UzbekAI

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитасининг

Қарори

ТАЛАБЛАР

Атом энергиясидан фойдаланиш объектининг тўлиқ «ҳаётий» даври мобайнида сифатни таъминлашнинг умумий дастурига қўйиладиган талабларни тасдиқлаш ҳақида

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 24 декабрдаги ПФ-224-сон «Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги соҳасида давлат назоратини такомиллаштириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги Фармони ва Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 28 мартдаги 141-сон «Ядровий қурилмани ва (ёки) сақлаш пунктини жойлаштириш учун майдончадан фойдаланишга рухсатнома бериш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида»ги қарорига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитаси қарор қилади:

1. Атом энергиясидан фойдаланиш объектининг тўлиқ «ҳаётий» даври мобайнида сифатни таъминлашнинг умумий дастурига қўйиладиган талаблар иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Мазкур қарор Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил, Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Атом энергияси агентлиги, Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ўзбекистон техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги, Савдо-саноат палатаси ҳамда Фанлар академияси билан келишилган.

3. Ушбу қарор расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.

Келишилди:

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитасининг 2026 йил 29 январдаги 35-сон қарорига ИЛОВА

Атом энергиясидан фойдаланиш объектининг тўлиқ «ҳаётий» даври мобайнида сифатни таъминлашнинг умумий дастурига қўйиладиган

Мазкур ҳужжат атом энергиясидан фойдаланиш объектининг тўлиқ «ҳаётий» даври мобайнида сифатни таъминлашнинг умумий дастурига (бундан буён матнда дастур деб юритилади) қўйиладиган талабларни белгилайди.

1-боб. Умумий қоидалар

1. Мазкур ҳужжатда қуйидаги тушунчалар қўлланилади:

атом энергияси — атом ядроларида мавжуд бўлган ва ядровий реакциялар ҳамда радиоактив парчаланиш чоғида ажралиб чиқадиган энергия;

атом энергиясидан фойдаланиш объекти — сақлаш пункти ҳамда ядровий қурилмалар;

дастур — атом энергиясидан фойдаланиш объектларининг хавфсизлигини таъминлаш бўйича ташкилий ва техник тадбирлар мажмуасини белгилайдиган ҳужжат;

эксплуатация қилувчи ташкилот (бундан буён матнда ташкилот деб юритилади) — Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан ташкил этилган ҳамда ядровий қурилма ва (ёки) сақлаш пункти учун масъул этиб тайинланган ҳамда ўз кучлари билан ёки бошқа юридик шахсларни жалб этган ҳолда ядровий қурилмани ва (ёки) сақлаш пунктини эксплуатация қилишга қодир бўлган юридик шахс.

2. Ташкилот дастур юзасидан қуйидагиларни амалга ошириши лозим:

дастурнинг ишлаб чиқилишини ташкил этиш, тасдиқлаш, амалга киритиш, бажарилишини таъминлаш, бажарилиш ҳолатини текшириш ва унинг натижадорлигини баҳолаш;

дастур доирасида пудратчи ва субпудратчи ташкилотларнинг ишларини назорат қилиш ва бажариш натижадорлигини баҳолаш.

3. Ташкилот атом энергиясидан фойдаланиш соҳасида Ўзбекистон Республикаси «Атом энергиясидан тинчлик мақсадларида фойдаланиш тўғрисида»ги Қонунининг 7-моддасида кўрсатилган фаолият турларини бошлашдан олдин дастурни тасдиқлаши ва амалга киритиши лозим.

2-боб. Дастур ва унинг бўлимларининг мазмунига қўйиладиган талаблар

4. Дастур қуйидаги бўлимларни ўз ичига олиши керак:

1) сифатга қўйиладиган талаблар;

2) ташкилотнинг ташкилий фаолиятига қўйиладиган талаблар;

3) ходимларни бошқаришга қўйиладиган талаблар;

4) ҳужжатларни юритишга қўйиладиган талаблар;

5) лойиҳалашни (конструкциялашни) назорат қилишга қўйиладиган талаблар;

6) ускуналар, бутловчи буюмлар, материаллар, ярим тайёр маҳсулотлар ва дастурий воситаларни харид қилиш ҳамда тақдим этиладиган хизматларни бошқаришга қўйиладиган талаблар;

7) ишлаб чиқариш фаолиятига қўйиладиган талаблар;

8) метрологик таъминотга қўйиладиган талаблар;

9) дастурий воситалар ҳамда ҳисоблаш методикаларининг сифатини таъминлашга қўйиладиган талаблар;

10) ишончлиликни таъминлашга қўйиладиган талаблар;

11) номувофиқликларни бошқаришга қўйиладиган талаблар;

12) аудитга (текширувга) қўйиладиган талаблар.

