📅 2026-yil 5-fevral · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2026-yil 5-fevral · Prezident qarorlari
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
📅 2026 йил 5 февраль · Президент қарорлари
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 5 февраля 2026 г. · Постановления Президента
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 5 February 2026 · Presidential resolutions
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ПРЕЗИДЕНТИНИНГ
ҚАРОРИ
Сув ресурсларидан фойдаланиш самарадорлигини ошириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида
Республикада мавжуд сув ресурсларидан оқилона ва самарали фойдаланишни таъминлаш, сув тежовчи технологияларни жорий этишни қўллаб-қувватлаш ва рағбатлантириш, шунингдек, сув тежовчи технологияларни кенг жорий қилиш ва бу борадаги иқтисодий ислоҳотларни чуқурлаштириш мақсадида қарор қиламан:
I. Мақсадлар
1. Қуйидагилар мазкур қарорни қабул қилишдан кўзланган асосий мақсадли кўрсаткичлар этиб белгилансин:
(а) 2026 — 2028 йилларда сув тежовчи технологиялар жорий қилинган майдонлар ҳажмини 3,5 миллион гектарга етказиш, бунда:
(i) 220 минг гектар майдонда томчилатиб суғориш, 110 минг гектар майдонда ёмғирлатиб суғориш технологияларини жорий қилиш ҳамда 600 минг гектар майдонни лазерли текислаш;
(ii) сув тежовчи технологияларни жорий қилиш ҳисобига ҳар йили 5 миллиард куб метр сув ресурсларини тежаш;
(б) 2026 йилда сув тежовчи технологияларни жорий қилишни кенгайтириш учун:
(i) тижорат банклари томонидан 2,6 триллион сўм кредит маблағларини ажратиш;
(ii) давлат томонидан қўллаб-қувватлаш мақсадида 800 миллиард сўм субсидия маблағларини йўналтириш;
(в) сув тежовчи технологияларни жорий қилиш ва ундан фойдаланиш бўйича Хитойнинг Шинжон тажрибаси асосида мутахассис кадрлар малакасини тизимли оширишни йўлга қўйиш.
II. Сув тежовчи технологияларни жорий қилиш тизимини такомиллаштириш
2. Қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини етиштиришда сув тежовчи технологияларни жорий этишни давлат томонидан қўллаб-қувватлашнинг қуйидаги тартиби жорий қилинсин:
(а) 2027 йилдан бошлаб, ҳар йили сув ресурсларидан фойдаланганлик учун солиқ ставкаси ва субсидиялар суғориладиган ер майдонларининг сув билан таъминланганлик ҳолатидан келиб чиқиб белгиланади;
(i) сув билан барқарор таъминланмаган ҳудудда жойлашган суғориладиган ер майдонларида сув тежовчи технологиялар жорий қилинганда, ажратиладиган субсидияларга 1,25 оширувчи коэффициент қўллаган ҳолда ҳисобланади;
(ii) сув билан барқарор таъминланган ҳудудда жойлашган суғориладиган ер майдонларида сув тежовчи технологиялар жорий қилинмаганда, сув ресурсларидан фойдаланганлик учун солиқ ставкаси 2 баробар оширилган миқдорда қўлланилади;
(б) Сув хўжалиги вазирлиги Қишлоқ хўжалиги вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши ва вилоятлар ҳокимликлари билан биргаликда ҳар йили 1 апрелга қадар вегетация даври учун сув манбаларининг сувлилик даражасини таҳлил қилган ҳолда сув билан барқарор таъминланган ҳамда таъминланмаган ҳудудда жойлашган қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари етиштирувчилари рўйхатини ишлаб чиқади ва тасдиқлаш учун Халқ депутатлари туман кенгашларига киритади.
3. 2027 йилдан бошлаб шоли етиштириладиган майдонларнинг сувнинг кириш қисмига ҳамда балиқчилик хўжалиги ташкил қилинган ер майдонларининг сувнинг кириш ва чиқиш қисмига тадбиркорлик субъектлари ўз маблағлари ҳисобидан «ақлли» сув ўлчаш ва ҳисоблаш воситаларини ўрнатиши мажбурий этиб белгилансин. Бунда:
(а) «ақлли» сув ўлчаш ва ҳисоблаш воситалари ўрнатилмаганда сув ресурсларидан фойдаланганлик учун солиқ ставкаси 2 баробарга оширилган миқдорда ҳисобланади;
(б) «ақлли» сув ўлчаш ва ҳисоблаш воситалари Сув хўжалиги вазирлигининг «Сув ҳисоби» ахборот тизимига интеграция қилинади;
(в) балиқчилик хўжаликлари фойдаланишида бўлган балиқ етиштириш объектларига фақат Сув хўжалиги вазирлигининг тегишли хулосаси бўлган тақдирда сув лимити ажратилади.
4. 2026 йил 1 октябрдан бошлаб сув тежовчи технологияларни жорий қилишда таъминотчи корхоналар ва маҳаллий ишлаб чиқарувчилар томонидан сув тежовчи технологияларнинг насос ва фильтр қурилмаларини рақамли QR-кодли махсус ёрлиқланган белги остида ишлаб чиқариш ва сунъий йўлдош кузатув тизими (GPS трекер)ни ўрнатиш тартиби жорий этилсин. Бунда:
(а) QR-кодда қуйидаги маълумотлар акс эттирилади:
(i) ишлаб чиқарувчи ташкилотнинг номи;
(ii) маҳсулот ишлаб чиқарилган сана;
(iii) маҳсулот етказиб берилган субъектнинг номи ва солиқ тўловчининг идентификация рақами;
(б) мазкур банднинг «а» кичик бандида келтирилган маълумотлар маҳаллий ишлаб чиқарувчи ва хориждан импорт қилувчи корхоналар томонидан «suvnazorat.uz» электрон тизимига киритилади ҳамда ушбу тизим орқали маҳсулотларнинг реестри юритилади;
(в) таъминотчи корхоналар ва ташаббускорларга сунъий йўлдош кузатув тизими (GPS трекер)ни ўрнатиш ва Сув хўжалиги вазирлиги ахборот тизимига маълумотларни узатиш мажбурияти юклатилади. Бунда:
(i) сунъий йўлдош кузатув тизими (GPS трекер) техник кўрсаткичларига бўлган талаб Сув хўжалигини рақамлаштириш ва мониторинг маркази томонидан белгиланади;
(ii) Сув хўжалиги вазирлиги ахборот тизимига маълумотларни узатиш харажатлари Сув хўжалигини рақамлаштириш ва мониторинг маркази маблағлари ҳисобидан қопланади.
5. Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги Сув хўжалиги вазирлиги билан биргаликда 2026 йил 1 июлга қадар сув тежовчи технологияларни ўрнатиш учун қўйиладиган минимал талаб ва меъёрларни ишлаб чиқиб, тасдиқласин.
Белгилансинки, 2026 йил 1 октябрдан сув тежовчи технологияларни ўрнатиш ишлари мажбурий тартибда тасдиқланган минимал талаб ва меъёрлар асосида амалга оширилади.
