UzbekAI

Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазирининг

буйруғи

ЙЎРИҚНОМА

КИТОБИ

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқномани тасдиқлаш ҳақида

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 8 сентябрдаги ПФ-161-сон «Ислоҳотларни ҳуқуқий жиҳатдан таъминлаш самарадорлигини ошириш ҳамда ижтимоий муносабатларни тартибга солишда вазирлик ва идораларнинг масъулияти ва ташаббускорлигини кучайтириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги Фармонига мувофиқ буюраман:

1. Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқнома иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси, Транспорт вазирлиги, Энергетика вазирлиги, Иқтисодиёт ва молия вазирлиги, Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил ҳамда Савдо-саноат палатаси билан келишилган.

3. Мазкур буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.

Келишилди:

Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазирининг 2026 йил 11 мартдаги 21-сон буйруғига ИЛОВА

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги

Мазкур Йўриқнома портловчи материаллар муомаласи соҳасида фаолият кўрсатувчи юридик шахслар (бундан буён матнда юридик шахслар деб юритилади) томонидан портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш талабларини белгилайди.

Ушбу Йўриқнома талаблари Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизмати, Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардияси, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги ҳамда Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитасига ҳамда унинг тизимидаги ташкилотларга нисбатан татбиқ этилмайди.

1-боб. Умумий қоида

1. Мазкур Йўриқномада қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

портловчи материаллар — ўз хусусиятларига кўра портлаши, портловчи таъсирга эга бўлган ва ёнғинга олиб келиши мумкин бўлган портловчи моддалар, портлатиш воситалари, шунингдек, таркибида пиротехника таъсирини яратиш учун мўлжалланган портловчи моддалар ва портлатиш воситалари бўлган қурилмалар;

портловчи материалларни ташиш — портловчи материалларни доимий ёки вақтинча сақлаш жойларидан бошқа жойларга олиб чиқиш ёки бир жойдан бошқа жойга кўчириб ўтказиш билан боғлиқ кўчириш жараёни;

ишлаб чиқарувчи — портловчи материалларни ишлаб чиқариш фаолияти билан шуғулланувчи лицензияга эга юридик шахс;

портлатиш ишлари олиб бориладиган жой — портловчи материалларни қўллаш (фойдаланиш) ёки уларни синаш жойи;

портловчи материалларни қўриқлаш — портловчи материалларнинг сақлаш жойларида, ташиш йўлларида ва юклаш-тушириш пайтида бутлигича сақланишини таъминлаш;

портловчи материалларни ишлаб чиқиш — портловчи материалларнинг янги турларини яратиш ва ишлаб чиқаришга тайёрлаш ёки портловчи материаллар турларини такомиллаштириш билан боғлиқ фаолият тури;

портловчи материалларни сақлаш — портловчи материаллар сақланадиган ва портлатиш ишлари олиб бориладиган жойларда уларнинг бут сақланишини таъминлайдиган фаолият тури.

2-боб. Портловчи материалларни ишлаб чиқариш ва сотиб олиш

2. Юридик шахслар томонидан портловчи материалларни ишлаб чиқариш ва реализация қилиш фаолияти Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 21 февралдаги 80-сон қарори билан тасдиқланган Махсус электрон тизим орқали айрим фаолият турларини лицензиялаш тартиби тўғрисидаги ягона низомнинг 30-иловасига мувофиқ, Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекцияси томонидан бериладиган лицензия асосида амалга оширилади.

3. Юридик шахслар томонидан ўзлари жойлашган жойларда оддий қумоқланган ва сувли портловчи моддаларни ишлаб чиқариш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2017 йил 6 июндаги 360-сон қарори билан тасдиқланган Портловчи материалларнинг айланиши соҳасида рухсат бериш тартиб-таомилларидан ўтиш тартиби тўғрисидаги низомнинг 12-иловасига мувофиқ, Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекцияси томонидан бериладиган рухсатнома асосида амалга оширилади.

4. Юридик шахслар томонидан портловчи материалларни сотиб олиш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 22 февралдаги 86-сон қарори билан тасдиқланган Махсус электрон тизим орқали рухсат этиш хусусиятига эга айрим ҳужжатларни бериш тартиб-таомиллари тўғрисидаги ягона низомнинг 65-иловасига мувофиқ, Қорақалпоғистон Республикаси Ички ишлар вазирлигининг, Тошкент шаҳар ва Тошкент вилояти ички ишлар бош бошқармаларининг ҳамда вилоятлар ички ишлар бошқармаларининг жамоат хавфсизлиги хизмати жамоат тартибини сақлаш бошқармалари томонидан бериладиган рухсатнома асосида амалга оширилади.

Портловчи материалларни сотиб олиш учун рухсатномаси мавжуд бўлмаган юридик шахсларга портловчи материалларни сотиш тақиқланади.

3-боб. Портловчи материалларни сақлаш ва ташиш

5. Юридик шахслар томонидан портловчи материалларни сақлаш фаолияти билан шуғулланиш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 21 февралдаги 80-сон қарори билан тасдиқланган Махсус электрон тизим орқали айрим фаолият турларини лицензиялаш тартиби тўғрисидаги ягона низомнинг 30-иловасига мувофиқ, Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекцияси томонидан бериладиган лицензия асосида амалга оширилади.

6. Юридик шахслар томонидан портловчи материалларни сақлаш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 22 февралдаги 86-сон қарори билан тасдиқланган Махсус электрон тизим орқали рухсат этиш хусусиятига эга айрим ҳужжатларни бериш тартиб-таомиллари тўғрисидаги ягона низомнинг 65-иловасига мувофиқ, Қорақалпоғистон Республикаси Ички ишлар вазирлигининг, Тошкент шаҳар ва Тошкент вилояти ички ишлар бош бошқармаларининг ҳамда вилоятлар ички ишлар бошқармаларининг жамоат хавфсизлиги хизмати жамоат тартибини сақлаш бошқармалари томонидан бериладиган рухсатнома асосида амалга оширилади.

7. Портловчи материаллар уларни хавфсиз сақлаш учун мўлжалланган ҳамда Портлатиш ишларида ягона хавфсизлик қоидаларининг (1992 йил) талабларига жавоб берадиган бино, иншоот, қурилма ва бошқа жойларда (бундан буён матнда сақлаш жойлари деб юритилади) сақланиши лозим.

Портловчи материалларнинг сақлашни ташкил этиш уларнинг йўқолиб кетишини истисно этиши, сақлаш шароитлари эса портловчи материалларнинг бузилишини ёки ўз-ўзидан ишга тушишининг (портлаш, ўз-ўзидан алангаланиш, ўз-ўзидан ёниш) олдини олиши лозим.

Портловчи материалларни таркибига кирувчи портловчи моддалар билан биргаликда уларни ишлаб чиқаришда қўлланиладиган портлаш хавфига эга компонентларни (аммиакли селитра, алюминий кукуни ва бошқалар) биргаликда сақлашга йўл қўйилади.

Сақлаш жойларида сақланаётган портловчи материалларнинг турлари ҳамда миқдори портловчи материалларни сақлашга берилган рухсатномада кўрсатилган маълумотларга мос бўлиши шарт.

8. Портловчи материалларнинг йўқолишини техник жиҳатдан текшириш ва ҳисобга олиш Портловчи материалларнинг муомаласи соҳасида фаолиятни амалга оширувчи ташкилотларда портловчи материалларнинг йўқолишини техник жиҳатдан текшириш ва ҳисобга олиш тартиби тўғрисидаги йўриқномага (рўйхат рақами 2803, 2016 йил 20 июнь) асосан амалга оширилади.

9. Сақлаш жойлари қуйидаги турларга бўлинади:

а) хизмат муддати бўйича:

портловчи материалларни 90 кунгача бўлган муддатга сақлаш учун мўлжалланган майдончалар;

портловчи материалларни 1 йилгача бўлган муддатга сақлаш учун мўлжалланган қисқа муддатли омборлар;

портловчи материалларни 3 йилгача бўлган муддатга сақлаш учун мўлжалланган вақтинчалик омборлар;

портловчи материалларни 3 йил ва ундан ортиқ бўлган муддатга сақлаш учун мўлжалланган доимий омборлар;

б) мақсади бўйича:

базис омборлар — портловчи материалларни бошқа омборларга бериш учун мўлжалланган;

оралиқ (сарфлаш) омборлар — портловчи материалларни бошқа омборларга ҳамда портлатиш ишларини амалга оширувчи портлатувчига бериш учун мўлжалланган;

д) ер юзасига нисбатан жойлашуви бўйича:

ер усти омборлари — сақлаш жойларининг асоси ер юзасида жойлашган;

ярим чуқурлаштирилган омборлар — сақлаш жойлари ерга карнизгача кўмилган ёки шунга ўхшаш тарзда тупроқ билан ўралган;

чуқурлаштирилган омборлар — сақлаш жойларининг устидаги тупроқ қатлами 15 метрдан кам бўлган;

ер ости омборлари — сақлаш жойларининг устидаги тупроқ қатлами 15 метрдан ортиқ бўлган;

э) жойлашган ўрни бўйича:

кўчма омборлар — транспорт воситаларида (автомобиллар ёки тиркамаларда) жойлашган ҳамда кўчма хусусиятга эга ишларни бажаришга мўлжалланган;

стационар омборлар.

10. Портловчи материалларни сақлаш жойларидаги сақлаш бинолари (хоналари) сони, уларнинг турлари ва ўлчамлари ушбу Йўриқноманинг 1-иловасига мувофиқ омбор паспортига асосан мослик гуруҳлари бўйича турли портловчи материалларни алоҳида сақлашни таъминлаши лозим.

