсиз кўрсатилганлигини;

зарур имзолар ва муҳрларнинг (электрон рақамли имзонинг) мавжудлиги ва ҳақиқийлигини;

тузатишларнинг тасдиқланганлигини аниқлашни ўз ичига олади.

8. Божхона органларига тақдим этилган ҳужжатларда кўрсатилган маълумотларнинг тўғрилиги уларни қуйидагилардан олинган маълумотлар билан солиштириш орқали текширилади:

тақдим этилган бошқа ҳужжатлар ва маълумотлардан олинган ахборотлар;

учинчи шахслардан, бошқа давлат органлари, хорижий ва халқаро ташкилотлардан ҳамда бошқа манбалардан олинган маълумотлар, шу жумладан, Интернет тармоғидан фойдаланган ҳолда, товар ишлаб чиқарувчиларнинг расмий Интернет саҳифаларидан олинган ахборотлар;

божхона назоратининг бошқа шаклларини ўтказиш, божхона статистикаси маълумотларини таҳлил этиш, маълумотларни ахборот тизимларидан фойдаланган ҳолда қайта ишлаш, шу жумладан, божхона назоратининг техник воситаларини қўллаш натижасида олинган маълумотлар.

9. Божхона органи қўшимча маълумотларни фақат тақдим этилган ҳужжатлардаги маълумотларни текшириш мақсадида сабабини кўрсатган ҳолда талаб қилиб олишга ҳақли.

Тақдим этилган ҳужжатларни текшириш ва (ёки) қўшимча маълумотларни талаб қилиб олиш товарларни чиқариб юборишга тўсқинлик қилмайди, бундан ушбу ҳужжатларнинг:

ҳақиқий эмаслиги;

бошқа товарларга тааллуқлилиги;

товарларни чиқариб юбориш, уларни сўралаётган божхона режимига жойлаштириш мумкинлиги тўғрисида божхона органи томонидан қарор қабул қилинишига ва (ёки) божхона тўловлари тўланишига таъсир кўрсатадиган нотўғри маълумотларни ўз ичига олганлиги, Кодексда белгиланган муддатларда божхона органи томонидан аниқланган ҳоллар бундан мустасно.

10. Товар ва транспорт воситаларига нисбатан божхона назоратининг ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш шаклини қўллаш натижасида ҳужжатлар ва маълумотлар ўртасида тафовутлар ва номувофиқликлар аниқланганда, божхона органлари божхона тўғрисидаги қонунчиликка риоя этилишини таъминлаган ҳолда тафовутлар ва номувофиқликларни бартараф этиш чораларини кўради.

11. Ҳужжатлар ва маълумотлар ўртасида аниқланган тафовутлар ва номувофиқликлар бўйича чоралар кўришда мазкур тафовутлар ва номувофиқликларнинг божхона тўловларига таъсири, жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳуқуқ ва эркинликларига дахл қилиши, инсоннинг ҳаёти ва соғлиғи, атроф-муҳит, ҳайвонлар ва ўсимликлар учун хавфлилиги ҳамда интеллектуал мулк ҳуқуқининг бузилиши каби ҳуқуқий оқибатларни келтириб чиқаришига қараб, қонунчилик ҳужжатларига асосан ҳуқуқий баҳо берилади.

12. Божхона органлари томонидан олинган ахборотларнинг учинчи шахсларга берилиши ва тарқатилиши тақиқланади.

2-§. Божхона постларида ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш

13. Чегара божхона постларида божхона назоратининг ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш шакли қуйидаги ҳолатларда амалга оширилади:

божхона чегараси орқали ҳаракатланаётган жисмоний шахснинг шахсини тасдиқловчи ҳужжатларини текшириш;

божхона чегараси орқали олиб ўтилаётган товар ва транспорт воситаларига расмийлаштирилган БЮД ва (ёки) товарнинг кузатув ҳужжатлари, шунингдек, рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатларни текшириш;

йўловчи божхона декларациясидаги маълумотларни текшириш;

транспорт воситасини бошқариш, ундан фойдаланиш ва уни тасарруф этиш ҳуқуқини берувчи ҳужжатларни текшириш;

халқаро кўргазма ва ярмаркаларга олиб чиқиб кетилаётган ва (ёки) олиб кирилаётган товарлар бўйича олиб ўтишга асос сифатида тақдим этилган ҳужжатларни текшириш.

14. Чегара божхона постларида товар ва транспорт воситаларига нисбатан божхона назоратининг ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш шакли ташувчи томонидан тақдим этилган БЮД ва товарнинг кузатув ҳужжатлари, Кодекснинг 18-моддасида кўрсатилган ҳужжатлар ва товарга тегишли рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатларни ҳамда божхона органларининг ахборот тизимига тақдим этилган электрон шаклдаги ҳужжатларни текшириш орқали амалга оширилади.

15. Ташқи иқтисодий фаолият (кейинги ўринларда — ТИФ) ҳамда божхона расмийлаштируви маркази божхона постларида товар ва транспорт воситаларига нисбатан божхона назоратининг ҳужжатлар ва маълумотларни текшириш шакли БЮДга илова қилинган ҳужжатлар ва маълумотларни ҳамда божхона органларининг ахборот тизимига тақдим этилган электрон шаклдаги ҳужжатларни текшириш орқали амалга оширилади.

3-боб. Оғзаки сўров

16. Божхона назоратининг оғзаки сўров шакли божхона органининг мансабдор шахси томонидан ваколатли шахслардан ва божхона назоратини амалга ошириш учун аҳамиятга молик ҳолатлар тўғрисида маълумотларга эга бошқа шахслардан зарур ахборотни оғзаки шаклда, бундай сўров натижаларини ёзма шаклда расмийлаштирмаган ҳолда олишни назарда тутади.

17. Оғзаки сўров қуйидаги мазмундаги маълумотларни сўраб олиш кўринишида бўлиши мумкин:

божхона чегарасини кесиб ўтаётган жисмоний шахслардан божхона назоратининг бошқа шаклларини қўллашдан олдин божхона чегарасидан олиб ўтилиши тақиқланган ёки чекланган товарларнинг мавжудлиги, қонунчиликда белгиланган божхона чегараси орқали олиб ўтиш нормалардан ортиқ товар моддий бойликларининг мавжудлиги;

ТИФ ва чегара божхона постларида ваколатли шахслардан божхона кўригини ўтказишдан олдин божхона назоратидан ўтказилаётган товарларнинг ҳақиқий ҳолати тўғрисида маълумотларга эга ёки эга эмаслиги, товарларнинг миқдори тақдим этилган ҳужжатларда кўрсатилган миқдордан ортиқ ёки тўғри эканлиги, юк бўлинмаларида тақдим этилган ҳужжатларда кўрсатилмаган бошқа товарлар ёки Ўзбекистон Республикасига олиб кирилиши (чиқилиши) тақиқланган ёки чекланган товарларнинг мавжудлиги;

божхона органининг мансабдор шахси божхона расмийлаштируви жараёнида декларант ёки божхона расмийлаштируви бўйича мутахассисдан БЮД ва унга илова қилинган ҳужжатларга оид маълумотларнинг тўғрилиги;

божхона органлари томонидан амалга оширилаётган божхона назорати ва расмийлаштирувининг ўзига хос хусусиятларидан келиб чиқиб, вужудга келган номувофиқлик ёки тушунмовчилик юзасидан.

18. Оғзаки сўров амалга оширилганидан сўнг божхона назоратининг бошқа шаклларини қўллаш натижасида божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилиши ҳолати аниқланганда, дастлаб оғзаки сўров ўтказилгани тўғрисида тегишли процессуал ҳужжатларда қайд этилади.

4-боб. Ахборот олиш

19. Божхона назоратининг ахборот олиш шакли божхона органининг мансабдор шахси томонидан ваколатли шахслардан ва божхона назоратини амалга ошириш учун аҳамиятга молик ҳолатлар тўғрисида маълумотларга эга бошқа шахслардан зарур ахборот олишни назарда тутади.

20. Ахборот олиш божхона органлари билан бошқа давлат ташкилотлари ўртасида электрон ҳамкорлик қилиш мақсадида йўлга қўйилган ахборот тизимлари орқали ахборот олишни ҳам ўз ичига олади.

21. Ахборот олиш учун ваколатли шахсни ва бошқа шахсни чақириш зарур бўлган тақдирда, божхона органи ёзма шаклда хабар юборади.

Божхона органлари божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга ошириш давомида божхона тўғрисидаги қонунчиликка риоя этилишини таъминлаш мақсадида товарга ваколатли шахс ёки товарга алоқадор бошқа шахслардан ёзма ёки электрон шаклда ахборотларни талаб қилиб олади.

22. Божхона назорати ва расмийлаштируви амалга оширилмаётган товарларга ҳамда ушбу товарларга боғлиқлиги бўлмаган шахсларга оид ахборотларни олишга йўл қўйилмайди.

Божхона органлари томонидан олинган ахборотларнинг учинчи шахсларга берилиши ва тарқатилиши тақиқланади.

5-боб. Божхона кўздан кечируви

1-§. Божхона кўздан кечирувининг умумий қоидалари

23. Божхона кўздан кечируви божхона назорати остидаги товарлар ва (ёки) транспорт воситалари тўғрисидаги маълумотларни, юк ортилган идишларда, транспорт воситаларида ва транспорт воситаларининг бўлимларида пломбалар, муҳрлар ва бошқа божхона идентификацияси воситалари мавжудлигини тасдиқлаш мақсадида божхона органининг мансабдор шахси томонидан амалга оширилади.

24. Товар ва транспорт воситасининг божхона кўздан кечируви тақдим этилган ҳужжатларда (шу жумладан, ахборот тизимларида) кўрсатилган маълумотларнинг тўғрилигини, шунингдек, мавжуд идентификация воситаларини текшириш мақсадида ўтказилади.

25. Божхона органининг мансабдор шахси божхона кўздан кечирувини ўтказишда унда иштирок этувчи шахсларнинг товар ва транспорт воситаларига нисбатан ваколатлилигини текширади.

2-§. Чегара божхона постларида товар ва транспорт воситаларини божхона кўздан кечирувидан ўтказиш

26. Божхона чегараси орқали олиб ўтилаётган товар ва транспорт воситалари божхона кўздан кечирувидан ўтказилади.

27. Божхона органининг мансабдор шахси божхона кўздан кечируви давомида қуйидаги ҳаракатларни амалга оширади:

товар ва транспорт воситаси ҳамда уларга тегишли юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилган маълумотлар ўзаро мослигини текширади;

идентификация воситаларига шикаст етказилмаганлигини, транспорт воситасининг юк бўлимига бевосита (эркин) кириш имконияти истисно этилганлигини текширади;

транспорт воситасининг ҳайдовчи бўлинмасида ноқонуний товарлар мавжуд эмаслигини текширади;

товар ва транспорт воситасини божхона назоратининг техник ва махсус воситалари орқали текширади, рентген қурилмаси ёрдамида божхона назоратидан ўтказилган транспорт воситаларига нисбатан мазкур ҳаракатлар амалга оширилмайди.

Божхона кўздан кечирувининг қўлланилиш ҳажмини танлаш Хавфни бошқариш тизими томонидан белгиланади.

Ташувчи божхона кўздан кечируви жараёнида тўлиқ иштирок этади ҳамда божхона органининг мансабдор шахсига зарур кўмак кўрсатади.

28. Ташувчи товар ва транспорт воситасини кўздан кечиришда иштирок этишдан ҳамда кўмак беришдан бош тортса, божхона органининг мансабдор шахси томонидан белгиланган тартибда божхона кўригидан ўтказиш тўғрисида қарор қабул қилинади.

29. Товар ва транспорт воситаларининг божхона кўздан кечируви натижаларига кўра қуйидаги ҳолларда божхона кўриги амалга оширилади:

божхона назоратининг техник воситаларини қўллаш жараёнида божхона органига тақдим этилган маълумотларда ўзаро номувофиқликлар аниқланганда;

идентификация воситаси мавжуд транспорт воситасининг юк бўлимига бевосита (эркин) кириш имконияти бўлганлиги ёки идентификация воситасига шикаст етказилганлиги аниқланганда;

божхона чегараси орқали олиб ўтилиши тақиқланган ёки чекланган ашёлар яширилаётгани ва божхона назоратига тақдим этилмаётганлиги тўғрисида гумон қилинишига тўғридан-тўғри ёки билвосита ишора қилувчи аломатларнинг божхона органининг мансабдор шахси томонидан аниқланганда.

3-§. ТИФ божхона постларида товар ва транспорт воситаларини божхона кўздан кечирувидан ўтказиш

30. ТИФ божхона постларида божхона органининг мансабдор шахси томонидан товар ва транспорт воситаларини божхона кўздан кечируви уларнинг етказиб берилганлигини текшириш мақсадида ўтказилади.

31. ТИФ божхона постларида божхона кўздан кечируви божхона органининг мансабдор шахси томонидан транспорт воситаларининг бўлимларини ҳамда товарларнинг ўров-идишини очмасдан, кўздан кечирилаётган объектларни ва уларнинг қисмларини бўлакларга ажратмаган ва бошқа йўллар билан уларнинг бутлигини бузмаган ҳолда, товарларнинг ва (ёки) транспорт воситаларининг божхона идентификацияси воситаларининг ташқи кўринишини кўздан кечириш орқали ўтказилади.

32. ТИФ божхона постига божхона назорати остида етказилган товар ва транспорт воситаси Хавфни бошқариш тизимининг мавжуд мезон талабларига асосан:

юк туширишга рухсат берилганда божхона омбори мудири томонидан кўздан кечирилади;

юк тушириш назоратга олинганда божхона органлари томонидан божхона кўздан кечирувидан ўтказилади.

Божхона омбори мудири томонидан ўтказилган кўздан кечирув натижасида мавжуд маълумотлар ўртасида ўзаро номувофиқликлар аниқланганда ёки транспорт воситасининг юк бўлимига бевосита (эркин) кириш имконияти мавжуд бўлганда (эркин кириш имконияти мавжуд конструкцияли транспорт воситаси бундан мустасно) ёхуд идентификация воситаларига шикаст етказилгани аниқланганда бу тўғрисида зудлик билан божхона органлари хабардор қилинади.

33. Божхона органи томонидан товар ва транспорт воситаларининг божхона кўздан кечируви жараёнида тақдим этилган маълумотларда ўзаро номувофиқликлар аниқланганда ёки транспорт воситасининг юк бўлимига бевосита (эркин) кириш имконияти мавжуд бўлганда (эркин кириш имконияти мавжуд конструкцияли транспорт воситаси бундан мустасно) ёхуд идентификация воситаларига шикаст етказилгани аниқланганда, мазкур Низомнинг 7-бобига мувофиқ божхона кўриги ўтказилади.

4-§. Жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларини божхона кўздан кечирувидан ўтказиш

34. Чегара божхона постлари орқали ҳаракатланаётган жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажлари қуйидаги ҳолларда божхона кўздан кечирувидан ўтказилади:

Хавфни бошқариш тизими томонидан топшириқ берилганда;

божхона органларида давлат органлари, шунингдек, хорижий давлатлар божхона, бошқа давлат органлари ва халқаро ташкилотлардан маълумотлар олинганда;

божхона органларига фуқароларнинг божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилишига оид тезкор хабарлар келиб тушганда;

божхона назоратининг тегишли шаклларини қўллаш натижасида жисмоний шахснинг ўзини тутиш ҳаракатларида қонунчилик ҳужжатлари талаблари бузилишининг аломатлари аниқланганда;

фуқаролар қизил йўлак орқали ҳаракатланганда.

35. Божхона органининг мансабдор шахси томонидан жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажлари божхона кўздан кечирувидан уларнинг ташқи кўринишини кўздан кечириш ёки божхона назорат-техник воситаларини қўллаш орқали ўтказилади.

36. Чегара божхона постлари орқали ҳаракатланаётган жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларининг божхона кўздан кечируви божхона назорати зонасидаги божхона кўриги майдонида, божхона постининг фуқаролар ўтиш залларида ёки алоҳида ажратилган махсус хоналарда ёхуд йўловчи ташиш поездларида ўтказилади.

Кўздан кечирув жараёнига жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларининг хусусиятидан келиб чиқиб, бошқа давлат идоралари ва ваколатли ташкилотларнинг мутахассислари жалб этилиши мумкин.

37. Божхона кўздан кечирув жараёнида жисмоний шахслар тўлиқ иштирок этади (халқаро аэропортлар орқали ҳаракатланаётган фуқароларнинг багажларини божхона кўздан кечирувидан ўтказиш бундан мустасно) ҳамда божхона органининг мансабдор шахсига зарур кўмак кўрсатади.

38. Жисмоний шахс қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларини кўздан кечиришда иштирок этишдан ҳамда кўмак беришдан бош тортса, божхона органининг мансабдор шахси томонидан холислар иштирокида белгиланган тартибда божхона кўригидан ўтказилади.

6-боб. Товарларнинг тамғаланганлигини текшириш

39. Товарларнинг тамғаланишини текшириш товарларда ёки уларнинг қадоқларида махсус тамғалар, идентификациялаш белгилари ёки товарни белгилашнинг бошқа воситалари мавжудлигини текширишни назарда тутади.

Тамғаланган ҳолда товарлар ортилган транспорт воситаларининг юк бўлинмалари, темир йўл вагонлари, контейнерлар ҳамда почта ва курьерлик жўнатмаларига нисбатан ҳам божхона назоратининг товарларнинг тамғаланишини текшириш шакли қўлланилиши мумкин.

40. Божхона ҳудудига олиб кириладиган алоҳида товарлар бўйича божхона тўғрисидаги қонунчиликда уларни махсус тамғалар, идентификациялаш белгилари ёки товарларни белгилашнинг бошқа воситалари билан тамғалаш талаби қўйилиши мумкин.

41. Товарларда махсус тамғалар, идентификациялаш белгилари, штрих коди, акциз маркаси ва алоҳида талаблар бўйича маркировкаланганлигига ёки товарларни белгилашнинг бошқа воситалари мавжуд эмаслигига, шундай товарлар мавжудлиги аниқланган юридик ёки жисмоний шахс бунинг аксини исботламаса, товарларни божхона ҳудудига божхона расмийлаштирувисиз олиб кирганлик ёки чиқариб юборганлик ҳолатининг тасдиқланиши деб қаралади.

7-боб. Божхона кўриги

1-§. Божхона кўригининг умумий қоидалари

42. Кодекснинг 195-моддасига мувофиқ божхона кўриги қоида тариқасида товарга божхона декларацияси қабул қилингандан кейин декларант иштирокида ўтказилади. Бунда товарга божхона декларацияси қабул қилингунига қадар божхона кўриги:

божхона мақсадларида товарни идентификациялаш;

баён этилган маълумотларнинг тўғрилигини аниқлаш;

божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларини бузганлик тўғрисидаги мавжуд ахборотни текшириш;

танлаб текшириш принципига риоя этган ҳолда хавфни бошқариш тизими асосида божхона назоратини ўтказиш;

Кодекснинг 275-моддасига асосан декларантнинг ҳуқуқларини амалга ошириш зарур бўлган тақдирда ўтказилиши мумкин.

43. Божхона кўриги амалда божхона кўригидан ўтказилаётган товар билан божхона декларацияси ва/ёки юк кузатув ҳужжатларида кўрсатиб ўтилган товар маълумотлари билан мослигини текшириш мақсадида ўтказилади.

44. Тирик ҳайвонлар, тез бузиладиган товарлар, инсонпарварлик ёрдами ёки хайрия мақсадлари, шу жумладан, техник кўмак учун олиб ўтиладиган товарлар биринчи навбатда божхона кўригидан ўтказилади.

45. Божхона кўриги, қоида тариқасида, Хавфни бошқариш тизими томонидан берилган топшириқ ҳамда ваколатли шахснинг электрон мурожаати асосида ўтказилади. Хавф даражаси Хавфни бошқариш тизими томонидан ташқи иқтисодий фаолият иштирокчиларини тоифаларга ажратиш, хавф профиллари ёки тасодифий танлов асосида аниқланади.

Бунда Хавфни бошқариш тизими топшириғи асосида товарларнинг умумий миқдори бўйича уларнинг 10, 25, 50 ёки 100 фоизи божхона кўригидан ўтказилиши мумкин.

Божхона кўригидан ўтказилиши белгиланган фоиз миқдори — товарнинг сони, оғирлиги ёки бошқа ўлчов бирлигидан келиб чиқиб, партиядаги товарлар орасидан тасодифий танлов йўли билан аниқланади.

46. Божхона кўриги жараёнида божхона органининг мансабдор шахси томонидан товарлар БЮДда кўрсатиб ўтилган жойда аслида бўлмаганлиги ва/ёки божхона кўриги жараёнида БЮДда тақдим этилган ҳужжатлар ва маълумотларга жавобгар эканлиги белгиланган шахс (ишонч билдирган шахс) иштироки таъминланмаган ҳолатлари аниқланганда, божхона кўриги ҳолатларга аниқлик киритилгунига қадар вақтинча тўхтатиб турилади.

47. Ваколатли шахслар божхона органининг мансабдор шахсининг талабига кўра товар ва транспорт воситалари божхона кўригидан ўтказилаётганда ҳозир бўлиши ва уларга зарур кўмак кўрсатиши шарт. Ваколатли шахслар бўлмаганда, кўрикдан ўтказилаётган транспорт воситаси ташувчиси ваколатли шахс ҳисобланади.

48. Божхона органининг мансабдор шахси божхона кўригини Кодекснинг 195-моддаси бешинчи қисмида кўрсатилган ҳолларда декларант ёки ваколатли шахслар иштирокисиз, икки нафар холис иштирокида ўтказишга ҳақли.

49. Божхона органининг мансабдор шахси божхона кўригини ўтказишда иштирок этувчи шахсларнинг товар ва транспорт воситаларига нисбатан ваколатлилигини текширади.

Божхона кўриги БЮД асосида ўтказилган ҳолларда, божхона кўриги жараёнида БЮДда тақдим этилган ҳужжатлар ва маълумотларга жавобгар эканлиги белгиланган шахс (ишонч билдирган шахс) иштирок этади.

50. Божхона кўриги божхона органи бошлиғининг ёки унинг вазифасини бажарувчи шахснинг розилиги асосида ўтказилади, мазкур Низомнинг 53-банди иккинчи ва бешинчи хатбошиларида қайд этилган ҳоллар бундан мустасно.

51. Божхона кўриги жараёнида товарларнинг юзасига бўёқ, металл ёки бошқа материаллар қоплаш йўли билан яшириш ёки махсус тайёрланган яширин жойларни аниқлаш мақсадида товарларнинг кимёвий таркиби ва физик хусусиятларидан келиб чиқиб, қирқиш, кесиш, ўйиш ва бошқа усуллар қўлланилиши мумкин.

52. Махсус ташиш усуллари қўлланиладиган, суюқ ва уюлган ҳолатда ташиладиган товарларга нисбатан кўрик даражалари белгиланмайди ҳамда уларни божхона кўригидан ўтказишда товарлар туширилмаган ҳолда назорат техник воситаларни қўллаш орқали бевосита транспорт воситасида амалга оширилиши мумкин.

53. Божхона кўриги қуйидаги ҳолларда ўтказилади:

божхона кўригини ўтказиш Хавфни бошқариш тизими томонидан буюрилганда;

ваколатли шахс ёки ташувчи сўровига асосан;

божхона органларига бошқа ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари ёки давлат органларидан тушган материаллар, шунингдек, хорижий давлатларнинг божхона ва бошқа давлат органлари ҳамда халқаро ташкилотлардан, шунингдек, божхона органларининг тегишли таркибий тузилмаларидан олинган маълумотлар мавжуд бўлганда;

божхона органининг мансабдор шахси томонидан Кодекснинг 188-моддасида кўрсатилган божхона назоратининг бошқа шаклларини қўллаш натижасида божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари талабларини бузилганлик аломатлари мавжудлиги маълум бўлганда;

мазкур Низомнинг 28 ва 33-бандларида кўрсатилган ҳолларда;

товарлар бир транспорт воситасидан бошқа транспорт воситасига ёки ушбу транспорт воситасига қайта юкланганда, транспорт воситасининг унинг юк бўлимлари очилмаган ёки божхона пломбаси бузилмаган ҳоллар ёхуд транзит тартибда ҳаракатланаётган автотранспорт воситалари бундан мустасно.

Товарлар бир транспорт воситасидан бошқа транспорт воситасига ёки ушбу транспорт воситасига ТИФ божхона постларида ёки божхона омборларида қайта юкланади ҳамда ушбу жараёнлар бошланишидан олдин декларант томонидан божхона органларига мурожаат қилинади.

54. Божхона режимининг ўзгариши жараёнида битта товар ва транспорт воситаси юзасидан Хавфни бошқариш тизими томонидан қайта божхона кўригини ўтказиш бўйича топшириқ берилганда, аввал ўтказилган божхона кўригида хавфларни камайтириш бўйича барча талаблар қамраб олинган бўлса, мазкур товар ва транспорт воситалари юзасидан қайта божхона кўриги ўтказилмайди.

55. Божхона органининг мансабдор шахси товарларни божхона кўригини бевосита контейнер ёки транспорт воситасининг махсус юк бўлимида ўтказиши мумкин, агар:

Хавфни бошқариш тизими томонидан товарларни контейнер ёки транспорт воситасининг махсус юк бўлимидан тўлиқ тушириш орқали божхона кўригидан ўтказиш белгиланмаган бўлса;

товарлар транспорт воситасида усти очиқ ёки темир йўл вагонларида олиб келинганда, бунда божхона кўригини ўтказишнинг имкони мавжуд бўлганда;

божхона кўриги жараёнида контейнер ёки юк бўлинмасида йўлак очган ҳолда товарлар бўйича тўлиқ маълумотга эга бўлиш имконияти мавжуд бўлса, шунингдек, товарлар йўқолиши ёки уларнинг ҳолати ўзгаришига олиб келмаса.

56. Божхона кўриги жараёни асосли сабабларга кўра тўхтатилганда (танаффус, иш вақтининг тугаши ва бошқа ҳолатларда), божхона органининг мансабдор шахси товарларнинг ўзгартирилмаган ҳолда сақланишини таъминлашга қаратилган чора-тадбирларни амалга оширади, шу жумладан, юк жойларига, транспорт воситаларига ёки товарлар турган бинога идентификация воситаларини қўяди.

Божхона кўриги жараёни қуйидаги ҳолларда пост бошлиғи ёки унинг вазифасини бажарувчи шахснинг рухсати билан вақтинча тўхтатиб турилиши мумкин:

ваколатли шахснинг божхона кўригини тўхтатиб туриш бўйича асослантирилган мурожаатига асосан;

товар ва транспорт воситасини божхона кўригини ўтказиш имкони чекланганда;

божхона кўригини ўтказишни давом эттириш инсон саломатлиги ва атроф-муҳитга зиён етказиши мумкин бўлган ҳолатларда ушбу ҳолат бартараф этилгунига қадар;

товар хусусиятлари ҳақидаги маълумотлар етарли бўлмаганда, эксперт ва мутахассислар жалб этилиб, уларнинг тегишли хулосалари олингунига қадар;

божхона кўриги натижаси божхона экспертизасининг хулосасига боғлиқ бўлганда;

мазкур Низомнинг 46-бандида назарда тутилган ҳолларда.

57. Хавфни бошқариш тизими топшириғида божхона кўригини ўтказиш назарда тутилмаган ҳолларда божхона кўриги ўтказилиши лозим бўлса, божхона кўриги божхона пости бошлиғи ёки унинг вазифасини бажарувчи ходимнинг розилиги асосида ўтказилади. Бунда божхона органининг мансабдор шахси томонидан божхона кўриги божхона органларининг тегишли электрон тизимларида «яшил» ва «сариқ» йўлакда ушбу йўлакни ўзгартириш, «қизил» йўлакда божхона кўригини ўтказиш юзасидан қарор қабул қилингани бўйича белги қўйиш орқали ўтказилади.

58. Товар хусусиятлари ҳақидаги маълумотлар етарли бўлмаган ва товарни идентификациялаш имконияти мавжуд бўлмаган ҳолларда ёки Хавфни бошқариш тизими топшириғига асосан божхона органининг мансабдор шахси божхона экспертизасини тайинлаб, товарлардан намуна ва (ёки) нусхалар олади.

Бунда товарлардан намуна ва (ёки) нусхалар норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар талабларига мувофиқ олинади.

59. Божхона органи ёки ваколатли шахс томонидан зарур ҳолларда божхона кўриги жараёнига товар ва транспорт воситасига алоқадор бўлмаган эксперт ва мутахассислар жалб қилиниши мумкин. Бунда ваколатли шахс жалб қилган эксперт ва мутахассислар билан боғлиқ харажатлар ушбу ваколатли шахс томонидан қопланади.

60. Битта божхона постида ёки битта омборда ёнма-ён турган бир нечта туркумдаги товар ва транспорт воситалари бир вақтнинг ўзида бир нафар божхона органининг мансабдор шахси томонидан божхона кўригидан ўтказилиши мумкин. Бунда божхона кўриги божхона декларацияси асосида ўтказилаётган ҳолларда ҳар бир божхона декларацияси учун мазкур Низомнинг 61 ва 62-бандларида белгиланган тартиб бўйича алоҳида божхона кўриги далолатномаси расмийлаштирилади.

61. Божхона кўриги давомида товарларнинг амалдаги сони, хусусияти ва (ёки) товарлар ҳақидаги маълумотлар, божхона декларацияси ҳамда юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилган маълумотларга мос келмаса, ушбу маълумотлар божхона кўриги далолатномасида акс эттирилади.

62. Божхона органининг мансабдор шахси томонидан божхона кўриги якунланганидан сўнг божхона органларининг ахборот тизимида, жумладан, мобил иловалардан фойдаланилган ҳолда электрон шаклда божхона кўриги далолатномаси расмийлаштирилади.

63. Ўтказилган божхона кўриги бўйича тузиладиган далолатнома шакли Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси (кейинги ўринларда — Божхона қўмитаси) томонидан тасдиқланади.

64. Божхона кўриги натижаларига кўра тафовут аниқланганда, тақдим этилган ҳужжатлар ва маълумотлар учун жавобгар ҳисобланган шахс (декларант, ваколатли шахс, ташувчи)га нисбатан қонунчиликка мувофиқ тегишли чоралар кўрилади. Ваколатли орган томонидан тасдиқланган маълумотлар асосида авария ёки енгиб бўлмас куч таъсири оқибатида товар ва транспорт воситасига шикаст етганлиги (товарнинг миқдорий ўзгариши, ўз хусусиятини йўқотганлиги) ҳолатлари бундан мустасно.

65. Қуйидаги ҳоллар товарларни божхона кўригидан ўтказмаслик учун асос бўлади:

Хавфни бошқариш тизими томонидан божхона кўригини ўтказиш юзасидан топшириқ берилмаганда, мазкур Низомнинг 53-банди еттинчи хатбошисида келтириб ўтилган ҳолатлар бундан мустасно;

божхона назорати остида сақланаётган товарлар божхона органининг рухсатисиз ишлатиб юборилиб, ушбу товарларга нисбатан божхона қонун бузилиши ҳолати юритилганда;

товарлар Ўзбекистон Республикаси Президенти ёки Ҳукуматининг топшириғи асосида ишлатиб юборилганда;

товар бўйича аввал ўтказилган божхона кўриги тан олинган ҳолатларда;

«божхона ҳудудидан ташқарида қайта ишлаш» ҳамда «вақтинча олиб чиқиш» божхона режимидан сўнг товарлар «экспорт» божхона режимида расмийлаштирилганда.

66. Товарларнинг божхона кўриги Божхона қўмитаси марказий аппарати ва унинг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар бўйича бошқармалари ва «Тошкент-АЭРО» ихтисослаштирилган божхона комплекси уланишини таъминловчи видеокузатув тизими билан жиҳозланган жойлардагина ўтказилади ҳамда ушбу видеоёзувлар уч ой давомида сақланади.

Ўзига хос хусусиятларга эга, ташқи ўлчамлари, физик кўрсаткичлари ёки кимёвий хоссаларига кўра ёхуд сақланишига доир алоҳида шартлар қўйилиши туфайли божхона омборига жойлаштирилиши мумкин бўлмаган товарлар, шунингдек, товар етказиб бериладиган жойда божхона омбори мавжуд бўлмаган ҳолларда, божхона кўриги товарлар етказиб берилган жойда божхона хизмати органлари томонидан кўчма видеоёзув ускуналари ёрдамида тасвирга олинган ҳолда ўтказилади ва видеотасвирлар божхона постида кўрик ўтказилган кундан бошлаб уч ой давомида сақланиши таъминланади.

67. Божхона назорати остида ташилаётган юк ортилган транспорт воситаларидан йўл-транспорт ҳодисаси, енгиб бўлмас куч ёки бошқа сабабларга кўра бошқа транспорт воситасига юклаш лозим бўлган тақдирда, товарлар тўлиқлиги ёки бут ҳолда эканлигига аниқлик киритиш мақсадида божхона кўриги ўтказилади.

2-§. Чегара божхона постларида товар ва транспорт воситаларининг божхона кўриги

68. Божхона кўриги товар ва транспорт воситаларига тегишли ҳужжатлар тақдим қилингандан сўнг бевосита чегара божхона постида ва (ёки) божхона назорати зонасида ўтказилади.

Товар ва транспорт воситаларини божхона кўригидан ўтказиш учун етарли шароит бўлмаган ҳолларда, божхона пости бошлиғи ёки унинг вазифасини бажарувчи ходимнинг топшириғи асосида божхона кўриги товарларни тушириш, ортиш, жойлаштириш, санаш, ўлчаш, тақдим қилинган ҳужжатлардаги маълумотларга мос келишини аниқлаш имконияти мавжуд бўлган бошқа жойларда ёки манзил божхона постида ўтказилиши мумкин.

69. Қуйидаги ҳолларда божхона кўриги чегара божхона постида ўтказилади:

Хавфни бошқариш тизимининг топшириғи бўлганда;

божхона кўздан кечируви натижасида божхона кўригини ўтказиш тўғрисида қарор қабул қилинганда;

рентген, радиологик назорат, тарози каби барча турдаги техник воситаларни қўллаш натижасида аниқланган номувофиқликларга аниқлик киритиш мақсадида божхона кўригини ўтказиш тўғрисида қарор қабул қилинганда;

юк жўнатувчи давлатдаги эпидемиологик вазиятдан келиб чиққан ҳолда, тегишли давлат назорат органларининг талаблари мавжуд бўлганда.

Ўзбекистон Республикаси халқаро шартномалари ва қонунчилик ҳужжатларида кўрсатиб ўтилган бошқа ҳоллар бундан мустасно.

70. Божхона кўриги ўтказилаётганда божхона органининг мансабдор шахси қуйидагиларни амалга оширади:

Хавфни бошқариш тизими томонидан берилган топшириқларни тўлиқ бажариш;

янги хавф ёки шубҳа ва гумон пайдо бўлган ҳолларда божхона кўригининг ҳажмини ошириш;

товарларнинг сони, асосий ва (ёки) қўшимча ўлчов бирлигидаги миқдорини юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилган маълумотлар билан таққослаш;

олиб кирилаётган, олиб чиқилаётган транспорт воситаларида Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кирилиши, олиб чиқилиши ва транзит олиб ўтилиши тақиқланган ёки чекланган товарларнинг мавжудлигини текшириш;

барча жараёнлар якуни бўйича божхона кўриги далолатномасини расмийлаштириш.

71. Божхона органининг мансабдор шахси томонидан юкли транспорт воситасининг юк бўлинмасини очган ҳолда, унга юкланган товарнинг амалдаги хусусиятлари бўйича дастлабки маълумотларни олиш мақсадида визуал текшириш натижалари бўйича соддалаштирилган божхона кўриги ўтказилади ҳамда бу тўғрисида божхона органлари ахборот тизими орқали тегишли белги қўйиш орқали тасдиқлайди.

72. Божхона декларациясида бир номдаги товар сифатида кўрсатилган товар туркумининг бир қисми божхона кўригидан ўтказилган бўлса, бундай кўрикдан ўтказиш натижалари шу товарнинг бутун туркумига татбиқ этилиши мумкин. Агар ваколатли шахс кўрикдан ўтказиш натижалари товарнинг бутун туркумига татбиқ этилиши мумкин эмас деб ҳисобласа, товар туркумининг қолган қисми учун қўшимча божхона кўриги ўтказилишини талаб қилишга ҳақли.

3-§. ТИФ божхона постларида товар ва транспорт воситаларининг божхона кўриги

73. ТИФ божхона постларида божхона кўриги товарларга нисбатан божхона декларацияси божхона органлари ахборот тизимида рўйхатга олингандан сўнг Хавфни бошқариш тизими томонидан берилган топшириққа асосан ўтказилади.

74. ТИФ божхона постларида божхона кўриклари учун тақдим этилган электрон мурожаатлар ходимлар ўртасида божхона органларининг ахборот тизими орқали автоматик равишда тақсимланади. Қуйидаги ҳолларда кўриклар пост бошлиғи томонидан тақсимланиши мумкин:

автоматлаштирилган тизимда носозлик ёки техник муаммолар юзага келганда;

божхона кўриги якунланмасдан ходимни ўзгартириш талаб этилган ҳолатларда;

кўрик ўтказиш учун ходимдан махсус малака ёки тажриба талаб қилинганда;

қўшимча текширув ёки қайта кўрик зарур бўлган ҳолатларда;

хавфи юқори бўлган товар ва транспорт воситалари бўйича алоҳида кўрсатмалар бўлганда;

фавқулодда вазиятларда, ходимларнинг иш юкламасини мувофиқлаштириш талаб этилганда;

иш вақтидан ташқари божхона кўригини ўтказиш тақозо этган вазиятларда.

75. Божхона расмийлаштируви маркази ходими томонидан товар ва транспорт воситалари бўйича аниқлик киритилиши лозим бўлган савол ҳамда масалалар ТИФ божхона пости ходимлари томонидан бажарилади.

Бунда ходимлар ўртасида хабарлар алмашинуви уларга тақсимланган БЮД ва божхона кўриги доирасида тўғридан-тўғри электрон шаклда ЯААТ дастурларида олиб борилади.

76. Божхона органининг мансабдор шахси божхона кўриги ўтказилиши вақтини белгилайди ҳамда ваколатли шахсга божхона кўригини ўтказиш вақтини маълум қилади.

77. Божхона кўриги ўтказиладиган жойга етиб келган божхона ходимининг дастлабки ҳаракатлари:

товарларнинг божхона кўригидан ўтказилиши учун тайёрлигини ва белгиланган талаблар асосида кўрикка тақдим этилаётганлигини ўрганади. Агар бундай тайёргарлик амалга оширилмаган бўлса, ваколатли шахсга божхона кўригига тайёрланиш бўйича тавсия ва кўрсатмалар беради;

товарлар божхона кўриги учун тайёрланмаган бўлса, божхона органининг мансабдор шахси томонидан бу ҳақида кўрик далолатномасининг электрон шаклида тегишли муносабат белгиси қўйилади ва бундай тайёргарлик якунлангунига қадар божхона кўригини ўтказишни бошламайди.

78. Божхона кўриги ўтказилаётганда божхона органининг мансабдор шахси томонидан қуйидагилар амалга оширилади:

а) божхона кўригидан ўтказилаётган товар ва транспорт воситаларига нисбатан Хавфни бошқариш тизими томонидан божхона кўригининг ҳажми ва (ёки) даражаси белгиланмаган бўлса:

товарларни вазнини ўлчайди;

юк ўринларини очиб кўради ва товарлар сонини санаб чиқади;

товарларнинг ўлчов бирлигига мос келишини ўрганади;

товарларнинг сонини БЮДда кўрсатилган маълумотлар билан таққослайди;

товарларнинг ТИФ ТН кодини БЮДда кўрсатилган маълумотлар билан мос келишини текширади. Махсус билим ва кўникмага эга мутахассислар томонидан аниқланиши лозим бўлган товарлар бундан мустасно.

товарларнинг аввалги божхона режимида расмийлаштирилган товарлар билан мос келишини текширади (агар аввалги божхона режими мавжуд бўлса);

зарур ҳолларда товарларнинг транспорт воситасига тўлиқ юкланишини ёки транспорт воситасидан туширилишини таъминлайди;

экспорт божхона режимида товарлар бошқа божхона постига йўналтирилиши назарда тутилган ҳолларда, товарлар учун тақдим этилган БЮД расмийлаштирилгунига ва транспорт воситаси манзил божхона постига назоратга қўйилгунига қадар товарлар ортилган транспорт воситасининг божхона назорати зонасидан чиқиб кетмаслик чораларини кўради;

товарлар ортилган транспорт воситасини божхона ҳамроҳлигида кузатиб бориш тўғрисида қарор қабул қилинганда, божхона ҳамроҳлигидаги кузатувни амалга оширувчи ходимга божхона ҳамроҳлигида кузатиладиган товарлар ва транспорт воситаларини қабул қилиш-топшириш далолатномасини расмийлаштириш орқали топширади;

товарлар ортилган транспорт воситаси божхона ҳамроҳлигида кузатиб боришдан озод этилган ҳолларда, товар ва транспорт воситасининг манзил божхона постига белгиланган муддатда етиб боришини дастур орқали назорат қилади, муддат бузилганида дарҳол тегишли чораларни кўради;

б) Хавфни бошқариш тизими томонидан берилган топшириқларни бажариш;

в) товарнинг биркаси, маркировкаси, ёрлиқлари орқали ишлаб чиқарилган давлати тўғрисида маълумот олиш;

г) товарнинг ТИФ ТНга мувофиқ тўғрилигини текшириш мақсадида алоҳида хусусиятларини ўрганиш ҳамда шубҳали ҳолатларда экспертиза тайинлаш;

д) товар бўйича расмийлаштирувчи ходим томонидан сўралган қўшимча маълумотларни тақдим этиш;

е) тижорат ҳужжатларида товарлар ягона ўлчовда (дона, жуфт ва бошқа ўлчовда) кўрсатилган ва уларнинг умумий оғирлиги божхона тўлови суммасига таъсир этмаган ҳолларда ҳамда Хавфни бошқариш тизими топшириғида бошқа ҳоллар назарда тутилмаган бўлса, божхона кўриги давомида товарлар ўлчанмайди;

ж) божхона кўриги натижаси бўйича Низомнинг 62-бандига асосан божхона кўриги далолатномасини расмийлаштириш.

79. Божхона кўриги натижаларига кўра тафовут аниқланган тақдирда, божхона органининг мансабдор шахси томонидан мазкур Низомнинг 64-бандида кўрсатилган чоралар кўрилади.

4-§. Жисмоний шахсларнинг қўл-юки ва кузатиб борилаётган багажларини божхона кўригидан ўтказиш

80. Чегара божхона постлари орқали ҳаракатланаётган жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажлари божхона органлари томонидан божхона кўригидан ўтказилиши мумкин.

81. Чегара божхона постлари орқали ҳаракатланаётган жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларининг божхона кўриги Хавфни бошқариш тизими томонидан берилган топшириққа, шунингдек, божхона органининг мансабдор шахсининг техник воситаларни кўллаш натижасида пайдо бўлган шубҳасига кўра ёки танлаб олиш принципига асосан ўтказилади.

82. Чегара божхона постлари орқали ҳаракатланаётган жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларининг божхона кўриги божхона назорати зонасидаги божхона кўриги майдонида ёки алоҳида ажратилган махсус хоналарда ёхуд йўловчи ташиш поездларида ўтказилади.

Бунда йўловчи ташиш поездларидаги божхона кўриги уларнинг тўхтаб туриш вақтида амалга оширилади.

83. Божхона органининг мансабдор шахси томонидан жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларининг божхона кўриги бевосита уларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларини очган ҳолда, текширилаётган объектларни ва уларнинг қисмларини бўлакларга ажратиб, демонтаж қилиб ёки бошқа йўллар билан бутлигини бузиб, товарларга аниқлик киритиш орқали ўтказилиши мумкин.

84. Жисмоний шахсларнинг қўл юки ва кузатиб борилаётган багажларини божхона кўригидан ўтказиш натижаси бўйича қуйидаги ҳолларда божхона кўриги далолатномаси расмийлаштирилади:

текширилаётган объект эгаси ҳозир бўлмаганда;

жисмоний шахс божхона кўриги далолатномаси расмийлаштирилишини талаб қилганда.

5-§. Товарларни қайта, қўшимча ҳамда товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона кўригидан ўтказиш

85. Қайта ва қўшимча божхона кўриги божхона органи бошлиғи ёки унинг вазифасини бажарувчи ходимнинг розилиги асосида ўтказилади.

86. Қайта божхона кўригини ўтказиш учун қуйидагилардан бири асос бўлади:

божхона назорати остида бўлганда товарларга ваколатли шахснинг асослантирилган ёзма талабига асосан;

жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатлари, божхона органлари ёки бошқа ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларнинг тезкор таркибий тузилмаларидан, шунингдек, хорижий давлатлар ёки халқаро ташкилотлардан олинган тезкор-қидирув натижалари ва маълумотлари.

Қайта божхона кўриги мазкур Низомда белгиланган тартибда ўтказилади.

87. Қўшимча божхона кўриги ваколатли шахс кўрикдан ўтказиш натижалари товарнинг бутун туркумига татбиқ этилиши мумкин эмас деб ҳисобласа, товар туркумининг қолган қисми учун унинг ёзма талаби асосида ўтказилиши мумкин.

88. Божхона органлари товарлар чиқариб юборилганидан кейин, башарти божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилган деб тахмин қилиш учун етарли асослар ва тасдиқланган маълумотлар мавжуд бўлса, товарлар божхона кўригидан, шу жумладан, қайта божхона кўригидан ўтказилиши мумкин.

Бунда тасдиқланган маълумотлар ва асослар божхона органлари томонидан ўтказилган тезкор-қидирув фаолияти ва (ёки) божхона аудити натижасида божхона мақсадлари учун статистика маълумотларидан, БЮД ва бошқа ҳужжатлар таҳлили, шахсларнинг хабарнома ва аризалари, чет эл давлатлари, халқаро ташкилотларнинг тегишли органлари ҳамда оммавий ахборот воситаларидан олиниши мумкин.

89. Товарлар қайта, қўшимча ҳамда товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона кўригидан ўтказилганда, божхона органи томонидан белгиланган тартибда божхона кўриги далолатномаси расмийлаштирилади.

6-§. Божхона кўриги далолатномасини расмийлаштириш

90. Божхона кўриги далолатномаси божхона органларининг ахборот тизимида, шу жумладан, мобил иловалар орқали электрон шаклда расмийлаштирилади.

Божхона кўриги далолатномаси кўрик иштирокчилари томонидан қўл бармоқ излари қўйилган ҳолда, божхона органининг мансабдор шахсининг ЭРИси билан тасдиқланади.

91. Божхона кўригини ўтказиш жараёнида божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари талаблари бузилганлик ҳолатлари аниқланганда, электрон шаклда расмийлаштирилган божхона кўриги далолатномаси А4 форматли қоғозга чоп этилган ҳолда процессуал ҳужжатларга илова қилинади.

92. Божхона кўригининг бошланиш вақти божхона органининг мансабдор шахси товарлар ўрамини, транспорт воситалари ёки контейнерларни, юк жойлари ва юк сиғимларини, товарлар жойлаштирилган ёки жойлаштириладиган бошқа жойларга нисбатан божхона назорати шаклларини қўллашни бошлаган вақтидан бошлаб ҳисобланади.

93. Божхона кўриги божхона кўриги далолатномаси расмийлаштирилгандан сўнг якунланган деб ҳисобланади. Бунда божхона кўриги жараёни божхона органининг мансабдор шахси томонидан тўхтатиб қўйилганда, тўхтатиб қўйилган вақтдан бошлаб божхона кўриги бошлангунга қадар бўлган вақт божхона кўригига сарфланган вақтга қўшилмайди.

94. Божхона кўриги далолатномаси қуйидаги ҳолларда қоғозда ёзма шаклда расмийлаштирилади:

давлат сирлари тўғрисидаги маълумотлар мавжуд бўлган ташқи савдо контрактлари бўйича олиб ўтилаётган товарларга нисбатан божхона кўриги ўтказилган ҳолларда;

божхона органлари ахборот тизимининг дастурларида божхона расмийлаштирувига белгиланган муддат ичида тузатиб бўлмас техник носозликлар ва (ёки) Интернет тармоғида узилишлар вужудга келганда;

халқаро шартномалар ва қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа ҳолларда.

Бунда божхона кўриги далолатномаси кўрик иштирокчилари томонидан имзоланиб, божхона органининг мансабдор шахсининг шахсий муҳри билан тасдиқланади.

95. Расмийлаштирилган қоғоз шаклидаги божхона кўриги далолатномаларининг ҳисоби Божхона қўмитаси томонидан белгиланган «қоғоз шаклидаги божхона кўригини рўйхатга олиш китоби» ёрдамида юритилади.

96. Қоғоз ва (ёки) электрон шаклдаги божхона кўриги далолатномаси расмийлаштирилган кундан эътиборан уч йил мобайнида сақланади.

8-боб. Шахсий кўрик

97. Шахсий кўрик божхона чегараси орқали ўтаётган ва божхона назорати зонасида ёки аэропортнинг халқаро йўналишлар учун очиқ бўлган транзит зонасида бўлган жисмоний шахсга нисбатан ўтказилади.

98. Шахсий кўрик божхона ҳудудига олиб кириш ёки ушбу ҳудуддан олиб чиқиш тақиқланган товарларни ёхуд қонунчиликда белгиланган тартибни бузган ҳолда олиб ўтилаётган товарларни жисмоний шахс ёнида яширмоқда ва уларни ўз ихтиёри билан тақдим этмоқчи эмас, деб тахмин қилишга асослар бўлган тақдирда, божхона органининг мансабдор шахси томонидан ўтказилади.

Хавфни бошқариш тизими томонидан берилган топшириқ ёки масофавий божхона назорати натижаси бўйича келиб тушган топшириққа ёки давлат органлари ва бошқа ташкилотлардан келиб тушган маълумотларга асосан шахсий кўрик ўтказилиши мумкин.

99. Шахсий кўрикдан ўтказиш ҳақидаги қарор божхона органининг бошлиғи ёки унинг ўрнини босувчи шахс томонидан қабул қилинади.

Қабул қилинган қарорнинг нусхаси шахсий кўрикдан ўтказиладиган жисмоний шахснинг талабига кўра тақдим этилади.

100. Шахсий кўрикдан ўтказишни бошлашдан аввал божхона органининг мансабдор шахси:

шахсий кўрикдан ўтказиш тўғрисидаги қарорни жисмоний шахсга эълон қилиши;

шахсий кўрик ўтказилаётганда жисмоний шахсни унинг ҳуқуқлари билан таништириши;

жисмоний шахсга ёнида беркитилган товарларни ўз ихтиёри билан беришни таклиф қилиши шарт.

101. Жисмоний шахс шахсий кўрикни рад этган тақдирда, шахсий кўрикдан ўтказиш тўғрисидаги қарорга шахсий кўрикдан ўтказиш ҳақидаги қарорни эълон қилган божхона органининг мансабдор шахсининг имзоси билан тасдиқланган белги қўйилади.

102. Агар кўрикдан ўтказилаётган шахс божхона органининг мансабдор шахсининг қонуний талабларини бажармаса ёки бажаришга қаршилик кўрсатса, ушбу ҳаракатлар маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги қонунчиликка мувофиқ жисмоний шахсни маъмурий йўл билан ушлаб туриш учун асос бўлади.

103. Шахсий кўрик санитария-гигиена талабларига жавоб берадиган, бошқа шахслар томонидан шахсий кўрик жараёнини кузатишни истисно этадиган алоҳида хонада божхона органининг кўрикдан ўтказилаётган шахс билан бир жинсдаги мансабдор шахси томонидан айнан шу жинсдаги икки холис иштирокида ўтказилади. Бошқа жисмоний шахсларнинг бу хонага кириш ва шахсий кўрикдан ўтказишни кузатиш имкониятига йўл қўйилмайди. Кўрикдан ўтказилаётган шахснинг танаси фақат тиббиёт ходимлари томонидан, зарур бўлганда махсус тиббиёт техникасидан фойдаланган ҳолда текширилади. Зарур бўлганда шахсий кўрик ўтказилаётганда таржимон жалб қилинади. Шахсий кўрикни ўтказишда инсоннинг ҳаёти ва соғлиғи учун хавфсиз бўлган техник ва бошқа воситалар қўлланилиши мумкин.

Вояга етмаган ёки муомалага лаёқатсиз шахс шахсий кўрикдан ўтказилаётганда унинг қонуний вакиллари (ота-онаси, фарзандликка олганлар, ҳомийлар, васийлар) ёки уни кузатиб борувчи шахслар ҳозир бўлишга ҳақли.

104. Шахсий кўрик кўрикдан ўтказилаётган шахс томонидан ўзида яшириб қўйилган товарларни топиш учун зарур бўлган доирада ҳамда инсон шаъни ва қадр-қиммати камситилишини, унинг соғлиғи ва мол-мулкига зиён етказилишини истисно этадиган шаклда ўтказилади.

105. Шахсий кўрик соддалаштирилган тарзда қуйидаги шаклда ўтказилиши ҳам мумкин:

божхона чегараси орқали ҳаракатланаётган шахсларга нисбатан инсон танасини сканер қилувчи қурилмаларни қўллаш орқали;

божхона ходимлари томонидан божхона чегараси орқали ҳаракатланаётган шахсларни уст кийим бошларини ечинтирмаган ҳолда, уст кийим боши ва танасини пайпаслаб текшириш йўли билан.

Божхона органлари томонидан соддалаштирилган тарзда шахсий кўрикни ўтказиш учун божхона органининг бошлиғи ёки унинг ўрнини босувчи шахснинг қарори ҳамда баённома тузиш талаб этилмайди.

Соддалаштирилган тарзда шахсий кўрикни ўтказиш натижасида қонун бузилиши ҳолати аниқланган тақдирда, божхона органининг мансабдор шахси томонидан тўлиқ шахсий кўрик ўтказилади ва натижаси бўйича баённома тузилади.

106. Кўрикдан ўтказилаётган шахс ёки унинг қонуний вакили ёхуд уни кузатиб борувчи шахс шахсий кўрикдан ўтказиш жараёнида қуйидаги ҳуқуқларга эга:

божхона органи бошлиғининг ёки унинг ўрнини босувчи бошқа шахснинг шахсий кўрикдан ўтказиш тўғрисидаги қарори эълон қилинишини талаб қилиш, соддалаштирилган тарзда шахсий кўрик ўтказиладиган ҳоллар бундан мустасно;

она тилидан фойдаланиш, шунингдек, таржимон хизматларидан фойдаланиш;

ўз ҳуқуқлари ва мажбуриятлари билан танишиш;

тушунтиришлар, илтимосномалар бериш;

шахсий кўрик баённомасини тузиш тугалланганидан сўнг у билан танишиб чиқиш ва мазкур баённомага киритилиши лозим бўлган маълумотларни баён этиш;

божхона органининг қарори, унинг мансабдор шахслари ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) устидан белгиланган тартибда шикоят қилиш.

Кўрикдан ўтказилаётган шахс ёки унинг қонуний вакили ёхуд уни кузатиб борувчи шахс қонунчиликка мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

107. Кўрикдан ўтказилаётган шахс ёки унинг қонуний вакили ёхуд уни кузатиб борувчи шахс шахсий кўрик давомида божхона органининг мансабдор шахсининг қонуний талабларини бажариши шарт.

108. Шахсий кўрик натижалари бўйича шахсий кўрикни ўтказган божхона органининг мансабдор шахси томонидан баённома тузилади. Баённома қуйидагилар томонидан электрон шаклда ЭРИ ёки қўл бармоқ изини қўйиш орқали тасдиқланади:

божхона органининг шахсий кўрикни ўтказган мансабдор шахси;

холислар;

шахсий кўрикдан ўтказилган жисмоний шахс ёки унинг қонуний вакили ёхуд уни кузатиб борувчи шахс;

тиббиёт ходими — кўрикдан ўтказилган шахснинг танаси у томонидан текширилганда;

шахсий кўрикда иштирок этган бошқа шахслар.

Шахсий кўрикдан ўтказилган жисмоний шахсга шахсий кўрик ўтказилгани тўғрисидаги баённоманинг чоп этилган нусхаси тақдим этилади ва баённома божхона органларида 3 (уч) йил давомида сақланади.

Ўтказилган шахсий кўрик бўйича тузилган баённома шакли Божхона қўмитаси томонидан тасдиқланади.

9-боб. Божхона идентификациялаши

109. Божхона идентификациялаши товарлар, транспорт воситалари ва ҳужжатлар, шунингдек, божхона назорати остида бўлиши лозим бўлган товарлар турган ёки туриши мумкин бўлган хоналар ва бошқа жойларнинг божхона идентификациялаш воситаларини қўллаш йўли билан амалга оширилади.

110. Божхона идентификациялаш воситалари қуйидагилардан иборат:

қўйилган пломбалар, муҳрлар;

ёзилган рақамли, ҳарфли тамғалар ва бошқа хилдаги тамғалар, идентификация белгилари;

босилган штамплар;

олинган намуналар ва нусхалар;

тузилган тавсифлар, чизмалар;

тайёрланган катта тасвирлар, расмлар, фотосуратлар ва видеотасвирлар;

товарнинг кузатув ҳужжатлари ва бошқа ҳужжатлар;

ёпиштирилган махсус наклейкалар ва ҳимоя мосламалари;

товарнинг жўнатувчи божхона пости томонидан пломбалар ва муҳрлар қўйилган, транспорт воситаларининг юк бўлимларига жойлаштирилган, божхона мақсадлари учун зарур товарнинг кузатув ҳужжатлари;

сейф-пакетларга жойлаштирилган, божхона мақсадлари учун зарур бўлган ҳужжатлар;

қонунчиликка зид бўлмаган бошқа божхона идентификациялаш воситалари.

111. Божхона идентификациялаш воситалари божхона органлари томонидан ўзгартирилиши, олиб ташланиши ёки йўқ қилиниши мумкин, товарларнинг ва транспорт воситаларининг йўқ қилиниши, қайта тиклаб бўлмайдиган тарзда йўқотилиши ёки жиддий тарзда бузилиши ҳақиқий хавфи бўлган ҳоллар бундан мустасно. Божхона органларига божхона идентификацияси воситалари ўзгартирилгани, олиб ташлангани ёки йўқ қилингани тўғрисида дарҳол хабар берилади ва ҳақиқий хавф мавжудлигининг далиллари тақдим этилади.

Товар жўнатувчилар ва ташувчилар, шунингдек, чет давлатларнинг божхона органлари томонидан Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларига мувофиқ қўйилган пломбалар, муҳрлар ёки бошқа божхона идентификациялаш воситалари божхона идентификациялаш воситалари сифатида эътироф этилиши мумкин.

Юк операциялари божхона назорати зонасида ёки божхона омбори ҳудудида ўтказилганда, қўйилган божхона идентификациялаш воситаларини олиб ташлаш ёки йўқ қилиш божхона органининг рухсати асосида божхона назорати зонасига жавобгар шахс ёки божхона омбори эгаси ёки унинг ваколатли шахси томонидан амалга оширилиши мумкин.

112. Божхона идентификациялаш воситаларининг қўлланиш ва тайёрланиш тартиби Божхона қўмитаси томонидан белгиланади.

10-боб. Божхона кузатуви

113. Божхона органларининг мансабдор шахси томонидан божхона назорати остидаги товарлар ва транспорт воситаларини визуал кузатиш, шу жумладан, техник воситалар қўлланилган ҳолда кузатиш божхона кузатуви ҳисобланади.

114. Божхона органлари божхона омборлари ва божхона постларига ўрнатилган видеокузатув тизими ёки юзни таниб олувчи камералари орқали визуал божхона кузатувини амалга оширади.

Божхона кузатуви натижасида божхона назорати остидаги товар ва транспорт воситалари ёки божхона чегарасини кесиб ўтаётган жисмоний шахсларда қонунчилик ҳужжатлари талабларининг бузилиш ҳолати бўйича шубҳа вужудга келганда, божхона органлари томонидан божхона назоратининг бошқа шакллари қўлланади.

115. Божхона органларининг видеокузатув тизимидаги маълумотлар тасвирга олинган кундан бошлаб уч ой давомида Божхона қўмитасида сақланади.

11-боб. Бинолар ва ҳудудларни текшириш

116. Бинолар ва ҳудудларни текшириш божхона назорати остида бўлган, шу жумладан, шартли равишда чиқариб юборилган товарларнинг ва транспорт воситаларининг божхона омборларида, бож олинмайдиган савдо дўконлари биноларида, шунингдек, божхона тартиб-таомиллари ва режимлари шартларига мувофиқ товарлар ва транспорт воситалари туриши лозим бўлган шахсларда товарлар ва транспорт воситалари борлигини тасдиқлаш мақсадида божхона органининг мансабдор шахси томонидан амалга ошириладиган ҳаракатдир.

117. Божхона органлари божхона назорати остидаги товар ва транспорт воситалари сақланаётган бино ва ҳудудларни ҳар уч ойда бир маротаба бино ва ҳудуд эгасини олдиндан хабардор қилган ҳолда текширади, мазкур товар ва транспорт воситаларининг ишлатиб юборилганлиги ва (ёки) ноқонуний фойдаланилгани тўғрисида асосли маълумотлар мавжуд бўлган ҳоллар бундан мустасно.

Божхона назорати остидаги товар ва транспорт воситалари сақланаётган бино ва ҳудуд эгасининг мурожаатига асосан божхона органлари томонидан текширув ўтказилиши мумкин.

Биноларида ва ҳудудларида божхона назоратидан ўтказилиши лозим бўлган товарлар ва (ёки) транспорт воситалари, божхона назорати учун зарур ҳужжатлар турган ёки туриши эҳтимоли бўлган ёхуд назорат қилиниши божхона органларига юкланган фаолиятни амалга ошираётган юридик ва жисмоний шахслар шу биноларга ва ҳудудларга божхона органларининг мансабдор шахсларига улар хизмат гувоҳномасини кўрсатган тақдирда кириш имконини беради.

Агар Ўзбекистон Республикасининг қонунчилигида ёки халқаро шартномаларида давлат органлари мансабдор шахсларининг алоҳида объектларга кириши учун бошқача тартиб белгиланган бўлса, божхона органларининг мансабдор шахслари бу объектларга Ўзбекистон Республикасининг қонунчилигида ёки халқаро шартномаларида белгиланган тартибда киришга ҳақли.

118. Божхона органлари бинолар ва ҳудудларни текширишда қуйидаги ҳаракатларни амалга оширади:

божхона назорати остида турган товарларнинг тўлиқ сақланаётганлигини, унга шикаст ёки бошқача тарзда зарар етказилмаганлигини текшириш;

бино ва ҳудудларга бегона шахсларнинг кириш имкониятлари чекланганлигини ўрганиш (бинога кириш учун яширин йўллар, тирқишларнинг мавжуд эмаслиги, ҳудуд тўсиқ билан ўралганлиги ва бошқалар).

12-боб. Товарларни ва транспорт воситаларини ҳисобга олиш, ҳисобга олиш тизимини текшириш ҳамда ушбу товарларни ва транспорт воситаларини инвентаризациядан ўтказиш

1-§. Товарларни ва транспорт воситаларини ҳисобга олиш, ҳисобга олиш тизимини текширишнинг умумий қоидалари

119. Божхона чегарасидан олиб ўтилаётган ва (ёки) божхона назорати остида бўлган барча товарлар ва транспорт воситалари божхона органлари томонидан ҳисобга олиниши керак.

120. Тегишли божхона режимлари шартларига риоя этилиши учун масъул бўлган юридик ва жисмоний шахслар божхона чегарасидан олиб ўтилаётган ва (ёки) божхона назорати остида бўлган товарларнинг ва транспорт воситаларининг ҳисобини юритиши ҳамда ҳар чоракда божхона органларига Божхона қўмитаси томонидан белгиланадиган шаклда ҳамда электрон тарзда ҳисобот тақдим этиши шарт.

121. Товарларнинг ва транспорт воситаларининг ҳисоби божхона органларида жорий этилган ахборот тизимлари орқали юритилади.

122. Тегишли божхона режимлари шартларига риоя этилиши учун масъул бўлган юридик ва жисмоний шахслар томонидан амалга ошириладиган товарларни ва транспорт воситаларини ҳисобга олиш тизимини текшириш божхона органлари томонидан қуйидаги ҳолларда қўлланилиши мумкин:

шахс божхона расмийлаштирувининг соддалаштирилган тартиб-таомилларини қўллаш тўғрисида ариза берганда;

ҳисобга олиниши лозим бўлган товарлар шартли равишда чиқариб юборилганда;

божхона брокерларининг, божхона ташувчиларининг, шунингдек, айрим божхона режимлари доирасида фаолият юритаётган ва (ёки) товарларни божхона назорати остида сақлаш бўйича хизматлар кўрсатаётган шахсларнинг фаолияти назорат қилинаётганда;

божхона назорати остида турган товарлар ва (ёки) транспорт воситаларига нисбатан ваколатли шахс текширилаётганда.

2-§. Товарларни ва транспорт воситаларини инвентаризациядан ўтказишнинг умумий қоидалари

123. Божхона назорати остида турган товарлар ва транспорт воситалари божхона органи бошлиғининг ёки унинг ўрнини босувчи шахснинг мазкур Низомга 1-иловага мувофиқ шаклда қабул қилинган қарорига кўра божхона органининг мансабдор шахслари томонидан инвентаризациядан ўтказилади (кейинги ўринларда — инвентаризациядан ўтказиш).

Инвентаризациядан божхона омбори, вақтинча сақлаш, вақтинча олиб кириш, бож олинмайдиган савдо, эркин божхона зонаси, эркин омбор божхона режимларига жойлаштирилган, шунингдек, шартли чиқариб юборилган божхона назорати остидаги товарларни улар дастлаб божхона режимига жойлаштирилган вақтдаги ҳолатида (бут, яроқли, ўзгаришсиз ва бошқалар) сақланаётганлигига аниқлик киритиш, божхона режимлари талаблари ва шартларига риоя қилинганлигини жойлашган манзилга борган ҳолда ўрганиш мақсадида ўтказилади.

Инвентаризациядан ўтказишда божхона органи ходимлари томонидан божхона назорати остида турган товарларни бевосита сақлаш жойига борган ҳолда мавжудлиги текширилади, миқдорини аниқлаш мақсадида саналади ёки ўлчанади, фойдаланишдаги яроқлилик ҳолати ўрганилади.

124. Товарларни ваколатли шахс иштирокида божхона органининг мансабдор шахси томонидан инвентаризация ўтказилади.

125. Инвентаризация қуйидаги ҳолларда ўтказилади:

божхона назорати остидаги товарлар белгиланган талаб ва шартлар асосида сақланаётгани ёки фойдаланилаётгани ўрганилаётганда;

товарлар сақланаётган жойда табиий офатлар, ёнғинлар, бахтсиз ҳодисалар ёки экстремал шароитлар юз берганда;

божхона назорати остидаги товарлар қонунга хилоф тарзда тасарруф этилаётгани тўғрисида маълумот бўлганда;

божхона органларига бошқа ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари ёки давлат органларидан келиб тушган материаллар, шунингдек, хорижий давлатларнинг божхона ва бошқа давлат органлари ва халқаро ташкилотлардан олинган маълумотлар мавжуд бўлганда.

126. Инвентаризациядан ўтказишда заруратга кўра махсус билим ва малакага эга, холис, текширув натижаларидан манфаатдор бўлмаган мутахассис ва экспертлар жалб қилиниши мумкин.

127. Божхона органлари тегишли божхона режимлари шартларига риоя этилиши учун жавобгар бўлган юридик ва жисмоний шахслар томонидан ўтказилган товарлар ва транспорт воситалари инвентаризацияси натижаларидан фойдаланиши мумкин.

3-§. Товарларни инвентаризациядан ўтказишни белгилаш ва ўтказиш бўйича қоидалар

128. Божхона назорати остида турган товарларни ва транспорт воситаларини инвентаризация қилиш божхона органи бошлиғининг ёки унинг ўрнини босувчи шахснинг қарорига кўра божхона органининг мансабдор шахслари томонидан амалга оширилади.

129. Божхона органлари инвентаризациядан ўтказиш бошланиши ҳақида камида 5 иш куни олдин ваколатли шахсни хабардор қилади.

Божхона органларига божхона назорати остидаги товарлар билан ғайриқонуний операциялар ўтказилаётгани тўғрисида мурожаат келиб тушганда ёки ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларининг берган хабари асосида ваколатли шахсни икки иш куни олдин хабардор қилган ҳолда инвентаризациядан ўтказилади, тезкор қидирув тадбирлари бундан мустасно.

130. Божхона органининг мансабдор шахси ўзининг хизмат гувоҳномасини инвентаризациядан ўтказиш бошланишидан аввал ваколатли шахсга кўрсатиши ҳамда инвентаризациядан ўтказиш тўғрисидаги божхона органи қарори нусхасини тақдим этиши лозим.

131. Ваколатли шахс божхона органининг мансабдор шахсига товарлар сақланаётган бино ёки ҳудудга киришини таъминлайди.

Ваколатли шахс божхона органининг мансабдор шахсларини товарлар жойлашган бино ва ҳудудларга киришига тўсқинлик қилса ёки товарларни кўрсатишдан бош тортса, ушбу Низомга 2-иловага мувофиқ шаклда далолатнома тузилади ва тезкор бўлинмаларни хабардор қилган ҳолда қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда куч ва махсус воситаларни қўллаш орқали ушбу ҳудудга кириши мумкин.

132. Инвентаризациядан ўтказиш давомида ваколатли шахс товарлар бўйича вужудга келган номувофиқликлар ва тафовутлар юзасидан зарур ҳужжатлар ёки бошқа маълумотларни тақдим этиши лозим.

133. Инвентаризациядан ўтказиш муддати беш иш кунидан ошмаслиги керак.

134. Ўтказилган инвентаризация якунлари бўйича ушбу Низомга 3-иловага мувофиқ инвентаризациядан ўтказиш далолатномаси электрон шаклда тузилади ҳамда инвентаризация иштирокчилари томонидан қўл бармоқ излари қўйилган ҳолда, божхона органининг мансабдор шахсининг ЭРИси билан тасдиқланади, ёзма шаклда декларацияланадиган товарлар бундан мустасно.

Ёзма шаклда декларацияланадиган товарлар бўйича ўтказилган инвентаризация якунлари юзасидан инвентаризациядан ўтказиш далолатномаси ёзма шаклда тузилади ва божхона юк декларацияси билан бирга сақланади.

Инвентаризациядан ўтказиш далолатномаси товарлар божхона назорати остида турган товар мақомини йўқотгунга қадар инвентаризацияни ўтказган божхона органида сақланади.

Инвентаризациядан ўтказиш жараёнида божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари талаблари бузилганлик ҳолатлари аниқланганда, электрон шаклда тузилган инвентаризациядан ўтказиш далолатномаси қоғозда чоп этилади. Ваколатли шахснинг мурожаатига асосан ушбу далолатнома нусхаси тақдим этилади.

4-§. Товарларни инвентаризациядан ўтказишда божхона органлари мансабдор шахсларининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

135. Божхона органининг мансабдор шахслари қуйидаги ҳуқуқларга эга:

инвентаризациядан ўтказиш учун божхона назорати остида турган товарлар жойлашган бино ва ҳудудга кириш;

ваколатли шахсдан инвентаризациядан ўтказилаётган товарга тегишли божхона органлари ахборот тизимида мавжуд бўлмаган ҳужжатларни талаб қилиб олиш;

ваколатли шахсдан инвентаризациядан ўтказиш учун товарларни тақдим этишни талаб қилиш;

зарур бўлганда, махсус билим ва малакага эга, холис, текширув натижаларидан манфаатдор бўлмаган мутахассис ва экспертларни жалб қилиш;

товарларни инвентаризациядан ўтказиш учун ваколатли шахслардан назорат техник воситалар ва қурилмалар билан таъминлаб беришни талаб қилиш.