5. Сифатга қўйиладиган талаблар бўлимида:

атом энергиясидан фойдаланиш соҳасидаги фаолиятни амалга оширишда атом энергиясидан фойдаланиш объектлари хавфсизлигини таъминлаш устуворлиги;

сифатга қўйиладиган талабларнинг асосий мақсадлари ва уларга эришиш усуллари;

ташкилот раҳбариятининг мажбуриятлари назарда тутилиши керак.

6. Ташкилотнинг ташкилий фаолиятига қўйиладиган талаблар бўлимида қуйидагилар келтирилиши керак:

ташкилотнинг ташкилий тузилмаси ҳақидаги маълумотлар ҳамда ташкилотдаги ташкилий ўзгаришларни бошқариш тартибининг тавсифи;

ташкилотнинг таркибий бўлинмаларининг вазифа ва функциялари ҳамда уларнинг ўзаро ҳамкорлик қилиш тартиби тўғрисидаги маълумотлар;

дастурнинг бажарилиши ва натижадорлигини баҳолаш ҳамда назорат қилиш тартиби.

7. Ходимларни бошқаришга қўйиладиган талаблар бўлимида:

ходимларга бўлган эҳтиёж, уларнинг сони, тайёргарлик даражаси ва малакасига қўйиладиган талаблар;

ходимларни ҳимоя воситалари ва дозиметрик назорат воситалари билан таъминлашга қўйиладиган талаблар;

радиациявий авариялар юз бериши мумкин бўлган ҳолатларга тайёрликни таъминлаш ва уларни бартараф этиш бўйича тезкор жавоб чораларига қўйиладиган талаблар;

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 10 январдаги 13-сон қарори билан тасдиқланган Атом энергиясидан фойдаланиш соҳасида фаолият олиб борадиган эксплуатация қилувчи ташкилотлар ва бошқа юридик шахслар ходимларини тайёрлаш, қайта тайёрлаш, уларнинг малакасини ошириш ҳамда уларни аттестациядан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга кўра, ташкилот ходимларини тайёрлаш, қайта тайёрлаш, уларнинг малакасини ошириш ҳамда уларни аттестациядан ўтказишни ташкил этишга оид чора-тадбирлар;

Ходимларни тиббий кўрикдан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга (рўйхат рақами 2387, 2012 йил 29 август) мувофиқ ходимларни тиббий кўрикдан ўтишини ташкил этиш бўйича талаблар белгиланади.

8. Ҳужжатларни юритишга қўйиладиган талаблар бўлимида:

ҳужжатларни расмийлаштириш ҳамда уларни сақлаш, йўқ қилиш ва тиклашга қўйиладиган талаблар;

ҳужжатларни ишлаб чиқиш, келишиш, тасдиқлаш, идентификациялаш, ҳисобга олиш, амалга киритиш, тарқатиш, уларга зарур ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек ўз аҳамиятини йўқотган ҳужжатларни бекор қилишга қўйиладиган талаблар;

ташкилотда фойдаланиладиган атом энергиясидан фойдаланиш соҳасидаги нормалар ва қоидалар рўйхатини шакллантиришга қўйиладиган талаблар назарда тутилади.

9. Лойиҳалашни (конструкциялашни) назорат қилишга қўйиладиган талаблар бўлимида:

атом энергиясидан фойдаланиш объекти лойиҳасида атом энергиясидан фойдаланиш соҳасидаги нормалар ва қоидалар талабларига риоя этилишини назорат қилиш тартиби;

атом энергиясидан фойдаланиш объекти лойиҳасининг сифатини таъминлаш ва назорат қилиш тартиби, шу жумладан, кириш ва чиқиш маълумотлари устидан назоратни, лойиҳалаш (конструкциялаш) жараёнини ҳамда унинг ҳужжатларини текшириш тартиби;

лойиҳалаш (конструкциялаш) ҳужжатларига, шунингдек атом энергиясидан фойдаланиш объектларининг бинолари ва иншоотлари конструкцияларига ҳамда атом энергиясидан фойдаланиш объектлари хавфсизлиги учун тизимларга (элементларга) ўзгартиришлар киритиш тартиби белгиланади.

