UzbekAI

← Qonunlar

📅 2026-yil 24-fevral · Vazirlik va idoralar hujjatlari · Raqamli texnologiyalar vaziri

Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.

Yordam | Arxiv | Atamalar | Statistika | API | Havola yuborish | Sayt haqida | Shartlar

← Қонунлар

📅 2026 йил 24 февраль · Вазирлик ва идоралар ҳужжатлари · Рақамли технологиялар вазири

Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.

Ёрдам | Архив | Атамалар | Статистика | API | Ҳавола юбориш | Сайт ҳақида | Шартлар

← Законы

📅 24 февраля 2026 г. · Документы министерств и ведомств · Министр цифровых технологий

Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.

Помощь | Архив | Термины | Статистика | API | Предложить ссылку | О сайте | Условия

← Laws

📅 24 February 2026 · Ministry and agency documents · Raqamli texnologiyalar vaziri

Official text. Official document. Editorial notes are not included.

Help | Archive | Glossary | Stats | API | Submit | About | Terms

Ўзбекистон Республикаси рақамли технологиялар вазирининг

буйруғи

ЭТИКА ҚОИДАЛАРИ

Сунъий интеллектга асосланган ечимларни яратиш, жорий қилиш ва улардан фойдаланиш бўйича этика қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 22 октябрдаги ПФ-189-сон «Сунъий интеллект технологияларини янада ривожлантиришга оид қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги Фармони ҳамда 2024 йил 14 октябрдаги ПҚ-358-сон «Сунъий интеллект технологияларини 2030 йилга қадар ривожлантириш стратегиясини тасдиқлаш тўғрисида»ги қарорига асосан буюраман:

1. Сунъий интеллектга асосланган ечимларни яратиш, жорий қилиш ва улардан фойдаланиш бўйича этика қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.

Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Олий суди, Ички ишлар вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Коррупцияга қарши курашиш агентлиги ҳамда Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги билан келишилган.

2. Мазкур буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан уч ойдан кейин кучга киради.

Келишилди:

Ўзбекистон Республикаси рақамли технологиялар вазирининг 2026 йил 24 февралдаги 284-мҳ-сон буйруғига ИЛОВА

Сунъий интеллектга асосланган ечимларни яратиш, жорий қилиш ва улардан фойдаланиш бўйича

Мазкур Этика қоидалари сунъий интеллектга асосланган ечимларни яратиш, жорий қилиш ва фойдаланиш бўйича тамойиллар ва талабларни, шунингдек сунъий интеллект иштирокчиларининг ҳуқуқ ва мажбуриятларини белгилайди.

1-боб. Умумий қоидалар

1. Мазкур Этика қоидаларида қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

Этика қоидалари — сунъий интеллектга асосланган ечимларни яратиш, жорий қилиш ва фойдаланишда сунъий интеллект технология ва тизимлари ҳамда сунъий интеллект иштирокчиларига нисбатан хавфсизлик ва этика меъёрларини белгиловчи асосий қоида ва талаблар;

сунъий интеллект — инсоннинг билим ва кўникмаларига тақлид қилиш, шу жумладан мустақил равишда ўрганиш ва ечимларни излаш ҳамда аниқ вазифаларни бажаришда инсон ақлий фаолияти натижалари билан таққосланадиган натижаларни олиш имконини берадиган технологик ечимлар мажмуи ;

сунъий интеллект иштирокчилари — Ўзбекистон Республикаси ҳудудида сунъий интеллект технологиялари ва тизимларини ишлаб чиқувчи, жорий этувчи ва улардан фойдаланувчи жисмоний ва юридик шахслар;

сунъий интеллект технологияси — сунъий интеллектдан фойдаланишга асосланган технологиялар, шу жумладан, интеллектуал видеотаҳлил, нутқни таниб олиш ва синтезлаш, қабул қилинган қарорларни интеллектуал қўллаб-қувватлашнинг истиқболли усуллари ;

сунъий интеллект тизимлари — сунъий интеллект технологиялари асосида яратилган маълумотларни излаш, тўплаш, сақлаш, таҳлил қилиш, ишлов бериш, баҳолаш, улардан фойдаланиш ва ушбу маълумотлар асосида мустақил қарорлар қабул қилиш имкониятига эга бўлган дастурий таъминот.