Омборлар ва сақлаш жойларининг сиғими қуйидагиларга мувофиқ бўлиши керак:

1) базис омбори — ушбу омборнинг умумий сиғими чекланмаган бўлиб, алоҳида сақлаш жойларида эса 420 тонна (нетто) миқдордаги портловчи моддадан ошмаслиги;

2) доимий оралиқ (сарфлаш) омборларидаги барча сақлаш жойларининг умумий сиғими қуйидаги миқдорлардан ошмаслиги керак:

портловчи моддалар — 240 тонна;

детонаторлар — 300 000 дона;

детонация шнури — 400 000 метр;

олов ўтказувчи шнур ва уни алангалаш воситалари — чекланмаган;

3) вақтинчалик оралиқ (сарфлаш) омборларидаги барча сақлаш жойларининг умумий сиғими қуйидаги миқдорлардан ошмаслиги керак:

портловчи моддалар — 120 тонна;

детонаторлар — 150 000 дона;

детонация шнури — 200 000 метр;

олов ўтказувчи шнур ва уни алангалаш воситалари — чекланмаган;

4) қисқа муддатли стационар оралиқ (сарфлаш) омборларидаги барча сақлаш жойларининг умумий сиғими қуйидаги миқдорлардан ошмаслиги керак:

портловчи моддалар — 36 тонна;

детонаторлар — 75 000 дона;

детонация шнури — 100 000 метр;

олов ўтказувчи шнур ва уни алангалаш воситалари — чекланмаган.

11. Стационар омборлардаги ҳар бир сақлаш жойида портловчи моддаларнинг максимал сиғими қуйидагилардан ошмаслиги лозим:

доимий оралиқ (сарфлаш) омборларда 120 тоннадан;

вақтинчалик омборларда 60 тоннадан;

қисқа муддатли омборларда 18 тоннадан.

12. Кўчма омборлардаги портловчи моддалар ва портлатиш воситаларини алоҳида сақлашда уларнинг максимал сиғими қуйидагилардан ошмаслиги лозим:

портловчи моддаларнинг — транспорт воситасининг тўлиқ юк кўтариш қувватигача;

детонаторларнинг — транспорт воситаси юк кўтариш қувватининг 2/3 қисмигача.

13. Ярим чуқурлаштирилган, чуқурлаштирилган ҳамда ер ости оралиқ (сарфлаш) омборларининг умумий сиғими ва улардаги алоҳида сақлаш камераларнинг (ячейкаларнинг) сиғимлари лойиҳа ҳужжатларига мувофиқ белгиланади.

Кўмир ва сланес конларининг омборларидаги тарқатиш камераларининг умумий сиғими қуйидагилардан ошмаслиги лозим:

портловчи моддалар бўйича — етти суткалик захира;

портлатиш воситалари бўйича — ўн беш суткалик захира.

14. Камера шаклидаги омборларда портловчи моддаларнинг максимал сиғими қуйидагилардан ошмаслиги керак:

камераларнинг — 2 тоннадан;

ячейкаларнинг — 400 килограммдан.

Ер ости қазилмаларида алоҳида тарқатиш камеранинг максимал сиғими 2 тонна портловчи модда ва унга мос миқдордаги портлатиш воситаларини ташкил этади.

Алоҳида участка сақлаш пунктнинг максимал сиғими 1 тонна портловчи модда ва унга мос миқдордаги портлатиш воситаларини ташкил этади.

15. Портловчи материалларнинг турли гуруҳларини биргаликда сақлашда уларнинг максимал сиғими мазкур Йўриқноманинг 2-иловасига мувофиқ портловчи моддалар ва портлатиш воситаларининг ўзаро мослиги талабларига риоя этган ҳолда қуйидагича белгиланади:

1) нотурар жойлар, бинолар, ер ости иншоотлари, чодирлар ва шу кабиларда жойлаштирилган қисқа муддатли стационар омборларда 3 тоннагача портловчи моддалар ҳамда 10 минг донагача детонаторлар (детонация ва олов ўтказувчи шнурларнинг билан бирга);

2) қисқа муддатли кўчма омборларда портловчи материалларни сақлашнинг сиғими лойиҳа ҳужжатларида.

16. Лойиҳа ҳужжатларида белгиланган ҳолларда базис омборларида портловчи материалларни портлатувчиларга бериш ҳамда улардан фойдаланилмай қолган портловчи материалларни қабул қилиш операцияларини амалга оширишга қуйидагилар асосида рухсат этилади:

1) портловчи материалларни бериш ва қабул қилиш фақат базис омборлари ҳудудига кириш (чиқиш) жойига яқин жойлашган, асосий сақлаш биноларидан камида 20 метр узоқликдаги махсус ёрдамчи хонадан (сақлаш жойидан) амалга оширилишига;

2) махсус ёрдамчи хона (сақлаш жойи) ёнмайдиган материаллардан қурилган бўлиши, камида 25 см қалинликдаги туташ (тешиксиз) ёнмайдиган (ғишт ёки бетон) девор билан икки қисмга ажратилган бўлиши, шунингдек портловчи моддалар ва портлатиш воситаларини бериш ва қабул қилиш учун алоҳида иккита тамбурга эга бўлишига;

3) махсус ёрдамчи хонада (сақлаш жойида) портловчи материалларнинг умумий миқдори 3 тоннадан ва детонаторлар сони 10 000 донадан кўп бўлмаслигига;

4) махсус ёрдамчи хонада (сақлаш жойида) электродетонаторлар ва капсюл-детонаторлар жойланган қутилар сақлаш жойининг ташқи девори бўйлаб ўрнатилган стеллажларда жойлаштирилишига;

5) портловчи моддалар ва портлатиш воситаларини бериш (қабул қилиш) махсус ёрдамчи хонанинг (сақлаш жойининг) турли тамбурларидан амалга оширилишига.

17. Портловчи материаллар сақлаш жойларининг ёнғинга қарши жиҳозланиши қуйидагиларга биноан амалга оширилиши лозим:

сақлаш жойларини лойиҳалаш, жиҳозлаш ва улардан фойдаланиш ёнғин хавфсизлиги талабларига мувофиқ бўлиши;

базис, доимий ва вақтинчалик омборларининг «Б» ва «Д» мослик гуруҳидаги портловчи материалларни сақлаш иншоотларида қўриқлаш ва ёнғин сигнализациясини ўрнатиш;

ер ости ва чуқурлаштирилган омборларда ёнғин жиҳозлари (ёнғин сигнализацияси, ёнғинни автоматик тарзда ўчириш қурилмалари, ёнғин инвентари миқдори ва жойлашуви ҳамда бошқалар) лойиҳа ҳужжатларига мувофиқ ўрнатиш.

18. Портловчи материалларни сақлаш жойларида ўрнатилган электр ускуналари, ёритиш ва яшиндан ҳимоя тизимлари Портлатиш ишларида ягона хавфсизлик қоидаларининг (1992 йил) талабларига мувофиқ жиҳозланиши лозим.

19. Портловчи материалларни сақлаш жойлари юридик шахс томонидан Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекцияси, Қорақалпоғистон Республикаси Ички ишлар вазирлигининг, Тошкент шаҳар ва Тошкент вилояти ички ишлар бош бошқармаларининг ҳамда вилоятлар ички ишлар бошқармаларининг жамоат хавфсизлиги хизмати жамоат тартибини сақлаш бошқармалари ҳамда фавқулодда вазиятлар органлари вакиллари иштирокида фойдаланишга қабул қилиниши лозим.

Ер ости омборлари бўйича ушбу вакиллар таркибига қўшимча равишда Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекциясининг Ҳарбийлаштирилган кон-қутқарув қисми вакиллари ҳам киритилади.

Портловчи материалларни сақлаш жойларини фойдаланишга қабул қилиш юридик шахс томонидан далолатнома билан расмийлаштирилиши шарт. Бунда далолатномада сақлаш жойи ва ҳар бир сақлаш иншоотининг жойлашган жойи, тури ҳамда сиғимлари алоҳида-алоҳида кўрсатилиши керак.

20. Юридик шахслар доимий ва вақтинчалик стационар омборлар, тарқатиш камералари ҳамда юклаш-тушириш майдончалари учун ушбу Йўриқноманинг 1-иловасига мувофиқ расмийлаштирилган паспортга эга бўлишлари шарт. Паспортнинг бир нусхаси портловчи материаллар омбори мудирининг (тарқатиш камераси ва юклаш-тушириш майдончаси тарқатувчисининг) иш жойида доимий сақланиши лозим.

Портловчи материалларни сақлаш жойларида фақат паспортда ҳамда портловчи материалларни сақлашга доир рухсатномада кўрсатилган портловчи материалларнинг турлари ва миқдорларини сақлашга рухсат этилади.

21. Портловчи материаллар сақлаш жойларидаги ҳар бир камера, стеллаж ва штабел ёнида сақланаётган портловчи моддалар ва портлатиш воситаларининг номлари, уларнинг амалдаги миқдори, партия рақами, ишлаб чиқарилган санаси, шунингдек сақлаш ва фойдаланиш учун яроқлилигини аниқлаш мақсадида белгиланган навбатдаги синов муддати кўрсатилган ахборот жадваллари ўрнатилиши шарт.

22. Сақлаш жойларида очилган ҳолда портловчи материаллар жойлаштирилган барча яшиклар, қоплар, қутилар ва контейнерлар қопқоқлар билан маҳкам ёпилган ёки боғлаб қўйилган бўлиши, уларга омбор мудирининг имзоси билан тасдиқланган ва портловчи материаллар миқдори кўрсатилган ёрлиқ жойлаштирилиши лозим.