10. Ускуналар, бутловчи буюмлар, материаллар, ярим тайёр маҳсулотлар ва дастурий воситаларни харид қилиш ҳамда тақдим этиладиган хизматларни бошқаришга қўйиладиган талаблар бўлимида:

ташкилот учун ишларни амалга оширадиган пудратчи ва субпудратчи ташкилотларни баҳолаш ва танлаш тартиби;

ускуналар, бутловчи буюмлар, материаллар, ярим тайёр маҳсулотлар ва дастурий воситаларнинг сифати ва хавфсизлиги билан боғлиқ талабларга риоя этилишини таъминлаш мақсадида тақдим этиладиган хизматларга оид ҳужжатларни таҳлил қилиш тартиби;

ускуналар, бутловчи буюмлар, материаллар, ярим тайёр маҳсулотлар ва дастурий воситаларни идентификация қилиш ҳамда назорат ва синов турларининг тўлиқлигини таъминлаш, мувофиқлигини баҳолаш, уларни сақлашни, ташишни, консервация қилишни, қадоқлашни ва бажарилган ишларни, тақдим этилган хизматларни қабул қилиш тартиби қамраб олинади.

11. Ишлаб чиқариш фаолиятига қўйиладиган талаблар бўлимида:

бажариладиган асосий ишлаб чиқариш жараёнларини режалаштириш ва назорат қилиш тартиб-таомилларининг тавсифи;

техник назорат (бузилмайдиган назорат усуллари қўлланилган тақдирда), шунингдек ҳамроҳлик ва сервис хизматларини кўрсатиш тартиб-таомиллари;

муҳим тизимларни (элементларни) техник кўрикдан ўтказиш, таъмирлаш, реконструкция ва модернизация қилиш, уларнинг ресурсини узайтириш, шунингдек уларни назорат қилиш (металлнинг эксплуатациявий назоратини қўшган ҳолда), диагностика, синаш ва текширишни, шунингдек уларга хизмат кўрсатишни белгиланган жадвал ва мезонларга мувофиқ амалга ошириш тартиби;

пайвандлаш технологияси, уларни назорат ва диагностика услубиётларини аттестациялаш, материалларнинг мувофиқлигини баҳолаш ҳамда атом энергиясидан фойдаланиш объектида аварияга тайёргарлик тартибини таъминлаш тавсифи белгиланади.

12. Метрологик таъминотга қўйиладиган талаблар бўлими:

ўлчаш воситаларини ишчи ҳолатида сақлаш ва қиёслашдан ўтказиш тартибини;

синов воситаларини ҳамда ўлчашларни бажариш услубиётини ҳисобга олиш ва метрологик аттестациядан ўтказиш тартибини;

ташкилотда ишлаб чиқилаётган ҳужжатларни метрологик экспертизадан ўтказиш чораларини;

ўлчаш воситалари, эталонлар ва ўлчаш услубиётларининг ҳолати ва улардан фойдаланиш устидан метрологик назоратни амалга ошириш, шунингдек ўлчаш воситаларини қиёслаш графикларига риоя этилишини таъминлаш тартибини ўз ичига олади.

13. Дастурий воситалар ва ҳисоблаш методикаларининг сифатини таъминлашга қўйиладиган талаблар бўлими:

атом энергиясидан фойдаланиш объектлари хавфсизлигини асослаш ва (ёки) хавфсизлигини таъминлашда, тизимларнинг (элементларнинг) хусусиятларини, уларнинг қувватини, чидамлилигини ва ишдан чиқмаслигини баҳолашда фойдаланиладиган амалдаги ҳисоблаш ва аттестация қилинган дастурий воситаларнинг рўйхатини ва унга ҳаволаларни;

дастурий воситалар ва ҳисоблаш методикаларининг сифатини таъминлаш бўйича амалдаги тартиб-таомиллар, шу жумладан уларни аттестациядан ўтказиш ва идентификация қилишни назарда тутади.

14. Ишончлиликни таъминлашга қўйиладиган талаблар бўлимида:

атом энергиясидан фойдаланиш объектлари хавфсизлиги учун тизимлар (элементлар) ишончлилигини атом энергиясидан фойдаланиш соҳасидаги нормалар ва қоидаларга мувофиқлигини таъминлаш ва уларнинг ишончлилик кўрсаткичларини эксплуатация муддати давомида, шунингдек муддат узайтирилганда ҳам назорат қилиш тартиби;

атом энергиясидан фойдаланиш объектлари хавфсизлиги учун биринчи даражада аҳамиятга эга бўлган тизимларнинг (элементларнинг) ишончлилиги тўғрисидаги маълумотларни тўплаш, рўйхатдан ўтказиш, қайта ишлаш, сақлаш, таҳлил қилиш ва манфаатдор ташкилотларга (ташкилот учун ишларни амалга оширадиган ва (ёки) хизмат кўрсатадиган ташкилотларга) бериш тартиби белгиланади.