136. Божхона органининг мансабдор шахсларининг мажбуриятлари:

ваколатли шахснинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳурмат қилиш, уларга нисбатан ноқонуний қарорлар ва ҳаракатлар (ҳаракатсизлик) билан зарар етказилишининг олдини олиш;

инвентаризациядан ўтказиш тартибларига риоя қилиш;

ваколатли шахсга инвентаризациядан ўтказиш ҳақидаги қарор нусхасини бериш ва унга хизмат гувоҳномасини кўрсатиш;

инвентаризациядан ўтказиш давомида ваколатли шахснинг белгиланган иш режимини бузмаслик;

инвентаризациядан ўтказишда олинган ҳар қандай маълумотдан фақат божхона мақсадларида фойдаланиш;

ўз хизмат вазифасини бажариш чоғида ўзига маълум бўлган махфий маълумотларни ва қонунчилик ҳужжатлари билан қўриқланадиган бошқа сирларни ташкил этувчи маълумотларни ошкор қилмаслик;

ваколатли шахснинг мурожаатига биноан инвентаризациядан ўтказиш тартибига оид қоидалари тўғрисида зарур маълумотларни тақдим этиш;

инвентаризациядан ўтказишда олинган ва тузилган ҳужжатларнинг сақланишини таъминлаш;

инвентаризация натижасида божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилиши ҳолатлари аниқланганда, қонунчиликда белгиланган тартибда чораларни кўриш;

божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа мажбуриятларни бажариш.

5-§. Товарларни инвентаризациядан ўтказишда ваколатли шахснинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

137. Ваколатли шахс қуйидаги ҳуқуқларга эга:

божхона органининг мансабдор шахсидан инвентаризациядан ўтказиш учун асос бўлган ҳужжатлар билан танишиш, улардан нусха олиш ва уни амалга ошириш тартибига оид қонунчилик ҳужжатлари ва қоидалари тўғрисида тушунтириш олиш;

божхона органларининг қарорлари ва ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) устидан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда шикоят қилиш;

ўз объектига божхона органининг мансабдор шахсларининг киришини қуйидаги ҳолларда рад этиш:

божхона органининг мансабдор шахси томонидан инвентаризациядан ўтказиш тўғрисида ваколатли шахс белгиланган тартибда хабардор этилмаганда;

божхона органининг мансабдор шахси томонидан инвентаризациядан ўтказиш тўғрисида божхона органининг қарорини тақдим этмаганда ҳамда хизмат гувоҳномасини кўрсатмаган тақдирда;

божхона органи қарорида белгиланган инвентаризация ўтказиш муддатидан ташқари даврда;

қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа ҳуқуқлардан фойдаланиш.

138. Ваколатли шахсларнинг мажбуриятлари:

инвентаризациядан ўтказишда ҳозир бўлиш ва божхона органининг мансабдор шахсларига инвентаризация жараёни билан боғлиқ зарур кўмак кўрсатиш;

инвентаризациядан ўтказиш учун сўралган товарларни тақдим этиш;

божхона органининг мансабдор шахсининг талабига биноан, товарларга тегишли божхона органлари ахборот тизимида мавжуд бўлмаган ҳужжатларни тақдим этиш;

инвентаризациядан ўтказиш учун божхона назорати остида турган товарлар жойлашган бино ва ҳудудларга божхона органининг мансабдор шахсларининг тўсиқсиз киришини таъминлаш.

6-§. Инвентаризациядан ўтказишни бошлаш, ўтказиш ва якунлаш тартиби

139. Инвентаризациядан ўтказиш бошланишидан аввал:

божхона органининг мансабдор шахси Божхона қўмитасининг ахборот тизимларидан инвентаризациядан ўтказиладиган товарлар тўғрисидаги энг сўнгги маълумотларни олиши;

ваколатли шахс товарларни санаш, ўлчаш ва бошқа божхона назорати тартиб-таомилларини амалга ошириш учун қулай бўлган ҳолда, товарлар тури, хусусияти ва ўлчамларига асосан жойлаштириш чораларини кўриши шарт.

140. Инвентаризациядан ўтказиш жараёнида товарларнинг мавжудлиги, уларнинг белгиланган талаблар ва шартлар асосида сақланаётгани товарларни бевосита кўриш орқали аниқланади. Бунда товарларнинг миқдорига аниқлик киритилиши мумкин.

141. Махсус жиҳозланган жойларда сақланаётган ўйилувчан, тўкилувчан ёки қуйилувчан товарларни инвентаризациядан ўтказиш математик ҳисоб-китоб усулларига асосланади.

142. Инвентаризациядан ўтказиш натижасида божхона тўғрисидаги қонунчилик талабларининг бузилганлик ҳолати аниқланганда, қонунчиликда белгиланган чоралар кўрилади.

13-боб. Товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати

143. Товарлар чиқариб юборилганидан кейин божхона органлари, агар божхона тўғрисидаги қонунчилик бузилишлари мавжуд деб тахмин қилиш учун етарли ва тасдиқланган асослар мавжуд бўлса, божхона назоратини амалга оширишга, шу жумладан божхона аудити усуллари асосида амалга оширишга ҳақли.

144. Товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати амалга оширилаётганда божхона органлари товарларнинг борлигини текширишга, уларни қайта божхона кўригидан ўтказишга, божхона декларациясида кўрсатилган маълумотларни қайта текширишга, ҳужжатларни ҳамда ушбу товарлар билан амалга ошириладиган ташқи иқтисодий операцияларга ва ундан кейинги тижорат операцияларига тааллуқли ахборотни текширишга ҳақли. Текширув мазкур операцияларга бевосита ёки билвосита алоқадор ёхуд зарур ҳужжатларга эга бўлган юридик ва жисмоний шахслар жойлашган жойларда ўтказилиши мумкин.

145. Товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати қуйидаги усулларни қўллаш орқали амалга оширилади;

божхона аудитини ўтказиш;

товарнинг ТИФ ТН коди бўйича тўғри таснифланганлигини назорат қилиш;

божхона қиймати тўғри белгиланганлигини ҳамда божхона тўловлари тўғри ундирилишини мониторинг қилиш.

146. Товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назоратини ўтказиш учун божхона органи бошлиғининг ёки унинг ўрнини босувчи шахснинг текширув мақсади, уни ўтказиш муддатлари, текширувчи божхона органининг мансабдор шахсларининг таркиби ва текширилаётган давр кўрсатилган қарори асос бўлади.

147. Товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати айни бир контракт (шартнома, келишув) бўйича кўпи билан бир маротаба ўтказилиши мумкин.

148. Товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати ҳамда божхона тўловларини қўшимча ҳисоблаш товарларнинг божхона назорати остида бўлиши тугаган пайтдан эътиборан уч йил ичида амалга оширилиши мумкин.

149. Божхона органлари божхона тўғрисидаги қонунчиликка риоя этилганлигини ваколатли шахс томонидан божхона расмийлаштируви жараёнида тақдим этилган ҳужжатларни молия-хўжалик фаолиятига боғлиқ ҳужжатларда акс эттирилган маълумотлар билан солиштирган ҳолда ўрганиш ва текшириш орқали белгиланган тартибда божхона аудитини ўтказади.

14-боб. Товар ва транспорт воситаларининг божхона назорати шаклларини қўллаш жараёнида техник ходимлар, хизмат итлари ва техник воситалардан фойдаланиш

150. Товар ва транспорт воситалари ёки унинг ҳужжатларига нисбатан божхона назорати шаклларини қўллашда божхона органлари божхона назорати тўлиқ амалга оширилишини таъминлаш мақсадида турли эксперт ва мутахассисларни жалб қилиши мумкин.

Божхона назорати амалга оширилишида юкни тушириш ва ортиш ҳамда божхона назорати шаклларини қўллаш билан боғлиқ бўлган бошқа вазифаларни амалга оширувчи техник ходимлар иштирок этиши мумкин.

151. Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кирилиши, олиб чиқилиши ёки транзит олиб ўтилиши тақиқланган товарларни аниқлаш мақсадида божхона кўздан кечируви ва (ёки) божхона кўриги зарур ҳолларда хизмат итларидан фойдаланган ҳолда ўтказилиши мумкин.

152. Божхона назорати шаклларини қўллаш самарадорлигини ошириш ҳамда товарлар ҳақидаги маълумотларни (уларнинг сони, таркиби, физик ва кимёвий хоссалари, асллилиги, махфий жойларнинг борлиги) аниқлаш мақсадида техник воситаларидан фойдаланилади.

Иш самарадорлигини ошириш мақсадида божхона назоратини амалга оширишда божхона органи ходимлари томонидан қуйидаги техник воситалардан фойдаланилиши мумкин:

планшетлар (божхона кўригини амалга ошириш учун);

радиоалоқа воситаси (рация);

видеокузатув тизими;

GPS мониторинг тизими ва GPS трекер қурилмаси;

транспорт воситаларининг давлат рақамини ҳамда вагонлар рақамини автоматик аниқлаш тизими;

қўл юкларини кўрикдан ўтказувчи сканер (рентген) қурилмалари;

инсон танасини сканер қилувчи қурилма;

транспорт воситаларини сканер қилувчи замонавий инспекцион кўрик мажмуалари;

электрон автотарозилар;

ҳажм ўлчовларини автоматик аниқловчи қурилмалар;

божхона назоратининг бошқа техник воситалари.

Божхона органлари томонидан божхона постларида божхона назоратини амалга ошириш мақсадида инсон юзини таниб олиш тизимдан фойдаланилиши мумкин, бунда инсон юзини таниб олиш тизими Хавфни бошқариш тизими билан интеграция қилинган ҳолда фойдаланилади.

153. Божхона назорати шаклларини (шахсий кўрик бундан мустасно) амалга ошириш давомида божхона органининг мансабдор шахси томонидан жараён фото ва видео тасвирга олиниши мумкин, бунда божхона назоратини амалга ошириш фото ва видео тасвирга олишнинг қуйидаги мезонлари ва талабларига риоя қилиниши лозим:

божхона назоратини амалга оширишда иштирок этган барча шахслар;

транспорт воситасига ўрганилган идентификация воситаларининг бутлиги ҳамда транспорт воситасининг юк бўлимида бевосита (эркин) кириш имконияти мавжуд ёки мавжуд эмаслиги;

божхона назоратидан ўтказилаётган товар ва транспорт воситасининг тўлиқ миқдори, ўлчамлари, алоҳида хусусиятлари, маркаси, русуми, қадоқлари ҳамда товарнинг ТИФ ТН коди ва божхона қийматига таъсир кўрсатиши мумкин бўлган бошқа хусусиятларини яққол кўринадиган даражада тасвирга олиш.

Божхона назоратини амалга оширишда намуна ва синамаларни олиш жараёни тасвирга олиниши мумкин.

Божхона назоратини амалга ошириш давомида қонунчилик талабларининг бузилганлиги аниқланган тақдирда, аниқланган ҳолат тафсилотлари тасвирга олиниб, процессуал ҳужжатларга илова қилинади.

154. Божхона назорати шаклларини амалга ошириш давомида божхона органининг мансабдор шахси техник воситаларни қўллаш жараёнида шахсий хавфсизликка, инсонлар ҳаёти ва соғлиғига, атроф-муҳит ҳамда товар ва транспорт воситаларига зарар етказмаслик ҳамда шахсга доир маълумотларни ҳимоя қилиш чораларини кўриши лозим.

15-боб. Декларант томонидан товарларни кўздан кечириш

155. Декларант божхона декларацияси ва божхона мақсадлари учун зарур бошқа ҳужжатлар берилгунига қадар товарларни божхона назорати остида кўздан кечириш, ўлчаш, уларнинг намуналари ва нусхаларини олиш ҳуқуқига эга.

Товарларни декларант томонидан кўздан кечириш учун мурожаатнома божхона декларацияси божхона органига тақдим этилгунига қадар берилади.

Божхона органи томонидан товарларни божхона кўригидан ўтказиш белгиланиб, бу жараён якунига етмаган ҳолларда ёки товарлар транспорт воситасидан туширилиб бўлганда, декларант томонидан товарларни кўздан кечириш бўйича мурожаат қабул қилинмайди.

156. Декларант томонидан товарлар фақат ТИФ божхона постларида божхона омбори божхона режимида, божхона органи томонидан белгиланган божхона омбори ҳудудида кўздан кечирилади.

Товарларни декларант томонидан кўздан кечириш Хавфни бошқариш тизими томонидан берилган топшириққа асосан товарларга нисбатан Ўзбекистон Республикаси ташқи иқтисодий фаолият номенклатурасига мувофиқлигини таснифлаш тўғрисидаги дастлабки қарор олинади.

157. Декларантнинг мурожаатномаси божхона органининг ахборот тизимида рўйхатга олинади. Мурожаатноманинг электрон шакли Божхона қўмитаси томонидан тасдиқланади.

158. Товарларни декларант томонидан кўздан кечириш учун тақдим этилган божхона юк декларацияси Хавфни бошқариш тизими томонидан баҳоланади.

Бунда Хавфни бошқариш тизими томонидан божхона кўриги ўтказилиши юзасидан топшириқ берилганда, божхона органининг мансабдор шахси томонидан божхона кўриги ўтказилади.

Хавфни бошқариш тизими томонидан божхона кўриги белгиланмаганда божхона органининг мансабдор шахси:

кўздан кечиришни амалга ошираётган шахснинг товарларга нисбатан ваколатлилигини аниқлайди;

транспорт воситаларини ташқи тарафдан кўздан кечиради;

божхона идентификацияси воситалари мавжудлиги ҳамда уларга шикаст етказилмаганлигини аниқлайди, божхона идентификацияси воситалари бузилганлиги аниқланган ҳолларда, товарларни йўқолиш эҳтимоллари мавжудлигини аниқлайди;

божхона идентификацияси воситаларининг олиб ташланиши ва транспорт воситаси юкхонасининг очилишида иштирок этади.

Идентификациялаш воситалари ҳамда улар ўрнатилган жиҳозларга зарар етказилгани аниқланганда, тегишли тартибда божхона қонун бузилиши юзасидан иш материаллари юритилиб, товарлар божхона кўригидан ўтказилади, бунда декларант томонидан товарларни кўздан кечиришга йўл қўйилмайди.

159. Товарларни декларант томонидан кўздан кечириш билан боғлиқ барча жараёнлар божхона назорати остида амалга оширилади.

Хавфни бошқариш тизими томонидан божхона кўриги белгиланмаган ҳолларда декларант товарларни декларант томонидан кўздан кечириш якуни бўйича мазкур Низомга 4-иловага мувофиқ «товарларни декларант томонидан кўздан кечириш далолатномаси»ни электрон тарзда ушбу жараёнда иштирок этган божхона органининг мансабдор шахсига тасдиқлаш учун тақдим этади.

«Товарларни декларант томонидан кўздан кечириш далолатномаси»га уни божхона органининг мансабдор шахси тасдиқлагандан сўнг расмийлаштирилган мақоми берилади.

Бунда декларант томонидан товарларни кўздан кечириш натижасида юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилган товарлар бўйича тафовут аниқлангангани тўғрисида «товарларни декларант томонидан кўздан кечириш далолатномаси»да кўрсатилган ҳолларда божхона органининг мансабдор шахси томонидан божхона кўриги ўтказилади.

Божхона кўриги натижасида «товарларни декларант томонидан кўздан кечириш далолатномаси»да кўрсатиб ўтилган маълумотлар бўйича тафовут аниқланган тақдирда, қонунчиликда белгиланган тартибда декларантга нисбатан тегишли чоралар кўрилади.

160. Декларант томонидан кўздан кечириш жараёнида божхона органи ёки декларантнинг талабига кўра эксперт ва/ёки мутахассислар жалб этилиши мумкин.

161. Декларант томонидан кўздан кечириш натижасида юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилган товарлар бўйича тафовут аниқланган тақдирда, товарларга мос шаклда тегишли ҳужжатлар қайта тақдим этилади.

162. Аниқланган тафовут бўйича ваколатли шахсга нисбатан божхона қонунчилик бузилиши ҳолати расмийлаштирилмайди. Ушбу Низомнинг 159-бандида кўрсатиб ўтилган ҳолатлар бундан мустасно.

163. Декларант томонидан кўздан кечириш жараёнлари тегишли мурожаатнома божхона органлари ахборот тизимларида рўйхатга олинган вақтдан бошланади ҳамда мазкур «товарларни декларант томонидан кўздан кечириш далолатномаси» расмийлаштирилган мақоми берилгандан сўнг якунланади.

16-боб. Товарларни қайта юклаш жараёнларида божхона назоратини амалга ошириш

164. Махсус божхона пломбаси бузилмаган ёхуд транспорт воситасининг юк бўлимлари очилмаган ҳолда қайта юклаш жараёнлари божхона органининг мансабдор шахси иштирокисиз, шунингдек, транзит тартибда ҳаракатланаётган транспорт воситасига юкланган товарларни бир транспорт воситасидан бошқа транспорт воситасига қайта юклаш фақат божхона назорати зоналарида божхона органининг мансабдор шахси иштирокида амалга оширилади.

Бунда қайта юклаш жараёни бошланишидан олдин декларант томонидан божхона органларига мурожаат қилинади.

165. Божхона органининг мансабдор шахси иштирокида қайта юклаш жараёнларида божхона органининг мансабдор шахси қуйидаги хатти-ҳаракатларни бажаради:

тақдим этилган юк кузатув ҳужжатларини ўрганади;

божхона идентификацияси воситалари мавжудлиги, уларга шикаст етказилмагани, ўзгартирилмагани ёки бузилмаганлигини текширади;

транспорт воситасида Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кирилиши, олиб чиқилиши ва транзит олиб ўтилиши тақиқланган ёки чекланган товарларнинг мавжудлигини текширади;

қайта юклаш жараёнлари тугалланганидан сўнг транспорт воситасига божхона пломбасини қўяди (норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар талабларида божхона пломбаларини қўйиш назарда тутилган бўлса).

Қайта юклаш божхона омборида амалга оширилганда, божхона органининг мансабдор шахси божхона назоратини омбор мудири жавобгарлиги остида видеокузатув тизимлари орқали амалга ошириши мумкин.

Қайта юклаш жараёнлари якуни бўйича мазкур Низомга 5-иловада кўрсатиб ўтилган шаклда қайта юклаш далолатномаси расмийлаштирилади.

166. Қайта юклаш далолатномаси декларантнинг ёки ваколатли шахснинг талабига асосан А4 форматли оқ қоғозга чоп этилган ҳолда тақдим этилиши мумкин.

17-боб. Божхона назорати ва расмийлаштируви жараёнида товарнинг кузатув ҳужжатларини алмаштириш тартиби

167. Божхона назорати ва расмийлаштируви жараёнида товар кузатув ҳужжатлари божхона қонунчилиги талабларига риоя қилинган ҳолда алмаштирилади. Бунда божхона назоратининг қуйидаги босқичларида товар кузатув ҳужжатларини алмаштиришга рухсат берилади:

декларант томонидан товарларни кўздан кечируви натижаси бўйича тафовут аниқланганда;

товар ва транспорт воситаси манзил божхона постига етиб келгандан сўнг кейинги божхона режимига жойлаштиришдан олдин;

БЮД расмийлаштирилмасдан (сариқ ва яшил йўлакда) олдин.

168. Товарларга нисбатан божхона кўригини ўтказиш белгиланганда ёки божхона назоратининг бошқа шаклини қўллаш натижасида божхона органлари томонидан товарлар ва кузатув ҳужжатлари ўртасида тафовут аниқланганда, кузатув ҳужжатларини алмаштириш тегишли процессуал ҳужжатлар расмийлаштирилгандан сўнг суриштирув, тергов ёки суд органларининг қарори асосида амалга оширилади.

169. Товарнинг кузатув ҳужжатлари қуйидаги асосларга кўра алмаштирилиши мумкин:

товарнинг декларацияда кўрсатилган маълумотларга мувофиқ келмаслиги;

товарнинг номи ёки унинг ТИФ ТН коди ўзгартирилганида;

ташиш жараёнида товарнинг шикастланиши;

товарга эгалик қилиш ҳуқуқи ўзгартирилаётганда;

товар нуқсонга эга эканлиги ёки шартномадаги тавсифига мос келмаслиги аниқланганда;

шартнома шартларига ўзгартириш (вазни, шу жумладан қўшимча ўлчов бирлигидаги миқдори, нархи, ТИФ ТН коди, етказиб бериш шартлари ва бошқалар) киритиш лозим бўлганда;

ҳужжатларнинг йўқолиши ёки яроқсиз ҳолга келиши (транспорт ҳужжатлари, сертификатлар ва бошқалар) оқибатида;

ҳужжатлардаги маълумотларнинг нотўғри ёки ноаниқ бўлишида (имло хатолари, нархидаги ноаниқликлар ва бошқалар);

республикага олиб кириладиган товар тўғрисида ҳисобварақ-фактура (инвойс)да кўрсатиладиган минимал маълумотлар тўлиқ кўрсатилмаганда.

170. Мазкур Низомнинг 169-бандида келтирилган ҳолатлар мавжудлиги аниқланганда, декларант томонидан товарнинг кузатув ҳужжатларини алмаштириш бўйича қуйидаги маълумотлар кўрсатилган ҳолда божхона органларига ёзма ёки электрон тарзда хабарнома юборилади:

божхона декларациясининг (транзит ва бошқа) рақами ва санаси;

товар кузатув ҳужжатларини алмаштириш сабаби ҳамда ўзгартириладиган ҳар бир маълумотлар;

товар ҳақидаги ҳар бир янги маълумотлар (номи, миқдори, қиймати ва бошқалар).

Хабарномага товарнинг эски ва янги кузатув ҳужжатлари (инвойс, транспорт ҳужжатлари, сертификатлар ва ҳоказо) илова қилинади.

171. Божхона органлари хабарнома келиб тушгандан сўнг қуйидаги ҳаракатларни амалга оширади:

тақдим этилган ҳужжатлар белгиланган тартибда текширилади ва зарур бўлганида товарлар кўздан кечирилади;

товарнинг ТИФ ТН коди ва номи ўзгартирилаётганда божхона органи томонидан товарга нисбатан божхона кўригини амалга оширади ва божхона экспертизасини тайинлайди.

Товар нархи пасайиши кўзда тутилган юк-кузатув ҳужжатлари, шу жумладан, инвойсни алмаштиришга юк жўнатувчи мамлакатнинг божхона хизмати томонидан экспорт декларацияси ўзгартирилиб, бу тўғрисида Ўзбекистон Республикаси божхона органларига ёзма маълумот тақдим этилганда рухсат этилади ва божхона расмийлаштирувига қабул қилинади.

Товар нархи пасайиши кўзда тутилган юк-кузатув ҳужжатларини божхона расмийлаштирувига қабул қилган мансабдор шахс мажбурий тарзда юк жўнатувчи мамлакатнинг божхона хизматига халқаро сўровнома юбориш чораларини кўради.

172. Божхона органлари томонидан хабарномада келтирилган ҳолатлар ва тақдим этилган ҳужжатлар ўрганиб чиқилгандан сўнг товар кузатув ҳужжатларни алмаштиришга рухсат бериш ёки рад этиш тўғрисида қарор қабул қилинади. Бунда:

рухсат берилган тақдирда, божхона декларациясига тегишли ўзгартиришлар киритилади;

рад этилган тақдирда, хабарномага рад этиш асослари кўрсатилган ҳолда ёзма ёки электрон жавоб хати берилади.

18-боб. Товар ва транспорт воситаларига нисбатан чегара божхона постларида кучайтирилган божхона назоратини амалга ошириш

173. Божхона органлари томонидан чегара божхона постларида ионлаштирувчи нурланиш манбалари ёки радиоактив материаллар ҳамда бошқа оммавий қирғин қуроллари, инсонлар, ҳайвонот олами ва ўсимликлар учун юқумли касалликлар мавжудлиги аниқланган тақдирда, кучайтирилган божхона назорати амалга оширилади.

174. Божхона органлари чегара божхона постларида радиоактив материалларни республика ҳудудига олиб кириш, ҳудудидан олиб чиқиш ва ҳудуди орқали транзит қилиш бўйича радиациявий назоратни амалга оширади.

Товар ва транспорт воситаларини божхона назоратидан ўтказиш давомида ионлаштирувчи нурланиш манбалари ёки радиоактив материаллар мавжудлиги аниқланганда, божхона органлари радиация хавфсизлигини таъминлаш чораларини кўради.

Ионлаштирувчи нурланиш манбалари ёки радиоактив материаллар аниқланган транспорт воситасини алоҳида жойга ажратган ҳолда бошқа шахсларнинг унга яқинлашишини чеклаб қўйиб, аниқланган ионлаштирувчи нурланиш манбалари ёки радиоактив материаллар тўғрисида Фанлар академиясининг Ядро физикаси институти ва ваколатли давлат идоралари хабардор қилинади.

Аниқланган ионлаштирувчи нурланиш манбалари ёки радиоактив материалларга нисбатан божхона органларининг кейинги ҳаракатлари қонунчиликда белгиланган тартибда мазкур йўналишда ваколатли бўлган давлат идоралари билан ҳамкорликда амалга оширилади.

175. Чегара божхона постларида божхона назоратини амалга ошириш давомида товарларда (ҳайвонот ёки ўсимлик дунёси) юқумли касалликлар ёки зараркунандалар мавжудлиги аниқланганда, божхона органлари ветеринария назорати органлари ва санитария-карантин бўлинмалари ходимлари билан ҳамкорликда қонунчиликда белгиланган тартибда мазкур товарларнинг Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кирилиши ҳамда юқумли касалликлар ёки зараркунандалар тарқалишининг олдини олиш чораларини кўради.

176. Ўзбекистон Республикасида карантин ҳолати эълон қилинганда ёки дунё мамлакатларида, жумладан, чегарадош мамлакатларда юқумли ва эпидемиологик касалликлар тарқалган вақтда чегара божхона постларида кучайтирилган божхона назорати амалга оширилади.

19-боб. Якунловчи қоидалар

177. Товар ва транспорт воситаларини божхона назорати шаклларини амалга ошираётган шахслар учун маълум бўлган маълумотлар тижорат сири ҳисобланиб, ушбу маълумотлар фақат ваколатли шахсларгагина ошкор этилиши лозим, қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ҳолатлар бундан мустасно.

178. Божхона органлари мансабдор шахслари ҳамда божхона назорати шаклларини қўллаш давомида иштирок этган бошқа шахслар ушбу Низом талабларини бузганликлари учун Ўзбекистон Республикасининг қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгар бўлади.

Божхона назорати шаклларини қўллаш тартиби тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА

Товарларни инвентаризациядан ўтказиш тўғрисида божхона органининг ҚАРОРИ 20___ йил «____» _____________ ____ (кун) _____ (ой) _________________________________________________________________________________________ (божхона органи номи) _________________________________________________________________________________________ (инвентаризация қилиш учун асос) _________________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг номи (Ф.И.О.), жойлашган жойи ва (ёки) ҳақиқатда фаолият юритадиган жойи) _________________________________________________________________________________________ (инвентаризациядан ўтказишга жалб қилинган бошқа шахсларнинг Ф.И.О. ва лавозими) ҚАРОР ҚИЛАМАН: _________________________________________________________________________________________ (инвентаризациядан ўтказувчи божхона органи м ансабдор шахс ларининг Ф.И.О. ва лавозими) Инвентаризациядан ўтказиш муддати ________ йил _______________ дан бошлаб ___________________________________ (йил) ___________ (кун/ой) __________ йил ___________________ гача этиб белгилансин. ___ (йил) ____________ (кун/ой) Божхона назорати остидаги товарларни инвентаризациядан ўтказишда уларнинг белгиланган жойда ҳақиқатда мавжудлиги ҳамда қонунчилик ҳужжатларидаги талаб ва шартлар асосида сақланаётганлиги ўрганилсин. ________________________________ (мансабдор шахснинг лавозими) ____________ (имзо) ____________________________________ Ф.И.О.

Божхона назорати шаклларини қўллаш тартиби тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА

Инвентаризацияни ўтказувчи божхона органи мансабдор шахсларни ваколатли шахснинг объектларига (ҳудудларга ёки биноларга) киришига тўсқинлик қилинганлик ва (ёки) ваколатли шахс ўз мажбуриятини тўлиқ бажармаганлиги тўғрисидаги

20___ йил «___» ______________ __________________________ (далолатнома тузилган жой) Мен, _____________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (далолатнома тузган мансабдор шахснинг Ф.И.О., лавозими) ________________________________________________________________________________________ (божхона органи қарори рақами, санаси) ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (инвентаризация ўтказилиши лозим бўлган ваколатли шахснинг номи ва жойлашган манзили) ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг объектлар (ҳудудлар ёки бинолар)нинг жойлашган жойи, ушбу объектларга киришга тўсқинлик қилинганлик ва (ёки) ваколатли шахс ўз мажбуриятини тўлиқ бажармаганлиги ҳолати тафсилотлари ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ Ҳолат юзасидан содир этган ваколатли шахснинг тушунтириши ёки баённомани имзолашдан бош тортганлиги: Баённомага қўшимчалар ва иловалар: ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (видео ва фотосуратлар, холислар (Ф.И.О.) ва бошқалар) ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ваколатли шахсга унинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари тушунтирилди. _____________________________ __________________ (ваколатли шахс Ф.И.О.) (Имзо) _____________________________ __________________ (холис сифатида қатнашган шахс Ф.И.О.) (Имзо) _____________________________ __________________ (холис сифатида қатнашган шахс Ф.И.О.) (Имзо) Далолатномани туздим: _____________________________ __________________ (божхона органи мансабдор шахси Ф.И.О.) (Имзо)

Божхона назорати шаклларини қўллаш тартиби тўғрисидаги низомга 3-ИЛОВА

Инвентаризациядан ўтказиш ДАЛОЛАТНОМАСИ 20___ йил «__» ________ (Тузилган жой) (шаҳар/вилоят) Божхона органи: _____________________________ Инвентаризация бошланган сана: _____________________________ Якунланган сана: __________________________ Товар сақланаётган жой номи: _____________________________ Инвентаризация натижаси: Тафовут аниқланди/аниқланмади Мавжуд товарлар тўғрисида маълумот: Т/р Божхона декларацияси рақами Божхона режими коди СТИР Ташкилот номи Товар номи Қолдиқ брутто вазни, кг Рухсатсиз фойдаланилган товарлар тўғрисида маълумот: Т/р Божхона декларацияси рақами Божхона режими коди СТИР Ташкилот номи Товар номи Қолдиқ брутто вазни, кг Далолатнома барча иштирокчиларга баланд овозда ўқиб эшиттирилди, иштирокчилардан ҳеч қандай қўшимча ва эътирозлар бўлди/бўлмади. Ушбу далолатномани тўғри деб имзо чекувчилар: Иштирокчилар: ________________________ ________________________ ________________________ (ваколатли шахс Ф.И.О.) (имзо) (М.Ў) ________________________ ________________________ (мутахассис/эксперт Ф.И.О.) (имзо) ________________________ ________________________ ________________________ (божхона ходими Ф.И.О.) (имзо) (М.Ў)

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 4-ИЛОВА

БОЖХОНА ҚЎМИТАСИ ____________________________________ ____________________________________ 1. Ҳудудий божхона бошқармаси номи 1.1. Божхона пости номи Товарларни декларант томонидан кўздан кечириш ДАЛОЛАТНОМАСИ ____________________________________ ____________________________________ 2. Сана (кун,ой, йил) 2.1. Далолатнома рақами ____________________________________ ____________________________________ 3. Экспорт қилувчи/импорт қилувчи ташкилот номи 3.1. СТИР / ПИНФЛ рақами Кўздан кечирув: ____:____ ____:____ ____________________________________ 4. Бошланди 4.1. Тугади _________________________ _________________________ _________________________ 5. Транспорт тури 5.1. Транспорт рақами 5.2. Идентификация воситаси Товарларнинг умумий: __________________ __________________ __________________ 6. Брутто вазни (кг.) 6.1. Нетто вазни (кг.) 6.2. Сони Илова қилган қўшимча ҳужжатлар: __________________ __________________ 7. Рақами 7.1. Санаси Товарлар кўздан кечириш натижасида тафовут: □ аниқланди / □ аниқланмади Товарларни кўздан кечириш натижасига кўра қуйидагилар аниқланди: Кўздан кечирилган товарлар декларацияланиши лозим бўлган товарларга: □ мос келади / □ мос келмайди қўшимча варақлар сони: __________________ Далолатномага илова қилинган №___ қўшимча варақ Кўздан кечирилган товарлар бўйича қуйидаги тафовутлар аниқланди: □ □ □ 8. Юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилмаган 8.1. Юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилганидан ортиқча 8.2. Юк кузатув ҳужжатларида кўрсатилганидан кам 1. _________________________________________ ___________________ _________________ Товар номи ТИФ ТН коди миқдори 2. _________________________________________ ___________________ _________________ Товар номи ТИФ ТН коди миқдори 3. _________________________________________ ___________________ _________________ Товар номи ТИФ ТН коди миқдори 4. _________________________________________ ___________________ _________________ Товар номи ТИФ ТН коди миқдори 5. _________________________________________ ___________________ _________________ Товар номи ТИФ ТН коди миқдори Декларант (ёки ваколатли шахс): _________________________ Ф.И.О. Кўздан кечиришда иштирок этган божхона органи ходими: _________________________ Ф.И.О.

Товарларни декларант томонидан кўздан кечириш далолатномасини тўлдириш тартиби

1-графада (Ҳудудий божхона бошқармаси номи) кўздан кечирилган ҳудудий божхона бошқармаси номи ёзилади.

1.1-графа (Божхона пости номи) Декларант томонидан мурожаат этилган божхона пости номи кўрсатилади.

2-графада (Сана) кўздан кечириш якунлангандан сўнг дастурда рўйхатга олинади ҳамда сана дастур томонидан автоматик тўлдирилади.

2.1-графада (Далолатнома рақами) кўздан кечириш якунлангандан сўнг дастурда рўйхатга олинади ҳамда далолатнома тартиб рақами дастур томонидан автоматик тўлдирилади.

3-графада (Экспорт қилувчи/импорт қилувчи ташкилот номи) экспорт қилувчи ёки импорт қилувчи номи кўрсатилади.

3.1-графада (СТИР/ПИНФЛ рақами) Экспорт қилувчи/импорт қилувчи ташкилотнинг СТИР рақами ёки товарга ваколатли шахс ПИНФЛ рақами кўрсатилади.

4-графада (Кўздан кечирув вақти) бунда декларант томонидан товарларни кўздан кечириш бошланган вақт кўрсатилади.

4.1-графада (Кўздан кечирув вақти) бунда декларант томонидан товарларни кўздан кечириш тугалланган вақт кўрсатилади.

4.2-графада (Кўздан кечирув жойи) кўздан кечирилган божхона омбори номи кўрсатилади.

5-графада (Транспорт тури) транспорт тури кўрсатилади.

Масалан: авто, темир йўл, авиа.

5.1-графада (Транспорт дав. рақами) транспорт воситасининг давлат рақами ёки темир йўл вагони рақами кўрсатилади.

5.2-графада (Идентификация воситаси) транспорт воситасига илинган идентификация рақами кўрсатилади.

6-графада (Товарларнинг умумий) ушбу бандда кўздан кечирилган товарнинг умумий брутто вазни (кг.да) кўрсатилади.

6.1-графада (Товарларнинг умумий) ушбу бандда кўздан кечирилган товарнинг умумий нетто вазни (кг.да) кўрсатилади.

6.2-графада (Товарларнинг умумий) ушбу бандда кўздан кечирилган товарнинг умумий сони кўрсатилади.

7-графада (Илова қилинадиган ҳужжатлар) товар ва транспортга илова қилинган ҳужжат тартиб рақами кўрсатилади.

7.1-графада (Илова қилинадиган ҳужжатлар) товар ва транспортга илова қилинган ҳужжат санаси кўрсатилади.

Масалан: Ивс№ 11254 — 01.01.2024 йил, СМР№ 332144565 — 01.01.2024 йил, 22017/01.01.2024/0000159 — 01.01.2024 йил

«Товарларни кўздан кечириш натижасида тафовут» бандида декларант томонидан товарларни кўздан кечириш натижасида тафовут аниқлангани ёки аниқланмагани кўрсатилади.

«Кўздан кечирилган товарлар декларацияланиши лозим бўлган товарларга» бандида декларант томонидан товарларни кўздан кечириш натижасида декларацияланиши лозим бўлган товарларни мос келиши ёки мос келмаслиги кўрсатилади.

Масалан: агар кўздан кечириш натижасида тафовут аниқланмаса ҳамда товарлар декларацияланиши лозим бўлган товарларга мос келса — «мос келади», агарда аксинча бўлса — «мос келмайди» белгиланади.

«Кўздан кечирилган товарлар бўйича қуйидаги тафовутлар аниқланди» бандида товарларни декларант томонидан кўздан кечириш натижасида аниқланган тафовут аниқ кўрсатилиши лозим. Бунда:

8-графада: ҳужжатларда кўрсатилмаган бўлса — «кўрсатилмаган» бандида муносабат белгиси қўйилади;

8.1-графада: ҳужжатларда кўрсатилганидан ортиқча товарлар аниқланса — «ортиқча» бандида муносабат белгиси қўйилади;

8.2-графада: ҳужжатларда кўрсатилганидан кам бўлса — «кам» бандида муносабат белгиси қўйилади.

Божхона назорати шаклларини қўллаш тартиби тўғрисидаги низомга 5-ИЛОВА

БОЖХОНА ҚЎМИТАСИ

________________________________________ ____________________________ Ҳудудий божхона бошқармаси номи Божхона пости номи ҚАЙТА ЮКЛАШ ДАЛОЛАТНОМАСИ ________________________________________ ____________________________ Қайта юклаш санаси Далолатнома рақами ________________________________________ ____________________________ Экспорт қилувчи / Импорт қилувчи ташкилот номи СТИР / ЖШШИР ________________________________________ Қайта юклаш жойи Қайта юклаш: _________________ _________________ бошланди тугади Транспорт воситаси: олдин кейин Идентификация воситалари: _________________ _________________ олдин кейин □ шикастланган □ шикастланмаган Қайта юклаш жараёнларида БҚБ ҳолати расмийлаштирилди: □ ХА □ ЙЎҚ Божхона органи ходими: Ф.И.О.

Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 6 ноябрдаги 700-сон қарорига 2-ИЛОВА

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом божхона аудитини ўтказиш тартибини белгилайди.

2. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланилади:

божхона аудити — товарларни чиқаришга рухсат берилгандан сўнг божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилганлигини ваколатли шахслар томонидан божхона расмийлаштируви жараёнида тақдим этилган ҳужжатларни молия-хўжалик фаолиятига боғлиқ ҳужжатларда акс эттирилган маълумотлар билан солиштирган ҳолда ўрганиш ва текширишга асосланган божхона назорати шакли;

божхона аудити дастури — ваколатли шахс фаолиятида ўтказиладиган божхона аудитининг назорат саволномаси;

божхона органи қарори — божхона органи (божхона пости бундан мустасно) томонидан ўз ваколатлари доирасида божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ёзма шаклда қабул қилинган ҳуқуқий ҳужжат;

божхона органи мансабдор шахси — ваколатли шахсга нисбатан божхона аудитини ўтказиш вазифаси юкланган божхона органи ходими;

ваколатли шахс — товарнинг ва (ёки) транспорт воситасининг эгаси ёки товарга ва (ёки) транспорт воситасига нисбатан божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ваколатларга эга бўлган ёхуд товарнинг ва (ёки) транспорт воситасининг эгаси номидан тегишли шартнома ёки ишончнома асосида иш кўрувчи шахс;

ваколатли орган — қонунчилик билан тадбиркорлик субъектлари фаолиятида текширувларни мувофиқлаштириш ҳамда назорат қилувчи органлар томонидан тадбиркорлик субъектлари фаолиятида текширувлар ўтказилишининг қонунийлигини назорат қилиш учун ваколат берилган ташкилот;

камерал божхона аудити — божхона аудитини ваколатли шахснинг иш жойи ва (ёки) ўз фаолиятини амалга оширадиган ҳудудга бормаган ҳолда амалга ошириш;

сайёр божхона аудити — божхона аудитини ваколатли шахснинг иш жойи ва (ёки) ўз фаолиятини амалга оширадиган ҳудудда ёхуд товарлар жойлашган жойда амалга ошириш;

«Ягона давлат назорати» ахборот тизими (кейинги ўринларда — Ахборот тизими) — тадбиркорлик соҳасида давлат назорати билан боғлиқ маълумотларни йиғиш, таҳлил қилиш ва қайта ишлаш имконини берувчи ҳамда назорат қилувчи органлар томонидан тадбиркорлик субъектлари фаолиятида ўтказиладиган текширувларни (хабардор этиш ёки текширув бошлангандан сўнг хабардор этиш орқали) ва улар натижаларини рўйхатга олишни таъминловчи электрон ахборот тизими.

3. Божхона аудити ваколатли шахсга нисбатан қуйидагиларни ўрганиш ва текшириш билан боғлиқ вазифаларни ҳал этишга қаратилади:

товарларни муайян божхона режимига жойлаштиришнинг қонунийлиги;

божхона декларациясида қайд этилган маълумотларнинг тасдиқловчи ҳужжатларда кўрсатилган маълумотларга мослиги;

божхона юк декларациясида расмийлаштирилган товарларнинг Ўзбекистон Республикаси Ташқи иқтисодий фаолият товар номенклатураси кодига мувофиқ тўғри таснифлангани;

маълум қилинган божхона қийматининг ҳаққонийлиги;

божхона тўловларининг тўғри ҳисоблангани ва ундирилгани;

валютани тартибга солиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари талабларига риоя этилгани;

товарларга нисбатан тариф преференцияларининг тўғри қўлланилгани;

божхона тўловлари бўйича имтиёзлар тўғри қўлланилгани, товарлардан фойдаланиш бўйича чекловларга риоя этилгани ёки улардан белгиланган мақсадда фойдаланилгани;

шартли чиқариб юборилган товарлар бўйича белгиланган чекловларга риоя этилгани;

товар ва транспорт воситалари сақланадиган жойларга чиққан ҳолда, улар бўйича амалга оширилган операцияларнинг қонунийлиги;

божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларида белгиланган бошқа талаблар ва мажбуриятларга риоя этилгани.

4. Божхона аудитида ваколатли шахслар Божхона қўмитасининг «Божхона аудити» автоматлаштирилган ахборот тизими (кейинги ўринларда — «Божхона аудити» тизими) орқали танланади.

«Божхона аудити» тизими орқали божхона аудитини ўтказиш вазифаси юкланган божхона органи мансабдор шахслари автоматик тарзда тақсимланади.

5. Божхона аудитини ўтказиш вазифаси юкланган божхона органи мансабдор шахслари ҳақидаги маълумотлар божхона аудитини ўтказиш тўғрисида божхона органи қарори билан тасдиқланади.

6. Божхона органининг божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги қарори ушбу Низомга 1-иловага мувофиқ шаклда тузилади.

Божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги божхона органи қарорида қуйидагилар кўрсатилади:

қарорнинг санаси ва рақами;

божхона аудитини ўтказувчи божхона органининг номи;

божхона аудити қамраб оладиган давр;

божхона аудитини ўтказиш муддати;

божхона аудитини ўтказиш учун асос бўлган ҳолатлар;

тадбиркорлик субъектининг номи (филиали ёки шохобчаси);

ваколатли шахснинг номи (фамилияси, исми ва отасининг исми);

ваколатли шахс жойлашган ва (ёки) ҳақиқатда фаолият юритадиган жой (жойлар), солиқ тўловчининг идентификация рақами;

божхона аудитини ўтказувчи божхона органи мансабдор шахс(лар)ининг фамилияси, исми, отасининг исми, лавозими;

божхона аудитини ўтказишга жалб қилинган бошқа шахсларнинг фамилияси, исми, отасининг исми, лавозими;

мазкур Низомнинг 3-бандига кўра божхона аудитининг олдига қўйилган вазифалар;

текширув ахборот тизимида рўйхатга олинганлигини тасдиқловчи махсус код ҳамда текширув дастури.

7. Божхона органининг божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги қарорининг ушбу Низомнинг 6-банди олтинчи — ўн учинчи хатбошиларида кўрсатилган маълумотларига қуйидаги ҳолларда ўзгартириш ёки қўшимчалар киритилиши мумкин:

тайинланган божхона аудитининг муддати узайтирилганда ва (ёки) тўхтатиб турилганда;

божхона аудити олдига қўйилган вазифалар ўзгарганда ва (ёки) божхона аудити давомида божхона аудитининг бошқа вазифаларини ўрганиш зарурати вужудга келганда.

8. Божхона аудити мустақиллик, холислик, профессионал малакалилик ва махфийлик принциплари асосида ўтказилади.

9. Божхона аудити қуйидаги ваколатли шахсларга нисбатан ўтказилади:

декларант;

ташувчи;

божхона омбори бўлмаган жойларда товарларни божхона назоратида сақлаётган шахс;

божхона омбори, бож олинмайдиган савдо дўкони ва эркин омбор эгалари;

импорт қилувчи, юкни қабул қилувчи, товарларга нисбатан молиявий тартибга солиш учун жавобгар шахслар;

товарлар чиқариб юборилгандан кейин уларни сотиб олувчилар;

ваколатли иқтисодий оператор;

ваколатли шахснинг барча молиявий ва ҳуқуқий мажбуриятларини ўз зиммасига олган шахслар.

10. Божхона аудитини ўтказиш жараёнига заруратга кўра махсус билим ва кўникмаларга эга, холис, аудит натижаларидан манфаатдор бўлмаган мутахассислар жалб қилиниши мумкин.

11. Божхона аудити товарларнинг божхона назорати остида бўлиш муддати тугаган пайтдан эътиборан уч йил давомида ўтказилиши мумкин.

Ваколатли шахснинг айнан бир товарига нисбатан такрорий божхона аудити ўтказилишига йўл қўйилмайди.

12. Божхона аудити камерал ва (ёки) сайёр шаклда ўтказилади.

13. Божхона аудити мазкур Низомга 2-иловага мувофиқ схема бўйича ўтказилади.

14. Ушбу Низомда белгиланган тартибда божхона органлари томонидан ўтказиладиган божхона аудити бўйича тузиладиган ҳужжатлар «Божхона аудити» тизимида қайд этиб борилади.

2-боб. Божхона аудитини ўтказиш тўғрисида ваколатли органни хабардор қилиш

15. Божхона аудитини ўтказиш тўғрисида ваколатли орган Ахборот тизимида рўйхатга олиш орқали хабардор қилинади.

Ахборот тизими техник сабабларга кўра ишламаган тақдирда, божхона аудитини ўтказиш тўғрисида хабардор қилиш кейинчалик Ахборот тизимига киритиш шарти билан қоғоз шаклида расмийлаштирилиши мумкин. Бунда техник носозлик ваколатли орган томонидан расман тасдиқланган бўлиши лозим.

Божхона органи ва ваколатли орган ўртасидаги давлат сири билан боғлиқ бўлган божхона аудитини ўтказишга оид ахборот алмашинуви давлат сирларини сақлаш тўғрисидаги қонунчиликда белгиланган тартибда амалга оширилади, бунда божхона аудити Ахборот тизимида рўйхатга олинмайди.

16. Божхона органи томонидан божхона аудитини ўтказиш тўғрисида хабардор қилиш учун Ахборот тизимига қуйидаги маълумотларни кўрсатган ҳолда тасдиқланган хабарнома киритилади:

божхона органи номи;

ваколатли шахс номи, солиқ тўловчининг идентификация рақами ёки шахсий идентификация рақами, ваколатли шахс юридик манзили, божхона аудитини ўтказиш манзили;

божхона аудитини ўтказиш учун асос бўлган ҳужжат ёки маълумот;

божхона аудитини ўтказиш муддати;

божхона аудитида қамраб олинадиган фаолият даври.

17. Ушбу Низомнинг 19 ва 35-бандларида кўрсатилган асос бўйича батафсил маълумотлар ва тасдиқловчи ҳужжатлар нусхалари ҳамда божхона аудити дастури хабарномага илова сифатида Ахборот тизимига киритилади.

Божхона аудити дастури ушбу Низомнинг 19 ва 35-бандларида кўрсатилган асос доирасида тузилиши ва тасдиқланиши шарт.

18. Божхона органи божхона аудитини ўтказиш тўғрисида ваколатли органни хабардор қилган кундан бошлаб уч иш куни ичида божхона аудитини ўтказиш тўғрисида қарор қабул қилади ҳамда бир иш кунида Ахборот тизимига киритади.

3-боб. Камерал божхона аудитини ўтказиш тартиби

19. Камерал божхона аудитини ўтказиш учун «Божхона аудити» тизимидаги қуйидагилар асос бўлади:

божхона органлари ахборот дастурларининг маълумотлари таҳлили натижасида камерал божхона аудитини ўтказиш бўйича аниқланган хавф даражалари;

хорижий давлатларнинг тегишли органларидан олинган маълумотларнинг божхона органларидаги маълумотларга мос келмаслиги;

Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексининг 188-моддасида назарда тутилган божхона назорати шакллари ўтказилиши натижалари бўйича божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилган деб ҳисобланганда;

ваколатли вазирлик ва идораларга сўровномалар юбориш натижаси бўйича олинган маълумотларнинг божхона органларидаги маълумотларга мувофиқ эмаслиги.

20. Камерал божхона аудитини ўтказиш муддати ўн иш кунидан ошмаслиги керак.

Камерал божхона аудитини ўтказиш муддати божхона органи қарори асосида ваколатли органни хабардор қилган ҳолда қуйидаги муддатларгача тўхтатиб турилиши мумкин:

божхона органи мансабдор шахсининг ташаббуси билан тайинланган экспертизалар, сўровномалар юзасидан жавоблар, шунингдек, мутахассис хулосаси олингунга қадар;

ваколатли шахс ўз юридик манзилида бўлмаганда ва (ёки) топилмаганда, унинг манзили топилгунча ва (ёки) аниқлангунча;

ваколатли шахс оғир касаллиги сабабли божхона аудитини ўтказиш жараёнида иштирок эта олмаса, унинг номидан тегишли шартнома ёки ишончномага асосан иш кўрувчи шахс белгилангунига қадар;

ваколатли шахс чет элга чиқиб кетганда, чет элдан қайтгунга қадар;

ваколатли шахсга нисбатан тергов ҳаракатлари олиб борилаётган жиноят иши юзасидан қарор қабул қилингунга қадар.

Тўхтатиб турилган муддат камерал божхона аудитини ўтказишнинг умумий муддатига киритилмайди.

Камерал божхона аудити муддатини тўхтатиб туриш тўғрисида ваколатли шахсга бир иш куни ичида тўхтатиб туриш асослари кўрсатилган ҳолда хабар юборилади.

21. Тайинланган камерал божхона аудитини ўтказиш муддати бир марта ҳамда ўн иш кунидан ошмаган муддатга божхона органи қарори асосида ваколатли органни хабардор қилган ҳолда қуйидаги асосларга кўра узайтирилиши мумкин:

камерал божхона аудити жараёнида ўрганилиши лозим бўлган ҳужжатлар ҳажмининг кўплиги сабабли божхона аудитини ўтказиш учун белгиланган муддатнинг етарли эмаслиги;

яроқсиз ҳолга келган ҳужжатларнинг, товарлар ҳаракати ҳисобини юритишда фойдаланилаётган ва бухгалтерлик ҳисоботлари акс этган дастурий таъминотлардаги электрон ахборот ташувчиларнинг қайта тикланиши;

хорижий тилда тақдим этилган ҳужжатларни таржима қилиш (ҳужжатлар давлат тилига таржима қилинган асл нусхалари шаклида ёки нотариал тарзда тасдиқланган шаклда бўлиши мумкин).

Бошқа асосларга кўра камерал божхона аудитини ўтказиш муддатини узайтиришга йўл қўйилмайди.

Божхона аудити муддатини узайтириш тўғрисида ваколатли шахсга бир иш куни ичида узайтириш муддати ва асослари кўрсатилган ҳолда хабар юборилади.

22. Камерал божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги хабарнома мазкур Низомга 3-иловага мувофиқ шаклда божхона органи мансабдор шахси томонидан тузилади.

Камерал божхона аудити тайинлангани тўғрисидаги хабарномада ваколатли шахс номи ва солиқ тўловчининг идентификация рақами, камерал божхона аудитини ўтказиши белгиланган божхона органи мансабдор шахсларининг фамилияси, исми, отасининг исми, лавозими, божхона аудитининг вазифаси, ўтказиш муддати ва даври кўрсатилади.

23. Божхона органи хабарномада қуйидагиларни сўраб олади:

товар ва транспорт воситаларига тегишли бўлган ҳужжатлар (товарларни буюртма қилиш, сотиб олиш, қайта сотиш, ишлаб чиқариш, юклаш, ташиш ҳамда жўнатиш билан боғлиқ ҳужжатлар);

олиб кириладиган ва (ёки) олиб чиқиладиган товарлар ва транспорт воситаларининг бухгалтерлик ҳисоби ва ҳисоботи ҳужжатлари;

товарларга нисбатан тариф преференцияларини қўллаш учун асос бўлган товарларнинг келиб чиқиши тўғрисидаги сертификати;

ташқи савдо фаолиятида валюта операцияларини амалга ошириш мақсадида молия-хўжалик фаолияти билан боғлиқ ҳужжатлар;

ваколатли шахснинг банк операцияларига оид ҳужжатлар.

24. Божхона органи камерал божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги хабарномани ваколатли шахсга камерал божхона аудитини ўтказиш белгиланган кундан эътиборан ўн иш куни олдин ваколатли шахснинг шахсий кабинетига электрон шаклда юборади. Юборилган хабарнома ваколатли шахс томонидан ўқиб чиқилганидан кейин, лекин ушбу хабарнома жўнатилган санадан эътиборан уч кундан кечиктирмай олинган деб ҳисобланади.

Агар ваколатли шахснинг шахсий кабинети мавжуд бўлмаса, хабарнома почта орқали буюртма хат билан юборилади ва у жўнатилганидан сўнг беш кундан кейин олинган деб ҳисобланади. Шунингдек, хабарнома ваколатли шахсга шахсан топширилиши мумкин.

25. Хабарномада назарда тутилган ҳужжатлар ва тушунтиришлар божхона органига хабарнома олинган кундан эътиборан уч иш куни ичида тасдиқланган ҳолда тақдим этилади ёки ваколатли шахс хабарномада талаб этилган ҳужжатларга эга эмаслиги ҳақида хабарнома юборган божхона органини хабардор қилади.

Агар талаб этиладиган ҳужжатларни ва тушунтиришларни уч иш куни ичида тақдим этишнинг имкони бўлмаса, ваколатли шахс хабарномани олган кундан эътиборан уч иш кунида божхона органига илтимоснома билан мурожаат қилганда, ҳужжатларни тақдим этиш муддати яна уч иш кунига узайтирилиши мумкин.

Ваколатли шахс томонидан тақдим этилган ҳужжатларнинг асл нусхаси камерал божхона аудити якунлангандан сўнг ваколатли шахсга қайтарилади, божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилиши аниқланган ҳолатлар бундан мустасно.

26. Тайинланган камерал божхона аудити доирасида ваколатли шахс томонидан божхона органи хабарномасида белгиланган муддатда ҳужжатлар ва (ёки) маълумотларнинг тақдим этилмаслиги ваколатли шахснинг барча ташқи иқтисодий фаолият билан боғлиқ операцияларига нисбатан келгусида божхона назорати шаклларини хавф даражаси юқори кўрсаткичга ўтказиш ва унга нисбатан божхона назоратининг барча шаклларини қўллашга, божхона органларидаги мавжуд ҳужжатлар ва маълумотлар бўйича божхона тўловлари ҳисобланишига ёки сайёр божхона аудити белгиланишига асос бўлади.

27. Камерал божхона аудити жараёнида божхона органи мансабдор шахслари томонидан товарларнинг божхона юк декларацияларида кўрсатилган маълумотларга мувофиқлиги қуйидаги ҳолатларда жойларга чиққан ҳолда ўрганилади:

товарлар ҳамда бошқа буюмлардан намуна (синама)лар ва нусхалар олиш, улар юзасидан экспертизалар тайинлашда;

божхона мақсадларида товарларни идентификациялашда.

28. Ваколатли шахс камерал божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги хабарномани олгандан сўнг мустақил равишда ички бухгалтерлик ёки аудиторлик текширувини белгилашга ҳақли. Мазкур текширув натижалари божхона органи томонидан камерал божхона аудитини ўтказиш даврида инобатга олинади.

29. Камерал божхона аудитини ўтказиш жараёнида ваколатли шахсга тегишли ҳужжатларга тузатиш киритишга рухсат берилмайди.

30. Камерал божхона аудитини ўтказишни якунлаш вақти камерал божхона аудити натижаларини расмийлаштириш вақтида тузилган камерал божхона аудити натижалари тўғрисидаги далолатномани тузиш санаси ҳисобланади.

4-боб. Камерал божхона аудити натижаларини расмийлаштириш

31. Камерал божхона аудити натижалари бўйича далолатнома «Божхона аудити» тизими орқали ушбу Низомга 4-иловага мувофиқ шаклда электрон шаклда расмийлаштирилади.

32. Камерал божхона аудити натижалари бўйича расмийлаштирилган далолатномада қуйидагилар акс эттирилади:

далолатнома тузилган вақт, жой ва рўйхатга олиш рақами;

камерал божхона аудитини ўтказган божхона органи номи;

камерал божхона аудитини ўтказган божхона органи мансабдор шахсининг фамилияси, исми, отасининг исми, лавозими;

ваколатли шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми), жойлашган жойи, солиқ тўловчининг идентификация рақами;

ваколатли шахснинг банк реквизитлари;

камерал божхона аудитини ўтказишда иштирок этиш учун жалб қилинган мутахассисларнинг фамилияси, исми, отасининг исми, лавозими;

камерал божхона аудитини ўтказиш бошланган сана ва уни тугатиш санаси (камерал божхона аудитини ўтказиш муддати узайтирилганда ва (ёки) тўхтатилганда, мазкур узайтириш ва (ёки) тўхтатилган муддатлар ҳам кўрсатилади);

ўрганилган ҳужжатлар ва маълумотлар тури;

ваколатли шахснинг бухгалтерлик ҳисоби ва ҳисоботи ҳужжатларини юритиш ҳолати;

камерал божхона аудити натижалари бўйича хулоса;

камерал божхона аудитига оид бошқа маълумотлар.

33. Камерал божхона аудити натижалари тўғрисидаги далолатноманинг нусхаси божхона аудити тугаган кундан кейинги иш кунидан кечиктирмасдан ваколатли шахснинг шахсий кабинетига электрон шаклда юборилади. Юборилган хабарнома ваколатли шахс томонидан ўқиб чиқилганидан кейин, лекин ушбу хабарнома жўнатилган санадан эътиборан уч кундан кечиктирмай олинган деб ҳисобланади.

Агар ваколатли шахснинг шахсий кабинети мавжуд бўлмаса, хабарнома почта орқали буюртма хат билан юборилади ва у жўнатилганидан сўнг беш кундан кейин олинган деб ҳисобланади. Шунингдек, хабарнома ваколатли шахсга шахсан топширилиши мумкин.

34. Камерал божхона аудити натижалари тўғрисидаги далолатномада келтирилган тафовут ва (ёки) хатоликлар божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорликка сабаб бўлганда, далолатнома расмийлаштирилган куннинг эртасидан эътиборан ўн иш кунидан кечиктирмай ваколатли шахс томонидан ушбу талабнома олинганлигини ва олиш санасини тасдиқлаш имконини берадиган ҳар қандай усулда ваколатли шахсга юборилиши керак.

Божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорликни ундириш тўғрисидаги талабнома мазкур Низомга 5-иловага мувофиқ шаклда тузилади.

5-боб. Сайёр божхона аудитини ўтказиш тартиби

35. «Божхона аудити» тизимида сайёр божхона аудити тўғрисида қарор чиқариш учун қуйидагилар асос бўлади:

божхона органлари ахборот дастурларининг маълумотлари таҳлили натижасида сайёр божхона аудитини ўтказиш бўйича аниқланган хавф даражалари;

божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилиши мумкинлигини кўрсатувчи камерал божхона аудити натижаларига кўра сайёр божхона аудити ўтказиш зарурати вужудга келганда;

божхона органлари талабига асосан белгиланган муддатда хабарномада кўрсатиб ўтилган ҳужжатлар ва (ёки) маълумотларнинг тақдим этилмаслиги;

камерал божхона аудити натижалари бўйича тузилган далолатнома юзасидан ваколатли шахснинг эътирози бўлган саволларга аниқлик киритиш зарурати юзага келганда;

Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексининг 188-моддасида назарда тутилган божхона назорати шаклларининг ўтказилиши натижалари бўйича божхона қонунчилик ҳужжатлари бузилиши мумкинлиги ҳолатига аниқлик киритиш учун товар ва транспорт воситалари сақланадиган жойларга чиқиб, улар бўйича амалга оширилган операцияларнинг қонунийлигини ўрганиш ва текшириш зарурати юзага келганда.

36. Сайёр божхона аудитини ўтказиш муддати ўттиз иш кунидан ошмаслиги керак.

Сайёр божхона аудитини ўтказиш муддати божхона органи қарори асосида ваколатли органни хабардор қилган ҳолда қуйидаги муддатларгача тўхтатиб турилиши мумкин:

божхона органи мансабдор шахсининг ташаббуси билан тайинланган экспертизалар, сўровномалар юзасидан жавоблар, шунингдек, мутахассис хулосаси олингунга қадар;

ваколатли шахс ўз юридик манзилида бўлмаганда ва (ёки) топилмаганда, унинг манзили топилгунча ва (ёки) аниқлангунча;

ваколатли шахс оғир касаллиги сабабли божхона аудитини ўтказиш жараёнида иштирок эта олмаса, унинг номидан тегишли шартнома ёки ишончномага асосан иш кўрувчи шахс белгилангунга қадар;

ваколатли шахс чет элга чиқиб кетганда, чет элдан келгунга қадар;

ваколатли шахсга нисбатан тергов ҳаракатлари олиб борилаётган жиноят иши юзасидан қарор қабул қилингунга қадар.

Тўхтатиб турилган муддат сайёр божхона аудитини ўтказишнинг умумий муддатига киритилмайди.

Сайёр божхона аудити муддатини тўхтатиб туриш тўғрисида ваколатли шахсга бир иш куни ичида тўхтатиб туриш асослари кўрсатилган ҳолда хабар юборилади.

37. Сайёр божхона аудитини ўтказиш муддати бир марта ўттиз иш кунидан ошмаган муддатга узайтирилиши мумкин.

Божхона аудитини ўтказиш муддати божхона органи қарори асосида ваколатли органни хабардор қилган ҳолда қуйидаги асосларга кўра узайтирилади:

сайёр божхона аудити жараёнида ўрганилиши лозим бўлган ҳужжатлар ҳажмининг кўплиги сабабли божхона аудитини ўтказиш учун белгиланган муддатнинг етарли эмаслиги;

яроқсиз ҳолга келган ҳужжатларнинг, товарлар ҳаракати ҳисобини юритишда фойдаланаётган ва бухгалтерлик ҳисоботлари акс этган дастурий таъминотлардаги электрон ахборот ташувчиларнинг қайта тикланиши;

чет тилида тақдим этилган ҳужжатларни таржима қилиш (ҳужжатлар давлат тилига таржима қилинган асл нусхалари шаклида ёки нотариал тарзда тасдиқланган шаклда бўлиши мумкин).

Бошқа асосларга кўра сайёр божхона аудитини ўтказиш муддатини узайтиришга йўл қўйилмайди.

Сайёр божхона аудити муддатини узайтириш тўғрисида ваколатли шахсга бир иш кунида узайтириш муддати ва сабабларини кўрсатган ҳолда хабар юборилади.

38. Божхона органи хабарномани ваколатли шахсга сайёр божхона аудитини ўтказиш муддатидан ўн беш иш куни олдин ваколатли шахснинг шахсий кабинетига электрон шаклда юборади. Юборилган хабарнома ваколатли шахс томонидан ўқиб чиқилганидан кейин, лекин ушбу хабарнома жўнатилган санадан эътиборан уч кундан кечиктирмай олинган деб ҳисобланади.

Агар ваколатли шахснинг шахсий кабинети мавжуд бўлмаса, сўровнома почта орқали буюртма хат билан юборилади ва у жўнатилганидан сўнг беш кундан кейин олинган деб ҳисобланади. Шунингдек, хабарнома ваколатли шахсга шахсан топширилиши мумкин.

Сайёр божхона аудити ўтказиш камерал божхона аудитида ҳужжатлар ва (ёки) маълумотларнинг тақдим этилмаслиги, шунингдек, камерал божхона аудити натижаларига кўра белгиланган ҳолатларда хабарнома сайёр божхона аудитини ўтказиш муддатидан беш иш куни олдин юборилади.

Ушбу Низомга 3-иловага мувофиқ шаклда сайёр божхона аудитини ўтказиш тўғрисида хабарнома тузилади.

39. Божхона органи томонидан хабарномада ваколатли шахсдан сайёр божхона аудитини ўтказиш вақтида қуйидагиларни тақдим этиш ва тайёрлаш сўралади:

товар ва транспорт воситаларига тегишли бўлган ҳужжатлар (товарларни буюртма, сотиб олиш, қайта сотиш, ишлаб чиқариш, юклаш, ташиш ва жўнатиш билан боғлиқ ҳужжатлар);

олиб кирилган ва (ёки) олиб чиқилган товарлар ва транспорт воситаларининг бухгалтерия ҳисоби ва ҳисоботи ҳужжатлари;

товарларга нисбатан тариф преференцияларини қўллаш учун асос бўлган товарларнинг келиб чиқиши тўғрисидаги сертификати;

ташқи савдо фаолиятида валюта операцияларини амалга ошириш мақсадида молия-хўжалик фаолияти билан боғлиқ ҳужжатлар;

ваколатли шахснинг банк операцияларига оид ҳужжатлари;

муайян божхона режими асосида божхона назоратида турган ва (ёки) божхона назоратидан чиқарилган ҳамда сақланаётган бошқа товарларни хатловдан ўтказиш учун тайёрлаш;

божхона тўловлари бўйича имтиёзларга эга бўлган товарлардан мақсадли фойдаланилганлик ҳолатини аниқлаш, шунингдек, ишлаб чиқарилган маҳсулотни қиёслаш учун тайёрлаш.

40. Ваколатли шахс сайёр божхона аудитини ўтказиш ҳақида хабарномани олгандан сўнг божхона аудитининг мақсадидан келиб чиқиб, мустақил равишда ички бухгалтерлик ёки аудиторлик текширувини белгилашга ҳақли.

41. Ваколатли шахснинг мустақил равишда ўтказган ички бухгалтерлик ёки аудиторлик текшируви натижалари сайёр божхона аудити бошлангунига қадар электрон ёки қоғоз шаклида тақдим қилиниши мумкин.

Мустақил равишда ўтказилган ички бухгалтерлик ёки аудиторлик текшируви натижалари божхона органи томонидан сайёр божхона аудитини ўтказиш даврида инобатга олинади.

42. Божхона органи мансабдор шахси ўзининг хизмат гувоҳномаси ва текширув ўтказиш ҳуқуқини берувчи махсус гувоҳномани сайёр божхона аудити ўтказилиши бошланишидан аввал ваколатли шахсга кўрсатиши ҳамда сайёр божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги божхона органи қарори ва божхона аудити дастурининг бир нусхасини тақдим этиши, шунингдек, Ахборот тизимига махсус кодни киритиш орқали божхона аудитига доир маълумотларни олиш ҳуқуқи мавжудлигини тушунтириши керак.

43. Сайёр божхона аудитини ўтказиш жараёнида ваколатли шахсга тегишли ҳужжатларга тузатиш киритишга рухсат берилмайди.

44. Сайёр божхона аудитини ўтказиш давомида божхона органи мансабдор шахси ваколатли шахсни сайёр божхона аудитининг дастлабки натижалари билан таништириши лозим.

45. Сайёр божхона аудитини ўтказишни якунлаш вақти сайёр божхона аудити натижаларини расмийлаштириш вақтида тузилган сайёр божхона аудити натижалари тўғрисида далолатномани тузиш санаси ҳисобланади.

6-боб. Сайёр божхона аудитини ўтказиш учун божхона органи мансабдор шахсларининг ваколатли шахс объектига кириши

46. Ваколатли шахс қуйидаги ҳолларда ўз объектига божхона органи мансабдор шахсларининг киришини рад этиш ҳуқуқига эга:

сайёр божхона аудитини ўтказиш тўғрисида ваколатли шахс ва ваколатли орган белгиланган тартибда хабардор этилмаганда;

божхона органи мансабдор шахси сайёр божхона аудитини ўтказиш тўғрисида божхона органининг қарорини тақдим этмаганда ҳамда хизмат гувоҳномаси ва текширув ўтказиш ҳуқуқини берувчи махсус гувоҳномани кўрсатмаган ҳамда божхона аудити дастурининг бир нусхасини тақдим этмаган ва Ахборот тизимига махсус кодни киритиш орқали божхона аудитига доир маълумотларни олиш ҳуқуқи мавжудлигини тушунтирмаган тақдирда;

божхона органи мансабдор шахси томонидан Текширувларни рўйхатга олиш китобига маълумотларни киритишдан бош тортилган ҳолларда;

божхона органи мансабдор шахси ҳақидаги маълумот сайёр божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги божхона органи қарорида кўрсатилмаганда;

божхона органи қарорида белгиланган божхона аудитини ўтказиш муддатидан ташқари даврда.

47. Ваколатли шахс ўз объектига божхона органи мансабдор шахсининг киришини асоссиз рад этганда, шунингдек, ваколатли шахс ўз мажбуриятини тўлиқ бажармаганда, бу ҳақида ушбу Низомга 6-иловага мувофиқ тегишли баённома расмийлаштирилади.

Баённома божхона органи мансабдор шахси ва ваколатли шахс томонидан имзоланади. Бунда баённоманинг бир нусхаси ваколатли шахсга топширилади.

48. Ваколатли шахс баённомани имзолашдан бош тортган тақдирда, бу ҳақида тегишли ёзув киритилади. Ваколатли шахс баённомани имзолашдан бош тортганлиги сабабларини ёзма равишда тушунтиришга ҳақли.

49. Ваколатли шахс ўз объектига божхона органи мансабдор шахсининг киришини асоссиз рад этиши ёки ўз мажбуриятини тўлиқ бажармаслиги ваколатли шахснинг ташқи иқтисодий фаолият билан боғлиқ операцияларига нисбатан келгусида божхона назорати шаклларини хавф даражаси юқори кўрсаткичга ўтказиш ва унга нисбатан божхона назоратининг барча шаклларини қўллашга, божхона органларидаги мавжуд ҳужжатлар ва маълумотлар бўйича божхона тўловлари ҳисобланишига асос бўлиши мумкин. Бу ҳақида ваколатли орган хабардор қилинади.

7-боб. Сайёр божхона аудити вақтида ҳужжатлар ва товарларни вақтинча сақловга олиш ҳамда уларни олиб қўйиш тартиби

50. Сайёр божхона аудити давомида ҳужжатлар бўйича тафовутлар ва номувофиқликлар мавжуд бўлганда, божхона органи томонидан товарлар вақтинча сақловга олиниши мумкин. Ваколатли шахс томонидан Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексининг 47-бобига мувофиқ божхона тўловлари тўланиши таъминланганда, товарлар ва транспорт воситалари ваколатли шахс ихтиёрига қолдирилади, Ўзбекистон Республикаси божхона ҳудудига олиб кирилиши ва олиб чиқилиши тақиқланган товарлар бундан мустасно.