2. Сунъий интеллект иштирокчилари сунъий интеллект технологиялари ва тизимларидан фойдаланишда мазкур Этика қоидалари талабларига қатъий риоя этишлари шарт.

3. Этика қоидаларининг мақсади сунъий интеллект технологиялари асосида ишлайдиган сунъий интеллект тизимларидан хавфсиз фойдаланилишини таъминлаш, шунингдек инсон ҳуқуқ, эркинликлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилишдан иборат.

4. Давлат сирлари ва бошқа қонунчилик билан қўриқланадиган сирларни ташкил этувчи маълумотлар билан ишлашда Ўзбекистон Республикасининг « Давлат сирлари тўғрисида »ги, « Банк сири тўғрисида »ги, « Тижорат сири тўғрисида »ги қонунлари ҳамда бошқа қонунчилик ҳужжатлари талабларига риоя қилиниши шарт.

5. Сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланиш Ўзбекистон Республикасининг « Шахсга доир маълумотлар тўғрисида »ги, « Ахборотлаштириш тўғрисида »ги ва « Киберхавфсизлик тўғрисида »ги қонунлари ҳамда бошқа қонунчилик ҳужжатларига асосан амалга оширилиши шарт.

6. Сунъий интеллект иштирокчилари сунъий интеллект технология ва тизимлари томонидан қабул қилинган қарорларни якуний қарор сифатида қабул қилмасликлари лозим.

2-боб. Этика қоидалари

7. Сунъий интеллект иштирокчилари сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланишда қуйидаги тамойилларга риоя қилишлари лозим:

қонунийлик;

шахс, жамият ва давлат манфаатларини ҳамда атроф-табиий муҳитни ҳимоя қилишнинг устуворлиги;

тушунарлилик;

масъулият, жавобгарлик ва назорат;

адолатлилик ва камситишга йўл қўймаслик;

очиқлик ва шаффофлик;

маълумотлар ҳимояси;

ишончлилик ва хавфсизлик.

8. Қонунийлик тамойилига кўра, сунъий интеллект иштирокчилари сунъий интеллект технологиялари ва тизимларидан фойдаланишда Ўзбекистон Республикасининг амалдаги қонунчилик ҳужжатлари талабларига риоя этишлари лозим.

9. Шахс, жамият, давлат манфаатларини ва атроф-табиий муҳитни ҳимоя қилишнинг устуворлиги тамойилига кўра, сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланишда:

инсон ҳуқуқ, эркинликлари ва қонуний манфаатлари, шахсий ҳаёт дахлсизлиги, фуқароларнинг ҳаёти, соғлиғи, шаъни ва қадр-қиммати ҳимоя қилинишини таъминлаш;

давлат ва жамоат хавфсизлигига, ижтимоий-иқтисодий ва экологик барқарорликка салбий таъсир кўрсатмаслиги лозим.

10. Тушунарлилик тамойилига кўра:

сунъий интеллект технология ва тизимлари томонидан қабул қилинган қарорлар ёки амалга оширилган ҳаракатлар сунъий интеллект иштирокчилари учун тушунарли (ишлаш мантиғи, асосий алгоритмик мезонлари, қарор қабул қилиш жараёнлари ва маълумот манбалари очиқ ва изоҳланадиган шаклда) бўлиши;

фойдаланувчилар сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланиш қоидалари билан таништирилиши, улардан қандай мақсадда фойдаланиш мумкинлиги ёки тақиқланиши, шунингдек сунъий интеллектга асосланган ечимлар ёки қарорлар доим тўғри бўлмаслиги ҳамда уларнинг натижаларидан тавсиявий ёки маълумот учун фойдаланиш мумкинлиги ҳақида тушунтирилиши лозим.