23. Юридик шахслар томонидан портловчи материалларни ташиш фаолияти Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 21 февралдаги 80-сон қарори билан тасдиқланган Махсус электрон тизим орқали айрим фаолият турларини лицензиялаш тартиби тўғрисидаги ягона низомнинг 30-иловасига мувофиқ, Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекцияси томонидан бериладиган лицензия асосида амалга оширилади.

24. Юридик шахслар томонидан портловчи материалларни автомобиль ва темир йўл транспортида ташиш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 22 февралдаги 86-сон қарори билан тасдиқланган Махсус электрон тизим орқали рухсат этиш хусусиятига эга айрим ҳужжатларни бериш тартиб-таомиллари тўғрисидаги ягона низомнинг 65-иловасига мувофиқ, Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Жамоат хавфсизлиги департаменти жамоат тартибини сақлаш хизмати ҳамда Қорақалпоғистон Республикаси Ички ишлар вазирлигининг, Тошкент шаҳар ва Тошкент вилояти ички ишлар бош бошқармаларининг ҳамда вилоятлар ички ишлар бошқармаларининг жамоат хавфсизлиги хизмати жамоат тартибини сақлаш бошқармалари томонидан бериладиган рухсатнома асосида амалга оширилади.

Портловчи материалларни автомобиль ва темир йўл транспортида ташиш қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади.

4-боб. Портловчи материаллардан фойдаланиш

25. Портловчи материаллар Портлатиш ишларида ягона хавфсизлик қоидаларининг (1992 йил) талаблари ҳамда портловчи материалларни қўллаш бўйича йўриқномаларга мувофиқ фақат ўзининг бевосита мўлжалланган мақсадлари доирасида фойдаланилиши лозим.

26. Юридик шахслар объектларида портловчи материалларни зарядлаш ва уларни портлатиш Портлатиш ишларида ягона хавфсизлик қоидаларининг (1992 йил) талабларига мувофиқ расмийлаштириладиган портлатиш ишларининг лойиҳалари ёки бурғулаш-портлатиш (портлатиш) ишлари паспортлари асосида амалга оширилиши керак.

27. Илмий-тадқиқот ва ўқув ишлари жараёнида тажриба мақсадлари учун портловчи материалларни тайёрлашга йўл қўйилади.

Бунда тайёрланадиган портловчи материаллар миқдори режалаштирилган тажриба ишларининг ҳажмидан келиб чиқиб, тегишли илмий-тадқиқот муассасаси ёки таълим ташкилоти раҳбари томонидан белгиланади.

Янги турдаги портловчи материалларни ишлаб чиқиш ҳамда тажриба партиясини ишлаб чиқариш бўйича ишлар илмий-тадқиқот муассасаси ёки таълим ташкилоти томонидан махсус лойиҳалар асосида амалга оширилади.

5-боб. Портловчи материалларни қабул қилиш, бериш ва ҳисобга олиш

28. Юридик шахсга келтирилган портловчи материаллар дарҳол тегишли омбор иншоотлари, майдончалар ёки бошқа сақлаш жойларига жойлаштирилиши ҳамда ишлаб чиқарувчининг (транспорт) жўнатиш ҳужжатлари, наряд-юк хати ёки наряд-йўлланмаси асосида кирим қилиниши шарт.

Портловчи материаллар ортилган транспорт воситалари омборга тунги вақтда келган тақдирда уларни омбор ҳудудида омбор қўриқчиларига топширган ҳолда жойлаштиришга рухсат этилади.

29. Юридик шахслар портловчи материаллар омборларида портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини мазкур Йўриқноманинг 3-иловасига мувофиқ Портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш китобида, шунингдек мазкур Йўриқноманинг 4-иловасига мувофиқ Портловчи материалларнинг берилиши ва қайтарилишини ҳисобга олиш китобида юритиши шарт.

30. Портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш китоби базис ва оралиқ (сарфлаш) омборларининг мудирлари ва портловчи материалларни тарқатувчилари томонидан юритилиши лозим.

Бунда китобда ҳар бир номдаги портловчи материаллар алоҳида ҳисобга олиниши, уларнинг қолдиғи ҳисоблаб чиқилиб, ҳар бир сутканинг охирида китобга қайд қилиниши шарт. Китобга ёзувлар фақат шу сутка давомида миқдори ўзгарган портловчи материаллар бўйича киритилади.

31. Портловчи материалларнинг берилиши ва қайтарилишини ҳисобга олиш китоби портловчи материаллар портлатувчиларга бериладиган ва улардан қолдиқлари қабул қилинадиган омборлари ҳамда тарқатиш камераларида уларнинг мудирлари ва портловчи материалларни тарқатувчилари томонидан юритилиши керак.

Бунда китобда ҳар бир сутканинг охирида сарфланган портловчи материалларнинг номи ва миқдори ҳисобга олиниб, уларнинг чиқими (қайтарилганлардан ташқари берилган қисми) қайд этилиши лозим. Сутка давомида сарфланган портловчи материаллар миқдори ҳар куни китобга киритилиши шарт.

Ялпи портлатиш ишларини амалга оширишда портловчи материалларни иш жойларида беришга, ушбу мақсад учун китобининг алоҳида жилдига расмийлаштирган ҳолда беришга йўл қўйилади. Бунда портловчи материалларнинг чиқими тўғрисидаги маълумотлар китобининг асосий жилдида ҳам кўрсатилиши, китобнинг 7 ва 11-устунларида портловчи материалларни иш жойларига етказиб берган шахс томонидан имзо қўйилиши лозим.

32. Портловчи материалларнинг сақлаш участка пунктидаги портловчи материалларнинг ҳаракати мазкур Йўриқноманинг 5-иловасига мувофиқ Портловчи материалларнинг сақлаш участка пунктида портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш китобида қайд этилиши лозим.

33. Портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш китоби, Портловчи материалларнинг берилиши ва қайтарилишини ҳисобга олиш китоби ҳамда Портловчи материалларнинг сақлаш участка пунктида портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш китобининг бетлари изчил кетма-кетликда рақамланган ва ип ўтказиб тикилган бўлиши керак. Китобнинг охирги бетида унинг нечта бетдан иборат эканлиги кўрсатилиши ва ушбу маълумот юридик шахс раҳбарининг имзоси ва Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекциясининг ҳудудий бошқармалари ёки кон-техника инспекцияларининг муҳри ва масъул ходимининг имзоси билан тасдиқланиши лозим.

34. Мазкур Йўриқноманинг 6-иловасидаги наряд-юк хати портловчи материалларни сақлаш жойидан портловчи материалларни бошқа сақлаш жойига ўтказиш учун асос бўлиб хизмат қилади.

Наряд-юк хати портловчи материалларни берувчи омбор тасарруфидаги юридик шахснинг бухгалтерияси томонидан тўрт нусхада расмийлаштирилади ҳамда корхона раҳбари ва бош бухгалтер томонидан имзоланиб, юридик шахснинг муҳри (мавжуд бўлса) билан тасдиқланади. Наряд-юкхати юридик шахс бухгалтериясининг махсус рўйхатга олиш китобида тартиб рақами, берилган сана ва олувчининг номи кўрсатилган ҳолда рўйхатга олинади.

Наряд-юк хати юридик шахснинг бухгалтерияси томонидан портловчи материалларни олувчига портловчи материалларни олиш учун ишончнома билан бирга тақдим этилади.

Портловчи материалларни берган омбор мудири ёки портловчи материалларни тарқатувчи наряд-юк хатининг бир нусхасини омборда сақлаши, бир нусхасини кузатув ҳужжати сифатида қабул қилувчига бериши ва икки нусхасини олувчининг ишончномаси билан бирга бухгалтерияга топшириши шарт. Бунда нусхалардан бири бухгалтерияда омбордан портловчи материалларни ҳисобдан чиқариш учун асос сифатида доимий сақланади, иккинчиси эса ҳисобга қўшилиб, қабул қилувчига юборилади.

Бир юридик шахсга тегишли бўлган портловчи материаллар омборлари ўртасида портловчи материалларни ўтказишда наряд-юк хати уч нусхада расмийлаштирилади. Омбор мудири ёки портловчи материалларни тарқатувчи портловчи материалларни бергандан сўнг, наряд-юк хатининг икки нусхасини омборда доимий сақлайди, бир нусхасини эса кузатув ҳужжати сифатида қабул қилувчига топширади.

Портловчи материалларни бир омбордан бошқа омборга етказиб беришда портловчи материалларни қабул қилган етказиб берувчи ва уларни берган омбор мудири ёки портловчи материалларни тарқатувчи наряд-юк хатида портловчи материаллар қабул қилинганлиги ва топширилганлиги тўғрисида имзо қўйишлари шарт.

Наряд-юк хати асосида портловчи материаллар омбордан участка сақлаш пунктларига ҳамда ялпи портлатиш ишлари олиб бориладиган жойларга етказиб бериш учун бериладиган портловчи материаллар ҳам ҳисобга олинади. Бундай ҳолларда наряд-юк хати портлатиш ишлари ёки портлатиш ишлари хизмати раҳбари томонидан икки нусхада имзоланиши лозим.

Омбор мудири ва портловчи материалларни тарқатувчи портлатиш ишлари учун талаб этилган портловчи материалларни бергандан сўнг, наряд-юк хатининг бир нусхасини омборда доимий сақлайди, иккинчи нусхасини эса кузатув ҳужжати сифатида етказиб берувчига топширади.