III. Молиявий ресурслар ва имтиёзлар
6. Шундай тартиб ўрнатилсинки, унга мувофиқ 2026 йил 1 октябрдан бошлаб:
(а) сув тежовчи технологияларни банк кредитларини олмасдан ўз маблағлари ҳисобидан жорий қиладиган ташаббускорларга субсидия ажратишнинг қуйидаги янги тизими жорий этилади:
(i) лойиҳа ташаббускори томонидан сув тежовчи технологияларни жорий қилиш учун қўйиладиган минимал талаб ва меъёрлар доирасида лойиҳа-смета ҳужжатлари ишлаб чиқилади;
(ii) ишлаб чиқилган лойиҳа-смета ҳужжатлари ҳамда лойиҳани амалга ошириш бўйича таъминотчи корхона билан тузилган шартнома, ушбу технологиялар учун белгиланган тартибда ҳисоб-китоб қилинган субсидия маблағларининг 50 фоизини Аграр соҳада тўловлар агентлиги томонидан олдиндан ажратишга асос бўлади;
(iii) сув тежовчи технологиялар лойиҳа-смета ҳужжатларига мувофиқ ўрнатилиб, фойдаланишга топширилганидан сўнг ҳисоб-китоб қилинган субсидия маблағларининг қолган 50 фоизи лойиҳа ташаббускорига тўлаб берилади;
(iv) субсидиянинг дастлабки 50 фоизи тўлаб берилганидан сўнг икки ой муддат ичида технологиялар ўрнатилиб ишга туширилмаганда, ажратилган субсидиялар белгиланган тартибда қайтарилади;
(б) бошоқли дон экинларини етиштиришда томчилатиб ва дискрет суғориш технологияси жорий қилинган майдонлар учун субсидия ажратиш тизими йўлга қўйилади;
(в) янги мевали боғ ва узумзорларни барпо этишга белгиланган тартибда кредитлар ажратилади ҳамда бундай лойиҳаларни амалга оширишга фақат сув тежовчи технологияларни тўлиқ жорий қилиш шарти билан рухсат берилади;
(г) сув тежовчи технологияларни харид қилиш ва қуриш мақсадида тижорат банклари томонидан ҳар бир гектар ер майдонига 20 миллион сўмгача ажратилган кредитлар бўйича фоиз ставкаларининг Марказий банк асосий ставкасидан юқори, бироқ 10 фоизлик пунктидан ошмаган қисми Аграр соҳада тўловлар агентлиги томонидан қоплаб берилади;
(д) тижорат банклари томонидан сув тежовчи технологияларни жорий этиш учун ажратиладиган кредитлар доирасида пудратчиларга ўтказиб бериладиган якуний тўловлар назорат ўлчовларини ўтказувчи мустақил экспертлар (корхоналар), шу жумладан, халқаро экспертлар (компаниялар)нинг сув тежовчи технологиялар ҳақиқатда ўрнатилганлиги тўғрисидаги хулосаларига асосан амалга оширилади. Бунда назорат ўлчовларини ўтказиш харажатлари сув тежовчи технологияларни жорий этиш учун ажратиладиган кредит маблағлари доирасида молиялаштирилади;
(ж) қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари ишлаб чиқарувчиларнинг талабидан келиб чиқиб, ғўза майдонларида томчилатиб суғориш технологиясини жорий қилиш учун кредит маблағларини ҳар йил ноябрь ойидан бошлаб ажратиш тизими йўлга қўйилади.
IV. Соҳада давлат назоратини такомиллаштириш
7. Сув хўжалиги объектлари хавфсизлигини ва сувдан фойдаланишни назорат қилиш инспекцияси (кейинги ўринларда — «Сувхўжаликназорат» инспекцияси) сув тежовчи технологияларни қуриб берувчи пудрат ташкилотлари томонидан ҳар бир лойиҳага камида 2 йиллик кафолат муддати берилиши ҳамда 5 йил давомида сервис хизматлари кўрсатилиши устидан қатъий назорат ўрнатсин.
8. «Сувхўжаликназорат» инспекциясининг Қорақалпоғистон Республикаси ва вилоятлар ҳудудий бошқармалари тузилмасида юридик шахс мақомига эга бўлмаган сув тежовчи технологиялардан ҳамда сувдан фойдаланишни мониторинг қилиш бўлимлари (кейинги ўринларда — Мониторинг бўлимлари) ташкил этилсин. Бунда:
(а) Мониторинг бўлимлари штат бирликлари Сув хўжалиги вазирлигининг амалдаги штат бирликлари доирасида шакллантирилади;
(б) Мониторинг бўлимларини сақлаш билан боғлиқ харажатлар Сув хўжалиги вазирлигига Давлат бюджетидан ажратилган маблағлар доирасида, шунингдек, бюджетдан ташқари маблағлар ҳисобидан молиялаштирилади.
9. 2026 йил 1 июлдан бошлаб «Сувхўжаликназорат» инспекцияси томонидан тадбиркорлик субъектларида ўтказиладиган текширувларни боди-камералардан фойдаланган ҳолда амалга ошириш тартиби жорий этилсин.
10. Белгилансинки, «Сувхўжаликназорат» инспекциясига юклатилган вазифаларни бажаришда учувчисиз учиш аппаратлари (дрон) хизматларидан фойдаланишга рухсат берилади. Бунда учувчисиз учиш аппаратлари (дрон) ёрдамида мониторинг тадбирларини ўтказиш хўжалик юритувчи субъектлар фаолиятини текшириш ҳисобланмайди ҳамда «Ягона давлат назорати» ахборот тизимида рўйхатга олинмайди.
11. Сув хўжалиги вазирлиги икки ой муддатда Мониторинг бўлимлари фаолиятини тартибга солувчи ҳамда боди-камералардан ва учувчисиз учиш аппаратларидан фойдаланиш тартибини назарда тутувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини ишлаб чиқиб, тасдиқлаш учун Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
12. Сув хўжалигини рақамлаштириш ва мониторинг маркази соҳани рақамлаштириш тадбирлари учун ажратилган маблағлар ҳисобидан «Сувхўжаликназорат» инспекциясига учувчисиз учиш аппаратлари ва боди-камераларни харид қилишга 3 миллиард сўмгача маблағ йўналтирсин.
13. Белгилансинки, 2026 йил 1 апрелдан бошлаб:
(а) сув тежовчи технологиялар жорий қилинган ва Давлат бюджетидан субсидия ажратилган ер майдонларида сув тежовчи технологиялар ёки уларнинг асосий қисмларини ишлатмасдан, анъанавий усулда суғориш сувдан ўзбошимчалик билан фойдаланиш деб баҳоланади ва фойдаланилган ҳар минг куб метр сув учун қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда молиявий санкцияларни қўллашга асос бўлади.
Бунда мазкур қарорнинг 7-бандида назарда тутилган сув тежовчи технологияларни қуриб берувчи ташкилотлар томонидан 2 йиллик кафолат муддати бузилганда ёки сервис хизмати кўрсатилмаганда жарима санкцияси қўлланилмайди;
(б) молиявий санкциялар қўллаш бўйича электрон далолатнома «Сувхўжаликназорат» инспекцияси томонидан тузилади;
(в) молиявий санкцияларни қўллашдан ва тўлашдан тушадиган маблағларнинг 30 фоизи республика бюджетига ва 70 фоизи Сув хўжалиги вазирлиги ҳузуридаги Сув хўжалигини ривожлантириш жамғармасига йўналтирилади.
14. Сув хўжалиги вазирлиги тегишли вазирлик ва идоралар билан биргаликда уч ой муддатда қуйидагиларни назарда тутувчи қонун лойиҳасини Вазирлар Маҳкамасига киритсин:
(а) мазкур қарорнинг 2-бандидан келиб чиқиб, Солиқ кодексига тегишли ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш;
(б) Ўзбекистон Республикасининг «Давлат божи тўғрисида»ги Қонунига «Сувхўжаликназорат» инспекцияси ва унинг ҳудудий бошқармалари томонидан қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини етиштирувчиларнинг сув тежовчи технологияларни ўрнатиш билан боғлиқ масалалар юзасидан судларга даъво аризаларини киритишда давлат божидан озод қилишни назарда тутувчи ўзгартириш киритиш;
(в) мазкур қарорнинг 13-банди «а» кичик бандидан келиб чиқиб, тегишли қонун ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш.
15. Сув хўжалиги вазирлиги ва Ташқи ишлар вазирлигининг 2026 йил якунига қадар «Сув етказиб бериш хизмати» ДМ раҳбарлари ҳамда «Сувхўжаликназорат» инспекцияси ходимларини Хитойнинг Шинжон тажрибасини ўрганиш учун хизмат сафарига юбориш тўғрисидаги таклифларига розилик берилсин. Бунда хизмат сафари билан боғлиқ харажатлар хорижий давлатларнинг грантлари ҳамда Сув хўжалигини рақамлаштириш ва мониторинг марказининг маблағлари ҳисобидан амалга оширилади.
16. Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги Сув хўжалиги вазирлиги, «Тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти» миллий тадқиқот университети билан биргаликда 2026/2027 ўқув йилидан бошлаб соҳадаги олий таълим муассасаларини жалб қилиб, илғор хорижий тажрибаларни инобатга олган ҳолда сув тежовчи технологияларни жорий қилиш ва фойдаланиш бўйича юқори малакали кадрлар тайёрлаш ҳамда соҳадаги мутахассислар малакасини тизимли ошириб бориш чораларини кўрсин.
17. Иқтисодиёт ва молия вазирлиги Марказий банк билан биргаликда уч ой муддатда сув тежовчи технологияларнинг лойиҳаларига ажратилаётган кредит ва субсидия маблағларининг сарфланиши ва бажарилган иш ҳажмининг доимий назоратини олиб бориш мақсадида «Назорат платформаси»ни ишлаб чиқиб, тегишли ташкилотларнинг амалдаги платформалари билан интеграция қилиш чораларини кўрсин.