11. Масъулият, жавобгарлик ва назорат тамойилига кўра:

сунъий интеллект технология ва тизимларини ишлаб чиқиш, жорий этиш ва улардан фойдаланиш натижасида юзага келадиган оқибатлар учун сунъий интеллект иштирокчилари ўз ҳаракатлари доирасида масъул ва жавобгар бўлиши;

сунъий интеллект технология ва тизимлари орқали қабул қилинган барча қарорлар инсон назорати остида бўлиши ҳамда инсон томонидан қайта кўриб чиқилиши, шунингдек якуний қарор инсон томонидан қабул қилиниши лозим.

12. Адолатлилик ва камситишга йўл қўймаслик тамойилига кўра, сунъий интеллект технология ва тизимларини ишлаб чиқиш, жорий этиш, тартибга солиш ва улардан фойдаланишда инсонларни жинси, ирқи, миллати, тили, маданияти, дини, эътиқоди, ижтимоий келиб чиқиши, жисмоний ҳолати, ижтимоий мавқеидан қатъи назар камситилишига йўл қўйилмаслиги лозим.

13. Очиқлик ва шаффофлик тамойилига кўра:

сунъий интеллект технология ва тизимлари очиқ, шаффоф ва сунъий интеллект иштирокчилари учун тушунарли бўлиши;

сунъий интеллект технология ва тизимларидаги ахборотдан қонунчиликда белгиланган усуллар орқали эркин фойдаланилиши лозим.

14. Маълумотлар ҳимояси тамойилига кўра:

сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланишда сунъий интеллект иштирокчилари давлат сирлари ва бошқа қонунчилик билан қўриқланадиган сирларни, шахсга доир маълумотлар ва фойдаланилиши чекланган бошқа маълумотлар ҳимоясини таъминлаши;

сунъий интеллект иштирокчилари томонидан шахсга доир маълумотларга қонунга зид равишда ишлов беришнинг тақиқланиши керак.

15. Ишончлилик ва хавфсизлик тамойилига кўра:

сунъий интеллект технология ва тизимларининг барқарор ва аниқ ишлаши, хатолик эҳтимоли минимал даражада бўлиши;

сунъий интеллект технология ва тизимларига киритилган маълумотларнинг хавфсиз сақланиши;

инсон ҳуқуқ, эркинликлари ва қонуний манфаатларига алоқадор бўлган юридик аҳамиятга эга қарорларни, шунингдек соғлиқни сақлаш (касалликларни ташхислаш, даволаш усулларини белгилаш, тиббий тасвирларни таҳлил қилиш ва беморга оид маълумотларни бошқариш ва бошқалар) соҳасидаги қарорларни қабул қилиш чоғида фақат сунъий интеллектдан фойдаланган ҳолда яратилган ахборот ресурслари ва сунъий интеллект технологиялари асосида ишлайдиган ахборот тизимларининг хулосаларига таянмаслик .

3-боб. Сунъий интеллект иштирокчиларининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

16. Сунъий интеллект технология ва тизимларини ишлаб чиқувчи ва жорий этувчилар қуйидаги ҳуқуқларга эга:

сунъий интеллект технология ва тизимларини мазкур Этика қоидаларига асосан ишлаб чиқиш ва жорий этиш;

қонунчиликда белгиланган тартибда ўз сунъий интеллект технология ва тизимларига бўлган мулк ҳуқуқи ва интеллектуал мулк ҳуқуқини ҳимоя қилиш;

сунъий интеллект технология ва тизимлари учун мазкур Этика қоидаларини такомиллаштириш юзасидан таклифлар бериш.