35. Мазкур Йўриқноманинг 7-иловасидаги наряд-йўлланма портлатиш ишларини амалга ошириш учун портлатувчиларга портловчи материалларни бериш учун асос бўлиб хизмат қилади.

Наряд-йўлланма портлатиш ишлари олиб борилаётган жойнинг бошлиғи ёки унинг ўринбосари томонидан имзоланиши лозим.

Газ ва аланга хавфи мавжуд шахта ва конларда наряд-йўлланма қўшимча равишда портлатиш ишлари ва шамоллатиш хизмати раҳбарлари ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан имзоланиши ҳамда шахта раҳбари томонидан тасдиқланиши шарт.

Портлатувчи қабул қилиб олган портловчи материалларнинг бутлиги, улардан тўғри фойдаланиш, портлаш жойига етказиш, сақлаш ва омборга қайтариш учун шахсан жавобгар ҳисобланади. Портловчи материалларни бошқа шахсларга бериш, ўзбошимчалик билан йўқ қилиш, иш жойида ташлаб кетиш, бошқа мақсадларда фойдаланиш, шунингдек уларнинг йўқолиши ёки нобуд бўлишига йўл қўйилмайди.

Бир вақтнинг ўзида бир нечта портлатувчилар меҳнат жамоаси таркибида ишлаганда, улардан бири меҳнат жамоасининг бошлиғи этиб тайинланади ва наряд-йўлланма унинг номига расмийлаштирилади. Меҳнат жамоаси олинган портловчи материалларнинг бутлиги, улардан фойдаланиш ва сарфлаш учун жавобгар бўлади.

Портлатиш ишлари тугагандан сўнг наряд-йўлланма номига расмийлаштирилган портлатувчи мазкур ҳужжатда портлатиш ишлари олиб борилган жой, сарфланган портловчи материаллар миқдори ва портлатилган зарядлар сони тўғрисидаги маълумотларни кўрсатади ҳамда наряд-йўлланмада портловчи материалларнинг чиқими тўғрисидаги ёзувни ўз имзоси билан тасдиқлайди. Сменадаги ишларга раҳбарлик қилган техник назорат хизмати ходими ушбу маълумотларнинг ҳаққонийлиги ва портловчи материалларнинг белгиланган мақсадда қўлланилганлигини ўз имзоси билан тасдиқлаши шарт.

Портловчи материалларнинг қолдиқлари, шунингдек наряд-йўлланмалар иш сменаси якунлангандан сўнг, портлатувчилар томонидан шахсан портловчи материаллар омборлари ҳамда тарқатиш камералари ва участка сақлаш пунктларига топширилиши лозим.

Олдин олинган портловчи материаллар сарфи бўйича наряд-йўлланмани тақдим этмаган портлатувчиларга портловчи материаллар бериш қатъиян тақиқланади.

Наряд-йўлланма омбордан берилган портловчи материалларни Портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш китоби ёки Портловчи материалларнинг сақлаш участка пунктида портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш китобида қайд этиш учун асос бўлиб хизмат қилади, портлатиш ишлари тугагандан сўнг, тўлдирилган наряд-йўлланма эса портловчи материалларни Портловчи материалларнинг берилиши ва қайтарилишини ҳисобга олиш китоби ҳисобдан чиқариш учун асос ҳисобланади.

36. Мазкур Йўриқноманинг 30 — 35-бандларида келтирилган ҳужжатлар юридик шахсларда камида уч йил давомида сақланиши лозим.

Ушбу ҳужжатларга қалам билан ёзишга, доғ туширишга ва ёзувларни ўчириб тузатишга йўл қўйилмайди. Ҳар қандай тузатишлар аввалги ёзувларни сақлаб қолган ҳолда тўғри маълумотни киритиш орқали амалга оширилиши лозим. Бунда ҳар бир тузатиш уни киритган шахс томонидан изоҳланиши ва имзо билан тасдиқланиши шарт.

37. Портловчи материаллар омборларида портловчи материалларни бериш учун наряд-йўлланмалар ва наряд-юк хатларини имзолаш ҳуқуқига эга шахсларнинг муҳр ва имзо намуналари, шунингдек портловчи материалларни қабул қилиб олиш ҳамда уларнинг амалдаги чиқимини тасдиқлаш ҳуқуқига эга шахсларнинг имзо намуналари мавжуд бўлиши лозим.

Имзо намуналари юридик шахс раҳбари томонидан тасдиқланган бўлиши шарт. Бошқа шахслар томонидан имзоланган ҳужжатлар асосида портловчи материалларни беришга ҳамда уларнинг чиқими тўғрисидаги ҳисоботларни қабул қилишга йўл қўйилмайди.

Мансабдор ва бошқа ваколатли шахслар алмашган тақдирда, уларнинг имзо намуналари янгиланиши шарт.

38. Тарқатиш камераларида портловчи материалларни ҳисобга олиш портловчи материаллар омборлари учун белгиланган тартибда амалга оширилиши шарт.

39. Портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш юридик шахснинг бухгалтерияси томонидан портловчи материаллар омборлари мудирлари тақдим этган ушбу Йўриқноманинг 30 — 35-бандларида келтирилган ҳужжатлар асосида амалга оширилади.

40. Портлатувчиларга ишлаб чиқарувчи томонидан индивидуал рақамлар қўйилган портловчи материаллар берилганда, ушбу рақамлар Портловчи материалларнинг берилиши ва қайтарилишини ҳисобга олиш китобида қайд этилиши керак.

Металл гильзали электродетонаторлар ва капсул-детонаторларни юридик шахс ҳамда портлатувчининг шахсий рақамини белгиловчи махсус қурилмалар ёрдамида тамғалашга рухсат этилади. Бунда ушбу маълумотлар Портловчи материалларнинг берилиши ва қайтарилишини ҳисобга олиш китобида ҳамда портлатувчининг наряд-йўлланмасига киритилиши лозим.

Зарба тўлқини асосида ишлайдиган ноэлектрик портлашни қўзғатувчи воситаларини тамғалаш ишлаб чиқарувчининг йўриқномаларига мувофиқ амалга оширилиши шарт.

6-боб. Портловчи материалларни қўриқлаш

41. Портловчи материаллар ташиш жараёнида, омборларда сақланишида ҳамда портлатиш ишлари олиб бориладиган жойларда йўқолиши ёки ўғирланишининг олдини олишни таъминлаш мақсадида доимий қўриқлов остида бўлиши лозим.

42. Портловчи материалларни ташиш жараёнида уларни қўриқлаш ва кузатиб бориш талаблари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади.

43. Портловчи материалларни сақлаш жойлари қуйидаги талабларга кўра қўриқланади:

1) портловчи материалларни омборлари сутка давомида узлуксиз қўриқланиши шарт. Доимий омборлар Ички ишлар вазирлигининг бўлинмалари томонидан қўриқланади, қисқа муддатли, оралиқ (сарфлаш) ва ер ости омборлари Ички ишлар вазирлиги бўлинмалари ёки идоравий ҳарбийлаштирилган қўриқлаш бўлинмалари томонидан қўриқланиши мумкин;

2) ер ости омборларидан ташқари барча турдаги портловчи материалларни сақлаш омборларининг қўриқлаш ходимлари ўқотар қурол билан қуролланган бўлиши шарт.

Қўриқлаш тури, постлар таркиби ва сони, қуролланиши, қўриқлаш ва кириш-чиқиш тартиби ҳамда фавқулодда вазиятларда қоровул ҳаракатлари юридик шахс раҳбари томонидан ички ишлар органлари билан биргаликда белгиланади.

Қўриқлаш постлари сони ва қўриқлаш тартибини ўзгартириш юридик шахс раҳбари томонидан ички ишлар органлари билан биргаликда амалга оширилиши мумкин.

Ўзбекистон Республикасининг алоҳида муҳим ва тоифаланган объектларига мансуб портловчи материалларни сақлаш омборларининг қўриқлаш Ўзбекистон Республикасининг алоҳида муҳим ва тоифаланган объектларини қўриқланишини ташкил қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади;

3) портловчи материалларни сақлаш жойларининг қўриқлашни кучайтириш мақсадида блок-постларда жойлаштириладиган хизмат итларидан фойдаланишга рухсат этилади;

4) портловчи материалларни омборлари ва тарқатиш камералари ташқаридаги шахта ва конларнинг ер ости қазилмаларида металл қутилар ёки сейфларда жойлаштирилган портловчи материалларни қўриқлаш тартиби юридик шахс раҳбари томонидан Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекциясининг ҳудудий бошқармалари ёки кон-техника инспекцияси ҳамда ички ишлар органлари билан биргаликда белгиланади;

5) ер ости портловчи материаллар омборларини қўриқланиши фақат совуқ қурол ёрдамида амалга оширилади. Ушбу омборларни қўриқлаш узлуксиз суткалик навбатчиликка жалб этилган ҳамда совуқ қурол билан қуроллантирилган портловчи материаллар тарқатувчиларига юклатилиши мумкин;

6) портловчи материаллар омборларида барча портловчи материалларни сақлаш иншоотлари қулфланиши, пломбаланиши (муҳрланиши) ва қўриқлаш хизмати вакилига қабул-топшириш асосида топширилиши шарт. Омборда портловчи материаллар тарқатувчиларнинг узлуксиз суткалик навбатчилиги ташкил этилган тақдирда, портловчи материалларни сақлаш иншоотлари пломбаламаслиги (муҳрланмаслиги) талаб этилмаслиги мумкин;

7) портловчи материаллар омборлари ва портловчи материалларни сақлаш жойлари Портлатиш ишларида ягона хавфсизлик қоидаларининг (1992 йил) талабларига мувофиқ ташқи периметрик ва (ёки) ички қўриқлаш сигнализацияси билан жиҳозланади;

8) ер усти портловчи материаллар омборлари атрофида камида 50 метр кенгликдаги тақиқланган зона ташкил этилади Ушбу ҳудуд чегаралари ва ундан фойдаланиш тартиби юридик шахс раҳбари томонидан ички ишлар органлари ва портловчи материаллар омборини қўриқлашни амалга оширувчи бўлинма иштирокида белгиланади;

9) ер ости омборларидан ташқари портловчи материаллар омборларида қоровул постлари билан қоровул хонаси ўртасида тўғридан-тўғри икки томонлама телефон алоқаси ўрнатилади.