18. Бош прокуратура тегишли вазирлик ва идоралар Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши ҳамда вилоят ҳокимликлари билан биргаликда олдинги йилларда жорий қилинган, Давлат бюджетидан субсидия маблағлари ажратилган майдонларда сув тежовчи технологияларнинг мавжудлигини ўрганиб, 2026 йил суғориш мавсумига қадар қайта ишга тушириш бўйича барча зарур чора-тадбирларни амалга оширсин. Бунда сув тежовчи технологияларни реконструкция қилиш билан боғлиқ харажатлар тижорат банкларининг кредити ва фермер хўжаликларининг ўз маблағлари ҳисобидан амалга оширилади.
V. Қарор ижросини ташкил этиш, таъминлаш ва назорат
19. Мазкур қарор ижросини самарали ташкил қилишга масъул ва шахсий жавобгар этиб қуйидагилар белгилансин:
(а) Бош вазир ўринбосари Ж. Ходжаев, сув хўжалиги вазири Ш. Хамраев, қишлоқ хўжалиги вазири И. Абдураҳмонов — белгиланган топшириқ ва вазифаларнинг ўз вақтида бажарилишини ҳар ойда муҳокама қилиб, тизимли назорат ўрнатишга;
(б) иқтисодиёт ва молия вазири ўринбосари А. Хайдаров, қишлоқ хўжалиги вазири ўринбосари — Аграр соҳада тўловлар агентлиги директори А. Қосимов — субсидия маблағларини ажратиш масалалари билан боғлиқ белгиланган чора-тадбирларнинг ўз вақтида амалга оширилишига;
(в) сув хўжалиги вазири ўринбосари Р. Қаршиев, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раисининг, вилоят ҳокимларининг қишлоқ ва сув хўжалиги масалалари бўйича ўринбосарлари — сув тежовчи технологияларни жорий қилиш бўйича белгиланган кўрсаткичларга эришиш ҳамда бу борада самарадорликни таъминлашга;
(г) «Сувхўжаликназорат» инспекцияси бошлиғи Р. Рахимов — ер усти сувлари объектларида сувнинг оқилона бошқарилиши, сувдан фойдаланиш қоидаларига риоя этилиши устидан назоратни кучайтиришга.
20. Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига иловага мувофиқ ўзгартиришлар киритилсин.
21. Сув хўжалиги вазирлиги манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда икки ой муддатда қонунчилик ҳужжатларига ушбу қарордан келиб чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.
22. Қарор ижросини муҳокама қилиб бориш, ижро учун масъул идоралар фаолиятини мувофиқлаштириш ва назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазири А.Н. Арипов ҳамда Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси раҳбари ўринбосари Т.Н. Бутунбаев зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2026 йил 5 февралдаги ПҚ-47-сон қарорига ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига киритилаётган ўзгартиришлар
1. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2022 йил 1 мартдаги «Қишлоқ хўжалигида сувни тежайдиган технологияларни жорий этишни янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПҚ-144-сон қарорига 2-илованинг 2-банди қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«2. Субсидияларнинг базавий ҳисоблаш миқдорлари тизим жорий этилган экин майдонининг ҳар бир гектари учун қуйидагича белгиланади:
минг сўм Сув тежовчи суғориш тизими тури ***** Пахта Донли экинлар Сабзавот экинлари ва картошка Полиз экинлари Озуқабоп, мойли, дуккакли экинлар ва доривор ўсимликлар Мевали экинлар Узум Шоли Томчилатиб суғориш 8 000* 8 000 8 000 1 300 2 500*** 6 000 8 000 8 000**** Кенг қамровли ва мобиль суғориш тизими х 8 000** 8 000 х 2 500*** х х 8 000**** «Спринклер» тизими х 8 000** 8 000 х 2 500*** х х 8 000**** Дискретли суғориш 4 000 4 000 х х х х х Х
2. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 5 январдаги «Қуйи бўғинда сув ресурсларини бошқариш тизимини такомиллаштириш ҳамда сув ресурсларидан фойдаланиш самарадорлигини ошириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПҚ-5-сон қарорининг 10-банди учинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«кредитлар таъминоти 120 фоиз суғурта компанияларининг кредит қайтмаслик хатаридан суғурта полиси асосида амалга оширилади».
3. Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 23 февралдаги 95-сон қарори билан тасдиқланган Қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқарувчиларининг сувни тежайдиган суғориш технологияларини жорий этиш бўйича харажатларининг бир қисмини қоплаш ва берилган субсидияни қайтариш тартиби тўғрисидаги низомда :
(а) 20-бандда:
учинчи ва тўртинчи хатбошилар қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«туман ҳокимининг қишлоқ ва сув хўжалиги масалалари бўйича ўринбосари — сув тежовчи (томчилатиб, ёмғирлатиб, дискрет ва лазер текислаш) технологияларини ҳақиқатда жорий қилинганлигига, экин турини аниқлашга ҳамда ишчи гуруҳ томонидан субсидия ажратиш бўйича ҳужжатларни ўз вақтида расмийлаштириш ва уларни мувофиқлаштиришга;
Давлат кадастрлари палатасининг туман филиали раҳбари — сувни тежайдиган суғориш технологияси жорий қилинган майдоннинг ўлчами ва контур рақамини аниқлашга»;
еттинчи хатбошидаги «туман фермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгалари кенгаши» сўзлари «туман фермерлари кенгаши» сўзлари билан алмаштирилсин;
саккизинчи хатбошидаги «муддатлар бузилиб кўриб чиқилган тақдирда» сўзлари «кўриб чиқиш муддатлари бузилган тақдирда» сўзлари билан алмаштирилсин;
(б) 30-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«30. Қуйидаги ҳолларда қурувчи-пудрат ташкилотлари рейтингдан чиқарилади:
қурувчи-пудрат ташкилотларининг тўплаган баллари йиғиндиси 60 баллдан паст бўлганда;
қурувчи-пудрат ташкилотлари томонидан Сув хўжалиги вазирлигига рейтингдан ихтиёрий чиқиш тўғрисида ариза берилганда;
маҳаллий ишлаб чиқариш корхоналари томонидан сифатсиз маҳсулот ишлаб чиқарилганлиги аниқланганда, шунингдек, расмийлаштирилган шартнома бўйича маҳсулотлар суғориш мавсумига қадар тўлиқ етказиб берилмаганда ёки расмий дилер томонидан лойиҳалар экинларни суғориш мавсумига қадар ишга туширилмаганда;
лойиҳа амалга оширилган ҳудудда буюртмачилар ёки тегишли вазирлик ва идоралар томонидан технологиядан фойдаланиш бўйича шикоят ва аризалар мавжуд бўлса, ушбу камчиликлар беш кун муддатда бартараф этилмаганда (камчиликлар ўз вақтидан кечикиб бартараф этилса корхона 3 ой муддатга реестрдан четлатилади);
олдинги йилларда қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари етиштирувчилар билан расмийлаштирилган шартномалар бўйича якунланмай қолган лойиҳалари мавжуд бўлса;
тақдим этилган ҳужжатларда хато ва камчиликлар борлиги, шунингдек, ҳужжатларнинг қалбакилиги аниқланганда.
Белгилансинки, камчиликларни ўз вақтида бартараф қилмаган ва баҳолаш рейтинги асосида қонунбузарликларга йўл қўйган корхоналарнинг сув тежовчи технологияларни қуриш бўйича рухсатномалари бекор қилинади ҳамда белгиланган тартибда қонуний чора кўрилади»;
(в) 1-иловада :
3-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«3. Давлат кадастрлари палатасининг туман филиали раҳбари»;
6-банд қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
«6. Туман фермерлари кенгаши раиси».
Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2026 йил 5 февраль,
ПҚ-47-сон
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTINING
QARORI
Suv resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida
Respublikada mavjud suv resurslaridan oqilona va samarali foydalanishni taʼminlash, suv tejovchi texnologiyalarni joriy etishni qoʻllab-quvvatlash va ragʻbatlantirish, shuningdek, suv tejovchi texnologiyalarni keng joriy qilish va bu boradagi iqtisodiy islohotlarni chuqurlashtirish maqsadida qaror qilaman:
I. Maqsadlar
1. Quyidagilar mazkur qarorni qabul qilishdan koʻzlangan asosiy maqsadli koʻrsatkichlar etib belgilansin:
(a) 2026 — 2028-yillarda suv tejovchi texnologiyalar joriy qilingan maydonlar hajmini 3,5 million gektarga yetkazish, bunda:
(i) 220 ming gektar maydonda tomchilatib sugʻorish, 110 ming gektar maydonda yomgʻirlatib sugʻorish texnologiyalarini joriy qilish hamda 600 ming gektar maydonni lazerli tekislash;
(ii) suv tejovchi texnologiyalarni joriy qilish hisobiga har yili 5 milliard kub metr suv resurslarini tejash;
(b) 2026-yilda suv tejovchi texnologiyalarni joriy qilishni kengaytirish uchun:
(i) tijorat banklari tomonidan 2,6 trillion soʻm kredit mablagʻlarini ajratish;
(ii) davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash maqsadida 800 milliard soʻm subsidiya mablagʻlarini yoʻnaltirish;
(v) suv tejovchi texnologiyalarni joriy qilish va undan foydalanish boʻyicha Xitoyning Shinjon tajribasi asosida mutaxassis kadrlar malakasini tizimli oshirishni yoʻlga qoʻyish.