Сунъий интеллект технология ва тизимларини ишлаб чиқувчи ва жорий этувчилар қонунчиликда белгиланган бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

17. Сунъий интеллект технология ва тизимларини ишлаб чиқувчи ва жорий этувчилар қуйидаги мажбуриятларга эга:

ушбу Этика қоидаларига амал қилиш;

сунъий интеллект технология ва тизимларидаги алгоритмларнинг шаффоф ва тушунарли бўлишини таъминлаш;

сунъий интеллект технология ва тизимларидаги эҳтимолий тарафкашликни олдини олиш;

шахсга доир маълумотлар ва фойдаланиши чекланган маълумотлар ҳимоясини таъминлаш;

сунъий интеллект технология ва тизимларининг имкониятлари, чекловлари ва эҳтимолий хавфлари ҳақида очиқ маълумот бериш;

сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланувчиларни улардан фойдаланиш қоидалари билан таништириш, улардан қандай мақсадда фойдаланиш мумкинлиги ёки тақиқланиши, шунингдек сунъий интеллектга асосланган ечимлар ёки қарорлар доим тўғри бўлмаслиги ҳамда уларнинг натижаларидан тавсиявий ёки маълумот учун фойдаланиш мумкинлиги ҳақида маълумот бериш;

сунъий интеллект технология ва тизимлари дастурий таъминоти хавфсизлигини таъминлаш;

мазкур Этика қоидаларини инобатга олган ҳолда сунъий интеллект технология ва тизимларини доимий равишда такомиллаштириб бориш;

сунъий интеллект технология ва тизимлари инсон назорати остида бўлишини ҳамда инсон томонидан қайта кўриб чиқилиши, шунингдек якуний қарор инсон томонидан қабул қилинишини таъминлаш;

сунъий интеллект технология ва тизимларидан қонунчиликка зид бўлган ёки шахс, жамият, давлат ва атроф табиий-муҳитга зарар етказиши мумкин бўлган мақсадларда фойдаланмаслик;

сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланувчилар учун сунъий интеллект технологиялари ва тизимларидан фойдаланиш қўлланмасини ишлаб чиқиш ва жойлаштириш.

Сунъий интеллект технология ва тизимларини ишлаб чиқувчи ва жорий этувчилар қонунчиликда белгиланган бошқа мажбуриятларга ҳам эга бўлиши мумкин.

18. Сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланувчилар қуйидаги ҳуқуқларга эга:

сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланиш қоидалари билан танишиш, улардан қандай мақсадда фойдаланиш мумкинлиги ёки тақиқланиши, шунингдек сунъий интеллектга асосланган ечимлар ёки қарорлар доим тўғри бўлмаслиги ҳамда уларнинг натижаларидан тавсиявий ёки маълумот учун фойдаланиш мумкинлиги ҳақида маълумот олиш;

қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда судга ёки ваколатли давлат органига шикоят қилиш;

очиқ, шаффоф ва хавфсиз сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланиш;

сунъий интеллект технология ва тизимлари алгоритмлари тўғрисида тушунтириш олиш;

сунъий интеллект технология ва тизимларидан фойдаланишда мустақил бўлиш;

сунъий интеллект тизимларида аниқланган камчиликларни тузатиш бўйича сунъий интеллект тизимларини ишлаб чиқувчи ва жорий этувчиларга таклифлар киритиш.

Сунъий интеллект тизимларидан фойдаланувчилар қонунчиликда белгиланган бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

19. Сунъий интеллект тизимларидан фойдаланувчилар қуйидаги мажбуриятларга эга:

сунъий интеллект технологиялари ва тизимларидан фойдаланиш қоидалари ва шартларига риоя қилиш;

сунъий интеллект технологиялари ва тизимларидан тўғри фойдаланиш;

шахсга доир маълумотлар ва фойдаланиши чекланган маълумотлар ҳимоясини таъминлаш;

бошқа фойдаланувчиларнинг муаллифлик ҳуқуқларини бузмаслик;

мазкур Этика қоидаларига амал қилиш;

шахс, жамият ва давлат манфаатларига ҳамда атроф-табиий муҳитга зарар етказмаслик;

Сунъий интеллект тизимларидан фойдаланувчилар қонунчиликда белгиланган бошқа мажбуриятларга ҳам эга бўлиши мумкин.