15. Номувофиқликларни бошқаришга қўйиладиган талаблар бўлимида:

номувофиқликларни аниқлаш ва рўйхатга олиш тартиби;

аниқланган номувофиқликлар сабабларини аниқлаш ва таҳлил қилиш (номувофиқликларни атом энергиясидан фойдаланиш объектлари хавфсизлигига таъсирини ҳисобга олган ҳолда) тартиби;

мувофиқлик сертификати талабларига мос келмаган маҳсулотлардан фойдаланишга, шунингдек стандартларга мос бўлмаган ҳолларда бажарилган ишлар ва (ёки) хизматларни қабул қилишга йўл қўймаслик тартиби;

номувофиқликлар тўғрисида раҳбариятни хабардор қилиш тартиби;

номувофиқликларнинг таҳлили натижалари бўйича қоидабузарликларнинг сабаблари ва хусусиятларининг ўзгариши тенденцияларини аниқлаш тартиби;

тузатувчи ва огоҳлантирувчи ҳаракатларнинг бажарилишини ишлаб чиқиш, амалга ошириш, назорат қилиш, уларнинг самарадорлигини таҳлил қилиш тартиби назарда тутилади.

16. Аудитга (текширувга) қўйиладиган талаблар бўлимида:

пудратчи (субпудратчи) ташкилотларнинг дастурларини аудитдан (текширишдан) ўтказиш тартиби;

аудит (текширув) ўтказиш учун тегишли соҳа ва фаолият мутахассисларидан комиссия тузиш тартиби;

дастур бажарилишининг натижадорлигини баҳолаш мезонларини ишлаб чиқиш тартиби;

дастурлар бажарилишининг натижадорлигини баҳолаш мезонлари;

дастурлар бажарилиши юзасидан ўтказиладиган аудит (текшириш) натижаларини қайд этиш тартиби;

ташкилот раҳбарияти томонидан дастурни бажариш натижаларини ва унинг натижадорлигини кўриб чиқиш, шунингдек зарур бўлганда тузатишлар киритиш ва дастур ижроси устидан назоратни амалга ошириш тартиби белгиланади.

3-боб. Дастурни расмийлаштиришга қўйиладиган талаблар

17. Дастур талабларини баён қилиш ҳар хил талқин қилиш имкониятини истисно қилувчи лўнда ва аниқ бўлиши керак. Мажбурий талабларни баён қилишда дастурда «керак», «лозим», «зарур» ва улардан ҳосил бўлувчи сўзлар қўлланилади.

18. Дастурни баён қилишда:

атамалар ва таърифлар;

физик миқдорлар қўлланилиши керак.

19. Ҳажми ва мазмунига боғлиқ равишда дастур қуйидаги пасайиб борувчи таркибий бирликларга бўлинади: бўлимлар, боблар, параграфлар, бандлар, кичик бандлар ва хатбошилар. Хатбошиларни бошқа таркибий бирликларга бўлишга йўл қўйилмайди.

Бўлимлар ва боблар рим рақамлари билан белгиланади ва уларда сарлавҳа бўлади. Параграфла𠫧» белгиси билан белгиланади, уларга араб рақамлари билан тартиб рақами қўйилади ва уларда сарлавҳа бўлади.

20. Дастурнинг ҳар бир бандида битта тугалланган талаб бўлиши керак.

21. Жадваллар, графиклар, хариталар, схемалар, ҳужжатлар ва бланкаларнинг намуналари, қоидага кўра, иловаларда жойлаштирилиши, матнда эса тегишли ҳаволалар кўрсатилиши керак.

4-боб. Якуний қоида

22. Мазкур талабларнинг бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавоб беради.