II. Suv tejovchi texnologiyalarni joriy qilish tizimini takomillashtirish
2. Qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini yetishtirishda suv tejovchi texnologiyalarni joriy etishni davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlashning quyidagi tartibi joriy qilinsin:
(a) 2027-yildan boshlab, har yili suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq stavkasi va subsidiyalar sugʻoriladigan yer maydonlarining suv bilan taʼminlanganlik holatidan kelib chiqib belgilanadi;
(i) suv bilan barqaror taʼminlanmagan hududda joylashgan sugʻoriladigan yer maydonlarida suv tejovchi texnologiyalar joriy qilinganda, ajratiladigan subsidiyalarga 1,25 oshiruvchi koeffitsiyent qoʻllagan holda hisoblanadi;
(ii) suv bilan barqaror taʼminlangan hududda joylashgan sugʻoriladigan yer maydonlarida suv tejovchi texnologiyalar joriy qilinmaganda, suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq stavkasi 2 barobar oshirilgan miqdorda qoʻllaniladi;
(b) Suv xoʻjaligi vazirligi Qishloq xoʻjaligi vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyatlar hokimliklari bilan birgalikda har yili 1-aprelga qadar vegetatsiya davri uchun suv manbalarining suvlilik darajasini tahlil qilgan holda suv bilan barqaror taʼminlangan hamda taʼminlanmagan hududda joylashgan qishloq xoʻjaligi mahsulotlari yetishtiruvchilari roʻyxatini ishlab chiqadi va tasdiqlash uchun Xalq deputatlari tuman kengashlariga kiritadi.
3. 2027-yildan boshlab sholi yetishtiriladigan maydonlarning suvning kirish qismiga hamda baliqchilik xoʻjaligi tashkil qilingan yer maydonlarining suvning kirish va chiqish qismiga tadbirkorlik subyektlari oʻz mablagʻlari hisobidan “aqlli” suv oʻlchash va hisoblash vositalarini oʻrnatishi majburiy etib belgilansin. Bunda:
(a) “aqlli” suv oʻlchash va hisoblash vositalari oʻrnatilmaganda suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq stavkasi 2 barobarga oshirilgan miqdorda hisoblanadi;
(b) “aqlli” suv oʻlchash va hisoblash vositalari Suv xoʻjaligi vazirligining “Suv hisobi” axborot tizimiga integratsiya qilinadi;
(v) baliqchilik xoʻjaliklari foydalanishida boʻlgan baliq yetishtirish obyektlariga faqat Suv xoʻjaligi vazirligining tegishli xulosasi boʻlgan taqdirda suv limiti ajratiladi.
4. 2026-yil 1-oktabrdan boshlab suv tejovchi texnologiyalarni joriy qilishda taʼminotchi korxonalar va mahalliy ishlab chiqaruvchilar tomonidan suv tejovchi texnologiyalarning nasos va filtr qurilmalarini raqamli QR-kodli maxsus yorliqlangan belgi ostida ishlab chiqarish va sunʼiy yoʻldosh kuzatuv tizimi (GPS treker)ni oʻrnatish tartibi joriy etilsin. Bunda:
(a) QR-kodda quyidagi maʼlumotlar aks ettiriladi:
(i) ishlab chiqaruvchi tashkilotning nomi;
(ii) mahsulot ishlab chiqarilgan sana;
(iii) mahsulot yetkazib berilgan subyektning nomi va soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami;
(b) mazkur bandning “a” kichik bandida keltirilgan maʼlumotlar mahalliy ishlab chiqaruvchi va xorijdan import qiluvchi korxonalar tomonidan “suvnazorat.uz” elektron tizimiga kiritiladi hamda ushbu tizim orqali mahsulotlarning reyestri yuritiladi;
(v) taʼminotchi korxonalar va tashabbuskorlarga sunʼiy yoʻldosh kuzatuv tizimi (GPS treker)ni oʻrnatish va Suv xoʻjaligi vazirligi axborot tizimiga maʼlumotlarni uzatish majburiyati yuklatiladi. Bunda:
(i) sunʼiy yoʻldosh kuzatuv tizimi (GPS treker) texnik koʻrsatkichlariga boʻlgan talab Suv xoʻjaligini raqamlashtirish va monitoring markazi tomonidan belgilanadi;
(ii) Suv xoʻjaligi vazirligi axborot tizimiga maʼlumotlarni uzatish xarajatlari Suv xoʻjaligini raqamlashtirish va monitoring markazi mablagʻlari hisobidan qoplanadi.
5. Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi Suv xoʻjaligi vazirligi bilan birgalikda 2026-yil 1-iyulga qadar suv tejovchi texnologiyalarni oʻrnatish uchun qoʻyiladigan minimal talab va meʼyorlarni ishlab chiqib, tasdiqlasin.
Belgilansinki, 2026-yil 1-oktabrdan suv tejovchi texnologiyalarni oʻrnatish ishlari majburiy tartibda tasdiqlangan minimal talab va meʼyorlar asosida amalga oshiriladi.
III. Moliyaviy resurslar va imtiyozlar
6. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq 2026-yil 1-oktabrdan boshlab:
(a) suv tejovchi texnologiyalarni bank kreditlarini olmasdan oʻz mablagʻlari hisobidan joriy qiladigan tashabbuskorlarga subsidiya ajratishning quyidagi yangi tizimi joriy etiladi:
(i) loyiha tashabbuskori tomonidan suv tejovchi texnologiyalarni joriy qilish uchun qoʻyiladigan minimal talab va meʼyorlar doirasida loyiha-smeta hujjatlari ishlab chiqiladi;
(ii) ishlab chiqilgan loyiha-smeta hujjatlari hamda loyihani amalga oshirish boʻyicha taʼminotchi korxona bilan tuzilgan shartnoma, ushbu texnologiyalar uchun belgilangan tartibda hisob-kitob qilingan subsidiya mablagʻlarining 50 foizini Agrar sohada toʻlovlar agentligi tomonidan oldindan ajratishga asos boʻladi;
(iii) suv tejovchi texnologiyalar loyiha-smeta hujjatlariga muvofiq oʻrnatilib, foydalanishga topshirilganidan soʻng hisob-kitob qilingan subsidiya mablagʻlarining qolgan 50 foizi loyiha tashabbuskoriga toʻlab beriladi;
(iv) subsidiyaning dastlabki 50 foizi toʻlab berilganidan soʻng ikki oy muddat ichida texnologiyalar oʻrnatilib ishga tushirilmaganda, ajratilgan subsidiyalar belgilangan tartibda qaytariladi;
(b) boshoqli don ekinlarini yetishtirishda tomchilatib va diskret sugʻorish texnologiyasi joriy qilingan maydonlar uchun subsidiya ajratish tizimi yoʻlga qoʻyiladi;
(v) yangi mevali bogʻ va uzumzorlarni barpo etishga belgilangan tartibda kreditlar ajratiladi hamda bunday loyihalarni amalga oshirishga faqat suv tejovchi texnologiyalarni toʻliq joriy qilish sharti bilan ruxsat beriladi;
(g) suv tejovchi texnologiyalarni xarid qilish va qurish maqsadida tijorat banklari tomonidan har bir gektar yer maydoniga 20 million soʻmgacha ajratilgan kreditlar boʻyicha foiz stavkalarining Markaziy bank asosiy stavkasidan yuqori, biroq 10 foizlik punktidan oshmagan qismi Agrar sohada toʻlovlar agentligi tomonidan qoplab beriladi;
(d) tijorat banklari tomonidan suv tejovchi texnologiyalarni joriy etish uchun ajratiladigan kreditlar doirasida pudratchilarga oʻtkazib beriladigan yakuniy toʻlovlar nazorat oʻlchovlarini oʻtkazuvchi mustaqil ekspertlar (korxonalar), shu jumladan, xalqaro ekspertlar (kompaniyalar)ning suv tejovchi texnologiyalar haqiqatda oʻrnatilganligi toʻgʻrisidagi xulosalariga asosan amalga oshiriladi. Bunda nazorat oʻlchovlarini oʻtkazish xarajatlari suv tejovchi texnologiyalarni joriy etish uchun ajratiladigan kredit mablagʻlari doirasida moliyalashtiriladi;
(j) qishloq xoʻjaligi mahsulotlari ishlab chiqaruvchilarning talabidan kelib chiqib, gʻoʻza maydonlarida tomchilatib sugʻorish texnologiyasini joriy qilish uchun kredit mablagʻlarini har yil noyabr oyidan boshlab ajratish tizimi yoʻlga qoʻyiladi.