Ер ости омборларида ишлаб чиқариш участкаси диспетчери (навбатчиси) ўртасида тўғридан-тўғри икки томонлама симли телефон алоқа воситалари ўрнатилиши керак.

Қоровулхонада юридик шахс маъмурияти, ҳудудий ички ишлар ва фавқулодда вазиятлар органлари билан тўғридан-тўғри алоқани таъминловчи телефон ёки стационар радиоалоқа воситалари ўрнатилиши зарур;

10) портловчи материалларни юклаш-тушириш майдончаларида портловчи материаллари мавжуд бўлган бутун вақт давомида периметр бўйлаб узлуксиз қуролланган қўриқлаш билан таъминланиши лозим;

11) портловчи материалларни ишлаб чиқаришда фойдаланиладиган бино ва иншоотларда ҳамда портловчи материалларни сақлаш омборларига ва улар жойлашган ҳудудларга юридик шахс раҳбарининг рухсати билан бериладиган доимий ёки вақтинчалик рухсатномалар асосида киришга рухсат берилади.

44. Портловчи материалларни омборлардан бевосита портлаш ишларни бажариш жойларига етказиб бериш портлатувчи ва (ёки) тарқатувчи ҳамда юридик шахсларнинг бошқа ходимлари қўриқловида амалга оширилиши мумкин. Бунда қўшимча равишда қуролланган қўриқлаш ходимларини иштирокини таъминлаш юридик шахс раҳбари томонидан ички ишлар органлари билан биргаликда кўриб чиқилади. Портлатиш ишлари олиб бориладиган жойларга келтирилган портловчи материаллар ушбу шахсларнинг узлуксиз қўриқловида бўлиши лозим.

45. Портловчи материалларни омборлардан бевосита портлаш ишларни бажариш жойларига етказиб беришда фойдаланиладиган транспорт воситалари юридик шахсларнинг навбатчилик хизмати билан тўғридан-тўғри алоқани таъминловчи телефон ёки радиоалоқа воситалари билан жиҳозланган бўлиши керак.

7-боб. Портловчи материалларни сақлаш жойлари фаолияти устидан назорат

46. Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, ташиш, сақлаш, реализация қилиш, улардан фойдаланиш устидан текширув амалга оширилади.

Бунда текширув юридик шахс раҳбари томонидан тайинланган масъул ходимлар томонидан ёки қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда назорат қилувчи органлар томонидан амалга оширилади.

47. Портловчи материалларни текширувдан ўтказиш жараёнида уларни сақлаш идишларининг муҳри, пломбаси ва қадоқларининг бутлиги таъминланган ҳолда очилмаганлиги аниқланган тақдирда, ушбу сақлаш идишларини очмасликка йўл қўйилади.

48. Очилган қутилардаги электродетонаторлар, капсюл-детонаторлар, пиротехник релелар ҳамда бошқа инициялаш воситаларининг сони портловчи материалларни сақлаш омборларининг тамбурида, алоҳида камерада ёки портловчи материалларни сақлаш омборларидан ташқарида текширилиши лозим.

49. Портловчи материалларнинг камомади ёки ортиқчалиги аниқланган тақдирда юридик шахс дарҳол бу ҳақда Ўзбекистон Республикаси Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги ҳузуридаги Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекциясининг ҳудудий бошқармалари ёки кон-техника инспекцияларига, ҳудудий ички ишлар органига, Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизматининг ҳудудий бўлинмасига хабар берилиши шарт.

50. Текширув жараёнида, шу жумладан қуйидаги масалалар ўрганилади:

1) портловчи материалларни қабул қилиш, бериш, ҳисобга олиш ва улардан фойдаланиш тартибига риоя этилишини;

2) портловчи материалларни сақлаш омборхоналарининг яроқлилигини, уларни юклаш меъёрларига риоя қилинишини, кириш йўллари ва яшин қайтаргич воситаларининг мавжудлигини ва уларнинг ҳолатини;

3) портловчи материалларни сақлаш омборхоналарини техник жиҳозланганлигини, уларни ёритилиши, хавфсиз зоналар ҳамда ички ва ташқи алоқа воситаларининг ҳолатини;

4) қўриқлаш-ёнғин сигнализацияси воситалари ҳамда қўриқлашнинг техник воситаларининг мавжудлигини ва уларнинг ҳолатини;

5) портловчи материалларни ишлаб чиқаришда фойдаланиладиган бино ва иншоотларда ҳамда портловчи материаллар омборларига рухсатсиз кириш ва улардан фойдаланишга йўл қўймасликка қаратилган режимнинг ҳолатини;

6) портловчи материалларни омборхонадан олиб чиқиш ҳолатини.

51. Назорат қилувчи органлар томонидан мазкур Йўриқноманинг 50-бандидан ташқари қуйидагилар қўшимча текширилиши мумкин:

1) қўриқлаш ишларини олиб бораётган шахсий таркиби тўлиқлигини, қўриқлаш постлари жойлашувининг мавжуд куч ва воситаларга мувофиқлигини;

2) қўриқлаш ходимларининг қуролдан фойдаланиш қоидаларини билиши, қўриқлаш фаолиятига хавф туғдирувчи ҳолатлар юзага келганда уларнинг ҳаракат қилишга тайёрлиги;

3) қўриқлаш ишларини олиб бораётган шахсларнинг хизматни ўташ давомийлиги, сменаларнинг алмашуви тартиби, овқатланиш ва дам олишнинг ташкил этилганлиги;

4) идоравий ҳарбийлаштирилган қўриқлаш бўлинмалари ходимларига қуролларни сақлаш ҳамда олиб юриш ҳуқуқини берувчи рухсат этиш ҳужжатлари тўғри расмийлаштирилганлигини;

5) қуролларнинг бутлигини, тўғри ҳисобга олинишини, улардан фойдаланиш, уларни бериш ва қабул қилиш, қурол ва ўқ-дориларнинг бутлиги устидан назоратни ташкил этишни таъминловчи шароитларнинг мавжудлигини.

8-боб. Якуний қоида

52. Мазкур Йўриқноманинг бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавоб берадилар.