Раис А. РАФИҚОВ

Савдо-саноат палатаси раиси Д. ВАХАБОВ

Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил А. БУРИЕВ

Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги директори А. ЖУМАНАЗАРОВ

Фанлар академияси биринчи вице-президенти Ш. САГДУЛЛАЕВ

Атом энергияси агентлиги директори А. АХМЕДХАДЖАЕВ

Тошкент ш.,

2026 йил 29 январь,

2026 йил 27 январь

2026 йил 23 январь

2025 йил 19 декабрь

2025 йил 15 декабрь

2025 йил 11 декабрь

35 -сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 10.02.2026 й., 10/26/3770/0128-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qoʻmitasining

Qarori

TALABLAR

Atom energiyasidan foydalanish obyektining toʻliq “hayotiy” davri mobaynida sifatni taʼminlashning umumiy dasturiga qoʻyiladigan talablarni tasdiqlash haqida

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 24-dekabrdagi PF-224-son “Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi sohasida davlat nazoratini takomillashtirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Farmoni va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 28-martdagi 141-son “Yadroviy qurilmani va (yoki) saqlash punktini joylashtirish uchun maydonchadan foydalanishga ruxsatnoma berish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida”gi qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qoʻmitasi qaror qiladi:

1. Atom energiyasidan foydalanish obyektining toʻliq “hayotiy” davri mobaynida sifatni taʼminlashning umumiy dasturiga qoʻyiladigan talablar ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Atom energiyasi agentligi, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi, Savdo-sanoat palatasi hamda Fanlar akademiyasi bilan kelishilgan.

3. Ushbu qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Kelishildi:

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qoʻmitasining 2026-yil 29-yanvardagi 35-son qaroriga ILOVA

Atom energiyasidan foydalanish obyektining toʻliq “hayotiy” davri mobaynida sifatni taʼminlashning umumiy dasturiga qoʻyiladigan

Mazkur hujjat atom energiyasidan foydalanish obyektining toʻliq “hayotiy” davri mobaynida sifatni taʼminlashning umumiy dasturiga (bundan buyon matnda dastur deb yuritiladi) qoʻyiladigan talablarni belgilaydi.

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Mazkur hujjatda quyidagi tushunchalar qoʻllaniladi:

atom energiyasi — atom yadrolarida mavjud boʻlgan va yadroviy reaksiyalar hamda radioaktiv parchalanish chogʻida ajralib chiqadigan energiya;

atom energiyasidan foydalanish obyekti — saqlash punkti hamda yadroviy qurilmalar;

dastur — atom energiyasidan foydalanish obyektlarining xavfsizligini taʼminlash boʻyicha tashkiliy va texnik tadbirlar majmuasini belgilaydigan hujjat;

ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot (bundan buyon matnda tashkilot deb yuritiladi) — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tashkil etilgan hamda yadroviy qurilma va (yoki) saqlash punkti uchun masʼul etib tayinlangan hamda oʻz kuchlari bilan yoki boshqa yuridik shaxslarni jalb etgan holda yadroviy qurilmani va (yoki) saqlash punktini ekspluatatsiya qilishga qodir boʻlgan yuridik shaxs.

2. Tashkilot dastur yuzasidan quyidagilarni amalga oshirishi lozim:

dasturning ishlab chiqilishini tashkil etish, tasdiqlash, amalga kiritish, bajarilishini taʼminlash, bajarilish holatini tekshirish va uning natijadorligini baholash;

dastur doirasida pudratchi va subpudratchi tashkilotlarning ishlarini nazorat qilish va bajarish natijadorligini baholash.

3. Tashkilot atom energiyasidan foydalanish sohasida Oʻzbekiston Respublikasi “Atom energiyasidan tinchlik maqsadlarida foydalanish toʻgʻrisida”gi Qonunining 7-moddasida koʻrsatilgan faoliyat turlarini boshlashdan oldin dasturni tasdiqlashi va amalga kiritishi lozim.

2-bob. Dastur va uning boʻlimlarining mazmuniga qoʻyiladigan talablar

4. Dastur quyidagi boʻlimlarni oʻz ichiga olishi kerak:

1) sifatga qoʻyiladigan talablar;

2) tashkilotning tashkiliy faoliyatiga qoʻyiladigan talablar;

3) xodimlarni boshqarishga qoʻyiladigan talablar;

4) hujjatlarni yuritishga qoʻyiladigan talablar;

5) loyihalashni (konstruksiyalashni) nazorat qilishga qoʻyiladigan talablar;

6) uskunalar, butlovchi buyumlar, materiallar, yarim tayyor mahsulotlar va dasturiy vositalarni xarid qilish hamda taqdim etiladigan xizmatlarni boshqarishga qoʻyiladigan talablar;

7) ishlab chiqarish faoliyatiga qoʻyiladigan talablar;

8) metrologik taʼminotga qoʻyiladigan talablar;

9) dasturiy vositalar hamda hisoblash metodikalarining sifatini taʼminlashga qoʻyiladigan talablar;

10) ishonchlilikni taʼminlashga qoʻyiladigan talablar;

11) nomuvofiqliklarni boshqarishga qoʻyiladigan talablar;

12) auditga (tekshiruvga) qoʻyiladigan talablar.