Мазкур товарлар ва транспорт воситаларидан фойдаланиш ва уларни тасарруф этишни чеклаган ҳолда, улар ўз эгасига ёки ваколатга эга бўлган бошқа шахсга вақтинча сақловга топширилади. Вақтинча сақловга олинган товарлар ва транспорт воситаларини бошқа шахсларга топширишга, уларни олиб қўйишга ёки бошқа усул билан тасарруф этишга йўл қўйилмайди.

51. Товарларни ва транспорт воситаларини вақтинча сақловга олиш учун қуйидагилар асос бўлади:

ваколатли шахс томонидан тақдим этилган товар уни расмийлаштириш учун асос бўлган ҳужжатлардаги маълумотларга мос келмаганда;

шартли равишда чиқарилган ва (ёки) божхона тўловларини тўлаш бўйича тақдим этилган имтиёзлардан мақсадсиз фойдаланаётган ҳамда фойдаланиши чекланган товарларни ишлатаётгани ёки тасарруф этилганлигидан далолат берувчи маълумотлар мавжуд бўлганда;

товарларга нисбатан Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексининг 300-моддасига асосан тариф преференциялари нотўғри қўлланилганлигини кўрсатувчи белгилар аниқланганда;

ваколатли шахснинг тижорат ҳужжатларида декларация ва (ёки) товарларни эркин муомалага чиқарилганлигини тасдиқловчи маълумотлар бўлмаслиги, шунингдек, бундай маълумотлар ишончсизлигини ёхуд бундай маълумотлар кўрсатилиши лозим бўлган тижорат ҳужжатларининг йўқлиги аниқланганда;

товарлар ва транспорт воситалари божхона режимининг шартлари ҳамда талабларини бузган ҳолда ишлатилаётганлигини тасдиқлайдиган белгилар аниқланганда;

товарлар ва транспорт воситалари чиқариб юборилгандан сўнг уларда акс эттирилиши талаб этиладиган идентификациялаш имконини берувчи маълумотлар (ишлаб чиқарувчининг серия рақами, ишлаб чиқарилган йили, техник хусусиятлари) билан божхона юк декларациясидаги маълумотлар ўртасида тафовут аниқланганда.

Ўзбекистон Республикаси божхона ҳудудига олиб кирилиши ва олиб чиқилиши тақиқланган товарлар аниқланганда.

52. Вақтинча сақловга олиб қўйилган товарлар ва транспорт воситалари божхона назорати остида турган товар мақомига ўтади ва товарни сақлаш билан боғлиқ харажатлар ваколатли шахс томонидан қопланади.

53. Ҳужжатларни экспертизадан ўтказиш талаб этилганда, ваколатли шахс асл ҳужжат нусхаларини тақдим этишдан бош тортганда, ҳужжатларнинг асл нусхаларидан нусха (улардан кўчирмалар тақдим этиш) олишнинг имкони бўлмаганда, шунингдек, агар ҳужжатлар аслини йўқ қилиш, яшириш, тузатиш ёки ўзгартириш хавфи мавжуд бўлганда, божхона органи мансабдор шахси мазкур ҳужжатларни қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ олиб қўйишга ҳақли.

8-боб. Сайёр божхона аудити ўтказилаётган биноларни, омборларни, архивларни, товарлар ва ҳужжатлар сақланадиган бошқа жойларни муҳрлаш

54. Божхона органи мансабдор шахслари товарларнинг бут сақланишини таъминлаш мақсадида сайёр божхона аудитини ўтказишга тааллуқли бўлган бинолар, омборлар, архивлар, ҳужжатлар, товарлар ва транспорт воситалари жойлашган (сақланадиган) бошқа жойларни муҳрлаши мумкин.

55. Бинолар, омборлар, архивлар, товарлар ва ҳужжатлар сақланадиган бошқа жойлар ваколатли шахс ёки унинг вакили иштирокида муҳрланиб, бу ҳақида ушбу Низомга 7-иловага мувофиқ шаклда далолатнома тузилади.

56. Бинолар, омборлар, архивлар, товарлар ва ҳужжатлар сақланадиган бошқа жойларни муҳрлаш тўғрисидаги далолатномада қуйидаги маълумотлар кўрсатилади:

муҳрлаган божхона органи мансабдор шахсининг лавозими, фамилияси, исми, отасининг исми;

ваколатли шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми);

муҳрлаш амалга оширилган ваколатли шахснинг объект манзили;

муҳрлаш усулининг тавсифи;

ваколатли шахснинг муҳрланган бинони қўриқлашга олиш ва муҳрланган жойни очиш учун жавобгарликка тортиш чоралари билан танишишганлиги тўғрисида огоҳлантириш (ваколатли шахс иштирок этмаган ҳоллар бундан мустасно).

57. Далолатнома барча иштирокчилар томонидан имзоланади. Ваколатли шахс далолатномани имзолашдан бош тортган тақдирда, далолатномага тегишли ёзув киритилади.

9-боб. Сайёр божхона аудити натижаларини расмийлаштириш

58. Сайёр божхона аудити натижалари тўғрисидаги далолатнома «Божхона аудити» тизими орқали мазкур Низомга 8-иловага мувофиқ электрон шаклда расмийлаштирилади.

59. Сайёр божхона аудити натижалари тўғрисидаги далолатномада қуйидаги маълумотлар кўрсатилади:

далолатнома тузилган вақти, жойи ва рўйхатга олиш рақами;

сайёр божхона аудитини ўтказган божхона органи номи;

сайёр божхона аудитини ўтказган божхона органи мансабдор шахс(лар)ининг фамилияси, исми, отасининг исми, лавозими;

сайёр божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги божхона органи қарори рақами ва санаси;

ваколатли шахснинг номи (фамилияси, исми, отасининг исми), унинг жойлашган жойи, солиқ тўловчининг идентификация рақами;

ваколатли шахснинг банк реквизитлари;

сайёр божхона аудитини ўтказишда иштирок этиш учун жалб қилинган мутахассисларнинг фамилияси, исми, отасининг исми, лавозими;

сайёр божхона аудитини ўтказиш бошланган сана ва уни тугатиш санаси (сайёр божхона аудитини ўтказиш муддати узайтирилганда ва (ёки) тўхтатилганда мазкур узайтириш ва (ёки) тўхтатилган муддатлар ҳам кўрсатилади);

ўрганилган ҳужжатлар ва маълумотларнинг тури;

ваколатли шахснинг бухгалтерлик ҳисоби ва ҳисоботи ҳужжатларини юритиш ҳолати;

сайёр божхона аудити натижалари бўйича хулоса;

сайёр божхона аудитига оид бошқа маълумотлар.

60. Сайёр божхона аудити натижалари тўғрисидаги далолатноманинг нусхаси божхона аудити тугаган кундан кейинги иш кунидан кечиктирмасдан ваколатли шахс ва ваколатли органга юборилади.

61. Сайёр божхона аудити натижалари тўғрисидаги далолатномада келтирилган тафовут ва (ёки) хатоликлар божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорликка сабаб бўлганда, далолатнома расмийлаштирилган куннинг эртасидан эътиборан ўн иш кунидан кечиктирмай, тўловчи томонидан ушбу талабнома олинганлигини ва олиш санасини тасдиқлаш имконини берадиган ҳар қандай усулда тўловчига юборилиши керак.

Божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорликни ундириш тўғрисидаги талабнома мазкур Низомга 5-иловага мувофиқ шаклда тузилади.

10-боб. Божхона органи мансабдор шахсларининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

62. Божхона органининг мансабдор шахслари божхона аудитини ўтказишда қуйидаги ҳуқуқларга эга:

товар ва транспорт воситалари сақланадиган жойларга ҳамда ваколатли шахснинг иш жойи ва (ёки) ўз фаолиятини амалга оширадиган ҳудудга чиққан ҳолда, сайёр божхона аудитини ўтказиш;

товарлар чиқариб юборилгандан кейин уларни сотиб олувчи шахслардан товарларни сотиб олишга оид шартномалар, ҳужжатлар ва маълумотларни талаб қилиб олиш;

ваколатли шахснинг ҳисоб-китоб бўйича ҳужжатлари ва бухгалтерлик ҳисоботининг асл нусхаларини ўрганиш ва (ёки) олиш;

божхона аудитини ўтказиш учун, шу жумладан, қонунчилик ҳужжатларига асосан банк сирини сақлашни таъминлаган ҳолда ваколатли шахслардан банк операцияларининг айрим турларини амалга оширувчи ва улардан хўжалик юритувчи субъектларнинг банк ҳисобварақларининг мавжудлиги тўғрисидаги ҳужжатлар ва маълумотларни олиш, шунингдек, ваколатли шахснинг ҳисобварақларидаги маблағларнинг ҳаракатланиши билан боғлиқ ҳужжатлар ва маълумотларни талаб қилиб олиш;

божхона аудитини ўтказиш билан боғлиқ сўровномаларни хорижий давлатларнинг давлат ва бошқа органларига (ташкилотларига) юбориш;

товарлар ҳамда бошқа буюмлардан намуналар ва нусхалар олиш, улар юзасидан экспертиза тайинлаш;

ваколатли шахснинг товарлар ҳаракати ҳисобини юритишда фойдаланаётган ва бухгалтерлик ҳисоботлари акс этган дастурий таъминотларидан фойдаланиш, улардаги маълумотлар билан танишиш ва электрон нусхалар олиш;

божхона назорати остида бўлган ёки чиқаришга рухсат берилган товарлар жойлашган ваколатли шахснинг ҳудудини, ишлаб чиқариш, омборхона ва савдо биноларини кўздан кечириш, хатловдан ўтказиш, қиёслаш, уларни фото ва видео тасвирга олиш;

ишлаб чиқарилаётган ҳамда реализация қилинаётган товарлар (хизматлар)нинг ҳақиқий ҳажмларини аниқлаш;

мутахассис, таржимон ва холисларни жалб этиш ҳамда улардан тегишли хулосалар, таржималар ва кўрсатмалар олиш;

товарлар ва транспорт воситалари, уларга тегишли ҳужжатларнинг асл нусхаларини вақтинча сақловга олиш;

божхона аудити вазифасига алоқадор бўлган товарлар ва транспорт воситаларининг ишлатиб юборилиши ёхуд божхона органи мансабдор шахси томонидан уларни божхона аудити мақсадларида ўрганишни чеклашга қаратилган хатти-ҳаракатларнинг олдини олиш мақсадида қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда товар ва транспорт воситаларидан фойдаланишни чеклаш;

сайёр божхона аудити ўтказиладиган биноларга, омборларга, архивларга, ҳужжатлар ва товарлар жойлашган (сақланадиган) бошқа жойларга муҳр қўйиш;

божхона аудитини ўтказишда ваколатли шахсни амалга оширилган юк ва божхона операциялари юзасидан тушунтириш бериш учун ёзма билдириш асосида чақириш;

ваколатли шахсга аниқланган қоидабузарликларни бартараф этиш тўғрисида бажарилиши мажбурий бўлган кўрсатмалар бериш.

Божхона органи мансабдор шахслари қонунчиликда белгиланган бошқа ҳуқуқларга ҳам эга.

63. Божхона органи мансабдор шахсининг мажбуриятлари:

божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилишини назорат қилиш;

ваколатли шахсни божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги божхона органи қарори билан таништириш ҳамда хизмат гувоҳномаси ва текширув ўтказиш ҳуқуқини берувчи махсус гувоҳномани кўрсатиш;

ваколатли шахсни унинг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари билан таништириш;

божхона аудитини ўтказиш жараёнида олинган ва шакллантирилган ҳужжатларнинг сақланишини таъминлаш, ўз хизмат вазифаларини бажариши чоғида ўзига маълум бўлган давлат сирларини ёки қонун билан қўриқланадиган тижорат сирларини ташкил этувчи маълумотларни ошкор этмаслик;

божхона органлари ходимлари одоб-ахлоқ қоидаларини бузмаслик, коррупция ва бошқа жиноятларни содир этмаслик;

ваколатли шахснинг талабига кўра ўтказилаётган божхона аудити тўғрисида зарур маълумотлар билан таништириш;

давлат хавфсизлигини, жамоат тартибини, фуқароларнинг ҳаёти ва соғлиғини сақлаши, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш чора-тадбирларини амалга оширишга кўмаклашиш;

ахборот-коммуникация технологияларидан фойдаланишда ахборот хавфсизлиги талабларига риоя этилишини таъминлаш;

ўз ваколатлари доирасидан четга чиқмаслик;

сайёр божхона аудити натижалари тўғрисида ваколатли шахсни таништириш;

божхона аудити натижаларини Ахборот тизимига киритиш.

Божхона органи мансабдор шахсларининг зиммасида қонунчиликда белгиланган бошқа мажбуриятлар ҳам бўлиши мумкин.

11-боб. Ваколатли шахснинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

64. Ваколатли шахс қуйидаги ҳуқуқларга эга:

сайёр божхона аудити ўтказилиши тўғрисидаги божхона органи қароридан хабардор бўлиш, у тўғрисидаги қарор билан танишиш ва нусха олиш, божхона органи мансабдор шахсларининг хизмат гувоҳномасини ва текширув ўтказиш ҳуқуқини берувчи махсус гувоҳномани кўрсатишларини талаб қилиш;

ўтказилган божхона аудити натижалари юзасидан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда шикоят қилиш;

божхона аудити далолатномасини олгандан кейин ўтказилган божхона аудити бўйича, давлат сирини ташкил этувчи маълумотларни божхона аудити материаллари, шунингдек, учинчи шахсларнинг қонун билан қўриқланадиган тижорат ва банк сирларини ўз ичига олмаган маълумотлар билан танишиш;

божхона органига далолатнома бўйича ёзма равишда эътироз қилиш;

божхона аудити ўтказиш бошлангунига қадар мустақил равишда ички бухгалтерлик ёки аудиторлик текширувини ўтказиш.

Ваколатли шахс қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

65. Божхона аудити жараёнида ваколатли шахснинг мажбуриятлари:

божхона аудити давомида божхона органи мансабдор шахсларига товарларни кўрсатиш;

божхона органи мансабдор шахсларига амалга оширган ташқи савдо операцияларининг божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқлигини тасдиқловчи барча ахборот ва маълумотлар ҳамда ҳужжатларнинг асл нусхаларини тақдим этиш;

божхона аудити жараёнида иштирок этиш ва ўрганилаётган масалалар юзасидан тушунтиришлар бериш;

ўз объектига (иншоот, омбор, ишлаб чиқариш, савдо биноларига) божхона органи мансабдор шахсларини киритиш, уларни ҳамда товар ва транспорт воситаларини кўрсатиш;

божхона аудитини ўтказиш учун зарур ҳужжатларни (маълумотларни) ахборот тизимларининг маълумотлар базалари билан таққослашга шароит яратиш, шунингдек, қоғоз ва электрон ахборот ташувчилардаги зарур ҳужжатлардан (маълумотлардан) нусхалар бериш;

товарлар ҳаракати ҳисобини юритишда фойдаланилаётган ва бухгалтерлик ҳисоботлари акс этган ваколатли шахснинг дастурий таъминотларидан, видеокузатув мосламаларидан божхона органи мансабдор шахсининг фойдаланишига, улардаги маълумотлар билан танишиши ва электрон нусхалар олишига рухсат бериш;

божхона аудити учун зарур бўлган ҳужжатларнинг давлат тилидаги таржимасини божхона органи мансабдор шахсига тақдим этиш;

зарур ҳолларда, ҳужжатлар ва маълумотларни тақдим этишга масъул бўлган шахсларни белгилаш;

товар ва транспорт воситаларини заруратга кўра ўз объектини (иншоот, омбор, ишлаб чиқариш, савдо биноларини) хатловдан ўтказишга, қиёслашга, уларнинг фото ва видео тасвирларини олишни таъминлаш;

экспертиза тайинлаш тўғрисидаги қарор қабул қилинган ҳолатларда, товарлардан намуналар ва (ёки) нусхалар олинишига имконият яратиш;

мазкур Низомнинг 23 ва 39-бандларида кўрсатилган ҳужжатларни, шунингдек, божхона декларацияси ҳамда божхона назоратини ўтказиш учун зарур бўлган бошқа ҳужжатларнинг асл нусхаларини товарлар божхона назорати остида бўлиш муддати тугаган йилдан кейинги уч йил давомида сақланишини таъминлаш;

божхона органи хабарномасида кўрсатилган ҳужжатлар ва тушунтиришлар тўғрисида ўз вақтида маълумотларни тақдим этиш.

66. Ваколатли шахс меҳнат лаёқатини йўқотган тақдирда, мазкур Низомнинг 65-бандида кўрсатилган мажбуриятларни унинг ишончли вакили бажаради.

12-боб. Якунловчи қоидалар

67. Божхона аудити натижаси бўйича аниқланган тафовут ва (ёки) хатоликлар, шу жумладан, қўшимча ёки қайта ҳисобланган божхона тўловлари ваколатли шахс томонидан божхона органининг талабномаси олинган кундан эътиборан ўн иш куни ичида божхона юк декларациясини тузатиш шаклини расмийлаштириш орқали бартараф этилади (божхона тўловларидан қарздорликни кечиктириб ёки бўлиб-бўлиб тўлашга рухсат берилган ҳоллар бундан мустасно).

Божхона аудити натижаси бўйича аниқланган тафовут ва (ёки) хатоликлар белгиланган муддатларда бартараф этилмаган тақдирда, божхона тўловлари суднинг божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорликни ундириш тўғрисидаги қонуний кучга кирган қарори асосида ундирилади.

Ваколатли шахс божхона аудити натижаларига рози бўлмаган тақдирда, далолатнома ва (ёки) талабнома олинган кундан эътиборан ўттиз кун ичида далолатноманинг барча ёки айрим қоидалари юзасидан ёзма эътирозларини юқори турувчи божхона органига ёки судга тақдим этиши мумкин.

Божхона органларига тақдим қилинган ваколатли шахснинг мустақил ўтказган ички бухгалтерлик ёки аудиторлик текширувининг ҳамда божхона органлари томонидан ўтказилган камерал ва сайёр божхона аудитининг ҳар қандай натижалари божхона органлари томонидан баҳоланиб, ушбу маълумотлар божхона органларида хавфни бошқариш тизими доирасида ташқи иқтисодий фаолият иштирокчиларини тоифалашда инобатга олинади.

Божхона аудити тизимининг қўлланилиш стратегияси ва тактикасини, ахборот йиғиш ва уни қайта ишлаш, хавф даражаларини таҳлил қилиш ва баҳолаш, божхона аудитини ўтказишга доир чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва уларни амалга ошириш тартибини Божхона қўмитаси белгилайди.

Ваколатли шахснинг тугатилаётгани, банкрот деб топилаётгани ҳақида ваколатли ташкилот ёки орган томонидан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда божхона органлари хабардор қилинади.

Тугатилаётган ёки банкрот деб топилаётган ваколатли шахс «Божхона аудити» тизими орқали божхона аудитидан ўтказилиши режалаштирилган бўлса, унга нисбатан биринчи навбатда божхона аудити тайинланади.

Божхона аудити ўтказилгунга қадар ваколатли шахснинг банкрот деб топилгани, тугатилгани ёки жисмоний шахснинг вафот этганлиги (ҳуқуқий вориси мавжудлиги бундан мустасно) ҳамда халқаро сўровномалар юзасидан жавоблар халқаро шартнома доирасида белгиланган муддатда келмаганлиги божхона аудитини тугатиш учун асос бўлади.

68. Божхона аудити давомида ваколатли шахс томонидан муайян ҳуқуқ берадиган ёки муайян мажбуриятдан озод этадиган расмий ҳужжатларни тайёрлаши ёки қалбакилаштириш билан боғлиқ ҳолатлар аниқланган тақдирда, қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда чоралар кўрилади.

69. Ушбу Низом талабларининг бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгар бўлади.

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА

Божхона аудитини ўтказиш тўғрисида божхона органи ҚАРОРИ ____-сон 20___ йил «_____» ___________________ (кун) _________ (ой) _______________________________________________________________________________________ (божхона органи номи) _______________________________________________________________________________________ (божхона аудити қамраб оладиган давр) _______________________________________________________________________________________ (божхона аудитини ўтказиш учун асос бўлган ҳолатлар) _______________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг номи (Ф.И.О.), жойлашган жойи ва (ёки) ҳақиқатда фаолият юритадиган жойи, солиқ тўловчининг идентификация рақами) _______________________________________________________________________________________ (божхона аудитини ўтказишга жалб қилинган бошқа шахсларнинг Ф.И.О. ва лавозими) ҚАРОР ҚИЛАМАН: _______________________________________________________________________________________ (божхона аудитини ўтказувчи божхона органи мансабдор шахсларнинг Ф.И.О. ва лавозими) Божхона аудитини ўтказиш муддати ________ йил «____» ___________ дан бошлаб __________________________________ (йил) _______ (кун) _____ (ой) ________ йил «____» _______________ гача этиб белгилансин. __ (йил) _______ (кун) _______ (ой) Божхона аудити қуйидаги вазифаларни ўрганиш ва текшириш юзасидан ўтказилсин: товарларни муайян божхона режимига жойлаштиришнинг қонунийлиги; божхона декларациясида кўрсатилган маълумотларни тасдиқловчи ҳужжатларда кўрсатилган маълумотларга мослиги; божхона юк декларациясида расмийлаштирилган товарларнинг Ўзбекистон Республикаси ТИФ ТН кодига мувофиқ тўғри таснифлангани; маълум қилинган божхона қийматининг ҳаққонийлиги; божхона тўловларининг тўғри ҳисоблангани ва ундирилгани; товарларга нисбатан тариф преференцияларининг тўғри қўлланилгани; божхона тўловлари бўйича имтиёзлар тўғри қўлланилганлиги, товарлардан фойдаланиш бўйича чекловларга риоя этилгани ёки улардан белгиланган мақсадда фойдалангани; шартли чиқариб юборилган товарлар бўйича белгиланган чекловларга риоя этилгани; товар ва транспорт воситалари сақланадиган жойларга чиққан ҳолда, улар бўйича амалга оширилган операцияларнинг қонунийлиги; валютани тартибга солиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари талабларига риоя этилгани; Ўзбекистон Республикасининг божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларида белгиланган бошқа талаблар ва мажбуриятларга риоя этилгани. ________________________________ (мансабдор шахснинг лавозими) ____________ (имзо) ___________________________________________ Ф.И.О.

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА

Божхона аудитини ўтказиш

Босқичлар Субъектлар Чора-тадбирлар Муддатлар 1-босқич Божхона органи «Божхона аудити» тизими орқали маълумотлар таҳлилидан келиб чиқиб, қуйидаги асосларга кўра ваколатли шахсларга нисбатан ўтказиладиган божхона аудити шаклларидан (камерал ёки сайёр) бирини танлайди: а) камерал божхона аудити: божхона органлари ахборот дастурлари маълумотлари таҳлили натижасида камерал божхона аудитини ўтказиш бўйича аниқланган хавф даражалари; хорижий давлатларнинг тегишли органларидан олинган маълумотларнинг божхона органларидаги маълумотларга мос келмаслиги; Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексининг 188-моддасида белгиланган божхона назорати шакллари ўтказилиши натижалари бўйича божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилиши мумкин деб ҳисобланганда; ваколатли вазирлик ва идораларга сўровномалар юбориш натижаси бўйича олинган маълумотларнинг божхона органларидаги маълумотларга мувофиқ эмаслиги; б) сайёр божхона аудити: божхона органлари ахборот дастурлари маълумотлари таҳлили натижасида сайёр божхона аудитини ўтказиш бўйича аниқланган хавф даражалари; божхона тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилиши мумкинлигини кўрсатувчи камерал божхона аудити натижаларига кўра сайёр божхона аудити ўтказиш зарурати вужудга келганда; божхона органлари талабига асосан белгиланган муддатда хабарномада кўрсатиб ўтилган ҳужжатлар ва (ёки) маълумотларнинг тақдим этилмаслиги; камерал божхона аудити натижалари бўйича тузилган далолатнома юзасидан ваколатли шахснинг эътирози бўлган саволларга аниқлик киритиш зарурати юзага келганда; Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексининг 188-моддасида белгиланган божхона назорати шаклларининг ўтказилиши натижалари бўйича божхона қонунчилик ҳужжатлари бузилиши мумкинлиги ҳолатига аниқлик киритиш учун товар ва транспорт воситалари сақланадиган жойларга чиқиб, улар бўйича амалга оширилган операцияларнинг қонунийлигини ўрганиш ва текшириш зарурияти юзага келганда. Доимий 2-босқич Божхона органи Божхона аудитига тайёргарлик кўради, шу жумладан маълумотларни таҳлил қилади, ваколатли шахс тўғрисида маълумотлар тўплайди, божхона аудити вазифаларини аниқлайди ҳамда божхона аудитини ўтказиш тўғрисида қарор қабул қилинади. Доимий 3-босқич Божхона органи Божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги хабарнома ва қарорни ваколатли шахс ҳамда ваколатли органга электрон шаклда юборади. а) Камерал божхона аудити белгиланган кундан ўн иш куни олдин б) Сайёр божхона аудити белгиланган кундан ўн беш иш куни олдин 4-босқич Ваколатли шахс 1. Божхона аудитини (камерал ёки сайёр) ўтказиш ҳақида хабарнома олгандан сўнг божхона аудити вазифаларидан келиб чиққан ҳолда, мустақил равишда ички бухгалтерлик ёки аудиторлик текширувини белгилайди. Доимий 2. Ички бухгалтерлик ёки аудиторлик текшируви натижаларини электрон ёки қоғоз шаклида божхона органига тақдим қилинади. Сайёр божхона аудити бошланишидан олдин 5-босқич Божхона органи «Божхона аудити» тизими орқали танланган ваколатли шахсларга нисбатан камерал божхона аудитини ўтказади. Ўн иш куни ичида 6-босқич Божхона органи «Божхона аудити» тизими орқали танланган ваколатли шахсларга нисбатан сайёр божхона аудитини ўтказади. Ўттиз иш куни ичида 7-босқич Божхона органи 1. Божхона аудити натижалари бўйича «Божхона аудити» тизими орқали белгиланган шаклдаги далолатномани расмийлаштиради. Божхона аудити якуни бўйича 2. Божхона аудити натижалари бўйича расмийлаштирилган далолатноманинг нусхасини ваколатли шахс ва ваколатли органга юборади. Божхона аудити тугаган кундан кейинги иш кунидан кечиктирмасдан 8-босқич Божхона органи Божхона аудити натижалари бўйича далолатномада келтирилган тафовут ва (ёки) хатоликлар божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорликка сабаб бўлганда, ваколатли шахсга аниқланган камчиликларни бартараф этиш бўйича талабнома юборади. Ўн иш куни ичида

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 3-ИЛОВА

_____________________________ _____________________________ (ваколатли шахс номи, СТИР, манзили) Сайёр (камерал) божхона аудитини ўтказиш тўғрисида хабарнома __________________________ (сана) ________________________________________________________________________________________ (божхона органи номи) шуни маълум қиладики, ___________________________________________________________________ (ваколатли шахс номи) божхона аудити ваколатли шахси сифатида тавсифланди. Божхона аудити мазкур ваколатли шахснинг ________йилдан ________ йилга қадар бўлган даври бўйича ва қуйидаги вазифалар юзасидан ўтказилади: ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (Низомнинг 3-банди бўйича) Сиздан хабарнома олинган кундан эътиборан уч иш куни ичида (сайёр божхона аудитини ўтказиш вақтида) қуйидагиларни хабарнома юборган божхона органига тақдим этишингиз (ва тайёрлашингиз) сўралади: ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (Низомнинг 15 ёки 33-банди бўйича) Божхона аудити ____ __________ 20___ йилда бошланади. _______________________ (мансабдор шахснинг лавозими) ____________________ (имзо) _____________________________ (Ф.И.О.) Ижрочи: ______________________________________________ _____________________ (лавозими, Ф.И.О. ва телефон рақами)

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 4-ИЛОВА

Камерал божхона аудити натижалари тўғрисида ДАЛОЛАТНОМА _________-сон 20____ йил «____» _____________________ ________________________________________ (далолатнома тузилган жой) I. Кириш қисми 1) ______________________________________________________________________________________ (божхона органи номи) 2) ______________________________________________________________________________________ (камерал божхона аудитини ўтказган божхона органи мансабдор шахсининг Ф.И.О. ва лавозими) 3) ______________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг номи (Ф.И.О.) унинг жойлашган жойи, солиқ тўловчининг идентификация рақами) 4) ______________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг банк реквизитлари) 5) ______________________________________________________________________________________ (камерал божхона аудитини ўтказишда иштирок этиш учун жалб қилинган мутахассисларнинг Ф.И.О. ва лавозими) 6) ______________________________________________________________________________________ (камерал божхона аудитини ўтказиш бошланган ва тугатилган сана) 7) ______________________________________________________________________________________ (камерал божхона аудитини ўтказиш муддати узайтирилганда ва (ёки) тўхтатилганда, мазкур узайтириш ва (ёки) тўхтатиш муддатлари) II. Асосий қисми 8) ______________________________________________________________________________________ (ўрганилган ҳужжатлар ва маълумотлар тури) 9) ______________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг бухгалтерлик ҳисоби ва ҳисоботи ҳужжатларини юритиш ҳолати) III. Далолатноманинг якуний қисми 10) _____________________________________________________________________________________ (камерал божхона аудити натижалари бўйича хулоса) 11) _____________________________________________________________________________________ (камерал божхона аудитига оид бошқа маълумотлар) ____________________________________________ _______________ ___________________ (божхона органи мансабдор шахсининг лавозими) (имзо) (Ф.И.О.)

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 5-ИЛОВА

НАМУНА БОЖХОНА ҚЎМИТАСИНИНГ ТОШКЕНТ ШАҲРИ БЎЙИЧА БОШҚАРМАСИ 100185 Тошкент шаҳри Бунёдкор шоҳ кўчаси 35. Тел.: 78-120-76-76, Факс.: 78-120-76-76 ________________________раҳбарига (ваколатли шахс) ________________________________ (солиқ тўловчининг идентификация рақами) 20__ йил «_____» _________________-сон ________________________________ (жойлашган манзили (почта манзили)) БОЖХОНА ТЎЛОВЛАРИНИ ТЎЛАШ БЎЙИЧА ҚАРЗДОРЛИКНИ УНДИРИШ ТЎҒРИСИДАГИ ТАЛАБНОМА Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексининг___-моддасига мувофиқ ҳамда ___________________нинг _______________________________________________________________ (божхона органи номи) 20___ йил _____ ___________даги ___________-сон далолатномасига асосан (камерал, сайёр) божхона аудити натижаларига кўра божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорлик ҳисобланди: Жами: ______________________ сўм (қарздорлик суммаси) Божхона тўловлари бўйича қарздорликни тўлаш тўғрисидаги талабномани бажариш муддати талабнома тўловчига топширилган ёки тўловчи томонидан олинган куннинг эртасидан эътиборан ўн иш кунини ташкил этади. Огоҳлантириш: Талабномада кўрсатилган божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорлик суммаси тўланмаган тақдирда, божхона тўловларини тўлаш бўйича қарздорлик суд тартибида ундирилади. _________________________________ ________________ _________________________________ (мансабдор шахснинг лавозими) (имзо) (Ф.И.О.)

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 6-ИЛОВА

Сайёр божхона аудитини ўтказувчи мансабдор шахсларнинг ваколатли шахс объектларига (ҳудудларга ёки биноларга) киришига тўсқинлик қилинганлик ва (ёки) ваколатли шахс ўз мажбуриятини тўлиқ бажармагани тўғрисидаги БАЁННОМА 20___ йил «____» ___________________ _________________________ (кун) ___ҒҒ_____ (ой) (баённома тузилган жой) Мен, _____________________________________________________________________________ (баённома тузган мансабдор шахснинг Ф.И.О., лавозими) _________________________________________________________________________________________ (сайёр божхона аудити ўтказилиши лозим бўлган ваколатли шахснинг номи, СТИР, жойлашган манзили) ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг объектлар (ҳудудлар ёки бинолар)нинг жойлашган жойи, ушбу объектларга киришга тўсқинлик қилинганлик ва (ёки) ваколатли шахс ўз мажбуриятини тўлиқ бажармаганлиги ҳолати мазмуни ва вақти Мазкур баённома ваколатли шахсга нисбатан келгусида божхона назорати шаклларини хавф даражаси юқори кўрсаткичга ўтказиш, шунингдек, божхона органларидаги мавжуд ҳужжатлар ва маълумотлар бўйича божхона тўловларини ҳисоблаш учун асос бўлади. Ҳолат юзасидан содир этган ваколатли шахснинг тушунтириши ёки баённомани имзолашдан бош тортганлиги: ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (объектларга киришга тўсқинлик қилинганлик ҳолати тафсилотлари тўғрисида қисқача маълумот) Баённомага қўшимчалар ва иловалар: ________________________________________________________________________________________ (видео ва фотосуратлар, холислар (Ф.И.О.) ва бошқалар) ________________________________________________________________________________________ ваколатли шахсга унинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари тушунтирилди. ______________________________________________ (ваколатли шахснинг Ф.И.О.) __________________ (имзо) Баённомани туздим: ______________________________________________ (лавозими ва Ф.И.О.) __________________ (имзо) Баённоманинг бир нусхасини 20___ йил «____» __________ куни олдим: ______________________________________________ (ваколатли шахснинг Ф.И.О.) __________________ (имзо)

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 7-ИЛОВА

Бинолар, омборлар, архивлар, товарлар ва ҳужжатлар сақланадиган бошқа жойларни муҳрлаш тўғрисидаги ДАЛОЛАТНОМА 20__ йил «____» ___________________ __________________________________ (кун) __________ (ой) (далолатнома тузилган жой) ________________________________________________________________________________________ (далолатнома тузган божхона органи мансабдор шахснинг Ф.И.О., лавозими) ________________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг номи (Ф.И.О.)) ________________________________________________________________________________________ (муҳрлаган ваколатли шахснинг объект манзили) ________________________________________________________________________________________ (муҳрлаш усулининг тавсифи) Ваколатли шахснинг бинолар, омборлар, архивлар, товарлар ва ҳужжатлар сақланадиган бошқа жойларни қўриқлашга олиш ва муҳрланган жойни очиш учун жавобгарликка тортиш чоралари билан танишганлиги тўғрисида огоҳлантирилди. Далолатномага қўшимчалар: _______________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг далолатномани имзолашдан бош тортгани, ваколатли шахс иштирок этмасдан унинг вакилининг иштирок этгани) _______________________________________________ _______________________ (ваколатли шахснинг Ф.И.О.) (имзо) Далолатномани туздим: ________________________________________________ ________________________ (божхона органи мансабдор шахсининг лавозими ва Ф.И.О.) (имзо)

Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 8-ИЛОВА

Сайёр божхона аудити натижалари тўғрисида ДАЛОЛАТНОМА _________-сон 20____ йил «____» _____________________ ________________________________________ (далолатнома тузилган жой) I. Кириш қисми 1) ______________________________________________________________________________________ (божхона органи номи) 2) ______________________________________________________________________________________ (сайёр божхона аудитини ўтказган божхона органи мансабдор шахс(лар)ининг Ф.И.О. ва лавозими) 3) ______________________________________________________________________________________ (сайёр божхона аудитини ўтказиш тўғрисидаги божхона органи қарори рақами ва санаси) 4) ______________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг номи (Ф.И.О.), унинг жойлашган жойи, солиқ тўловчининг идентификация рақами) 5) ______________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг банк реквизитлари) 6) ______________________________________________________________________________________ (сайёр божхона аудитини ўтказишда иштирок этиш учун жалб қилинган мутахассисларнинг Ф.И.О. ва лавозими) 7) ______________________________________________________________________________________ (сайёр божхона аудити ўтказиш бошланган ва тугаш санаси) 8) ______________________________________________________________________________________ (сайёр божхона аудитини ўтказиш муддати узайтирилганда ва (ёки) тўхтатилганда мазкур узайтириш ва тўхтатиш муддатлари) II. Асосий қисми 9) ______________________________________________________________________________________ (ўрганилган ҳужжатларнинг ва маълумотларнинг тури) 10) _____________________________________________________________________________________ (ваколатли шахснинг бухгалтерлик ҳисоби ва ҳисоботи ҳужжатларини юритиш ҳолати) III. Далолатноманинг якуний қисми 11) _____________________________________________________________________________________ (сайёр божхона аудити натижалари бўйича хулоса) 12) _____________________________________________________________________________________ (сайёр божхона аудитига оид бошқа маълумотлар) ______________________________________________ _______________ _______________ (божхона органи мансабдор шахсининг лавозими) (имзо) (Ф.И.О.)

Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 6 ноябрдаги 700-сон қарорига 3-ИЛОВА

Халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом Ўзбекистон Республикаси божхона ҳудудига олиб кириладиган ва Ўзбекистон Республикаси божхона ҳудудидан олиб чиқиладиган ҳамда Ўзбекистон Республикаси божхона ҳудуди орқали транзит тарзида олиб ўтиладиган халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви тартибини белгилайди.

2. Мазкур Низомнинг қоидалари ёзма хат-хабарлар (майда пакетлардан ташқари), дипломатик ва консуллик почта қопларига нисбатан татбиқ этилмайди, қонунчилик ҳужжатларида белгиланган ҳоллар бундан мустасно.

3. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланади:

ваколатли шахс — қабул қилувчи, почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчи ёхуд почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчи номидан меҳнат шартномаси асосида иш кўрувчи шахс;

декларацияловчи шахс — божхона органларига жўнатмалар декларациясини тақдим этаётган почта алоқаси оператори, экспресс ташувчи ёки жўнатмалар декларациясини тўлдириш, имзолаш ва божхона органларига почта алоқаси оператори ёки экспресс ташувчи номидан тақдим этишга ваколатли божхона расмийлаштируви бўйича мутахассис;

жўнатмалар декларацияси — божхона назорати мақсадлари учун зарур бўлган маълумотлар кўрсатилган ҳамда халқаро почта ва курьерлик жўнатмаси орқали жисмоний шахслар номига нотижорат мақсадларда, шунингдек, юридик шахсларнинг манзилига қиймати базавий ҳисоблаш миқдорининг ўттиз бараваригача бўлган миқдордаги олиб ўтилаётган товарларни божхона расмийлаштируви учун божхона органига тақдим этиладиган электрон ҳужжат;

жўнатувчи — товар эгасидан товарларни қабул қилиб, жўнатма сифатида шакллантирган ҳолда ташиш учун ташувчига тақдим этувчи ва у ҳақидаги маълумотлар транспорт ҳужжатида кўрсатилган шахс;

курьер — экспресс ташувчи билан меҳнат шартномаси тузган ва ушбу юридик шахс номидан ишларни бажарадиган, Ўзбекистон Республикаси ҳудудида халқаро курьерлик жўнатмасини бевосита қабул қилувчига етказиб берувчи жисмоний шахс;

махсус белгиланган жойлар — Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси (кейинги ўринларда — Божхона қўмитаси) томонидан белгиланадиган ҳамда ушбу Низомнинг 3-бобида назарда тутилган талаблар асосида жиҳозланган халқаро курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга оширишга мўлжалланган божхона назорати зонаси;

почта алоқаси оператори — мулк ҳуқуқи ёки бошқа ашёвий ҳуқуқлар асосида почта алоқаси тармоғига эгалик қилувчи ва фаолиятнинг асосий тури сифатида почта алоқаси хизматларини кўрсатувчи юридик шахс;

почта оператори курьери — почта алоқаси операторининг ходими ёхуд рўйхатга олинадиган почтани бевосита жўнатувчидан почта алоқаси объектларидан ташқарида қабул қиладиган ва (ёки) бундай почтани адресатга топширадиган, почта алоқаси оператори билан шартномага эга бўлган жисмоний шахс;

«сариқ» йўлак — хавф даражаси ўрта белгиланади ва божхона назоратининг бир ёки бир нечта шакллари қўлланади (божхона ва шахсий кўрик бундан мустасно);

товар эгаси — ўз номидан қабул қилувчига етказиб бериш учун жўнатувчига товарларни тақдим этадиган шахс;

халқаро почта жўнатмаси (кейинги ўринларда — почта жўнатмаси) — почта жўнатмасида кўрсатилган манзил бўйича адресатга жўнатиш учун почта алоқаси оператори томонидан қабул қилинган ва божхона чегараси орқали олиб ўтиладиган ёзма хат-хабар жўнатмалари, посилкалар, пулларнинг почта ўтказмалари;

халқаро курьерлик жўнатмаси (кейинги ўринларда — курьерлик жўнатмаси) — экспресс ташувчи томонидан битта товар эгасидан битта қабул қилувчига етказиладиган ҳужжатлар ва (ёки) товарлар жойланмаси, халқаро почта жўнатмаси орқали юборилган товарлар бундан мустасно;

экспресс ташувчи — халқаро курьерлик жўнатмаларини етказиб бериш бўйича фаолиятни бошлаганлик тўғрисида ваколатли органни хабардор қилган, фаолият тури сифатида халқаро курьерлик жўнатмаларини етказиб бериш хизматларини кўрсатувчи юридик шахс;

«яшил» йўлак — хавф даражаси паст белгиланади ва божхона назорати шакллари қўлланилмайди (товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати бундан мустасно). Бунда «яшил» йўлакка йўналтирилган товарлар автоматик тарзда расмийлаштирилиши мумкин;

қабул қилувчи — товар эгаси томонидан юборилган товарларни экспресс ташувчи ёки почта алоқаси операторидан жўнатма кўринишида қабул қилиб олувчи шахс;

«қизил» йўлак — хавф даражаси юқори белгиланади ва божхона назоратининг бир ёки бир нечта шакллари қўлланади.

4. Ўзбекистон Республикасининг ташқи иқтисодий фаолият соҳасидаги қонунчилик ҳужжатлари ва ушбу Низом асосида белгиланган тартиблар, тақиқлар ва чекловлар барча почта ва курьерлик жўнатмаларига нисбатан қўлланади.

5. Почта ва курьерлик жўнатмаларида юбориладиган ҳамда божхона чегараси орқали олиб ўтиладиган товарлар божхона назоратидан ўтказилиши керак.

Почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви якунланмасдан ҳамда божхона органлари томонидан чиқариб юборилгунига қадар божхона назорат зонасидан олиб чиқилиши, қабул қилувчиларга бериб юборилиши ёки божхона ҳудудидан ташқарига олиб чиқилиши тақиқланади.

6. Почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчи томонидан почта ва курьерлик жўнатмалари божхона кўздан кечирувини ҳамда божхона кўригини ўтказиш учун божхона органларига тақдим этилади.

7. Ўзбекистон Республикаси божхона ҳудудига олиб кирилаётган ва ундан олиб чиқилаётган барча почта ва курьерлик жўнатмалари мажбурий тартибда божхона назоратининг техник воситаларидан фойдаланган ҳолда божхона кўздан кечирувидан ўтказилади.

8. Почта ва курьерлик жўнатмаларини очиш орқали улар божхона кўригидан божхона органининг мансабдор шахси томонидан ваколатли шахс иштирокида ўтказилади.

Ўтказилган божхона кўриги натижаси бўйича белгиланган тартибда шакллантирилган ва тўлдирилган божхона кўриги далолатномаси расмийлаштирилади.

9. Божхона органларига божхона кўздан кечируви ва божхона кўриги учун хатлар, почта карточкалари ва секограммалар тақдим этилмайди, почта ва курьерлик жўнатмаларида тегишлича божхона ҳудудига олиб кирилиши ёки ушбу ҳудуддан олиб чиқилиши қонунчиликда тақиқланган ёки чекланган товарлар мавжуд деб ҳисоблаш учун божхона органларида етарли асослар мавжудлиги ҳоллари бундан мустасно.

10. Хорижий давлатлардан божхона ҳудудига олиб кирилаётган почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати божхона чегарасини кесиб ўтиши билан бошланади ва божхона органлари томонидан чиқаришга рухсат берилган вақтда якунланади.

Божхона ҳудудидан хорижий давлатларга юбориладиган почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати божхона органлари томонидан божхона декларацияси (кейинги ўринларда — жўнатмалар декларацияси) қабул қилинган вақтдан бошланади ва амалда божхона чегарасини кесиб ўтиш вақтида якунланади.

Божхона ҳудуди орқали транзит ҳаракатланаётган почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати жўнатма божхона ҳудудига олиб кирилган вақтдан бошланади ва амалда божхона ҳудудидан олиб чиқилиши билан тугалланади.

11. Почта ва курьерлик жўнатмалари орқали олиб кириладиган ва юбориладиган товарлар божхона назоратида ташиш шартларига риоя этган ҳолда манзил божхона постига етказилади.

12. Почта оператори курьери ёки курьер томонидан почта ва курьерлик жўнатмаларини ташувчига топшириш ва ундан қабул қилиш, божхона назорати остидаги жўнатмаларни ҳужжатли солиштириш, очиш, тортиш ва қадоқлаш ҳамда юборилаётган товарларни санаш, ўлчаш ва тортиш, шунингдек, бошқа операцияларни бажариш божхона органи ходими иштирокида амалга оширилади.

13. Божхона органлари томонидан почта ёки курьерлик жўнатмаларига нисбатан божхона назорати шаклларини қўллаш жараёнида тегишлилиги бўйича почта оператори курьери ёки курьер иштирок этади ва жўнатмани божхона назоратидан ўтказиш учун тақдим қилади.

14. Таркибида бошқа давлат назорати органларининг (ветеринар, карантин ва бошқалар) текширувидан ўтиши лозим бўлган товарлар мавжуд бўлган почта ва курьерлик жўнатмалари ушбу идораларнинг рухсат этувчи ҳужжати тақдим этилгандан сўнг божхона расмийлаштирувидан ўтказилади.

15. Муқаддам олиб чиқилган (олиб кирилган) почта ва курьерлик жўнатмалари маълум сабабларга кўра ортга қайтарилганда олиб кирилаётган (олиб чиқилаётган) почта ва курьерлик жўнатмалари каби қайта божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказилади.

Бунда ушбу жўнатмаларга нисбатан аввал ундирилган божхона тўловлари қайтарилмайди ҳамда божсиз олиб кириш нормаси қайта тикланмайди.

16. Божхона ҳудудига олиб келинадиган ҳамда ундан олиб чиқиладиган почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви ушбу Низомга 1 ва 2-иловаларда келтирилган схемаларга мувофиқ амалга оширилади.

17. Почта ёки курьерлик жўнатмаларини ташиш, юклаш (қайта юклаш), тушириш, сақлаш ва бошқа шу каби юк операцияларини амалга оширишда юзага келадиган харажатлар тегишлилигига кўра почта алоқаси оператори ёки экспресс ташувчи ҳисобидан қопланади.

18. Қуйидаги ҳолларда товарлар жўнатмалар декларацияси асосида божхона расмийлаштирувидан ўтказилади:

почта ва курьерлик жўнатмалари орқали жисмоний шахслар номига нотижорат мақсадларда олиб келинадиган товарлар;

юридик шахслар номига почта ва курьерлик жўнатмалари орқали қиймати базавий ҳисоблаш миқдорининг ўттиз бараваригача бўлган товарлар, товарлар ташқи савдо контрактлари (шартномалари, келишувлари) бўйича мажбуриятларни бажариш доирасида олиб ўтилаётган ва қонунчиликда белгиланган бошқа ҳоллар бундан мустасно;

почта ва курьерлик жўнатмалари орқали жисмоний ва юридик шахслар номидан хорижий мамлакатларга юборилаётган қиймати беш минг АҚШ долларигача бўлган товарлар, қонунчилик ҳужжатларида экспорт божи ундирилиши белгиланган товарлар бундан мустасно.

19. Почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви декларацияловчи шахс томонидан божхона органларига ахборот тизими орқали тақдим этилган жўнатмалар декларацияси ва уларга тегишли кузатув ҳужжатлари асосида амалга оширилади. Бунда бир партиядаги жўнатмалар учун икки ва ундан ортиқ декларациялар тақдим этилиши мумкин.

Ушбу почта ва курьерлик жўнатмаси қадоғида уни идентификация қилиш имконини берувчи белги бириктирилган ҳолда тақдим этилади.

20. Декларацияловчи шахс томонидан тақдим этилган жўнатмалар декларацияси Божхона қўмитасининг Ягона автоматлаштирилган ахборот тизимида (кейинги ўринларда — ЯААТ) рўйхатга олинган вақтдан эътиборан юридик аҳамиятга эга молик ҳужжатлардан далолат берувчи ҳужжатга айланади.

21. Жўнатмалар декларациясининг шакли, унда кўрсатиладиган маълумотлар рўйхати, уни тўлдириш, божхона органларига тақдим этиш, расмийлаштириш, ўзгартириш, унга қўшимча киритиш, уни бекор қилиш ва қайтариб олиш тартиби Божхона қўмитаси томонидан белгиланади.

22. Почта ва курьерлик жўнатмаси божхона органлари томонидан хавфни бошқариш тизимини қўллаган ҳолда «қизил», «сариқ» ва «яшил» йўлаклар орқали рўйхатга олинган жўнатмалар декларацияси асосида божхона назоратидан ўтказилади.

23. Хавфни бошқариш тизимини қўллаш механизмлари, тасодифий танлов тамойили, хавф профиллари, мезонлари ва услубиёти, шунингдек, товарларга нисбатан божхона кўригини ўтказишнинг ҳажми Божхона қўмитаси томонидан белгиланади.

2-боб. Халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш тартиби

1-§. Божхона ҳудудига олиб келинадиган халқаро почта жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви

24. Божхона назорати якунига кўра почта жўнатмаси божхона расмийлаштирувидан ўтказилади.

Бунда божхона расмийлаштирувини амалга оширишда божхона органлари ходими қонунчилик ҳужжатларига ва Ўзбекистон Республикаси халқаро шартномаларига риоя этиш билан бирга «Хавфни бошқариш» автоматлаштирилган ахборот тизимини (кейинги ўринларда — Хавфни бошқариш тизими) қўллаш натижасига мувофиқ ҳаракатларни амалга оширади.

25. Божхона органи томонидан жўнатмалар декларацияси расмийлаштирилгандан сўнг почта жўнатмалари етказиб бериш учун почта алоқаси операторига ёки қабул қилувчи жисмоний шахсга топширилади.

26. Божхона назорати якунига кўра почта жўнатмаси қуйидаги сабабларга кўра вақтинча сақловга олиниши мумкин:

божхона тўлови тўланиши лозим бўлган товарлар аниқланганда (божхона тўловлари ундирилгунига қадар);

товарларнинг мақсадини аниқлашда низоли ҳолат юзага келганда (товарнинг мақсади юзасидан якуний қарор қабул қилингунига қадар);

товарлар юзасидан намуна ва синамалар олиниб, бу бўйича ўрганиш якунига етмаганда;

Хавфни бошқариш тизими топшириғи асосида;

почта алоқаси оператори ёки қабул қилувчи шахсдан почта жўнатмасидаги товарлар юзасидан ҳужжатлар ва (ёки) маълумотлар талаб қилиниб, бу бўйича текширув якунига етмаган бўлса;

почта жўнатмасидаги товарларни божхона кўригидан ўтказиш белгиланиб, бу жараён якунига етмаган бўлса;

почта жўнатмасидаги товарларни божхона экспертизасидан ўтказиш тайинланиб, бу жараён якунига етказилмаган бўлса.

27. Почта жўнатмаси орқали юборилган товарларга нисбатан ҳисобланган божхона тўловлари қабул қилувчи ёки ваколатли шахс томонидан тўланади.

Ҳисобланган божхона тўловлари қабул қилувчи шахсдан бошқа ваколатли шахс томонидан тўланганда, тегишли ҳужжатларда қабул қилувчи билан биргаликда тўловни тўлаган ваколатли шахс тўғрисидаги маълумотлар ҳам акс эттирилиши лозим.

28. Товарнинг қиймати божсиз олиб кириш нормасини ва божхона тўловларини ҳисоблаш учун асос бўлиб, ушбу қийматга божхона қиймати деб қаралади.

Товарнинг қиймати пасайтириб кўрсатилган деб ҳисобланганда ёки кўрсатилган товар қийматини асословчи ҳужжатлар тақдим этилмаганда, товарнинг қиймати божхона органи томонидан амалдаги қонунчилик талабларига асосан, шунингдек, ЯААТ ёрдамида аниқланади.

29. Қабул қилувчи жўнатмани олишдан воз кечганда, кўрсатилган манзилда бўлмаганда, қонунчилик ҳужжатларида белгиланган сақлаш муддати тугаганда, манзили нотўғри кўрсатилганда, почта алоқаси оператори томонидан ушбу жўнатмалар ортга қайтарилади.

2-§. Божхона ҳудудидан хорижий давлатларга юбориладиган халқаро почта жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш

30. Ҳар бир товар эгаси почта жўнатмасини почта алоқаси операторига топширишдан олдин амалдаги қоидалар билан танишиб чиқади ва юк кузатув ҳужжатларини белгиланган шаклда тўлдиради.

31. Почта алоқаси оператори томонидан жўнатмаларнинг кузатув ҳужжатлари олдиндан текшириб чиқилади ва жўнатиш тақиқланган буюмлар эгасига қайтариш учун ажратилади. Ушбу жўнатмаларнинг кузатув ҳужжатларида қайтариш сабаблари кўрсатилган ҳолда тегишли хизматлар томонидан белги қўйилади.

32. Божхона назорати якунига кўра почта жўнатмаси божхона расмийлаштирувидан ўтказилади.

Бунда божхона расмийлаштирувини амалга оширишда божхона органлари ходими қонунчилик ҳужжатларига ва Ўзбекистон Республикаси халқаро шартномаларига риоя этиш билан бирга Хавфни бошқариш тизимини қўллаш натижасига мувофиқ ҳаракатларни амалга оширади.

33. Божхона расмийлаштируви якунлангандан сўнг почта жўнатмаси хорижий давлатларга юбориш учун почта алоқаси операторига топширилади ва почта алоқаси оператори томонидан белгиланган манзил божхона пости орқали хорижий мамлакатга олиб чиқиб кетилади.

3-§. Божхона ҳудудига олиб келинадиган халқаро курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви

34. Декларацияловчи шахс томонидан божхона органларига жўнатмалар декларацияси ва кузатув ҳужжатлари билан биргаликда ушбу Низомга 3-иловада келтирилган юк манифести тақдим этилади.

35. Жўнатмалар декларацияси тизимда рўйхатга олинганидан сўнг ҳар бир курьерлик жўнатмаси бўйича хабарнома қабул қилувчи жисмоний шахсга Ягона интерактив давлат хизматлари портали (кейинги ўринларда — ЯИДХП) ёки божхона операцияларини амалга оширишга мўлжалланган мобил илова орқали автоматик тарзда юборилади.

36. Қабул қилувчи жисмоний шахс томонидан ихтиёрий равишда ЯИДХП ёки мобил илова орқали ёхуд ўзига энг яқин бўлган божхона органига мурожаат қилган ҳолда номига келган курьерлик жўнатмаси тўғрисидаги хабарнома тасдиқланади ёки рад этилади. Бунда тасдиқлаш ёки рад этиш хавф даражаси паст ёки ўрта бўлган жўнатмалар учун ихтиёрий, хавф даражаси юқори бўлган жўнатмалар учун мажбурий ҳисобланади.

Тасдиқлаш ёки рад этиш амалиётлари бажарилган вақтдан эътиборан юридик аҳамиятга эга ҳаракатдан далолат берувчи ҳаракат ҳисобланади.

Экспресс ташувчилар барча киберхавфсизлик талабларига жавоб берадиган, қабул қилувчиларнинг биометрик белгиларини идентификация қилиш, жўнатмаларни тасдиқлаш ёки рад этиш амалиётини бажариш имкониятига эга мобил илова ишлаб чиқишлари ва ушбу мобил иловада амалга ошириладиган амалиёт натижаларини божхона органларига тақдим этишлари мумкин.

37. Тасдиқлаш амалиётини бажариш орқали жисмоний шахс курьерлик жўнатмаси ҳақиқатда ўзининг номига юборилганини ва бундан хабардор эканлигини, мазкур курьерлик жўнатмаси бўйича божсиз олиб кириш нормасининг қўлланишига розилигини билдиради.

38. Рад этиш амалиётини бажариш орқали жисмоний шахс курьерлик жўнатмаси унинг номига юборилмаганини ҳамда мазкур жўнатмага нисбатан божсиз олиб кириш нормаси қўлланишига норози эканлигини билдиради.

39. Хавф даражаси юқори бўлган жўнатмалар бўйича қабул қилувчи жисмоний шахс тасдиқлаш ёки рад этиш амалиётларидан бирини хабарнома келиб тушган кундан эътиборан ўн календарь кун давомида бажариши лозим.

Ушбу муддат якунланганидан сўнг айнан шу хабарнома асосидаги курьерлик жўнатмаси учун жисмоний шахснинг тасдиқлаш ёки рад этиш амалиётини бажариш имконияти тугатилади ва ушбу курьерлик жўнатмаси рад этилган деб ҳисобланади.

40. Божхона назорати якунига кўра курьерлик жўнатмаси божхона расмийлаштирувидан ўтказилади.

Бунда божхона расмийлаштирувини амалга оширишда божхона органлари ходими қонунчилик ҳужжатларига ва Ўзбекистон Республикаси халқаро шартномаларига риоя этиш билан бирга Хавфни бошқариш тизимини қўллаш натижасига мувофиқ ҳаракатларни амалга оширади.

41. Божхона органи томонидан жўнатмалар декларацияси расмийлаштирилганидан сўнг курьерлик жўнатмаси етказиб бериш учун экспресс ташувчига ёки қабул қилувчи жисмоний шахсга топширилади.

42. Божхона назорати якунига кўра курьерлик жўнатмаси қуйидаги сабабларга кўра вақтинча сақловга олиниши мумкин:

божхона тўлови тўланиши лозим бўлган товарлар аниқланганда (божхона тўловлари ундирилгунига қадар);

товарларнинг мақсадини аниқлашда низоли ҳолат юзага келганда (товарнинг мақсади юзасидан якуний қарор қабул қилингунига қадар);

товарлар юзасидан намуна ва синамалар олиниб, бу бўйича ўрганиш якунига етмаганда;

Хавфни бошқариш тизими топшириғи асосида;

экспресс ташувчи ёки қабул қилувчи шахсдан курьерлик жўнатмасидаги товарлар юзасидан ҳужжатлар ва (ёки) маълумотлар талаб қилиниб, бу бўйича текширув якунига етмаган бўлса;

курьерлик жўнатмасидаги товарларни божхона кўригидан ўтказиш белгиланиб, бу жараён якунига етмаган бўлса;

курьерлик жўнатмасидаги товарларни божхона экспертизасидан ўтказиш тайинланиб, бу жараён якунига етказилмаган бўлса.

43. Курьерлик жўнатмаси орқали юборилган товарларга нисбатан ҳисобланган божхона тўловлари қабул қилувчи ёки ваколатли шахс томонидан тўланади.

Ҳисобланган божхона тўловлари қабул қилувчи шахсдан бошқа ваколатли шахс томонидан тўланганда, тегишли ҳужжатларда қабул қилувчи билан биргаликда тўловни тўлаган ваколатли шахс тўғрисидаги маълумотлар ҳам акс эттирилиши лозим.

44. Товарнинг қиймати божсиз олиб кириш нормасини ва божхона тўловларини ҳисоблаш учун асос бўлиб, ушбу қийматга божхона қиймати деб қаралади.

Товарнинг қиймати пасайтириб кўрсатилган деб ҳисобланганда ёки кўрсатилган товар қийматини асословчи ҳужжатлар тақдим этилмаганда, товарнинг қиймати божхона органи томонидан амалдаги қонунчилик талабларига асосан, шунингдек, ЯААТ ёрдамида аниқланади.

45. Божхона назорати якунлангунига қадар қабул қилувчи курьерлик жўнатмасини олишдан воз кечганда, кўрсатилган манзилда бўлмаганда ёки рад этиш амалиёти бажарилганида ушбу курьерлик жўнатмаларига нисбатан божсиз олиб кириш нормаси қўлланмайди ҳамда курьерлик жўнатмаси божхона ҳудудига кириб келган кундан бошлаб кўпи билан ўттиз календарь кун мобайнида экспресс ташувчи томонидан умумбелгиланган тартибда божхона расмийлаштирувидан ўтказилади ёки ортга қайтариб юборилади.

46. Божхона органлари экспресс ташувчи томонидан ушбу Низомнинг 45-бандида белгиланган муддатларда умумбелгиланган тартибда божхона расмийлаштирувидан ўтказмаган ёки ортга қайтариб юбормаган курьерлик жўнатмалари бўйича 15 иш кунида мол-мулкни (ашёни) эгасиз деб эътироф этиш тўғрисида судга ариза билан мурожаат қилади.

4-§. Божхона ҳудудидан хорижий давлатларга юбориладиган халқаро курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви

47. Ҳар бир товар эгаси курьерлик жўнатмасини экспресс ташувчига топширишдан олдин амалдаги қоидалар билан танишиб чиқади ва юк кузатув ҳужжатларини белгиланган шаклда тўлдиради.

48. Экспресс ташувчи томонидан курьерлик жўнатмаларининг кузатув ҳужжатлари олдиндан текшириб чиқилади ва жўнатиш тақиқланган буюмлар эгасига қайтариш учун ажратилади. Ушбу курьерлик жўнатмаларининг кузатув ҳужжатларида қайтариш сабаблари кўрсатилган ҳолда тегишли хизматлар томонидан белги қўйилади.

49. Божхона назорати якунига кўра курьерлик жўнатмаси божхона расмийлаштирувидан ўтказилади.

Бунда божхона расмийлаштирувини амалга оширишда божхона органлари ходими қонунчилик ҳужжатларига ва Ўзбекистон Республикаси халқаро шартномаларига риоя этиш билан бирга Хавфни бошқариш тизимини қўллаш натижасига мувофиқ ҳаракатларни амалга оширади.

50. Божхона расмийлаштируви якунлангандан сўнг курьерлик жўнатмаси хорижий давлатларга юбориш учун экспресс ташувчига топширилади ва экспресс ташувчи томонидан белгиланган манзил божхона пости орқали хорижий мамлакатга олиб чиқиб кетилади.

5-§. Божхона ҳудуди орқали транзит тарзида олиб ўтиладиган халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш

51. Божхона ҳудуди орқали транзит олиб ўтилаётган почта ва курьерлик жўнатмаси бўйича божхона органларига қонунчиликда белгиланган тартибга асосан транзит декларацияси ва товарнинг кузатув ҳужжатлари тақдим этилади.

52. Тақдим этилган транзит декларацияси божхона органлари томонидан қонунчиликда белгиланган тартибда расмийлаштирилади ва мазкур декларация асосидаги почта ва курьерлик жўнатмаси Ўзбекистон Республикаси Божхона кодексининг 31-бобида белгиланган талаблар ва шартларга мувофиқ манзил божхона постига етказилади.

3-боб. Халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказишга мўлжалланган жойларни ташкил этиш

53. Почта ва курьерлик жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказишга мўлжалланган жойлар қуйидаги жиҳозлар билан таъминланган бўлиши ва белгиланган талабларга жавоб бериши лозим:

иситиш ва совитиш тизими билан жиҳозланган, камида 2 000 (икки минг) квадрат метрдан иборат бино;

почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга ошириш учун мўлжалланган ва уларнинг бутун божхона назорати зонаси бўйлаб белгиланган тартибда ҳаракатланишини таъминлайдиган конвейер ленталар;

почта ва курьерлик жўнатмаларини назоратдан ўтказиш учун замонавий рентген қурилмалари;

почта ва курьерлик жўнатмаларининг «трек код»ларини ўқувчи замонавий сканер ускуналари;

почта ва курьерлик жўнатмаларининг оғирлигини ўлчаш қурилмалари (тарози конвейер лента таркибига жойлаштирилган ҳолда);

радиация назорати қурилмаси (почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати зонасига кириш жойида);

почта ва курьерлик жўнатмаларини ортиш-тушириш учун махсус транспорт воситалари;

вақтинча сақловга олинган ва (ёки) таркибида алоҳида хусусиятга эга бўлган товарлар мавжуд почта ва курьерлик жўнатмаларини сақлаш учун жойлар;

бутун ҳудудни тўлиқ назорат қилиш ҳамда тасвирларни божхона органларига реал вақт режимида узатиш, шунингдек, ушбу тасвирларни уч ой давомида сақлаш имконияти бўлган узлуксиз ишловчи видеокузатув тизими;

ҳудудда мавжуд бўлган барча техник воситаларни ҳамда видеокузатув ва автоматлаштирилган ахборот тизимларининг мунтазам ишлашини таъминлайдиган муқобил электр манбаига (қурилмалари) эга бўлиши;

божхона кўригини ўтказиш учун махсус жой (божхона ходими ва ваколатли шахс учун қулай бўлган ҳамда божхона кўригини ўтказиш учун зарур бўлган барча жиҳозлар билан жиҳозланган ҳолда);

божхона расмийлаштирувини амалга ошириш учун қуйидаги жиҳозлар билан жиҳозланган махсус хоналар:

а) штат бирлигидаги ҳар бир ходим учун биттадан компьютер (интернет тармоғига уланган) ва чоп этиш қурилмаси;

б) «трек код»ларни ўқувчи сканер ускуналари;

в) телефон;

г) мебель жиҳозлари;

д) иситиш ва совитиш тизими;

е) божхона расмийлаштируви учун зарур бўлган бошқа жиҳозлар;

сменали тартибда ишлайдиган ёки навбатчиликни ўтайдиган божхона ходимлари учун дам олиш ва ювиниш хоналари;

мазкур жойларда амалга ошириладиган операциялар ва юк ҳажмидан келиб чиқиб, қўшимча талаблар ва шартлар қўйилиши мумкин.

4-боб. Халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга оширишда томонларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

1-§. Божхона органи ходимининг ҳуқуқлари

54. Божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга оширишда божхона органи ходими қуйидаги ҳуқуқларга эга:

тақдим этилган жўнатмалар декларациясида номувофиқликлар аниқланганида, божхона хизмати органлари, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар, хорижий давлатлар ёки халқаро ташкилотлардан олинган маълумотлар ҳамда тезкор-қидирув натижалари асосида белгиланган хавфни камайтириш чораларини ўзгартириш ва қўшимча тадбирларни амалга ошириш;

аниқланган хатолик ёки номувофиқликлар (тафовутлар) ҳолатлари сабабларини ўрганиш мақсадида тақдим этилаётган электрон ҳужжатларнинг аслини талаб қилиш;

агар ўрганиш давомида қонунчиликда назарда тутилган жиноят аломатлари мавжудлиги аниқланса, терговга қадар текширув ҳаракатларини олиб бориш;

почта ва курьерлик жўнатмаларини қонунчилик ҳужжатлари асосида кўздан кечириш;

ваколатли шахслардан кўздан кечириш учун почта ва курьерлик жўнатмаларини, шунингдек, зарур ҳужжатларни тақдим этишни талаб қилиш;

божхона назоратидан ўтказиш мақсадида товарлар ҳамда бошқа буюмлардан намуна ва нусхалар олиш;

божхона ҳақидаги қонунчилик ҳужжатларининг бузилишига доир материалларни белгиланган тартибда кўриб чиқиш ҳамда ваколатли шахсларни қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгарликка тортиш.

55. Божхона органи ходими қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

2-§. Божхона органи ходимининг мажбуриятлари

56. Божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга оширишда божхона органи ходими:

декларациялаш ва расмийлаштирув давомида Хавфни бошқариш тизимининг топшириғидаги божхона операцияларини бажариши;

хавфни камайтириш чораларини ўзгартириш натижасида божхона кўригини ўтказиш зарурати мавжуд бўлганда, бу тўғрисида ваколатли шахсни хабардор этиш;

ваколатли шахснинг божхона назорати ва расмийлаштируви бўйича тақдим этган ёзма мурожаатларини кўриб чиқиш;

ўз хизмат вазифаларини бажариш натижасида ўзига маълум бўлиб қолган тижорат сири ҳисобланган ахборотни ҳамда шахсга доир конфиденциал маълумотларни ошкор этмасликка мажбур, қонунчиликда белгиланган ҳоллар бундан мустасно.

57. Божхона органи ходимига қонунчиликда белгиланган бошқа мажбуриятлар ҳам юкланиши мумкин.

3-§. Почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчиларнинг ҳуқуқлари

58. Божхона назорати ва расмийлаштирувини амалга оширишда почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчилар қуйидаги ҳуқуқларга эга:

божхона органларининг божхона назорати ва расмийлаштируви жараёнидаги ноқонуний хатти-ҳаракати юзасидан шикоят қилишга;

почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви жараёнлари юзасидан қонуний тушунтиришлар олишга;

жўнатмалар декларациясини шакллантириш ва божхона органларига тақдим этиш имконияти мавжуд бўлган, божхона органлари ахборот тизимлари билан интеграция қилинган дастурлардан фойдаланишга ҳамда ушбу дастур орқали жўнатмаларнинг ҳолати ва белгиланган хавф даражаси ҳақида маълумот олишга;

почта ва курьерлик жўнатмаларининг божхона назорати ва расмийлаштируви ҳамда ушбу жараёнда қўлланадиган ахборот дастурлари бўйича таклифлар беришга;

ЯААТ орқали улар томонидан тақдим этилган жўнатмалар декларацияси ва жўнатмалар манифестини жўнатмалар декларацияси расмийлаштирилган санадан бошлаб бир ой муддатда юклаб олиш ҳамда қоғозда ёзма шаклини чоп этиш;

божхона расмийлаштируви жараёнида ва ундан сўнг божхона органлари томонидан жўнатмалар декларациясида қоидабузарликлар аниқлангунга қадар божхона тўловларини ҳисоблашга ёки тақиқ, чекловлар қўлланишига таъсир этмайдиган қоидабузарликларни ихтиёрий равишда божхона органи рухсати билан тузатиш, қонунчиликда ваколатли ёки декларацияловчи шахснинг мурожаатига асосан жўнатмалар декларациясини ўзгартириш, унга қўшимча киритиш, уни қайта расмийлаштириш, қайтариб олиш ва бекор қилиш тақиқланган ҳолатлар бундан мустасно.

Ушбу ҳолатларда декларант ва декларацияловчи шахсга нисбатан маъмурий ҳуқуқбузарликка оид процессуал ҳужжатлар расмийлаштирилмайди.

59. Почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчилар учун қонунчилик ҳужжатлари билан бошқа ҳуқуқлар ҳам белгиланиши мумкин.

3-§. Почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчиларнинг мажбуриятлари

60. Божхона назорати ва расмийлаштируви жараёнида қуйидагилар почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчилар мажбурияти ҳисобланади:

қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ божхона расмийлаштируви вақтида тақдим этилган жўнатмалар декларацияси ва бошқа кузатув ҳужжатларидаги маълумотларнинг тўлиқлиги ва тўғрилигини таъминлаш;

божхона назорати ва расмийлаштируви давомида божхона органлари томонидан сўралган ҳужжатларни белгиланган муддатларда тақдим этиш;

фаолиятини хорижий ҳамкори билан ўзаро тузилган шартнома асосида амалга ошириш ва ушбу шартномани тегишли ахборот тизимида рўйхатдан ўтказиш;

халқаро курьерлик жўнатмалари орқали юборилиши тақиқланган буюмлар ва моддалар тўғрисидаги қонунчилик талабларига риоя этилишини таъминлаш;

шахсга доир маълумотлар тўғрисидаги қонунчилик талабларига тўлиқ риоя этилишини ва маълумотлар хавфсизлигини таъминлаш.