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқномага 1-ИЛОВА

_____________________________________________________________________________ (юридик шахс номи) Портловчи материаллар омбори ПАСПОРТИ 1. Портловчи материаллар омбори: ______________________________________________________________ (омборнинг номи ва жойлашган жойи) 2. Омбор тури: _____________________________________________________________________________ (басис, оралиқ (сарфлаш) ва бошқалар) _________________________________________________________________________________________ (ер усти, ярим чуқурлаштирилган, чуқурлаштирилган, ер ости) 3. Омбор ҳудудида жойлашган сақлаш жойлари: а) портловчи моддаларни сақлаш учун: ________________________________________________________ (сақлаш хоналари сони ва рақамлари) _________________________________________________________________________________________ б) портлатиш воситаларини сақлаш учун: ________________________________________________________ (сақлаш хоналари сони ва рақамлари) отиш ва портлатиш қурилмаларини сақлаш учун ___________________________________________________ (сақлаш хоналари сони ва рақамлари) 4. Бинолар қандай материалдан қурилган: ________________________________________________________ а) портловчи моддаларни сақлаш учун _________________________________________________________ ________________________________________________________________________-сонли сақлаш хонаси ________________________________________________________________________-сонли сақлаш хонаси ________________________________________________________________________-сонли сақлаш хонаси _________________________________________________________________________________________ б) портлатиш воситаларини сақлаш учун: ________________________________________________________ ________________________________________________________________________-сонли сақлаш хонаси ________________________________________________________________________-сонли сақлаш хонаси ________________________________________________________________________-сонли сақлаш хонаси _________________________________________________________________________________________ д) портлатиш қурилмаларни сақлаш учун ________________________________________________________ ________________________________________________________________________-сонли сақлаш хонаси К ўрсаткичлар Ўлчов бирлиги Сақлаш хонаси рақами, кўрсаткичлар 5. Стеллажлар тавсифи: - - энг юқори токчагача бўлган баландлиги метр энг пастки токчадан полгача бўлган масофа метр энг юқори токчадан шифтгача бўлган масофа метр девордан стеллажгача бўлган масофа метр стеллажлар орасидаги йўлакнинг кенглиги метр Токчалар сони дона 6. Штабелларда сақлашда тахта супанинг тавсифи: - - тахта супанинг (таглик) полдан баландлиги метр девордан тахта супагача (таглик) бўлган масофа метр тахта супалар (таглик) орасидаги йўлакнинг кенглиги метр 7. Майдоннинг тавсифи: - - узунлиги метр кенглиги метр, ер сатҳидан баландлиги метр қоплама кўриниши - 8. Омборнинг чегаравий сиғими: - - тротил ва унинг қоришмалари тонна аммиак селитраси асосидаги портловчи модда тонна порох тонна капсюл-детонаторлар (портловчи модданинг вазни/миқдори) тонна/минг дона электродетонаторлар (портловчи модданинг вазни/миқдори) тонна/минг дона детонацияловчи шнур (портловчи модданинг вазни/миқдори) тонна/минг метр оловўтар шнур (порох вазни/миқдори) тонна/минг дона 9. Уюмларнинг (ғовларнинг) тузилиши: - - уюмнинг (ғов) баландлиги метр уюмнинг (ғов) материали - пастки кенглиги метр юқори кенглиги метр бино деворидан уюмнинг (ғов) пастки сатҳигача бўлган масофа метр уюмнинг (ғов) қирраси метр 10. Яшинҳимоя: яшин қайтаргичлар сони дона яшин қайтаргичлар баландлиги метр яшин қайтаргичлар орасидаги масофа метр омбор биноси деворидан яшин қайтаргичгача масофа метр ерга улагичлар қаршилиги (ҳисобланган) электр қаршилиги (Ω) яшиннинг иккиламчи таъсиридан ҳимояловчи яшин қайтаргичлар сони дона контурлар орасидаги энг қисқа масофа метр иккиламчи яшин уришидан бино деворларини ерга улаш йўли билан ҳимоялаш метр 11. Ёнғиннинг олдини олиш чора-тадбирлари: бино атрофи бўйлаб ўт-ўланлардан тозаланган масофа (минераллаштирилган йўлак кенглиги) метр ўт ўчиргичлар сони дона сувли идишлар сони дона қумли қутилар сони дона Ёнғинга қарши ариқлар кенглиги (юқори қисми бўйича), метр _____________________________________ Чуқурлиги, метр ___________________; деворгача бўлган масофа, метр ___________________________ Омбор атрофи бўйлаб тақиқланган зона кенглиги, метр _____________________________________________ Ўрмондаги дарахтзорлардан тозаланганлиги, метр ________________________________________________ Ҳовузлар: сони ва ҳажми (сунъий ва табиий) ______________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ Ёнғин ўчириш насослари (типи, унумдорлиги) __________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ Бошқа жиҳозлар (челак, ўт ўчириш чангаги ва бошқалар) ______________________________________ ________________________________________________________________________________________ 12. Тўсиқ: _______________________________________________________________________________ Материали ________________________________________________________________________________ Баландлиги ва узунлиги (ҳар бир томонининг), метр ________________________________________________ Энг яқин сақлаш жойи деворигача бўлган масофа, метр _________________________________________ Дарвоза, эшикча (сони, конструкцияси, материали) _______________________________________________ ________________________________________________________________________________________ 13. Омбор ёриткичи: ______________________________________________________________________ Тармоқ кучланиши, В ______________________________________________________________________ Чироқ тури _______________________________________________________________________________ Ёритиш нуқталарининг сони __________________________________________________________________ Ток манбайи _____________________________________________________________________________ Захира ёриткичнинг мавжудлиги ______________________________________________________________ 14. Алоқа ва сигнализация (қанақа): а) қўриқлаш хизмати билан ___________________________________________________________________ б) Фавқулодда вазиятлар бўлими билан _________________________________________________________ д) юридик шахс билан (шахта, рудник, карьер ва бошқалар билан) ____________________________________ 15. Омборни қўриқлаш: Қўриқлаш тури ____________________________________________________________________________ Ходимларнинг умумий сони __________________________________________________________________ Кундузги постлар сони ______________________________________________________________________ Тунги постлар сони _________________________________________________________________________ Хизмат итлар турадиган постлар сони ____________________________________________________________ 16. Асбоблар номи (тури, сони) ________________________________________________________________ Ҳаво температурасини ўлчаш учун __________________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ Бошқалар (яшинҳимояни текшириш ва бошқалар учун) _________________________________________ ________________________________________________________________________________________ 17. Омбор ҳудудидаги ёрдамчи бинолар (санаб ўтинг): __________________________________________ _________________________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ 18. Портловчи материаллар ни темир йўл станциясидан омборга ташиш: Йўл тури _________________________________________________________________________________ Масофа __________________________________________________________________________________ Станция (йўлнинг номланиши) тўхташ жойи номи ________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ (жойлашган жойи) ___________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ 19. Ер ости омборлари учун: Склад типи ________________________________________________________________________________ (ячейкали, камерали) Жойлашган жойи ____________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ (горизонт, омборга олиб борадиган лаҳим) Шахта стволидан масофаси, метр _______________________________________________________________ Ер юзасидан вертикал масофаси, метр __________________________________________________________ 20. Эксплуатацияга қабул қилинган сана _______________________________________________________ 21. Устки омбор паспортига иловалар: а) омбор ва унинг атрофини энг катта сиғимдаги портловчи материаллар омборхонаси зарба ҳаво тўлқинидан ҳисобланган хавфсиз масофага мос келадиган радиусда ( 1 : 10000 масштабдан кам бўлмаган) барча бинолар, йўллар ва ҳаво тўлқинининг ҳаракатига тўсқинлик қилувчи табиий тўсиқлар чизилган, масофаларни кўрсатган ҳолда жойлаштириш режаси; б) омбор ҳудуди ва ундаги барча бинолар, чегаралар, эшиклар, эшикчалар ва бошқаларнинг (1 : 500 масштабдан кам бўлмаган) масофалари билан кўрсатилган режаси; д) яшинҳимоя мосламасининг ерга улагичларини жойлашиш схемаси. 22. Паспорт тўлдирилган сана __________________________________________________________________ Имзолар: Юридик шахс раҳбари ______________________ ______________________ (имзоси) (Ф.И.О) ______ нусхада тузилган, бир нусхаси портловчи материаллар омборхонасида сақланади

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқномага 2-ИЛОВА

Портловчи материаллар билан муомала қилишда хавфлилик даражаси бўйича мослик гуруҳлари

Мослик (хавфлилик) гуруҳи Портловчи материаллар ва маҳсулотларнинг номлари А Портлашни қўзғатувчи портловчи моддалар Б Таркибида портлашни қўзғатувчи портловчи моддалар мавжуд бўлган маҳсулотлар С Улоқтирувчи портловчи моддалар ва бошқа дефлаграцияловчи портловчи моддалар ёки таркибида улар бўлган маҳсулотлар (тутунсиз порох) Д Иккиламчи детонацияловчи портловчи моддалар; тутунли порох; таркибида портлашни қўзғатиш воситалари ва улоқтирувчи зарядлар бўлмаган детонацияловчи портловчи моддалар Э Таркибида портлашни қўзғатиш воситалари бўлмаган, лекин улоқтирувчи заряди бўлган иккиламчи детонацияловчи портловчи моддалар бўлган маҳсулотлар (енгил алангаланувчи суюқликлардан ташқари) Ф Таркибида иккиламчи детонацияловчи портловчи моддалар, портлашни қўзғатиш воситалари ва улоқтирувчи зарядлар бўлган (таркибида енгил алангаланувчи ва гиперболик суюқликлар бўлганларидан ташқари) ёки улоқтирувчи зарядларсиз маҳсулотлар Г Пиротехник моддалар ва/ёки таркибида улар бўлган маҳсулотлар, ҳамда таркибида портловчи моддалар, шунингдек ёритувчи, ёндирувчи, ёшлантирувчи ёки тутун ҳосил қилувчи моддалар (сув билан фаоллаштириладиган ёки таркибида оқ фосфор, фосфидлар, енгил алангаланувчи суюқликлар ёки геллар бўлмаган маҳсулотлардан ташқари) Н Таркибида сезгирлиги ўта паст детонацияланувчи моддали маҳсулотлар С Тасодифан ишлаб кетганда ҳар қандай хавфли ўрамнинг ўзи билан чекланадиган, башарти ўрами аланга билан парчаланган ҳолда, портлаш ёки улоқтириб юбориш чекланган, авария чораларини олиб боришга ёки ўрамга бевосита яқин жойда ёнғинни ўчиришга тўсқинлик қилмайдиган ўрамланган моддалар ва (ёки) маҳсулотлар

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқномага 3-ИЛОВА

Портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш

Портловчи материалларнинг номи _______________________________________________________________________________________________________ Кирим Чиқим Текширувчининг имзоси Кун, ой Ҳар бир кун учун қолдиқ Қаердан, қандай ҳужжат орқали қабул қилинган Тайёрланган сана Партия рақами Сутка давомида кирим Жами ой бошидан Кун, ой Қаерга, қандай ҳужжат орқали юборилган Партия рақами Сутка давомида чиқим Жами ой бошидан 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқномага 4-ИЛОВА

Портловчи материаллар бериш ва қайтаришни ҳисобга олиш

Берилган сана Портлатувчининг фамилияси Наряд-йўлланма санаси, рақами Берилаётган портловчи материалларнинг номланиши, маҳсулот партияси рақамлари Ўлчов бирлиги Берилган портловчи материалларнинг миқдори Портлатувчининг портловчи материалларни қабул қилиб олганлиги тўғрисидаги имзоси Сарфланган портловчи материалларнинг миқдори Қайтарилган портловчи материалларнинг миқдори ва рақами Портловчи материаллар омбор мудири ёки тарқатувчининг портловчи материалларни қабул қилиб олганлиги тўғрисидаги имзоси Портлатувчининг портловчи материалларни топширганлиги тўғрисидаги имзоси 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқномага 5-ИЛОВА

Портловчи материалларнинг сақлаш участка пунктида портловчи материалларнинг кирими ва чиқимини ҳисобга олиш