5. Sifatga qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

atom energiyasidan foydalanish sohasidagi faoliyatni amalga oshirishda atom energiyasidan foydalanish obyektlari xavfsizligini taʼminlash ustuvorligi;

sifatga qoʻyiladigan talablarning asosiy maqsadlari va ularga erishish usullari;

tashkilot rahbariyatining majburiyatlari nazarda tutilishi kerak.

6. Tashkilotning tashkiliy faoliyatiga qoʻyiladigan talablar boʻlimida quyidagilar keltirilishi kerak:

tashkilotning tashkiliy tuzilmasi haqidagi maʼlumotlar hamda tashkilotdagi tashkiliy oʻzgarishlarni boshqarish tartibining tavsifi;

tashkilotning tarkibiy boʻlinmalarining vazifa va funksiyalari hamda ularning oʻzaro hamkorlik qilish tartibi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;

dasturning bajarilishi va natijadorligini baholash hamda nazorat qilish tartibi.

7. Xodimlarni boshqarishga qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

xodimlarga boʻlgan ehtiyoj, ularning soni, tayyorgarlik darajasi va malakasiga qoʻyiladigan talablar;

xodimlarni himoya vositalari va dozimetrik nazorat vositalari bilan taʼminlashga qoʻyiladigan talablar;

radiatsiyaviy avariyalar yuz berishi mumkin boʻlgan holatlarga tayyorlikni taʼminlash va ularni bartaraf etish boʻyicha tezkor javob choralariga qoʻyiladigan talablar;

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 10-yanvardagi 13-son qarori bilan tasdiqlangan Atom energiyasidan foydalanish sohasida faoliyat olib boradigan ekspluatatsiya qiluvchi tashkilotlar va boshqa yuridik shaxslar xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash, ularning malakasini oshirish hamda ularni attestatsiyadan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga koʻra, tashkilot xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash, ularning malakasini oshirish hamda ularni attestatsiyadan oʻtkazishni tashkil etishga oid chora-tadbirlar;

Xodimlarni tibbiy koʻrikdan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga (roʻyxat raqami 2387, 2012-yil 29-avgust) muvofiq xodimlarni tibbiy koʻrikdan oʻtishini tashkil etish boʻyicha talablar belgilanadi.

8. Hujjatlarni yuritishga qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

hujjatlarni rasmiylashtirish hamda ularni saqlash, yoʻq qilish va tiklashga qoʻyiladigan talablar;

hujjatlarni ishlab chiqish, kelishish, tasdiqlash, identifikatsiyalash, hisobga olish, amalga kiritish, tarqatish, ularga zarur oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek oʻz ahamiyatini yoʻqotgan hujjatlarni bekor qilishga qoʻyiladigan talablar;

tashkilotda foydalaniladigan atom energiyasidan foydalanish sohasidagi normalar va qoidalar roʻyxatini shakllantirishga qoʻyiladigan talablar nazarda tutiladi.

9. Loyihalashni (konstruksiyalashni) nazorat qilishga qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

atom energiyasidan foydalanish obyekti loyihasida atom energiyasidan foydalanish sohasidagi normalar va qoidalar talablariga rioya etilishini nazorat qilish tartibi;

atom energiyasidan foydalanish obyekti loyihasining sifatini taʼminlash va nazorat qilish tartibi, shu jumladan, kirish va chiqish maʼlumotlari ustidan nazoratni, loyihalash (konstruksiyalash) jarayonini hamda uning hujjatlarini tekshirish tartibi;

loyihalash (konstruksiyalash) hujjatlariga, shuningdek atom energiyasidan foydalanish obyektlarining binolari va inshootlari konstruksiyalariga hamda atom energiyasidan foydalanish obyektlari xavfsizligi uchun tizimlarga (elementlarga) oʻzgartirishlar kiritish tartibi belgilanadi.