61. Почта алоқаси оператори ва экспресс ташувчилар ёхуд улар номидан меҳнат шартномаси асосида иш кўрувчи шахсларга қонунчиликда белгиланган бошқа мажбуриятлар ҳам юкланиши мумкин.

4-боб. Якунловчи қоидалар

62. Божхона органларига олдиндан тезкор маълумот келиб тушганда, тақдим этилган ҳужжатларда турли номувофиқликлар аниқланганда ёки божхона қонунчилиги бузилиши билан боғлиқ аломатлар мавжуд бўлган тақдирда, почта ва курьерлик жўнатмаларига нисбатан божхона назоратининг бошқа шакллари қўлланади.

63. Вақтинча сақловга олинган почта ва курьерлик жўнатмаларининг тўлиқ ва бут сақланиши ҳамда ушбу Низомда белгиланган қоидаларга амал қилган ҳолда, ваколатли шахсга топширилишига уларни вақтинча сақлаш учун қабул қилган омбор вакили жавобгар ҳисобланади.

Вақтинча сақлашга қабул қилинган почта ва курьерлик жўнатмаларининг табиий эскириши ёки ташиш ва (ёки) сақлашнинг нормал шароитларида камайиши оқибатида рўй берган ўзгаришлар (шунингдек, яроқлилик муддати жиҳатидан) ҳамда енгиб бўлмас куч таъсири оқибатида сақлаш мажбуриятларини бажара олмаслик ҳолатлари бундан мустасно.

64. Декларацияловчи шахс жўнатмалар декларациясидаги маълумотларнинг тўғрилиги ва унга илова қилинган ҳужжатларга мувофиқлиги учун жавобгар ҳисобланади, декларацияни тўлдириш учун тақдим этилган ҳужжатлардаги маълумотларнинг нотўғрилиги билан боғлиқ ҳолатлар бундан мустасно.

65. Ваколатли шахс ўзи томонидан тақдим этилган ҳужжатлардаги (жўнатмалар декларацияси бундан мустасно) маълумотларнинг тўғрилиги ва амалда олиб ўтилаётган почта ва курьерлик жўнатмаларига ўзаро мувофиқлиги учун жавобгар ҳисобланади.

66. Божхона хизмати органлари томонидан бошқа шахслар учун жўнатмалар декларацияси ва унга тегишли ҳужжатларнинг қоғоздаги ёзма шакли чоп этилмайди ва имзо ҳамда муҳр билан тасдиқланмайди, Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларида кўзда тутилган ҳолатлар бундан мустасно.

67. Жўнатмалар декларациясидаги жисмоний ва юридик шахсларга тегишли маълумотлар конфиденциал ҳисобланади ва ушбу маълумотларни бошқа шахсларга тақдим этиш тақиқланади, қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ҳолатлар бундан мустасно.

68. Манфаатдор вазирлик ва идоралар томонидан жўнатмалар декларациясини тақдим этиш сўралганда, жўнатмалар декларацияси асосида шаклланган маълумот қоғозда ёзма шаклда ёки электрон кўринишда ёхуд ўзаро келишувга асосан ахборот алмашинуви тизимлари орқали тақдим этилади, ушбу Низомнинг 67-бандида тақиқланган ҳолатлар бундан мустасно.

69. Божхона органларига тақдим этилган жўнатмалар декларацияси ва уларга тегишли кузатув ҳужжатларининг электрон нусхалари божхона органларида жўнатмалар декларацияси расмийлаштирилган йилдан кейинги йилдан эътиборан уч йил давомида сақланади.

70. Жўнатмалар декларациясини тўлдиришда асос бўлган қоғозда ёзма шаклдаги ҳужжатларнинг сақланиши бўйича жавобгарлик почта алоқаси оператори ёки экспресс ташувчи зиммасига юкланади.

Бунда почта алоқаси оператори ёки экспресс ташувчи тегишлилигига кўра жўнатмалар декларациясини тўлдиришда асос бўлган қоғозда ёзма шаклдаги ҳужжатларнинг хавфсиз сақланиши шароитларини таъминлаши ва уларга ўзгартириш киритишдан ҳимоялаши шарт.

71. Ушбу Низом талабларининг бажарилишида келиб чиқадиган низолар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳал этилади.

72. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгар бўлади.

Халқаро курьерлик жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикасидан хорижий давлатларга юбориладиган халқаро курьерлик жўнатмасини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш

Босқичлар Субъект Тадбирлар Муддат 1-босқич Курьер 1. Божхона назорати зонасига халқаро курьерлик жўнатмасини етказиш ва жўнатмалар декларациясини тақдим этиш. Халқаро курьерлик жўнатмасини қабул қилганидан сўнг 2-босқич Божхона органи ходими 2. Амалдаги қонунчилик талаблари асосида халқаро курьерлик жўнатмасида юборилаётган товарларни Хавфни бошқариш тизими ва тегишли божхона назорати шаклларини қўллаган ҳолда божхона назоратидан ўтказиш. Халқаро курьерлик жўнатмасини тўлиқ ҳужжатлар билан божхона назоратига тақдим этилганидан сўнг ҳар бир халқаро курьерлик жўнатмаси учун 20 дақиқа 3. Божхона назорати якунига кўра халқаро курьерлик жўнатмаси қонун ҳужжатлари талабларига мувофиқ деб топилган тақдирда тақдим этилган жўнатмалар декларациясини расмийлаштириш. 4. Божхона расмийлаштируви якунига кўра халқаро курьерлик жўнатмасини кейинги манзилга етказиш учун курьерга топшириш. Божхона назорати ва расмийлаштируви якунига етганидан сўнг

Ўзбекистон Республикасига хорижий давлатлардан олиб келинадиган халқаро курьерлик жўнатмасини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш

Босқичлар Субъект Тадбирлар Муддат 1-босқич Курьер 1. Божхона назорати зонасига халқаро курьерлик жўнатмасини етказиш ва жўнатмалар декларациясини тақдим этиш. Халқаро курьерлик жўнатмаси божхона ҳудудига етиб келгандан сўнг 2-босқич Халқаро курьерлик жўнатмасини қабул қилувчи жисмоний шахс 2. Мобил илова ёки ЯИДХПдаги шахсий кабинетига халқаро курьерлик жўнатмаси тўғрисида келиб тушган ахборот билан танишиб чиқиш ва «Тасдиқлаш» ёки «Бекор қилиш» амалиётларидан бирини бажариш. Халқаро курьерлик жўнатмаси тўғрисидаги ахборот келиб тушган кундан эътиборан ўн кунгача 3-босқич Божхона органи ходими 3. Амалдаги қонунчилик талаблари асосида халқаро курьерлик жўнатмасида юборилаётган товарларни Хавфни бошқариш тизими ва тегишли божхона назорати шаклларини қўллаган ҳолда божхона назоратидан ўтказиш. Халқаро курьерлик жўнатмасини тўлиқ ҳужжатлар билан божхона назоратига тақдим этилганидан сўнг ҳар бир халқаро курьерлик жўнатмаси учун 20 дақиқа 4. Божхона назорати якунига кўра халқаро курьерлик жўнатмаси қонун ҳужжатлари талабларига мувофиқ деб топилган тақдирда тақдим этилган жўнатмалар декларациясини расмийлаштириш. 5. Божхона расмийлаштируви якунига кўра халқаро курьерлик жўнатмасини кейинги манзилга етказиш учун курьерга топшириш. Божхона назорати ва расмийлаштируви якунига етганидан сўнг 4-босқич Божхона органи ходими 6. Қабул қилувчи жисмоний шахслар томонидан «Бекор қилинган» ёки муносабат билдирилмаган халқаро курьерлик жўнатмасини курьер ваколатида божхона назорати остида сақлаш. Курьерлик жўнатмаси олиб келинган кундан эътиборан ўттиз календарь кунгача 5-босқич Курьер 7. Қабул қилувчи жисмоний шахслар томонидан «Бекор қилинган» ёки муносабат билдирилмаган халқаро курьерлик жўнатмасини умумбелгиланган тартибда божхона расмийлаштирувидан ўтказиш ёки республика ҳудудидан қайтариб олиб чиқиб кетиш. Курьерлик жўнатмаси олиб келинган кундан эътиборан ўттиз календарь кунгача 6-босқич Божхона органи ходими 8. Белгиланган муддат якунига қадар расмийлаштирилмаган ёки олиб чиқиб кетилмаган халқаро курьерлик жўнатмаси юзасидан курьерга огоҳлантириш хати юбориш. Ўттиз кунлик муддат якунланганидан сўнг уч иш кунида 9. Огоҳлантириш хати юборилган курьер ўз ваколатидаги товарлар юзасидан якуний қарор қабул қилмаган тақдирда мазкур товарларни эгасиз деб эътироф этиш тўғрисида судга ариза билан мурожаат қилиш. Курьерга огоҳлантириш хати юборилганидан сўнг беш иш куни якунида

Халқаро почта жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси божхона ҳудудига хорижий давлатлардан олиб келинадиган ва Ўзбекистон Республикасидан хорижий давлатларга юбориладиган халқаро почта жўнатмасини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш

Босқичлар Субъект Тадбирлар Муддат 1-босқич Почта алоқаси оператори 1. Божхона назорати зонасига халқаро почта жўнатмасини етказиш ва жўнатмалар декларациясини тақдим этиш. Халқаро почта жўнатмасини қабул қилганидан сўнг 2-босқич Божхона органи ходими 2. Амалдаги қонунчилик талаблари асосида халқаро почта жўнатмасида юборилаётган товарларни тегишли божхона назорати шаклларини қўллаган ҳолда божхона назоратидан ўтказиш. Божхона назоратига тўлиқ ҳужжатлар билан тақдим этилганидан сўнг ҳар бир халқаро почта жўнатмаси учун 20 дақиқа 3. Божхона назорати якунига кўра халқаро почта жўнатмаси қонун ҳужжатлари талабларига мувофиқ деб топилса тақдим этилган жўнатмалар декларациясини расмийлаштириш. 4. Божхона расмийлаштируви якунига кўра халқаро почта жўнатмасини кейинги манзилга етказиш учун почта алоқаси операторига топшириш. Божхона назорати ва расмийлаштируви якунига етганидан сўнг

Халқаро почта жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга 3-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикасига олиб кириладиган халқаро курьерлик жўнатмалари бўйича

Жўнатувчи ташкилот номи: Манзили: Телефон рақами: Қабул қилувчи ташкилот номи: Манзили: Телефон рақами: СТИР: Т/р 1. Тижорат ҳужжатининг рақами 2. Халқаро курьерлик жўнатмасининг жўнатувчиси 3. Халқаро курьерлик жўнатмасининг қабул қилувчиси ва унинг манзили 4. Халқаро курьерлик жўнатмасидаги товарларнинг қисқача номи 5. Халқаро курьерлик жўнатмасининг брутто вазни (кг) 6. Халқаро курьерлик жўнатмасининг фактура қиймати 7. Валюта номи Жами: Жўнатувчи ташкилот номи, имзоси ва муҳри: Қабул қилувчи ташкилот номи, имзоси ва муҳри:

Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 6 ноябрдаги 700-сон қарорига 4-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчалар

1. Вазирлар Маҳкамасининг «Автомобилда хорижий юк ташувчиларнинг Ўзбекистон Республикаси ҳудудига киришлари, бўлишлари, юк олиб ўтишлари ва ундан чиқиб кетишлари тартиби тўғрисида» 1995 йил 11 январдаги 11-сон қарорида :

а) 5-банднинг учинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирдаги учинчи ва тўртинчи хатбошилар билан алмаштирилсин:

«Ҳужжатларни расмийлаштириш, хорижий давлатлар автотранспорт воситаларининг Ўзбекистон Республикаси ҳудудига кирганлиги ҳамда транзит ўтиши учун йиғимларнинг белгиланган тартибда ундирилиши божхона органлари томонидан амалга оширилади».

«Бунда белгиланган йиғимларни ундириш мезонлари ва талаблари Транспорт вазирлиги томонидан божхона органлари ахборот тизимларига киритилган маълумотларга асосан белгиланади»;

б) 7-банднинг тўртинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Республика ҳудудига кириб келаётган автотранспорт воситаларининг техник ҳолати, йўл қўйиладиган оғирлик ва габарит параметрлари устидан давлат назорати божхона органлари томонидан Ўзбекистон Республикаси Транспорт вазирлигининг божхона органлари ахборот тизимларига киритилган мезонлари ва талабларига асосан амалга оширилади»;

в) 4-илованинг 3-банди «в» кичик банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«в) товарларни ташиш Юкларни халқаро йўлларда ташиш дафтарчасини қўллаган ҳолда юкларни халқаро ташиш тўғрисидаги Конвенция талабларига асосан амалга оширилганда ХЙТ дафтарчаси (ТИР карнети)».

2. Вазирлар Маҳкамасининг 2016 йил 8 июндаги 191-сон қарори билан тасдиқланган Дори воситалари ва тиббий буюмларни жисмоний шахслар томонидан шахсий фойдаланиш учун олиб кириш ҳамда олиб чиқиш тартиби тўғрисидаги низомда :

а) 5-банд қуйидаги мазмундаги ўн иккинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Бунда мазкур бандда келтирилган дори воситаларини олиб ўтишда жисмоний шахслар томонидан божхона чегараси орқали олиб ўтилаётган дори воситаларининг қандай мақсадга мўлжалланганлигини аниқлаш, яъни уларнинг миқдори, олиб ўтишнинг такрорийлиги, сафарнинг мақсади ва унинг давомийлиги ҳисобга олинади»;

б) 6-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«6. Жисмоний шахслар томонидан дори воситалари ушбу Низомнинг 5-бандида кўрсатилган меъёрдан ортиқ миқдорда божхона чегараси орқали олиб киришда йўловчи божхона декларацияси билан бирга божхона органларига дори воситалари учун бўлиш ёки яшаш мамлакатининг тиббиёт муассасасидан бемор учун мўлжалланган дори воситасининг номини, унинг доривор шаклини ва даволаш курсига тавсия қилинган миқдори кўрсатилган ҳолдаги ҳужжатини ҳамда қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ рухсатнома олмасдан олиб киришга рухсат берилган меъёрдан ортган биологик фаол қўшимчалар учун Соғлиқни сақлаш вазирлигининг тегишли рухсатномасини тақдим этиши шарт».

3. Вазирлар Маҳкамасининг 2016 йил 20 июндаги 212-сон қарори билан тасдиқланган Божхона божлари ва солиқларни тўлашдан шартли озод қилиш татбиқ этиладиган вақтинча олиб кириладиган товарлар рўйхати, озод қилиш шартлари, шунингдек, имтиёзларнинг амал қилиш муддатларининг рус тилидаги матнида :

а) 1-бандда :

«в» кичик банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« в) товаров, в отношении которых законодательством Республики Узбекистан прямо предусмотрено освобождение от таможенных пошлин и налогов при помещении под таможенный режим временного ввоза »;

« ц » кичик бандидан « специальной » ва « не производимых в Республике Узбекистан » сўзлари чиқариб ташлансин;

б) 2-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«2. Освобождение от уплаты таможенных пошлин и налогов при временном ввозе товаров и транспортных средств предоставляется на следующие сроки:

для товаров и транспортных средств, указанных в подпунктах «а» и «б» пункта 1 Перечня — на срок аккредитации лиц, указанных в этих подпунктах;

для товаров, указанных в подпункте «в» пункта 1 Перечня — на срок, предусмотренный законодательством Республики Узбекистан для освобождения от уплаты таможенных пошлин и налогов;

для товаров, указанных в подпунктах «г» — «х» пункта 1 Перечня — на срок до одного года;

для товаров, указанных в подпункте «ц» пункта 1 Перечня — на срок реализации проектов с участием международных финансовых институтов и иностранных правительственных финансовых организаций;

для товаров, указанных в подпункте «ш» пункта 1 Перечня — на срок действия договора аренды (лизинга).

По истечении сроков, указанных в первой части данного пункта, к указанным товарам и транспортным средствам применяются периодические таможенные платежи на дальнейший срок временного ввоза»;

в) 3-банддаги « Государственным таможенным комитетом Республики Узбекистан » сўзлари « Таможенным комитетом при Министерстве экономики и финансов » сўзлари билан алмаштирилсин.

4. Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 31 июлдаги 605-сон қарори билан тасдиқланган Товарларни декларациялаш тартиби тўғрисидаги низомда :

а) 2-бандда :

еттинчи хатбошидаги «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг (кейинги ўринларда — Божхона қўмитаси)» сўзлари билан алмаштирилсин;

ўнинчи ва ўн биринчи хатбошилар қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« декларацияловчи шахс — божхона органларига божхона юк декларациясини ўз номидан тақдим этаётган декларант ёки декларантнинг ёхуд декларант билан шартнома тузган божхона брокерининг штат бирлигида бўлган божхона юк декларациясини тўлдириш, имзолаш ва божхона органларига декларант номидан тақдим этишга ваколатли божхона расмийлаштируви бўйича мутахассис;

ТИФ иштирокчилари рўйхати — декларант томонидан Ўзбекистон Республикаси Ягона интерактив давлат хизматлари порталининг (кейинги ўринларда — ЯИДХП) ёки Ягона автоматлаштирилган ахборот тизимининг «ТИФ иштирокчилари рўйхати» интерактив хизматига қўшиш ва чиқариш йўли билан шакллантириладиган ТИФ иштирокчилари рўйхати»;

ўн тўртинчи хатбошидаги «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси (кейинги ўринларда — Давлат божхона қўмитаси)» сўзлари «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

б) 7-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«7. Товарлар манзил божхона постига етказилгандан сўнг товарларнинг етиб келганлигини тасдиқлаш Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 31 декабрдаги 737-сон қарори билан тасдиқланган Товар ва транспорт воситалари билан транзит операцияларини амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомда белгиланган тартибда амалга оширилади.

Бунда товарлар «Хавфни бошқариш» автоматлаштирилган тизими томонидан назоратдан ўтказилиб, божхона органларининг ахборот тизими орқали товар ва транспорт воситасини манзилга етиб келганлигини тасдиқлаш ва назоратдан ечиш бўйича божхона органларининг қарори маълум қилинади»;

в) 12-бандаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

г) 13-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«13. Божхона қўмитаси товарларни ТЭДни электрон шаклини тасдиқлайди ва ўзининг расмий веб-сайтига жойлаштиради»;

д) 15-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«15. Товарларни электрон шаклида декларациялаш ушбу Низомнинг 1-иловасига мувофиқ схема бўйича тўрт босқичда амалга оширилади.

Биринчи босқичда — ваколатли органлари мажбурий тартибда «Ягона дарча» божхона ахборот тизимига ўзларининг рухсат этувчи ва бошқа ҳужжатларини киритилишини таъминлайди.

«Ягона дарча» божхона ахборот тизимига ваколатли органлар томонидан рухсат этувчи ва бошқа ҳужжатлар ҳамда маълумотлар киритилмаган бўлса, тизим томонидан ТЭД қабул қилинмайди.

Иккинчи босқичда — декларант ТИФ иштирокчиси кабинети орқали рўйхатдан ўтган ҳолда ТИФ иштирокчилари рўйхатига ишонч билдирган шахс, божхона брокери ёки ўз штат бирлигида бўлган божхона расмийлаштируви бўйича мутахассиси тўғрисидаги маълумотларни ҳамда ТИФ иштирокчилари томонидан божхона хизмати органларига ТЭДни тақдим этиш ваколат муддатларини киритади, бундан хорижий давлатларнинг дипломатик ваколатхоналари ва консуллик муассасалари ҳамда Ўзбекистон Республикаси норезидентлари мустасно.

Хорижий давлатларнинг дипломатик ваколатхоналари ва консуллик муассасалари номидан ёхуд Ўзбекистон Республикаси норезидентлари томонидан ТЭД тақдим этилганда, божхона расмийлаштируви бўйича мутахассис тўғрисидаги маълумотлар ТИФ иштирокчилари рўйхатига киритилмайди.

Декларант томонидан ТИФ иштирокчилари рўйхатига киритилган божхона брокери ТИФ иштирокчиси кабинети орқали рўйхатдан ўтган ҳолда ўзининг штат бирлигида бўлган божхона расмийлаштируви бўйича мутахассиси тўғрисидаги маълумотларни киритиб, божхона хизмати органларига товарларни электрон шаклида декларациялашни тақдим этиш ваколат муддатини кўрсатади.

Декларант ёки у ишонч билдирилган шахс ТИФ иштирокчиси кабинетидаги «Е-архив» интерактив хизматидан фойдаланган ҳолда электрон архивни шакллантириб, унга ўзининг ЭРИси билан тасдиқлаган божхона расмийлаштируви учун тақдим этиладиган ҳужжатларнинг электрон шаклларини жойлаштиради ёки декларацияловчи шахс томонидан ЭРИ билан тасдиқланган ҳолда тақдим этиладиган ҳужжатларни божхона юк декларациясига белгиланган тартибда бириктирган ҳолда юборади.

Электрон архивга жойлаштирилган ҳужжатларга автоматик тарзда махсус рақам берилади ва бу ҳақда декларантга тасдиқланган электрон хабарнома юборилади.

Электрон архивга жойлаштирилган ҳужжатлар декларант томонидан ўзгартирилиши ва учирилиши мумкин, бунда декларациялаш жараёнида ҳамда божхона расмийлаштируви давомида фойдаланилган ҳужжатлар мустасно.

Тақдим этиладиган ҳужжатларнинг рўйхати ва формати, уларнинг тақдим этиш тартиби Божхона қўмитаси томонидан белгиланади ва бу ҳақда «Е-архив» интерактив хизмати орқали маълум қилинади.

Декларант маълум қилинган махсус рақамни ТИФ иштирокчилари рўйхатида маълумоти киритилган божхона брокери ёки божхона расмийлаштируви бўйича мутахассисга тақдим этади ҳамда уларга ТИФ иштирокчиси кабинетида фақат ушбу махсус рақам берилган ҳужжатларни кўриш, зарур ҳолларда кўчириб олиш имкониятини таъминлайди, бундан ТЭД декларант томонидан тақдим этиладиган ҳоллар мустасно.

Декларацияловчи шахс ТИФ иштирокчиси кабинетида рўйхатдан ўтган ҳолда «Е-архив» интерактив хизматининг электрон архивидаги махсус рақами бўлган ҳужжатлар ёки декларант ёхуд у ишонч билдирган шахс томонидан тақдим этилган ҳужжатлар асосида ТЭДни шакллантиради, ўз ЭРИси билан тасдиқлаб, БҚ ЯААТ орқали божхона хизмати органларига юборади. Бунда ТЭДни тўлдиришга асос бўлиб хизмат қилувчи тақдим этилган ҳужжатлар декларацияловчи шахсга декларант ёки у ишонч билдирган шахс томонидан тақдим этилган бўлса, ТЭД билан бирга тақдим этиладиган ҳужжатларни ҳам ЭРИси билан тасдиқлаган ҳолда БҚ ЯААТ орқали божхона органига юборади.

ТЭДни шакллантиришда декларацияловчи шахс томонидан асос бўлган электрон ҳужжатлар махсус рақами кўрсатилади ва ушбу электрон ҳужжатларни божхона хизмати органларига тақдим этиш талаб этилмайди, бунда «Е-архив» интерактив хизматида мавжуд бўлмаган ҳужжатлар мустасно.

Автоматлаштирилган ахборот тизими орқали божхона органига ТЭД келиб тушганида, бу ҳақда ТИФ иштирокчиси кабинети орқали декларантга тасдиқланган электрон хабарнома юборилади.

Учинчи босқичда — божхона хизмати органларига келиб тушган ТЭД божхона ахборот тизимининг дастлабки формат-мантиқий назоратидан ўтказилади ва текширувларнинг ижобий натижасида, товарларни электрон шаклида декларациялашга автоматлаштирилган тарзда тартиб рақами берилиб, рўйхатдан ўтказилади ҳамда бу ҳақда декларантга тасдиқланган электрон хабарнома юборилади.

Формат-мантиқий назоратда ТЭДда хато ва камчиликлар ёки номувофиқликлар аниқланган тақдирда, Ягона автоматлаштирилган ахборот тизими томонидан автоматлаштирилган тарзда товарларни электрон шаклида декларациялаш қайтарилади ва бу ҳақда декларант ёки декларацияловчи шахсга тасдиқланган электрон хабарнома юборилади.

ТЭД рўйхатдан ўтган пайтдан бошлаб у юридик аҳамиятга эга ҳужжатга айланади.

Рўйхатдан ўтган ТЭД божхона ахборот тизими орқали автоматлаштирилган тарзда товарлар божхона расмийлаштирувини амалга оширувчи божхона хизмати органи ходимлари ўртасида тақсимланади ёки божхона хизмати органи ходими иштирокисиз, Ягона автоматлаштирилган ахборот тизимидаги махсус алгоритмлар асосида автоматлаштирилган тарзда ушбу Низомнинг 3-бобида кўрсатилган тартибда расмийлаштирилади.

Тўртинчи босқичда — Ягона автоматлаштирилган ахборот тизими орқали автоматлаштирилган тарзда тақсимланган ТЭД божхона хизмати органлари ходими томонидан қабул қилинади ва бу ҳақда декларант ёки декларацияловчи шахсга ТИФ иштирокчиси кабинети орқали тасдиқланган электрон хабарнома юборилади.

ТЭД ушбу хабарнома юборилган вақтдан бошлаб қабул қилинган ҳисобланади.

ТЭДни расмийлаштиришда божхона ахборот тизими томонидан хавф даражаси паст деб топилган декларациялар устувор деб ҳисобланади.

Божхона хизмати органлари ходими божхона расмийлаштирувини амалга оширишда қонунчилик ҳужжатларига ва Ўзбекистон Республикаси халқаро шартномаларига риоя этиш билан бирга «Хавфни бошқариш» автоматлаштирилган ахборот тизимини қўллаш натижасига мувофиқ ҳаракатларни амалга оширади.

ТЭДнинг божхона расмийлаштируви у қабул қилинган вақтдан бошлаб қуйидаги муддатларда амалга оширилади:

а) хавф даражаси паст бўлганда ва божхона юк декларациясига ўзгартириш ва (ёки) қўшимча киритиш зарурати юзага келмаганда, уч соат давомида (божхона хизмати органларининг иш вақтидан ташқари пайтда божхона юк декларацияси тақдим этилган ҳолатлар бундан мустасно);

б) хавф даражаси ўрта кўрсаткичга эга бўлганда ва божхона юк декларациясига ўзгартириш ва (ёки) қўшимча киритиш зарурати юзага келмаганда, саккиз соат давомида (божхона хизмати органларининг иш вақтидан ташқари пайтда божхона юк декларацияси тақдим этилган ҳолатлар бундан мустасно);

в) хавф даражаси юқори кўрсаткичга эга бўлганда ёки ушбу банднинг «а» ва «б» кичик бандларида муддати келтирилмаган ҳолларда қонунчиликда белгиланган умумий муддатда расмийлаштирилади.

Божхона хизмати органлари ходими божхона расмийлаштирувини амалга оширишда «Хавфни бошқариш» автоматлаштирилган ахборот тизимининг натижаларига асосланган ҳолда, хавф даражасига кўра қуйидаги ҳаракатларни амалга оширмайди:

хавф даражаси паст бўлганда, электрон ҳужжатларнинг аслини талаб этиш ёки божхона кўриги ўтказиш ёхуд божхона экспертизасини тайинлаш;

хавф даражаси ўрта кўрсаткичга эга бўлганда, божхона кўригини ўтказиш.

Ушбу банднинг «а» ва «б» кичик бандларида кўрсатилган муддатлари ўтказиб юборилганда, божхона хизмати органлари ходими муддатларнинг ўтиб кетганлигининг асослантирилган сабаблари декларацияловчи шахсга тасдиқланган электрон хабарнома орқали маълум қилинади»;

е) 20-банддаги , 29-банддаги , 31-банднинг олтинчи хатбошисидаги ва 38-банднинг иккинчи хатбошисидаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин.

ж) 26-банддаги «Давлат солиқ қўмитаси ҳузуридаги Янги технологиялар илмий-ахборот маркази — электрон рақамли имзолар калитларини рўйхатга олиш маркази» сўзлари «Янги технологиялар илмий-ахборот маркази» АЖ» сўзлари билан алмаштирилсин;

з) 30-бандда :

бешинчи хатбошидаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

ўн тўртинчи хатбоши қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Юкларнинг божхона расмийлаштирувида электрон шаклида декларациялаш жараёнидан фойдаланаётган декларантлар ёки божхона брокерлари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ТИФ иштирокчилари рўйхатига киритилаётган маълумотларни тўғрилигини таъминлайдилар»;

қуйидаги мазмундаги ўн бешинчи ва ўн олтинчи хатбошилар билан тўлдирилсин:

«Декларацияловчи шахс ТЭДдаги маълумотларнинг тўғрилиги ва уни тўлдириш учун асос бўлиб хизмат қилувчи тақдим этилган ҳужжатларга мувофиқлиги учун жавобгар ҳисобланади, ТЭДни тўлдириш учун тақдим этилган ҳужжатлардаги маълумотларнинг нотўғрилиги билан боғлиқ ҳолатлар бундан мустасно.

Декларант ёки у ишонч билдирган шахс тақдим этилган ҳужжатлардаги (ТЭД бундан мустасно) маълумотларнинг тўғрилиги учун жавобгар ҳисобланади»;

и) 33-банддаги «декларацияловчи шахслар» сўзлари «ТИФ иштирокчилари» сўзлари билан алмаштирилсин;

к) қуйидаги мазмундаги 36 1 -банд билан тўлдирилсин:

«36 1 . «Е-транзит» автоматлаштирилган ахборот тизими орқали экспорт божхона режими учун тақдим этилган божхона юк декларацияси божхона органи томонидан рўйхатга олинган кундан эътиборан ўттиз календарь кун ичида унда кўрсатилган товарлар назоратга қўйилган божхона органига тақдим этилмаган бўлса, божхона юк декларацияси берилмаган деб ҳисобланади ва божхона органи томонидан бекор қилинади.

Бунда божхона юк декларацияси бекор қилинганлиги тўғрисида декларацияловчи шахсга ТИФ иштирокчиси кабинети орқали тегишли хабарнома юборилади»;

л) 37-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Божхона қўмитаси декларацияловчи шахсларга товарларни электрон шаклида декларациялаш ва Божхона қўмитаси томонидан кўрсатиладиган интерактив хизматлар орқали улар томонидан тақдим этилган товарларни электрон шаклида декларациялашларнинг ва электрон ҳужжатларнинг декларация расмийлаштирилган санадан бошлаб ўн беш кунлик муддатга қадар юклаб олиш, қоғозда ёзма шаклини чоп этиш ҳуқуқи ва имкониятини таъминлайди.

Божхона қўмитаси пулли хизмат асосида декларантларга ўзларига тегишли товарларни электрон шаклида декларациялашларнинг божхона юк декларацияси расмийлаштирилган санадан бошлаб уч йил ичида ўз серверида сақлаб бериш, уларни қоғозда ёзма шаклини чоп этиш ва товарларни электрон шаклида декларациялашга оид бошқа маълумотларни олиш имкониятини таъминлайди.

Пулли хизматдан тушган йиғимлар Божхона қўмитасининг ривожлантириш жамғармасига йўналтирилади ва белгиланган тартибда тақсимланади.

Мазкур пулли хизматларнинг турлари, шакллари, мақомлари ва хизматга пул тўлашнинг тарифлари Божхона қўмитаси томонидан белгиланади ва ўзининг расмий веб-сайтига жойлаштиради.»;

м) 43-банд қуйидаги мазмундаги иккинчи — бешинчи хатбошилар билан тўлдирилсин:

«ТЭДни божхона расмийлаштирувидан ўтказаётган божхона органи ходими қуйидаги ҳолатларда жавобгар ҳисобланмайди:

расмийлаштирилган ТЭД бўйича берилган имтиёзлардан мақсадсиз фойдаланганлиги аниқланганда;

товарлар чиқариб юборилганидан кейинги божхона назорати натижасида расмийлаштирилган ТЭДдан қўшимча божхона тўловлари ҳисобланганда ёки қонунчилик ҳужжатлари талаблари бузилганлиги аниқланганда;

бошқа давлатларнинг божхона органлари ҳамда халқаро ташкилотларга юборилган сўровнома бўйича олинган жавобга асосан расмийлаштирилган ТЭДда қонунчилик талабларининг бузилганлиги аниқланганда»;

н) қуйидаги мазмундаги 6 1 -боб билан тўлдирилсин:

« 6 1 -боб. Божхона назорати остида турган товарларга эгалик қилиш, улардан фойдаланиш ёки уларни тасарруф этиш ҳуқуқини бошқа шахсга ўтказиш

33 1 . Божхона омбори, эркин омбор, вақтинча олиб кириш ва вақтинча олиб чиқиш божхона режимларидан бирига расмийлаштирилиб, божхона назорати остида турган товарларга эгалик қилиш, улардан фойдаланиш ёки уларни тасарруф этиш ҳуқуқини бошқа шахсга ўтказилиши мумкин.

33 2 . Божхона назорати остида турган товарларни божхона омбори ва эркин омбор божхона режимларидан бирига жойлаштирмасдан уларга эгалик қилиш, улардан фойдаланиш ёки уларни тасарруф этиш ҳуқуқини бошқа шахсга ўтказишга йўл қўйилмайди, эркин муомалага чиқариш ва экспорт божхона режимларига жойлаштирилган товарлар бундан мустасно.

Эркин муомалага чиқариш ва экспорт божхона режимларига жойлаштирилган товарларга эгалик қилиш ҳуқуқини бошқа шахсга ўтказиш Божхона қўмитаси томонидан Кодекснинг 266-моддасига мувофиқ белгиланади.

Вақтинча олиб кириш ва вақтинча олиб чиқиш божхона режимларидан бирига жойлаштирилган товарларнинг бошқа шахсга фақат фойдаланиш ёки тасарруф этиш ҳуқуқини ўтказиш мумкин.

33 3 . Товарга эгалик қилиш, ундан фойдаланиш ёки уни тасарруф этиш ҳуқуқини бошқа шахсга ўтказиш учун товарга ваколатли шахс божхона органларини божхона органларининг ахборот тизими орқали электрон шаклда хабардор этади.

33 4 . Товарга бўлган ҳуқуқни олувчи ваколатли шахс қуйидагиларни амалга оширади:

жўнатувчининг ёки шартнома тузувчи хорижий ҳамкорнинг товарга эгалик қилиш, ундан фойдаланиш ёки уни тасарруф этиш ҳуқуқини бошқа шахсга ўтказиш учун розилик хатини олиши;

ушбу товарлар бўйича шартнома тузувчи хорижий ҳамкор томонидан товарга бўлган ҳуқуқни олувчи ваколатли шахс номига инвойс (ҳисоб, ҳисоб-фактура) олиши, товарга тузилган контракт (шартнома, келишув) бўйича ҳисоб-китобларни амалга ошириш учун жавобгар этиб товарга ваколатли шахс белгиланган ҳоллар бундан мустасно;

товарга тузилган контракт (шартнома, келишув) бўйича ҳисоб-китобларни амалга ошириш учун жавобгар этиб товарга бўлган ҳуқуқни олувчи ваколатли шахс белгиланган бўлса, бу бўйича контракт (шартнома, келишув) тузиши ва уни тегишли ахборот тизимида рўйхатдан ўтказиши;

божхона органларига товарга ваколатли шахс номига хорижий ҳамкор томонидан тақдим этилган инвойс ва мазкур банднинг иккинчи ва учинчи хатбошиларида олиниши назарда тутилган ҳужжатлар билан бирга танланган божхона режими талаблари ва шартларига риоя этган ҳолда БЮДни тақдим этиши.

33 5 . Товарга бўлган ҳуқуқни олувчи ваколатли шахснинг товарга эгалик қилиш, ундан фойдаланиш ёки уни тасарруф этиш ҳуқуқи БЮД божхона органига берилган пайтдан эътиборан бошқа шахсга ўтказилган деб ҳисобланади. БЮД берилган пайтда товарга бўлган ҳуқуқни олувчи ваколатли шахсда божхона режимига риоя этилишини таъминлаш билан боғлиқ бўлган мажбуриятлар юзага келади.

33 6 . Белгиланган талаблар ва шартлар асосида товарга эгалик қилиш, ундан фойдаланиш ёки уни тасарруф этиш ҳуқуқини бошқа шахсга ўтказилганлиги божхона режимига жойлаштирилган товарларни сақлаш муддатини тўхтатиб турмайди ва узайтирмайди».

5. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитасининг Миллий кинология маркази фаолиятини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2018 йил 18 декабрдаги 1029-сон қарорида :

а) номидаги , муқаддимадаги ва 1-банднинг иккинчи , учинчи , тўртинчи хатбошиларидаги , 1 , 2 ва 3-иловаларнинг номидаги тегишли келишикдаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари тегишли келишикдаги «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

б) 2-банднинг тўртинчи хатбошисидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг (кейинги ўринларда Божхона қўмитаси)» сўзлари билан алмаштирилсин;

в) 4 , 5 , 6 , 8 , 11 , 14-бандлардаги , 9-банднинг биринчи ва учинчи хатбошиларидаги ҳамда 4-илованинг Изоҳидаги тегишли келишикдаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари тегишли келишикдаги «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

г) 10-бандида :

қуйидаги мазмундаги иккинчи ва учинчи хатбошилар билан тўлдирилсин:

«Миллий кинология маркази ходимларини Ўзбекистон Республикаси ташқарисига хизмат сафарига юборилганда хизмат сафари харажатларини қоплаш ҳамда Марказда ташкил этиладиган халқаро ва миллий кўргазмалар, мусобақалар ва бошқа тадбирларни ўтказиш, шунингдек, хорижий мамлакатлар ҳамда халқаро ташкилотларнинг делегацияларини кутиб олиш билан боғлиқ харажатлар Марказнинг ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан амалга оширилиши мумкин.

Божхона қўмитасининг кўрсатмасига асосан Марказнинг ривожлантириш жамғармаси маблағлари Божхона қўмитасининг ривожлантириш жамғармасига ўтказилади ва Божхона қўмитаси томонидан қонунчиликда белгиланган тартибда сарфланади»;

иккинчи ва учинчи хатбошилар тегишлича тўртинчи ва бешинчи хатбошилар деб ҳисоблансин;

тўртинчи хатбошидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин.

6. Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 17 сентябрдаги 778-сон қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси ҳудудида фойдаланилаётган, сотиш ёки шахсий фойдаланиш учун олиб кириладиган ва ишлаб чиқариладиган мобил қурилмаларни рўйхатга олиш тартиби тўғрисидаги низомда :

а) 2-банднинг ўн саккизинчи хатбошиси «рўйхатда бўлиши мумкин бўлган муддат» сўзларидан кейин «бир календарь йил давомида» сўзлари билан тўлдирилсин;

б) 14-банд қуйидаги мазмундаги еттинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Ариза берувчи ва жисмоний шахслар мазкур бандда келтирилган рўйхатга олинмайдиган ҳамда рўйхатдан ўтказишга йўл қўйилмайдиган ҳолатларни ва ҳужжатлардаги маълумотлар ўртасидаги номувофиқликларни бартараф этилгандан сўнг ўн кун муддатда мобил қурилмаларни рўйхатга олиш бўйича қайта мурожаат қилишлари мумкин»;

в) 49 2 -банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«49 2 . Ушбу Низомда ариза берувчига ёки тақдим этилган ҳужжатлар ва маълумотларга белгиланган талабларнинг бузилиши аниқланганда ёки шундай ҳолатлар тўғрисида шахслардан келиб тушган мурожаатларга асосан аввал рўйхатдан ўтказилган IMEI-кодлар суднинг тегишли қарорига асосан Тизим оператори томонидан бекор қилинади ва амалга оширилган хизматлар учун қабул қилинган тўловлар қайтарилмайди»;

г) қуйидаги мазмундаги 49 3 -банд билан тўлдирилсин;

«49 3 . Ариза берувчи ва жисмоний шахслар мазкур Низом талаблари бузилиши оқибатида тизим оператори, тизим рўйхатга олувчиси ва бошқа ваколатли давлат органлари мансабдор шахсларининг қабул қилган қарорлари ёки содир қилган ҳаракатлари (ҳаракатсизлиги) устидан қонунчиликда белгиланган тартибда шикоят қилиш ҳуқуқига эга».

7. Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 18 ноябрдаги 912-сон қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Давлат чегараси орқали шахслар, транспорт воситалари ва товарларни ўтказиш пунктларида чегара, божхона, санитария-карантин, фитосанитария ва ветеринария назоратидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга илованинг 15 ва 16-бандлари қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«15. Халқаро йўналишлар учун очилган автомобил йўллари, темир йўллар ва авиация ўтказиш пунктларида йўловчилар ва уларнинг юклари ҳамда багажлари божхона назорати ва текширувидан, қоидага кўра, икки йўлакли тизим ва масофавий божхона назорати тизимини белгиланган тартибда қўллаш орқали ўтказилади.

Ўтказиш пунктларида автотранспорт воситалари учун икки йўлакли хавфларни бошқариш тамойилларига асосланган давлат назорат тартиботи қуйидаги тартибда қўлланилади:

«яшил йўлак»да — хавф даражаси паст бўлган автотранспорт воситалари ва унга юкланган товарларни чиқариб юбориш тўғрисида қарор қабул қилинишида давлат назоратининг барча шакллари уларга нисбатан амалга оширилмайди, автотранспорт воситаси ва унинг ҳайдовчисига нисбатан амалга ошириладиган ҳужжатли назорат бундан мустасно;

«қизил йўлак»да — давлат назорати хавф даражаси юқори ва тасодифий танловда аниқланган автотранспорт воситаларига нисбатан амалга оширилади;

«қизил» ёки «яшил» йўлаклар божхона органларининг «Хавфларни бошқариш» ахборот тизими орқали автоматик тарзда белгилаб берилади;

ўтказиш пунктидаги давлат назорат органлари ходимлари томонидан «профайлинг» танлов асосида автотранспорт воситалари божхона органларининг «Хавфларни бошқариш» ахборот тизимида «яшил йўлак»дан «қизил йўлак»ка йўналтирилиб, тегишли назорат шакллари қўлланади;

мазкур тартибот Ўзбекистон Республикасига кириб келаётган автотранспорт воситаларига нисбатан фақатгина инспекцион кўрик мажмуаси орқали назоратдан ўтказилгандан сўнг қўлланади.

Ўтказиш пунктининг паспорт назорати зонаси аэропортлар ва автомобиль йўллари ўтказиш пунктлари ички имкониятларидан келиб чиққан ҳолда Ўзбекистон Республикаси фуқароларини расмийлаштириш учун мўлжалланган секторлар ва чет эл фуқароларини расмийлаштириш учун мўлжалланган секторларга ажратилиши мумкин ва бу ўтказиш пунктининг технологик схемасида кўрсатилади.

16. Ўтказиш пунктларида қўшма наряд томонидан «қизил йўлак»даги транспорт воситалари ва товарлар, шунингдек «профайлинг» танлов асосида автотранспорт воситалари божхона органларининг «Хавфларни бошқариш» ахборот тизимида «яшил йўлак»дан «қизил йўлак»ка йўналтирилиб кўздан кечирилади (божхона органлари бўлмаган ўтказиш пунктлари бундан мустасно).

Кўздан кечириш натижаларига кўра идентификация воситалари (пломбалар, муҳрлар ва бошқалар) бузилганлиги ва (ёки) уларга шикаст етганлиги ёки Давлат чегарасини бузиб ўтувчи шахс контрабанда предметларини ёхуд ноқонуний олиб кетилаётган товарларни яширган бўлиши мумкинлигини кўрсатувчи белгилар аниқланганда, шунингдек, ҳайдовчига нисбатан шубҳа бўлганда чегара ва божхона органлари бошлиқлари ёки уларнинг ўрнини босувчи шахснинг қарори асосида транспорт воситаси ва (ёки) товар кўрикдан ўтказилади.

Ўтказиш пунктлари ҳудудида автотранспорт воситалари ва товарларни (чегара ва божхона бўлинмаси) алоҳида-алоҳида кўздан кечириш ёки кўрикдан ўтказишга йўл қўйилмайди».

9. Вазирлар Маҳкамасининг 2020 йил 31 декабрдаги 833-сон қарори билан тасдиқланган Маҳсулотларни идентификация воситалари орқали рақамли маркировкалаш ва уларнинг айланмасини кузатиб бориш қоидаларининг 45-бандининг учинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«бошқа давлатлардан Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кирилган тақдирда, Ўзбекистон Республикаси давлат чегарасидан ўтмасдан, бошқа давлатларнинг ҳудудида ёки божхона омбори ҳудудида ёхуд шартли чиқариб юборилган товарлар импорт қилувчи томонидан белгиланган омборда «эркин муомалага чиқариш (импорт)» божхона режимига расмийлаштирилгунга қадар амалга оширилади».

10. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитасининг миллий кинология маркази фаолиятини янада ривожлантириш ва такомиллаштириш тўғрисида» 2021 йил 18 январдаги 21-сон қарорида :

а) номидаги , муқаддимадаги ва 1-банднинг иккинчи , учинчи , тўртинчи , бешинчи ва олтинчи хатбошиларидаги ҳамда 3 , 4-бандлардаги тегишли келишикдаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари тегишли келишикдаги «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

б) 1-иловада :

номидаги ва 1-банддаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

8-бандининг олтинчи хатбошисидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси (кейинги ўринларда Божхона қўмитаси)» сўзлари билан алмаштирилсин;

11-банднинг ўн иккинчи хатбошиси ва 14-банддаги тегишли келишикдаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари тегишли келишикдаги «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

в) 2-иловада :

номидаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

1 — 37-позицияларининг «Масъуллар ижрочилар» устунидаги «Давлат божхона қўмитаси» сўзлари «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

г) 3-иловада :

номидаги ва 1-банддаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

Низомга 1-илованинг илова белгиси ва номидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

Низомга 2, 3 ва 4-иловаларнинг илова белгиси ва матнидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

Низомга 5-илованинг илова белгисидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

д) 4-иловада :

номидаги ва 1-банддаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

11-банд қуйидаги мазмундаги иккинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Ит сотувга қўйилгандан сўнг нобуд бўлганда ёки касал бўлиб қолганда ёхуд тан жароҳати олганда сотиб олувчи билан шартнома тузиш рад этилади»;

Низомга 1-илованинг илова белгисидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

Низомга 2-илованинг илова белгиси ва матнидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

Низомга 3-иловада :

илова белгиси ва матнидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

матнидаги «Государственного таможенного комитета Республики Узбекистан» сўзлари «Таможенного комитета при Министерства экономики и финансов Республики Узбекистан» сўзлари билан алмаштирилсин;

е) 5-иловада :

номидаги ва 2-банддаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

5-банднинг учинчи хатбошисидаги «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг (кейинги ўринларда Божхона қўмитаси)» сўзлари билан алмаштирилсин;

7-банднинг иккинчи хатбошисидаги «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси» сўзлари «Божхона қўмитаси» сўзлари билан алмаштирилсин;

Низомга 1 ва 2-иловаларнинг илова белгиси ҳамда номидаги «Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин;

ж) 6-илованинг номидаги «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитасининг» сўзлари «Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасининг» сўзлари билан алмаштирилсин.

11. Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 30 декабрдаги 790-сон қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси Марказий божхона лабораторияси тўғрисидаги уставда :

а) 11-банднинг бешинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«Божхона қўмитасининг сўровига асосан МБЛнинг Жамғарма маблағлари Божхона қўмитасининг ривожлантириш жамғармасига ўтказилади ва Божхона қўмитаси томонидан қонунчиликда кўзда тутилган ҳоллар билан бир қаторда ходимларга устамалар тўлаш, божхона объектларини капитал қуриш, реконструкция қилиш ва таъмирлашга сарфланади»;

б) 15-банд қуйидаги мазмундаги иккинчи ва учинчи хатбошилар билан тўлдирилсин:

«Жисмоний ва юридик шахсларга ҳамда хорижий давлатларнинг божхона хизмати органларига пулли хизматлар кўрсатишдан тушадиган маблағлар тўлиқ ҳажмда Марказий божхона лабораториясини ривожлантириш жамғармасига ўтказилади.

МБЛнинг пулли хизматлари бўйича мавжуд дебиторлик қарздорлиги юзасидан маблағларни қайтариб бериш тўғрисида мурожаат уч йил муддат ичида тақдим этилмаганда, ушбу пул маблағлари божхона органлари томонидан ўн беш иш куни ичида Ўзбекистон Республикасининг Давлат бюджетига ўтказилади.».

12. Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 28 октябрдаги 626-сон қарорида:

а) 2-банднинг биринчи хатбошисидаги «2025 йил 1 июлга қадар» сўзлари «2025 йил 31 декабрга қадар» сўзлари билан алмаштирилсин;

б) 3-банддаги «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитасининг Моддий ёрдам, ижтимоий ҳимоя, божхона органларини ривожлантириш ва кўзда тутилмаган харажатлар махсус жамғармаси (кейинги ўринларда — Давлат божхона қўмитасининг махсус жамғарма)» сўзлари «божхона органларининг бюджетдан ташқари жамғармалари» сўзлари билан алмаштирилсин;

в) 4-банднинг иккинчи хатбошисидаги ва 5-банддаги «Давлат божхона қўмитасининг махсус жамғармаси» сўзлари «божхона органларининг бюджетдан ташқари жамғармалари» сўзлари билан алмаштирилсин.

13. Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 31 декабрдаги 737-сон қарори билан тасдиқланган Товар ва транспорт воситалари билан транзит операцияларини амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомда :

а) 2-бандда :

учинчи хатбоши қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« декларацияловчи шахс — божхона органларига транзит декларациясини ўз номидан тақдим этаётган декларант ёки декларантнинг ёхуд декларант билан шартнома тузган божхона брокерининг штат бирлигида бўлган транзит декларациясини тўлдириш, имзолаш ва божхона органларига декларант номидан тақдим этишга ваколатли божхона расмийлаштируви бўйича мутахассис»;

еттинчи хатбоши қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« жўнатувчи божхона органи — қайси божхона органи фаолият кўрсатиш зонасида товарларни божхона назорати остида ташиш бошланадиган бўлса, ўша божхона органи»;

ўнинчи хатбоши қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« товар келиб тушадиган божхона органи — қайси божхона органи фаолият кўрсатиш зонасида товарларни божхона назорати остида ташиш тугалланадиган бўлса, ўша божхона органи»;

б) 7-банднинг иккинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«товар ва транспорт воситалари республика ҳудудидан олиб чиқилаётганда, бундан реэкспорт божхона режимидаги товарлар олиб чиқилиши мустасно»;

в) 8-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«8. Транзит декларацияси жўнатувчи божхона органига электрон рақамли имзо билан тасдиқланган ҳолда электрон шаклда «Е-Транзит» ААТ орқали декларацияловчи шахс томонидан тақдим этилади.

Транзит декларацияси «Ўзбекистон темир йўллари» акциядорлик жамияти томонидан тақдим этилганда, декларацияловчи шахс томонидан тақдим этилган транзит декларацияси жамиятнинг масъул ходими томонидан умумлаштирилади ва битта темир йўл транспорти таркиби доирасида божхона органига ўзига бириктирилган электрон рақамли имзоси орқали тақдим этилади.

Бунда «Ўзбекистон темир йўллари» акциядорлик жамиятининг масъул ходимига транзит декларацияси товарга ваколатли шахс ёки у билан шартнома тузган божхона брокери номидан божхона расмийлаштируви бўйича мутахассис томонидан ўзига бириктирилган электрон рақамли имзоси орқали тақдим этилиши мумкин.

Транзит декларацияси «Ўзбекистон темир йўллари» акциядорлик жамияти масъул ходимига декларацияловчи шахс томонидан тақдим этилганда мазкур Низомнинг 11-бандида қайд этилган талаблар бўйича транзит декларациясидаги маълумотларнинг тўғрилиги ва унга илова қилинган ҳужжатларга мувофиқлиги учун жавобгарлик транзит декларациясини тўлдирган ва «Ўзбекистон темир йўллари» акциядорлик жамияти масъул ходимига тақдим этган декларацияловчи шахсда қолади»;

г) 13-банд қуйидаги мазмундаги «в» кичик банд билан тўлдирилсин:

«в) ҳаво транспортида халқаро ташиш чоғида:

юк қайдномаси;

авиа юк хати;

тижорат ҳужжатлари;

товарларнинг божхона чегараси орқали ҳаракатланишида тақиқлар ва чекловларга риоя қилинганлигини тасдиқловчи ҳужжатлар, агар бундай ҳаракатланиш ушбу ҳужжатлар мавжудлигида рухсат берилган тақдирда»;

д) 22 ва 23-бандлар қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«22. Ахборот тизимида товар ва транспорт воситаси етказиб берилганлиги факти тасдиқлангандан сўнг божхона транзити божхона режими якунланади.

23. Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларида товарнинг кузатув ҳужжатларига божхона органлари томонидан белги қўйилиши кўзда тутилган ҳолларда мазкур Низомнинг 21-банди талаблари бажарилгандан сўнг ташувчи кузатув ҳужжатларини товарлар келиб тушадиган божхона органига белги қўйиш учун тақдим этади.

Кузатув ҳужжатлари тақдим этилгандан сўнг товар келиб тушадиган божхона органи тегишли белгини қўяди ва ташувчига қайтариб беради»;

е) 24-банд қуйидаги мазмундаги иккинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Вақтинча сақлаш» мақомида турган товарларни белгиланган муддатда бошқа божхона режимига жойлаштиришга масъул шахснинг маълумотлари декларант ёки унинг номидан иш кўрувчи ваколатли шахс томонидан Божхона қўмитасининг «Божхона ва юк операциялари» ахборот тизимида тасдиқланади»;

ж) илованинг «2-босқич» позицияси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« 2-босқич Божхона органи ахборот тизими Ташувчи томонидан товар ва транспорт воситаси белгиланган манзилга етказиб берилгандан ҳамда чегара божхона постида ҳисобланган йиғимлар тўлангандан сўнг божхона органи ахборот тизимида товар ва транспорт воситаси етказиб берилганлиги ҳамда йиғимлар тўланганлиги тасдиқланади ҳамда божхона транзити божхона режими якунланади. Реал вақт режимида Ташувчи Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларида товарнинг кузатув ҳужжатларига божхона органлари томонидан белги қўйилиши кўзда тутилган ҳолларда мазкур Низомнинг 21-банди талаблари бажарилгандан сўнг ташувчи товарлар келиб тушадиган божхона органига белги қўйиш учун тақдим этади. Иш вақтида уч соат ичида Товарлар келиб тушадиган божхона органи Кузатув ҳужжатлари тақдим этилгандан сўнг товар келиб тушадиган божхона органи тегишли белгини қўяди ва ташувчига қайтариб беради. 30 дақиқа ичида » .

15. Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 31 январдаги 55-сон қарори билан тасдиқланган Божхона йиғимлари ставкаларида :

а) 1-бандда:

«г» кичик банддаги «божхона кирим ордерини қўллаш орқали (бир дона ордер учун)» сўзлари «умумий шаклдаги божхона кирим ордерини қўллаш орқали (бир дона божхона кирим ордери учун)» сўзлари билан алмаштирилсин;

«д» кичик банддаги «халқаро курьерлик жўнатмалари (1 кг (брутто) халқаро курьерлик жўнатмаси учун)» сўзлари «халқаро курьерлик ташкилотининг мурожаатига асосан халқаро курьерлик жўнатмалари (1 кг брутто учун)» сўзлари билан алмаштирилсин;

б) «Изоҳ» қисмида:

тўртинчи хатбоши чиқариб ташлансин;

бешинчи — ўн биринчи хатбошилар тегишлича тўртинчи — ўнинчи хатбошилар деб ҳисоблансин.

Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 6 ноябрдаги 700-сон қарорига 5-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг ўз кучини йўқотган деб ҳисобланаётган баъзи қарорлари

1. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси фаолиятини ташкил этиш масалалари тўғрисида» 1997 йил 30 июлдаги 374-сон қарори .

2. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг баъзи қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» 1997 йил 7 августдаги 392-сон қарорига илованинг 4 ва 12-бандлари .

3. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг қарорларини тўлиқ ёки қисман ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш ҳамда айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида» 1998 йил 16 апрелдаги 161-сон қарорига 2-илованинг 11-банди .

4. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига қўшимча ва ўзгартиришлар киритиш тўғрисида» 2002 йил 1 майдаги 150-сон қарорига илованинг 7-банди .

5. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг истеъмол товарлари олиб келиш ва сотиш масалалари бўйича айрим қарорларига ўзгартириш, қўшимчалар киритиш ва уларнинг айримларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида» 2003 йил 16 октябрдаги 446-сон қарорига 1-илованинг 1 ва 4-бандлари .

6. Вазирлар Маҳкамасининг «Вазирликлар ва идораларнинг бюджетдан ташқари жамғармаларига ажратмаларни тартибга солиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2004 йил 25 октябрдаги 499-сон қарорига 3-илованинг 9-банди.

7. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш ва баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси фаолиятини ташкил этиш борасидаги қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида» 2006 йил 9 мартдаги ПҚ-302-сон қарори)» 2006 йил 1 августдаги 154-сон қарори .

8. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида («Тадбиркорлик субъектларини ҳуқуқий ҳимоя қилиш тизими такомиллаштирилганлиги ҳамда уларнинг молиявий жавобгарлиги эркинлаштирилганлиги муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» Ўзбекистон Республикасининг 2006 йил 10 октябрдаги ЎРҚ-59-сон Қонуни)» 2006 йил 10 ноябрдаги 235-сон қарорига 1-илованинг 4, 6 ва 15-бандлари .

9. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига қўшимчалар киритиш тўғрисида» 2007 йил 3 январдаги 4-сон қарорига илованинг 2-банди .

10. Вазирлар Маҳкамасининг «Вазирликлар, давлат қўмиталари ва идораларнинг бюджетдан ташқари жамғармаларига маблағлар ажратишни тартибга солиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2010 йил 2 апрелдаги 62-сон қарорига 2-илованинг 6 ва 16-бандлари .

11. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг вазирликлар, давлат қўмиталари ва идоралар тўғрисидаги низомларни тасдиқлаш бўйича айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш ҳақида» 2010 йил 5 июндаги 108-сон қарорига илованинг 5 , 12 ва 44-бандлари .

12. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Ўзбекистон Республикаси Президентининг Давлат божхона хизмати органлари фаолиятини янада такомиллаштириш ва самарадорлигини ошириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2011 йил 10 августдаги ПҚ-1595-сон қарорига ўзгартиришлар ва қўшимча киритиш ҳақида» 2014 йил 14 июлдаги ПҚ-2208-сон қарори)» 2014 йил 29 августдаги 242-сон қарорига илованинг 1-банди .

13. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида (Ўзбекистон Республикасининг «Ўзбекистон Республикасининг Бюджет кодексини тасдиқлаш тўғрисида» 2013 йил 26 декабрдаги ЎРҚ-360-сон ҳамда «Солиқ ва бюджет сиёсатининг 2016 йилга мўлжалланган асосий йўналишлари қабул қилинганлиги муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг Солиқ кодексига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» 2015 йил 31 декабрдаги ЎРҚ-398-сон қонунлари)» 2016 йил 26 апрелдаги 122-сон қарорига 1-илованинг 3, 17 , 21 , 27 , 37 , 62 , 73 , 101 , 107 , 122 , 128 ва 137-бандлари .

14. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида («Суриштирув институти такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» Ўзбекистон Республикасининг 2017 йил 6 сентябрдаги ЎРҚ-442-сон Қонуни)» 2017 йил 1 декабрдаги 960-сон қарорига илованинг 3-банди.

15. Вазирлар Маҳкамасининг «Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси фаолиятини ташкил этиш масалалари тўғрисида» 1997 йил 30 июлдаги 374-сон қарорига ўзгартириш киритиш тўғрисида» 2018 йил 9 февралдаги 101-сон қарори .

16. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Ўзбекистон Республикасининг Давлат хавфсизлиги тизимини такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2018 йил 14 мартдаги ПФ-5379-сон Фармони)» 2018 йил 29 майдаги 396-сон қарорига илованинг 8 , 11 , 24 , 29 , 51 , 52 ва 63-бандлари .

17. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш ҳамда баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш ҳақида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона хизмати органлари фаолиятини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2018 йил 12 апрелдаги ПФ-5414-сон Фармони, Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона хизмати органларининг фаолиятини ташкил этиш тўғрисида» 2018 йил 12 апрелдаги ПҚ-3665-сон қарори)» 2018 йил 18 июлдаги 553-сон қарорига 1-илованинг 1-банди .

18. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси тўғрисидаги Низомга ўзгартиришлар киритиш ҳақида» 2018 йил 17 августдаги 672-сон қарори .

19. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикасининг «Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси тўғрисида» 2019 йил 10 декабрдаги ЎРҚ-591-сон Қонуни)» 2020 йил 16 апрелдаги 234-сон қарорига илованинг 1-банди .

20. Вазирлар Маҳкамасининг «Йўл ҳаракати қоидаларига риоя этилишини таъминлаш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида» 2020 йил 5 августдаги 463-сон қарорининг 7-банди ҳамда қарорга 2-илова.

21. Вазирлар Маҳкамасининг ««Жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунини амалга оширишга доир қўшимча чора-тадбирлар ҳақида» 2021 йил 29 июндаги 402-сон қарорига 4-илованинг 2-банди .

22. Вазирлар Маҳкамасининг «Божхона аудитини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида» 2021 йил 25 февралдаги 101-сон қарори .

23. Вазирлар Маҳкамасининг «Халқаро почта ва курьерлик жўнатмаларини божхона назорати ва расмийлаштирувидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида» 2021 йил 21 декабрдаги 767-сон қарори .

24. Вазирлар Маҳкамасининг «Божхона соҳасидаги тартиб-таомиллар такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» 2022 йил 5 сентябрдаги 487-сон қарорига илованинг 9-банди .

25. Вазирлар Маҳкамасининг «Қонунчилик ҳужжатларида коррупциявий омилларни бартараф этиш ҳамда норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни коррупцияга қарши экспертизадан ўтказиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2024 йил 11 сентябрдаги 562-сон қарорига 5-илованинг 42-банди.

26. Вазирлар Маҳкамасининг «Расмий статистика фаолиятини тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни тизимлаштириш тўғрисида» 2025 йил 6 октябрдаги 627-сон қарорига 3-илованинг 1-банди .

Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ

Тошкент ш.,

2025 йил 6 ноябрь,

700 -сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 07.11.2025 й., 09/25/700/1022-сон; 25.12.2025 й., 09/25/821/1211-сон; 26.03.2026 й., 09/26/114/0272-сон)

lex.uz

OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI VAZIRLAR MAHKAMASINING

QARORI

NIZOM

DALOLATNOMA

NIZOM

SXEMASI

NIZOM

SXEMASI

SXEMASI

SXEMASI

MANIFEST

ROʻYXATI

Bojxona sohasidagi ayrim tartib-taomillarni yanada takomillashtirish toʻgʻrisida

Oʻzbekiston Respublikasining Bojxona kodeksiga muvofiq bojxona sohasidagi tartib-taomillarni yanada takomillashtirish, oʻz ahamiyatini yoʻqotgan hamda amalga oshirish mexanizmlari bilan taʼminlanmagan normalar va huquqiy boʻshliqlarni bartaraf etish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Quyidagilar:

Bojxona nazorati shakllarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;

Xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 4-ilovaga muvofiq ayrim qarorlariga quyidagilarni nazarda tutuvchi oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin:

raqamli markirovkalanadigan tovarlarni erkin muomalaga chiqarish bojxona rejimiga rasmiylashtirishda, markirovkalash sharti bilan shartli chiqarish bojxona rejimiga rasmiylashtirishga ruxsat berish;

tovarlarni vaqtincha olib kirishda bojxona bojlari va soliqlarni toʻlashdan shartli ozod etishning aniq muddatlarini belgilash;

jismoniy shaxslar tomonidan bojxona chegarasi orqali dori vositalari, tibbiy buyumlar va biologik faol qoʻshimchalarni olib oʻtish tartib-taomillarini yanada takomillashtirish;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik talablari oʻrtasida vujudga kelgan nomuvofiqliklarni hamda noaniq normalarni bartaraf etish.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 5-ilovaga muvofiq baʼzi qarorlari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.

4. Ushbu qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi.

5. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov zimmasiga yuklansin.

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 6-noyabrdagi 700-son qaroriga 1-ILOVA

Bojxona nazorati shakllarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom bojxona organi xodimlari tomonidan tovarlar va transport vositalari, pochta va kuryerlik joʻnatmalari hamda jismoniy shaxslar va ularning qoʻl yuklariga nisbatan Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksi (keyingi oʻrinlarda — Kodeks) talablariga asosan bojxona nazorati shakllarini qoʻllash tartibini belgilaydi.

2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

bojxona koʻzdan kechiruvi — bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan transport vositalarining boʻlimlarini, tovarlarning oʻrov-idishini ochmagan, koʻzdan kechirilayotgan obyektlarni va ularning qismlarini boʻlaklarga ajratmagan va boshqa yoʻllar bilan ularning butligini buzmagan holda tovarlarning va (yoki) transport vositalarining, xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarining hamda jismoniy shaxslar bagajining, shuningdek, yuk ortilgan idishlarni, konteynerlarni, bojxona identifikatsiyasi vositalarining tashqi koʻrinishini koʻzdan kechirish orqali amalga oshiriladigan bojxona nazoratining turi;

bojxona koʻrigi — bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan qoʻyilgan plombalarni, muhrlarni yoki bojxona identifikatsiyasining boshqa vositalarini, shu jumladan tovarning qadogʻini buzgan holda, tekshirilayotgan obyektlarni va ularning qismlarini boʻlaklarga ajratib, demontaj qilib yoki boshqa yoʻllar bilan ularning butligini buzib, tovarlarning oʻramini yoki transport vositasining yuk joylanadigan boʻlimini yoxud idishlarini, konteynerlarni va tovarlar boʻlgan yoki boʻlishi ehtimoli boʻlgan boshqa joylarni ochish orqali amalga oshiriladigan bojxona nazoratining shakli;

bojxona organining mansabdor shaxsi — bojxona nazorati shakllarini qoʻllash vazifasi yuklangan va bojxona maqsadlari uchun qaror qabul qilish huquqiga ega boʻlgan bojxona organi xodimi;

bojxona organi qarori — bojxona organi xodimi tomonidan bojxona nazorati shakllarini qoʻllash davomida va (yoki) bojxona maqsadlari uchun qabul qilingan qaror;

bojxona rejimi — bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan tovarlarning va transport vositalarining maqomini bojxona maqsadlari uchun belgilovchi qoidalar majmui;

bojxona yuk deklaratsiyasi (keyingi oʻrinlarda — BYD) — deklarant yoki bojxona brokeri tomonidan bojxona organiga taqdim etiladigan va muayyan bojxona rejimiga joylashtiriladigan tovarlar haqidagi toʻgʻri maʼlumotlar koʻrsatilgan hujjatdir. BYD qogʻoz shaklida yoki deklaratsiyalovchi shaxsning elektron raqamli imzosi (keyingi oʻrinlarda — ERI) bilan tasdiqlangan holda “Tovarlarni elektron deklaratsiyalash” avtomatlashtirilgan axborot tizimi (keyingi oʻrinlarda — TEDAAT) orqali elektron shaklda taqdim etiladi;

vakolatli shaxs — tovarning va (yoki) transport vositasining egasi yoki tovarga va (yoki) transport vositasiga nisbatan bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq vakolatlarga ega boʻlgan yoxud tovarning va (yoki) transport vositasining egasi nomidan tegishli shartnoma yoki ishonchnoma asosida ish koʻruvchi shaxs;

deklarant — tovarlarni va (yoki) transport vositalarini oʻz nomidan deklaratsiyalovchi shaxs yoxud uning nomidan tovarlar va (yoki) transport vositalari deklaratsiyalanayotgan shaxs;

joʻnatuvchi — tovarlarni oʻz nomidan tashish uchun tashuvchiga taqdim etadigan va oʻzi haqidagi maʼlumotlar transport hujjatlarida koʻrsatilgan shaxs;

joʻnatuvchi bojxona posti — tovarlarning barcha turkumi yoki uning bir qismi uchun bojxona nazorati boshlanadigan bojxona posti;

manzildagi bojxona posti — tovarlarning barcha turkumi yoki uning bir qismi uchun bojxona nazorati tugaydigan bojxona posti;

soddalashtirilgan bojxona koʻrigi — bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan chegara bojxona posti orqali harakatlanayotgan transport vositasining yuk boʻlimlarini ochgan holda yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilgan tovarlarning umumiy nomlariga mosligini koʻrish;

tashuvchi — bojxona nazorati ostida turgan tovarlarni tashuvchi yoki transport vositasidan foydalanuvchi masʼul shaxs;

tovarlar — bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan har qanday koʻchar mol-mulk, shu jumladan, Oʻzbekiston Respublikasi milliy valyutasi, valyuta boyliklari va boshqa qimmatli qogʻozlar, elektr, issiqlik energiyasi va energiyaning boshqa turlari, intellektual mulk obyektlari, transport vositasi, mazkur bandning oʻn oltinchi xatboshisi koʻrsatilgan transport vositasi bundan mustasno;

transport vositasi — yoʻlovchilarni va tovarlarni tashish uchun foydalaniladigan barcha vositalar, shu jumladan, konteynerlar va boshqa transport jihozlari;

xavf — bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilmasligi ehtimolining darajasi;

xavfni boshqarish avtomatlashtirilgan tizimi (keyingi oʻrinlarda — Xavfni boshqarish tizimi) — xavfning oldini olish yoki uni imkon qadar kamaytirish maqsadida tovarlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni tahlil qiluvchi, ularning aniqliligiga baho beruvchi hamda ushbu maʼlumotlarni qayta ishlovchi elektron axborot tizimi.

3. Bojxona organlari tovarlar, transport vositalari va fuqarolarni (fuqaroligi boʻlmagan shaxslarni) bojxona nazoratidan oʻtkazishda tanlab olish prinsipiga asoslangan holda, bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etilishini taʼminlaydigan bir yoki bir nechta bojxona nazorati shakllarini qoʻllaydi.

Bunda taqdim etilgan bojxona deklaratsiyasi boʻyicha mazkur Nizomda belgilangan talablarga muvofiq bojxona nazoratining hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish shakli yakuniga yetguniga qadar tovarlar bojxona deklaratsiyasida maʼlum qilingan joyda (tovar turgan joyda) boʻlishi lozim.

4. Bojxona nazorati amalga oshirilayotganda bojxona organlari bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik buzilishining oldini olish maqsadida tekshirilishi kerak boʻlgan tovarlarni va transport vositalarini, yuridik va jismoniy shaxslarning hujjatlarini aniqlash, bojxona nazorati shakllarining turlari va qoʻllanish hajmini tanlash uchun xavfni boshqarish tizimini qoʻllaydi.

Bojxona nazoratining shakllari quyidagilardan iborat:

hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish;

ogʻzaki soʻrov;

axborot olish;

bojxona koʻzdan kechiruvi;

tovarlarning tamgʻalanganligini tekshirish;

bojxona koʻrigi;

shaxsiy koʻrik;

bojxona identifikatsiyasi;

bojxona kuzatuvi;

binolar va hududlarni tekshirish;

tovarlarni va transport vositalarini hisobga olish, ularni hisobga olish tizimini tekshirish hamda ushbu tovarlarni va transport vositalarini xatlovdan oʻtkazish;

tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati.

5. Bojxona nazoratining muayyan shakllaridan Oʻzbekiston Respublikasining qonunchiligiga va xalqaro shartnomalariga muvofiq ozod etiladi.

Bojxona nazoratining ayrim shakllarini qoʻllamaslik yoki ulardan ozod qilish yuridik va jismoniy shaxslar bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etish majburiyatidan ozod qilinganligini anglatmaydi.