Вазир Ш. ШЕРМАТОВ

Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги директори Д. ЛИ

Коррупцияга қарши курашиш агентлиги директори А. БУРХАНОВ

Давлат хавфсизлик хизмати раиси Б. КУРБАНОВ

Олий суд раиси Б. ИСЛАМОВ

Ички ишлар вазири А. ТАШПУЛАТОВ

Тошкент ш.,

2026 йил 24 февраль,

2026 йил 21 февраль

2025 йил 27 ноябрь

2025 йил 19 ноябрь

2025 йил 17 ноябрь

2025 йил 10 ноябрь

284-mh- сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.03.2026 й., 10/26/3787/0237-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi raqamli texnologiyalar vazirining

buyrugʻi

ETIKA QOIDALARI

Sunʼiy intellektga asoslangan yechimlarni yaratish, joriy qilish va ulardan foydalanish boʻyicha etika qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 22-oktabrdagi PF-189-son “Sunʼiy intellekt texnologiyalarini yanada rivojlantirishga oid qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Farmoni hamda 2024-yil 14-oktabrdagi PQ-358-son “Sunʼiy intellekt texnologiyalarini 2030-yilga qadar rivojlantirish strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi qaroriga asosan buyuraman:

1. Sunʼiy intellektga asoslangan yechimlarni yaratish, joriy qilish va ulardan foydalanish boʻyicha etika qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi, Ichki ishlar vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi hamda Istiqbolli loyihalar milliy agentligi bilan kelishilgan.

2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oydan keyin kuchga kiradi.

Kelishildi:

Oʻzbekiston Respublikasi raqamli texnologiyalar vazirining 2026-yil 24-fevraldagi 284-mh-son buyrugʻiga ILOVA

Sunʼiy intellektga asoslangan yechimlarni yaratish, joriy qilish va ulardan foydalanish boʻyicha

Mazkur Etika qoidalari sunʼiy intellektga asoslangan yechimlarni yaratish, joriy qilish va foydalanish boʻyicha tamoyillar va talablarni, shuningdek sunʼiy intellekt ishtirokchilarining huquq va majburiyatlarini belgilaydi.

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Mazkur Etika qoidalarida quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

Etika qoidalari — sunʼiy intellektga asoslangan yechimlarni yaratish, joriy qilish va foydalanishda sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari hamda sunʼiy intellekt ishtirokchilariga nisbatan xavfsizlik va etika meʼyorlarini belgilovchi asosiy qoida va talablar;

sunʼiy intellekt — insonning bilim va koʻnikmalariga taqlid qilish, shu jumladan mustaqil ravishda oʻrganish va yechimlarni izlash hamda aniq vazifalarni bajarishda inson aqliy faoliyati natijalari bilan taqqoslanadigan natijalarni olish imkonini beradigan texnologik yechimlar majmui ;

sunʼiy intellekt ishtirokchilari — Oʻzbekiston Respublikasi hududida sunʼiy intellekt texnologiyalari va tizimlarini ishlab chiquvchi, joriy etuvchi va ulardan foydalanuvchi jismoniy va yuridik shaxslar;

sunʼiy intellekt texnologiyasi — sunʼiy intellektdan foydalanishga asoslangan texnologiyalar, shu jumladan, intellektual videotahlil, nutqni tanib olish va sintezlash, qabul qilingan qarorlarni intellektual qoʻllab-quvvatlashning istiqbolli usullari ;

sunʼiy intellekt tizimlari — sunʼiy intellekt texnologiyalari asosida yaratilgan maʼlumotlarni izlash, toʻplash, saqlash, tahlil qilish, ishlov berish, baholash, ulardan foydalanish va ushbu maʼlumotlar asosida mustaqil qarorlar qabul qilish imkoniyatiga ega boʻlgan dasturiy taʼminot.