10. Uskunalar, butlovchi buyumlar, materiallar, yarim tayyor mahsulotlar va dasturiy vositalarni xarid qilish hamda taqdim etiladigan xizmatlarni boshqarishga qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

tashkilot uchun ishlarni amalga oshiradigan pudratchi va subpudratchi tashkilotlarni baholash va tanlash tartibi;

uskunalar, butlovchi buyumlar, materiallar, yarim tayyor mahsulotlar va dasturiy vositalarning sifati va xavfsizligi bilan bogʻliq talablarga rioya etilishini taʼminlash maqsadida taqdim etiladigan xizmatlarga oid hujjatlarni tahlil qilish tartibi;

uskunalar, butlovchi buyumlar, materiallar, yarim tayyor mahsulotlar va dasturiy vositalarni identifikatsiya qilish hamda nazorat va sinov turlarining toʻliqligini taʼminlash, muvofiqligini baholash, ularni saqlashni, tashishni, konservatsiya qilishni, qadoqlashni va bajarilgan ishlarni, taqdim etilgan xizmatlarni qabul qilish tartibi qamrab olinadi.

11. Ishlab chiqarish faoliyatiga qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

bajariladigan asosiy ishlab chiqarish jarayonlarini rejalashtirish va nazorat qilish tartib-taomillarining tavsifi;

texnik nazorat (buzilmaydigan nazorat usullari qoʻllanilgan taqdirda), shuningdek hamrohlik va servis xizmatlarini koʻrsatish tartib-taomillari;

muhim tizimlarni (elementlarni) texnik koʻrikdan oʻtkazish, taʼmirlash, rekonstruksiya va modernizatsiya qilish, ularning resursini uzaytirish, shuningdek ularni nazorat qilish (metallning ekspluatatsiyaviy nazoratini qoʻshgan holda), diagnostika, sinash va tekshirishni, shuningdek ularga xizmat koʻrsatishni belgilangan jadval va mezonlarga muvofiq amalga oshirish tartibi;

payvandlash texnologiyasi, ularni nazorat va diagnostika uslubiyotlarini attestatsiyalash, materiallarning muvofiqligini baholash hamda atom energiyasidan foydalanish obyektida avariyaga tayyorgarlik tartibini taʼminlash tavsifi belgilanadi.

12. Metrologik taʼminotga qoʻyiladigan talablar boʻlimi:

oʻlchash vositalarini ishchi holatida saqlash va qiyoslashdan oʻtkazish tartibini;

sinov vositalarini hamda oʻlchashlarni bajarish uslubiyotini hisobga olish va metrologik attestatsiyadan oʻtkazish tartibini;

tashkilotda ishlab chiqilayotgan hujjatlarni metrologik ekspertizadan oʻtkazish choralarini;

oʻlchash vositalari, etalonlar va oʻlchash uslubiyotlarining holati va ulardan foydalanish ustidan metrologik nazoratni amalga oshirish, shuningdek oʻlchash vositalarini qiyoslash grafiklariga rioya etilishini taʼminlash tartibini oʻz ichiga oladi.

13. Dasturiy vositalar va hisoblash metodikalarining sifatini taʼminlashga qoʻyiladigan talablar boʻlimi:

atom energiyasidan foydalanish obyektlari xavfsizligini asoslash va (yoki) xavfsizligini taʼminlashda, tizimlarning (elementlarning) xususiyatlarini, ularning quvvatini, chidamliligini va ishdan chiqmasligini baholashda foydalaniladigan amaldagi hisoblash va attestatsiya qilingan dasturiy vositalarning roʻyxatini va unga havolalarni;

dasturiy vositalar va hisoblash metodikalarining sifatini taʼminlash boʻyicha amaldagi tartib-taomillar, shu jumladan ularni attestatsiyadan oʻtkazish va identifikatsiya qilishni nazarda tutadi.

14. Ishonchlilikni taʼminlashga qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

atom energiyasidan foydalanish obyektlari xavfsizligi uchun tizimlar (elementlar) ishonchliligini atom energiyasidan foydalanish sohasidagi normalar va qoidalarga muvofiqligini taʼminlash va ularning ishonchlilik koʻrsatkichlarini ekspluatatsiya muddati davomida, shuningdek muddat uzaytirilganda ham nazorat qilish tartibi;

atom energiyasidan foydalanish obyektlari xavfsizligi uchun birinchi darajada ahamiyatga ega boʻlgan tizimlarning (elementlarning) ishonchliligi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni toʻplash, roʻyxatdan oʻtkazish, qayta ishlash, saqlash, tahlil qilish va manfaatdor tashkilotlarga (tashkilot uchun ishlarni amalga oshiradigan va (yoki) xizmat koʻrsatadigan tashkilotlarga) berish tartibi belgilanadi.