2-bob. Hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish

1-§. Hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirishning umumiy qoidalari

6. Bojxona nazoratining hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish shakli bojxona nazoratini amalga oshirishda bojxona organlariga taqdim etilgan, bojxona maqsadlari uchun ahamiyatga molik hujjatlarni va maʼlumotlarni tekshirishdan iborat.

7. Taqdim etilgan hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish:

hujjatlarning asosiy rekvizitlari toʻliq va toʻgʻri toʻldirilganligi, shu jumladan, tovar va transport vositasiga oid maʼlumotlarning barcha hujjatlarda bir xil, toʻgʻri va tafovutlarsiz koʻrsatilganligini;

zarur imzolar va muhrlarning (elektron raqamli imzoning) mavjudligi va haqiqiyligini;

tuzatishlarning tasdiqlanganligini aniqlashni oʻz ichiga oladi.

8. Bojxona organlariga taqdim etilgan hujjatlarda koʻrsatilgan maʼlumotlarning toʻgʻriligi ularni quyidagilardan olingan maʼlumotlar bilan solishtirish orqali tekshiriladi:

taqdim etilgan boshqa hujjatlar va maʼlumotlardan olingan axborotlar;

uchinchi shaxslardan, boshqa davlat organlari, xorijiy va xalqaro tashkilotlardan hamda boshqa manbalardan olingan maʼlumotlar, shu jumladan, Internet tarmogʻidan foydalangan holda, tovar ishlab chiqaruvchilarning rasmiy Internet sahifalaridan olingan axborotlar;

bojxona nazoratining boshqa shakllarini oʻtkazish, bojxona statistikasi maʼlumotlarini tahlil etish, maʼlumotlarni axborot tizimlaridan foydalangan holda qayta ishlash, shu jumladan, bojxona nazoratining texnik vositalarini qoʻllash natijasida olingan maʼlumotlar.

9. Bojxona organi qoʻshimcha maʼlumotlarni faqat taqdim etilgan hujjatlardagi maʼlumotlarni tekshirish maqsadida sababini koʻrsatgan holda talab qilib olishga haqli.

Taqdim etilgan hujjatlarni tekshirish va (yoki) qoʻshimcha maʼlumotlarni talab qilib olish tovarlarni chiqarib yuborishga toʻsqinlik qilmaydi, bundan ushbu hujjatlarning:

haqiqiy emasligi;

boshqa tovarlarga taalluqliligi;

tovarlarni chiqarib yuborish, ularni soʻralayotgan bojxona rejimiga joylashtirish mumkinligi toʻgʻrisida bojxona organi tomonidan qaror qabul qilinishiga va (yoki) bojxona toʻlovlari toʻlanishiga taʼsir koʻrsatadigan notoʻgʻri maʼlumotlarni oʻz ichiga olganligi, Kodeksda belgilangan muddatlarda bojxona organi tomonidan aniqlangan hollar bundan mustasno.

10. Tovar va transport vositalariga nisbatan bojxona nazoratining hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish shaklini qoʻllash natijasida hujjatlar va maʼlumotlar oʻrtasida tafovutlar va nomuvofiqliklar aniqlanganda, bojxona organlari bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etilishini taʼminlagan holda tafovutlar va nomuvofiqliklarni bartaraf etish choralarini koʻradi.

11. Hujjatlar va maʼlumotlar oʻrtasida aniqlangan tafovutlar va nomuvofiqliklar boʻyicha choralar koʻrishda mazkur tafovutlar va nomuvofiqliklarning bojxona toʻlovlariga taʼsiri, jismoniy va yuridik shaxslarning huquq va erkinliklariga daxl qilishi, insonning hayoti va sogʻligʻi, atrof-muhit, hayvonlar va oʻsimliklar uchun xavfliligi hamda intellektual mulk huquqining buzilishi kabi huquqiy oqibatlarni keltirib chiqarishiga qarab, qonunchilik hujjatlariga asosan huquqiy baho beriladi.

12. Bojxona organlari tomonidan olingan axborotlarning uchinchi shaxslarga berilishi va tarqatilishi taqiqlanadi.

2-§. Bojxona postlarida hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish

13. Chegara bojxona postlarida bojxona nazoratining hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish shakli quyidagi holatlarda amalga oshiriladi:

bojxona chegarasi orqali harakatlanayotgan jismoniy shaxsning shaxsini tasdiqlovchi hujjatlarini tekshirish;

bojxona chegarasi orqali olib oʻtilayotgan tovar va transport vositalariga rasmiylashtirilgan BYD va (yoki) tovarning kuzatuv hujjatlari, shuningdek, ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni tekshirish;

yoʻlovchi bojxona deklaratsiyasidagi maʼlumotlarni tekshirish;

transport vositasini boshqarish, undan foydalanish va uni tasarruf etish huquqini beruvchi hujjatlarni tekshirish;

xalqaro koʻrgazma va yarmarkalarga olib chiqib ketilayotgan va (yoki) olib kirilayotgan tovarlar boʻyicha olib oʻtishga asos sifatida taqdim etilgan hujjatlarni tekshirish.

14. Chegara bojxona postlarida tovar va transport vositalariga nisbatan bojxona nazoratining hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish shakli tashuvchi tomonidan taqdim etilgan BYD va tovarning kuzatuv hujjatlari, Kodeksning 18-moddasida koʻrsatilgan hujjatlar va tovarga tegishli ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni hamda bojxona organlarining axborot tizimiga taqdim etilgan elektron shakldagi hujjatlarni tekshirish orqali amalga oshiriladi.

15. Tashqi iqtisodiy faoliyat (keyingi oʻrinlarda — TIF) hamda bojxona rasmiylashtiruvi markazi bojxona postlarida tovar va transport vositalariga nisbatan bojxona nazoratining hujjatlar va maʼlumotlarni tekshirish shakli BYDga ilova qilingan hujjatlar va maʼlumotlarni hamda bojxona organlarining axborot tizimiga taqdim etilgan elektron shakldagi hujjatlarni tekshirish orqali amalga oshiriladi.

3-bob. Ogʻzaki soʻrov

16. Bojxona nazoratining ogʻzaki soʻrov shakli bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan vakolatli shaxslardan va bojxona nazoratini amalga oshirish uchun ahamiyatga molik holatlar toʻgʻrisida maʼlumotlarga ega boshqa shaxslardan zarur axborotni ogʻzaki shaklda, bunday soʻrov natijalarini yozma shaklda rasmiylashtirmagan holda olishni nazarda tutadi.

17. Ogʻzaki soʻrov quyidagi mazmundagi maʼlumotlarni soʻrab olish koʻrinishida boʻlishi mumkin:

bojxona chegarasini kesib oʻtayotgan jismoniy shaxslardan bojxona nazoratining boshqa shakllarini qoʻllashdan oldin bojxona chegarasidan olib oʻtilishi taqiqlangan yoki cheklangan tovarlarning mavjudligi, qonunchilikda belgilangan bojxona chegarasi orqali olib oʻtish normalardan ortiq tovar moddiy boyliklarining mavjudligi;

TIF va chegara bojxona postlarida vakolatli shaxslardan bojxona koʻrigini oʻtkazishdan oldin bojxona nazoratidan oʻtkazilayotgan tovarlarning haqiqiy holati toʻgʻrisida maʼlumotlarga ega yoki ega emasligi, tovarlarning miqdori taqdim etilgan hujjatlarda koʻrsatilgan miqdordan ortiq yoki toʻgʻri ekanligi, yuk boʻlinmalarida taqdim etilgan hujjatlarda koʻrsatilmagan boshqa tovarlar yoki Oʻzbekiston Respublikasiga olib kirilishi (chiqilishi) taqiqlangan yoki cheklangan tovarlarning mavjudligi;

bojxona organining mansabdor shaxsi bojxona rasmiylashtiruvi jarayonida deklarant yoki bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassisdan BYD va unga ilova qilingan hujjatlarga oid maʼlumotlarning toʻgʻriligi;

bojxona organlari tomonidan amalga oshirilayotgan bojxona nazorati va rasmiylashtiruvining oʻziga xos xususiyatlaridan kelib chiqib, vujudga kelgan nomuvofiqlik yoki tushunmovchilik yuzasidan.

18. Ogʻzaki soʻrov amalga oshirilganidan soʻng bojxona nazoratining boshqa shakllarini qoʻllash natijasida bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilishi holati aniqlanganda, dastlab ogʻzaki soʻrov oʻtkazilgani toʻgʻrisida tegishli protsessual hujjatlarda qayd etiladi.

4-bob. Axborot olish

19. Bojxona nazoratining axborot olish shakli bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan vakolatli shaxslardan va bojxona nazoratini amalga oshirish uchun ahamiyatga molik holatlar toʻgʻrisida maʼlumotlarga ega boshqa shaxslardan zarur axborot olishni nazarda tutadi.

20. Axborot olish bojxona organlari bilan boshqa davlat tashkilotlari oʻrtasida elektron hamkorlik qilish maqsadida yoʻlga qoʻyilgan axborot tizimlari orqali axborot olishni ham oʻz ichiga oladi.

21. Axborot olish uchun vakolatli shaxsni va boshqa shaxsni chaqirish zarur boʻlgan taqdirda, bojxona organi yozma shaklda xabar yuboradi.

Bojxona organlari bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirish davomida bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etilishini taʼminlash maqsadida tovarga vakolatli shaxs yoki tovarga aloqador boshqa shaxslardan yozma yoki elektron shaklda axborotlarni talab qilib oladi.

22. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi amalga oshirilmayotgan tovarlarga hamda ushbu tovarlarga bogʻliqligi boʻlmagan shaxslarga oid axborotlarni olishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Bojxona organlari tomonidan olingan axborotlarning uchinchi shaxslarga berilishi va tarqatilishi taqiqlanadi.

5-bob. Bojxona koʻzdan kechiruvi

1-§. Bojxona koʻzdan kechiruvining umumiy qoidalari

23. Bojxona koʻzdan kechiruvi bojxona nazorati ostidagi tovarlar va (yoki) transport vositalari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni, yuk ortilgan idishlarda, transport vositalarida va transport vositalarining boʻlimlarida plombalar, muhrlar va boshqa bojxona identifikatsiyasi vositalari mavjudligini tasdiqlash maqsadida bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan amalga oshiriladi.

24. Tovar va transport vositasining bojxona koʻzdan kechiruvi taqdim etilgan hujjatlarda (shu jumladan, axborot tizimlarida) koʻrsatilgan maʼlumotlarning toʻgʻriligini, shuningdek, mavjud identifikatsiya vositalarini tekshirish maqsadida oʻtkaziladi.

25. Bojxona organining mansabdor shaxsi bojxona koʻzdan kechiruvini oʻtkazishda unda ishtirok etuvchi shaxslarning tovar va transport vositalariga nisbatan vakolatliligini tekshiradi.

2-§. Chegara bojxona postlarida tovar va transport vositalarini bojxona koʻzdan kechiruvidan oʻtkazish

26. Bojxona chegarasi orqali olib oʻtilayotgan tovar va transport vositalari bojxona koʻzdan kechiruvidan oʻtkaziladi.

27. Bojxona organining mansabdor shaxsi bojxona koʻzdan kechiruvi davomida quyidagi harakatlarni amalga oshiradi:

tovar va transport vositasi hamda ularga tegishli yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilgan maʼlumotlar oʻzaro mosligini tekshiradi;

identifikatsiya vositalariga shikast yetkazilmaganligini, transport vositasining yuk boʻlimiga bevosita (erkin) kirish imkoniyati istisno etilganligini tekshiradi;

transport vositasining haydovchi boʻlinmasida noqonuniy tovarlar mavjud emasligini tekshiradi;

tovar va transport vositasini bojxona nazoratining texnik va maxsus vositalari orqali tekshiradi, rentgen qurilmasi yordamida bojxona nazoratidan oʻtkazilgan transport vositalariga nisbatan mazkur harakatlar amalga oshirilmaydi.

Bojxona koʻzdan kechiruvining qoʻllanilish hajmini tanlash Xavfni boshqarish tizimi tomonidan belgilanadi.

Tashuvchi bojxona koʻzdan kechiruvi jarayonida toʻliq ishtirok etadi hamda bojxona organining mansabdor shaxsiga zarur koʻmak koʻrsatadi.

28. Tashuvchi tovar va transport vositasini koʻzdan kechirishda ishtirok etishdan hamda koʻmak berishdan bosh tortsa, bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan belgilangan tartibda bojxona koʻrigidan oʻtkazish toʻgʻrisida qaror qabul qilinadi.

29. Tovar va transport vositalarining bojxona koʻzdan kechiruvi natijalariga koʻra quyidagi hollarda bojxona koʻrigi amalga oshiriladi:

bojxona nazoratining texnik vositalarini qoʻllash jarayonida bojxona organiga taqdim etilgan maʼlumotlarda oʻzaro nomuvofiqliklar aniqlanganda;

identifikatsiya vositasi mavjud transport vositasining yuk boʻlimiga bevosita (erkin) kirish imkoniyati boʻlganligi yoki identifikatsiya vositasiga shikast yetkazilganligi aniqlanganda;

bojxona chegarasi orqali olib oʻtilishi taqiqlangan yoki cheklangan ashyolar yashirilayotgani va bojxona nazoratiga taqdim etilmayotganligi toʻgʻrisida gumon qilinishiga toʻgʻridan-toʻgʻri yoki bilvosita ishora qiluvchi alomatlarning bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan aniqlanganda.

3-§. TIF bojxona postlarida tovar va transport vositalarini bojxona koʻzdan kechiruvidan oʻtkazish

30. TIF bojxona postlarida bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan tovar va transport vositalarini bojxona koʻzdan kechiruvi ularning yetkazib berilganligini tekshirish maqsadida oʻtkaziladi.

31. TIF bojxona postlarida bojxona koʻzdan kechiruvi bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan transport vositalarining boʻlimlarini hamda tovarlarning oʻrov-idishini ochmasdan, koʻzdan kechirilayotgan obyektlarni va ularning qismlarini boʻlaklarga ajratmagan va boshqa yoʻllar bilan ularning butligini buzmagan holda, tovarlarning va (yoki) transport vositalarining bojxona identifikatsiyasi vositalarining tashqi koʻrinishini koʻzdan kechirish orqali oʻtkaziladi.

32. TIF bojxona postiga bojxona nazorati ostida yetkazilgan tovar va transport vositasi Xavfni boshqarish tizimining mavjud mezon talablariga asosan:

yuk tushirishga ruxsat berilganda bojxona ombori mudiri tomonidan koʻzdan kechiriladi;

yuk tushirish nazoratga olinganda bojxona organlari tomonidan bojxona koʻzdan kechiruvidan oʻtkaziladi.

Bojxona ombori mudiri tomonidan oʻtkazilgan koʻzdan kechiruv natijasida mavjud maʼlumotlar oʻrtasida oʻzaro nomuvofiqliklar aniqlanganda yoki transport vositasining yuk boʻlimiga bevosita (erkin) kirish imkoniyati mavjud boʻlganda (erkin kirish imkoniyati mavjud konstruksiyali transport vositasi bundan mustasno) yoxud identifikatsiya vositalariga shikast yetkazilgani aniqlanganda bu toʻgʻrisida zudlik bilan bojxona organlari xabardor qilinadi.

33. Bojxona organi tomonidan tovar va transport vositalarining bojxona koʻzdan kechiruvi jarayonida taqdim etilgan maʼlumotlarda oʻzaro nomuvofiqliklar aniqlanganda yoki transport vositasining yuk boʻlimiga bevosita (erkin) kirish imkoniyati mavjud boʻlganda (erkin kirish imkoniyati mavjud konstruksiyali transport vositasi bundan mustasno) yoxud identifikatsiya vositalariga shikast yetkazilgani aniqlanganda, mazkur Nizomning 7-bobiga muvofiq bojxona koʻrigi oʻtkaziladi.

4-§. Jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarini bojxona koʻzdan kechiruvidan oʻtkazish

34. Chegara bojxona postlari orqali harakatlanayotgan jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlari quyidagi hollarda bojxona koʻzdan kechiruvidan oʻtkaziladi:

Xavfni boshqarish tizimi tomonidan topshiriq berilganda;

bojxona organlarida davlat organlari, shuningdek, xorijiy davlatlar bojxona, boshqa davlat organlari va xalqaro tashkilotlardan maʼlumotlar olinganda;

bojxona organlariga fuqarolarning bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilishiga oid tezkor xabarlar kelib tushganda;

bojxona nazoratining tegishli shakllarini qoʻllash natijasida jismoniy shaxsning oʻzini tutish harakatlarida qonunchilik hujjatlari talablari buzilishining alomatlari aniqlanganda;

fuqarolar qizil yoʻlak orqali harakatlanganda.

35. Bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlari bojxona koʻzdan kechiruvidan ularning tashqi koʻrinishini koʻzdan kechirish yoki bojxona nazorat-texnik vositalarini qoʻllash orqali oʻtkaziladi.

36. Chegara bojxona postlari orqali harakatlanayotgan jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarining bojxona koʻzdan kechiruvi bojxona nazorati zonasidagi bojxona koʻrigi maydonida, bojxona postining fuqarolar oʻtish zallarida yoki alohida ajratilgan maxsus xonalarda yoxud yoʻlovchi tashish poyezdlarida oʻtkaziladi.

Koʻzdan kechiruv jarayoniga jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarining xususiyatidan kelib chiqib, boshqa davlat idoralari va vakolatli tashkilotlarning mutaxassislari jalb etilishi mumkin.

37. Bojxona koʻzdan kechiruv jarayonida jismoniy shaxslar toʻliq ishtirok etadi (xalqaro aeroportlar orqali harakatlanayotgan fuqarolarning bagajlarini bojxona koʻzdan kechiruvidan oʻtkazish bundan mustasno) hamda bojxona organining mansabdor shaxsiga zarur koʻmak koʻrsatadi.

38. Jismoniy shaxs qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarini koʻzdan kechirishda ishtirok etishdan hamda koʻmak berishdan bosh tortsa, bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan xolislar ishtirokida belgilangan tartibda bojxona koʻrigidan oʻtkaziladi.

6-bob. Tovarlarning tamgʻalanganligini tekshirish

39. Tovarlarning tamgʻalanishini tekshirish tovarlarda yoki ularning qadoqlarida maxsus tamgʻalar, identifikatsiyalash belgilari yoki tovarni belgilashning boshqa vositalari mavjudligini tekshirishni nazarda tutadi.

Tamgʻalangan holda tovarlar ortilgan transport vositalarining yuk boʻlinmalari, temir yoʻl vagonlari, konteynerlar hamda pochta va kuryerlik joʻnatmalariga nisbatan ham bojxona nazoratining tovarlarning tamgʻalanishini tekshirish shakli qoʻllanilishi mumkin.

40. Bojxona hududiga olib kiriladigan alohida tovarlar boʻyicha bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilikda ularni maxsus tamgʻalar, identifikatsiyalash belgilari yoki tovarlarni belgilashning boshqa vositalari bilan tamgʻalash talabi qoʻyilishi mumkin.

41. Tovarlarda maxsus tamgʻalar, identifikatsiyalash belgilari, shtrix kodi, aksiz markasi va alohida talablar boʻyicha markirovkalanganligiga yoki tovarlarni belgilashning boshqa vositalari mavjud emasligiga, shunday tovarlar mavjudligi aniqlangan yuridik yoki jismoniy shaxs buning aksini isbotlamasa, tovarlarni bojxona hududiga bojxona rasmiylashtiruvisiz olib kirganlik yoki chiqarib yuborganlik holatining tasdiqlanishi deb qaraladi.

7-bob. Bojxona koʻrigi

1-§. Bojxona koʻrigining umumiy qoidalari

42. Kodeksning 195-moddasiga muvofiq bojxona koʻrigi qoida tariqasida tovarga bojxona deklaratsiyasi qabul qilingandan keyin deklarant ishtirokida oʻtkaziladi. Bunda tovarga bojxona deklaratsiyasi qabul qilinguniga qadar bojxona koʻrigi:

bojxona maqsadlarida tovarni identifikatsiyalash;

bayon etilgan maʼlumotlarning toʻgʻriligini aniqlash;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarini buzganlik toʻgʻrisidagi mavjud axborotni tekshirish;

tanlab tekshirish prinsipiga rioya etgan holda xavfni boshqarish tizimi asosida bojxona nazoratini oʻtkazish;

Kodeksning 275-moddasiga asosan deklarantning huquqlarini amalga oshirish zarur boʻlgan taqdirda oʻtkazilishi mumkin.

43. Bojxona koʻrigi amalda bojxona koʻrigidan oʻtkazilayotgan tovar bilan bojxona deklaratsiyasi va/yoki yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatib oʻtilgan tovar maʼlumotlari bilan mosligini tekshirish maqsadida oʻtkaziladi.

44. Tirik hayvonlar, tez buziladigan tovarlar, insonparvarlik yordami yoki xayriya maqsadlari, shu jumladan, texnik koʻmak uchun olib oʻtiladigan tovarlar birinchi navbatda bojxona koʻrigidan oʻtkaziladi.

45. Bojxona koʻrigi, qoida tariqasida, Xavfni boshqarish tizimi tomonidan berilgan topshiriq hamda vakolatli shaxsning elektron murojaati asosida oʻtkaziladi. Xavf darajasi Xavfni boshqarish tizimi tomonidan tashqi iqtisodiy faoliyat ishtirokchilarini toifalarga ajratish, xavf profillari yoki tasodifiy tanlov asosida aniqlanadi.

Bunda Xavfni boshqarish tizimi topshirigʻi asosida tovarlarning umumiy miqdori boʻyicha ularning 10, 25, 50 yoki 100 foizi bojxona koʻrigidan oʻtkazilishi mumkin.

Bojxona koʻrigidan oʻtkazilishi belgilangan foiz miqdori — tovarning soni, ogʻirligi yoki boshqa oʻlchov birligidan kelib chiqib, partiyadagi tovarlar orasidan tasodifiy tanlov yoʻli bilan aniqlanadi.

46. Bojxona koʻrigi jarayonida bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan tovarlar BYDda koʻrsatib oʻtilgan joyda aslida boʻlmaganligi va/yoki bojxona koʻrigi jarayonida BYDda taqdim etilgan hujjatlar va maʼlumotlarga javobgar ekanligi belgilangan shaxs (ishonch bildirgan shaxs) ishtiroki taʼminlanmagan holatlari aniqlanganda, bojxona koʻrigi holatlarga aniqlik kiritilguniga qadar vaqtincha toʻxtatib turiladi.

47. Vakolatli shaxslar bojxona organining mansabdor shaxsining talabiga koʻra tovar va transport vositalari bojxona koʻrigidan oʻtkazilayotganda hozir boʻlishi va ularga zarur koʻmak koʻrsatishi shart. Vakolatli shaxslar boʻlmaganda, koʻrikdan oʻtkazilayotgan transport vositasi tashuvchisi vakolatli shaxs hisoblanadi.

48. Bojxona organining mansabdor shaxsi bojxona koʻrigini Kodeksning 195-moddasi beshinchi qismida koʻrsatilgan hollarda deklarant yoki vakolatli shaxslar ishtirokisiz, ikki nafar xolis ishtirokida oʻtkazishga haqli.

49. Bojxona organining mansabdor shaxsi bojxona koʻrigini oʻtkazishda ishtirok etuvchi shaxslarning tovar va transport vositalariga nisbatan vakolatliligini tekshiradi.

Bojxona koʻrigi BYD asosida oʻtkazilgan hollarda, bojxona koʻrigi jarayonida BYDda taqdim etilgan hujjatlar va maʼlumotlarga javobgar ekanligi belgilangan shaxs (ishonch bildirgan shaxs) ishtirok etadi.

50. Bojxona koʻrigi bojxona organi boshligʻining yoki uning vazifasini bajaruvchi shaxsning roziligi asosida oʻtkaziladi, mazkur Nizomning 53-bandi ikkinchi va beshinchi xatboshilarida qayd etilgan hollar bundan mustasno.

51. Bojxona koʻrigi jarayonida tovarlarning yuzasiga boʻyoq, metall yoki boshqa materiallar qoplash yoʻli bilan yashirish yoki maxsus tayyorlangan yashirin joylarni aniqlash maqsadida tovarlarning kimyoviy tarkibi va fizik xususiyatlaridan kelib chiqib, qirqish, kesish, oʻyish va boshqa usullar qoʻllanilishi mumkin.

52. Maxsus tashish usullari qoʻllaniladigan, suyuq va uyulgan holatda tashiladigan tovarlarga nisbatan koʻrik darajalari belgilanmaydi hamda ularni bojxona koʻrigidan oʻtkazishda tovarlar tushirilmagan holda nazorat texnik vositalarni qoʻllash orqali bevosita transport vositasida amalga oshirilishi mumkin.

53. Bojxona koʻrigi quyidagi hollarda oʻtkaziladi:

bojxona koʻrigini oʻtkazish Xavfni boshqarish tizimi tomonidan buyurilganda;

vakolatli shaxs yoki tashuvchi soʻroviga asosan;

bojxona organlariga boshqa huquqni muhofaza qilish organlari yoki davlat organlaridan tushgan materiallar, shuningdek, xorijiy davlatlarning bojxona va boshqa davlat organlari hamda xalqaro tashkilotlardan, shuningdek, bojxona organlarining tegishli tarkibiy tuzilmalaridan olingan maʼlumotlar mavjud boʻlganda;

bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan Kodeksning 188-moddasida koʻrsatilgan bojxona nazoratining boshqa shakllarini qoʻllash natijasida bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari talablarini buzilganlik alomatlari mavjudligi maʼlum boʻlganda;

mazkur Nizomning 28 va 33-bandlarida koʻrsatilgan hollarda;

tovarlar bir transport vositasidan boshqa transport vositasiga yoki ushbu transport vositasiga qayta yuklanganda, transport vositasining uning yuk boʻlimlari ochilmagan yoki bojxona plombasi buzilmagan hollar yoxud tranzit tartibda harakatlanayotgan avtotransport vositalari bundan mustasno.

Tovarlar bir transport vositasidan boshqa transport vositasiga yoki ushbu transport vositasiga TIF bojxona postlarida yoki bojxona omborlarida qayta yuklanadi hamda ushbu jarayonlar boshlanishidan oldin deklarant tomonidan bojxona organlariga murojaat qilinadi.

54. Bojxona rejimining oʻzgarishi jarayonida bitta tovar va transport vositasi yuzasidan Xavfni boshqarish tizimi tomonidan qayta bojxona koʻrigini oʻtkazish boʻyicha topshiriq berilganda, avval oʻtkazilgan bojxona koʻrigida xavflarni kamaytirish boʻyicha barcha talablar qamrab olingan boʻlsa, mazkur tovar va transport vositalari yuzasidan qayta bojxona koʻrigi oʻtkazilmaydi.

55. Bojxona organining mansabdor shaxsi tovarlarni bojxona koʻrigini bevosita konteyner yoki transport vositasining maxsus yuk boʻlimida oʻtkazishi mumkin, agar:

Xavfni boshqarish tizimi tomonidan tovarlarni konteyner yoki transport vositasining maxsus yuk boʻlimidan toʻliq tushirish orqali bojxona koʻrigidan oʻtkazish belgilanmagan boʻlsa;

tovarlar transport vositasida usti ochiq yoki temir yoʻl vagonlarida olib kelinganda, bunda bojxona koʻrigini oʻtkazishning imkoni mavjud boʻlganda;

bojxona koʻrigi jarayonida konteyner yoki yuk boʻlinmasida yoʻlak ochgan holda tovarlar boʻyicha toʻliq maʼlumotga ega boʻlish imkoniyati mavjud boʻlsa, shuningdek, tovarlar yoʻqolishi yoki ularning holati oʻzgarishiga olib kelmasa.

56. Bojxona koʻrigi jarayoni asosli sabablarga koʻra toʻxtatilganda (tanaffus, ish vaqtining tugashi va boshqa holatlarda), bojxona organining mansabdor shaxsi tovarlarning oʻzgartirilmagan holda saqlanishini taʼminlashga qaratilgan chora-tadbirlarni amalga oshiradi, shu jumladan, yuk joylariga, transport vositalariga yoki tovarlar turgan binoga identifikatsiya vositalarini qoʻyadi.

Bojxona koʻrigi jarayoni quyidagi hollarda post boshligʻi yoki uning vazifasini bajaruvchi shaxsning ruxsati bilan vaqtincha toʻxtatib turilishi mumkin:

vakolatli shaxsning bojxona koʻrigini toʻxtatib turish boʻyicha asoslantirilgan murojaatiga asosan;

tovar va transport vositasini bojxona koʻrigini oʻtkazish imkoni cheklanganda;

bojxona koʻrigini oʻtkazishni davom ettirish inson salomatligi va atrof-muhitga ziyon yetkazishi mumkin boʻlgan holatlarda ushbu holat bartaraf etilguniga qadar;

tovar xususiyatlari haqidagi maʼlumotlar yetarli boʻlmaganda, ekspert va mutaxassislar jalb etilib, ularning tegishli xulosalari olinguniga qadar;

bojxona koʻrigi natijasi bojxona ekspertizasining xulosasiga bogʻliq boʻlganda;

mazkur Nizomning 46-bandida nazarda tutilgan hollarda.

57. Xavfni boshqarish tizimi topshirigʻida bojxona koʻrigini oʻtkazish nazarda tutilmagan hollarda bojxona koʻrigi oʻtkazilishi lozim boʻlsa, bojxona koʻrigi bojxona posti boshligʻi yoki uning vazifasini bajaruvchi xodimning roziligi asosida oʻtkaziladi. Bunda bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan bojxona koʻrigi bojxona organlarining tegishli elektron tizimlarida “yashil” va “sariq” yoʻlakda ushbu yoʻlakni oʻzgartirish, “qizil” yoʻlakda bojxona koʻrigini oʻtkazish yuzasidan qaror qabul qilingani boʻyicha belgi qoʻyish orqali oʻtkaziladi.

58. Tovar xususiyatlari haqidagi maʼlumotlar yetarli boʻlmagan va tovarni identifikatsiyalash imkoniyati mavjud boʻlmagan hollarda yoki Xavfni boshqarish tizimi topshirigʻiga asosan bojxona organining mansabdor shaxsi bojxona ekspertizasini tayinlab, tovarlardan namuna va (yoki) nusxalar oladi.

Bunda tovarlardan namuna va (yoki) nusxalar normativ-huquqiy hujjatlar talablariga muvofiq olinadi.

59. Bojxona organi yoki vakolatli shaxs tomonidan zarur hollarda bojxona koʻrigi jarayoniga tovar va transport vositasiga aloqador boʻlmagan ekspert va mutaxassislar jalb qilinishi mumkin. Bunda vakolatli shaxs jalb qilgan ekspert va mutaxassislar bilan bogʻliq xarajatlar ushbu vakolatli shaxs tomonidan qoplanadi.

60. Bitta bojxona postida yoki bitta omborda yonma-yon turgan bir nechta turkumdagi tovar va transport vositalari bir vaqtning oʻzida bir nafar bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan bojxona koʻrigidan oʻtkazilishi mumkin. Bunda bojxona koʻrigi bojxona deklaratsiyasi asosida oʻtkazilayotgan hollarda har bir bojxona deklaratsiyasi uchun mazkur Nizomning 61 va 62-bandlarida belgilangan tartib boʻyicha alohida bojxona koʻrigi dalolatnomasi rasmiylashtiriladi.

61. Bojxona koʻrigi davomida tovarlarning amaldagi soni, xususiyati va (yoki) tovarlar haqidagi maʼlumotlar, bojxona deklaratsiyasi hamda yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilgan maʼlumotlarga mos kelmasa, ushbu maʼlumotlar bojxona koʻrigi dalolatnomasida aks ettiriladi.

62. Bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan bojxona koʻrigi yakunlanganidan soʻng bojxona organlarining axborot tizimida, jumladan, mobil ilovalardan foydalanilgan holda elektron shaklda bojxona koʻrigi dalolatnomasi rasmiylashtiriladi.

63. Oʻtkazilgan bojxona koʻrigi boʻyicha tuziladigan dalolatnoma shakli Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) tomonidan tasdiqlanadi.

64. Bojxona koʻrigi natijalariga koʻra tafovut aniqlanganda, taqdim etilgan hujjatlar va maʼlumotlar uchun javobgar hisoblangan shaxs (deklarant, vakolatli shaxs, tashuvchi)ga nisbatan qonunchilikka muvofiq tegishli choralar koʻriladi. Vakolatli organ tomonidan tasdiqlangan maʼlumotlar asosida avariya yoki yengib boʻlmas kuch taʼsiri oqibatida tovar va transport vositasiga shikast yetganligi (tovarning miqdoriy oʻzgarishi, oʻz xususiyatini yoʻqotganligi) holatlari bundan mustasno.

65. Quyidagi hollar tovarlarni bojxona koʻrigidan oʻtkazmaslik uchun asos boʻladi:

Xavfni boshqarish tizimi tomonidan bojxona koʻrigini oʻtkazish yuzasidan topshiriq berilmaganda, mazkur Nizomning 53-bandi yettinchi xatboshisida keltirib oʻtilgan holatlar bundan mustasno;

bojxona nazorati ostida saqlanayotgan tovarlar bojxona organining ruxsatisiz ishlatib yuborilib, ushbu tovarlarga nisbatan bojxona qonun buzilishi holati yuritilganda;

tovarlar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti yoki Hukumatining topshirigʻi asosida ishlatib yuborilganda;

tovar boʻyicha avval oʻtkazilgan bojxona koʻrigi tan olingan holatlarda;

“bojxona hududidan tashqarida qayta ishlash” hamda “vaqtincha olib chiqish” bojxona rejimidan soʻng tovarlar “eksport” bojxona rejimida rasmiylashtirilganda.

66. Tovarlarning bojxona koʻrigi Bojxona qoʻmitasi markaziy apparati va uning Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar boʻyicha boshqarmalari va “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi ulanishini taʼminlovchi videokuzatuv tizimi bilan jihozlangan joylardagina oʻtkaziladi hamda ushbu videoyozuvlar uch oy davomida saqlanadi.

Oʻziga xos xususiyatlarga ega, tashqi oʻlchamlari, fizik koʻrsatkichlari yoki kimyoviy xossalariga koʻra yoxud saqlanishiga doir alohida shartlar qoʻyilishi tufayli bojxona omboriga joylashtirilishi mumkin boʻlmagan tovarlar, shuningdek, tovar yetkazib beriladigan joyda bojxona ombori mavjud boʻlmagan hollarda, bojxona koʻrigi tovarlar yetkazib berilgan joyda bojxona xizmati organlari tomonidan koʻchma videoyozuv uskunalari yordamida tasvirga olingan holda oʻtkaziladi va videotasvirlar bojxona postida koʻrik oʻtkazilgan kundan boshlab uch oy davomida saqlanishi taʼminlanadi.

67. Bojxona nazorati ostida tashilayotgan yuk ortilgan transport vositalaridan yoʻl-transport hodisasi, yengib boʻlmas kuch yoki boshqa sabablarga koʻra boshqa transport vositasiga yuklash lozim boʻlgan taqdirda, tovarlar toʻliqligi yoki but holda ekanligiga aniqlik kiritish maqsadida bojxona koʻrigi oʻtkaziladi.

2-§. Chegara bojxona postlarida tovar va transport vositalarining bojxona koʻrigi

68. Bojxona koʻrigi tovar va transport vositalariga tegishli hujjatlar taqdim qilingandan soʻng bevosita chegara bojxona postida va (yoki) bojxona nazorati zonasida oʻtkaziladi.

Tovar va transport vositalarini bojxona koʻrigidan oʻtkazish uchun yetarli sharoit boʻlmagan hollarda, bojxona posti boshligʻi yoki uning vazifasini bajaruvchi xodimning topshirigʻi asosida bojxona koʻrigi tovarlarni tushirish, ortish, joylashtirish, sanash, oʻlchash, taqdim qilingan hujjatlardagi maʼlumotlarga mos kelishini aniqlash imkoniyati mavjud boʻlgan boshqa joylarda yoki manzil bojxona postida oʻtkazilishi mumkin.

69. Quyidagi hollarda bojxona koʻrigi chegara bojxona postida oʻtkaziladi:

Xavfni boshqarish tizimining topshirigʻi boʻlganda;

bojxona koʻzdan kechiruvi natijasida bojxona koʻrigini oʻtkazish toʻgʻrisida qaror qabul qilinganda;

rentgen, radiologik nazorat, tarozi kabi barcha turdagi texnik vositalarni qoʻllash natijasida aniqlangan nomuvofiqliklarga aniqlik kiritish maqsadida bojxona koʻrigini oʻtkazish toʻgʻrisida qaror qabul qilinganda;

yuk joʻnatuvchi davlatdagi epidemiologik vaziyatdan kelib chiqqan holda, tegishli davlat nazorat organlarining talablari mavjud boʻlganda.

Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalari va qonunchilik hujjatlarida koʻrsatib oʻtilgan boshqa hollar bundan mustasno.

70. Bojxona koʻrigi oʻtkazilayotganda bojxona organining mansabdor shaxsi quyidagilarni amalga oshiradi:

Xavfni boshqarish tizimi tomonidan berilgan topshiriqlarni toʻliq bajarish;

yangi xavf yoki shubha va gumon paydo boʻlgan hollarda bojxona koʻrigining hajmini oshirish;

tovarlarning soni, asosiy va (yoki) qoʻshimcha oʻlchov birligidagi miqdorini yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilgan maʼlumotlar bilan taqqoslash;

olib kirilayotgan, olib chiqilayotgan transport vositalarida Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishi, olib chiqilishi va tranzit olib oʻtilishi taqiqlangan yoki cheklangan tovarlarning mavjudligini tekshirish;

barcha jarayonlar yakuni boʻyicha bojxona koʻrigi dalolatnomasini rasmiylashtirish.

71. Bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan yukli transport vositasining yuk boʻlinmasini ochgan holda, unga yuklangan tovarning amaldagi xususiyatlari boʻyicha dastlabki maʼlumotlarni olish maqsadida vizual tekshirish natijalari boʻyicha soddalashtirilgan bojxona koʻrigi oʻtkaziladi hamda bu toʻgʻrisida bojxona organlari axborot tizimi orqali tegishli belgi qoʻyish orqali tasdiqlaydi.

72. Bojxona deklaratsiyasida bir nomdagi tovar sifatida koʻrsatilgan tovar turkumining bir qismi bojxona koʻrigidan oʻtkazilgan boʻlsa, bunday koʻrikdan oʻtkazish natijalari shu tovarning butun turkumiga tatbiq etilishi mumkin. Agar vakolatli shaxs koʻrikdan oʻtkazish natijalari tovarning butun turkumiga tatbiq etilishi mumkin emas deb hisoblasa, tovar turkumining qolgan qismi uchun qoʻshimcha bojxona koʻrigi oʻtkazilishini talab qilishga haqli.

3-§. TIF bojxona postlarida tovar va transport vositalarining bojxona koʻrigi

73. TIF bojxona postlarida bojxona koʻrigi tovarlarga nisbatan bojxona deklaratsiyasi bojxona organlari axborot tizimida roʻyxatga olingandan soʻng Xavfni boshqarish tizimi tomonidan berilgan topshiriqqa asosan oʻtkaziladi.

74. TIF bojxona postlarida bojxona koʻriklari uchun taqdim etilgan elektron murojaatlar xodimlar oʻrtasida bojxona organlarining axborot tizimi orqali avtomatik ravishda taqsimlanadi. Quyidagi hollarda koʻriklar post boshligʻi tomonidan taqsimlanishi mumkin:

avtomatlashtirilgan tizimda nosozlik yoki texnik muammolar yuzaga kelganda;

bojxona koʻrigi yakunlanmasdan xodimni oʻzgartirish talab etilgan holatlarda;

koʻrik oʻtkazish uchun xodimdan maxsus malaka yoki tajriba talab qilinganda;

qoʻshimcha tekshiruv yoki qayta koʻrik zarur boʻlgan holatlarda;

xavfi yuqori boʻlgan tovar va transport vositalari boʻyicha alohida koʻrsatmalar boʻlganda;

favqulodda vaziyatlarda, xodimlarning ish yuklamasini muvofiqlashtirish talab etilganda;

ish vaqtidan tashqari bojxona koʻrigini oʻtkazish taqozo etgan vaziyatlarda.

75. Bojxona rasmiylashtiruvi markazi xodimi tomonidan tovar va transport vositalari boʻyicha aniqlik kiritilishi lozim boʻlgan savol hamda masalalar TIF bojxona posti xodimlari tomonidan bajariladi.

Bunda xodimlar oʻrtasida xabarlar almashinuvi ularga taqsimlangan BYD va bojxona koʻrigi doirasida toʻgʻridan-toʻgʻri elektron shaklda YAAAT dasturlarida olib boriladi.

76. Bojxona organining mansabdor shaxsi bojxona koʻrigi oʻtkazilishi vaqtini belgilaydi hamda vakolatli shaxsga bojxona koʻrigini oʻtkazish vaqtini maʼlum qiladi.

77. Bojxona koʻrigi oʻtkaziladigan joyga yetib kelgan bojxona xodimining dastlabki harakatlari:

tovarlarning bojxona koʻrigidan oʻtkazilishi uchun tayyorligini va belgilangan talablar asosida koʻrikka taqdim etilayotganligini oʻrganadi. Agar bunday tayyorgarlik amalga oshirilmagan boʻlsa, vakolatli shaxsga bojxona koʻrigiga tayyorlanish boʻyicha tavsiya va koʻrsatmalar beradi;

tovarlar bojxona koʻrigi uchun tayyorlanmagan boʻlsa, bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan bu haqida koʻrik dalolatnomasining elektron shaklida tegishli munosabat belgisi qoʻyiladi va bunday tayyorgarlik yakunlanguniga qadar bojxona koʻrigini oʻtkazishni boshlamaydi.

78. Bojxona koʻrigi oʻtkazilayotganda bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan quyidagilar amalga oshiriladi:

a) bojxona koʻrigidan oʻtkazilayotgan tovar va transport vositalariga nisbatan Xavfni boshqarish tizimi tomonidan bojxona koʻrigining hajmi va (yoki) darajasi belgilanmagan boʻlsa:

tovarlarni vaznini oʻlchaydi;

yuk oʻrinlarini ochib koʻradi va tovarlar sonini sanab chiqadi;

tovarlarning oʻlchov birligiga mos kelishini oʻrganadi;

tovarlarning sonini BYDda koʻrsatilgan maʼlumotlar bilan taqqoslaydi;

tovarlarning TIF TN kodini BYDda koʻrsatilgan maʼlumotlar bilan mos kelishini tekshiradi. Maxsus bilim va koʻnikmaga ega mutaxassislar tomonidan aniqlanishi lozim boʻlgan tovarlar bundan mustasno.

tovarlarning avvalgi bojxona rejimida rasmiylashtirilgan tovarlar bilan mos kelishini tekshiradi (agar avvalgi bojxona rejimi mavjud boʻlsa);

zarur hollarda tovarlarning transport vositasiga toʻliq yuklanishini yoki transport vositasidan tushirilishini taʼminlaydi;

eksport bojxona rejimida tovarlar boshqa bojxona postiga yoʻnaltirilishi nazarda tutilgan hollarda, tovarlar uchun taqdim etilgan BYD rasmiylashtirilguniga va transport vositasi manzil bojxona postiga nazoratga qoʻyilguniga qadar tovarlar ortilgan transport vositasining bojxona nazorati zonasidan chiqib ketmaslik choralarini koʻradi;

tovarlar ortilgan transport vositasini bojxona hamrohligida kuzatib borish toʻgʻrisida qaror qabul qilinganda, bojxona hamrohligidagi kuzatuvni amalga oshiruvchi xodimga bojxona hamrohligida kuzatiladigan tovarlar va transport vositalarini qabul qilish-topshirish dalolatnomasini rasmiylashtirish orqali topshiradi;

tovarlar ortilgan transport vositasi bojxona hamrohligida kuzatib borishdan ozod etilgan hollarda, tovar va transport vositasining manzil bojxona postiga belgilangan muddatda yetib borishini dastur orqali nazorat qiladi, muddat buzilganida darhol tegishli choralarni koʻradi;

b) Xavfni boshqarish tizimi tomonidan berilgan topshiriqlarni bajarish;

v) tovarning birkasi, markirovkasi, yorliqlari orqali ishlab chiqarilgan davlati toʻgʻrisida maʼlumot olish;

g) tovarning TIF TNga muvofiq toʻgʻriligini tekshirish maqsadida alohida xususiyatlarini oʻrganish hamda shubhali holatlarda ekspertiza tayinlash;

d) tovar boʻyicha rasmiylashtiruvchi xodim tomonidan soʻralgan qoʻshimcha maʼlumotlarni taqdim etish;

e) tijorat hujjatlarida tovarlar yagona oʻlchovda (dona, juft va boshqa oʻlchovda) koʻrsatilgan va ularning umumiy ogʻirligi bojxona toʻlovi summasiga taʼsir etmagan hollarda hamda Xavfni boshqarish tizimi topshirigʻida boshqa hollar nazarda tutilmagan boʻlsa, bojxona koʻrigi davomida tovarlar oʻlchanmaydi;

j) bojxona koʻrigi natijasi boʻyicha Nizomning 62-bandiga asosan bojxona koʻrigi dalolatnomasini rasmiylashtirish.

79. Bojxona koʻrigi natijalariga koʻra tafovut aniqlangan taqdirda, bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan mazkur Nizomning 64-bandida koʻrsatilgan choralar koʻriladi.

4-§. Jismoniy shaxslarning qoʻl-yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarini bojxona koʻrigidan oʻtkazish

80. Chegara bojxona postlari orqali harakatlanayotgan jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlari bojxona organlari tomonidan bojxona koʻrigidan oʻtkazilishi mumkin.

81. Chegara bojxona postlari orqali harakatlanayotgan jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarining bojxona koʻrigi Xavfni boshqarish tizimi tomonidan berilgan topshiriqqa, shuningdek, bojxona organining mansabdor shaxsining texnik vositalarni koʻllash natijasida paydo boʻlgan shubhasiga koʻra yoki tanlab olish prinsipiga asosan oʻtkaziladi.

82. Chegara bojxona postlari orqali harakatlanayotgan jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarining bojxona koʻrigi bojxona nazorati zonasidagi bojxona koʻrigi maydonida yoki alohida ajratilgan maxsus xonalarda yoxud yoʻlovchi tashish poyezdlarida oʻtkaziladi.

Bunda yoʻlovchi tashish poyezdlaridagi bojxona koʻrigi ularning toʻxtab turish vaqtida amalga oshiriladi.

83. Bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarining bojxona koʻrigi bevosita ularning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarini ochgan holda, tekshirilayotgan obyektlarni va ularning qismlarini boʻlaklarga ajratib, demontaj qilib yoki boshqa yoʻllar bilan butligini buzib, tovarlarga aniqlik kiritish orqali oʻtkazilishi mumkin.

84. Jismoniy shaxslarning qoʻl yuki va kuzatib borilayotgan bagajlarini bojxona koʻrigidan oʻtkazish natijasi boʻyicha quyidagi hollarda bojxona koʻrigi dalolatnomasi rasmiylashtiriladi:

tekshirilayotgan obyekt egasi hozir boʻlmaganda;

jismoniy shaxs bojxona koʻrigi dalolatnomasi rasmiylashtirilishini talab qilganda.

5-§. Tovarlarni qayta, qoʻshimcha hamda tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona koʻrigidan oʻtkazish

85. Qayta va qoʻshimcha bojxona koʻrigi bojxona organi boshligʻi yoki uning vazifasini bajaruvchi xodimning roziligi asosida oʻtkaziladi.

86. Qayta bojxona koʻrigini oʻtkazish uchun quyidagilardan biri asos boʻladi:

bojxona nazorati ostida boʻlganda tovarlarga vakolatli shaxsning asoslantirilgan yozma talabiga asosan;

jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari, bojxona organlari yoki boshqa huquqni muhofaza qiluvchi organlarning tezkor tarkibiy tuzilmalaridan, shuningdek, xorijiy davlatlar yoki xalqaro tashkilotlardan olingan tezkor-qidiruv natijalari va maʼlumotlari.

Qayta bojxona koʻrigi mazkur Nizomda belgilangan tartibda oʻtkaziladi.

87. Qoʻshimcha bojxona koʻrigi vakolatli shaxs koʻrikdan oʻtkazish natijalari tovarning butun turkumiga tatbiq etilishi mumkin emas deb hisoblasa, tovar turkumining qolgan qismi uchun uning yozma talabi asosida oʻtkazilishi mumkin.

88. Bojxona organlari tovarlar chiqarib yuborilganidan keyin, basharti bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilgan deb taxmin qilish uchun yetarli asoslar va tasdiqlangan maʼlumotlar mavjud boʻlsa, tovarlar bojxona koʻrigidan, shu jumladan, qayta bojxona koʻrigidan oʻtkazilishi mumkin.

Bunda tasdiqlangan maʼlumotlar va asoslar bojxona organlari tomonidan oʻtkazilgan tezkor-qidiruv faoliyati va (yoki) bojxona auditi natijasida bojxona maqsadlari uchun statistika maʼlumotlaridan, BYD va boshqa hujjatlar tahlili, shaxslarning xabarnoma va arizalari, chet el davlatlari, xalqaro tashkilotlarning tegishli organlari hamda ommaviy axborot vositalaridan olinishi mumkin.

89. Tovarlar qayta, qoʻshimcha hamda tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona koʻrigidan oʻtkazilganda, bojxona organi tomonidan belgilangan tartibda bojxona koʻrigi dalolatnomasi rasmiylashtiriladi.

6-§. Bojxona koʻrigi dalolatnomasini rasmiylashtirish

90. Bojxona koʻrigi dalolatnomasi bojxona organlarining axborot tizimida, shu jumladan, mobil ilovalar orqali elektron shaklda rasmiylashtiriladi.

Bojxona koʻrigi dalolatnomasi koʻrik ishtirokchilari tomonidan qoʻl barmoq izlari qoʻyilgan holda, bojxona organining mansabdor shaxsining ERIsi bilan tasdiqlanadi.

91. Bojxona koʻrigini oʻtkazish jarayonida bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari talablari buzilganlik holatlari aniqlanganda, elektron shaklda rasmiylashtirilgan bojxona koʻrigi dalolatnomasi A4 formatli qogʻozga chop etilgan holda protsessual hujjatlarga ilova qilinadi.

92. Bojxona koʻrigining boshlanish vaqti bojxona organining mansabdor shaxsi tovarlar oʻramini, transport vositalari yoki konteynerlarni, yuk joylari va yuk sigʻimlarini, tovarlar joylashtirilgan yoki joylashtiriladigan boshqa joylarga nisbatan bojxona nazorati shakllarini qoʻllashni boshlagan vaqtidan boshlab hisoblanadi.

93. Bojxona koʻrigi bojxona koʻrigi dalolatnomasi rasmiylashtirilgandan soʻng yakunlangan deb hisoblanadi. Bunda bojxona koʻrigi jarayoni bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan toʻxtatib qoʻyilganda, toʻxtatib qoʻyilgan vaqtdan boshlab bojxona koʻrigi boshlangunga qadar boʻlgan vaqt bojxona koʻrigiga sarflangan vaqtga qoʻshilmaydi.

94. Bojxona koʻrigi dalolatnomasi quyidagi hollarda qogʻozda yozma shaklda rasmiylashtiriladi:

davlat sirlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlar mavjud boʻlgan tashqi savdo kontraktlari boʻyicha olib oʻtilayotgan tovarlarga nisbatan bojxona koʻrigi oʻtkazilgan hollarda;

bojxona organlari axborot tizimining dasturlarida bojxona rasmiylashtiruviga belgilangan muddat ichida tuzatib boʻlmas texnik nosozliklar va (yoki) Internet tarmogʻida uzilishlar vujudga kelganda;

xalqaro shartnomalar va qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa hollarda.

Bunda bojxona koʻrigi dalolatnomasi koʻrik ishtirokchilari tomonidan imzolanib, bojxona organining mansabdor shaxsining shaxsiy muhri bilan tasdiqlanadi.

95. Rasmiylashtirilgan qogʻoz shaklidagi bojxona koʻrigi dalolatnomalarining hisobi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilangan “qogʻoz shaklidagi bojxona koʻrigini roʻyxatga olish kitobi” yordamida yuritiladi.

96. Qogʻoz va (yoki) elektron shakldagi bojxona koʻrigi dalolatnomasi rasmiylashtirilgan kundan eʼtiboran uch yil mobaynida saqlanadi.

8-bob. Shaxsiy koʻrik

97. Shaxsiy koʻrik bojxona chegarasi orqali oʻtayotgan va bojxona nazorati zonasida yoki aeroportning xalqaro yoʻnalishlar uchun ochiq boʻlgan tranzit zonasida boʻlgan jismoniy shaxsga nisbatan oʻtkaziladi.

98. Shaxsiy koʻrik bojxona hududiga olib kirish yoki ushbu hududdan olib chiqish taqiqlangan tovarlarni yoxud qonunchilikda belgilangan tartibni buzgan holda olib oʻtilayotgan tovarlarni jismoniy shaxs yonida yashirmoqda va ularni oʻz ixtiyori bilan taqdim etmoqchi emas, deb taxmin qilishga asoslar boʻlgan taqdirda, bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan oʻtkaziladi.

Xavfni boshqarish tizimi tomonidan berilgan topshiriq yoki masofaviy bojxona nazorati natijasi boʻyicha kelib tushgan topshiriqqa yoki davlat organlari va boshqa tashkilotlardan kelib tushgan maʼlumotlarga asosan shaxsiy koʻrik oʻtkazilishi mumkin.

99. Shaxsiy koʻrikdan oʻtkazish haqidagi qaror bojxona organining boshligʻi yoki uning oʻrnini bosuvchi shaxs tomonidan qabul qilinadi.

Qabul qilingan qarorning nusxasi shaxsiy koʻrikdan oʻtkaziladigan jismoniy shaxsning talabiga koʻra taqdim etiladi.

100. Shaxsiy koʻrikdan oʻtkazishni boshlashdan avval bojxona organining mansabdor shaxsi:

shaxsiy koʻrikdan oʻtkazish toʻgʻrisidagi qarorni jismoniy shaxsga eʼlon qilishi;

shaxsiy koʻrik oʻtkazilayotganda jismoniy shaxsni uning huquqlari bilan tanishtirishi;

jismoniy shaxsga yonida berkitilgan tovarlarni oʻz ixtiyori bilan berishni taklif qilishi shart.

101. Jismoniy shaxs shaxsiy koʻrikni rad etgan taqdirda, shaxsiy koʻrikdan oʻtkazish toʻgʻrisidagi qarorga shaxsiy koʻrikdan oʻtkazish haqidagi qarorni eʼlon qilgan bojxona organining mansabdor shaxsining imzosi bilan tasdiqlangan belgi qoʻyiladi.

102. Agar koʻrikdan oʻtkazilayotgan shaxs bojxona organining mansabdor shaxsining qonuniy talablarini bajarmasa yoki bajarishga qarshilik koʻrsatsa, ushbu harakatlar maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi qonunchilikka muvofiq jismoniy shaxsni maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turish uchun asos boʻladi.

103. Shaxsiy koʻrik sanitariya-gigiyena talablariga javob beradigan, boshqa shaxslar tomonidan shaxsiy koʻrik jarayonini kuzatishni istisno etadigan alohida xonada bojxona organining koʻrikdan oʻtkazilayotgan shaxs bilan bir jinsdagi mansabdor shaxsi tomonidan aynan shu jinsdagi ikki xolis ishtirokida oʻtkaziladi. Boshqa jismoniy shaxslarning bu xonaga kirish va shaxsiy koʻrikdan oʻtkazishni kuzatish imkoniyatiga yoʻl qoʻyilmaydi. Koʻrikdan oʻtkazilayotgan shaxsning tanasi faqat tibbiyot xodimlari tomonidan, zarur boʻlganda maxsus tibbiyot texnikasidan foydalangan holda tekshiriladi. Zarur boʻlganda shaxsiy koʻrik oʻtkazilayotganda tarjimon jalb qilinadi. Shaxsiy koʻrikni oʻtkazishda insonning hayoti va sogʻligʻi uchun xavfsiz boʻlgan texnik va boshqa vositalar qoʻllanilishi mumkin.

Voyaga yetmagan yoki muomalaga layoqatsiz shaxs shaxsiy koʻrikdan oʻtkazilayotganda uning qonuniy vakillari (ota-onasi, farzandlikka olganlar, homiylar, vasiylar) yoki uni kuzatib boruvchi shaxslar hozir boʻlishga haqli.

104. Shaxsiy koʻrik koʻrikdan oʻtkazilayotgan shaxs tomonidan oʻzida yashirib qoʻyilgan tovarlarni topish uchun zarur boʻlgan doirada hamda inson shaʼni va qadr-qimmati kamsitilishini, uning sogʻligʻi va mol-mulkiga ziyon yetkazilishini istisno etadigan shaklda oʻtkaziladi.

105. Shaxsiy koʻrik soddalashtirilgan tarzda quyidagi shaklda oʻtkazilishi ham mumkin:

bojxona chegarasi orqali harakatlanayotgan shaxslarga nisbatan inson tanasini skaner qiluvchi qurilmalarni qoʻllash orqali;

bojxona xodimlari tomonidan bojxona chegarasi orqali harakatlanayotgan shaxslarni ust kiyim boshlarini yechintirmagan holda, ust kiyim boshi va tanasini paypaslab tekshirish yoʻli bilan.

Bojxona organlari tomonidan soddalashtirilgan tarzda shaxsiy koʻrikni oʻtkazish uchun bojxona organining boshligʻi yoki uning oʻrnini bosuvchi shaxsning qarori hamda bayonnoma tuzish talab etilmaydi.

Soddalashtirilgan tarzda shaxsiy koʻrikni oʻtkazish natijasida qonun buzilishi holati aniqlangan taqdirda, bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan toʻliq shaxsiy koʻrik oʻtkaziladi va natijasi boʻyicha bayonnoma tuziladi.

106. Koʻrikdan oʻtkazilayotgan shaxs yoki uning qonuniy vakili yoxud uni kuzatib boruvchi shaxs shaxsiy koʻrikdan oʻtkazish jarayonida quyidagi huquqlarga ega:

bojxona organi boshligʻining yoki uning oʻrnini bosuvchi boshqa shaxsning shaxsiy koʻrikdan oʻtkazish toʻgʻrisidagi qarori eʼlon qilinishini talab qilish, soddalashtirilgan tarzda shaxsiy koʻrik oʻtkaziladigan hollar bundan mustasno;

ona tilidan foydalanish, shuningdek, tarjimon xizmatlaridan foydalanish;

oʻz huquqlari va majburiyatlari bilan tanishish;

tushuntirishlar, iltimosnomalar berish;

shaxsiy koʻrik bayonnomasini tuzish tugallanganidan soʻng u bilan tanishib chiqish va mazkur bayonnomaga kiritilishi lozim boʻlgan maʼlumotlarni bayon etish;

bojxona organining qarori, uning mansabdor shaxslari harakatlari (harakatsizligi) ustidan belgilangan tartibda shikoyat qilish.

Koʻrikdan oʻtkazilayotgan shaxs yoki uning qonuniy vakili yoxud uni kuzatib boruvchi shaxs qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

107. Koʻrikdan oʻtkazilayotgan shaxs yoki uning qonuniy vakili yoxud uni kuzatib boruvchi shaxs shaxsiy koʻrik davomida bojxona organining mansabdor shaxsining qonuniy talablarini bajarishi shart.

108. Shaxsiy koʻrik natijalari boʻyicha shaxsiy koʻrikni oʻtkazgan bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan bayonnoma tuziladi. Bayonnoma quyidagilar tomonidan elektron shaklda ERI yoki qoʻl barmoq izini qoʻyish orqali tasdiqlanadi:

bojxona organining shaxsiy koʻrikni oʻtkazgan mansabdor shaxsi;

xolislar;

shaxsiy koʻrikdan oʻtkazilgan jismoniy shaxs yoki uning qonuniy vakili yoxud uni kuzatib boruvchi shaxs;

tibbiyot xodimi — koʻrikdan oʻtkazilgan shaxsning tanasi u tomonidan tekshirilganda;

shaxsiy koʻrikda ishtirok etgan boshqa shaxslar.

Shaxsiy koʻrikdan oʻtkazilgan jismoniy shaxsga shaxsiy koʻrik oʻtkazilgani toʻgʻrisidagi bayonnomaning chop etilgan nusxasi taqdim etiladi va bayonnoma bojxona organlarida 3 (uch) yil davomida saqlanadi.

Oʻtkazilgan shaxsiy koʻrik boʻyicha tuzilgan bayonnoma shakli Bojxona qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadi.

9-bob. Bojxona identifikatsiyalashi

109. Bojxona identifikatsiyalashi tovarlar, transport vositalari va hujjatlar, shuningdek, bojxona nazorati ostida boʻlishi lozim boʻlgan tovarlar turgan yoki turishi mumkin boʻlgan xonalar va boshqa joylarning bojxona identifikatsiyalash vositalarini qoʻllash yoʻli bilan amalga oshiriladi.

110. Bojxona identifikatsiyalash vositalari quyidagilardan iborat:

qoʻyilgan plombalar, muhrlar;

yozilgan raqamli, harfli tamgʻalar va boshqa xildagi tamgʻalar, identifikatsiya belgilari;

bosilgan shtamplar;

olingan namunalar va nusxalar;

tuzilgan tavsiflar, chizmalar;

tayyorlangan katta tasvirlar, rasmlar, fotosuratlar va videotasvirlar;

tovarning kuzatuv hujjatlari va boshqa hujjatlar;

yopishtirilgan maxsus nakleykalar va himoya moslamalari;

tovarning joʻnatuvchi bojxona posti tomonidan plombalar va muhrlar qoʻyilgan, transport vositalarining yuk boʻlimlariga joylashtirilgan, bojxona maqsadlari uchun zarur tovarning kuzatuv hujjatlari;

seyf-paketlarga joylashtirilgan, bojxona maqsadlari uchun zarur boʻlgan hujjatlar;

qonunchilikka zid boʻlmagan boshqa bojxona identifikatsiyalash vositalari.

111. Bojxona identifikatsiyalash vositalari bojxona organlari tomonidan oʻzgartirilishi, olib tashlanishi yoki yoʻq qilinishi mumkin, tovarlarning va transport vositalarining yoʻq qilinishi, qayta tiklab boʻlmaydigan tarzda yoʻqotilishi yoki jiddiy tarzda buzilishi haqiqiy xavfi boʻlgan hollar bundan mustasno. Bojxona organlariga bojxona identifikatsiyasi vositalari oʻzgartirilgani, olib tashlangani yoki yoʻq qilingani toʻgʻrisida darhol xabar beriladi va haqiqiy xavf mavjudligining dalillari taqdim etiladi.

Tovar joʻnatuvchilar va tashuvchilar, shuningdek, chet davlatlarning bojxona organlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalariga muvofiq qoʻyilgan plombalar, muhrlar yoki boshqa bojxona identifikatsiyalash vositalari bojxona identifikatsiyalash vositalari sifatida eʼtirof etilishi mumkin.

Yuk operatsiyalari bojxona nazorati zonasida yoki bojxona ombori hududida oʻtkazilganda, qoʻyilgan bojxona identifikatsiyalash vositalarini olib tashlash yoki yoʻq qilish bojxona organining ruxsati asosida bojxona nazorati zonasiga javobgar shaxs yoki bojxona ombori egasi yoki uning vakolatli shaxsi tomonidan amalga oshirilishi mumkin.

112. Bojxona identifikatsiyalash vositalarining qoʻllanish va tayyorlanish tartibi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.

10-bob. Bojxona kuzatuvi

113. Bojxona organlarining mansabdor shaxsi tomonidan bojxona nazorati ostidagi tovarlar va transport vositalarini vizual kuzatish, shu jumladan, texnik vositalar qoʻllanilgan holda kuzatish bojxona kuzatuvi hisoblanadi.

114. Bojxona organlari bojxona omborlari va bojxona postlariga oʻrnatilgan videokuzatuv tizimi yoki yuzni tanib oluvchi kameralari orqali vizual bojxona kuzatuvini amalga oshiradi.

Bojxona kuzatuvi natijasida bojxona nazorati ostidagi tovar va transport vositalari yoki bojxona chegarasini kesib oʻtayotgan jismoniy shaxslarda qonunchilik hujjatlari talablarining buzilish holati boʻyicha shubha vujudga kelganda, bojxona organlari tomonidan bojxona nazoratining boshqa shakllari qoʻllanadi.

115. Bojxona organlarining videokuzatuv tizimidagi maʼlumotlar tasvirga olingan kundan boshlab uch oy davomida Bojxona qoʻmitasida saqlanadi.

11-bob. Binolar va hududlarni tekshirish

116. Binolar va hududlarni tekshirish bojxona nazorati ostida boʻlgan, shu jumladan, shartli ravishda chiqarib yuborilgan tovarlarning va transport vositalarining bojxona omborlarida, boj olinmaydigan savdo doʻkonlari binolarida, shuningdek, bojxona tartib-taomillari va rejimlari shartlariga muvofiq tovarlar va transport vositalari turishi lozim boʻlgan shaxslarda tovarlar va transport vositalari borligini tasdiqlash maqsadida bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan amalga oshiriladigan harakatdir.

117. Bojxona organlari bojxona nazorati ostidagi tovar va transport vositalari saqlanayotgan bino va hududlarni har uch oyda bir marotaba bino va hudud egasini oldindan xabardor qilgan holda tekshiradi, mazkur tovar va transport vositalarining ishlatib yuborilganligi va (yoki) noqonuniy foydalanilgani toʻgʻrisida asosli maʼlumotlar mavjud boʻlgan hollar bundan mustasno.

Bojxona nazorati ostidagi tovar va transport vositalari saqlanayotgan bino va hudud egasining murojaatiga asosan bojxona organlari tomonidan tekshiruv oʻtkazilishi mumkin.

Binolarida va hududlarida bojxona nazoratidan oʻtkazilishi lozim boʻlgan tovarlar va (yoki) transport vositalari, bojxona nazorati uchun zarur hujjatlar turgan yoki turishi ehtimoli boʻlgan yoxud nazorat qilinishi bojxona organlariga yuklangan faoliyatni amalga oshirayotgan yuridik va jismoniy shaxslar shu binolarga va hududlarga bojxona organlarining mansabdor shaxslariga ular xizmat guvohnomasini koʻrsatgan taqdirda kirish imkonini beradi.

Agar Oʻzbekiston Respublikasining qonunchiligida yoki xalqaro shartnomalarida davlat organlari mansabdor shaxslarining alohida obyektlarga kirishi uchun boshqacha tartib belgilangan boʻlsa, bojxona organlarining mansabdor shaxslari bu obyektlarga Oʻzbekiston Respublikasining qonunchiligida yoki xalqaro shartnomalarida belgilangan tartibda kirishga haqli.

118. Bojxona organlari binolar va hududlarni tekshirishda quyidagi harakatlarni amalga oshiradi:

bojxona nazorati ostida turgan tovarlarning toʻliq saqlanayotganligini, unga shikast yoki boshqacha tarzda zarar yetkazilmaganligini tekshirish;

bino va hududlarga begona shaxslarning kirish imkoniyatlari cheklanganligini oʻrganish (binoga kirish uchun yashirin yoʻllar, tirqishlarning mavjud emasligi, hudud toʻsiq bilan oʻralganligi va boshqalar).

12-bob. Tovarlarni va transport vositalarini hisobga olish, hisobga olish tizimini tekshirish hamda ushbu tovarlarni va transport vositalarini inventarizatsiyadan oʻtkazish

1-§. Tovarlarni va transport vositalarini hisobga olish, hisobga olish tizimini tekshirishning umumiy qoidalari

119. Bojxona chegarasidan olib oʻtilayotgan va (yoki) bojxona nazorati ostida boʻlgan barcha tovarlar va transport vositalari bojxona organlari tomonidan hisobga olinishi kerak.

120. Tegishli bojxona rejimlari shartlariga rioya etilishi uchun masʼul boʻlgan yuridik va jismoniy shaxslar bojxona chegarasidan olib oʻtilayotgan va (yoki) bojxona nazorati ostida boʻlgan tovarlarning va transport vositalarining hisobini yuritishi hamda har chorakda bojxona organlariga Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadigan shaklda hamda elektron tarzda hisobot taqdim etishi shart.

121. Tovarlarning va transport vositalarining hisobi bojxona organlarida joriy etilgan axborot tizimlari orqali yuritiladi.

122. Tegishli bojxona rejimlari shartlariga rioya etilishi uchun masʼul boʻlgan yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan amalga oshiriladigan tovarlarni va transport vositalarini hisobga olish tizimini tekshirish bojxona organlari tomonidan quyidagi hollarda qoʻllanilishi mumkin:

shaxs bojxona rasmiylashtiruvining soddalashtirilgan tartib-taomillarini qoʻllash toʻgʻrisida ariza berganda;

hisobga olinishi lozim boʻlgan tovarlar shartli ravishda chiqarib yuborilganda;

bojxona brokerlarining, bojxona tashuvchilarining, shuningdek, ayrim bojxona rejimlari doirasida faoliyat yuritayotgan va (yoki) tovarlarni bojxona nazorati ostida saqlash boʻyicha xizmatlar koʻrsatayotgan shaxslarning faoliyati nazorat qilinayotganda;

bojxona nazorati ostida turgan tovarlar va (yoki) transport vositalariga nisbatan vakolatli shaxs tekshirilayotganda.

2-§. Tovarlarni va transport vositalarini inventarizatsiyadan oʻtkazishning umumiy qoidalari

123. Bojxona nazorati ostida turgan tovarlar va transport vositalari bojxona organi boshligʻining yoki uning oʻrnini bosuvchi shaxsning mazkur Nizomga 1-ilovaga muvofiq shaklda qabul qilingan qaroriga koʻra bojxona organining mansabdor shaxslari tomonidan inventarizatsiyadan oʻtkaziladi (keyingi oʻrinlarda — inventarizatsiyadan oʻtkazish).

Inventarizatsiyadan bojxona ombori, vaqtincha saqlash, vaqtincha olib kirish, boj olinmaydigan savdo, erkin bojxona zonasi, erkin ombor bojxona rejimlariga joylashtirilgan, shuningdek, shartli chiqarib yuborilgan bojxona nazorati ostidagi tovarlarni ular dastlab bojxona rejimiga joylashtirilgan vaqtdagi holatida (but, yaroqli, oʻzgarishsiz va boshqalar) saqlanayotganligiga aniqlik kiritish, bojxona rejimlari talablari va shartlariga rioya qilinganligini joylashgan manzilga borgan holda oʻrganish maqsadida oʻtkaziladi.

Inventarizatsiyadan oʻtkazishda bojxona organi xodimlari tomonidan bojxona nazorati ostida turgan tovarlarni bevosita saqlash joyiga borgan holda mavjudligi tekshiriladi, miqdorini aniqlash maqsadida sanaladi yoki oʻlchanadi, foydalanishdagi yaroqlilik holati oʻrganiladi.

124. Tovarlarni vakolatli shaxs ishtirokida bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan inventarizatsiya oʻtkaziladi.

125. Inventarizatsiya quyidagi hollarda oʻtkaziladi:

bojxona nazorati ostidagi tovarlar belgilangan talab va shartlar asosida saqlanayotgani yoki foydalanilayotgani oʻrganilayotganda;

tovarlar saqlanayotgan joyda tabiiy ofatlar, yongʻinlar, baxtsiz hodisalar yoki ekstremal sharoitlar yuz berganda;

bojxona nazorati ostidagi tovarlar qonunga xilof tarzda tasarruf etilayotgani toʻgʻrisida maʼlumot boʻlganda;

bojxona organlariga boshqa huquqni muhofaza qilish organlari yoki davlat organlaridan kelib tushgan materiallar, shuningdek, xorijiy davlatlarning bojxona va boshqa davlat organlari va xalqaro tashkilotlardan olingan maʼlumotlar mavjud boʻlganda.