2. Sunʼiy intellekt ishtirokchilari sunʼiy intellekt texnologiyalari va tizimlaridan foydalanishda mazkur Etika qoidalari talablariga qatʼiy rioya etishlari shart.

3. Etika qoidalarining maqsadi sunʼiy intellekt texnologiyalari asosida ishlaydigan sunʼiy intellekt tizimlaridan xavfsiz foydalanilishini taʼminlash, shuningdek inson huquq, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishdan iborat.

4. Davlat sirlari va boshqa qonunchilik bilan qoʻriqlanadigan sirlarni tashkil etuvchi maʼlumotlar bilan ishlashda Oʻzbekiston Respublikasining “ Davlat sirlari toʻgʻrisida ”gi, “ Bank siri toʻgʻrisida ”gi, “ Tijorat siri toʻgʻrisida ”gi qonunlari hamda boshqa qonunchilik hujjatlari talablariga rioya qilinishi shart.

5. Sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanish Oʻzbekiston Respublikasining “ Shaxsga doir maʼlumotlar toʻgʻrisida ”gi, “ Axborotlashtirish toʻgʻrisida ”gi va “ Kiberxavfsizlik toʻgʻrisida ”gi qonunlari hamda boshqa qonunchilik hujjatlariga asosan amalga oshirilishi shart.

6. Sunʼiy intellekt ishtirokchilari sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari tomonidan qabul qilingan qarorlarni yakuniy qaror sifatida qabul qilmasliklari lozim.

2-bob. Etika qoidalari

7. Sunʼiy intellekt ishtirokchilari sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanishda quyidagi tamoyillarga rioya qilishlari lozim:

qonuniylik;

shaxs, jamiyat va davlat manfaatlarini hamda atrof-tabiiy muhitni himoya qilishning ustuvorligi;

tushunarlilik;

masʼuliyat, javobgarlik va nazorat;

adolatlilik va kamsitishga yoʻl qoʻymaslik;

ochiqlik va shaffoflik;

maʼlumotlar himoyasi;

ishonchlilik va xavfsizlik.

8. Qonuniylik tamoyiliga koʻra, sunʼiy intellekt ishtirokchilari sunʼiy intellekt texnologiyalari va tizimlaridan foydalanishda Oʻzbekiston Respublikasining amaldagi qonunchilik hujjatlari talablariga rioya etishlari lozim.

9. Shaxs, jamiyat, davlat manfaatlarini va atrof-tabiiy muhitni himoya qilishning ustuvorligi tamoyiliga koʻra, sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanishda:

inson huquq, erkinliklari va qonuniy manfaatlari, shaxsiy hayot daxlsizligi, fuqarolarning hayoti, sogʻligʻi, shaʼni va qadr-qimmati himoya qilinishini taʼminlash;

davlat va jamoat xavfsizligiga, ijtimoiy-iqtisodiy va ekologik barqarorlikka salbiy taʼsir koʻrsatmasligi lozim.

10. Tushunarlilik tamoyiliga koʻra:

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari tomonidan qabul qilingan qarorlar yoki amalga oshirilgan harakatlar sunʼiy intellekt ishtirokchilari uchun tushunarli (ishlash mantigʻi, asosiy algoritmik mezonlari, qaror qabul qilish jarayonlari va maʼlumot manbalari ochiq va izohlanadigan shaklda) boʻlishi;

foydalanuvchilar sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanish qoidalari bilan tanishtirilishi, ulardan qanday maqsadda foydalanish mumkinligi yoki taqiqlanishi, shuningdek sunʼiy intellektga asoslangan yechimlar yoki qarorlar doim toʻgʻri boʻlmasligi hamda ularning natijalaridan tavsiyaviy yoki maʼlumot uchun foydalanish mumkinligi haqida tushuntirilishi lozim.