15. Nomuvofiqliklarni boshqarishga qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

nomuvofiqliklarni aniqlash va roʻyxatga olish tartibi;

aniqlangan nomuvofiqliklar sabablarini aniqlash va tahlil qilish (nomuvofiqliklarni atom energiyasidan foydalanish obyektlari xavfsizligiga taʼsirini hisobga olgan holda) tartibi;

muvofiqlik sertifikati talablariga mos kelmagan mahsulotlardan foydalanishga, shuningdek standartlarga mos boʻlmagan hollarda bajarilgan ishlar va (yoki) xizmatlarni qabul qilishga yoʻl qoʻymaslik tartibi;

nomuvofiqliklar toʻgʻrisida rahbariyatni xabardor qilish tartibi;

nomuvofiqliklarning tahlili natijalari boʻyicha qoidabuzarliklarning sabablari va xususiyatlarining oʻzgarishi tendensiyalarini aniqlash tartibi;

tuzatuvchi va ogohlantiruvchi harakatlarning bajarilishini ishlab chiqish, amalga oshirish, nazorat qilish, ularning samaradorligini tahlil qilish tartibi nazarda tutiladi.

16. Auditga (tekshiruvga) qoʻyiladigan talablar boʻlimida:

pudratchi (subpudratchi) tashkilotlarning dasturlarini auditdan (tekshirishdan) oʻtkazish tartibi;

audit (tekshiruv) oʻtkazish uchun tegishli soha va faoliyat mutaxassislaridan komissiya tuzish tartibi;

dastur bajarilishining natijadorligini baholash mezonlarini ishlab chiqish tartibi;

dasturlar bajarilishining natijadorligini baholash mezonlari;

dasturlar bajarilishi yuzasidan oʻtkaziladigan audit (tekshirish) natijalarini qayd etish tartibi;

tashkilot rahbariyati tomonidan dasturni bajarish natijalarini va uning natijadorligini koʻrib chiqish, shuningdek zarur boʻlganda tuzatishlar kiritish va dastur ijrosi ustidan nazoratni amalga oshirish tartibi belgilanadi.

3-bob. Dasturni rasmiylashtirishga qoʻyiladigan talablar

17. Dastur talablarini bayon qilish har xil talqin qilish imkoniyatini istisno qiluvchi loʻnda va aniq boʻlishi kerak. Majburiy talablarni bayon qilishda dasturda “kerak”, “lozim”, “zarur” va ulardan hosil boʻluvchi soʻzlar qoʻllaniladi.

18. Dasturni bayon qilishda:

atamalar va taʼriflar;

fizik miqdorlar qoʻllanilishi kerak.

19. Hajmi va mazmuniga bogʻliq ravishda dastur quyidagi pasayib boruvchi tarkibiy birliklarga boʻlinadi: boʻlimlar, boblar, paragraflar, bandlar, kichik bandlar va xatboshilar. Xatboshilarni boshqa tarkibiy birliklarga boʻlishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Boʻlimlar va boblar rim raqamlari bilan belgilanadi va ularda sarlavha boʻladi. Paragraflar “§” belgisi bilan belgilanadi, ularga arab raqamlari bilan tartib raqami qoʻyiladi va ularda sarlavha boʻladi.

20. Dasturning har bir bandida bitta tugallangan talab boʻlishi kerak.

21. Jadvallar, grafiklar, xaritalar, sxemalar, hujjatlar va blankalarning namunalari, qoidaga koʻra, ilovalarda joylashtirilishi, matnda esa tegishli havolalar koʻrsatilishi kerak.

4-bob. Yakuniy qoida

22. Mazkur talablarning buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradi.

Rais A. RAFIQOV

Savdo-sanoat palatasi raisi D. VAXABOV

Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil A. BURIYEV

Texnik jihatdan tartibga solish agentligi direktori A. JUMANAZAROV

Fanlar akademiyasi birinchi vitse-prezidenti SH. SAGDULLAYEV

Atom energiyasi agentligi direktori A. AXMEDXADJAYEV

Toshkent sh.,

2026-yil 29-yanvar,

2026-yil 27-yanvar

2026-yil 23-yanvar

2025-yil 19-dekabr

2025-yil 15-dekabr

2025-yil 11-dekabr

35 -son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 10.02.2026 y., 10/26/3770/0128-son)

lex.uz