126. Inventarizatsiyadan oʻtkazishda zaruratga koʻra maxsus bilim va malakaga ega, xolis, tekshiruv natijalaridan manfaatdor boʻlmagan mutaxassis va ekspertlar jalb qilinishi mumkin.

127. Bojxona organlari tegishli bojxona rejimlari shartlariga rioya etilishi uchun javobgar boʻlgan yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan oʻtkazilgan tovarlar va transport vositalari inventarizatsiyasi natijalaridan foydalanishi mumkin.

3-§. Tovarlarni inventarizatsiyadan oʻtkazishni belgilash va oʻtkazish boʻyicha qoidalar

128. Bojxona nazorati ostida turgan tovarlarni va transport vositalarini inventarizatsiya qilish bojxona organi boshligʻining yoki uning oʻrnini bosuvchi shaxsning qaroriga koʻra bojxona organining mansabdor shaxslari tomonidan amalga oshiriladi.

129. Bojxona organlari inventarizatsiyadan oʻtkazish boshlanishi haqida kamida 5 ish kuni oldin vakolatli shaxsni xabardor qiladi.

Bojxona organlariga bojxona nazorati ostidagi tovarlar bilan gʻayriqonuniy operatsiyalar oʻtkazilayotgani toʻgʻrisida murojaat kelib tushganda yoki huquqni muhofaza qiluvchi organlarining bergan xabari asosida vakolatli shaxsni ikki ish kuni oldin xabardor qilgan holda inventarizatsiyadan oʻtkaziladi, tezkor qidiruv tadbirlari bundan mustasno.

130. Bojxona organining mansabdor shaxsi oʻzining xizmat guvohnomasini inventarizatsiyadan oʻtkazish boshlanishidan avval vakolatli shaxsga koʻrsatishi hamda inventarizatsiyadan oʻtkazish toʻgʻrisidagi bojxona organi qarori nusxasini taqdim etishi lozim.

131. Vakolatli shaxs bojxona organining mansabdor shaxsiga tovarlar saqlanayotgan bino yoki hududga kirishini taʼminlaydi.

Vakolatli shaxs bojxona organining mansabdor shaxslarini tovarlar joylashgan bino va hududlarga kirishiga toʻsqinlik qilsa yoki tovarlarni koʻrsatishdan bosh tortsa, ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq shaklda dalolatnoma tuziladi va tezkor boʻlinmalarni xabardor qilgan holda qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda kuch va maxsus vositalarni qoʻllash orqali ushbu hududga kirishi mumkin.

132. Inventarizatsiyadan oʻtkazish davomida vakolatli shaxs tovarlar boʻyicha vujudga kelgan nomuvofiqliklar va tafovutlar yuzasidan zarur hujjatlar yoki boshqa maʼlumotlarni taqdim etishi lozim.

133. Inventarizatsiyadan oʻtkazish muddati besh ish kunidan oshmasligi kerak.

134. Oʻtkazilgan inventarizatsiya yakunlari boʻyicha ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq inventarizatsiyadan oʻtkazish dalolatnomasi elektron shaklda tuziladi hamda inventarizatsiya ishtirokchilari tomonidan qoʻl barmoq izlari qoʻyilgan holda, bojxona organining mansabdor shaxsining ERIsi bilan tasdiqlanadi, yozma shaklda deklaratsiyalanadigan tovarlar bundan mustasno.

Yozma shaklda deklaratsiyalanadigan tovarlar boʻyicha oʻtkazilgan inventarizatsiya yakunlari yuzasidan inventarizatsiyadan oʻtkazish dalolatnomasi yozma shaklda tuziladi va bojxona yuk deklaratsiyasi bilan birga saqlanadi.

Inventarizatsiyadan oʻtkazish dalolatnomasi tovarlar bojxona nazorati ostida turgan tovar maqomini yoʻqotgunga qadar inventarizatsiyani oʻtkazgan bojxona organida saqlanadi.

Inventarizatsiyadan oʻtkazish jarayonida bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari talablari buzilganlik holatlari aniqlanganda, elektron shaklda tuzilgan inventarizatsiyadan oʻtkazish dalolatnomasi qogʻozda chop etiladi. Vakolatli shaxsning murojaatiga asosan ushbu dalolatnoma nusxasi taqdim etiladi.

4-§. Tovarlarni inventarizatsiyadan oʻtkazishda bojxona organlari mansabdor shaxslarining huquq va majburiyatlari

135. Bojxona organining mansabdor shaxslari quyidagi huquqlarga ega:

inventarizatsiyadan oʻtkazish uchun bojxona nazorati ostida turgan tovarlar joylashgan bino va hududga kirish;

vakolatli shaxsdan inventarizatsiyadan oʻtkazilayotgan tovarga tegishli bojxona organlari axborot tizimida mavjud boʻlmagan hujjatlarni talab qilib olish;

vakolatli shaxsdan inventarizatsiyadan oʻtkazish uchun tovarlarni taqdim etishni talab qilish;

zarur boʻlganda, maxsus bilim va malakaga ega, xolis, tekshiruv natijalaridan manfaatdor boʻlmagan mutaxassis va ekspertlarni jalb qilish;

tovarlarni inventarizatsiyadan oʻtkazish uchun vakolatli shaxslardan nazorat texnik vositalar va qurilmalar bilan taʼminlab berishni talab qilish.

136. Bojxona organining mansabdor shaxslarining majburiyatlari:

vakolatli shaxsning huquqlari va qonuniy manfaatlarini hurmat qilish, ularga nisbatan noqonuniy qarorlar va harakatlar (harakatsizlik) bilan zarar yetkazilishining oldini olish;

inventarizatsiyadan oʻtkazish tartiblariga rioya qilish;

vakolatli shaxsga inventarizatsiyadan oʻtkazish haqidagi qaror nusxasini berish va unga xizmat guvohnomasini koʻrsatish;

inventarizatsiyadan oʻtkazish davomida vakolatli shaxsning belgilangan ish rejimini buzmaslik;

inventarizatsiyadan oʻtkazishda olingan har qanday maʼlumotdan faqat bojxona maqsadlarida foydalanish;

oʻz xizmat vazifasini bajarish chogʻida oʻziga maʼlum boʻlgan maxfiy maʼlumotlarni va qonunchilik hujjatlari bilan qoʻriqlanadigan boshqa sirlarni tashkil etuvchi maʼlumotlarni oshkor qilmaslik;

vakolatli shaxsning murojaatiga binoan inventarizatsiyadan oʻtkazish tartibiga oid qoidalari toʻgʻrisida zarur maʼlumotlarni taqdim etish;

inventarizatsiyadan oʻtkazishda olingan va tuzilgan hujjatlarning saqlanishini taʼminlash;

inventarizatsiya natijasida bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilishi holatlari aniqlanganda, qonunchilikda belgilangan tartibda choralarni koʻrish;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa majburiyatlarni bajarish.

5-§. Tovarlarni inventarizatsiyadan oʻtkazishda vakolatli shaxsning huquq va majburiyatlari

137. Vakolatli shaxs quyidagi huquqlarga ega:

bojxona organining mansabdor shaxsidan inventarizatsiyadan oʻtkazish uchun asos boʻlgan hujjatlar bilan tanishish, ulardan nusxa olish va uni amalga oshirish tartibiga oid qonunchilik hujjatlari va qoidalari toʻgʻrisida tushuntirish olish;

bojxona organlarining qarorlari va harakatlari (harakatsizligi) ustidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda shikoyat qilish;

oʻz obyektiga bojxona organining mansabdor shaxslarining kirishini quyidagi hollarda rad etish:

bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan inventarizatsiyadan oʻtkazish toʻgʻrisida vakolatli shaxs belgilangan tartibda xabardor etilmaganda;

bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan inventarizatsiyadan oʻtkazish toʻgʻrisida bojxona organining qarorini taqdim etmaganda hamda xizmat guvohnomasini koʻrsatmagan taqdirda;

bojxona organi qarorida belgilangan inventarizatsiya oʻtkazish muddatidan tashqari davrda;

qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa huquqlardan foydalanish.

138. Vakolatli shaxslarning majburiyatlari:

inventarizatsiyadan oʻtkazishda hozir boʻlish va bojxona organining mansabdor shaxslariga inventarizatsiya jarayoni bilan bogʻliq zarur koʻmak koʻrsatish;

inventarizatsiyadan oʻtkazish uchun soʻralgan tovarlarni taqdim etish;

bojxona organining mansabdor shaxsining talabiga binoan, tovarlarga tegishli bojxona organlari axborot tizimida mavjud boʻlmagan hujjatlarni taqdim etish;

inventarizatsiyadan oʻtkazish uchun bojxona nazorati ostida turgan tovarlar joylashgan bino va hududlarga bojxona organining mansabdor shaxslarining toʻsiqsiz kirishini taʼminlash.

6-§. Inventarizatsiyadan oʻtkazishni boshlash, oʻtkazish va yakunlash tartibi

139. Inventarizatsiyadan oʻtkazish boshlanishidan avval:

bojxona organining mansabdor shaxsi Bojxona qoʻmitasining axborot tizimlaridan inventarizatsiyadan oʻtkaziladigan tovarlar toʻgʻrisidagi eng soʻnggi maʼlumotlarni olishi;

vakolatli shaxs tovarlarni sanash, oʻlchash va boshqa bojxona nazorati tartib-taomillarini amalga oshirish uchun qulay boʻlgan holda, tovarlar turi, xususiyati va oʻlchamlariga asosan joylashtirish choralarini koʻrishi shart.

140. Inventarizatsiyadan oʻtkazish jarayonida tovarlarning mavjudligi, ularning belgilangan talablar va shartlar asosida saqlanayotgani tovarlarni bevosita koʻrish orqali aniqlanadi. Bunda tovarlarning miqdoriga aniqlik kiritilishi mumkin.

141. Maxsus jihozlangan joylarda saqlanayotgan oʻyiluvchan, toʻkiluvchan yoki quyiluvchan tovarlarni inventarizatsiyadan oʻtkazish matematik hisob-kitob usullariga asoslanadi.

142. Inventarizatsiyadan oʻtkazish natijasida bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik talablarining buzilganlik holati aniqlanganda, qonunchilikda belgilangan choralar koʻriladi.

13-bob. Tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati

143. Tovarlar chiqarib yuborilganidan keyin bojxona organlari, agar bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik buzilishlari mavjud deb taxmin qilish uchun yetarli va tasdiqlangan asoslar mavjud boʻlsa, bojxona nazoratini amalga oshirishga, shu jumladan bojxona auditi usullari asosida amalga oshirishga haqli.

144. Tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati amalga oshirilayotganda bojxona organlari tovarlarning borligini tekshirishga, ularni qayta bojxona koʻrigidan oʻtkazishga, bojxona deklaratsiyasida koʻrsatilgan maʼlumotlarni qayta tekshirishga, hujjatlarni hamda ushbu tovarlar bilan amalga oshiriladigan tashqi iqtisodiy operatsiyalarga va undan keyingi tijorat operatsiyalariga taalluqli axborotni tekshirishga haqli. Tekshiruv mazkur operatsiyalarga bevosita yoki bilvosita aloqador yoxud zarur hujjatlarga ega boʻlgan yuridik va jismoniy shaxslar joylashgan joylarda oʻtkazilishi mumkin.

145. Tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati quyidagi usullarni qoʻllash orqali amalga oshiriladi;

bojxona auditini oʻtkazish;

tovarning TIF TN kodi boʻyicha toʻgʻri tasniflanganligini nazorat qilish;

bojxona qiymati toʻgʻri belgilanganligini hamda bojxona toʻlovlari toʻgʻri undirilishini monitoring qilish.

146. Tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazoratini oʻtkazish uchun bojxona organi boshligʻining yoki uning oʻrnini bosuvchi shaxsning tekshiruv maqsadi, uni oʻtkazish muddatlari, tekshiruvchi bojxona organining mansabdor shaxslarining tarkibi va tekshirilayotgan davr koʻrsatilgan qarori asos boʻladi.

147. Tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati ayni bir kontrakt (shartnoma, kelishuv) boʻyicha koʻpi bilan bir marotaba oʻtkazilishi mumkin.

148. Tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati hamda bojxona toʻlovlarini qoʻshimcha hisoblash tovarlarning bojxona nazorati ostida boʻlishi tugagan paytdan eʼtiboran uch yil ichida amalga oshirilishi mumkin.

149. Bojxona organlari bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etilganligini vakolatli shaxs tomonidan bojxona rasmiylashtiruvi jarayonida taqdim etilgan hujjatlarni moliya-xoʻjalik faoliyatiga bogʻliq hujjatlarda aks ettirilgan maʼlumotlar bilan solishtirgan holda oʻrganish va tekshirish orqali belgilangan tartibda bojxona auditini oʻtkazadi.

14-bob. Tovar va transport vositalarining bojxona nazorati shakllarini qoʻllash jarayonida texnik xodimlar, xizmat itlari va texnik vositalardan foydalanish

150. Tovar va transport vositalari yoki uning hujjatlariga nisbatan bojxona nazorati shakllarini qoʻllashda bojxona organlari bojxona nazorati toʻliq amalga oshirilishini taʼminlash maqsadida turli ekspert va mutaxassislarni jalb qilishi mumkin.

Bojxona nazorati amalga oshirilishida yukni tushirish va ortish hamda bojxona nazorati shakllarini qoʻllash bilan bogʻliq boʻlgan boshqa vazifalarni amalga oshiruvchi texnik xodimlar ishtirok etishi mumkin.

151. Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishi, olib chiqilishi yoki tranzit olib oʻtilishi taqiqlangan tovarlarni aniqlash maqsadida bojxona koʻzdan kechiruvi va (yoki) bojxona koʻrigi zarur hollarda xizmat itlaridan foydalangan holda oʻtkazilishi mumkin.

152. Bojxona nazorati shakllarini qoʻllash samaradorligini oshirish hamda tovarlar haqidagi maʼlumotlarni (ularning soni, tarkibi, fizik va kimyoviy xossalari, aslliligi, maxfiy joylarning borligi) aniqlash maqsadida texnik vositalaridan foydalaniladi.

Ish samaradorligini oshirish maqsadida bojxona nazoratini amalga oshirishda bojxona organi xodimlari tomonidan quyidagi texnik vositalardan foydalanilishi mumkin:

planshetlar (bojxona koʻrigini amalga oshirish uchun);

radioaloqa vositasi (ratsiya);

videokuzatuv tizimi;

GPS monitoring tizimi va GPS treker qurilmasi;

transport vositalarining davlat raqamini hamda vagonlar raqamini avtomatik aniqlash tizimi;

qoʻl yuklarini koʻrikdan oʻtkazuvchi skaner (rentgen) qurilmalari;

inson tanasini skaner qiluvchi qurilma;

transport vositalarini skaner qiluvchi zamonaviy inspeksion koʻrik majmualari;

elektron avtotarozilar;

hajm oʻlchovlarini avtomatik aniqlovchi qurilmalar;

bojxona nazoratining boshqa texnik vositalari.

Bojxona organlari tomonidan bojxona postlarida bojxona nazoratini amalga oshirish maqsadida inson yuzini tanib olish tizimdan foydalanilishi mumkin, bunda inson yuzini tanib olish tizimi Xavfni boshqarish tizimi bilan integratsiya qilingan holda foydalaniladi.

153. Bojxona nazorati shakllarini (shaxsiy koʻrik bundan mustasno) amalga oshirish davomida bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan jarayon foto va video tasvirga olinishi mumkin, bunda bojxona nazoratini amalga oshirish foto va video tasvirga olishning quyidagi mezonlari va talablariga rioya qilinishi lozim:

bojxona nazoratini amalga oshirishda ishtirok etgan barcha shaxslar;

transport vositasiga oʻrganilgan identifikatsiya vositalarining butligi hamda transport vositasining yuk boʻlimida bevosita (erkin) kirish imkoniyati mavjud yoki mavjud emasligi;

bojxona nazoratidan oʻtkazilayotgan tovar va transport vositasining toʻliq miqdori, oʻlchamlari, alohida xususiyatlari, markasi, rusumi, qadoqlari hamda tovarning TIF TN kodi va bojxona qiymatiga taʼsir koʻrsatishi mumkin boʻlgan boshqa xususiyatlarini yaqqol koʻrinadigan darajada tasvirga olish.

Bojxona nazoratini amalga oshirishda namuna va sinamalarni olish jarayoni tasvirga olinishi mumkin.

Bojxona nazoratini amalga oshirish davomida qonunchilik talablarining buzilganligi aniqlangan taqdirda, aniqlangan holat tafsilotlari tasvirga olinib, protsessual hujjatlarga ilova qilinadi.

154. Bojxona nazorati shakllarini amalga oshirish davomida bojxona organining mansabdor shaxsi texnik vositalarni qoʻllash jarayonida shaxsiy xavfsizlikka, insonlar hayoti va sogʻligʻiga, atrof-muhit hamda tovar va transport vositalariga zarar yetkazmaslik hamda shaxsga doir maʼlumotlarni himoya qilish choralarini koʻrishi lozim.

15-bob. Deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechirish

155. Deklarant bojxona deklaratsiyasi va bojxona maqsadlari uchun zarur boshqa hujjatlar berilguniga qadar tovarlarni bojxona nazorati ostida koʻzdan kechirish, oʻlchash, ularning namunalari va nusxalarini olish huquqiga ega.

Tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish uchun murojaatnoma bojxona deklaratsiyasi bojxona organiga taqdim etilguniga qadar beriladi.

Bojxona organi tomonidan tovarlarni bojxona koʻrigidan oʻtkazish belgilanib, bu jarayon yakuniga yetmagan hollarda yoki tovarlar transport vositasidan tushirilib boʻlganda, deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechirish boʻyicha murojaat qabul qilinmaydi.

156. Deklarant tomonidan tovarlar faqat TIF bojxona postlarida bojxona ombori bojxona rejimida, bojxona organi tomonidan belgilangan bojxona ombori hududida koʻzdan kechiriladi.

Tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish Xavfni boshqarish tizimi tomonidan berilgan topshiriqqa asosan tovarlarga nisbatan Oʻzbekiston Respublikasi tashqi iqtisodiy faoliyat nomenklaturasiga muvofiqligini tasniflash toʻgʻrisidagi dastlabki qaror olinadi.

157. Deklarantning murojaatnomasi bojxona organining axborot tizimida roʻyxatga olinadi. Murojaatnomaning elektron shakli Bojxona qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadi.

158. Tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish uchun taqdim etilgan bojxona yuk deklaratsiyasi Xavfni boshqarish tizimi tomonidan baholanadi.

Bunda Xavfni boshqarish tizimi tomonidan bojxona koʻrigi oʻtkazilishi yuzasidan topshiriq berilganda, bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan bojxona koʻrigi oʻtkaziladi.

Xavfni boshqarish tizimi tomonidan bojxona koʻrigi belgilanmaganda bojxona organining mansabdor shaxsi:

koʻzdan kechirishni amalga oshirayotgan shaxsning tovarlarga nisbatan vakolatliligini aniqlaydi;

transport vositalarini tashqi tarafdan koʻzdan kechiradi;

bojxona identifikatsiyasi vositalari mavjudligi hamda ularga shikast yetkazilmaganligini aniqlaydi, bojxona identifikatsiyasi vositalari buzilganligi aniqlangan hollarda, tovarlarni yoʻqolish ehtimollari mavjudligini aniqlaydi;

bojxona identifikatsiyasi vositalarining olib tashlanishi va transport vositasi yukxonasining ochilishida ishtirok etadi.

Identifikatsiyalash vositalari hamda ular oʻrnatilgan jihozlarga zarar yetkazilgani aniqlanganda, tegishli tartibda bojxona qonun buzilishi yuzasidan ish materiallari yuritilib, tovarlar bojxona koʻrigidan oʻtkaziladi, bunda deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

159. Tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish bilan bogʻliq barcha jarayonlar bojxona nazorati ostida amalga oshiriladi.

Xavfni boshqarish tizimi tomonidan bojxona koʻrigi belgilanmagan hollarda deklarant tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish yakuni boʻyicha mazkur Nizomga 4-ilovaga muvofiq “tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish dalolatnomasi”ni elektron tarzda ushbu jarayonda ishtirok etgan bojxona organining mansabdor shaxsiga tasdiqlash uchun taqdim etadi.

“Tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish dalolatnomasi”ga uni bojxona organining mansabdor shaxsi tasdiqlagandan soʻng rasmiylashtirilgan maqomi beriladi.

Bunda deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechirish natijasida yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilgan tovarlar boʻyicha tafovut aniqlangangani toʻgʻrisida “tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish dalolatnomasi”da koʻrsatilgan hollarda bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan bojxona koʻrigi oʻtkaziladi.

Bojxona koʻrigi natijasida “tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish dalolatnomasi”da koʻrsatib oʻtilgan maʼlumotlar boʻyicha tafovut aniqlangan taqdirda, qonunchilikda belgilangan tartibda deklarantga nisbatan tegishli choralar koʻriladi.

160. Deklarant tomonidan koʻzdan kechirish jarayonida bojxona organi yoki deklarantning talabiga koʻra ekspert va/yoki mutaxassislar jalb etilishi mumkin.

161. Deklarant tomonidan koʻzdan kechirish natijasida yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilgan tovarlar boʻyicha tafovut aniqlangan taqdirda, tovarlarga mos shaklda tegishli hujjatlar qayta taqdim etiladi.

162. Aniqlangan tafovut boʻyicha vakolatli shaxsga nisbatan bojxona qonunchilik buzilishi holati rasmiylashtirilmaydi. Ushbu Nizomning 159-bandida koʻrsatib oʻtilgan holatlar bundan mustasno.

163. Deklarant tomonidan koʻzdan kechirish jarayonlari tegishli murojaatnoma bojxona organlari axborot tizimlarida roʻyxatga olingan vaqtdan boshlanadi hamda mazkur “tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish dalolatnomasi” rasmiylashtirilgan maqomi berilgandan soʻng yakunlanadi.

16-bob. Tovarlarni qayta yuklash jarayonlarida bojxona nazoratini amalga oshirish

164. Maxsus bojxona plombasi buzilmagan yoxud transport vositasining yuk boʻlimlari ochilmagan holda qayta yuklash jarayonlari bojxona organining mansabdor shaxsi ishtirokisiz, shuningdek, tranzit tartibda harakatlanayotgan transport vositasiga yuklangan tovarlarni bir transport vositasidan boshqa transport vositasiga qayta yuklash faqat bojxona nazorati zonalarida bojxona organining mansabdor shaxsi ishtirokida amalga oshiriladi.

Bunda qayta yuklash jarayoni boshlanishidan oldin deklarant tomonidan bojxona organlariga murojaat qilinadi.

165. Bojxona organining mansabdor shaxsi ishtirokida qayta yuklash jarayonlarida bojxona organining mansabdor shaxsi quyidagi xatti-harakatlarni bajaradi:

taqdim etilgan yuk kuzatuv hujjatlarini oʻrganadi;

bojxona identifikatsiyasi vositalari mavjudligi, ularga shikast yetkazilmagani, oʻzgartirilmagani yoki buzilmaganligini tekshiradi;

transport vositasida Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishi, olib chiqilishi va tranzit olib oʻtilishi taqiqlangan yoki cheklangan tovarlarning mavjudligini tekshiradi;

qayta yuklash jarayonlari tugallanganidan soʻng transport vositasiga bojxona plombasini qoʻyadi (normativ-huquqiy hujjatlar talablarida bojxona plombalarini qoʻyish nazarda tutilgan boʻlsa).

Qayta yuklash bojxona omborida amalga oshirilganda, bojxona organining mansabdor shaxsi bojxona nazoratini ombor mudiri javobgarligi ostida videokuzatuv tizimlari orqali amalga oshirishi mumkin.

Qayta yuklash jarayonlari yakuni boʻyicha mazkur Nizomga 5-ilovada koʻrsatib oʻtilgan shaklda qayta yuklash dalolatnomasi rasmiylashtiriladi.

166. Qayta yuklash dalolatnomasi deklarantning yoki vakolatli shaxsning talabiga asosan A4 formatli oq qogʻozga chop etilgan holda taqdim etilishi mumkin.

17-bob. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi jarayonida tovarning kuzatuv hujjatlarini almashtirish tartibi

167. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi jarayonida tovar kuzatuv hujjatlari bojxona qonunchiligi talablariga rioya qilingan holda almashtiriladi. Bunda bojxona nazoratining quyidagi bosqichlarida tovar kuzatuv hujjatlarini almashtirishga ruxsat beriladi:

deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechiruvi natijasi boʻyicha tafovut aniqlanganda;

tovar va transport vositasi manzil bojxona postiga yetib kelgandan soʻng keyingi bojxona rejimiga joylashtirishdan oldin;

BYD rasmiylashtirilmasdan (sariq va yashil yoʻlakda) oldin.

168. Tovarlarga nisbatan bojxona koʻrigini oʻtkazish belgilanganda yoki bojxona nazoratining boshqa shaklini qoʻllash natijasida bojxona organlari tomonidan tovarlar va kuzatuv hujjatlari oʻrtasida tafovut aniqlanganda, kuzatuv hujjatlarini almashtirish tegishli protsessual hujjatlar rasmiylashtirilgandan soʻng surishtiruv, tergov yoki sud organlarining qarori asosida amalga oshiriladi.

169. Tovarning kuzatuv hujjatlari quyidagi asoslarga koʻra almashtirilishi mumkin:

tovarning deklaratsiyada koʻrsatilgan maʼlumotlarga muvofiq kelmasligi;

tovarning nomi yoki uning TIF TN kodi oʻzgartirilganida;

tashish jarayonida tovarning shikastlanishi;

tovarga egalik qilish huquqi oʻzgartirilayotganda;

tovar nuqsonga ega ekanligi yoki shartnomadagi tavsifiga mos kelmasligi aniqlanganda;

shartnoma shartlariga oʻzgartirish (vazni, shu jumladan qoʻshimcha oʻlchov birligidagi miqdori, narxi, TIF TN kodi, yetkazib berish shartlari va boshqalar) kiritish lozim boʻlganda;

hujjatlarning yoʻqolishi yoki yaroqsiz holga kelishi (transport hujjatlari, sertifikatlar va boshqalar) oqibatida;

hujjatlardagi maʼlumotlarning notoʻgʻri yoki noaniq boʻlishida (imlo xatolari, narxidagi noaniqliklar va boshqalar);

respublikaga olib kiriladigan tovar toʻgʻrisida hisobvaraq-faktura (invoys)da koʻrsatiladigan minimal maʼlumotlar toʻliq koʻrsatilmaganda.

170. Mazkur Nizomning 169-bandida keltirilgan holatlar mavjudligi aniqlanganda, deklarant tomonidan tovarning kuzatuv hujjatlarini almashtirish boʻyicha quyidagi maʼlumotlar koʻrsatilgan holda bojxona organlariga yozma yoki elektron tarzda xabarnoma yuboriladi:

bojxona deklaratsiyasining (tranzit va boshqa) raqami va sanasi;

tovar kuzatuv hujjatlarini almashtirish sababi hamda oʻzgartiriladigan har bir maʼlumotlar;

tovar haqidagi har bir yangi maʼlumotlar (nomi, miqdori, qiymati va boshqalar).

Xabarnomaga tovarning eski va yangi kuzatuv hujjatlari (invoys, transport hujjatlari, sertifikatlar va hokazo) ilova qilinadi.

171. Bojxona organlari xabarnoma kelib tushgandan soʻng quyidagi harakatlarni amalga oshiradi:

taqdim etilgan hujjatlar belgilangan tartibda tekshiriladi va zarur boʻlganida tovarlar koʻzdan kechiriladi;

tovarning TIF TN kodi va nomi oʻzgartirilayotganda bojxona organi tomonidan tovarga nisbatan bojxona koʻrigini amalga oshiradi va bojxona ekspertizasini tayinlaydi.

Tovar narxi pasayishi koʻzda tutilgan yuk-kuzatuv hujjatlari, shu jumladan, invoysni almashtirishga yuk joʻnatuvchi mamlakatning bojxona xizmati tomonidan eksport deklaratsiyasi oʻzgartirilib, bu toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi bojxona organlariga yozma maʼlumot taqdim etilganda ruxsat etiladi va bojxona rasmiylashtiruviga qabul qilinadi.

Tovar narxi pasayishi koʻzda tutilgan yuk-kuzatuv hujjatlarini bojxona rasmiylashtiruviga qabul qilgan mansabdor shaxs majburiy tarzda yuk joʻnatuvchi mamlakatning bojxona xizmatiga xalqaro soʻrovnoma yuborish choralarini koʻradi.

172. Bojxona organlari tomonidan xabarnomada keltirilgan holatlar va taqdim etilgan hujjatlar oʻrganib chiqilgandan soʻng tovar kuzatuv hujjatlarni almashtirishga ruxsat berish yoki rad etish toʻgʻrisida qaror qabul qilinadi. Bunda:

ruxsat berilgan taqdirda, bojxona deklaratsiyasiga tegishli oʻzgartirishlar kiritiladi;

rad etilgan taqdirda, xabarnomaga rad etish asoslari koʻrsatilgan holda yozma yoki elektron javob xati beriladi.

18-bob. Tovar va transport vositalariga nisbatan chegara bojxona postlarida kuchaytirilgan bojxona nazoratini amalga oshirish

173. Bojxona organlari tomonidan chegara bojxona postlarida ionlashtiruvchi nurlanish manbalari yoki radioaktiv materiallar hamda boshqa ommaviy qirgʻin qurollari, insonlar, hayvonot olami va oʻsimliklar uchun yuqumli kasalliklar mavjudligi aniqlangan taqdirda, kuchaytirilgan bojxona nazorati amalga oshiriladi.

174. Bojxona organlari chegara bojxona postlarida radioaktiv materiallarni respublika hududiga olib kirish, hududidan olib chiqish va hududi orqali tranzit qilish boʻyicha radiatsiyaviy nazoratni amalga oshiradi.

Tovar va transport vositalarini bojxona nazoratidan oʻtkazish davomida ionlashtiruvchi nurlanish manbalari yoki radioaktiv materiallar mavjudligi aniqlanganda, bojxona organlari radiatsiya xavfsizligini taʼminlash choralarini koʻradi.

Ionlashtiruvchi nurlanish manbalari yoki radioaktiv materiallar aniqlangan transport vositasini alohida joyga ajratgan holda boshqa shaxslarning unga yaqinlashishini cheklab qoʻyib, aniqlangan ionlashtiruvchi nurlanish manbalari yoki radioaktiv materiallar toʻgʻrisida Fanlar akademiyasining Yadro fizikasi instituti va vakolatli davlat idoralari xabardor qilinadi.

Aniqlangan ionlashtiruvchi nurlanish manbalari yoki radioaktiv materiallarga nisbatan bojxona organlarining keyingi harakatlari qonunchilikda belgilangan tartibda mazkur yoʻnalishda vakolatli boʻlgan davlat idoralari bilan hamkorlikda amalga oshiriladi.

175. Chegara bojxona postlarida bojxona nazoratini amalga oshirish davomida tovarlarda (hayvonot yoki oʻsimlik dunyosi) yuqumli kasalliklar yoki zararkunandalar mavjudligi aniqlanganda, bojxona organlari veterinariya nazorati organlari va sanitariya-karantin boʻlinmalari xodimlari bilan hamkorlikda qonunchilikda belgilangan tartibda mazkur tovarlarning Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishi hamda yuqumli kasalliklar yoki zararkunandalar tarqalishining oldini olish choralarini koʻradi.

176. Oʻzbekiston Respublikasida karantin holati eʼlon qilinganda yoki dunyo mamlakatlarida, jumladan, chegaradosh mamlakatlarda yuqumli va epidemiologik kasalliklar tarqalgan vaqtda chegara bojxona postlarida kuchaytirilgan bojxona nazorati amalga oshiriladi.

19-bob. Yakunlovchi qoidalar

177. Tovar va transport vositalarini bojxona nazorati shakllarini amalga oshirayotgan shaxslar uchun maʼlum boʻlgan maʼlumotlar tijorat siri hisoblanib, ushbu maʼlumotlar faqat vakolatli shaxslargagina oshkor etilishi lozim, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno.

178. Bojxona organlari mansabdor shaxslari hamda bojxona nazorati shakllarini qoʻllash davomida ishtirok etgan boshqa shaxslar ushbu Nizom talablarini buzganliklari uchun Oʻzbekiston Respublikasining qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgar boʻladi.

Bojxona nazorati shakllarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA

Tovarlarni inventarizatsiyadan oʻtkazish toʻgʻrisida bojxona organining QARORI 20___ yil “____” _____________ ____ (kun) _____ (oy) _________________________________________________________________________________________ (bojxona organi nomi) _________________________________________________________________________________________ (inventarizatsiya qilish uchun asos) _________________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning nomi (F.I.O.), joylashgan joyi va (yoki) haqiqatda faoliyat yuritadigan joyi) _________________________________________________________________________________________ (inventarizatsiyadan oʻtkazishga jalb qilingan boshqa shaxslarning F.I.O. va lavozimi) QAROR QILAMAN: _________________________________________________________________________________________ (inventarizatsiyadan oʻtkazuvchi bojxona organi m ansabdor shaxs larining F.I.O. va lavozimi) Inventarizatsiyadan oʻtkazish muddati ________ yil _______________ dan boshlab ___________________________________ (yil) ___________ (kun/oy) __________ yil ___________________ gacha etib belgilansin. ___ (yil) ____________ (kun/oy) Bojxona nazorati ostidagi tovarlarni inventarizatsiyadan oʻtkazishda ularning belgilangan joyda haqiqatda mavjudligi hamda qonunchilik hujjatlaridagi talab va shartlar asosida saqlanayotganligi oʻrganilsin. ________________________________ (mansabdor shaxsning lavozimi) ____________ (imzo) ____________________________________ F.I.O.

Bojxona nazorati shakllarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA

Inventarizatsiyani oʻtkazuvchi bojxona organi mansabdor shaxslarni vakolatli shaxsning obyektlariga (hududlarga yoki binolarga) kirishiga toʻsqinlik qilinganlik va (yoki) vakolatli shaxs oʻz majburiyatini toʻliq bajarmaganligi toʻgʻrisidagi

20___ yil “___” ______________ __________________________ (dalolatnoma tuzilgan joy) Men, _____________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (dalolatnoma tuzgan mansabdor shaxsning F.I.O., lavozimi) ________________________________________________________________________________________ (bojxona organi qarori raqami, sanasi) ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (inventarizatsiya oʻtkazilishi lozim boʻlgan vakolatli shaxsning nomi va joylashgan manzili) ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning obyektlar (hududlar yoki binolar)ning joylashgan joyi, ushbu obyektlarga kirishga toʻsqinlik qilinganlik va (yoki) vakolatli shaxs oʻz majburiyatini toʻliq bajarmaganligi holati tafsilotlari ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ Holat yuzasidan sodir etgan vakolatli shaxsning tushuntirishi yoki bayonnomani imzolashdan bosh tortganligi: Bayonnomaga qoʻshimchalar va ilovalar: ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (video va fotosuratlar, xolislar (F.I.O.) va boshqalar) ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ vakolatli shaxsga uning huquq va majburiyatlari tushuntirildi. _____________________________ __________________ (vakolatli shaxs F.I.O.) (Imzo) _____________________________ __________________ (xolis sifatida qatnashgan shaxs F.I.O.) (Imzo) _____________________________ __________________ (xolis sifatida qatnashgan shaxs F.I.O.) (Imzo) Dalolatnomani tuzdim: _____________________________ __________________ (bojxona organi mansabdor shaxsi F.I.O.) (Imzo)

Bojxona nazorati shakllarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA

Inventarizatsiyadan oʻtkazish DALOLATNOMASI 20___ yil “__” ________ (Tuzilgan joy) (shahar/viloyat) Bojxona organi: _____________________________ Inventarizatsiya boshlangan sana: _____________________________ Yakunlangan sana: __________________________ Tovar saqlanayotgan joy nomi: _____________________________ Inventarizatsiya natijasi: Tafovut aniqlandi/aniqlanmadi Mavjud tovarlar toʻgʻrisida maʼlumot: T/r Bojxona deklaratsiyasi raqami Bojxona rejimi kodi STIR Tashkilot nomi Tovar nomi Qoldiq brutto vazni, kg Ruxsatsiz foydalanilgan tovarlar toʻgʻrisida maʼlumot: T/r Bojxona deklaratsiyasi raqami Bojxona rejimi kodi STIR Tashkilot nomi Tovar nomi Qoldiq brutto vazni, kg Dalolatnoma barcha ishtirokchilarga baland ovozda oʻqib eshittirildi, ishtirokchilardan hech qanday qoʻshimcha va eʼtirozlar boʻldi/boʻlmadi. Ushbu dalolatnomani toʻgʻri deb imzo chekuvchilar: Ishtirokchilar: ________________________ ________________________ ________________________ (vakolatli shaxs F.I.O.) (imzo) (M.Oʻ) ________________________ ________________________ (mutaxassis/ekspert F.I.O.) (imzo) ________________________ ________________________ ________________________ (bojxona xodimi F.I.O.) (imzo) (M.Oʻ)

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 4-ILOVA

BOJXONA QOʻMITASI ____________________________________ ____________________________________ 1. Hududiy bojxona boshqarmasi nomi 1.1. Bojxona posti nomi Tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish DALOLATNOMASI ____________________________________ ____________________________________ 2. Sana (kun,oy, yil) 2.1. Dalolatnoma raqami ____________________________________ ____________________________________ 3. Eksport qiluvchi/import qiluvchi tashkilot nomi 3.1. STIR / PINFL raqami Koʻzdan kechiruv: ____:____ ____:____ ____________________________________ 4. Boshlandi 4.1. Tugadi _________________________ _________________________ _________________________ 5. Transport turi 5.1. Transport raqami 5.2. Identifikatsiya vositasi Tovarlarning umumiy: __________________ __________________ __________________ 6. Brutto vazni (kg.) 6.1. Netto vazni (kg.) 6.2. Soni Ilova qilgan qoʻshimcha hujjatlar: __________________ __________________ 7. Raqami 7.1. Sanasi Tovarlar koʻzdan kechirish natijasida tafovut: □ aniqlandi / □ aniqlanmadi Tovarlarni koʻzdan kechirish natijasiga koʻra quyidagilar aniqlandi: Koʻzdan kechirilgan tovarlar deklaratsiyalanishi lozim boʻlgan tovarlarga: □ mos keladi / □ mos kelmaydi qoʻshimcha varaqlar soni: __________________ Dalolatnomaga ilova qilingan №___ qoʻshimcha varaq Koʻzdan kechirilgan tovarlar boʻyicha quyidagi tafovutlar aniqlandi: □ □ □ 8. Yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilmagan 8.1. Yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilganidan ortiqcha 8.2. Yuk kuzatuv hujjatlarida koʻrsatilganidan kam 1. _________________________________________ ___________________ _________________ Tovar nomi TIF TN kodi miqdori 2. _________________________________________ ___________________ _________________ Tovar nomi TIF TN kodi miqdori 3. _________________________________________ ___________________ _________________ Tovar nomi TIF TN kodi miqdori 4. _________________________________________ ___________________ _________________ Tovar nomi TIF TN kodi miqdori 5. _________________________________________ ___________________ _________________ Tovar nomi TIF TN kodi miqdori Deklarant (yoki vakolatli shaxs): _________________________ F.I.O. Koʻzdan kechirishda ishtirok etgan bojxona organi xodimi: _________________________ F.I.O.

Tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish dalolatnomasini toʻldirish tartibi

1-grafada (Hududiy bojxona boshqarmasi nomi) koʻzdan kechirilgan hududiy bojxona boshqarmasi nomi yoziladi.

1.1-grafa (Bojxona posti nomi) Deklarant tomonidan murojaat etilgan bojxona posti nomi koʻrsatiladi.

2-grafada (Sana) koʻzdan kechirish yakunlangandan soʻng dasturda roʻyxatga olinadi hamda sana dastur tomonidan avtomatik toʻldiriladi.

2.1-grafada (Dalolatnoma raqami) koʻzdan kechirish yakunlangandan soʻng dasturda roʻyxatga olinadi hamda dalolatnoma tartib raqami dastur tomonidan avtomatik toʻldiriladi.

3-grafada (Eksport qiluvchi/import qiluvchi tashkilot nomi) eksport qiluvchi yoki import qiluvchi nomi koʻrsatiladi.

3.1-grafada (STIR/PINFL raqami) Eksport qiluvchi/import qiluvchi tashkilotning STIR raqami yoki tovarga vakolatli shaxs PINFL raqami koʻrsatiladi.

4-grafada (Koʻzdan kechiruv vaqti) bunda deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechirish boshlangan vaqt koʻrsatiladi.

4.1-grafada (Koʻzdan kechiruv vaqti) bunda deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechirish tugallangan vaqt koʻrsatiladi.

4.2-grafada (Koʻzdan kechiruv joyi) koʻzdan kechirilgan bojxona ombori nomi koʻrsatiladi.

5-grafada (Transport turi) transport turi koʻrsatiladi.

Masalan: avto, temir yoʻl, avia.

5.1-grafada (Transport dav. raqami) transport vositasining davlat raqami yoki temir yoʻl vagoni raqami koʻrsatiladi.

5.2-grafada (Identifikatsiya vositasi) transport vositasiga ilingan identifikatsiya raqami koʻrsatiladi.

6-grafada (Tovarlarning umumiy) ushbu bandda koʻzdan kechirilgan tovarning umumiy brutto vazni (kg.da) koʻrsatiladi.

6.1-grafada (Tovarlarning umumiy) ushbu bandda koʻzdan kechirilgan tovarning umumiy netto vazni (kg.da) koʻrsatiladi.

6.2-grafada (Tovarlarning umumiy) ushbu bandda koʻzdan kechirilgan tovarning umumiy soni koʻrsatiladi.

7-grafada (Ilova qilinadigan hujjatlar) tovar va transportga ilova qilingan hujjat tartib raqami koʻrsatiladi.

7.1-grafada (Ilova qilinadigan hujjatlar) tovar va transportga ilova qilingan hujjat sanasi koʻrsatiladi.

Masalan: Ivs№ 11254 — 01.01.2024-yil, SMR№ 332144565 — 01.01.2024-yil, 22017/01.01.2024/0000159 — 01.01.2024-yil

“Tovarlarni koʻzdan kechirish natijasida tafovut” bandida deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechirish natijasida tafovut aniqlangani yoki aniqlanmagani koʻrsatiladi.

“Koʻzdan kechirilgan tovarlar deklaratsiyalanishi lozim boʻlgan tovarlarga” bandida deklarant tomonidan tovarlarni koʻzdan kechirish natijasida deklaratsiyalanishi lozim boʻlgan tovarlarni mos kelishi yoki mos kelmasligi koʻrsatiladi.

Masalan: agar koʻzdan kechirish natijasida tafovut aniqlanmasa hamda tovarlar deklaratsiyalanishi lozim boʻlgan tovarlarga mos kelsa — “mos keladi”, agarda aksincha boʻlsa — “mos kelmaydi” belgilanadi.

“Koʻzdan kechirilgan tovarlar boʻyicha quyidagi tafovutlar aniqlandi” bandida tovarlarni deklarant tomonidan koʻzdan kechirish natijasida aniqlangan tafovut aniq koʻrsatilishi lozim. Bunda:

8-grafada: hujjatlarda koʻrsatilmagan boʻlsa — “koʻrsatilmagan” bandida munosabat belgisi qoʻyiladi;

8.1-grafada: hujjatlarda koʻrsatilganidan ortiqcha tovarlar aniqlansa — “ortiqcha” bandida munosabat belgisi qoʻyiladi;

8.2-grafada: hujjatlarda koʻrsatilganidan kam boʻlsa — “kam” bandida munosabat belgisi qoʻyiladi.

Bojxona nazorati shakllarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 5-ILOVA

BOJXONA QOʻMITASI

________________________________________ ____________________________ Hududiy bojxona boshqarmasi nomi Bojxona posti nomi QAYTA YUKLASH DALOLATNOMASI ________________________________________ ____________________________ Qayta yuklash sanasi Dalolatnoma raqami ________________________________________ ____________________________ Eksport qiluvchi / Import qiluvchi tashkilot nomi STIR / JSHSHIR ________________________________________ Qayta yuklash joyi Qayta yuklash: _________________ _________________ boshlandi tugadi Transport vositasi: oldin keyin Identifikatsiya vositalari: _________________ _________________ oldin keyin □ shikastlangan □ shikastlanmagan Qayta yuklash jarayonlarida BQB holati rasmiylashtirildi: □ XA □ YOʻQ Bojxona organi xodimi: F.I.O.

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 6-noyabrdagi 700-son qaroriga 2-ILOVA

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom bojxona auditini oʻtkazish tartibini belgilaydi.

2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:

bojxona auditi — tovarlarni chiqarishga ruxsat berilgandan soʻng bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilganligini vakolatli shaxslar tomonidan bojxona rasmiylashtiruvi jarayonida taqdim etilgan hujjatlarni moliya-xoʻjalik faoliyatiga bogʻliq hujjatlarda aks ettirilgan maʼlumotlar bilan solishtirgan holda oʻrganish va tekshirishga asoslangan bojxona nazorati shakli;

bojxona auditi dasturi — vakolatli shaxs faoliyatida oʻtkaziladigan bojxona auditining nazorat savolnomasi;

bojxona organi qarori — bojxona organi (bojxona posti bundan mustasno) tomonidan oʻz vakolatlari doirasida bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq yozma shaklda qabul qilingan huquqiy hujjat;

bojxona organi mansabdor shaxsi — vakolatli shaxsga nisbatan bojxona auditini oʻtkazish vazifasi yuklangan bojxona organi xodimi;

vakolatli shaxs — tovarning va (yoki) transport vositasining egasi yoki tovarga va (yoki) transport vositasiga nisbatan bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq vakolatlarga ega boʻlgan yoxud tovarning va (yoki) transport vositasining egasi nomidan tegishli shartnoma yoki ishonchnoma asosida ish koʻruvchi shaxs;

vakolatli organ — qonunchilik bilan tadbirkorlik subyektlari faoliyatida tekshiruvlarni muvofiqlashtirish hamda nazorat qiluvchi organlar tomonidan tadbirkorlik subyektlari faoliyatida tekshiruvlar oʻtkazilishining qonuniyligini nazorat qilish uchun vakolat berilgan tashkilot;

kameral bojxona auditi — bojxona auditini vakolatli shaxsning ish joyi va (yoki) oʻz faoliyatini amalga oshiradigan hududga bormagan holda amalga oshirish;

sayyor bojxona auditi — bojxona auditini vakolatli shaxsning ish joyi va (yoki) oʻz faoliyatini amalga oshiradigan hududda yoxud tovarlar joylashgan joyda amalga oshirish;

“Yagona davlat nazorati” axborot tizimi (keyingi oʻrinlarda — Axborot tizimi) — tadbirkorlik sohasida davlat nazorati bilan bogʻliq maʼlumotlarni yigʻish, tahlil qilish va qayta ishlash imkonini beruvchi hamda nazorat qiluvchi organlar tomonidan tadbirkorlik subyektlari faoliyatida oʻtkaziladigan tekshiruvlarni (xabardor etish yoki tekshiruv boshlangandan soʻng xabardor etish orqali) va ular natijalarini roʻyxatga olishni taʼminlovchi elektron axborot tizimi.

3. Bojxona auditi vakolatli shaxsga nisbatan quyidagilarni oʻrganish va tekshirish bilan bogʻliq vazifalarni hal etishga qaratiladi:

tovarlarni muayyan bojxona rejimiga joylashtirishning qonuniyligi;

bojxona deklaratsiyasida qayd etilgan maʼlumotlarning tasdiqlovchi hujjatlarda koʻrsatilgan maʼlumotlarga mosligi;

bojxona yuk deklaratsiyasida rasmiylashtirilgan tovarlarning Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy faoliyat tovar nomenklaturasi kodiga muvofiq toʻgʻri tasniflangani;

maʼlum qilingan bojxona qiymatining haqqoniyligi;

bojxona toʻlovlarining toʻgʻri hisoblangani va undirilgani;

valyutani tartibga solish toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari talablariga rioya etilgani;

tovarlarga nisbatan tarif preferensiyalarining toʻgʻri qoʻllanilgani;

bojxona toʻlovlari boʻyicha imtiyozlar toʻgʻri qoʻllanilgani, tovarlardan foydalanish boʻyicha cheklovlarga rioya etilgani yoki ulardan belgilangan maqsadda foydalanilgani;

shartli chiqarib yuborilgan tovarlar boʻyicha belgilangan cheklovlarga rioya etilgani;

tovar va transport vositalari saqlanadigan joylarga chiqqan holda, ular boʻyicha amalga oshirilgan operatsiyalarning qonuniyligi;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa talablar va majburiyatlarga rioya etilgani.

4. Bojxona auditida vakolatli shaxslar Bojxona qoʻmitasining “Bojxona auditi” avtomatlashtirilgan axborot tizimi (keyingi oʻrinlarda — “Bojxona auditi” tizimi) orqali tanlanadi.

“Bojxona auditi” tizimi orqali bojxona auditini oʻtkazish vazifasi yuklangan bojxona organi mansabdor shaxslari avtomatik tarzda taqsimlanadi.

5. Bojxona auditini oʻtkazish vazifasi yuklangan bojxona organi mansabdor shaxslari haqidagi maʼlumotlar bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida bojxona organi qarori bilan tasdiqlanadi.

6. Bojxona organining bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi qarori ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq shaklda tuziladi.

Bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi bojxona organi qarorida quyidagilar koʻrsatiladi:

qarorning sanasi va raqami;

bojxona auditini oʻtkazuvchi bojxona organining nomi;

bojxona auditi qamrab oladigan davr;

bojxona auditini oʻtkazish muddati;

bojxona auditini oʻtkazish uchun asos boʻlgan holatlar;

tadbirkorlik subyektining nomi (filiali yoki shoxobchasi);

vakolatli shaxsning nomi (familiyasi, ismi va otasining ismi);

vakolatli shaxs joylashgan va (yoki) haqiqatda faoliyat yuritadigan joy (joylar), soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami;

bojxona auditini oʻtkazuvchi bojxona organi mansabdor shaxs(lar)ining familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi;

bojxona auditini oʻtkazishga jalb qilingan boshqa shaxslarning familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi;

mazkur Nizomning 3-bandiga koʻra bojxona auditining oldiga qoʻyilgan vazifalar;

tekshiruv axborot tizimida roʻyxatga olinganligini tasdiqlovchi maxsus kod hamda tekshiruv dasturi.

7. Bojxona organining bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi qarorining ushbu Nizomning 6-bandi oltinchi — oʻn uchinchi xatboshilarida koʻrsatilgan maʼlumotlariga quyidagi hollarda oʻzgartirish yoki qoʻshimchalar kiritilishi mumkin:

tayinlangan bojxona auditining muddati uzaytirilganda va (yoki) toʻxtatib turilganda;

bojxona auditi oldiga qoʻyilgan vazifalar oʻzgarganda va (yoki) bojxona auditi davomida bojxona auditining boshqa vazifalarini oʻrganish zarurati vujudga kelganda.

8. Bojxona auditi mustaqillik, xolislik, professional malakalilik va maxfiylik prinsiplari asosida oʻtkaziladi.

9. Bojxona auditi quyidagi vakolatli shaxslarga nisbatan oʻtkaziladi:

deklarant;

tashuvchi;

bojxona ombori boʻlmagan joylarda tovarlarni bojxona nazoratida saqlayotgan shaxs;

bojxona ombori, boj olinmaydigan savdo doʻkoni va erkin ombor egalari;

import qiluvchi, yukni qabul qiluvchi, tovarlarga nisbatan moliyaviy tartibga solish uchun javobgar shaxslar;

tovarlar chiqarib yuborilgandan keyin ularni sotib oluvchilar;

vakolatli iqtisodiy operator;

vakolatli shaxsning barcha moliyaviy va huquqiy majburiyatlarini oʻz zimmasiga olgan shaxslar.

10. Bojxona auditini oʻtkazish jarayoniga zaruratga koʻra maxsus bilim va koʻnikmalarga ega, xolis, audit natijalaridan manfaatdor boʻlmagan mutaxassislar jalb qilinishi mumkin.

11. Bojxona auditi tovarlarning bojxona nazorati ostida boʻlish muddati tugagan paytdan eʼtiboran uch yil davomida oʻtkazilishi mumkin.

Vakolatli shaxsning aynan bir tovariga nisbatan takroriy bojxona auditi oʻtkazilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

12. Bojxona auditi kameral va (yoki) sayyor shaklda oʻtkaziladi.

13. Bojxona auditi mazkur Nizomga 2-ilovaga muvofiq sxema boʻyicha oʻtkaziladi.

14. Ushbu Nizomda belgilangan tartibda bojxona organlari tomonidan oʻtkaziladigan bojxona auditi boʻyicha tuziladigan hujjatlar “Bojxona auditi” tizimida qayd etib boriladi.

2-bob. Bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida vakolatli organni xabardor qilish

15. Bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida vakolatli organ Axborot tizimida roʻyxatga olish orqali xabardor qilinadi.

Axborot tizimi texnik sabablarga koʻra ishlamagan taqdirda, bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida xabardor qilish keyinchalik Axborot tizimiga kiritish sharti bilan qogʻoz shaklida rasmiylashtirilishi mumkin. Bunda texnik nosozlik vakolatli organ tomonidan rasman tasdiqlangan boʻlishi lozim.

Bojxona organi va vakolatli organ oʻrtasidagi davlat siri bilan bogʻliq boʻlgan bojxona auditini oʻtkazishga oid axborot almashinuvi davlat sirlarini saqlash toʻgʻrisidagi qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi, bunda bojxona auditi Axborot tizimida roʻyxatga olinmaydi.

16. Bojxona organi tomonidan bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida xabardor qilish uchun Axborot tizimiga quyidagi maʼlumotlarni koʻrsatgan holda tasdiqlangan xabarnoma kiritiladi:

bojxona organi nomi;

vakolatli shaxs nomi, soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami yoki shaxsiy identifikatsiya raqami, vakolatli shaxs yuridik manzili, bojxona auditini oʻtkazish manzili;

bojxona auditini oʻtkazish uchun asos boʻlgan hujjat yoki maʼlumot;

bojxona auditini oʻtkazish muddati;

bojxona auditida qamrab olinadigan faoliyat davri.

17. Ushbu Nizomning 19 va 35-bandlarida koʻrsatilgan asos boʻyicha batafsil maʼlumotlar va tasdiqlovchi hujjatlar nusxalari hamda bojxona auditi dasturi xabarnomaga ilova sifatida Axborot tizimiga kiritiladi.

Bojxona auditi dasturi ushbu Nizomning 19 va 35-bandlarida koʻrsatilgan asos doirasida tuzilishi va tasdiqlanishi shart.

18. Bojxona organi bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida vakolatli organni xabardor qilgan kundan boshlab uch ish kuni ichida bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi hamda bir ish kunida Axborot tizimiga kiritadi.

3-bob. Kameral bojxona auditini oʻtkazish tartibi

19. Kameral bojxona auditini oʻtkazish uchun “Bojxona auditi” tizimidagi quyidagilar asos boʻladi:

bojxona organlari axborot dasturlarining maʼlumotlari tahlili natijasida kameral bojxona auditini oʻtkazish boʻyicha aniqlangan xavf darajalari;

xorijiy davlatlarning tegishli organlaridan olingan maʼlumotlarning bojxona organlaridagi maʼlumotlarga mos kelmasligi;

Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksining 188-moddasida nazarda tutilgan bojxona nazorati shakllari oʻtkazilishi natijalari boʻyicha bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilgan deb hisoblanganda;

vakolatli vazirlik va idoralarga soʻrovnomalar yuborish natijasi boʻyicha olingan maʼlumotlarning bojxona organlaridagi maʼlumotlarga muvofiq emasligi.

20. Kameral bojxona auditini oʻtkazish muddati oʻn ish kunidan oshmasligi kerak.

Kameral bojxona auditini oʻtkazish muddati bojxona organi qarori asosida vakolatli organni xabardor qilgan holda quyidagi muddatlargacha toʻxtatib turilishi mumkin:

bojxona organi mansabdor shaxsining tashabbusi bilan tayinlangan ekspertizalar, soʻrovnomalar yuzasidan javoblar, shuningdek, mutaxassis xulosasi olingunga qadar;

vakolatli shaxs oʻz yuridik manzilida boʻlmaganda va (yoki) topilmaganda, uning manzili topilguncha va (yoki) aniqlanguncha;

vakolatli shaxs ogʻir kasalligi sababli bojxona auditini oʻtkazish jarayonida ishtirok eta olmasa, uning nomidan tegishli shartnoma yoki ishonchnomaga asosan ish koʻruvchi shaxs belgilanguniga qadar;

vakolatli shaxs chet elga chiqib ketganda, chet eldan qaytgunga qadar;

vakolatli shaxsga nisbatan tergov harakatlari olib borilayotgan jinoyat ishi yuzasidan qaror qabul qilingunga qadar.

Toʻxtatib turilgan muddat kameral bojxona auditini oʻtkazishning umumiy muddatiga kiritilmaydi.

Kameral bojxona auditi muddatini toʻxtatib turish toʻgʻrisida vakolatli shaxsga bir ish kuni ichida toʻxtatib turish asoslari koʻrsatilgan holda xabar yuboriladi.

21. Tayinlangan kameral bojxona auditini oʻtkazish muddati bir marta hamda oʻn ish kunidan oshmagan muddatga bojxona organi qarori asosida vakolatli organni xabardor qilgan holda quyidagi asoslarga koʻra uzaytirilishi mumkin:

kameral bojxona auditi jarayonida oʻrganilishi lozim boʻlgan hujjatlar hajmining koʻpligi sababli bojxona auditini oʻtkazish uchun belgilangan muddatning yetarli emasligi;

yaroqsiz holga kelgan hujjatlarning, tovarlar harakati hisobini yuritishda foydalanilayotgan va buxgalterlik hisobotlari aks etgan dasturiy taʼminotlardagi elektron axborot tashuvchilarning qayta tiklanishi;

xorijiy tilda taqdim etilgan hujjatlarni tarjima qilish (hujjatlar davlat tiliga tarjima qilingan asl nusxalari shaklida yoki notarial tarzda tasdiqlangan shaklda boʻlishi mumkin).

Boshqa asoslarga koʻra kameral bojxona auditini oʻtkazish muddatini uzaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Bojxona auditi muddatini uzaytirish toʻgʻrisida vakolatli shaxsga bir ish kuni ichida uzaytirish muddati va asoslari koʻrsatilgan holda xabar yuboriladi.

22. Kameral bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi xabarnoma mazkur Nizomga 3-ilovaga muvofiq shaklda bojxona organi mansabdor shaxsi tomonidan tuziladi.

Kameral bojxona auditi tayinlangani toʻgʻrisidagi xabarnomada vakolatli shaxs nomi va soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami, kameral bojxona auditini oʻtkazishi belgilangan bojxona organi mansabdor shaxslarining familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi, bojxona auditining vazifasi, oʻtkazish muddati va davri koʻrsatiladi.

23. Bojxona organi xabarnomada quyidagilarni soʻrab oladi:

tovar va transport vositalariga tegishli boʻlgan hujjatlar (tovarlarni buyurtma qilish, sotib olish, qayta sotish, ishlab chiqarish, yuklash, tashish hamda joʻnatish bilan bogʻliq hujjatlar);

olib kiriladigan va (yoki) olib chiqiladigan tovarlar va transport vositalarining buxgalterlik hisobi va hisoboti hujjatlari;

tovarlarga nisbatan tarif preferensiyalarini qoʻllash uchun asos boʻlgan tovarlarning kelib chiqishi toʻgʻrisidagi sertifikati;

tashqi savdo faoliyatida valyuta operatsiyalarini amalga oshirish maqsadida moliya-xoʻjalik faoliyati bilan bogʻliq hujjatlar;

vakolatli shaxsning bank operatsiyalariga oid hujjatlar.

24. Bojxona organi kameral bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi xabarnomani vakolatli shaxsga kameral bojxona auditini oʻtkazish belgilangan kundan eʼtiboran oʻn ish kuni oldin vakolatli shaxsning shaxsiy kabinetiga elektron shaklda yuboradi. Yuborilgan xabarnoma vakolatli shaxs tomonidan oʻqib chiqilganidan keyin, lekin ushbu xabarnoma joʻnatilgan sanadan eʼtiboran uch kundan kechiktirmay olingan deb hisoblanadi.

Agar vakolatli shaxsning shaxsiy kabineti mavjud boʻlmasa, xabarnoma pochta orqali buyurtma xat bilan yuboriladi va u joʻnatilganidan soʻng besh kundan keyin olingan deb hisoblanadi. Shuningdek, xabarnoma vakolatli shaxsga shaxsan topshirilishi mumkin.

25. Xabarnomada nazarda tutilgan hujjatlar va tushuntirishlar bojxona organiga xabarnoma olingan kundan eʼtiboran uch ish kuni ichida tasdiqlangan holda taqdim etiladi yoki vakolatli shaxs xabarnomada talab etilgan hujjatlarga ega emasligi haqida xabarnoma yuborgan bojxona organini xabardor qiladi.

Agar talab etiladigan hujjatlarni va tushuntirishlarni uch ish kuni ichida taqdim etishning imkoni boʻlmasa, vakolatli shaxs xabarnomani olgan kundan eʼtiboran uch ish kunida bojxona organiga iltimosnoma bilan murojaat qilganda, hujjatlarni taqdim etish muddati yana uch ish kuniga uzaytirilishi mumkin.

Vakolatli shaxs tomonidan taqdim etilgan hujjatlarning asl nusxasi kameral bojxona auditi yakunlangandan soʻng vakolatli shaxsga qaytariladi, bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilishi aniqlangan holatlar bundan mustasno.

26. Tayinlangan kameral bojxona auditi doirasida vakolatli shaxs tomonidan bojxona organi xabarnomasida belgilangan muddatda hujjatlar va (yoki) maʼlumotlarning taqdim etilmasligi vakolatli shaxsning barcha tashqi iqtisodiy faoliyat bilan bogʻliq operatsiyalariga nisbatan kelgusida bojxona nazorati shakllarini xavf darajasi yuqori koʻrsatkichga oʻtkazish va unga nisbatan bojxona nazoratining barcha shakllarini qoʻllashga, bojxona organlaridagi mavjud hujjatlar va maʼlumotlar boʻyicha bojxona toʻlovlari hisoblanishiga yoki sayyor bojxona auditi belgilanishiga asos boʻladi.

27. Kameral bojxona auditi jarayonida bojxona organi mansabdor shaxslari tomonidan tovarlarning bojxona yuk deklaratsiyalarida koʻrsatilgan maʼlumotlarga muvofiqligi quyidagi holatlarda joylarga chiqqan holda oʻrganiladi:

tovarlar hamda boshqa buyumlardan namuna (sinama)lar va nusxalar olish, ular yuzasidan ekspertizalar tayinlashda;

bojxona maqsadlarida tovarlarni identifikatsiyalashda.

28. Vakolatli shaxs kameral bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi xabarnomani olgandan soʻng mustaqil ravishda ichki buxgalterlik yoki auditorlik tekshiruvini belgilashga haqli. Mazkur tekshiruv natijalari bojxona organi tomonidan kameral bojxona auditini oʻtkazish davrida inobatga olinadi.

29. Kameral bojxona auditini oʻtkazish jarayonida vakolatli shaxsga tegishli hujjatlarga tuzatish kiritishga ruxsat berilmaydi.

30. Kameral bojxona auditini oʻtkazishni yakunlash vaqti kameral bojxona auditi natijalarini rasmiylashtirish vaqtida tuzilgan kameral bojxona auditi natijalari toʻgʻrisidagi dalolatnomani tuzish sanasi hisoblanadi.

4-bob. Kameral bojxona auditi natijalarini rasmiylashtirish

31. Kameral bojxona auditi natijalari boʻyicha dalolatnoma “Bojxona auditi” tizimi orqali ushbu Nizomga 4-ilovaga muvofiq shaklda elektron shaklda rasmiylashtiriladi.

32. Kameral bojxona auditi natijalari boʻyicha rasmiylashtirilgan dalolatnomada quyidagilar aks ettiriladi:

dalolatnoma tuzilgan vaqt, joy va roʻyxatga olish raqami;

kameral bojxona auditini oʻtkazgan bojxona organi nomi;

kameral bojxona auditini oʻtkazgan bojxona organi mansabdor shaxsining familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi;

vakolatli shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi), joylashgan joyi, soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami;

vakolatli shaxsning bank rekvizitlari;

kameral bojxona auditini oʻtkazishda ishtirok etish uchun jalb qilingan mutaxassislarning familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi;

kameral bojxona auditini oʻtkazish boshlangan sana va uni tugatish sanasi (kameral bojxona auditini oʻtkazish muddati uzaytirilganda va (yoki) toʻxtatilganda, mazkur uzaytirish va (yoki) toʻxtatilgan muddatlar ham koʻrsatiladi);

oʻrganilgan hujjatlar va maʼlumotlar turi;

vakolatli shaxsning buxgalterlik hisobi va hisoboti hujjatlarini yuritish holati;

kameral bojxona auditi natijalari boʻyicha xulosa;

kameral bojxona auditiga oid boshqa maʼlumotlar.

33. Kameral bojxona auditi natijalari toʻgʻrisidagi dalolatnomaning nusxasi bojxona auditi tugagan kundan keyingi ish kunidan kechiktirmasdan vakolatli shaxsning shaxsiy kabinetiga elektron shaklda yuboriladi. Yuborilgan xabarnoma vakolatli shaxs tomonidan oʻqib chiqilganidan keyin, lekin ushbu xabarnoma joʻnatilgan sanadan eʼtiboran uch kundan kechiktirmay olingan deb hisoblanadi.

Agar vakolatli shaxsning shaxsiy kabineti mavjud boʻlmasa, xabarnoma pochta orqali buyurtma xat bilan yuboriladi va u joʻnatilganidan soʻng besh kundan keyin olingan deb hisoblanadi. Shuningdek, xabarnoma vakolatli shaxsga shaxsan topshirilishi mumkin.

34. Kameral bojxona auditi natijalari toʻgʻrisidagi dalolatnomada keltirilgan tafovut va (yoki) xatoliklar bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlikka sabab boʻlganda, dalolatnoma rasmiylashtirilgan kunning ertasidan eʼtiboran oʻn ish kunidan kechiktirmay vakolatli shaxs tomonidan ushbu talabnoma olinganligini va olish sanasini tasdiqlash imkonini beradigan har qanday usulda vakolatli shaxsga yuborilishi kerak.

Bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlikni undirish toʻgʻrisidagi talabnoma mazkur Nizomga 5-ilovaga muvofiq shaklda tuziladi.

5-bob. Sayyor bojxona auditini oʻtkazish tartibi

35. “Bojxona auditi” tizimida sayyor bojxona auditi toʻgʻrisida qaror chiqarish uchun quyidagilar asos boʻladi:

bojxona organlari axborot dasturlarining maʼlumotlari tahlili natijasida sayyor bojxona auditini oʻtkazish boʻyicha aniqlangan xavf darajalari;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilishi mumkinligini koʻrsatuvchi kameral bojxona auditi natijalariga koʻra sayyor bojxona auditi oʻtkazish zarurati vujudga kelganda;

bojxona organlari talabiga asosan belgilangan muddatda xabarnomada koʻrsatib oʻtilgan hujjatlar va (yoki) maʼlumotlarning taqdim etilmasligi;

kameral bojxona auditi natijalari boʻyicha tuzilgan dalolatnoma yuzasidan vakolatli shaxsning eʼtirozi boʻlgan savollarga aniqlik kiritish zarurati yuzaga kelganda;

Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksining 188-moddasida nazarda tutilgan bojxona nazorati shakllarining oʻtkazilishi natijalari boʻyicha bojxona qonunchilik hujjatlari buzilishi mumkinligi holatiga aniqlik kiritish uchun tovar va transport vositalari saqlanadigan joylarga chiqib, ular boʻyicha amalga oshirilgan operatsiyalarning qonuniyligini oʻrganish va tekshirish zarurati yuzaga kelganda.

36. Sayyor bojxona auditini oʻtkazish muddati oʻttiz ish kunidan oshmasligi kerak.

Sayyor bojxona auditini oʻtkazish muddati bojxona organi qarori asosida vakolatli organni xabardor qilgan holda quyidagi muddatlargacha toʻxtatib turilishi mumkin:

bojxona organi mansabdor shaxsining tashabbusi bilan tayinlangan ekspertizalar, soʻrovnomalar yuzasidan javoblar, shuningdek, mutaxassis xulosasi olingunga qadar;

vakolatli shaxs oʻz yuridik manzilida boʻlmaganda va (yoki) topilmaganda, uning manzili topilguncha va (yoki) aniqlanguncha;

vakolatli shaxs ogʻir kasalligi sababli bojxona auditini oʻtkazish jarayonida ishtirok eta olmasa, uning nomidan tegishli shartnoma yoki ishonchnomaga asosan ish koʻruvchi shaxs belgilangunga qadar;

vakolatli shaxs chet elga chiqib ketganda, chet eldan kelgunga qadar;

vakolatli shaxsga nisbatan tergov harakatlari olib borilayotgan jinoyat ishi yuzasidan qaror qabul qilingunga qadar.

Toʻxtatib turilgan muddat sayyor bojxona auditini oʻtkazishning umumiy muddatiga kiritilmaydi.

Sayyor bojxona auditi muddatini toʻxtatib turish toʻgʻrisida vakolatli shaxsga bir ish kuni ichida toʻxtatib turish asoslari koʻrsatilgan holda xabar yuboriladi.

37. Sayyor bojxona auditini oʻtkazish muddati bir marta oʻttiz ish kunidan oshmagan muddatga uzaytirilishi mumkin.

Bojxona auditini oʻtkazish muddati bojxona organi qarori asosida vakolatli organni xabardor qilgan holda quyidagi asoslarga koʻra uzaytiriladi:

sayyor bojxona auditi jarayonida oʻrganilishi lozim boʻlgan hujjatlar hajmining koʻpligi sababli bojxona auditini oʻtkazish uchun belgilangan muddatning yetarli emasligi;

yaroqsiz holga kelgan hujjatlarning, tovarlar harakati hisobini yuritishda foydalanayotgan va buxgalterlik hisobotlari aks etgan dasturiy taʼminotlardagi elektron axborot tashuvchilarning qayta tiklanishi;

chet tilida taqdim etilgan hujjatlarni tarjima qilish (hujjatlar davlat tiliga tarjima qilingan asl nusxalari shaklida yoki notarial tarzda tasdiqlangan shaklda boʻlishi mumkin).

Boshqa asoslarga koʻra sayyor bojxona auditini oʻtkazish muddatini uzaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Sayyor bojxona auditi muddatini uzaytirish toʻgʻrisida vakolatli shaxsga bir ish kunida uzaytirish muddati va sabablarini koʻrsatgan holda xabar yuboriladi.

38. Bojxona organi xabarnomani vakolatli shaxsga sayyor bojxona auditini oʻtkazish muddatidan oʻn besh ish kuni oldin vakolatli shaxsning shaxsiy kabinetiga elektron shaklda yuboradi. Yuborilgan xabarnoma vakolatli shaxs tomonidan oʻqib chiqilganidan keyin, lekin ushbu xabarnoma joʻnatilgan sanadan eʼtiboran uch kundan kechiktirmay olingan deb hisoblanadi.

Agar vakolatli shaxsning shaxsiy kabineti mavjud boʻlmasa, soʻrovnoma pochta orqali buyurtma xat bilan yuboriladi va u joʻnatilganidan soʻng besh kundan keyin olingan deb hisoblanadi. Shuningdek, xabarnoma vakolatli shaxsga shaxsan topshirilishi mumkin.