Портловчи материалларни сақлаш участка пунктининг шкаф ____-рақами Кун, ой Портловчи материалларни етказиб берган шахснинг Ф.И.О. Кирим Наряд-йўлланма рақами, санаси Портловчи материаллар номи Портловчи моддалар (кг), патрон рақамлари Электродетонаторлар (дона) детонаторлар, дона Детонация шнури, м Олов ўтказувчи шнур, м Ўт олдириш патронлари, трубкалар 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18

Шахс имзоси, Портлатиш учун олинган Ампула, дона Полиэтиленли идишлар, дона Портловчи материалларни етказиб берувчининг Портловчи материалларни қабул қилганнинг Наряд-йўлланма рақами Портловчи материаллар номи Портловчи моддалар (кг), патрон рақамлари Электродетонаторлар (дона) Ўт олдириш патронлари, трубкалар Детонация шнури, м Детонаторлар Олов ўтказувчи шнур, м Капсюл-детонаторлар, дона 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35

Имзо Қайтарилди Ампула, дона Полиэтиленли идишлар, дона Портловчи материалларни олган портлатувчи шахс Портловчи материалларни берган шахс Портловчи моддалар (кг), патрон рақамлари Электродетонаторлар (дона) ўт олдириш патронлари, трубкалар Олов ўтказувчи шнур, м Детонаторлар, дона 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52

Имзо Участка сақлаш пунктидаги умумий қолдиқ Ампула, дона Портловчи материаллар номи Детонация шнури, м Полиэтиленли идишлар, дона Портловчи материалларни олган портлатувчи шахс Портловчи материалларни берган шахс Портловчи моддалар (кг), патрон рақамлари Электродетонаторлар, дона 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69

Шахс имзоси Детонаторлар, дона Детонация шнури, м Олов ўтказувчи шнур, м Ўт олдириш патронлари, трубкалар Ампула, дона Полиэтиленли идишлар, дона Портловчи материалларни топширганнинг Портловчи материалларни қабул қилганнинг 70 71 72 73 74 75 75 77 78 79 80

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқномага 6-ИЛОВА

___________________________________________________________________________________ (юридик шахс номи) НАРЯД — ЮК ХАТИ ___-сони Портловчи материаллар омбори _________________________________________________________________________________________________________ Бериб юборилди ____________________________________________________________________________________________________________________ Орқали ___________________________________________________________________________________________________________________________ Бериб юборилган сана _______________________________________________________________________________________________________________ Портловчи материалларнинг номи Ўлчов бирлиги Талаб қилинган Бериб юборилган Ишлаб чиқарувчи завод Ишлаб чиқарилган сана Миқдор Партия рақами Портловчи материалларни берган шахснинг имзоси Портловчи материалларни олган шахснинг имзоси 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Юридик шахс раҳбари ________________ ______________________________ (имзоси) (Ф.И.О) Бош (катта) ҳисобчи ________________ ______________________________ (имзоси) (Ф.И.О)

Портловчи материалларни ишлаб чиқариш, сотиб олиш, сақлаш, ташиш, улардан фойдаланиш ва уларни ҳисобга олиш тўғрисидаги йўриқномага 7-ИЛОВА

Юридик шахс _________________________________ Портлатиш ишлари олиб бориладиган жой ________________________ Смена__________________ НАРЯД-ЙЎЛЛАНМА ____-сони «___» ___________ 20___-йил портлатиш ишларини амалга ошириш учун порлатувчи _________________________________________________________га (Ф .И.О ва иш рақами) Иш жойи (қазишмалар, объектлар номи) Портлатиладиган Берилди Шпур (қудуқ ва бошқалар)даги зарядлар сони, дона Шпур (қудуқ ва бошқалар)даги заряднинг массаси, кг Портловчи моддалар номлари бўйича, кг Секинлатиш бўйича электродетонаторлар, дона Детонаторлар (ноэлектрик ва бошқалар), дона Ўт ўтказувчи шнур, м 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Жами ёзилган______________________________________________________________________________________________________________________ Жами берилган ______________________________________________________________________________________________________________________ Участка раҳбари ___________________________________________________________________________________________________________________ Вентиляция хизмати раҳбари * ________________________________________________________________________________________________________ Портловчи моддаларни берган ______ _________________________________ Портлатиш ишлари хизмати раҳбари* _____ _____________________________ (омбор мудири ёки тарқатувчи) Тасдиқлайман *_________________________ Берилган сана ____________________ Портловчи моддаларни олди ________ __________________________________ Портлатиш ишларига рухсат бераман _____ ____________________________ (портлатувчи) (техник назорат қилувчи шахс — ушбу сменада портлатиш ишлари раҳбари)

Берилди Электр ўт олдириш патронлари, трубкалар, дона Детонацияловчи шнур, м Портловчи моддалар номлари бўйича, кг Секинлаштириш бўйича электродетонаторлар, дона Детонаторлар (ноэлектрик ва бошқалар), дона Ўт ўтказувчи шнур, м Электр ўт олдириш патронлари, трубкалар, дона Детонацияловчи шнур, м 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23

(орқа томони) Иш жойи (қазишмалар, объектлар номи) Портлатилди Сарфланди Портловчи материаллар сарфланишини тасдиқловчи техник назоратчи шахснинг имзоси шпур (қудуқ ва бошқалар)даги зарядлар сони, дона шпур (қудуқ ва бошқалар)даги заряднинг массаси, кг Портловчи моддалар номлари бўйича, кг Секинлаштириш бўйича электродетонаторлар, дона Детонаторлар (ноэлектрик ва бошқалар), дона Оловўтар шнур, м Электр ўт олдириш патронлари, трубкалар, дона Детонацияловчи шнур, м 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Жами сарфланган ____________________________________________________________________________________________________ ___________________________________________________________________________________________________________________ (портлатувчининг имзоси) портловчи материаллар қолдиғини қабул қилди _____________________________________ ______________________________________________________________________________________________________________________________________________ (портловчи материаллар омборининг мудири ёки тарқатувчи) Сана __________________________ Портловчи материаллар сарфланганлигини тасдиқловчи ушбу сменадаги портлатиш ишлари раҳбари — техник назоратчининг фамилияси ва исми-шарифининг бош ҳарфлари ____________________________________________________________________________________ Портловчи моддаларни етказиб беришга жалб этиладиган ишчиларнинг фамилияси, исми ва отасининг исмининг бош ҳарфлари ___________________________________________________________________________________________________________________________________

Вазир А. ТАШПУЛАТОВ

Иқтисодиёт ва молия вазири Д. КУЧКАРОВ

Фавқулодда вазиятлар вазири А. ИКРАМОВ

Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси раиси А. АБДУХАКИМОВ

Тоғ-кон саноати ва геология вазири Б. ИСЛАМОВ

Энергетика вазири Ж. МИРЗАМАҲМУДОВ

Транспорт вазири И. МАХКАМОВ

Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил ўринбосари Ж. УРУНОВ

Савдо-саноат палатаси раиси Д. ВАХАБОВ

Тошкент ш.,

2026 йил 11 март,

2026 йил 23 февраль

2026 йил 21 февраль

2026 йил 19 февраль

2026 йил 9 февраль

2026 йил 6 январь

2025 йил 25 декабрь

2025 йил 24 декабрь

21-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.04.2026 й., 10/26/3814/0359-сон; 14.09.2026 й., 10/26/3814-1/0933-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vazirining

buyrugʻi

YOʻRIQNOMA

KITOBI

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnomani tasdiqlash haqida

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 8-sentabrdagi PF-161-son “Islohotlarni huquqiy jihatdan taʼminlash samaradorligini oshirish hamda ijtimoiy munosabatlarni tartibga solishda vazirlik va idoralarning masʼuliyati va tashabbuskorligini kuchaytirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq buyuraman:

1. Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnoma ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasi, Transport vazirligi, Energetika vazirligi, Iqtisodiyot va moliya vazirligi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil hamda Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan.

3. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Kelishildi:

Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vazirining 2026-yil 11-martdagi 21-son buyrugʻiga ILOVA

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi

Mazkur Yoʻriqnoma portlovchi materiallar muomalasi sohasida faoliyat koʻrsatuvchi yuridik shaxslar (bundan buyon matnda yuridik shaxslar deb yuritiladi) tomonidan portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish talablarini belgilaydi.

Ushbu Yoʻriqnoma talablari Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati, Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi hamda Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasiga hamda uning tizimidagi tashkilotlarga nisbatan tatbiq etilmaydi.

1-bob. Umumiy qoida

1. Mazkur Yoʻriqnomada quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

portlovchi materiallar — oʻz xususiyatlariga koʻra portlashi, portlovchi taʼsirga ega boʻlgan va yongʻinga olib kelishi mumkin boʻlgan portlovchi moddalar, portlatish vositalari, shuningdek, tarkibida pirotexnika taʼsirini yaratish uchun moʻljallangan portlovchi moddalar va portlatish vositalari boʻlgan qurilmalar;

portlovchi materiallarni tashish — portlovchi materiallarni doimiy yoki vaqtincha saqlash joylaridan boshqa joylarga olib chiqish yoki bir joydan boshqa joyga koʻchirib oʻtkazish bilan bogʻliq koʻchirish jarayoni;

ishlab chiqaruvchi — portlovchi materiallarni ishlab chiqarish faoliyati bilan shugʻullanuvchi litsenziyaga ega yuridik shaxs;

portlatish ishlari olib boriladigan joy — portlovchi materiallarni qoʻllash (foydalanish) yoki ularni sinash joyi;

portlovchi materiallarni qoʻriqlash — portlovchi materiallarning saqlash joylarida, tashish yoʻllarida va yuklash-tushirish paytida butligicha saqlanishini taʼminlash;

portlovchi materiallarni ishlab chiqish — portlovchi materiallarning yangi turlarini yaratish va ishlab chiqarishga tayyorlash yoki portlovchi materiallar turlarini takomillashtirish bilan bogʻliq faoliyat turi;

portlovchi materiallarni saqlash — portlovchi materiallar saqlanadigan va portlatish ishlari olib boriladigan joylarda ularning but saqlanishini taʼminlaydigan faoliyat turi.