IV. Sohada davlat nazoratini takomillashtirish
7. Suv xoʻjaligi obyektlari xavfsizligini va suvdan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi (keyingi oʻrinlarda — “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasi) suv tejovchi texnologiyalarni qurib beruvchi pudrat tashkilotlari tomonidan har bir loyihaga kamida 2 yillik kafolat muddati berilishi hamda 5 yil davomida servis xizmatlari koʻrsatilishi ustidan qatʼiy nazorat oʻrnatsin.
8. “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi va viloyatlar hududiy boshqarmalari tuzilmasida yuridik shaxs maqomiga ega boʻlmagan suv tejovchi texnologiyalardan hamda suvdan foydalanishni monitoring qilish boʻlimlari (keyingi oʻrinlarda — Monitoring boʻlimlari) tashkil etilsin. Bunda:
(a) Monitoring boʻlimlari shtat birliklari Suv xoʻjaligi vazirligining amaldagi shtat birliklari doirasida shakllantiriladi;
(b) Monitoring boʻlimlarini saqlash bilan bogʻliq xarajatlar Suv xoʻjaligi vazirligiga Davlat budjetidan ajratilgan mablagʻlar doirasida, shuningdek, budjetdan tashqari mablagʻlar hisobidan moliyalashtiriladi.
9. 2026-yil 1-iyuldan boshlab “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasi tomonidan tadbirkorlik subyektlarida oʻtkaziladigan tekshiruvlarni bodi-kameralardan foydalangan holda amalga oshirish tartibi joriy etilsin.
10. Belgilansinki, “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasiga yuklatilgan vazifalarni bajarishda uchuvchisiz uchish apparatlari (dron) xizmatlaridan foydalanishga ruxsat beriladi. Bunda uchuvchisiz uchish apparatlari (dron) yordamida monitoring tadbirlarini oʻtkazish xoʻjalik yurituvchi subyektlar faoliyatini tekshirish hisoblanmaydi hamda “Yagona davlat nazorati” axborot tizimida roʻyxatga olinmaydi.
11. Suv xoʻjaligi vazirligi ikki oy muddatda Monitoring boʻlimlari faoliyatini tartibga soluvchi hamda bodi-kameralardan va uchuvchisiz uchish apparatlaridan foydalanish tartibini nazarda tutuvchi normativ-huquqiy hujjat loyihasini ishlab chiqib, tasdiqlash uchun Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
12. Suv xoʻjaligini raqamlashtirish va monitoring markazi sohani raqamlashtirish tadbirlari uchun ajratilgan mablagʻlar hisobidan “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasiga uchuvchisiz uchish apparatlari va bodi-kameralarni xarid qilishga 3 milliard soʻmgacha mablagʻ yoʻnaltirsin.
13. Belgilansinki, 2026-yil 1-apreldan boshlab:
(a) suv tejovchi texnologiyalar joriy qilingan va Davlat budjetidan subsidiya ajratilgan yer maydonlarida suv tejovchi texnologiyalar yoki ularning asosiy qismlarini ishlatmasdan, anʼanaviy usulda sugʻorish suvdan oʻzboshimchalik bilan foydalanish deb baholanadi va foydalanilgan har ming kub metr suv uchun qonun hujjatlarida belgilangan tartibda moliyaviy sanksiyalarni qoʻllashga asos boʻladi.
Bunda mazkur qarorning 7-bandida nazarda tutilgan suv tejovchi texnologiyalarni qurib beruvchi tashkilotlar tomonidan 2 yillik kafolat muddati buzilganda yoki servis xizmati koʻrsatilmaganda jarima sanksiyasi qoʻllanilmaydi;
(b) moliyaviy sanksiyalar qoʻllash boʻyicha elektron dalolatnoma “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasi tomonidan tuziladi;
(v) moliyaviy sanksiyalarni qoʻllashdan va toʻlashdan tushadigan mablagʻlarning 30 foizi respublika budjetiga va 70 foizi Suv xoʻjaligi vazirligi huzuridagi Suv xoʻjaligini rivojlantirish jamgʻarmasiga yoʻnaltiriladi.
14. Suv xoʻjaligi vazirligi tegishli vazirlik va idoralar bilan birgalikda uch oy muddatda quyidagilarni nazarda tutuvchi qonun loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritsin:
(a) mazkur qarorning 2-bandidan kelib chiqib, Soliq kodeksiga tegishli oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish;
(b) Oʻzbekiston Respublikasining “Davlat boji toʻgʻrisida”gi Qonuniga “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasi va uning hududiy boshqarmalari tomonidan qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini yetishtiruvchilarning suv tejovchi texnologiyalarni oʻrnatish bilan bogʻliq masalalar yuzasidan sudlarga daʼvo arizalarini kiritishda davlat bojidan ozod qilishni nazarda tutuvchi oʻzgartirish kiritish;
(v) mazkur qarorning 13-bandi “a” kichik bandidan kelib chiqib, tegishli qonun hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish.
15. Suv xoʻjaligi vazirligi va Tashqi ishlar vazirligining 2026-yil yakuniga qadar “Suv yetkazib berish xizmati” DM rahbarlari hamda “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasi xodimlarini Xitoyning Shinjon tajribasini oʻrganish uchun xizmat safariga yuborish toʻgʻrisidagi takliflariga rozilik berilsin. Bunda xizmat safari bilan bogʻliq xarajatlar xorijiy davlatlarning grantlari hamda Suv xoʻjaligini raqamlashtirish va monitoring markazining mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi.
16. Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi Suv xoʻjaligi vazirligi, “Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti” milliy tadqiqot universiteti bilan birgalikda 2026/2027 oʻquv yilidan boshlab sohadagi oliy taʼlim muassasalarini jalb qilib, ilgʻor xorijiy tajribalarni inobatga olgan holda suv tejovchi texnologiyalarni joriy qilish va foydalanish boʻyicha yuqori malakali kadrlar tayyorlash hamda sohadagi mutaxassislar malakasini tizimli oshirib borish choralarini koʻrsin.
17. Iqtisodiyot va moliya vazirligi Markaziy bank bilan birgalikda uch oy muddatda suv tejovchi texnologiyalarning loyihalariga ajratilayotgan kredit va subsidiya mablagʻlarining sarflanishi va bajarilgan ish hajmining doimiy nazoratini olib borish maqsadida “Nazorat platformasi”ni ishlab chiqib, tegishli tashkilotlarning amaldagi platformalari bilan integratsiya qilish choralarini koʻrsin.
18. Bosh prokuratura tegishli vazirlik va idoralar Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi hamda viloyat hokimliklari bilan birgalikda oldingi yillarda joriy qilingan, Davlat budjetidan subsidiya mablagʻlari ajratilgan maydonlarda suv tejovchi texnologiyalarning mavjudligini oʻrganib, 2026-yil sugʻorish mavsumiga qadar qayta ishga tushirish boʻyicha barcha zarur chora-tadbirlarni amalga oshirsin. Bunda suv tejovchi texnologiyalarni rekonstruksiya qilish bilan bogʻliq xarajatlar tijorat banklarining krediti va fermer xoʻjaliklarining oʻz mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi.
V. Qaror ijrosini tashkil etish, taʼminlash va nazorat
19. Mazkur qaror ijrosini samarali tashkil qilishga masʼul va shaxsiy javobgar etib quyidagilar belgilansin:
(a) Bosh vazir oʻrinbosari J. Xodjayev, suv xoʻjaligi vaziri Sh. Xamrayev, qishloq xoʻjaligi vaziri I. Abdurahmonov — belgilangan topshiriq va vazifalarning oʻz vaqtida bajarilishini har oyda muhokama qilib, tizimli nazorat oʻrnatishga;
(b) iqtisodiyot va moliya vaziri oʻrinbosari A. Xaydarov, qishloq xoʻjaligi vaziri oʻrinbosari — Agrar sohada toʻlovlar agentligi direktori A. Qosimov — subsidiya mablagʻlarini ajratish masalalari bilan bogʻliq belgilangan chora-tadbirlarning oʻz vaqtida amalga oshirilishiga;
(v) suv xoʻjaligi vaziri oʻrinbosari R. Qarshiyev, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisining, viloyat hokimlarining qishloq va suv xoʻjaligi masalalari boʻyicha oʻrinbosarlari — suv tejovchi texnologiyalarni joriy qilish boʻyicha belgilangan koʻrsatkichlarga erishish hamda bu borada samaradorlikni taʼminlashga;
(g) “Suvxoʻjaliknazorat” inspeksiyasi boshligʻi R. Raximov — yer usti suvlari obyektlarida suvning oqilona boshqarilishi, suvdan foydalanish qoidalariga rioya etilishi ustidan nazoratni kuchaytirishga.
20. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining va Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga ilovaga muvofiq oʻzgartirishlar kiritilsin.
21. Suv xoʻjaligi vazirligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda ikki oy muddatda qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.
22. Qaror ijrosini muhokama qilib borish, ijro uchun masʼul idoralar faoliyatini muvofiqlashtirish va nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri A.N. Aripov hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rahbari oʻrinbosari T.N. Butunbayev zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 5-fevraldagi PQ-47-son qaroriga ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti va Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirishlar
1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 1-martdagi “Qishloq xoʻjaligida suvni tejaydigan texnologiyalarni joriy etishni yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-144-son qaroriga 2-ilovaning 2-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“2. Subsidiyalarning bazaviy hisoblash miqdorlari tizim joriy etilgan ekin maydonining har bir gektari uchun quyidagicha belgilanadi:
ming soʻm Suv tejovchi sugʻorish tizimi turi ***** Paxta Donli ekinlar Sabzavot ekinlari va kartoshka Poliz ekinlari Ozuqabop, moyli, dukkakli ekinlar va dorivor oʻsimliklar Mevali ekinlar Uzum Sholi Tomchilatib sugʻorish 8 000* 8 000 8 000 1 300 2 500*** 6 000 8 000 8 000**** Keng qamrovli va mobil sugʻorish tizimi x 8 000** 8 000 x 2 500*** x x 8 000**** “Sprinkler” tizimi x 8 000** 8 000 x 2 500*** x x 8 000**** Diskretli sugʻorish 4 000 4 000 x x x x x X
2. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 5-yanvardagi “Quyi boʻgʻinda suv resurslarini boshqarish tizimini takomillashtirish hamda suv resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-5-son qarorining 10-bandi uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“kreditlar taʼminoti 120 foiz sugʻurta kompaniyalarining kredit qaytmaslik xataridan sugʻurta polisi asosida amalga oshiriladi”.
3. Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 23-fevraldagi 95-son qarori bilan tasdiqlangan Qishloq xoʻjaligi ishlab chiqaruvchilarining suvni tejaydigan sugʻorish texnologiyalarini joriy etish boʻyicha xarajatlarining bir qismini qoplash va berilgan subsidiyani qaytarish tartibi toʻgʻrisidagi nizomda :
(a) 20-bandda:
uchinchi va toʻrtinchi xatboshilar quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“tuman hokimining qishloq va suv xoʻjaligi masalalari boʻyicha oʻrinbosari — suv tejovchi (tomchilatib, yomgʻirlatib, diskret va lazer tekislash) texnologiyalarini haqiqatda joriy qilinganligiga, ekin turini aniqlashga hamda ishchi guruh tomonidan subsidiya ajratish boʻyicha hujjatlarni oʻz vaqtida rasmiylashtirish va ularni muvofiqlashtirishga;
Davlat kadastrlari palatasining tuman filiali rahbari — suvni tejaydigan sugʻorish texnologiyasi joriy qilingan maydonning oʻlchami va kontur raqamini aniqlashga”;
yettinchi xatboshidagi “tuman fermer, dehqon xoʻjaliklari va tomorqa yer egalari kengashi” soʻzlari “tuman fermerlari kengashi” soʻzlari bilan almashtirilsin;
sakkizinchi xatboshidagi “muddatlar buzilib koʻrib chiqilgan taqdirda” soʻzlari “koʻrib chiqish muddatlari buzilgan taqdirda” soʻzlari bilan almashtirilsin;
(b) 30-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“30. Quyidagi hollarda quruvchi-pudrat tashkilotlari reytingdan chiqariladi:
quruvchi-pudrat tashkilotlarining toʻplagan ballari yigʻindisi 60 balldan past boʻlganda;
quruvchi-pudrat tashkilotlari tomonidan Suv xoʻjaligi vazirligiga reytingdan ixtiyoriy chiqish toʻgʻrisida ariza berilganda;
mahalliy ishlab chiqarish korxonalari tomonidan sifatsiz mahsulot ishlab chiqarilganligi aniqlanganda, shuningdek, rasmiylashtirilgan shartnoma boʻyicha mahsulotlar sugʻorish mavsumiga qadar toʻliq yetkazib berilmaganda yoki rasmiy diler tomonidan loyihalar ekinlarni sugʻorish mavsumiga qadar ishga tushirilmaganda;
loyiha amalga oshirilgan hududda buyurtmachilar yoki tegishli vazirlik va idoralar tomonidan texnologiyadan foydalanish boʻyicha shikoyat va arizalar mavjud boʻlsa, ushbu kamchiliklar besh kun muddatda bartaraf etilmaganda (kamchiliklar oʻz vaqtidan kechikib bartaraf etilsa korxona 3 oy muddatga reyestrdan chetlatiladi);
oldingi yillarda qishloq xoʻjaligi mahsulotlari yetishtiruvchilar bilan rasmiylashtirilgan shartnomalar boʻyicha yakunlanmay qolgan loyihalari mavjud boʻlsa;
taqdim etilgan hujjatlarda xato va kamchiliklar borligi, shuningdek, hujjatlarning qalbakiligi aniqlanganda.
Belgilansinki, kamchiliklarni oʻz vaqtida bartaraf qilmagan va baholash reytingi asosida qonunbuzarliklarga yoʻl qoʻygan korxonalarning suv tejovchi texnologiyalarni qurish boʻyicha ruxsatnomalari bekor qilinadi hamda belgilangan tartibda qonuniy chora koʻriladi”;
(v) 1-ilovada :
3-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“3. Davlat kadastrlari palatasining tuman filiali rahbari”;
6-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“6. Tuman fermerlari kengashi raisi”.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2026-yil 5-fevral,
PQ-47-son
ПРЕЗИДЕНТА РЕСПУБЛИКИ УЗБЕКИСТАН
ПОСТАНОВЛЕНИЕ
О дополнительных мерах по повышению эффективности использования водных ресурсов
В целях обеспечения рационального и эффективного использования имеющихся водных ресурсов в республике, поддержки и стимулирования внедрения водосберегающих технологий, а также широкого внедрения водосберегающих технологий и углубления экономических реформ в данном направлении постановляю:
I. Цели
1. Определить основными целевыми показателями принятия настоящего постановления:
(а) доведение объема площадей, на которых внедрены водосберегающие технологии, до 3,5 миллиона гектаров в 2026 — 2028 годах, при этом:
(i) внедрение технологий капельного орошения на 220 тысячах гектаров площади, дождевального орошения — на 110 тысячах гектаров площади, а также лазерную планировку — на 600 тысяч гектаров площади;
(ii) ежегодную экономию 5 миллиардов кубометров воды за счет внедрения водосберегающих технологий;
(б) в целях расширения внедрения водосберегающих технологий в 2026 году:
(i) выделение коммерческими банками кредитных средств в размере 2,6 триллиона сумов;
(ii) направление средств субсидий в размере 800 миллиардов сумов в целях государственной поддержки;
(в) налаживание повышения на системной основе квалификации кадров специалистов на основе Шинжонского опыта Китая по внедрению и применению водосберегающих технологий.
II. Совершенствование системы внедрения водосберегающих технологий
2. Ввести порядок государственной поддержки внедрения водосберегающих технологий при выращивании сельскохозяйственной продукции, в соответствии с которым:
(а) начиная с 2027 года ежегодно ставка налога за пользование водными ресурсами и субсидии устанавливаются в зависимости от состояния водообеспечения орошаемых земельных площадей;
(i) в случае внедрения водосберегающих технологий на орошаемых земельных площадях на территории, стабильно не обеспеченной водоснабжением, выделяемые субсидии исчисляются с применением повышающего коэффициента — 1,25;
(ii) в случае невнедрения водосберегающих технологий на орошаемых земельных площадях на территории, стабильно обеспеченной водоснабжением, ставка налога за пользование водными ресурсами применяется в размере, повышенном в 2 раза;
(б) Министерство водного хозяйства совместно с Министерством сельского хозяйства, Советом Министров Республики Каракалпакстан и хокимиятами областей ежегодно в срок до 1 апреля проводит анализ уровня водности источника воды для периода вегетации, формирует и вносит на утверждение в районные Кенгаши народных депутатов перечень производителей сельскохозяйственной продукции, дислоцирующихся на территориях, стабильно обеспеченных и стабильно не обеспеченных водоснабжением.