Sayyor bojxona auditi oʻtkazish kameral bojxona auditida hujjatlar va (yoki) maʼlumotlarning taqdim etilmasligi, shuningdek, kameral bojxona auditi natijalariga koʻra belgilangan holatlarda xabarnoma sayyor bojxona auditini oʻtkazish muddatidan besh ish kuni oldin yuboriladi.

Ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq shaklda sayyor bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida xabarnoma tuziladi.

39. Bojxona organi tomonidan xabarnomada vakolatli shaxsdan sayyor bojxona auditini oʻtkazish vaqtida quyidagilarni taqdim etish va tayyorlash soʻraladi:

tovar va transport vositalariga tegishli boʻlgan hujjatlar (tovarlarni buyurtma, sotib olish, qayta sotish, ishlab chiqarish, yuklash, tashish va joʻnatish bilan bogʻliq hujjatlar);

olib kirilgan va (yoki) olib chiqilgan tovarlar va transport vositalarining buxgalteriya hisobi va hisoboti hujjatlari;

tovarlarga nisbatan tarif preferensiyalarini qoʻllash uchun asos boʻlgan tovarlarning kelib chiqishi toʻgʻrisidagi sertifikati;

tashqi savdo faoliyatida valyuta operatsiyalarini amalga oshirish maqsadida moliya-xoʻjalik faoliyati bilan bogʻliq hujjatlar;

vakolatli shaxsning bank operatsiyalariga oid hujjatlari;

muayyan bojxona rejimi asosida bojxona nazoratida turgan va (yoki) bojxona nazoratidan chiqarilgan hamda saqlanayotgan boshqa tovarlarni xatlovdan oʻtkazish uchun tayyorlash;

bojxona toʻlovlari boʻyicha imtiyozlarga ega boʻlgan tovarlardan maqsadli foydalanilganlik holatini aniqlash, shuningdek, ishlab chiqarilgan mahsulotni qiyoslash uchun tayyorlash.

40. Vakolatli shaxs sayyor bojxona auditini oʻtkazish haqida xabarnomani olgandan soʻng bojxona auditining maqsadidan kelib chiqib, mustaqil ravishda ichki buxgalterlik yoki auditorlik tekshiruvini belgilashga haqli.

41. Vakolatli shaxsning mustaqil ravishda oʻtkazgan ichki buxgalterlik yoki auditorlik tekshiruvi natijalari sayyor bojxona auditi boshlanguniga qadar elektron yoki qogʻoz shaklida taqdim qilinishi mumkin.

Mustaqil ravishda oʻtkazilgan ichki buxgalterlik yoki auditorlik tekshiruvi natijalari bojxona organi tomonidan sayyor bojxona auditini oʻtkazish davrida inobatga olinadi.

42. Bojxona organi mansabdor shaxsi oʻzining xizmat guvohnomasi va tekshiruv oʻtkazish huquqini beruvchi maxsus guvohnomani sayyor bojxona auditi oʻtkazilishi boshlanishidan avval vakolatli shaxsga koʻrsatishi hamda sayyor bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi bojxona organi qarori va bojxona auditi dasturining bir nusxasini taqdim etishi, shuningdek, Axborot tizimiga maxsus kodni kiritish orqali bojxona auditiga doir maʼlumotlarni olish huquqi mavjudligini tushuntirishi kerak.

43. Sayyor bojxona auditini oʻtkazish jarayonida vakolatli shaxsga tegishli hujjatlarga tuzatish kiritishga ruxsat berilmaydi.

44. Sayyor bojxona auditini oʻtkazish davomida bojxona organi mansabdor shaxsi vakolatli shaxsni sayyor bojxona auditining dastlabki natijalari bilan tanishtirishi lozim.

45. Sayyor bojxona auditini oʻtkazishni yakunlash vaqti sayyor bojxona auditi natijalarini rasmiylashtirish vaqtida tuzilgan sayyor bojxona auditi natijalari toʻgʻrisida dalolatnomani tuzish sanasi hisoblanadi.

6-bob. Sayyor bojxona auditini oʻtkazish uchun bojxona organi mansabdor shaxslarining vakolatli shaxs obyektiga kirishi

46. Vakolatli shaxs quyidagi hollarda oʻz obyektiga bojxona organi mansabdor shaxslarining kirishini rad etish huquqiga ega:

sayyor bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida vakolatli shaxs va vakolatli organ belgilangan tartibda xabardor etilmaganda;

bojxona organi mansabdor shaxsi sayyor bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida bojxona organining qarorini taqdim etmaganda hamda xizmat guvohnomasi va tekshiruv oʻtkazish huquqini beruvchi maxsus guvohnomani koʻrsatmagan hamda bojxona auditi dasturining bir nusxasini taqdim etmagan va Axborot tizimiga maxsus kodni kiritish orqali bojxona auditiga doir maʼlumotlarni olish huquqi mavjudligini tushuntirmagan taqdirda;

bojxona organi mansabdor shaxsi tomonidan Tekshiruvlarni roʻyxatga olish kitobiga maʼlumotlarni kiritishdan bosh tortilgan hollarda;

bojxona organi mansabdor shaxsi haqidagi maʼlumot sayyor bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi bojxona organi qarorida koʻrsatilmaganda;

bojxona organi qarorida belgilangan bojxona auditini oʻtkazish muddatidan tashqari davrda.

47. Vakolatli shaxs oʻz obyektiga bojxona organi mansabdor shaxsining kirishini asossiz rad etganda, shuningdek, vakolatli shaxs oʻz majburiyatini toʻliq bajarmaganda, bu haqida ushbu Nizomga 6-ilovaga muvofiq tegishli bayonnoma rasmiylashtiriladi.

Bayonnoma bojxona organi mansabdor shaxsi va vakolatli shaxs tomonidan imzolanadi. Bunda bayonnomaning bir nusxasi vakolatli shaxsga topshiriladi.

48. Vakolatli shaxs bayonnomani imzolashdan bosh tortgan taqdirda, bu haqida tegishli yozuv kiritiladi. Vakolatli shaxs bayonnomani imzolashdan bosh tortganligi sabablarini yozma ravishda tushuntirishga haqli.

49. Vakolatli shaxs oʻz obyektiga bojxona organi mansabdor shaxsining kirishini asossiz rad etishi yoki oʻz majburiyatini toʻliq bajarmasligi vakolatli shaxsning tashqi iqtisodiy faoliyat bilan bogʻliq operatsiyalariga nisbatan kelgusida bojxona nazorati shakllarini xavf darajasi yuqori koʻrsatkichga oʻtkazish va unga nisbatan bojxona nazoratining barcha shakllarini qoʻllashga, bojxona organlaridagi mavjud hujjatlar va maʼlumotlar boʻyicha bojxona toʻlovlari hisoblanishiga asos boʻlishi mumkin. Bu haqida vakolatli organ xabardor qilinadi.

7-bob. Sayyor bojxona auditi vaqtida hujjatlar va tovarlarni vaqtincha saqlovga olish hamda ularni olib qoʻyish tartibi

50. Sayyor bojxona auditi davomida hujjatlar boʻyicha tafovutlar va nomuvofiqliklar mavjud boʻlganda, bojxona organi tomonidan tovarlar vaqtincha saqlovga olinishi mumkin. Vakolatli shaxs tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksining 47-bobiga muvofiq bojxona toʻlovlari toʻlanishi taʼminlanganda, tovarlar va transport vositalari vakolatli shaxs ixtiyoriga qoldiriladi, Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga olib kirilishi va olib chiqilishi taqiqlangan tovarlar bundan mustasno.

Mazkur tovarlar va transport vositalaridan foydalanish va ularni tasarruf etishni cheklagan holda, ular oʻz egasiga yoki vakolatga ega boʻlgan boshqa shaxsga vaqtincha saqlovga topshiriladi. Vaqtincha saqlovga olingan tovarlar va transport vositalarini boshqa shaxslarga topshirishga, ularni olib qoʻyishga yoki boshqa usul bilan tasarruf etishga yoʻl qoʻyilmaydi.

51. Tovarlarni va transport vositalarini vaqtincha saqlovga olish uchun quyidagilar asos boʻladi:

vakolatli shaxs tomonidan taqdim etilgan tovar uni rasmiylashtirish uchun asos boʻlgan hujjatlardagi maʼlumotlarga mos kelmaganda;

shartli ravishda chiqarilgan va (yoki) bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha taqdim etilgan imtiyozlardan maqsadsiz foydalanayotgan hamda foydalanishi cheklangan tovarlarni ishlatayotgani yoki tasarruf etilganligidan dalolat beruvchi maʼlumotlar mavjud boʻlganda;

tovarlarga nisbatan Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksining 300-moddasiga asosan tarif preferensiyalari notoʻgʻri qoʻllanilganligini koʻrsatuvchi belgilar aniqlanganda;

vakolatli shaxsning tijorat hujjatlarida deklaratsiya va (yoki) tovarlarni erkin muomalaga chiqarilganligini tasdiqlovchi maʼlumotlar boʻlmasligi, shuningdek, bunday maʼlumotlar ishonchsizligini yoxud bunday maʼlumotlar koʻrsatilishi lozim boʻlgan tijorat hujjatlarining yoʻqligi aniqlanganda;

tovarlar va transport vositalari bojxona rejimining shartlari hamda talablarini buzgan holda ishlatilayotganligini tasdiqlaydigan belgilar aniqlanganda;

tovarlar va transport vositalari chiqarib yuborilgandan soʻng ularda aks ettirilishi talab etiladigan identifikatsiyalash imkonini beruvchi maʼlumotlar (ishlab chiqaruvchining seriya raqami, ishlab chiqarilgan yili, texnik xususiyatlari) bilan bojxona yuk deklaratsiyasidagi maʼlumotlar oʻrtasida tafovut aniqlanganda.

Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga olib kirilishi va olib chiqilishi taqiqlangan tovarlar aniqlanganda.

52. Vaqtincha saqlovga olib qoʻyilgan tovarlar va transport vositalari bojxona nazorati ostida turgan tovar maqomiga oʻtadi va tovarni saqlash bilan bogʻliq xarajatlar vakolatli shaxs tomonidan qoplanadi.

53. Hujjatlarni ekspertizadan oʻtkazish talab etilganda, vakolatli shaxs asl hujjat nusxalarini taqdim etishdan bosh tortganda, hujjatlarning asl nusxalaridan nusxa (ulardan koʻchirmalar taqdim etish) olishning imkoni boʻlmaganda, shuningdek, agar hujjatlar aslini yoʻq qilish, yashirish, tuzatish yoki oʻzgartirish xavfi mavjud boʻlganda, bojxona organi mansabdor shaxsi mazkur hujjatlarni qonunchilik hujjatlariga muvofiq olib qoʻyishga haqli.

8-bob. Sayyor bojxona auditi oʻtkazilayotgan binolarni, omborlarni, arxivlarni, tovarlar va hujjatlar saqlanadigan boshqa joylarni muhrlash

54. Bojxona organi mansabdor shaxslari tovarlarning but saqlanishini taʼminlash maqsadida sayyor bojxona auditini oʻtkazishga taalluqli boʻlgan binolar, omborlar, arxivlar, hujjatlar, tovarlar va transport vositalari joylashgan (saqlanadigan) boshqa joylarni muhrlashi mumkin.

55. Binolar, omborlar, arxivlar, tovarlar va hujjatlar saqlanadigan boshqa joylar vakolatli shaxs yoki uning vakili ishtirokida muhrlanib, bu haqida ushbu Nizomga 7-ilovaga muvofiq shaklda dalolatnoma tuziladi.

56. Binolar, omborlar, arxivlar, tovarlar va hujjatlar saqlanadigan boshqa joylarni muhrlash toʻgʻrisidagi dalolatnomada quyidagi maʼlumotlar koʻrsatiladi:

muhrlagan bojxona organi mansabdor shaxsining lavozimi, familiyasi, ismi, otasining ismi;

vakolatli shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi);

muhrlash amalga oshirilgan vakolatli shaxsning obyekt manzili;

muhrlash usulining tavsifi;

vakolatli shaxsning muhrlangan binoni qoʻriqlashga olish va muhrlangan joyni ochish uchun javobgarlikka tortish choralari bilan tanishishganligi toʻgʻrisida ogohlantirish (vakolatli shaxs ishtirok etmagan hollar bundan mustasno).

57. Dalolatnoma barcha ishtirokchilar tomonidan imzolanadi. Vakolatli shaxs dalolatnomani imzolashdan bosh tortgan taqdirda, dalolatnomaga tegishli yozuv kiritiladi.

9-bob. Sayyor bojxona auditi natijalarini rasmiylashtirish

58. Sayyor bojxona auditi natijalari toʻgʻrisidagi dalolatnoma “Bojxona auditi” tizimi orqali mazkur Nizomga 8-ilovaga muvofiq elektron shaklda rasmiylashtiriladi.

59. Sayyor bojxona auditi natijalari toʻgʻrisidagi dalolatnomada quyidagi maʼlumotlar koʻrsatiladi:

dalolatnoma tuzilgan vaqti, joyi va roʻyxatga olish raqami;

sayyor bojxona auditini oʻtkazgan bojxona organi nomi;

sayyor bojxona auditini oʻtkazgan bojxona organi mansabdor shaxs(lar)ining familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi;

sayyor bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi bojxona organi qarori raqami va sanasi;

vakolatli shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi), uning joylashgan joyi, soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami;

vakolatli shaxsning bank rekvizitlari;

sayyor bojxona auditini oʻtkazishda ishtirok etish uchun jalb qilingan mutaxassislarning familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi;

sayyor bojxona auditini oʻtkazish boshlangan sana va uni tugatish sanasi (sayyor bojxona auditini oʻtkazish muddati uzaytirilganda va (yoki) toʻxtatilganda mazkur uzaytirish va (yoki) toʻxtatilgan muddatlar ham koʻrsatiladi);

oʻrganilgan hujjatlar va maʼlumotlarning turi;

vakolatli shaxsning buxgalterlik hisobi va hisoboti hujjatlarini yuritish holati;

sayyor bojxona auditi natijalari boʻyicha xulosa;

sayyor bojxona auditiga oid boshqa maʼlumotlar.

60. Sayyor bojxona auditi natijalari toʻgʻrisidagi dalolatnomaning nusxasi bojxona auditi tugagan kundan keyingi ish kunidan kechiktirmasdan vakolatli shaxs va vakolatli organga yuboriladi.

61. Sayyor bojxona auditi natijalari toʻgʻrisidagi dalolatnomada keltirilgan tafovut va (yoki) xatoliklar bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlikka sabab boʻlganda, dalolatnoma rasmiylashtirilgan kunning ertasidan eʼtiboran oʻn ish kunidan kechiktirmay, toʻlovchi tomonidan ushbu talabnoma olinganligini va olish sanasini tasdiqlash imkonini beradigan har qanday usulda toʻlovchiga yuborilishi kerak.

Bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlikni undirish toʻgʻrisidagi talabnoma mazkur Nizomga 5-ilovaga muvofiq shaklda tuziladi.

10-bob. Bojxona organi mansabdor shaxslarining huquq va majburiyatlari

62. Bojxona organining mansabdor shaxslari bojxona auditini oʻtkazishda quyidagi huquqlarga ega:

tovar va transport vositalari saqlanadigan joylarga hamda vakolatli shaxsning ish joyi va (yoki) oʻz faoliyatini amalga oshiradigan hududga chiqqan holda, sayyor bojxona auditini oʻtkazish;

tovarlar chiqarib yuborilgandan keyin ularni sotib oluvchi shaxslardan tovarlarni sotib olishga oid shartnomalar, hujjatlar va maʼlumotlarni talab qilib olish;

vakolatli shaxsning hisob-kitob boʻyicha hujjatlari va buxgalterlik hisobotining asl nusxalarini oʻrganish va (yoki) olish;

bojxona auditini oʻtkazish uchun, shu jumladan, qonunchilik hujjatlariga asosan bank sirini saqlashni taʼminlagan holda vakolatli shaxslardan bank operatsiyalarining ayrim turlarini amalga oshiruvchi va ulardan xoʻjalik yurituvchi subyektlarning bank hisobvaraqlarining mavjudligi toʻgʻrisidagi hujjatlar va maʼlumotlarni olish, shuningdek, vakolatli shaxsning hisobvaraqlaridagi mablagʻlarning harakatlanishi bilan bogʻliq hujjatlar va maʼlumotlarni talab qilib olish;

bojxona auditini oʻtkazish bilan bogʻliq soʻrovnomalarni xorijiy davlatlarning davlat va boshqa organlariga (tashkilotlariga) yuborish;

tovarlar hamda boshqa buyumlardan namunalar va nusxalar olish, ular yuzasidan ekspertiza tayinlash;

vakolatli shaxsning tovarlar harakati hisobini yuritishda foydalanayotgan va buxgalterlik hisobotlari aks etgan dasturiy taʼminotlaridan foydalanish, ulardagi maʼlumotlar bilan tanishish va elektron nusxalar olish;

bojxona nazorati ostida boʻlgan yoki chiqarishga ruxsat berilgan tovarlar joylashgan vakolatli shaxsning hududini, ishlab chiqarish, omborxona va savdo binolarini koʻzdan kechirish, xatlovdan oʻtkazish, qiyoslash, ularni foto va video tasvirga olish;

ishlab chiqarilayotgan hamda realizatsiya qilinayotgan tovarlar (xizmatlar)ning haqiqiy hajmlarini aniqlash;

mutaxassis, tarjimon va xolislarni jalb etish hamda ulardan tegishli xulosalar, tarjimalar va koʻrsatmalar olish;

tovarlar va transport vositalari, ularga tegishli hujjatlarning asl nusxalarini vaqtincha saqlovga olish;

bojxona auditi vazifasiga aloqador boʻlgan tovarlar va transport vositalarining ishlatib yuborilishi yoxud bojxona organi mansabdor shaxsi tomonidan ularni bojxona auditi maqsadlarida oʻrganishni cheklashga qaratilgan xatti-harakatlarning oldini olish maqsadida qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda tovar va transport vositalaridan foydalanishni cheklash;

sayyor bojxona auditi oʻtkaziladigan binolarga, omborlarga, arxivlarga, hujjatlar va tovarlar joylashgan (saqlanadigan) boshqa joylarga muhr qoʻyish;

bojxona auditini oʻtkazishda vakolatli shaxsni amalga oshirilgan yuk va bojxona operatsiyalari yuzasidan tushuntirish berish uchun yozma bildirish asosida chaqirish;

vakolatli shaxsga aniqlangan qoidabuzarliklarni bartaraf etish toʻgʻrisida bajarilishi majburiy boʻlgan koʻrsatmalar berish.

Bojxona organi mansabdor shaxslari qonunchilikda belgilangan boshqa huquqlarga ham ega.

63. Bojxona organi mansabdor shaxsining majburiyatlari:

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilishini nazorat qilish;

vakolatli shaxsni bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi bojxona organi qarori bilan tanishtirish hamda xizmat guvohnomasi va tekshiruv oʻtkazish huquqini beruvchi maxsus guvohnomani koʻrsatish;

vakolatli shaxsni uning huquqlari va majburiyatlari bilan tanishtirish;

bojxona auditini oʻtkazish jarayonida olingan va shakllantirilgan hujjatlarning saqlanishini taʼminlash, oʻz xizmat vazifalarini bajarishi chogʻida oʻziga maʼlum boʻlgan davlat sirlarini yoki qonun bilan qoʻriqlanadigan tijorat sirlarini tashkil etuvchi maʼlumotlarni oshkor etmaslik;

bojxona organlari xodimlari odob-axloq qoidalarini buzmaslik, korrupsiya va boshqa jinoyatlarni sodir etmaslik;

vakolatli shaxsning talabiga koʻra oʻtkazilayotgan bojxona auditi toʻgʻrisida zarur maʼlumotlar bilan tanishtirish;

davlat xavfsizligini, jamoat tartibini, fuqarolarning hayoti va sogʻligʻini saqlashi, atrof-muhitni muhofaza qilish chora-tadbirlarini amalga oshirishga koʻmaklashish;

axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishda axborot xavfsizligi talablariga rioya etilishini taʼminlash;

oʻz vakolatlari doirasidan chetga chiqmaslik;

sayyor bojxona auditi natijalari toʻgʻrisida vakolatli shaxsni tanishtirish;

bojxona auditi natijalarini Axborot tizimiga kiritish.

Bojxona organi mansabdor shaxslarining zimmasida qonunchilikda belgilangan boshqa majburiyatlar ham boʻlishi mumkin.

11-bob. Vakolatli shaxsning huquq va majburiyatlari

64. Vakolatli shaxs quyidagi huquqlarga ega:

sayyor bojxona auditi oʻtkazilishi toʻgʻrisidagi bojxona organi qaroridan xabardor boʻlish, u toʻgʻrisidagi qaror bilan tanishish va nusxa olish, bojxona organi mansabdor shaxslarining xizmat guvohnomasini va tekshiruv oʻtkazish huquqini beruvchi maxsus guvohnomani koʻrsatishlarini talab qilish;

oʻtkazilgan bojxona auditi natijalari yuzasidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda shikoyat qilish;

bojxona auditi dalolatnomasini olgandan keyin oʻtkazilgan bojxona auditi boʻyicha, davlat sirini tashkil etuvchi maʼlumotlarni bojxona auditi materiallari, shuningdek, uchinchi shaxslarning qonun bilan qoʻriqlanadigan tijorat va bank sirlarini oʻz ichiga olmagan maʼlumotlar bilan tanishish;

bojxona organiga dalolatnoma boʻyicha yozma ravishda eʼtiroz qilish;

bojxona auditi oʻtkazish boshlanguniga qadar mustaqil ravishda ichki buxgalterlik yoki auditorlik tekshiruvini oʻtkazish.

Vakolatli shaxs qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

65. Bojxona auditi jarayonida vakolatli shaxsning majburiyatlari:

bojxona auditi davomida bojxona organi mansabdor shaxslariga tovarlarni koʻrsatish;

bojxona organi mansabdor shaxslariga amalga oshirgan tashqi savdo operatsiyalarining bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiqligini tasdiqlovchi barcha axborot va maʼlumotlar hamda hujjatlarning asl nusxalarini taqdim etish;

bojxona auditi jarayonida ishtirok etish va oʻrganilayotgan masalalar yuzasidan tushuntirishlar berish;

oʻz obyektiga (inshoot, ombor, ishlab chiqarish, savdo binolariga) bojxona organi mansabdor shaxslarini kiritish, ularni hamda tovar va transport vositalarini koʻrsatish;

bojxona auditini oʻtkazish uchun zarur hujjatlarni (maʼlumotlarni) axborot tizimlarining maʼlumotlar bazalari bilan taqqoslashga sharoit yaratish, shuningdek, qogʻoz va elektron axborot tashuvchilardagi zarur hujjatlardan (maʼlumotlardan) nusxalar berish;

tovarlar harakati hisobini yuritishda foydalanilayotgan va buxgalterlik hisobotlari aks etgan vakolatli shaxsning dasturiy taʼminotlaridan, videokuzatuv moslamalaridan bojxona organi mansabdor shaxsining foydalanishiga, ulardagi maʼlumotlar bilan tanishishi va elektron nusxalar olishiga ruxsat berish;

bojxona auditi uchun zarur boʻlgan hujjatlarning davlat tilidagi tarjimasini bojxona organi mansabdor shaxsiga taqdim etish;

zarur hollarda, hujjatlar va maʼlumotlarni taqdim etishga masʼul boʻlgan shaxslarni belgilash;

tovar va transport vositalarini zaruratga koʻra oʻz obyektini (inshoot, ombor, ishlab chiqarish, savdo binolarini) xatlovdan oʻtkazishga, qiyoslashga, ularning foto va video tasvirlarini olishni taʼminlash;

ekspertiza tayinlash toʻgʻrisidagi qaror qabul qilingan holatlarda, tovarlardan namunalar va (yoki) nusxalar olinishiga imkoniyat yaratish;

mazkur Nizomning 23 va 39-bandlarida koʻrsatilgan hujjatlarni, shuningdek, bojxona deklaratsiyasi hamda bojxona nazoratini oʻtkazish uchun zarur boʻlgan boshqa hujjatlarning asl nusxalarini tovarlar bojxona nazorati ostida boʻlish muddati tugagan yildan keyingi uch yil davomida saqlanishini taʼminlash;

bojxona organi xabarnomasida koʻrsatilgan hujjatlar va tushuntirishlar toʻgʻrisida oʻz vaqtida maʼlumotlarni taqdim etish.

66. Vakolatli shaxs mehnat layoqatini yoʻqotgan taqdirda, mazkur Nizomning 65-bandida koʻrsatilgan majburiyatlarni uning ishonchli vakili bajaradi.

12-bob. Yakunlovchi qoidalar

67. Bojxona auditi natijasi boʻyicha aniqlangan tafovut va (yoki) xatoliklar, shu jumladan, qoʻshimcha yoki qayta hisoblangan bojxona toʻlovlari vakolatli shaxs tomonidan bojxona organining talabnomasi olingan kundan eʼtiboran oʻn ish kuni ichida bojxona yuk deklaratsiyasini tuzatish shaklini rasmiylashtirish orqali bartaraf etiladi (bojxona toʻlovlaridan qarzdorlikni kechiktirib yoki boʻlib-boʻlib toʻlashga ruxsat berilgan hollar bundan mustasno).

Bojxona auditi natijasi boʻyicha aniqlangan tafovut va (yoki) xatoliklar belgilangan muddatlarda bartaraf etilmagan taqdirda, bojxona toʻlovlari sudning bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlikni undirish toʻgʻrisidagi qonuniy kuchga kirgan qarori asosida undiriladi.

Vakolatli shaxs bojxona auditi natijalariga rozi boʻlmagan taqdirda, dalolatnoma va (yoki) talabnoma olingan kundan eʼtiboran oʻttiz kun ichida dalolatnomaning barcha yoki ayrim qoidalari yuzasidan yozma eʼtirozlarini yuqori turuvchi bojxona organiga yoki sudga taqdim etishi mumkin.

Bojxona organlariga taqdim qilingan vakolatli shaxsning mustaqil oʻtkazgan ichki buxgalterlik yoki auditorlik tekshiruvining hamda bojxona organlari tomonidan oʻtkazilgan kameral va sayyor bojxona auditining har qanday natijalari bojxona organlari tomonidan baholanib, ushbu maʼlumotlar bojxona organlarida xavfni boshqarish tizimi doirasida tashqi iqtisodiy faoliyat ishtirokchilarini toifalashda inobatga olinadi.

Bojxona auditi tizimining qoʻllanilish strategiyasi va taktikasini, axborot yigʻish va uni qayta ishlash, xavf darajalarini tahlil qilish va baholash, bojxona auditini oʻtkazishga doir chora-tadbirlarni ishlab chiqish va ularni amalga oshirish tartibini Bojxona qoʻmitasi belgilaydi.

Vakolatli shaxsning tugatilayotgani, bankrot deb topilayotgani haqida vakolatli tashkilot yoki organ tomonidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda bojxona organlari xabardor qilinadi.

Tugatilayotgan yoki bankrot deb topilayotgan vakolatli shaxs “Bojxona auditi” tizimi orqali bojxona auditidan oʻtkazilishi rejalashtirilgan boʻlsa, unga nisbatan birinchi navbatda bojxona auditi tayinlanadi.

Bojxona auditi oʻtkazilgunga qadar vakolatli shaxsning bankrot deb topilgani, tugatilgani yoki jismoniy shaxsning vafot etganligi (huquqiy vorisi mavjudligi bundan mustasno) hamda xalqaro soʻrovnomalar yuzasidan javoblar xalqaro shartnoma doirasida belgilangan muddatda kelmaganligi bojxona auditini tugatish uchun asos boʻladi.

68. Bojxona auditi davomida vakolatli shaxs tomonidan muayyan huquq beradigan yoki muayyan majburiyatdan ozod etadigan rasmiy hujjatlarni tayyorlashi yoki qalbakilashtirish bilan bogʻliq holatlar aniqlangan taqdirda, qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda choralar koʻriladi.

69. Ushbu Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA

Bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida bojxona organi QARORI ____-son 20___ yil “_____” ___________________ (kun) _________ (oy) _______________________________________________________________________________________ (bojxona organi nomi) _______________________________________________________________________________________ (bojxona auditi qamrab oladigan davr) _______________________________________________________________________________________ (bojxona auditini oʻtkazish uchun asos boʻlgan holatlar) _______________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning nomi (F.I.O.), joylashgan joyi va (yoki) haqiqatda faoliyat yuritadigan joyi, soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami) _______________________________________________________________________________________ (bojxona auditini oʻtkazishga jalb qilingan boshqa shaxslarning F.I.O. va lavozimi) QAROR QILAMAN: _______________________________________________________________________________________ (bojxona auditini oʻtkazuvchi bojxona organi mansabdor shaxslarning F.I.O. va lavozimi) Bojxona auditini oʻtkazish muddati ________ yil “____” ___________ dan boshlab __________________________________ (yil) _______ (kun) _____ (oy) ________ yil “____” _______________ gacha etib belgilansin. __ (yil) _______ (kun) _______ (oy) Bojxona auditi quyidagi vazifalarni oʻrganish va tekshirish yuzasidan oʻtkazilsin: tovarlarni muayyan bojxona rejimiga joylashtirishning qonuniyligi; bojxona deklaratsiyasida koʻrsatilgan maʼlumotlarni tasdiqlovchi hujjatlarda koʻrsatilgan maʼlumotlarga mosligi; bojxona yuk deklaratsiyasida rasmiylashtirilgan tovarlarning Oʻzbekiston Respublikasi TIF TN kodiga muvofiq toʻgʻri tasniflangani; maʼlum qilingan bojxona qiymatining haqqoniyligi; bojxona toʻlovlarining toʻgʻri hisoblangani va undirilgani; tovarlarga nisbatan tarif preferensiyalarining toʻgʻri qoʻllanilgani; bojxona toʻlovlari boʻyicha imtiyozlar toʻgʻri qoʻllanilganligi, tovarlardan foydalanish boʻyicha cheklovlarga rioya etilgani yoki ulardan belgilangan maqsadda foydalangani; shartli chiqarib yuborilgan tovarlar boʻyicha belgilangan cheklovlarga rioya etilgani; tovar va transport vositalari saqlanadigan joylarga chiqqan holda, ular boʻyicha amalga oshirilgan operatsiyalarning qonuniyligi; valyutani tartibga solish toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari talablariga rioya etilgani; Oʻzbekiston Respublikasining bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa talablar va majburiyatlarga rioya etilgani. ________________________________ (mansabdor shaxsning lavozimi) ____________ (imzo) ___________________________________________ F.I.O.

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA

Bojxona auditini oʻtkazish

Bosqichlar Subyektlar Chora-tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Bojxona organi “Bojxona auditi” tizimi orqali maʼlumotlar tahlilidan kelib chiqib, quyidagi asoslarga koʻra vakolatli shaxslarga nisbatan oʻtkaziladigan bojxona auditi shakllaridan (kameral yoki sayyor) birini tanlaydi: a) kameral bojxona auditi: bojxona organlari axborot dasturlari maʼlumotlari tahlili natijasida kameral bojxona auditini oʻtkazish boʻyicha aniqlangan xavf darajalari; xorijiy davlatlarning tegishli organlaridan olingan maʼlumotlarning bojxona organlaridagi maʼlumotlarga mos kelmasligi; Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksining 188-moddasida belgilangan bojxona nazorati shakllari oʻtkazilishi natijalari boʻyicha bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilishi mumkin deb hisoblanganda; vakolatli vazirlik va idoralarga soʻrovnomalar yuborish natijasi boʻyicha olingan maʼlumotlarning bojxona organlaridagi maʼlumotlarga muvofiq emasligi; b) sayyor bojxona auditi: bojxona organlari axborot dasturlari maʼlumotlari tahlili natijasida sayyor bojxona auditini oʻtkazish boʻyicha aniqlangan xavf darajalari; bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari buzilishi mumkinligini koʻrsatuvchi kameral bojxona auditi natijalariga koʻra sayyor bojxona auditi oʻtkazish zarurati vujudga kelganda; bojxona organlari talabiga asosan belgilangan muddatda xabarnomada koʻrsatib oʻtilgan hujjatlar va (yoki) maʼlumotlarning taqdim etilmasligi; kameral bojxona auditi natijalari boʻyicha tuzilgan dalolatnoma yuzasidan vakolatli shaxsning eʼtirozi boʻlgan savollarga aniqlik kiritish zarurati yuzaga kelganda; Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksining 188-moddasida belgilangan bojxona nazorati shakllarining oʻtkazilishi natijalari boʻyicha bojxona qonunchilik hujjatlari buzilishi mumkinligi holatiga aniqlik kiritish uchun tovar va transport vositalari saqlanadigan joylarga chiqib, ular boʻyicha amalga oshirilgan operatsiyalarning qonuniyligini oʻrganish va tekshirish zaruriyati yuzaga kelganda. Doimiy 2-bosqich Bojxona organi Bojxona auditiga tayyorgarlik koʻradi, shu jumladan maʼlumotlarni tahlil qiladi, vakolatli shaxs toʻgʻrisida maʼlumotlar toʻplaydi, bojxona auditi vazifalarini aniqlaydi hamda bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida qaror qabul qilinadi. Doimiy 3-bosqich Bojxona organi Bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi xabarnoma va qarorni vakolatli shaxs hamda vakolatli organga elektron shaklda yuboradi. a) Kameral bojxona auditi belgilangan kundan oʻn ish kuni oldin b) Sayyor bojxona auditi belgilangan kundan oʻn besh ish kuni oldin 4-bosqich Vakolatli shaxs 1. Bojxona auditini (kameral yoki sayyor) oʻtkazish haqida xabarnoma olgandan soʻng bojxona auditi vazifalaridan kelib chiqqan holda, mustaqil ravishda ichki buxgalterlik yoki auditorlik tekshiruvini belgilaydi. Doimiy 2. Ichki buxgalterlik yoki auditorlik tekshiruvi natijalarini elektron yoki qogʻoz shaklida bojxona organiga taqdim qilinadi. Sayyor bojxona auditi boshlanishidan oldin 5-bosqich Bojxona organi “Bojxona auditi” tizimi orqali tanlangan vakolatli shaxslarga nisbatan kameral bojxona auditini oʻtkazadi. Oʻn ish kuni ichida 6-bosqich Bojxona organi “Bojxona auditi” tizimi orqali tanlangan vakolatli shaxslarga nisbatan sayyor bojxona auditini oʻtkazadi. Oʻttiz ish kuni ichida 7-bosqich Bojxona organi 1. Bojxona auditi natijalari boʻyicha “Bojxona auditi” tizimi orqali belgilangan shakldagi dalolatnomani rasmiylashtiradi. Bojxona auditi yakuni boʻyicha 2. Bojxona auditi natijalari boʻyicha rasmiylashtirilgan dalolatnomaning nusxasini vakolatli shaxs va vakolatli organga yuboradi. Bojxona auditi tugagan kundan keyingi ish kunidan kechiktirmasdan 8-bosqich Bojxona organi Bojxona auditi natijalari boʻyicha dalolatnomada keltirilgan tafovut va (yoki) xatoliklar bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlikka sabab boʻlganda, vakolatli shaxsga aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish boʻyicha talabnoma yuboradi. Oʻn ish kuni ichida

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA

_____________________________ _____________________________ (vakolatli shaxs nomi, STIR, manzili) Sayyor (kameral) bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisida xabarnoma __________________________ (sana) ________________________________________________________________________________________ (bojxona organi nomi) shuni maʼlum qiladiki, ___________________________________________________________________ (vakolatli shaxs nomi) bojxona auditi vakolatli shaxsi sifatida tavsiflandi. Bojxona auditi mazkur vakolatli shaxsning ________yildan ________ yilga qadar boʻlgan davri boʻyicha va quyidagi vazifalar yuzasidan oʻtkaziladi: ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (Nizomning 3-bandi boʻyicha) Sizdan xabarnoma olingan kundan eʼtiboran uch ish kuni ichida (sayyor bojxona auditini oʻtkazish vaqtida) quyidagilarni xabarnoma yuborgan bojxona organiga taqdim etishingiz (va tayyorlashingiz) soʻraladi: ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (Nizomning 15 yoki 33-bandi boʻyicha) Bojxona auditi ____ __________ 20___ yilda boshlanadi. _______________________ (mansabdor shaxsning lavozimi) ____________________ (imzo) _____________________________ (F.I.O.) Ijrochi: ______________________________________________ _____________________ (lavozimi, F.I.O. va telefon raqami)

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 4-ILOVA

Kameral bojxona auditi natijalari toʻgʻrisida DALOLATNOMA _________-son 20____ yil “____” _____________________ ________________________________________ (dalolatnoma tuzilgan joy) I. Kirish qismi 1) ______________________________________________________________________________________ (bojxona organi nomi) 2) ______________________________________________________________________________________ (kameral bojxona auditini oʻtkazgan bojxona organi mansabdor shaxsining F.I.O. va lavozimi) 3) ______________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning nomi (F.I.O.) uning joylashgan joyi, soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami) 4) ______________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning bank rekvizitlari) 5) ______________________________________________________________________________________ (kameral bojxona auditini oʻtkazishda ishtirok etish uchun jalb qilingan mutaxassislarning F.I.O. va lavozimi) 6) ______________________________________________________________________________________ (kameral bojxona auditini oʻtkazish boshlangan va tugatilgan sana) 7) ______________________________________________________________________________________ (kameral bojxona auditini oʻtkazish muddati uzaytirilganda va (yoki) toʻxtatilganda, mazkur uzaytirish va (yoki) toʻxtatish muddatlari) II. Asosiy qismi 8) ______________________________________________________________________________________ (oʻrganilgan hujjatlar va maʼlumotlar turi) 9) ______________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning buxgalterlik hisobi va hisoboti hujjatlarini yuritish holati) III. Dalolatnomaning yakuniy qismi 10) _____________________________________________________________________________________ (kameral bojxona auditi natijalari boʻyicha xulosa) 11) _____________________________________________________________________________________ (kameral bojxona auditiga oid boshqa maʼlumotlar) ____________________________________________ _______________ ___________________ (bojxona organi mansabdor shaxsining lavozimi) (imzo) (F.I.O.)

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 5-ILOVA

NAMUNA BOJXONA QOʻMITASINING TOSHKENT SHAHRI BOʻYICHA BOSHQARMASI 100185 Toshkent shahri Bunyodkor shoh koʻchasi 35. Tel.: 78-120-76-76, Faks.: 78-120-76-76 ________________________rahbariga (vakolatli shaxs) ________________________________ (soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami) 20__ yil “_____” _________________-son ________________________________ (joylashgan manzili (pochta manzili)) BOJXONA TOʻLOVLARINI TOʻLASH BOʻYICHA QARZDORLIKNI UNDIRISH TOʻGʻRISIDAGI TALABNOMA Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksining___-moddasiga muvofiq hamda ___________________ning _______________________________________________________________ (bojxona organi nomi) 20___ yil _____ ___________dagi ___________-son dalolatnomasiga asosan (kameral, sayyor) bojxona auditi natijalariga koʻra bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlik hisoblandi: Jami: ______________________ soʻm (qarzdorlik summasi) Bojxona toʻlovlari boʻyicha qarzdorlikni toʻlash toʻgʻrisidagi talabnomani bajarish muddati talabnoma toʻlovchiga topshirilgan yoki toʻlovchi tomonidan olingan kunning ertasidan eʼtiboran oʻn ish kunini tashkil etadi. Ogohlantirish: Talabnomada koʻrsatilgan bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlik summasi toʻlanmagan taqdirda, bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha qarzdorlik sud tartibida undiriladi. _________________________________ ________________ _________________________________ (mansabdor shaxsning lavozimi) (imzo) (F.I.O.)

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 6-ILOVA

Sayyor bojxona auditini oʻtkazuvchi mansabdor shaxslarning vakolatli shaxs obyektlariga (hududlarga yoki binolarga) kirishiga toʻsqinlik qilinganlik va (yoki) vakolatli shaxs oʻz majburiyatini toʻliq bajarmagani toʻgʻrisidagi BAYONNOMA 20___ yil “____” ___________________ _________________________ (kun) ___GʻGʻ_____ (oy) (bayonnoma tuzilgan joy) Men, _____________________________________________________________________________ (bayonnoma tuzgan mansabdor shaxsning F.I.O., lavozimi) _________________________________________________________________________________________ (sayyor bojxona auditi oʻtkazilishi lozim boʻlgan vakolatli shaxsning nomi, STIR, joylashgan manzili) ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning obyektlar (hududlar yoki binolar)ning joylashgan joyi, ushbu obyektlarga kirishga toʻsqinlik qilinganlik va (yoki) vakolatli shaxs oʻz majburiyatini toʻliq bajarmaganligi holati mazmuni va vaqti Mazkur bayonnoma vakolatli shaxsga nisbatan kelgusida bojxona nazorati shakllarini xavf darajasi yuqori koʻrsatkichga oʻtkazish, shuningdek, bojxona organlaridagi mavjud hujjatlar va maʼlumotlar boʻyicha bojxona toʻlovlarini hisoblash uchun asos boʻladi. Holat yuzasidan sodir etgan vakolatli shaxsning tushuntirishi yoki bayonnomani imzolashdan bosh tortganligi: ________________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ (obyektlarga kirishga toʻsqinlik qilinganlik holati tafsilotlari toʻgʻrisida qisqacha maʼlumot) Bayonnomaga qoʻshimchalar va ilovalar: ________________________________________________________________________________________ (video va fotosuratlar, xolislar (F.I.O.) va boshqalar) ________________________________________________________________________________________ vakolatli shaxsga uning huquq va majburiyatlari tushuntirildi. ______________________________________________ (vakolatli shaxsning F.I.O.) __________________ (imzo) Bayonnomani tuzdim: ______________________________________________ (lavozimi va F.I.O.) __________________ (imzo) Bayonnomaning bir nusxasini 20___ yil “____” __________ kuni oldim: ______________________________________________ (vakolatli shaxsning F.I.O.) __________________ (imzo)

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 7-ILOVA

Binolar, omborlar, arxivlar, tovarlar va hujjatlar saqlanadigan boshqa joylarni muhrlash toʻgʻrisidagi DALOLATNOMA 20__ yil “____” ___________________ __________________________________ (kun) __________ (oy) (dalolatnoma tuzilgan joy) ________________________________________________________________________________________ (dalolatnoma tuzgan bojxona organi mansabdor shaxsning F.I.O., lavozimi) ________________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning nomi (F.I.O.)) ________________________________________________________________________________________ (muhrlagan vakolatli shaxsning obyekt manzili) ________________________________________________________________________________________ (muhrlash usulining tavsifi) Vakolatli shaxsning binolar, omborlar, arxivlar, tovarlar va hujjatlar saqlanadigan boshqa joylarni qoʻriqlashga olish va muhrlangan joyni ochish uchun javobgarlikka tortish choralari bilan tanishganligi toʻgʻrisida ogohlantirildi. Dalolatnomaga qoʻshimchalar: _______________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning dalolatnomani imzolashdan bosh tortgani, vakolatli shaxs ishtirok etmasdan uning vakilining ishtirok etgani) _______________________________________________ _______________________ (vakolatli shaxsning F.I.O.) (imzo) Dalolatnomani tuzdim: ________________________________________________ ________________________ (bojxona organi mansabdor shaxsining lavozimi va F.I.O.) (imzo)

Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 8-ILOVA

Sayyor bojxona auditi natijalari toʻgʻrisida DALOLATNOMA _________-son 20____ yil “____” _____________________ ________________________________________ (dalolatnoma tuzilgan joy) I. Kirish qismi 1) ______________________________________________________________________________________ (bojxona organi nomi) 2) ______________________________________________________________________________________ (sayyor bojxona auditini oʻtkazgan bojxona organi mansabdor shaxs(lar)ining F.I.O. va lavozimi) 3) ______________________________________________________________________________________ (sayyor bojxona auditini oʻtkazish toʻgʻrisidagi bojxona organi qarori raqami va sanasi) 4) ______________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning nomi (F.I.O.), uning joylashgan joyi, soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami) 5) ______________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning bank rekvizitlari) 6) ______________________________________________________________________________________ (sayyor bojxona auditini oʻtkazishda ishtirok etish uchun jalb qilingan mutaxassislarning F.I.O. va lavozimi) 7) ______________________________________________________________________________________ (sayyor bojxona auditi oʻtkazish boshlangan va tugash sanasi) 8) ______________________________________________________________________________________ (sayyor bojxona auditini oʻtkazish muddati uzaytirilganda va (yoki) toʻxtatilganda mazkur uzaytirish va toʻxtatish muddatlari) II. Asosiy qismi 9) ______________________________________________________________________________________ (oʻrganilgan hujjatlarning va maʼlumotlarning turi) 10) _____________________________________________________________________________________ (vakolatli shaxsning buxgalterlik hisobi va hisoboti hujjatlarini yuritish holati) III. Dalolatnomaning yakuniy qismi 11) _____________________________________________________________________________________ (sayyor bojxona auditi natijalari boʻyicha xulosa) 12) _____________________________________________________________________________________ (sayyor bojxona auditiga oid boshqa maʼlumotlar) ______________________________________________ _______________ _______________ (bojxona organi mansabdor shaxsining lavozimi) (imzo) (F.I.O.)

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 6-noyabrdagi 700-son qaroriga 3-ILOVA

Xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga olib kiriladigan va Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududidan olib chiqiladigan hamda Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududi orqali tranzit tarzida olib oʻtiladigan xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi tartibini belgilaydi.

2. Mazkur Nizomning qoidalari yozma xat-xabarlar (mayda paketlardan tashqari), diplomatik va konsullik pochta qoplariga nisbatan tatbiq etilmaydi, qonunchilik hujjatlarida belgilangan hollar bundan mustasno.

3. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllanadi:

vakolatli shaxs — qabul qiluvchi, pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchi yoxud pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchi nomidan mehnat shartnomasi asosida ish koʻruvchi shaxs;

deklaratsiyalovchi shaxs — bojxona organlariga joʻnatmalar deklaratsiyasini taqdim etayotgan pochta aloqasi operatori, ekspress tashuvchi yoki joʻnatmalar deklaratsiyasini toʻldirish, imzolash va bojxona organlariga pochta aloqasi operatori yoki ekspress tashuvchi nomidan taqdim etishga vakolatli bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassis;

joʻnatmalar deklaratsiyasi — bojxona nazorati maqsadlari uchun zarur boʻlgan maʼlumotlar koʻrsatilgan hamda xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmasi orqali jismoniy shaxslar nomiga notijorat maqsadlarda, shuningdek, yuridik shaxslarning manziliga qiymati bazaviy hisoblash miqdorining oʻttiz baravarigacha boʻlgan miqdordagi olib oʻtilayotgan tovarlarni bojxona rasmiylashtiruvi uchun bojxona organiga taqdim etiladigan elektron hujjat;

joʻnatuvchi — tovar egasidan tovarlarni qabul qilib, joʻnatma sifatida shakllantirgan holda tashish uchun tashuvchiga taqdim etuvchi va u haqidagi maʼlumotlar transport hujjatida koʻrsatilgan shaxs;

kuryer — ekspress tashuvchi bilan mehnat shartnomasi tuzgan va ushbu yuridik shaxs nomidan ishlarni bajaradigan, Oʻzbekiston Respublikasi hududida xalqaro kuryerlik joʻnatmasini bevosita qabul qiluvchiga yetkazib beruvchi jismoniy shaxs;

maxsus belgilangan joylar — Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) tomonidan belgilanadigan hamda ushbu Nizomning 3-bobida nazarda tutilgan talablar asosida jihozlangan xalqaro kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirishga moʻljallangan bojxona nazorati zonasi;

pochta aloqasi operatori — mulk huquqi yoki boshqa ashyoviy huquqlar asosida pochta aloqasi tarmogʻiga egalik qiluvchi va faoliyatning asosiy turi sifatida pochta aloqasi xizmatlarini koʻrsatuvchi yuridik shaxs;

pochta operatori kuryeri — pochta aloqasi operatorining xodimi yoxud roʻyxatga olinadigan pochtani bevosita joʻnatuvchidan pochta aloqasi obyektlaridan tashqarida qabul qiladigan va (yoki) bunday pochtani adresatga topshiradigan, pochta aloqasi operatori bilan shartnomaga ega boʻlgan jismoniy shaxs;

“sariq” yoʻlak — xavf darajasi oʻrta belgilanadi va bojxona nazoratining bir yoki bir nechta shakllari qoʻllanadi (bojxona va shaxsiy koʻrik bundan mustasno);

tovar egasi — oʻz nomidan qabul qiluvchiga yetkazib berish uchun joʻnatuvchiga tovarlarni taqdim etadigan shaxs;

xalqaro pochta joʻnatmasi (keyingi oʻrinlarda — pochta joʻnatmasi) — pochta joʻnatmasida koʻrsatilgan manzil boʻyicha adresatga joʻnatish uchun pochta aloqasi operatori tomonidan qabul qilingan va bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan yozma xat-xabar joʻnatmalari, posilkalar, pullarning pochta oʻtkazmalari;

xalqaro kuryerlik joʻnatmasi (keyingi oʻrinlarda — kuryerlik joʻnatmasi) — ekspress tashuvchi tomonidan bitta tovar egasidan bitta qabul qiluvchiga yetkaziladigan hujjatlar va (yoki) tovarlar joylanmasi, xalqaro pochta joʻnatmasi orqali yuborilgan tovarlar bundan mustasno;

ekspress tashuvchi — xalqaro kuryerlik joʻnatmalarini yetkazib berish boʻyicha faoliyatni boshlaganlik toʻgʻrisida vakolatli organni xabardor qilgan, faoliyat turi sifatida xalqaro kuryerlik joʻnatmalarini yetkazib berish xizmatlarini koʻrsatuvchi yuridik shaxs;

“yashil” yoʻlak — xavf darajasi past belgilanadi va bojxona nazorati shakllari qoʻllanilmaydi (tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati bundan mustasno). Bunda “yashil” yoʻlakka yoʻnaltirilgan tovarlar avtomatik tarzda rasmiylashtirilishi mumkin;

qabul qiluvchi — tovar egasi tomonidan yuborilgan tovarlarni ekspress tashuvchi yoki pochta aloqasi operatoridan joʻnatma koʻrinishida qabul qilib oluvchi shaxs;

“qizil” yoʻlak — xavf darajasi yuqori belgilanadi va bojxona nazoratining bir yoki bir nechta shakllari qoʻllanadi.

4. Oʻzbekiston Respublikasining tashqi iqtisodiy faoliyat sohasidagi qonunchilik hujjatlari va ushbu Nizom asosida belgilangan tartiblar, taqiqlar va cheklovlar barcha pochta va kuryerlik joʻnatmalariga nisbatan qoʻllanadi.

5. Pochta va kuryerlik joʻnatmalarida yuboriladigan hamda bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan tovarlar bojxona nazoratidan oʻtkazilishi kerak.

Pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi yakunlanmasdan hamda bojxona organlari tomonidan chiqarib yuborilguniga qadar bojxona nazorat zonasidan olib chiqilishi, qabul qiluvchilarga berib yuborilishi yoki bojxona hududidan tashqariga olib chiqilishi taqiqlanadi.

6. Pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchi tomonidan pochta va kuryerlik joʻnatmalari bojxona koʻzdan kechiruvini hamda bojxona koʻrigini oʻtkazish uchun bojxona organlariga taqdim etiladi.

7. Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga olib kirilayotgan va undan olib chiqilayotgan barcha pochta va kuryerlik joʻnatmalari majburiy tartibda bojxona nazoratining texnik vositalaridan foydalangan holda bojxona koʻzdan kechiruvidan oʻtkaziladi.

8. Pochta va kuryerlik joʻnatmalarini ochish orqali ular bojxona koʻrigidan bojxona organining mansabdor shaxsi tomonidan vakolatli shaxs ishtirokida oʻtkaziladi.

Oʻtkazilgan bojxona koʻrigi natijasi boʻyicha belgilangan tartibda shakllantirilgan va toʻldirilgan bojxona koʻrigi dalolatnomasi rasmiylashtiriladi.

9. Bojxona organlariga bojxona koʻzdan kechiruvi va bojxona koʻrigi uchun xatlar, pochta kartochkalari va sekogrammalar taqdim etilmaydi, pochta va kuryerlik joʻnatmalarida tegishlicha bojxona hududiga olib kirilishi yoki ushbu hududdan olib chiqilishi qonunchilikda taqiqlangan yoki cheklangan tovarlar mavjud deb hisoblash uchun bojxona organlarida yetarli asoslar mavjudligi hollari bundan mustasno.

10. Xorijiy davlatlardan bojxona hududiga olib kirilayotgan pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati bojxona chegarasini kesib oʻtishi bilan boshlanadi va bojxona organlari tomonidan chiqarishga ruxsat berilgan vaqtda yakunlanadi.

Bojxona hududidan xorijiy davlatlarga yuboriladigan pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati bojxona organlari tomonidan bojxona deklaratsiyasi (keyingi oʻrinlarda — joʻnatmalar deklaratsiyasi) qabul qilingan vaqtdan boshlanadi va amalda bojxona chegarasini kesib oʻtish vaqtida yakunlanadi.

Bojxona hududi orqali tranzit harakatlanayotgan pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati joʻnatma bojxona hududiga olib kirilgan vaqtdan boshlanadi va amalda bojxona hududidan olib chiqilishi bilan tugallanadi.

11. Pochta va kuryerlik joʻnatmalari orqali olib kiriladigan va yuboriladigan tovarlar bojxona nazoratida tashish shartlariga rioya etgan holda manzil bojxona postiga yetkaziladi.

12. Pochta operatori kuryeri yoki kuryer tomonidan pochta va kuryerlik joʻnatmalarini tashuvchiga topshirish va undan qabul qilish, bojxona nazorati ostidagi joʻnatmalarni hujjatli solishtirish, ochish, tortish va qadoqlash hamda yuborilayotgan tovarlarni sanash, oʻlchash va tortish, shuningdek, boshqa operatsiyalarni bajarish bojxona organi xodimi ishtirokida amalga oshiriladi.

13. Bojxona organlari tomonidan pochta yoki kuryerlik joʻnatmalariga nisbatan bojxona nazorati shakllarini qoʻllash jarayonida tegishliligi boʻyicha pochta operatori kuryeri yoki kuryer ishtirok etadi va joʻnatmani bojxona nazoratidan oʻtkazish uchun taqdim qiladi.

14. Tarkibida boshqa davlat nazorati organlarining (veterinar, karantin va boshqalar) tekshiruvidan oʻtishi lozim boʻlgan tovarlar mavjud boʻlgan pochta va kuryerlik joʻnatmalari ushbu idoralarning ruxsat etuvchi hujjati taqdim etilgandan soʻng bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi.

15. Muqaddam olib chiqilgan (olib kirilgan) pochta va kuryerlik joʻnatmalari maʼlum sabablarga koʻra ortga qaytarilganda olib kirilayotgan (olib chiqilayotgan) pochta va kuryerlik joʻnatmalari kabi qayta bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi.

Bunda ushbu joʻnatmalarga nisbatan avval undirilgan bojxona toʻlovlari qaytarilmaydi hamda bojsiz olib kirish normasi qayta tiklanmaydi.

16. Bojxona hududiga olib kelinadigan hamda undan olib chiqiladigan pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi ushbu Nizomga 1 va 2-ilovalarda keltirilgan sxemalarga muvofiq amalga oshiriladi.

17. Pochta yoki kuryerlik joʻnatmalarini tashish, yuklash (qayta yuklash), tushirish, saqlash va boshqa shu kabi yuk operatsiyalarini amalga oshirishda yuzaga keladigan xarajatlar tegishliligiga koʻra pochta aloqasi operatori yoki ekspress tashuvchi hisobidan qoplanadi.

18. Quyidagi hollarda tovarlar joʻnatmalar deklaratsiyasi asosida bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi:

pochta va kuryerlik joʻnatmalari orqali jismoniy shaxslar nomiga notijorat maqsadlarda olib kelinadigan tovarlar;

yuridik shaxslar nomiga pochta va kuryerlik joʻnatmalari orqali qiymati bazaviy hisoblash miqdorining oʻttiz baravarigacha boʻlgan tovarlar, tovarlar tashqi savdo kontraktlari (shartnomalari, kelishuvlari) boʻyicha majburiyatlarni bajarish doirasida olib oʻtilayotgan va qonunchilikda belgilangan boshqa hollar bundan mustasno;

pochta va kuryerlik joʻnatmalari orqali jismoniy va yuridik shaxslar nomidan xorijiy mamlakatlarga yuborilayotgan qiymati besh ming AQSH dollarigacha boʻlgan tovarlar, qonunchilik hujjatlarida eksport boji undirilishi belgilangan tovarlar bundan mustasno.

19. Pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan bojxona organlariga axborot tizimi orqali taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasi va ularga tegishli kuzatuv hujjatlari asosida amalga oshiriladi. Bunda bir partiyadagi joʻnatmalar uchun ikki va undan ortiq deklaratsiyalar taqdim etilishi mumkin.

Ushbu pochta va kuryerlik joʻnatmasi qadogʻida uni identifikatsiya qilish imkonini beruvchi belgi biriktirilgan holda taqdim etiladi.

20. Deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasi Bojxona qoʻmitasining Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimida (keyingi oʻrinlarda — YAAAT) roʻyxatga olingan vaqtdan eʼtiboran yuridik ahamiyatga ega molik hujjatlardan dalolat beruvchi hujjatga aylanadi.

21. Joʻnatmalar deklaratsiyasining shakli, unda koʻrsatiladigan maʼlumotlar roʻyxati, uni toʻldirish, bojxona organlariga taqdim etish, rasmiylashtirish, oʻzgartirish, unga qoʻshimcha kiritish, uni bekor qilish va qaytarib olish tartibi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.

22. Pochta va kuryerlik joʻnatmasi bojxona organlari tomonidan xavfni boshqarish tizimini qoʻllagan holda “qizil”, “sariq” va “yashil” yoʻlaklar orqali roʻyxatga olingan joʻnatmalar deklaratsiyasi asosida bojxona nazoratidan oʻtkaziladi.

23. Xavfni boshqarish tizimini qoʻllash mexanizmlari, tasodifiy tanlov tamoyili, xavf profillari, mezonlari va uslubiyoti, shuningdek, tovarlarga nisbatan bojxona koʻrigini oʻtkazishning hajmi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.

2-bob. Xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish tartibi

1-§. Bojxona hududiga olib kelinadigan xalqaro pochta joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi

24. Bojxona nazorati yakuniga koʻra pochta joʻnatmasi bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi.

Bunda bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishda bojxona organlari xodimi qonunchilik hujjatlariga va Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalariga rioya etish bilan birga “Xavfni boshqarish” avtomatlashtirilgan axborot tizimini (keyingi oʻrinlarda — Xavfni boshqarish tizimi) qoʻllash natijasiga muvofiq harakatlarni amalga oshiradi.

25. Bojxona organi tomonidan joʻnatmalar deklaratsiyasi rasmiylashtirilgandan soʻng pochta joʻnatmalari yetkazib berish uchun pochta aloqasi operatoriga yoki qabul qiluvchi jismoniy shaxsga topshiriladi.

26. Bojxona nazorati yakuniga koʻra pochta joʻnatmasi quyidagi sabablarga koʻra vaqtincha saqlovga olinishi mumkin:

bojxona toʻlovi toʻlanishi lozim boʻlgan tovarlar aniqlanganda (bojxona toʻlovlari undirilguniga qadar);

tovarlarning maqsadini aniqlashda nizoli holat yuzaga kelganda (tovarning maqsadi yuzasidan yakuniy qaror qabul qilinguniga qadar);

tovarlar yuzasidan namuna va sinamalar olinib, bu boʻyicha oʻrganish yakuniga yetmaganda;

Xavfni boshqarish tizimi topshirigʻi asosida;

pochta aloqasi operatori yoki qabul qiluvchi shaxsdan pochta joʻnatmasidagi tovarlar yuzasidan hujjatlar va (yoki) maʼlumotlar talab qilinib, bu boʻyicha tekshiruv yakuniga yetmagan boʻlsa;

pochta joʻnatmasidagi tovarlarni bojxona koʻrigidan oʻtkazish belgilanib, bu jarayon yakuniga yetmagan boʻlsa;

pochta joʻnatmasidagi tovarlarni bojxona ekspertizasidan oʻtkazish tayinlanib, bu jarayon yakuniga yetkazilmagan boʻlsa.

27. Pochta joʻnatmasi orqali yuborilgan tovarlarga nisbatan hisoblangan bojxona toʻlovlari qabul qiluvchi yoki vakolatli shaxs tomonidan toʻlanadi.

Hisoblangan bojxona toʻlovlari qabul qiluvchi shaxsdan boshqa vakolatli shaxs tomonidan toʻlanganda, tegishli hujjatlarda qabul qiluvchi bilan birgalikda toʻlovni toʻlagan vakolatli shaxs toʻgʻrisidagi maʼlumotlar ham aks ettirilishi lozim.

28. Tovarning qiymati bojsiz olib kirish normasini va bojxona toʻlovlarini hisoblash uchun asos boʻlib, ushbu qiymatga bojxona qiymati deb qaraladi.

Tovarning qiymati pasaytirib koʻrsatilgan deb hisoblanganda yoki koʻrsatilgan tovar qiymatini asoslovchi hujjatlar taqdim etilmaganda, tovarning qiymati bojxona organi tomonidan amaldagi qonunchilik talablariga asosan, shuningdek, YAAAT yordamida aniqlanadi.

29. Qabul qiluvchi joʻnatmani olishdan voz kechganda, koʻrsatilgan manzilda boʻlmaganda, qonunchilik hujjatlarida belgilangan saqlash muddati tugaganda, manzili notoʻgʻri koʻrsatilganda, pochta aloqasi operatori tomonidan ushbu joʻnatmalar ortga qaytariladi.

2-§. Bojxona hududidan xorijiy davlatlarga yuboriladigan xalqaro pochta joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish

30. Har bir tovar egasi pochta joʻnatmasini pochta aloqasi operatoriga topshirishdan oldin amaldagi qoidalar bilan tanishib chiqadi va yuk kuzatuv hujjatlarini belgilangan shaklda toʻldiradi.

31. Pochta aloqasi operatori tomonidan joʻnatmalarning kuzatuv hujjatlari oldindan tekshirib chiqiladi va joʻnatish taqiqlangan buyumlar egasiga qaytarish uchun ajratiladi. Ushbu joʻnatmalarning kuzatuv hujjatlarida qaytarish sabablari koʻrsatilgan holda tegishli xizmatlar tomonidan belgi qoʻyiladi.

32. Bojxona nazorati yakuniga koʻra pochta joʻnatmasi bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi.

Bunda bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishda bojxona organlari xodimi qonunchilik hujjatlariga va Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalariga rioya etish bilan birga Xavfni boshqarish tizimini qoʻllash natijasiga muvofiq harakatlarni amalga oshiradi.

33. Bojxona rasmiylashtiruvi yakunlangandan soʻng pochta joʻnatmasi xorijiy davlatlarga yuborish uchun pochta aloqasi operatoriga topshiriladi va pochta aloqasi operatori tomonidan belgilangan manzil bojxona posti orqali xorijiy mamlakatga olib chiqib ketiladi.

3-§. Bojxona hududiga olib kelinadigan xalqaro kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi

34. Deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan bojxona organlariga joʻnatmalar deklaratsiyasi va kuzatuv hujjatlari bilan birgalikda ushbu Nizomga 3-ilovada keltirilgan yuk manifesti taqdim etiladi.

35. Joʻnatmalar deklaratsiyasi tizimda roʻyxatga olinganidan soʻng har bir kuryerlik joʻnatmasi boʻyicha xabarnoma qabul qiluvchi jismoniy shaxsga Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali (keyingi oʻrinlarda — YIDXP) yoki bojxona operatsiyalarini amalga oshirishga moʻljallangan mobil ilova orqali avtomatik tarzda yuboriladi.

36. Qabul qiluvchi jismoniy shaxs tomonidan ixtiyoriy ravishda YIDXP yoki mobil ilova orqali yoxud oʻziga eng yaqin boʻlgan bojxona organiga murojaat qilgan holda nomiga kelgan kuryerlik joʻnatmasi toʻgʻrisidagi xabarnoma tasdiqlanadi yoki rad etiladi. Bunda tasdiqlash yoki rad etish xavf darajasi past yoki oʻrta boʻlgan joʻnatmalar uchun ixtiyoriy, xavf darajasi yuqori boʻlgan joʻnatmalar uchun majburiy hisoblanadi.

Tasdiqlash yoki rad etish amaliyotlari bajarilgan vaqtdan eʼtiboran yuridik ahamiyatga ega harakatdan dalolat beruvchi harakat hisoblanadi.

Ekspress tashuvchilar barcha kiberxavfsizlik talablariga javob beradigan, qabul qiluvchilarning biometrik belgilarini identifikatsiya qilish, joʻnatmalarni tasdiqlash yoki rad etish amaliyotini bajarish imkoniyatiga ega mobil ilova ishlab chiqishlari va ushbu mobil ilovada amalga oshiriladigan amaliyot natijalarini bojxona organlariga taqdim etishlari mumkin.

37. Tasdiqlash amaliyotini bajarish orqali jismoniy shaxs kuryerlik joʻnatmasi haqiqatda oʻzining nomiga yuborilganini va bundan xabardor ekanligini, mazkur kuryerlik joʻnatmasi boʻyicha bojsiz olib kirish normasining qoʻllanishiga roziligini bildiradi.

38. Rad etish amaliyotini bajarish orqali jismoniy shaxs kuryerlik joʻnatmasi uning nomiga yuborilmaganini hamda mazkur joʻnatmaga nisbatan bojsiz olib kirish normasi qoʻllanishiga norozi ekanligini bildiradi.

39. Xavf darajasi yuqori boʻlgan joʻnatmalar boʻyicha qabul qiluvchi jismoniy shaxs tasdiqlash yoki rad etish amaliyotlaridan birini xabarnoma kelib tushgan kundan eʼtiboran oʻn kalendar kun davomida bajarishi lozim.

Ushbu muddat yakunlanganidan soʻng aynan shu xabarnoma asosidagi kuryerlik joʻnatmasi uchun jismoniy shaxsning tasdiqlash yoki rad etish amaliyotini bajarish imkoniyati tugatiladi va ushbu kuryerlik joʻnatmasi rad etilgan deb hisoblanadi.

40. Bojxona nazorati yakuniga koʻra kuryerlik joʻnatmasi bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi.

Bunda bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishda bojxona organlari xodimi qonunchilik hujjatlariga va Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalariga rioya etish bilan birga Xavfni boshqarish tizimini qoʻllash natijasiga muvofiq harakatlarni amalga oshiradi.

41. Bojxona organi tomonidan joʻnatmalar deklaratsiyasi rasmiylashtirilganidan soʻng kuryerlik joʻnatmasi yetkazib berish uchun ekspress tashuvchiga yoki qabul qiluvchi jismoniy shaxsga topshiriladi.

42. Bojxona nazorati yakuniga koʻra kuryerlik joʻnatmasi quyidagi sabablarga koʻra vaqtincha saqlovga olinishi mumkin:

bojxona toʻlovi toʻlanishi lozim boʻlgan tovarlar aniqlanganda (bojxona toʻlovlari undirilguniga qadar);

tovarlarning maqsadini aniqlashda nizoli holat yuzaga kelganda (tovarning maqsadi yuzasidan yakuniy qaror qabul qilinguniga qadar);

tovarlar yuzasidan namuna va sinamalar olinib, bu boʻyicha oʻrganish yakuniga yetmaganda;

Xavfni boshqarish tizimi topshirigʻi asosida;

ekspress tashuvchi yoki qabul qiluvchi shaxsdan kuryerlik joʻnatmasidagi tovarlar yuzasidan hujjatlar va (yoki) maʼlumotlar talab qilinib, bu boʻyicha tekshiruv yakuniga yetmagan boʻlsa;

kuryerlik joʻnatmasidagi tovarlarni bojxona koʻrigidan oʻtkazish belgilanib, bu jarayon yakuniga yetmagan boʻlsa;

kuryerlik joʻnatmasidagi tovarlarni bojxona ekspertizasidan oʻtkazish tayinlanib, bu jarayon yakuniga yetkazilmagan boʻlsa.

43. Kuryerlik joʻnatmasi orqali yuborilgan tovarlarga nisbatan hisoblangan bojxona toʻlovlari qabul qiluvchi yoki vakolatli shaxs tomonidan toʻlanadi.

Hisoblangan bojxona toʻlovlari qabul qiluvchi shaxsdan boshqa vakolatli shaxs tomonidan toʻlanganda, tegishli hujjatlarda qabul qiluvchi bilan birgalikda toʻlovni toʻlagan vakolatli shaxs toʻgʻrisidagi maʼlumotlar ham aks ettirilishi lozim.

44. Tovarning qiymati bojsiz olib kirish normasini va bojxona toʻlovlarini hisoblash uchun asos boʻlib, ushbu qiymatga bojxona qiymati deb qaraladi.

Tovarning qiymati pasaytirib koʻrsatilgan deb hisoblanganda yoki koʻrsatilgan tovar qiymatini asoslovchi hujjatlar taqdim etilmaganda, tovarning qiymati bojxona organi tomonidan amaldagi qonunchilik talablariga asosan, shuningdek, YAAAT yordamida aniqlanadi.

45. Bojxona nazorati yakunlanguniga qadar qabul qiluvchi kuryerlik joʻnatmasini olishdan voz kechganda, koʻrsatilgan manzilda boʻlmaganda yoki rad etish amaliyoti bajarilganida ushbu kuryerlik joʻnatmalariga nisbatan bojsiz olib kirish normasi qoʻllanmaydi hamda kuryerlik joʻnatmasi bojxona hududiga kirib kelgan kundan boshlab koʻpi bilan oʻttiz kalendar kun mobaynida ekspress tashuvchi tomonidan umumbelgilangan tartibda bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi yoki ortga qaytarib yuboriladi.

46. Bojxona organlari ekspress tashuvchi tomonidan ushbu Nizomning 45-bandida belgilangan muddatlarda umumbelgilangan tartibda bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkazmagan yoki ortga qaytarib yubormagan kuryerlik joʻnatmalari boʻyicha 15 ish kunida mol-mulkni (ashyoni) egasiz deb eʼtirof etish toʻgʻrisida sudga ariza bilan murojaat qiladi.

4-§. Bojxona hududidan xorijiy davlatlarga yuboriladigan xalqaro kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi

47. Har bir tovar egasi kuryerlik joʻnatmasini ekspress tashuvchiga topshirishdan oldin amaldagi qoidalar bilan tanishib chiqadi va yuk kuzatuv hujjatlarini belgilangan shaklda toʻldiradi.

48. Ekspress tashuvchi tomonidan kuryerlik joʻnatmalarining kuzatuv hujjatlari oldindan tekshirib chiqiladi va joʻnatish taqiqlangan buyumlar egasiga qaytarish uchun ajratiladi. Ushbu kuryerlik joʻnatmalarining kuzatuv hujjatlarida qaytarish sabablari koʻrsatilgan holda tegishli xizmatlar tomonidan belgi qoʻyiladi.

49. Bojxona nazorati yakuniga koʻra kuryerlik joʻnatmasi bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi.

Bunda bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishda bojxona organlari xodimi qonunchilik hujjatlariga va Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalariga rioya etish bilan birga Xavfni boshqarish tizimini qoʻllash natijasiga muvofiq harakatlarni amalga oshiradi.

50. Bojxona rasmiylashtiruvi yakunlangandan soʻng kuryerlik joʻnatmasi xorijiy davlatlarga yuborish uchun ekspress tashuvchiga topshiriladi va ekspress tashuvchi tomonidan belgilangan manzil bojxona posti orqali xorijiy mamlakatga olib chiqib ketiladi.