11. Masʼuliyat, javobgarlik va nazorat tamoyiliga koʻra:

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini ishlab chiqish, joriy etish va ulardan foydalanish natijasida yuzaga keladigan oqibatlar uchun sunʼiy intellekt ishtirokchilari oʻz harakatlari doirasida masʼul va javobgar boʻlishi;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari orqali qabul qilingan barcha qarorlar inson nazorati ostida boʻlishi hamda inson tomonidan qayta koʻrib chiqilishi, shuningdek yakuniy qaror inson tomonidan qabul qilinishi lozim.

12. Adolatlilik va kamsitishga yoʻl qoʻymaslik tamoyiliga koʻra, sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini ishlab chiqish, joriy etish, tartibga solish va ulardan foydalanishda insonlarni jinsi, irqi, millati, tili, madaniyati, dini, eʼtiqodi, ijtimoiy kelib chiqishi, jismoniy holati, ijtimoiy mavqeyidan qatʼi nazar kamsitilishiga yoʻl qoʻyilmasligi lozim.

13. Ochiqlik va shaffoflik tamoyiliga koʻra:

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari ochiq, shaffof va sunʼiy intellekt ishtirokchilari uchun tushunarli boʻlishi;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridagi axborotdan qonunchilikda belgilangan usullar orqali erkin foydalanilishi lozim.

14. Maʼlumotlar himoyasi tamoyiliga koʻra:

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanishda sunʼiy intellekt ishtirokchilari davlat sirlari va boshqa qonunchilik bilan qoʻriqlanadigan sirlarni, shaxsga doir maʼlumotlar va foydalanilishi cheklangan boshqa maʼlumotlar himoyasini taʼminlashi;

sunʼiy intellekt ishtirokchilari tomonidan shaxsga doir maʼlumotlarga qonunga zid ravishda ishlov berishning taqiqlanishi kerak.

15. Ishonchlilik va xavfsizlik tamoyiliga koʻra:

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarining barqaror va aniq ishlashi, xatolik ehtimoli minimal darajada boʻlishi;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlariga kiritilgan maʼlumotlarning xavfsiz saqlanishi;

inson huquq, erkinliklari va qonuniy manfaatlariga aloqador boʻlgan yuridik ahamiyatga ega qarorlarni, shuningdek sogʻliqni saqlash (kasalliklarni tashxislash, davolash usullarini belgilash, tibbiy tasvirlarni tahlil qilish va bemorga oid maʼlumotlarni boshqarish va boshqalar) sohasidagi qarorlarni qabul qilish chogʻida faqat sunʼiy intellektdan foydalangan holda yaratilgan axborot resurslari va sunʼiy intellekt texnologiyalari asosida ishlaydigan axborot tizimlarining xulosalariga tayanmaslik .

3-bob. Sunʼiy intellekt ishtirokchilarining huquq va majburiyatlari

16. Sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini ishlab chiquvchi va joriy etuvchilar quyidagi huquqlarga ega:

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini mazkur Etika qoidalariga asosan ishlab chiqish va joriy etish;

qonunchilikda belgilangan tartibda oʻz sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlariga boʻlgan mulk huquqi va intellektual mulk huquqini himoya qilish;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari uchun mazkur Etika qoidalarini takomillashtirish yuzasidan takliflar berish.

Sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini ishlab chiquvchi va joriy etuvchilar qonunchilikda belgilangan boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

17. Sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini ishlab chiquvchi va joriy etuvchilar quyidagi majburiyatlarga ega:

ushbu Etika qoidalariga amal qilish;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridagi algoritmlarning shaffof va tushunarli boʻlishini taʼminlash;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridagi ehtimoliy tarafkashlikni oldini olish;

shaxsga doir maʼlumotlar va foydalanishi cheklangan maʼlumotlar himoyasini taʼminlash;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarining imkoniyatlari, cheklovlari va ehtimoliy xavflari haqida ochiq maʼlumot berish;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanuvchilarni ulardan foydalanish qoidalari bilan tanishtirish, ulardan qanday maqsadda foydalanish mumkinligi yoki taqiqlanishi, shuningdek sunʼiy intellektga asoslangan yechimlar yoki qarorlar doim toʻgʻri boʻlmasligi hamda ularning natijalaridan tavsiyaviy yoki maʼlumot uchun foydalanish mumkinligi haqida maʼlumot berish;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari dasturiy taʼminoti xavfsizligini taʼminlash;

mazkur Etika qoidalarini inobatga olgan holda sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini doimiy ravishda takomillashtirib borish;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari inson nazorati ostida boʻlishini hamda inson tomonidan qayta koʻrib chiqilishi, shuningdek yakuniy qaror inson tomonidan qabul qilinishini taʼminlash;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan qonunchilikka zid boʻlgan yoki shaxs, jamiyat, davlat va atrof tabiiy-muhitga zarar yetkazishi mumkin boʻlgan maqsadlarda foydalanmaslik;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanuvchilar uchun sunʼiy intellekt texnologiyalari va tizimlaridan foydalanish qoʻllanmasini ishlab chiqish va joylashtirish.

Sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini ishlab chiquvchi va joriy etuvchilar qonunchilikda belgilangan boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin.

18. Sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanuvchilar quyidagi huquqlarga ega:

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanish qoidalari bilan tanishish, ulardan qanday maqsadda foydalanish mumkinligi yoki taqiqlanishi, shuningdek sunʼiy intellektga asoslangan yechimlar yoki qarorlar doim toʻgʻri boʻlmasligi hamda ularning natijalaridan tavsiyaviy yoki maʼlumot uchun foydalanish mumkinligi haqida maʼlumot olish;

qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga yoki vakolatli davlat organiga shikoyat qilish;

ochiq, shaffof va xavfsiz sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanish;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlari algoritmlari toʻgʻrisida tushuntirish olish;

sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanishda mustaqil boʻlish;

sunʼiy intellekt tizimlarida aniqlangan kamchiliklarni tuzatish boʻyicha sunʼiy intellekt tizimlarini ishlab chiquvchi va joriy etuvchilarga takliflar kiritish.

Sunʼiy intellekt tizimlaridan foydalanuvchilar qonunchilikda belgilangan boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

19. Sunʼiy intellekt tizimlaridan foydalanuvchilar quyidagi majburiyatlarga ega:

sunʼiy intellekt texnologiyalari va tizimlaridan foydalanish qoidalari va shartlariga rioya qilish;

sunʼiy intellekt texnologiyalari va tizimlaridan toʻgʻri foydalanish;

shaxsga doir maʼlumotlar va foydalanishi cheklangan maʼlumotlar himoyasini taʼminlash;

boshqa foydalanuvchilarning mualliflik huquqlarini buzmaslik;

mazkur Etika qoidalariga amal qilish;

shaxs, jamiyat va davlat manfaatlariga hamda atrof-tabiiy muhitga zarar yetkazmaslik;

Sunʼiy intellekt tizimlaridan foydalanuvchilar qonunchilikda belgilangan boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin.

Vazir SH. SHERMATOV

Istiqbolli loyihalar milliy agentligi direktori D. LI

Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi direktori A. BURXANOV

Davlat xavfsizlik xizmati raisi B. KURBANOV

Oliy sud raisi B. ISLAMOV

Ichki ishlar vaziri A. TASHPULATOV

Toshkent sh.,

2026-yil 24-fevral,

2026-yil 21-fevral

2025-yil 27-noyabr

2025-yil 19-noyabr

2025-yil 17-noyabr

2025-yil 10-noyabr

284-mh- son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 16.03.2026 y., 10/26/3787/0237-son)

lex.uz