3. Определить обязательной с 2027 года установку субъектами предпринимательства за счет собственных средств «умных» приборов измерения и учета воды на сооружении забора воды для земельных площадей по выращиванию риса, а также на водозаборное и водосбросное сооружения земельных площадей, на которых созданы рыбоводческие хозяйства. При этом:
(а) в случае неустановки «умных» приборов измерения и учета воды ставка налога за пользование водными ресурсами исчисляется в размере, повышенном в 2 раза;
(б) осуществляется интеграция «умных» приборов измерения и учета воды с информационной системой «Сув ҳисоби» Министерства водного хозяйства;
(в) лимит водозабора для объектов разведения рыбы, находящихся в пользовании рыбоводческих хозяйств, выделяется исключительно при наличии соответствующего заключения Министерства водного хозяйства.
4. Внедрить с 1 октября 2026 года порядок производства насосов и фильтрирующих устройств водосберегающих технологий с цифровым QR-кодом со специальной маркированной отметкой и установки систем спутникового наблюдения (GPS-трекер) снабжающими предприятиями и отечественными производителями при внедрении водосберегающих технологий. При этом:
(а) в QR-коде отображаются следующие сведения:
(i) наименование организации-производителя;
(ii) дата производства продукции;
(iii) наименование и идентификационный номер налогоплательщика субъекта, которому доставлена продукция;
(б) сведения, указанные в подпункте «а» настоящего пункта, вносятся отечественными производителями и предприятиями, осуществляющими импорт из-за рубежа, в электронную систему «suvnazorat.uz», а также посредством этой системы ведется реестр продукции;
(в) на снабжающие предприятия и инициаторов возлагается обязательство установки систем спутникового наблюдения (GPS-трекер) и передачи данных в информационную систему Министерства водного хозяйства. При этом:
(i) требования к техническим показателям системы спутникового наблюдения (GPS-трекер) устанавливаются Центром цифровизации и мониторинга водного хозяйства;
(ii) расходы по передаче данных в информационную систему Министерства водного хозяйства компенсируются за счет средств Центра цифровизации и мониторинга водного хозяйства.
5. Министерству строительства и жилищно-коммунального хозяйства совместно с Министерством водного хозяйства в срок до 1 июля 2026 года разработать и утвердить минимальные требования и нормативы установки водосберегающих технологий.
Определить, что начиная с 1 октября 2026 года работы по установке водосберегающих технологий проводятся в обязательном порядке на основе утвержденных минимальных требований и нормативов.
III. Финансовые ресурсы и льготы
6. Установить порядок, в соответствии с которым начиная с 1 октября 2026 года:
(а) внедряется следующая новая система выделения субсидий инициаторам, внедряющим водосберегающие технологии за счет собственных средств без получения банковских кредитов:
(i) инициатором проекта разрабатывается проектно-сметная документация в рамках минимальных требований и нормативов, предъявляемых к внедрению водосберегающих технологий;
(ii) проектно-сметная документация, а также договор по реализации проекта, заключенный со снабжающим предприятием, являются основанием для предварительного выделения на данные технологии Агентством по платежам в аграрной сфере 50 процентов рассчитанных в установленном порядке средств субсидии;
(iii) оставшиеся 50 процентов рассчитанных средств субсидии выплачиваются инициатору проекта после установки в соответствии с проектно-сметной документацией и ввода в эксплуатацию водосберегающих технологий;
(iv) в случае неустановки и невведения в эксплуатацию водосберегающих технологий в течение двух месяцев после выплаты предварительно 50 процентов субсидии осуществляется возврат средств субсидии в установленном порядке;
(б) внедряется система выделения субсидий для площадей выращивания зерновых колосовых культур, на которых внедрены технологии капельного и дискретного орошения;
(в) выделяются кредиты в установленном порядке на создание новых фруктовых садов и виноградников, а также предоставление разрешения на реализацию таких проектов осуществляется только при условии полного внедрения водосберегающих технологий;
(г) Агентством по платежам в аграрной сфере компенсируется часть процентной ставки кредитов, выделенных коммерческими банками на закупку и строительство водосберегающих технологий в размере до 20 миллионов сумов на каждый гектар земельной площади, превышающая основную ставку Центрального банка, но не превышающая 10 процентных пунктов;
(д) окончательные платежи, подлежащие перечислению подрядчикам, в рамках выделяемых коммерческими банками кредитов на внедрение водосберегающих технологий производятся на основании заключения о фактической установке водосберегающих технологий, предоставляемого независимыми экспертами (предприятиями), в том числе международными экспертами (компаниями), проводящими контрольные обмеры. При этом расходы на проведение контрольных обмеров финансируются в рамках кредитных средств, выделяемых для внедрения водосберегающих технологий;
(ж) исходя из требований производителей сельскохозяйственной продукции вводится система выделения кредитных средств для внедрения технологий капельного орошения на площадях хлопчатника ежегодно начиная с ноября.
IV. Совершенствование государственного контроля в сфере
7. Инспекции по контролю за безопасностью объектов водного хозяйства и водопользованием (далее — Инспекция «Водхознадзор») установить строгий контроль за предоставлением подрядными организациями, строящими водосберегающие технологии, гарантийного срока не менее 2 лет и оказанием ими сервисных услуг на протяжении 5 лет по каждому проекту.
8. Образовать в структуре Каракалпакского Республиканского управления и областных территориальных управлений Инспекции «Водхознадзор» отделы мониторинга использования водосберегающих технологий и водных ресурсов (далее — Отделы мониторинга) без статуса юридического лица. При этом:
(а) штатные единицы Отделов мониторинга формируются в рамках действующих штатных единиц Министерства водного хозяйства;
(б) расходы, связанные с содержанием Отделов мониторинга, финансируются в рамках средств Государственного бюджета, выделенных Министерству водного хозяйства, а также за счет внебюджетных средств.
9. Внедрить с 1 июля 2026 года порядок проведения проверок в субъектах предпринимательства Инспекцией «Водхознадзор» с использованием боди-камер.
10. Установить, что Инспекции «Водхознадзор» разрешается пользоваться услугами беспилотных летательных аппаратов (дронов) для выполнения возложенных на нее задач. При этом мероприятия мониторинга, проводимые с помощью беспилотных летательных аппаратов (дронов), не являются проверкой деятельности хозяйствующих субъектов и не регистрируются в информационной системе «Единый государственный контроль».
11. Министерству водного хозяйства в двухмесячный срок разработать и внести на утверждение в Кабинет Министров проект нормативно-правового акта, предусматривающего регулирование деятельности Отделов мониторинга, а также порядок использования боди-камер и беспилотных летательных аппаратов (дронов).
12. Центру цифровизации и мониторинга водного хозяйства за счет средств, выделенных на мероприятия по цифровизации сферы, направить Инспекции «Водхознадзор» средства в размере до 3 миллиардов сумов на закупку беспилотных летательных аппаратов (дронов) и боди-камер.
13. Определить, что с 1 апреля 2026 года:
(а) неиспользование водосберегающих технологий либо их основных частей на земельных площадях, на которых внедрены водосберегающие технологии и по которым выделены субсидии из Государственного бюджета, а также их орошение традиционным методом расценивается как самовольное использование водных ресурсов и является основанием для применения финансовых санкций за каждую тысячу кубометров использованный воды в порядке, установленном актами законодательства.
При этом в случае нарушения предусмотренных пунктом 7 настоящего постановления двухлетнего гарантийного срока либо неоказания сервисных услуг организациями, строящими водосберегающие технологии, штрафные санкции не применяются;
(б) электронные акты о применении финансовых санкций составляются Инспекцией «Водхознадзор»;
(в) 30 процентов средств, поступающих от применения и оплаты финансовых санкций, перечисляются в республиканский бюджет, 70 процентов — в Фонд развития водного хозяйства при Министерстве водного хозяйства.
14. Министерству водного хозяйства совместно с соответствующими министерствами и ведомствами в трехмесячный срок внести в Кабинет Министров проект закона, предусматривающего:
(а) внесение соответствующих изменений и дополнений в Налоговый кодекс, вытекающих из пункта 2 настоящего постановления;
(б) внесение в Закон Республики Узбекистан «О государственной пошлине» изменения, предусматривающего освобождение от государственной пошлины Инспекции «Водхознадзор» и ее территориальных управлений по внесению в суды исковых заявлений по вопросам производителей сельскохозяйственной продукции, связанным с установкой водосберегающих технологий;
(в) внесение в соответствующие акты законодательства изменений и дополнений исходя из подпункта «а » пункта 13 настоящего постановления.