5-§. Bojxona hududi orqali tranzit tarzida olib oʻtiladigan xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish

51. Bojxona hududi orqali tranzit olib oʻtilayotgan pochta va kuryerlik joʻnatmasi boʻyicha bojxona organlariga qonunchilikda belgilangan tartibga asosan tranzit deklaratsiyasi va tovarning kuzatuv hujjatlari taqdim etiladi.

52. Taqdim etilgan tranzit deklaratsiyasi bojxona organlari tomonidan qonunchilikda belgilangan tartibda rasmiylashtiriladi va mazkur deklaratsiya asosidagi pochta va kuryerlik joʻnatmasi Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksining 31-bobida belgilangan talablar va shartlarga muvofiq manzil bojxona postiga yetkaziladi.

3-bob. Xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazishga moʻljallangan joylarni tashkil etish

53. Pochta va kuryerlik joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazishga moʻljallangan joylar quyidagi jihozlar bilan taʼminlangan boʻlishi va belgilangan talablarga javob berishi lozim:

isitish va sovitish tizimi bilan jihozlangan, kamida 2 000 (ikki ming) kvadrat metrdan iborat bino;

pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirish uchun moʻljallangan va ularning butun bojxona nazorati zonasi boʻylab belgilangan tartibda harakatlanishini taʼminlaydigan konveyer lentalar;

pochta va kuryerlik joʻnatmalarini nazoratdan oʻtkazish uchun zamonaviy rentgen qurilmalari;

pochta va kuryerlik joʻnatmalarining “trek kod”larini oʻquvchi zamonaviy skaner uskunalari;

pochta va kuryerlik joʻnatmalarining ogʻirligini oʻlchash qurilmalari (tarozi konveyer lenta tarkibiga joylashtirilgan holda);

radiatsiya nazorati qurilmasi (pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati zonasiga kirish joyida);

pochta va kuryerlik joʻnatmalarini ortish-tushirish uchun maxsus transport vositalari;

vaqtincha saqlovga olingan va (yoki) tarkibida alohida xususiyatga ega boʻlgan tovarlar mavjud pochta va kuryerlik joʻnatmalarini saqlash uchun joylar;

butun hududni toʻliq nazorat qilish hamda tasvirlarni bojxona organlariga real vaqt rejimida uzatish, shuningdek, ushbu tasvirlarni uch oy davomida saqlash imkoniyati boʻlgan uzluksiz ishlovchi videokuzatuv tizimi;

hududda mavjud boʻlgan barcha texnik vositalarni hamda videokuzatuv va avtomatlashtirilgan axborot tizimlarining muntazam ishlashini taʼminlaydigan muqobil elektr manbaiga (qurilmalari) ega boʻlishi;

bojxona koʻrigini oʻtkazish uchun maxsus joy (bojxona xodimi va vakolatli shaxs uchun qulay boʻlgan hamda bojxona koʻrigini oʻtkazish uchun zarur boʻlgan barcha jihozlar bilan jihozlangan holda);

bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirish uchun quyidagi jihozlar bilan jihozlangan maxsus xonalar:

a) shtat birligidagi har bir xodim uchun bittadan kompyuter (internet tarmogʻiga ulangan) va chop etish qurilmasi;

b) “trek kod”larni oʻquvchi skaner uskunalari;

v) telefon;

g) mebel jihozlari;

d) isitish va sovitish tizimi;

e) bojxona rasmiylashtiruvi uchun zarur boʻlgan boshqa jihozlar;

smenali tartibda ishlaydigan yoki navbatchilikni oʻtaydigan bojxona xodimlari uchun dam olish va yuvinish xonalari;

mazkur joylarda amalga oshiriladigan operatsiyalar va yuk hajmidan kelib chiqib, qoʻshimcha talablar va shartlar qoʻyilishi mumkin.

4-bob. Xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirishda tomonlarning huquq va majburiyatlari

1-§. Bojxona organi xodimining huquqlari

54. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirishda bojxona organi xodimi quyidagi huquqlarga ega:

taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasida nomuvofiqliklar aniqlanganida, bojxona xizmati organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar, xorijiy davlatlar yoki xalqaro tashkilotlardan olingan maʼlumotlar hamda tezkor-qidiruv natijalari asosida belgilangan xavfni kamaytirish choralarini oʻzgartirish va qoʻshimcha tadbirlarni amalga oshirish;

aniqlangan xatolik yoki nomuvofiqliklar (tafovutlar) holatlari sabablarini oʻrganish maqsadida taqdim etilayotgan elektron hujjatlarning aslini talab qilish;

agar oʻrganish davomida qonunchilikda nazarda tutilgan jinoyat alomatlari mavjudligi aniqlansa, tergovga qadar tekshiruv harakatlarini olib borish;

pochta va kuryerlik joʻnatmalarini qonunchilik hujjatlari asosida koʻzdan kechirish;

vakolatli shaxslardan koʻzdan kechirish uchun pochta va kuryerlik joʻnatmalarini, shuningdek, zarur hujjatlarni taqdim etishni talab qilish;

bojxona nazoratidan oʻtkazish maqsadida tovarlar hamda boshqa buyumlardan namuna va nusxalar olish;

bojxona haqidagi qonunchilik hujjatlarining buzilishiga doir materiallarni belgilangan tartibda koʻrib chiqish hamda vakolatli shaxslarni qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgarlikka tortish.

55. Bojxona organi xodimi qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

2-§. Bojxona organi xodimining majburiyatlari

56. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirishda bojxona organi xodimi:

deklaratsiyalash va rasmiylashtiruv davomida Xavfni boshqarish tizimining topshirigʻidagi bojxona operatsiyalarini bajarishi;

xavfni kamaytirish choralarini oʻzgartirish natijasida bojxona koʻrigini oʻtkazish zarurati mavjud boʻlganda, bu toʻgʻrisida vakolatli shaxsni xabardor etish;

vakolatli shaxsning bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi boʻyicha taqdim etgan yozma murojaatlarini koʻrib chiqish;

oʻz xizmat vazifalarini bajarish natijasida oʻziga maʼlum boʻlib qolgan tijorat siri hisoblangan axborotni hamda shaxsga doir konfidensial maʼlumotlarni oshkor etmaslikka majbur, qonunchilikda belgilangan hollar bundan mustasno.

57. Bojxona organi xodimiga qonunchilikda belgilangan boshqa majburiyatlar ham yuklanishi mumkin.

3-§. Pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchilarning huquqlari

58. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirishda pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchilar quyidagi huquqlarga ega:

bojxona organlarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi jarayonidagi noqonuniy xatti-harakati yuzasidan shikoyat qilishga;

pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi jarayonlari yuzasidan qonuniy tushuntirishlar olishga;

joʻnatmalar deklaratsiyasini shakllantirish va bojxona organlariga taqdim etish imkoniyati mavjud boʻlgan, bojxona organlari axborot tizimlari bilan integratsiya qilingan dasturlardan foydalanishga hamda ushbu dastur orqali joʻnatmalarning holati va belgilangan xavf darajasi haqida maʼlumot olishga;

pochta va kuryerlik joʻnatmalarining bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi hamda ushbu jarayonda qoʻllanadigan axborot dasturlari boʻyicha takliflar berishga;

YAAAT orqali ular tomonidan taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasi va joʻnatmalar manifestini joʻnatmalar deklaratsiyasi rasmiylashtirilgan sanadan boshlab bir oy muddatda yuklab olish hamda qogʻozda yozma shaklini chop etish;

bojxona rasmiylashtiruvi jarayonida va undan soʻng bojxona organlari tomonidan joʻnatmalar deklaratsiyasida qoidabuzarliklar aniqlangunga qadar bojxona toʻlovlarini hisoblashga yoki taqiq, cheklovlar qoʻllanishiga taʼsir etmaydigan qoidabuzarliklarni ixtiyoriy ravishda bojxona organi ruxsati bilan tuzatish, qonunchilikda vakolatli yoki deklaratsiyalovchi shaxsning murojaatiga asosan joʻnatmalar deklaratsiyasini oʻzgartirish, unga qoʻshimcha kiritish, uni qayta rasmiylashtirish, qaytarib olish va bekor qilish taqiqlangan holatlar bundan mustasno.

Ushbu holatlarda deklarant va deklaratsiyalovchi shaxsga nisbatan maʼmuriy huquqbuzarlikka oid protsessual hujjatlar rasmiylashtirilmaydi.

59. Pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchilar uchun qonunchilik hujjatlari bilan boshqa huquqlar ham belgilanishi mumkin.

3-§. Pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchilarning majburiyatlari

60. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi jarayonida quyidagilar pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchilar majburiyati hisoblanadi:

qonunchilik hujjatlariga muvofiq bojxona rasmiylashtiruvi vaqtida taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasi va boshqa kuzatuv hujjatlaridagi maʼlumotlarning toʻliqligi va toʻgʻriligini taʼminlash;

bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi davomida bojxona organlari tomonidan soʻralgan hujjatlarni belgilangan muddatlarda taqdim etish;

faoliyatini xorijiy hamkori bilan oʻzaro tuzilgan shartnoma asosida amalga oshirish va ushbu shartnomani tegishli axborot tizimida roʻyxatdan oʻtkazish;

xalqaro kuryerlik joʻnatmalari orqali yuborilishi taqiqlangan buyumlar va moddalar toʻgʻrisidagi qonunchilik talablariga rioya etilishini taʼminlash;

shaxsga doir maʼlumotlar toʻgʻrisidagi qonunchilik talablariga toʻliq rioya etilishini va maʼlumotlar xavfsizligini taʼminlash.

61. Pochta aloqasi operatori va ekspress tashuvchilar yoxud ular nomidan mehnat shartnomasi asosida ish koʻruvchi shaxslarga qonunchilikda belgilangan boshqa majburiyatlar ham yuklanishi mumkin.

4-bob. Yakunlovchi qoidalar

62. Bojxona organlariga oldindan tezkor maʼlumot kelib tushganda, taqdim etilgan hujjatlarda turli nomuvofiqliklar aniqlanganda yoki bojxona qonunchiligi buzilishi bilan bogʻliq alomatlar mavjud boʻlgan taqdirda, pochta va kuryerlik joʻnatmalariga nisbatan bojxona nazoratining boshqa shakllari qoʻllanadi.

63. Vaqtincha saqlovga olingan pochta va kuryerlik joʻnatmalarining toʻliq va but saqlanishi hamda ushbu Nizomda belgilangan qoidalarga amal qilgan holda, vakolatli shaxsga topshirilishiga ularni vaqtincha saqlash uchun qabul qilgan ombor vakili javobgar hisoblanadi.

Vaqtincha saqlashga qabul qilingan pochta va kuryerlik joʻnatmalarining tabiiy eskirishi yoki tashish va (yoki) saqlashning normal sharoitlarida kamayishi oqibatida roʻy bergan oʻzgarishlar (shuningdek, yaroqlilik muddati jihatidan) hamda yengib boʻlmas kuch taʼsiri oqibatida saqlash majburiyatlarini bajara olmaslik holatlari bundan mustasno.

64. Deklaratsiyalovchi shaxs joʻnatmalar deklaratsiyasidagi maʼlumotlarning toʻgʻriligi va unga ilova qilingan hujjatlarga muvofiqligi uchun javobgar hisoblanadi, deklaratsiyani toʻldirish uchun taqdim etilgan hujjatlardagi maʼlumotlarning notoʻgʻriligi bilan bogʻliq holatlar bundan mustasno.

65. Vakolatli shaxs oʻzi tomonidan taqdim etilgan hujjatlardagi (joʻnatmalar deklaratsiyasi bundan mustasno) maʼlumotlarning toʻgʻriligi va amalda olib oʻtilayotgan pochta va kuryerlik joʻnatmalariga oʻzaro muvofiqligi uchun javobgar hisoblanadi.

66. Bojxona xizmati organlari tomonidan boshqa shaxslar uchun joʻnatmalar deklaratsiyasi va unga tegishli hujjatlarning qogʻozdagi yozma shakli chop etilmaydi va imzo hamda muhr bilan tasdiqlanmaydi, Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida koʻzda tutilgan holatlar bundan mustasno.

67. Joʻnatmalar deklaratsiyasidagi jismoniy va yuridik shaxslarga tegishli maʼlumotlar konfidensial hisoblanadi va ushbu maʼlumotlarni boshqa shaxslarga taqdim etish taqiqlanadi, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno.

68. Manfaatdor vazirlik va idoralar tomonidan joʻnatmalar deklaratsiyasini taqdim etish soʻralganda, joʻnatmalar deklaratsiyasi asosida shakllangan maʼlumot qogʻozda yozma shaklda yoki elektron koʻrinishda yoxud oʻzaro kelishuvga asosan axborot almashinuvi tizimlari orqali taqdim etiladi, ushbu Nizomning 67-bandida taqiqlangan holatlar bundan mustasno.

69. Bojxona organlariga taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasi va ularga tegishli kuzatuv hujjatlarining elektron nusxalari bojxona organlarida joʻnatmalar deklaratsiyasi rasmiylashtirilgan yildan keyingi yildan eʼtiboran uch yil davomida saqlanadi.

70. Joʻnatmalar deklaratsiyasini toʻldirishda asos boʻlgan qogʻozda yozma shakldagi hujjatlarning saqlanishi boʻyicha javobgarlik pochta aloqasi operatori yoki ekspress tashuvchi zimmasiga yuklanadi.

Bunda pochta aloqasi operatori yoki ekspress tashuvchi tegishliligiga koʻra joʻnatmalar deklaratsiyasini toʻldirishda asos boʻlgan qogʻozda yozma shakldagi hujjatlarning xavfsiz saqlanishi sharoitlarini taʼminlashi va ularga oʻzgartirish kiritishdan himoyalashi shart.

71. Ushbu Nizom talablarining bajarilishida kelib chiqadigan nizolar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi.

72. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

Xalqaro kuryerlik joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasidan xorijiy davlatlarga yuboriladigan xalqaro kuryerlik joʻnatmasini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish

Bosqichlar Subyekt Tadbirlar Muddat 1-bosqich Kuryer 1. Bojxona nazorati zonasiga xalqaro kuryerlik joʻnatmasini yetkazish va joʻnatmalar deklaratsiyasini taqdim etish. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasini qabul qilganidan soʻng 2-bosqich Bojxona organi xodimi 2. Amaldagi qonunchilik talablari asosida xalqaro kuryerlik joʻnatmasida yuborilayotgan tovarlarni Xavfni boshqarish tizimi va tegishli bojxona nazorati shakllarini qoʻllagan holda bojxona nazoratidan oʻtkazish. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasini toʻliq hujjatlar bilan bojxona nazoratiga taqdim etilganidan soʻng har bir xalqaro kuryerlik joʻnatmasi uchun 20 daqiqa 3. Bojxona nazorati yakuniga koʻra xalqaro kuryerlik joʻnatmasi qonun hujjatlari talablariga muvofiq deb topilgan taqdirda taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasini rasmiylashtirish. 4. Bojxona rasmiylashtiruvi yakuniga koʻra xalqaro kuryerlik joʻnatmasini keyingi manzilga yetkazish uchun kuryerga topshirish. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi yakuniga yetganidan soʻng

Oʻzbekiston Respublikasiga xorijiy davlatlardan olib kelinadigan xalqaro kuryerlik joʻnatmasini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish

Bosqichlar Subyekt Tadbirlar Muddat 1-bosqich Kuryer 1. Bojxona nazorati zonasiga xalqaro kuryerlik joʻnatmasini yetkazish va joʻnatmalar deklaratsiyasini taqdim etish. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasi bojxona hududiga yetib kelgandan soʻng 2-bosqich Xalqaro kuryerlik joʻnatmasini qabul qiluvchi jismoniy shaxs 2. Mobil ilova yoki YIDXPdagi shaxsiy kabinetiga xalqaro kuryerlik joʻnatmasi toʻgʻrisida kelib tushgan axborot bilan tanishib chiqish va “Tasdiqlash” yoki “Bekor qilish” amaliyotlaridan birini bajarish. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasi toʻgʻrisidagi axborot kelib tushgan kundan eʼtiboran oʻn kungacha 3-bosqich Bojxona organi xodimi 3. Amaldagi qonunchilik talablari asosida xalqaro kuryerlik joʻnatmasida yuborilayotgan tovarlarni Xavfni boshqarish tizimi va tegishli bojxona nazorati shakllarini qoʻllagan holda bojxona nazoratidan oʻtkazish. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasini toʻliq hujjatlar bilan bojxona nazoratiga taqdim etilganidan soʻng har bir xalqaro kuryerlik joʻnatmasi uchun 20 daqiqa 4. Bojxona nazorati yakuniga koʻra xalqaro kuryerlik joʻnatmasi qonun hujjatlari talablariga muvofiq deb topilgan taqdirda taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasini rasmiylashtirish. 5. Bojxona rasmiylashtiruvi yakuniga koʻra xalqaro kuryerlik joʻnatmasini keyingi manzilga yetkazish uchun kuryerga topshirish. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi yakuniga yetganidan soʻng 4-bosqich Bojxona organi xodimi 6. Qabul qiluvchi jismoniy shaxslar tomonidan “Bekor qilingan” yoki munosabat bildirilmagan xalqaro kuryerlik joʻnatmasini kuryer vakolatida bojxona nazorati ostida saqlash. Kuryerlik joʻnatmasi olib kelingan kundan eʼtiboran oʻttiz kalendar kungacha 5-bosqich Kuryer 7. Qabul qiluvchi jismoniy shaxslar tomonidan “Bekor qilingan” yoki munosabat bildirilmagan xalqaro kuryerlik joʻnatmasini umumbelgilangan tartibda bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkazish yoki respublika hududidan qaytarib olib chiqib ketish. Kuryerlik joʻnatmasi olib kelingan kundan eʼtiboran oʻttiz kalendar kungacha 6-bosqich Bojxona organi xodimi 8. Belgilangan muddat yakuniga qadar rasmiylashtirilmagan yoki olib chiqib ketilmagan xalqaro kuryerlik joʻnatmasi yuzasidan kuryerga ogohlantirish xati yuborish. Oʻttiz kunlik muddat yakunlanganidan soʻng uch ish kunida 9. Ogohlantirish xati yuborilgan kuryer oʻz vakolatidagi tovarlar yuzasidan yakuniy qaror qabul qilmagan taqdirda mazkur tovarlarni egasiz deb eʼtirof etish toʻgʻrisida sudga ariza bilan murojaat qilish. Kuryerga ogohlantirish xati yuborilganidan soʻng besh ish kuni yakunida

Xalqaro pochta joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga xorijiy davlatlardan olib kelinadigan va Oʻzbekiston Respublikasidan xorijiy davlatlarga yuboriladigan xalqaro pochta joʻnatmasini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish

Bosqichlar Subyekt Tadbirlar Muddat 1-bosqich Pochta aloqasi operatori 1. Bojxona nazorati zonasiga xalqaro pochta joʻnatmasini yetkazish va joʻnatmalar deklaratsiyasini taqdim etish. Xalqaro pochta joʻnatmasini qabul qilganidan soʻng 2-bosqich Bojxona organi xodimi 2. Amaldagi qonunchilik talablari asosida xalqaro pochta joʻnatmasida yuborilayotgan tovarlarni tegishli bojxona nazorati shakllarini qoʻllagan holda bojxona nazoratidan oʻtkazish. Bojxona nazoratiga toʻliq hujjatlar bilan taqdim etilganidan soʻng har bir xalqaro pochta joʻnatmasi uchun 20 daqiqa 3. Bojxona nazorati yakuniga koʻra xalqaro pochta joʻnatmasi qonun hujjatlari talablariga muvofiq deb topilsa taqdim etilgan joʻnatmalar deklaratsiyasini rasmiylashtirish. 4. Bojxona rasmiylashtiruvi yakuniga koʻra xalqaro pochta joʻnatmasini keyingi manzilga yetkazish uchun pochta aloqasi operatoriga topshirish. Bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi yakuniga yetganidan soʻng

Xalqaro pochta joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasiga olib kiriladigan xalqaro kuryerlik joʻnatmalari boʻyicha

Joʻnatuvchi tashkilot nomi: Manzili: Telefon raqami: Qabul qiluvchi tashkilot nomi: Manzili: Telefon raqami: STIR: T/r 1. Tijorat hujjatining raqami 2. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasining joʻnatuvchisi 3. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasining qabul qiluvchisi va uning manzili 4. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasidagi tovarlarning qisqacha nomi 5. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasining brutto vazni (kg) 6. Xalqaro kuryerlik joʻnatmasining faktura qiymati 7. Valyuta nomi Jami: Joʻnatuvchi tashkilot nomi, imzosi va muhri: Qabul qiluvchi tashkilot nomi, imzosi va muhri:

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 6-noyabrdagi 700-son qaroriga 4-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar

1. Vazirlar Mahkamasining “Avtomobilda xorijiy yuk tashuvchilarning Oʻzbekiston Respublikasi hududiga kirishlari, boʻlishlari, yuk olib oʻtishlari va undan chiqib ketishlari tartibi toʻgʻrisida” 1995-yil 11-yanvardagi 11-son qarorida :

a) 5-bandning uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirdagi uchinchi va toʻrtinchi xatboshilar bilan almashtirilsin:

“Hujjatlarni rasmiylashtirish, xorijiy davlatlar avtotransport vositalarining Oʻzbekiston Respublikasi hududiga kirganligi hamda tranzit oʻtishi uchun yigʻimlarning belgilangan tartibda undirilishi bojxona organlari tomonidan amalga oshiriladi”.

“Bunda belgilangan yigʻimlarni undirish mezonlari va talablari Transport vazirligi tomonidan bojxona organlari axborot tizimlariga kiritilgan maʼlumotlarga asosan belgilanadi”;

b) 7-bandning toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Respublika hududiga kirib kelayotgan avtotransport vositalarining texnik holati, yoʻl qoʻyiladigan ogʻirlik va gabarit parametrlari ustidan davlat nazorati bojxona organlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligining bojxona organlari axborot tizimlariga kiritilgan mezonlari va talablariga asosan amalga oshiriladi”;

v) 4-ilovaning 3-bandi “v” kichik bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“v) tovarlarni tashish Yuklarni xalqaro yoʻllarda tashish daftarchasini qoʻllagan holda yuklarni xalqaro tashish toʻgʻrisidagi Konvensiya talablariga asosan amalga oshirilganda XYT daftarchasi (TIR karneti)”.

2. Vazirlar Mahkamasining 2016-yil 8-iyundagi 191-son qarori bilan tasdiqlangan Dori vositalari va tibbiy buyumlarni jismoniy shaxslar tomonidan shaxsiy foydalanish uchun olib kirish hamda olib chiqish tartibi toʻgʻrisidagi nizomda :

a) 5-band quyidagi mazmundagi oʻn ikkinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:

“Bunda mazkur bandda keltirilgan dori vositalarini olib oʻtishda jismoniy shaxslar tomonidan bojxona chegarasi orqali olib oʻtilayotgan dori vositalarining qanday maqsadga moʻljallanganligini aniqlash, yaʼni ularning miqdori, olib oʻtishning takroriyligi, safarning maqsadi va uning davomiyligi hisobga olinadi”;

b) 6-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“6. Jismoniy shaxslar tomonidan dori vositalari ushbu Nizomning 5-bandida koʻrsatilgan meʼyordan ortiq miqdorda bojxona chegarasi orqali olib kirishda yoʻlovchi bojxona deklaratsiyasi bilan birga bojxona organlariga dori vositalari uchun boʻlish yoki yashash mamlakatining tibbiyot muassasasidan bemor uchun moʻljallangan dori vositasining nomini, uning dorivor shaklini va davolash kursiga tavsiya qilingan miqdori koʻrsatilgan holdagi hujjatini hamda qonunchilik hujjatlariga muvofiq ruxsatnoma olmasdan olib kirishga ruxsat berilgan meʼyordan ortgan biologik faol qoʻshimchalar uchun Sogʻliqni saqlash vazirligining tegishli ruxsatnomasini taqdim etishi shart”.

3. Vazirlar Mahkamasining 2016-yil 20-iyundagi 212-son qarori bilan tasdiqlangan Bojxona bojlari va soliqlarni toʻlashdan shartli ozod qilish tatbiq etiladigan vaqtincha olib kiriladigan tovarlar roʻyxati, ozod qilish shartlari, shuningdek, imtiyozlarning amal qilish muddatlarining rus tilidagi matnida :

a) 1-bandda :

“v” kichik band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ в) товаров, в отношении которых законодательством Республики Узбекистан прямо предусмотрено освобождение от таможенных пошлин и налогов при помещении под таможенный режим временного ввоза ”;

“ ц ” kichik bandidan “ специальной ” va “ не производимых в Республике Узбекистан ” soʻzlari chiqarib tashlansin;

b) 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“2. Освобождение от уплаты таможенных пошлин и налогов при временном ввозе товаров и транспортных средств предоставляется на следующие сроки:

для товаров и транспортных средств, указанных в подпунктах «а» и «б» пункта 1 Перечня — на срок аккредитации лиц, указанных в этих подпунктах;

для товаров, указанных в подпункте «в» пункта 1 Перечня — на срок, предусмотренный законодательством Республики Узбекистан для освобождения от уплаты таможенных пошлин и налогов;

для товаров, указанных в подпунктах «г» — «х» пункта 1 Перечня — на срок до одного года;

для товаров, указанных в подпункте «ц» пункта 1 Перечня — на срок реализации проектов с участием международных финансовых институтов и иностранных правительственных финансовых организаций;

для товаров, указанных в подпункте «ш» пункта 1 Перечня — на срок действия договора аренды (лизинга).

По истечении сроков, указанных в первой части данного пункта, к указанным товарам и транспортным средствам применяются периодические таможенные платежи на дальнейший срок временного ввоза»;

v) 3-banddagi “ Государственным таможенным комитетом Республики Узбекистан ” soʻzlari “ Таможенным комитетом при Министерстве экономики и финансов ” soʻzlari bilan almashtirilsin.

4. Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 31-iyuldagi 605-son qarori bilan tasdiqlangan Tovarlarni deklaratsiyalash tartibi toʻgʻrisidagi nizomda :

a) 2-bandda :

yettinchi xatboshidagi “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi)” soʻzlari bilan almashtirilsin;

oʻninchi va oʻn birinchi xatboshilar quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ deklaratsiyalovchi shaxs — bojxona organlariga bojxona yuk deklaratsiyasini oʻz nomidan taqdim etayotgan deklarant yoki deklarantning yoxud deklarant bilan shartnoma tuzgan bojxona brokerining shtat birligida boʻlgan bojxona yuk deklaratsiyasini toʻldirish, imzolash va bojxona organlariga deklarant nomidan taqdim etishga vakolatli bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassis;

TIF ishtirokchilari roʻyxati — deklarant tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Yagona interaktiv davlat xizmatlari portalining (keyingi oʻrinlarda — YIDXP) yoki Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimining “TIF ishtirokchilari roʻyxati” interaktiv xizmatiga qoʻshish va chiqarish yoʻli bilan shakllantiriladigan TIF ishtirokchilari roʻyxati”;

oʻn toʻrtinchi xatboshidagi “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Davlat bojxona qoʻmitasi)” soʻzlari “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

b) 7-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“7. Tovarlar manzil bojxona postiga yetkazilgandan soʻng tovarlarning yetib kelganligini tasdiqlash Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 31-dekabrdagi 737-son qarori bilan tasdiqlangan Tovar va transport vositalari bilan tranzit operatsiyalarini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

Bunda tovarlar “Xavfni boshqarish” avtomatlashtirilgan tizimi tomonidan nazoratdan oʻtkazilib, bojxona organlarining axborot tizimi orqali tovar va transport vositasini manzilga yetib kelganligini tasdiqlash va nazoratdan yechish boʻyicha bojxona organlarining qarori maʼlum qilinadi”;

v) 12-bandagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

g) 13-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“13. Bojxona qoʻmitasi tovarlarni TEDni elektron shaklini tasdiqlaydi va oʻzining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi”;

d) 15-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“15. Tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash ushbu Nizomning 1-ilovasiga muvofiq sxema boʻyicha toʻrt bosqichda amalga oshiriladi.

Birinchi bosqichda — vakolatli organlari majburiy tartibda “Yagona darcha” bojxona axborot tizimiga oʻzlarining ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlarini kiritilishini taʼminlaydi.

“Yagona darcha” bojxona axborot tizimiga vakolatli organlar tomonidan ruxsat etuvchi va boshqa hujjatlar hamda maʼlumotlar kiritilmagan boʻlsa, tizim tomonidan TED qabul qilinmaydi.

Ikkinchi bosqichda — deklarant TIF ishtirokchisi kabineti orqali roʻyxatdan oʻtgan holda TIF ishtirokchilari roʻyxatiga ishonch bildirgan shaxs, bojxona brokeri yoki oʻz shtat birligida boʻlgan bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassisi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni hamda TIF ishtirokchilari tomonidan bojxona xizmati organlariga TEDni taqdim etish vakolat muddatlarini kiritadi, bundan xorijiy davlatlarning diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari hamda Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlari mustasno.

Xorijiy davlatlarning diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari nomidan yoxud Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlari tomonidan TED taqdim etilganda, bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassis toʻgʻrisidagi maʼlumotlar TIF ishtirokchilari roʻyxatiga kiritilmaydi.

Deklarant tomonidan TIF ishtirokchilari roʻyxatiga kiritilgan bojxona brokeri TIF ishtirokchisi kabineti orqali roʻyxatdan oʻtgan holda oʻzining shtat birligida boʻlgan bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassisi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni kiritib, bojxona xizmati organlariga tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashni taqdim etish vakolat muddatini koʻrsatadi.

Deklarant yoki u ishonch bildirilgan shaxs TIF ishtirokchisi kabinetidagi “E-arxiv” interaktiv xizmatidan foydalangan holda elektron arxivni shakllantirib, unga oʻzining ERIsi bilan tasdiqlagan bojxona rasmiylashtiruvi uchun taqdim etiladigan hujjatlarning elektron shakllarini joylashtiradi yoki deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan ERI bilan tasdiqlangan holda taqdim etiladigan hujjatlarni bojxona yuk deklaratsiyasiga belgilangan tartibda biriktirgan holda yuboradi.

Elektron arxivga joylashtirilgan hujjatlarga avtomatik tarzda maxsus raqam beriladi va bu haqda deklarantga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.

Elektron arxivga joylashtirilgan hujjatlar deklarant tomonidan oʻzgartirilishi va uchirilishi mumkin, bunda deklaratsiyalash jarayonida hamda bojxona rasmiylashtiruvi davomida foydalanilgan hujjatlar mustasno.

Taqdim etiladigan hujjatlarning roʻyxati va formati, ularning taqdim etish tartibi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi va bu haqda “E-arxiv” interaktiv xizmati orqali maʼlum qilinadi.

Deklarant maʼlum qilingan maxsus raqamni TIF ishtirokchilari roʻyxatida maʼlumoti kiritilgan bojxona brokeri yoki bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassisga taqdim etadi hamda ularga TIF ishtirokchisi kabinetida faqat ushbu maxsus raqam berilgan hujjatlarni koʻrish, zarur hollarda koʻchirib olish imkoniyatini taʼminlaydi, bundan TED deklarant tomonidan taqdim etiladigan hollar mustasno.

Deklaratsiyalovchi shaxs TIF ishtirokchisi kabinetida roʻyxatdan oʻtgan holda “E-arxiv” interaktiv xizmatining elektron arxividagi maxsus raqami boʻlgan hujjatlar yoki deklarant yoxud u ishonch bildirgan shaxs tomonidan taqdim etilgan hujjatlar asosida TEDni shakllantiradi, oʻz ERIsi bilan tasdiqlab, BQ YAAAT orqali bojxona xizmati organlariga yuboradi. Bunda TEDni toʻldirishga asos boʻlib xizmat qiluvchi taqdim etilgan hujjatlar deklaratsiyalovchi shaxsga deklarant yoki u ishonch bildirgan shaxs tomonidan taqdim etilgan boʻlsa, TED bilan birga taqdim etiladigan hujjatlarni ham ERIsi bilan tasdiqlagan holda BQ YAAAT orqali bojxona organiga yuboradi.

TEDni shakllantirishda deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan asos boʻlgan elektron hujjatlar maxsus raqami koʻrsatiladi va ushbu elektron hujjatlarni bojxona xizmati organlariga taqdim etish talab etilmaydi, bunda “E-arxiv” interaktiv xizmatida mavjud boʻlmagan hujjatlar mustasno.

Avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali bojxona organiga TED kelib tushganida, bu haqda TIF ishtirokchisi kabineti orqali deklarantga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.

Uchinchi bosqichda — bojxona xizmati organlariga kelib tushgan TED bojxona axborot tizimining dastlabki format-mantiqiy nazoratidan oʻtkaziladi va tekshiruvlarning ijobiy natijasida, tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashga avtomatlashtirilgan tarzda tartib raqami berilib, roʻyxatdan oʻtkaziladi hamda bu haqda deklarantga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.

Format-mantiqiy nazoratda TEDda xato va kamchiliklar yoki nomuvofiqliklar aniqlangan taqdirda, Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimi tomonidan avtomatlashtirilgan tarzda tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash qaytariladi va bu haqda deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxsga tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.

TED roʻyxatdan oʻtgan paytdan boshlab u yuridik ahamiyatga ega hujjatga aylanadi.

Roʻyxatdan oʻtgan TED bojxona axborot tizimi orqali avtomatlashtirilgan tarzda tovarlar bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshiruvchi bojxona xizmati organi xodimlari oʻrtasida taqsimlanadi yoki bojxona xizmati organi xodimi ishtirokisiz, Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimidagi maxsus algoritmlar asosida avtomatlashtirilgan tarzda ushbu Nizomning 3-bobida koʻrsatilgan tartibda rasmiylashtiriladi.

Toʻrtinchi bosqichda — Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali avtomatlashtirilgan tarzda taqsimlangan TED bojxona xizmati organlari xodimi tomonidan qabul qilinadi va bu haqda deklarant yoki deklaratsiyalovchi shaxsga TIF ishtirokchisi kabineti orqali tasdiqlangan elektron xabarnoma yuboriladi.

TED ushbu xabarnoma yuborilgan vaqtdan boshlab qabul qilingan hisoblanadi.

TEDni rasmiylashtirishda bojxona axborot tizimi tomonidan xavf darajasi past deb topilgan deklaratsiyalar ustuvor deb hisoblanadi.

Bojxona xizmati organlari xodimi bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishda qonunchilik hujjatlariga va Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalariga rioya etish bilan birga “Xavfni boshqarish” avtomatlashtirilgan axborot tizimini qoʻllash natijasiga muvofiq harakatlarni amalga oshiradi.

TEDning bojxona rasmiylashtiruvi u qabul qilingan vaqtdan boshlab quyidagi muddatlarda amalga oshiriladi:

a) xavf darajasi past boʻlganda va bojxona yuk deklaratsiyasiga oʻzgartirish va (yoki) qoʻshimcha kiritish zarurati yuzaga kelmaganda, uch soat davomida (bojxona xizmati organlarining ish vaqtidan tashqari paytda bojxona yuk deklaratsiyasi taqdim etilgan holatlar bundan mustasno);

b) xavf darajasi oʻrta koʻrsatkichga ega boʻlganda va bojxona yuk deklaratsiyasiga oʻzgartirish va (yoki) qoʻshimcha kiritish zarurati yuzaga kelmaganda, sakkiz soat davomida (bojxona xizmati organlarining ish vaqtidan tashqari paytda bojxona yuk deklaratsiyasi taqdim etilgan holatlar bundan mustasno);

v) xavf darajasi yuqori koʻrsatkichga ega boʻlganda yoki ushbu bandning “a” va “b” kichik bandlarida muddati keltirilmagan hollarda qonunchilikda belgilangan umumiy muddatda rasmiylashtiriladi.

Bojxona xizmati organlari xodimi bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishda “Xavfni boshqarish” avtomatlashtirilgan axborot tizimining natijalariga asoslangan holda, xavf darajasiga koʻra quyidagi harakatlarni amalga oshirmaydi:

xavf darajasi past boʻlganda, elektron hujjatlarning aslini talab etish yoki bojxona koʻrigi oʻtkazish yoxud bojxona ekspertizasini tayinlash;

xavf darajasi oʻrta koʻrsatkichga ega boʻlganda, bojxona koʻrigini oʻtkazish.

Ushbu bandning “a” va “b” kichik bandlarida koʻrsatilgan muddatlari oʻtkazib yuborilganda, bojxona xizmati organlari xodimi muddatlarning oʻtib ketganligining asoslantirilgan sabablari deklaratsiyalovchi shaxsga tasdiqlangan elektron xabarnoma orqali maʼlum qilinadi”;

e) 20-banddagi , 29-banddagi , 31-bandning oltinchi xatboshisidagi va 38-bandning ikkinchi xatboshisidagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin.

j) 26-banddagi “Davlat soliq qoʻmitasi huzuridagi Yangi texnologiyalar ilmiy-axborot markazi — elektron raqamli imzolar kalitlarini roʻyxatga olish markazi” soʻzlari “Yangi texnologiyalar ilmiy-axborot markazi” AJ” soʻzlari bilan almashtirilsin;

z) 30-bandda :

beshinchi xatboshidagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

oʻn toʻrtinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Yuklarning bojxona rasmiylashtiruvida elektron shaklida deklaratsiyalash jarayonidan foydalanayotgan deklarantlar yoki bojxona brokerlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq TIF ishtirokchilari roʻyxatiga kiritilayotgan maʼlumotlarni toʻgʻriligini taʼminlaydilar”;

quyidagi mazmundagi oʻn beshinchi va oʻn oltinchi xatboshilar bilan toʻldirilsin:

“Deklaratsiyalovchi shaxs TEDdagi maʼlumotlarning toʻgʻriligi va uni toʻldirish uchun asos boʻlib xizmat qiluvchi taqdim etilgan hujjatlarga muvofiqligi uchun javobgar hisoblanadi, TEDni toʻldirish uchun taqdim etilgan hujjatlardagi maʼlumotlarning notoʻgʻriligi bilan bogʻliq holatlar bundan mustasno.

Deklarant yoki u ishonch bildirgan shaxs taqdim etilgan hujjatlardagi (TED bundan mustasno) maʼlumotlarning toʻgʻriligi uchun javobgar hisoblanadi”;

i) 33-banddagi “deklaratsiyalovchi shaxslar” soʻzlari “TIF ishtirokchilari” soʻzlari bilan almashtirilsin;

k) quyidagi mazmundagi 36 1 -band bilan toʻldirilsin:

“36 1 . “E-tranzit” avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali eksport bojxona rejimi uchun taqdim etilgan bojxona yuk deklaratsiyasi bojxona organi tomonidan roʻyxatga olingan kundan eʼtiboran oʻttiz kalendar kun ichida unda koʻrsatilgan tovarlar nazoratga qoʻyilgan bojxona organiga taqdim etilmagan boʻlsa, bojxona yuk deklaratsiyasi berilmagan deb hisoblanadi va bojxona organi tomonidan bekor qilinadi.

Bunda bojxona yuk deklaratsiyasi bekor qilinganligi toʻgʻrisida deklaratsiyalovchi shaxsga TIF ishtirokchisi kabineti orqali tegishli xabarnoma yuboriladi”;

l) 37-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Bojxona qoʻmitasi deklaratsiyalovchi shaxslarga tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalash va Bojxona qoʻmitasi tomonidan koʻrsatiladigan interaktiv xizmatlar orqali ular tomonidan taqdim etilgan tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashlarning va elektron hujjatlarning deklaratsiya rasmiylashtirilgan sanadan boshlab oʻn besh kunlik muddatga qadar yuklab olish, qogʻozda yozma shaklini chop etish huquqi va imkoniyatini taʼminlaydi.

Bojxona qoʻmitasi pulli xizmat asosida deklarantlarga oʻzlariga tegishli tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashlarning bojxona yuk deklaratsiyasi rasmiylashtirilgan sanadan boshlab uch yil ichida oʻz serverida saqlab berish, ularni qogʻozda yozma shaklini chop etish va tovarlarni elektron shaklida deklaratsiyalashga oid boshqa maʼlumotlarni olish imkoniyatini taʼminlaydi.

Pulli xizmatdan tushgan yigʻimlar Bojxona qoʻmitasining rivojlantirish jamgʻarmasiga yoʻnaltiriladi va belgilangan tartibda taqsimlanadi.

Mazkur pulli xizmatlarning turlari, shakllari, maqomlari va xizmatga pul toʻlashning tariflari Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi va oʻzining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi.”;

m) 43-band quyidagi mazmundagi ikkinchi — beshinchi xatboshilar bilan toʻldirilsin:

“TEDni bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkazayotgan bojxona organi xodimi quyidagi holatlarda javobgar hisoblanmaydi:

rasmiylashtirilgan TED boʻyicha berilgan imtiyozlardan maqsadsiz foydalanganligi aniqlanganda;

tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati natijasida rasmiylashtirilgan TEDdan qoʻshimcha bojxona toʻlovlari hisoblanganda yoki qonunchilik hujjatlari talablari buzilganligi aniqlanganda;

boshqa davlatlarning bojxona organlari hamda xalqaro tashkilotlarga yuborilgan soʻrovnoma boʻyicha olingan javobga asosan rasmiylashtirilgan TEDda qonunchilik talablarining buzilganligi aniqlanganda”;

n) quyidagi mazmundagi 6 1 -bob bilan toʻldirilsin:

“ 6 1 -bob. Bojxona nazorati ostida turgan tovarlarga egalik qilish, ulardan foydalanish yoki ularni tasarruf etish huquqini boshqa shaxsga oʻtkazish

33 1 . Bojxona ombori, erkin ombor, vaqtincha olib kirish va vaqtincha olib chiqish bojxona rejimlaridan biriga rasmiylashtirilib, bojxona nazorati ostida turgan tovarlarga egalik qilish, ulardan foydalanish yoki ularni tasarruf etish huquqini boshqa shaxsga oʻtkazilishi mumkin.

33 2 . Bojxona nazorati ostida turgan tovarlarni bojxona ombori va erkin ombor bojxona rejimlaridan biriga joylashtirmasdan ularga egalik qilish, ulardan foydalanish yoki ularni tasarruf etish huquqini boshqa shaxsga oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi, erkin muomalaga chiqarish va eksport bojxona rejimlariga joylashtirilgan tovarlar bundan mustasno.

Erkin muomalaga chiqarish va eksport bojxona rejimlariga joylashtirilgan tovarlarga egalik qilish huquqini boshqa shaxsga oʻtkazish Bojxona qoʻmitasi tomonidan Kodeksning 266-moddasiga muvofiq belgilanadi.

Vaqtincha olib kirish va vaqtincha olib chiqish bojxona rejimlaridan biriga joylashtirilgan tovarlarning boshqa shaxsga faqat foydalanish yoki tasarruf etish huquqini oʻtkazish mumkin.

33 3 . Tovarga egalik qilish, undan foydalanish yoki uni tasarruf etish huquqini boshqa shaxsga oʻtkazish uchun tovarga vakolatli shaxs bojxona organlarini bojxona organlarining axborot tizimi orqali elektron shaklda xabardor etadi.

33 4 . Tovarga boʻlgan huquqni oluvchi vakolatli shaxs quyidagilarni amalga oshiradi:

joʻnatuvchining yoki shartnoma tuzuvchi xorijiy hamkorning tovarga egalik qilish, undan foydalanish yoki uni tasarruf etish huquqini boshqa shaxsga oʻtkazish uchun rozilik xatini olishi;

ushbu tovarlar boʻyicha shartnoma tuzuvchi xorijiy hamkor tomonidan tovarga boʻlgan huquqni oluvchi vakolatli shaxs nomiga invoys (hisob, hisob-faktura) olishi, tovarga tuzilgan kontrakt (shartnoma, kelishuv) boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun javobgar etib tovarga vakolatli shaxs belgilangan hollar bundan mustasno;

tovarga tuzilgan kontrakt (shartnoma, kelishuv) boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun javobgar etib tovarga boʻlgan huquqni oluvchi vakolatli shaxs belgilangan boʻlsa, bu boʻyicha kontrakt (shartnoma, kelishuv) tuzishi va uni tegishli axborot tizimida roʻyxatdan oʻtkazishi;

bojxona organlariga tovarga vakolatli shaxs nomiga xorijiy hamkor tomonidan taqdim etilgan invoys va mazkur bandning ikkinchi va uchinchi xatboshilarida olinishi nazarda tutilgan hujjatlar bilan birga tanlangan bojxona rejimi talablari va shartlariga rioya etgan holda BYDni taqdim etishi.

33 5 . Tovarga boʻlgan huquqni oluvchi vakolatli shaxsning tovarga egalik qilish, undan foydalanish yoki uni tasarruf etish huquqi BYD bojxona organiga berilgan paytdan eʼtiboran boshqa shaxsga oʻtkazilgan deb hisoblanadi. BYD berilgan paytda tovarga boʻlgan huquqni oluvchi vakolatli shaxsda bojxona rejimiga rioya etilishini taʼminlash bilan bogʻliq boʻlgan majburiyatlar yuzaga keladi.

33 6 . Belgilangan talablar va shartlar asosida tovarga egalik qilish, undan foydalanish yoki uni tasarruf etish huquqini boshqa shaxsga oʻtkazilganligi bojxona rejimiga joylashtirilgan tovarlarni saqlash muddatini toʻxtatib turmaydi va uzaytirmaydi”.

5. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasining Milliy kinologiya markazi faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2018-yil 18-dekabrdagi 1029-son qarorida :

a) nomidagi , muqaddimadagi va 1-bandning ikkinchi , uchinchi , toʻrtinchi xatboshilaridagi , 1 , 2 va 3-ilovalarning nomidagi tegishli kelishikdagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari tegishli kelishikdagi “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

b) 2-bandning toʻrtinchi xatboshisidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining (keyingi oʻrinlarda Bojxona qoʻmitasi)” soʻzlari bilan almashtirilsin;

v) 4 , 5 , 6 , 8 , 11 , 14-bandlardagi , 9-bandning birinchi va uchinchi xatboshilaridagi hamda 4-ilovaning Izohidagi tegishli kelishikdagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari tegishli kelishikdagi “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

g) 10-bandida :

quyidagi mazmundagi ikkinchi va uchinchi xatboshilar bilan toʻldirilsin:

“Milliy kinologiya markazi xodimlarini Oʻzbekiston Respublikasi tashqarisiga xizmat safariga yuborilganda xizmat safari xarajatlarini qoplash hamda Markazda tashkil etiladigan xalqaro va milliy koʻrgazmalar, musobaqalar va boshqa tadbirlarni oʻtkazish, shuningdek, xorijiy mamlakatlar hamda xalqaro tashkilotlarning delegatsiyalarini kutib olish bilan bogʻliq xarajatlar Markazning rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan amalga oshirilishi mumkin.

Bojxona qoʻmitasining koʻrsatmasiga asosan Markazning rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari Bojxona qoʻmitasining rivojlantirish jamgʻarmasiga oʻtkaziladi va Bojxona qoʻmitasi tomonidan qonunchilikda belgilangan tartibda sarflanadi”;

ikkinchi va uchinchi xatboshilar tegishlicha toʻrtinchi va beshinchi xatboshilar deb hisoblansin;

toʻrtinchi xatboshidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin.

6. Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 17-sentabrdagi 778-son qarori bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasi hududida foydalanilayotgan, sotish yoki shaxsiy foydalanish uchun olib kiriladigan va ishlab chiqariladigan mobil qurilmalarni roʻyxatga olish tartibi toʻgʻrisidagi nizomda :

a) 2-bandning oʻn sakkizinchi xatboshisi “roʻyxatda boʻlishi mumkin boʻlgan muddat” soʻzlaridan keyin “bir kalendar yil davomida” soʻzlari bilan toʻldirilsin;

b) 14-band quyidagi mazmundagi yettinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:

“Ariza beruvchi va jismoniy shaxslar mazkur bandda keltirilgan roʻyxatga olinmaydigan hamda roʻyxatdan oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydigan holatlarni va hujjatlardagi maʼlumotlar oʻrtasidagi nomuvofiqliklarni bartaraf etilgandan soʻng oʻn kun muddatda mobil qurilmalarni roʻyxatga olish boʻyicha qayta murojaat qilishlari mumkin”;

v) 49 2 -band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“49 2 . Ushbu Nizomda ariza beruvchiga yoki taqdim etilgan hujjatlar va maʼlumotlarga belgilangan talablarning buzilishi aniqlanganda yoki shunday holatlar toʻgʻrisida shaxslardan kelib tushgan murojaatlarga asosan avval roʻyxatdan oʻtkazilgan IMEI-kodlar sudning tegishli qaroriga asosan Tizim operatori tomonidan bekor qilinadi va amalga oshirilgan xizmatlar uchun qabul qilingan toʻlovlar qaytarilmaydi”;

g) quyidagi mazmundagi 49 3 -band bilan toʻldirilsin;

“49 3 . Ariza beruvchi va jismoniy shaxslar mazkur Nizom talablari buzilishi oqibatida tizim operatori, tizim roʻyxatga oluvchisi va boshqa vakolatli davlat organlari mansabdor shaxslarining qabul qilgan qarorlari yoki sodir qilgan harakatlari (harakatsizligi) ustidan qonunchilikda belgilangan tartibda shikoyat qilish huquqiga ega”.

7. Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 18-noyabrdagi 912-son qarori bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Davlat chegarasi orqali shaxslar, transport vositalari va tovarlarni oʻtkazish punktlarida chegara, bojxona, sanitariya-karantin, fitosanitariya va veterinariya nazoratidan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga ilovaning 15 va 16-bandlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“15. Xalqaro yoʻnalishlar uchun ochilgan avtomobil yoʻllari, temir yoʻllar va aviatsiya oʻtkazish punktlarida yoʻlovchilar va ularning yuklari hamda bagajlari bojxona nazorati va tekshiruvidan, qoidaga koʻra, ikki yoʻlakli tizim va masofaviy bojxona nazorati tizimini belgilangan tartibda qoʻllash orqali oʻtkaziladi.

Oʻtkazish punktlarida avtotransport vositalari uchun ikki yoʻlakli xavflarni boshqarish tamoyillariga asoslangan davlat nazorat tartiboti quyidagi tartibda qoʻllaniladi:

“yashil yoʻlak”da — xavf darajasi past boʻlgan avtotransport vositalari va unga yuklangan tovarlarni chiqarib yuborish toʻgʻrisida qaror qabul qilinishida davlat nazoratining barcha shakllari ularga nisbatan amalga oshirilmaydi, avtotransport vositasi va uning haydovchisiga nisbatan amalga oshiriladigan hujjatli nazorat bundan mustasno;

“qizil yoʻlak”da — davlat nazorati xavf darajasi yuqori va tasodifiy tanlovda aniqlangan avtotransport vositalariga nisbatan amalga oshiriladi;

“qizil” yoki “yashil” yoʻlaklar bojxona organlarining “Xavflarni boshqarish” axborot tizimi orqali avtomatik tarzda belgilab beriladi;

oʻtkazish punktidagi davlat nazorat organlari xodimlari tomonidan “profayling” tanlov asosida avtotransport vositalari bojxona organlarining “Xavflarni boshqarish” axborot tizimida “yashil yoʻlak”dan “qizil yoʻlak”ka yoʻnaltirilib, tegishli nazorat shakllari qoʻllanadi;

mazkur tartibot Oʻzbekiston Respublikasiga kirib kelayotgan avtotransport vositalariga nisbatan faqatgina inspeksion koʻrik majmuasi orqali nazoratdan oʻtkazilgandan soʻng qoʻllanadi.

Oʻtkazish punktining pasport nazorati zonasi aeroportlar va avtomobil yoʻllari oʻtkazish punktlari ichki imkoniyatlaridan kelib chiqqan holda Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolarini rasmiylashtirish uchun moʻljallangan sektorlar va chet el fuqarolarini rasmiylashtirish uchun moʻljallangan sektorlarga ajratilishi mumkin va bu oʻtkazish punktining texnologik sxemasida koʻrsatiladi.

16. Oʻtkazish punktlarida qoʻshma naryad tomonidan “qizil yoʻlak”dagi transport vositalari va tovarlar, shuningdek “profayling” tanlov asosida avtotransport vositalari bojxona organlarining “Xavflarni boshqarish” axborot tizimida “yashil yoʻlak”dan “qizil yoʻlak”ka yoʻnaltirilib koʻzdan kechiriladi (bojxona organlari boʻlmagan oʻtkazish punktlari bundan mustasno).

Koʻzdan kechirish natijalariga koʻra identifikatsiya vositalari (plombalar, muhrlar va boshqalar) buzilganligi va (yoki) ularga shikast yetganligi yoki Davlat chegarasini buzib oʻtuvchi shaxs kontrabanda predmetlarini yoxud noqonuniy olib ketilayotgan tovarlarni yashirgan boʻlishi mumkinligini koʻrsatuvchi belgilar aniqlanganda, shuningdek, haydovchiga nisbatan shubha boʻlganda chegara va bojxona organlari boshliqlari yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxsning qarori asosida transport vositasi va (yoki) tovar koʻrikdan oʻtkaziladi.

Oʻtkazish punktlari hududida avtotransport vositalari va tovarlarni (chegara va bojxona boʻlinmasi) alohida-alohida koʻzdan kechirish yoki koʻrikdan oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi”.

9. Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 31-dekabrdagi 833-son qarori bilan tasdiqlangan Mahsulotlarni identifikatsiya vositalari orqali raqamli markirovkalash va ularning aylanmasini kuzatib borish qoidalarining 45-bandining uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“boshqa davlatlardan Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilgan taqdirda, Oʻzbekiston Respublikasi davlat chegarasidan oʻtmasdan, boshqa davlatlarning hududida yoki bojxona ombori hududida yoxud shartli chiqarib yuborilgan tovarlar import qiluvchi tomonidan belgilangan omborda “erkin muomalaga chiqarish (import)” bojxona rejimiga rasmiylashtirilgunga qadar amalga oshiriladi”.

10. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasining milliy kinologiya markazi faoliyatini yanada rivojlantirish va takomillashtirish toʻgʻrisida” 2021-yil 18-yanvardagi 21-son qarorida :

a) nomidagi , muqaddimadagi va 1-bandning ikkinchi , uchinchi , toʻrtinchi , beshinchi va oltinchi xatboshilaridagi hamda 3 , 4-bandlardagi tegishli kelishikdagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari tegishli kelishikdagi “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

b) 1-ilovada :

nomidagi va 1-banddagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

8-bandining oltinchi xatboshisidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda Bojxona qoʻmitasi)” soʻzlari bilan almashtirilsin;

11-bandning oʻn ikkinchi xatboshisi va 14-banddagi tegishli kelishikdagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari tegishli kelishikdagi “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

v) 2-ilovada :

nomidagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

1 — 37-pozitsiyalarining “Masʼullar ijrochilar” ustunidagi “Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

g) 3-ilovada :

nomidagi va 1-banddagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

Nizomga 1-ilovaning ilova belgisi va nomidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

Nizomga 2, 3 va 4-ilovalarning ilova belgisi va matnidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

Nizomga 5-ilovaning ilova belgisidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

d) 4-ilovada :

nomidagi va 1-banddagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

11-band quyidagi mazmundagi ikkinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:

“It sotuvga qoʻyilgandan soʻng nobud boʻlganda yoki kasal boʻlib qolganda yoxud tan jarohati olganda sotib oluvchi bilan shartnoma tuzish rad etiladi”;

Nizomga 1-ilovaning ilova belgisidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

Nizomga 2-ilovaning ilova belgisi va matnidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

Nizomga 3-ilovada :

ilova belgisi va matnidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

matnidagi “Gosudarstvennogo tamojennogo komiteta Respubliki Uzbekistan” soʻzlari “Tamojennogo komiteta pri Ministerstva ekonomiki i finansov Respubliki Uzbekistan” soʻzlari bilan almashtirilsin;

e) 5-ilovada :

nomidagi va 2-banddagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

5-bandning uchinchi xatboshisidagi “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining (keyingi oʻrinlarda Bojxona qoʻmitasi)” soʻzlari bilan almashtirilsin;

7-bandning ikkinchi xatboshisidagi “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi” soʻzlari “Bojxona qoʻmitasi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

Nizomga 1 va 2-ilovalarning ilova belgisi hamda nomidagi “Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

j) 6-ilovaning nomidagi “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasining” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasining” soʻzlari bilan almashtirilsin.

11. Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 30-dekabrdagi 790-son qarori bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi Markaziy bojxona laboratoriyasi toʻgʻrisidagi ustavda :

a) 11-bandning beshinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Bojxona qoʻmitasining soʻroviga asosan MBLning Jamgʻarma mablagʻlari Bojxona qoʻmitasining rivojlantirish jamgʻarmasiga oʻtkaziladi va Bojxona qoʻmitasi tomonidan qonunchilikda koʻzda tutilgan hollar bilan bir qatorda xodimlarga ustamalar toʻlash, bojxona obyektlarini kapital qurish, rekonstruksiya qilish va taʼmirlashga sarflanadi”;

b) 15-band quyidagi mazmundagi ikkinchi va uchinchi xatboshilar bilan toʻldirilsin:

“Jismoniy va yuridik shaxslarga hamda xorijiy davlatlarning bojxona xizmati organlariga pulli xizmatlar koʻrsatishdan tushadigan mablagʻlar toʻliq hajmda Markaziy bojxona laboratoriyasini rivojlantirish jamgʻarmasiga oʻtkaziladi.

MBLning pulli xizmatlari boʻyicha mavjud debitorlik qarzdorligi yuzasidan mablagʻlarni qaytarib berish toʻgʻrisida murojaat uch yil muddat ichida taqdim etilmaganda, ushbu pul mablagʻlari bojxona organlari tomonidan oʻn besh ish kuni ichida Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjetiga oʻtkaziladi.”.

12. Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 28-oktabrdagi 626-son qarorida:

a) 2-bandning birinchi xatboshisidagi “2025-yil 1-iyulga qadar” soʻzlari “2025-yil 31-dekabrga qadar” soʻzlari bilan almashtirilsin;

b) 3-banddagi “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasining Moddiy yordam, ijtimoiy himoya, bojxona organlarini rivojlantirish va koʻzda tutilmagan xarajatlar maxsus jamgʻarmasi (keyingi oʻrinlarda — Davlat bojxona qoʻmitasining maxsus jamgʻarma)” soʻzlari “bojxona organlarining budjetdan tashqari jamgʻarmalari” soʻzlari bilan almashtirilsin;

v) 4-bandning ikkinchi xatboshisidagi va 5-banddagi “Davlat bojxona qoʻmitasining maxsus jamgʻarmasi” soʻzlari “bojxona organlarining budjetdan tashqari jamgʻarmalari” soʻzlari bilan almashtirilsin.

13. Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 31-dekabrdagi 737-son qarori bilan tasdiqlangan Tovar va transport vositalari bilan tranzit operatsiyalarini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomda :

a) 2-bandda :

uchinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ deklaratsiyalovchi shaxs — bojxona organlariga tranzit deklaratsiyasini oʻz nomidan taqdim etayotgan deklarant yoki deklarantning yoxud deklarant bilan shartnoma tuzgan bojxona brokerining shtat birligida boʻlgan tranzit deklaratsiyasini toʻldirish, imzolash va bojxona organlariga deklarant nomidan taqdim etishga vakolatli bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassis”;

yettinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ joʻnatuvchi bojxona organi — qaysi bojxona organi faoliyat koʻrsatish zonasida tovarlarni bojxona nazorati ostida tashish boshlanadigan boʻlsa, oʻsha bojxona organi”;

oʻninchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ tovar kelib tushadigan bojxona organi — qaysi bojxona organi faoliyat koʻrsatish zonasida tovarlarni bojxona nazorati ostida tashish tugallanadigan boʻlsa, oʻsha bojxona organi”;

b) 7-bandning ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“tovar va transport vositalari respublika hududidan olib chiqilayotganda, bundan reeksport bojxona rejimidagi tovarlar olib chiqilishi mustasno”;

v) 8-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“8. Tranzit deklaratsiyasi joʻnatuvchi bojxona organiga elektron raqamli imzo bilan tasdiqlangan holda elektron shaklda “E-Tranzit” AAT orqali deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan taqdim etiladi.

Tranzit deklaratsiyasi “Oʻzbekiston temir yoʻllari” aksiyadorlik jamiyati tomonidan taqdim etilganda, deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan taqdim etilgan tranzit deklaratsiyasi jamiyatning masʼul xodimi tomonidan umumlashtiriladi va bitta temir yoʻl transporti tarkibi doirasida bojxona organiga oʻziga biriktirilgan elektron raqamli imzosi orqali taqdim etiladi.

Bunda “Oʻzbekiston temir yoʻllari” aksiyadorlik jamiyatining masʼul xodimiga tranzit deklaratsiyasi tovarga vakolatli shaxs yoki u bilan shartnoma tuzgan bojxona brokeri nomidan bojxona rasmiylashtiruvi boʻyicha mutaxassis tomonidan oʻziga biriktirilgan elektron raqamli imzosi orqali taqdim etilishi mumkin.

Tranzit deklaratsiyasi “Oʻzbekiston temir yoʻllari” aksiyadorlik jamiyati masʼul xodimiga deklaratsiyalovchi shaxs tomonidan taqdim etilganda mazkur Nizomning 11-bandida qayd etilgan talablar boʻyicha tranzit deklaratsiyasidagi maʼlumotlarning toʻgʻriligi va unga ilova qilingan hujjatlarga muvofiqligi uchun javobgarlik tranzit deklaratsiyasini toʻldirgan va “Oʻzbekiston temir yoʻllari” aksiyadorlik jamiyati masʼul xodimiga taqdim etgan deklaratsiyalovchi shaxsda qoladi”;

g) 13-band quyidagi mazmundagi “v” kichik band bilan toʻldirilsin:

“v) havo transportida xalqaro tashish chogʻida:

yuk qaydnomasi;

avia yuk xati;

tijorat hujjatlari;

tovarlarning bojxona chegarasi orqali harakatlanishida taqiqlar va cheklovlarga rioya qilinganligini tasdiqlovchi hujjatlar, agar bunday harakatlanish ushbu hujjatlar mavjudligida ruxsat berilgan taqdirda”;

d) 22 va 23-bandlar quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“22. Axborot tizimida tovar va transport vositasi yetkazib berilganligi fakti tasdiqlangandan soʻng bojxona tranziti bojxona rejimi yakunlanadi.

23. Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida tovarning kuzatuv hujjatlariga bojxona organlari tomonidan belgi qoʻyilishi koʻzda tutilgan hollarda mazkur Nizomning 21-bandi talablari bajarilgandan soʻng tashuvchi kuzatuv hujjatlarini tovarlar kelib tushadigan bojxona organiga belgi qoʻyish uchun taqdim etadi.

Kuzatuv hujjatlari taqdim etilgandan soʻng tovar kelib tushadigan bojxona organi tegishli belgini qoʻyadi va tashuvchiga qaytarib beradi”;

e) 24-band quyidagi mazmundagi ikkinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:

“Vaqtincha saqlash” maqomida turgan tovarlarni belgilangan muddatda boshqa bojxona rejimiga joylashtirishga masʼul shaxsning maʼlumotlari deklarant yoki uning nomidan ish koʻruvchi vakolatli shaxs tomonidan Bojxona qoʻmitasining “Bojxona va yuk operatsiyalari” axborot tizimida tasdiqlanadi”;

j) ilovaning “2-bosqich” pozitsiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ 2-bosqich Bojxona organi axborot tizimi Tashuvchi tomonidan tovar va transport vositasi belgilangan manzilga yetkazib berilgandan hamda chegara bojxona postida hisoblangan yigʻimlar toʻlangandan soʻng bojxona organi axborot tizimida tovar va transport vositasi yetkazib berilganligi hamda yigʻimlar toʻlanganligi tasdiqlanadi hamda bojxona tranziti bojxona rejimi yakunlanadi. Real vaqt rejimida Tashuvchi Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida tovarning kuzatuv hujjatlariga bojxona organlari tomonidan belgi qoʻyilishi koʻzda tutilgan hollarda mazkur Nizomning 21-bandi talablari bajarilgandan soʻng tashuvchi tovarlar kelib tushadigan bojxona organiga belgi qoʻyish uchun taqdim etadi. Ish vaqtida uch soat ichida Tovarlar kelib tushadigan bojxona organi Kuzatuv hujjatlari taqdim etilgandan soʻng tovar kelib tushadigan bojxona organi tegishli belgini qoʻyadi va tashuvchiga qaytarib beradi. 30 daqiqa ichida ” .

15. Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 31-yanvardagi 55-son qarori bilan tasdiqlangan Bojxona yigʻimlari stavkalarida :

a) 1-bandda:

“g” kichik banddagi “bojxona kirim orderini qoʻllash orqali (bir dona order uchun)” soʻzlari “umumiy shakldagi bojxona kirim orderini qoʻllash orqali (bir dona bojxona kirim orderi uchun)” soʻzlari bilan almashtirilsin;

“d” kichik banddagi “xalqaro kuryerlik joʻnatmalari (1 kg (brutto) xalqaro kuryerlik joʻnatmasi uchun)” soʻzlari “xalqaro kuryerlik tashkilotining murojaatiga asosan xalqaro kuryerlik joʻnatmalari (1 kg brutto uchun)” soʻzlari bilan almashtirilsin;

b) “Izoh” qismida:

toʻrtinchi xatboshi chiqarib tashlansin;

beshinchi — oʻn birinchi xatboshilar tegishlicha toʻrtinchi — oʻninchi xatboshilar deb hisoblansin.

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 6-noyabrdagi 700-son qaroriga 5-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblanayotgan baʼzi qarorlari

1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi faoliyatini tashkil etish masalalari toʻgʻrisida” 1997-yil 30-iyuldagi 374-son qarori .

2. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining baʼzi qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” 1997-yil 7-avgustdagi 392-son qaroriga ilovaning 4 va 12-bandlari .

3. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining qarorlarini toʻliq yoki qisman oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash hamda ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida” 1998-yil 16-apreldagi 161-son qaroriga 2-ilovaning 11-bandi .

4. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga qoʻshimcha va oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida” 2002-yil 1-maydagi 150-son qaroriga ilovaning 7-bandi .

5. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining isteʼmol tovarlari olib kelish va sotish masalalari boʻyicha ayrim qarorlariga oʻzgartirish, qoʻshimchalar kiritish va ularning ayrimlarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash toʻgʻrisida” 2003-yil 16-oktabrdagi 446-son qaroriga 1-ilovaning 1 va 4-bandlari .

6. Vazirlar Mahkamasining “Vazirliklar va idoralarning budjetdan tashqari jamgʻarmalariga ajratmalarni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2004-yil 25-oktabrdagi 499-son qaroriga 3-ilovaning 9-bandi.

7. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritish va baʼzilarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi faoliyatini tashkil etish borasidagi qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2006-yil 9-martdagi PQ-302-son qarori)” 2006-yil 1-avgustdagi 154-son qarori .

8. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek baʼzilarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash toʻgʻrisida (“Tadbirkorlik subyektlarini huquqiy himoya qilish tizimi takomillashtirilganligi hamda ularning moliyaviy javobgarligi erkinlashtirilganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” Oʻzbekiston Respublikasining 2006-yil 10-oktabrdagi OʻRQ-59-son Qonuni)” 2006-yil 10-noyabrdagi 235-son qaroriga 1-ilovaning 4, 6 va 15-bandlari .

9. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” 2007-yil 3-yanvardagi 4-son qaroriga ilovaning 2-bandi .

10. Vazirlar Mahkamasining “Vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralarning budjetdan tashqari jamgʻarmalariga mablagʻlar ajratishni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2010-yil 2-apreldagi 62-son qaroriga 2-ilovaning 6 va 16-bandlari .

11. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralar toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash boʻyicha ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish haqida” 2010-yil 5-iyundagi 108-son qaroriga ilovaning 5 , 12 va 44-bandlari .

12. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat bojxona xizmati organlari faoliyatini yanada takomillashtirish va samaradorligini oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2011-yil 10-avgustdagi PQ-1595-son qaroriga oʻzgartirishlar va qoʻshimcha kiritish haqida” 2014-yil 14-iyuldagi PQ-2208-son qarori)” 2014-yil 29-avgustdagi 242-son qaroriga ilovaning 1-bandi .

13. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek baʼzilarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasining “Oʻzbekiston Respublikasining Budjet kodeksini tasdiqlash toʻgʻrisida” 2013-yil 26-dekabrdagi OʻRQ-360-son hamda “Soliq va budjet siyosatining 2016-yilga moʻljallangan asosiy yoʻnalishlari qabul qilinganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksiga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” 2015-yil 31-dekabrdagi OʻRQ-398-son qonunlari)” 2016-yil 26-apreldagi 122-son qaroriga 1-ilovaning 3, 17 , 21 , 27 , 37 , 62 , 73 , 101 , 107 , 122 , 128 va 137-bandlari .

14. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (“Surishtiruv instituti takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” Oʻzbekiston Respublikasining 2017-yil 6-sentabrdagi OʻRQ-442-son Qonuni)” 2017-yil 1-dekabrdagi 960-son qaroriga ilovaning 3-bandi.

15. Vazirlar Mahkamasining “Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi faoliyatini tashkil etish masalalari toʻgʻrisida” 1997-yil 30-iyuldagi 374-son qaroriga oʻzgartirish kiritish toʻgʻrisida” 2018-yil 9-fevraldagi 101-son qarori .

16. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasining Davlat xavfsizligi tizimini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2018-yil 14-martdagi PF-5379-son Farmoni)” 2018-yil 29-maydagi 396-son qaroriga ilovaning 8 , 11 , 24 , 29 , 51 , 52 va 63-bandlari .

17. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish hamda baʼzilarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash haqida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona xizmati organlari faoliyatini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2018-yil 12-apreldagi PF-5414-son Farmoni, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona xizmati organlarining faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida” 2018-yil 12-apreldagi PQ-3665-son qarori)” 2018-yil 18-iyuldagi 553-son qaroriga 1-ilovaning 1-bandi .

18. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasi toʻgʻrisidagi Nizomga oʻzgartirishlar kiritish haqida” 2018-yil 17-avgustdagi 672-son qarori .

19. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasining “Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi toʻgʻrisida” 2019-yil 10-dekabrdagi OʻRQ-591-son Qonuni)” 2020-yil 16-apreldagi 234-son qaroriga ilovaning 1-bandi .

20. Vazirlar Mahkamasining “Yoʻl harakati qoidalariga rioya etilishini taʼminlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2020-yil 5-avgustdagi 463-son qarorining 7-bandi hamda qarorga 2-ilova.

21. Vazirlar Mahkamasining ““Jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini amalga oshirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar haqida” 2021-yil 29-iyundagi 402-son qaroriga 4-ilovaning 2-bandi .

22. Vazirlar Mahkamasining “Bojxona auditini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2021-yil 25-fevraldagi 101-son qarori .

23. Vazirlar Mahkamasining “Xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarini bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2021-yil 21-dekabrdagi 767-son qarori .

24. Vazirlar Mahkamasining “Bojxona sohasidagi tartib-taomillar takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” 2022-yil 5-sentabrdagi 487-son qaroriga ilovaning 9-bandi .

25. Vazirlar Mahkamasining “Qonunchilik hujjatlarida korrupsiyaviy omillarni bartaraf etish hamda normativ-huquqiy hujjatlarni korrupsiyaga qarshi ekspertizadan oʻtkazish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2024-yil 11-sentabrdagi 562-son qaroriga 5-ilovaning 42-bandi.

26. Vazirlar Mahkamasining “Rasmiy statistika faoliyatini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlarni tizimlashtirish toʻgʻrisida” 2025-yil 6-oktabrdagi 627-son qaroriga 3-ilovaning 1-bandi .

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV

Toshkent sh.,

2025-yil 6-noyabr,

700 -son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 07.11.2025-y., 09/25/700/1022-son; 25.12.2025-y., 09/25/821/1211-son; 26.03.2026-y., 09/26/114/0272-son)

lex.uz