15. Согласиться с предложениями Министерства водного хозяйства и Министерства иностранных дел о направлении в срок до конца 2026 года в служебную командировку руководителей ГУ «Служба поставки воды» и работников Инспекции «Водхознадзор» для изучения Шинжонского опыта Китая. При этом расходы, связанные со служебной командировкой, осуществляются за счет грантов зарубежных государств, а также средств Центра цифровизации и мониторинга водного хозяйства.
16. Министерству высшего образования, науки и инноваций совместно с Министерством водного хозяйства, Национальным исследовательским университетом «Ташкентский институт инженеров ирригации и механизации сельского хозяйства» начиная с 2026/2027 учебного года принять меры по подготовке высококвалифицированных кадров по внедрению и использованию водосберегающих технологий, а также повышению квалификации специалистов в данной сфере на системной основе с привлечением профильных высших образовательных учреждений и учетом передового зарубежного опыта.
17. Министерству экономики и финансов совместно с Центральным банком в трехмесячный срок в целях осуществления постоянного контроля за использованием средств кредитов и субсидий, выделяемых на проекты водосберегающих технологий, а также выполненным объемом работ принять меры по разработке «Платформы контроля» и ее интеграции с действующими платформами причастных организаций.
18. Генеральной прокуратуре совместно с соответствующими министерствами и ведомствами, Советом Министров Республики Каракалпакстан и хокимиятами областей провести изучение наличия внедренных в предыдущие годы водосберегающих технологий на площадях, по которым из Государственного бюджета были выделены средства субсидий, реализовать все необходимые меры для их повторного введения в эксплуатацию до оросительного сезона 2026 года. При этом расходы, связанные с реконструкцией водосберегающих технологий, осуществляются за счет кредитов коммерческих банков и собственных средств фермерских хозяйств.
V. Организация, обеспечение и контроль исполнения постановления
19. Возложить персональную ответственность за эффективную организацию исполнения настоящего постановления на:
(а) заместителя Премьер-министра Ж. Ходжаева, министра водного хозяйства Ш. Хамраева, министра сельского хозяйства И. Абдурахмонова — за ежемесячное обсуждение и установление системного контроля за своевременным исполнением определенных поручений и задач;
(б) заместителя министра экономики и финансов А. Хайдарова, заместителя министра сельского хозяйства — директора Агентства по платежам в аграрной сфере А. Косимова — за своевременное исполнение установленных мер, связанных с вопросами выделения средств субсидий;
(в) заместителя министра водного хозяйства Р. Каршиева, заместителя Председателя Совета Министров Республики Каракалпакстан и заместителей хокимов областей по вопросам сельского и водного хозяйства — за достижение установленных показателей внедрения водосберегающих технологий, а также обеспечение эффективности в данном направлении;
(г) начальника Инспекции «Водхознадзор» Р. Рахимова — за усиление контроля за рациональным управлением водными ресурсами на поверхностных водных объектах, а также соблюдением правил использования воды.
20. Внести изменения в некоторые постановления Президента Республики Узбекистан и Правительства Республики Узбекистан согласно приложению .
21. Министерству водного хозяйства совместно с соответствующими министерствами и ведомствами в двухмесячный срок внести в Кабинет Министров предложения об изменениях и дополнениях в акты законодательства, вытекающих из настоящего постановления.
22. Обсуждение хода исполнения настоящего постановления, осуществление координации и контроля за деятельностью ведомств, ответственных за его исполнение, возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова и заместителя руководителя Администрации Президента Республики Узбекистан Т.Н. Бутунбаева.
ПРИЛОЖЕНИЕ к постановлению Президента Республики Узбекистан от 5 февраля 2026 года № ПП-47
Изменения, вносимые в некоторые постановления Президента Республики Узбекистан и Правительства Республики Узбекистан
1. Пункт 2 приложения № 2 к постановлению Президента Республики Узбекистан от 1 марта 2022 года № ПП-144 «О мерах по дальнейшему совершенствованию внедрения водосберегающих технологий в сельском хозяйстве» изложить в следующей редакции:
«2. Базовые расчетные суммы субсидий определяются из расчета на каждый гектар посевной площади, на которой внедрена система, следующим образом:
тысяч сумов Вид водосберегающей системы орошения ** * ** Хлопок Зерновые культуры Овощные культуры и картофель Бахчевые культуры Кормовые, масличные, бобовые и лекарственные растения Плодовые культуры Виноград Рис Капельное орошение 8 000 * 8 000 8 000 1 300 2 500 *** 6 000 8 000 8 000 **** Широкозахватная и мобильная система орошения х 8 000 ** 8 000 х 2 500 *** х х 8 000 **** Система «спринклер» х 8 000 ** 8 000 х 2 500 *** х х 8 000 **** Дискретное орошение 4 000 4 000 х х х х х Х
2. Абзац третий пункта 10 постановления Президента Республики Узбекистан от 5 января 2024 года № ПП-5 «О мерах по совершенствованию системы управления водными ресурсами и повышению эффективности их использования в низовом звене» изложить в следующей редакции:
«120 процентов кредитного обеспечения осуществляется на основе страхового полиса страховых компаний на риск невозврата кредита».
3. В тексте на государственном языке Положения о порядке возмещения части расходов сельхозпроизводителей по внедрению водосберегающих технологий орошения и возврата выделенной субсидии, утвержденного постановлением Кабинета Министров от 23 февраля 2021 года № 95:
(а) в пункте 20 :
абзацы третий и четвертый изложить в следующей редакции:
«туман ҳокимининг қишлоқ ва сув хўжалиги масалалари бўйича ўринбосари — сув тежовчи (томчилатиб, ёмғирлатиб, дискрет ва лазер текислаш) технологияларини ҳақиқатда жорий қилинганлигига, экин турини аниқлашга ҳамда ишчи гуруҳ томонидан субсидия ажратиш бўйича ҳужжатларни ўз вақтида расмийлаштириш ва уларни мувофиқлаштиришга;
Давлат кадастрлари палатасининг туман филиали раҳбари — сувни тежайдиган суғориш технологияси жорий қилинган майдоннинг ўлчами ва контур рақамини аниқлашга»;
в абзаце седьмом слова «туман фермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгалари кенгаши» заменить словами «туман фермерлари кенгаши»;
в абзаце восьмом слова «муддатлар бузилиб кўриб чиқилган тақдирда» заменить словами «кўриб чиқиш муддатлари бузилган тақдирда»;
(б) пункт 30 изложить в следующей редакции:
«30. Қуйидаги ҳолларда қурувчи-пудрат ташкилотлари рейтингдан чиқарилади:
қурувчи-пудрат ташкилотларининг тўплаган баллари йиғиндиси 60 баллдан паст бўлганда;
қурувчи-пудрат ташкилотлари томонидан Сув хўжалиги вазирлигига рейтингдан ихтиёрий чиқиш тўғрисида ариза берилганда;
маҳаллий ишлаб чиқариш корхоналари томонидан сифатсиз маҳсулот ишлаб чиқарилганлиги аниқланганда, шунингдек, расмийлаштирилган шартнома бўйича маҳсулотлар суғориш мавсумига қадар тўлиқ етказиб берилмаганда ёки расмий дилер томонидан лойиҳалар экинларни суғориш мавсумига қадар ишга туширилмаганда;
лойиҳа амалга оширилган ҳудудда буюртмачилар ёки тегишли вазирлик ва идоралар томонидан технологиядан фойдаланиш бўйича шикоят ва аризалар мавжуд бўлса, ушбу камчиликлар беш кун муддатда бартараф этилмаганда (камчиликлар ўз вақтидан кечикиб бартараф этилса корхона 3 ой муддатга реестрдан четлатилади);
олдинги йилларда қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари етиштирувчилар билан расмийлаштирилган шартномалар бўйича якунланмай қолган лойиҳалари мавжуд бўлса;
тақдим этилган ҳужжатларда хато ва камчиликлар борлиги, шунингдек, ҳужжатларнинг қалбакилиги аниқланганда.
Белгилансинки, камчиликларни ўз вақтида бартараф қилмаган ва баҳолаш рейтинги асосида қонунбузарликларга йўл қўйган корхоналарнинг сув тежовчи технологияларни қуриш бўйича рухсатномалари бекор қилинади ҳамда белгиланган тартибда қонуний чора кўрилади»;
(в) в приложении № 1 :
пункт 3 изложить в следующей редакции:
«3. Давлат кадастрлари палатасининг туман филиали раҳбари»;
пункт 6 изложить в следующей редакции:
«6. Туман фермерлари кенгаши раиси».
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
5 февраля 2026 г.,
№ ПП-47