2-bob. Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish va sotib olish

2. Yuridik shaxslar tomonidan portlovchi materiallarni ishlab chiqarish va realizatsiya qilish faoliyati Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 21-fevraldagi 80-son qarori bilan tasdiqlangan Maxsus elektron tizim orqali ayrim faoliyat turlarini litsenziyalash tartibi toʻgʻrisidagi yagona nizomning 30-ilovasiga muvofiq, Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasi tomonidan beriladigan litsenziya asosida amalga oshiriladi.

3. Yuridik shaxslar tomonidan oʻzlari joylashgan joylarda oddiy qumoqlangan va suvli portlovchi moddalarni ishlab chiqarish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 6-iyundagi 360-son qarori bilan tasdiqlangan Portlovchi materiallarning aylanishi sohasida ruxsat berish tartib-taomillaridan oʻtish tartibi toʻgʻrisidagi nizomning 12-ilovasiga muvofiq, Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasi tomonidan beriladigan ruxsatnoma asosida amalga oshiriladi.

4. Yuridik shaxslar tomonidan portlovchi materiallarni sotib olish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 22-fevraldagi 86-son qarori bilan tasdiqlangan Maxsus elektron tizim orqali ruxsat etish xususiyatiga ega ayrim hujjatlarni berish tartib-taomillari toʻgʻrisidagi yagona nizomning 65-ilovasiga muvofiq, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining, Toshkent shahar va Toshkent viloyati ichki ishlar bosh boshqarmalarining hamda viloyatlar ichki ishlar boshqarmalarining jamoat xavfsizligi xizmati jamoat tartibini saqlash boshqarmalari tomonidan beriladigan ruxsatnoma asosida amalga oshiriladi.

Portlovchi materiallarni sotib olish uchun ruxsatnomasi mavjud boʻlmagan yuridik shaxslarga portlovchi materiallarni sotish taqiqlanadi.

3-bob. Portlovchi materiallarni saqlash va tashish

5. Yuridik shaxslar tomonidan portlovchi materiallarni saqlash faoliyati bilan shugʻullanish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 21-fevraldagi 80-son qarori bilan tasdiqlangan Maxsus elektron tizim orqali ayrim faoliyat turlarini litsenziyalash tartibi toʻgʻrisidagi yagona nizomning 30-ilovasiga muvofiq, Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasi tomonidan beriladigan litsenziya asosida amalga oshiriladi.

6. Yuridik shaxslar tomonidan portlovchi materiallarni saqlash Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 22-fevraldagi 86-son qarori bilan tasdiqlangan Maxsus elektron tizim orqali ruxsat etish xususiyatiga ega ayrim hujjatlarni berish tartib-taomillari toʻgʻrisidagi yagona nizomning 65-ilovasiga muvofiq, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining, Toshkent shahar va Toshkent viloyati ichki ishlar bosh boshqarmalarining hamda viloyatlar ichki ishlar boshqarmalarining jamoat xavfsizligi xizmati jamoat tartibini saqlash boshqarmalari tomonidan beriladigan ruxsatnoma asosida amalga oshiriladi.

7. Portlovchi materiallar ularni xavfsiz saqlash uchun moʻljallangan hamda Portlatish ishlarida yagona xavfsizlik qoidalarining (1992-yil) talablariga javob beradigan bino, inshoot, qurilma va boshqa joylarda (bundan buyon matnda saqlash joylari deb yuritiladi) saqlanishi lozim.

Portlovchi materiallarning saqlashni tashkil etish ularning yoʻqolib ketishini istisno etishi, saqlash sharoitlari esa portlovchi materiallarning buzilishini yoki oʻz-oʻzidan ishga tushishining (portlash, oʻz-oʻzidan alangalanish, oʻz-oʻzidan yonish) oldini olishi lozim.

Portlovchi materiallarni tarkibiga kiruvchi portlovchi moddalar bilan birgalikda ularni ishlab chiqarishda qoʻllaniladigan portlash xavfiga ega komponentlarni (ammiakli selitra, alyuminiy kukuni va boshqalar) birgalikda saqlashga yoʻl qoʻyiladi.

Saqlash joylarida saqlanayotgan portlovchi materiallarning turlari hamda miqdori portlovchi materiallarni saqlashga berilgan ruxsatnomada koʻrsatilgan maʼlumotlarga mos boʻlishi shart.

8. Portlovchi materiallarning yoʻqolishini texnik jihatdan tekshirish va hisobga olish Portlovchi materiallarning muomalasi sohasida faoliyatni amalga oshiruvchi tashkilotlarda portlovchi materiallarning yoʻqolishini texnik jihatdan tekshirish va hisobga olish tartibi toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga (roʻyxat raqami 2803, 2016-yil 20-iyun) asosan amalga oshiriladi.

9. Saqlash joylari quyidagi turlarga boʻlinadi:

a) xizmat muddati boʻyicha:

portlovchi materiallarni 90 kungacha boʻlgan muddatga saqlash uchun moʻljallangan maydonchalar;

portlovchi materiallarni 1 yilgacha boʻlgan muddatga saqlash uchun moʻljallangan qisqa muddatli omborlar;

portlovchi materiallarni 3 yilgacha boʻlgan muddatga saqlash uchun moʻljallangan vaqtinchalik omborlar;

portlovchi materiallarni 3 yil va undan ortiq boʻlgan muddatga saqlash uchun moʻljallangan doimiy omborlar;

b) maqsadi boʻyicha:

bazis omborlar — portlovchi materiallarni boshqa omborlarga berish uchun moʻljallangan;

oraliq (sarflash) omborlar — portlovchi materiallarni boshqa omborlarga hamda portlatish ishlarini amalga oshiruvchi portlatuvchiga berish uchun moʻljallangan;

d) yer yuzasiga nisbatan joylashuvi boʻyicha:

yer usti omborlari — saqlash joylarining asosi yer yuzasida joylashgan;

yarim chuqurlashtirilgan omborlar — saqlash joylari yerga karnizgacha koʻmilgan yoki shunga oʻxshash tarzda tuproq bilan oʻralgan;

chuqurlashtirilgan omborlar — saqlash joylarining ustidagi tuproq qatlami 15 metrdan kam boʻlgan;

yer osti omborlari — saqlash joylarining ustidagi tuproq qatlami 15 metrdan ortiq boʻlgan;

e) joylashgan oʻrni boʻyicha:

koʻchma omborlar — transport vositalarida (avtomobillar yoki tirkamalarda) joylashgan hamda koʻchma xususiyatga ega ishlarni bajarishga moʻljallangan;

statsionar omborlar.

10. Portlovchi materiallarni saqlash joylaridagi saqlash binolari (xonalari) soni, ularning turlari va oʻlchamlari ushbu Yoʻriqnomaning 1-ilovasiga muvofiq ombor pasportiga asosan moslik guruhlari boʻyicha turli portlovchi materiallarni alohida saqlashni taʼminlashi lozim.

Omborlar va saqlash joylarining sigʻimi quyidagilarga muvofiq boʻlishi kerak:

1) bazis ombori — ushbu omborning umumiy sigʻimi cheklanmagan boʻlib, alohida saqlash joylarida esa 420 tonna (netto) miqdordagi portlovchi moddadan oshmasligi;

2) doimiy oraliq (sarflash) omborlaridagi barcha saqlash joylarining umumiy sigʻimi quyidagi miqdorlardan oshmasligi kerak:

portlovchi moddalar — 240 tonna;

detonatorlar — 300 000 dona;

detonatsiya shnuri — 400 000 metr;

olov oʻtkazuvchi shnur va uni alangalash vositalari — cheklanmagan;

3) vaqtinchalik oraliq (sarflash) omborlaridagi barcha saqlash joylarining umumiy sigʻimi quyidagi miqdorlardan oshmasligi kerak:

portlovchi moddalar — 120 tonna;

detonatorlar — 150 000 dona;

detonatsiya shnuri — 200 000 metr;

olov oʻtkazuvchi shnur va uni alangalash vositalari — cheklanmagan;

4) qisqa muddatli statsionar oraliq (sarflash) omborlaridagi barcha saqlash joylarining umumiy sigʻimi quyidagi miqdorlardan oshmasligi kerak:

portlovchi moddalar — 36 tonna;

detonatorlar — 75 000 dona;

detonatsiya shnuri — 100 000 metr;

olov oʻtkazuvchi shnur va uni alangalash vositalari — cheklanmagan.

11. Statsionar omborlardagi har bir saqlash joyida portlovchi moddalarning maksimal sigʻimi quyidagilardan oshmasligi lozim:

doimiy oraliq (sarflash) omborlarda 120 tonnadan;

vaqtinchalik omborlarda 60 tonnadan;

qisqa muddatli omborlarda 18 tonnadan.

12. Koʻchma omborlardagi portlovchi moddalar va portlatish vositalarini alohida saqlashda ularning maksimal sigʻimi quyidagilardan oshmasligi lozim:

portlovchi moddalarning — transport vositasining toʻliq yuk koʻtarish quvvatigacha;

detonatorlarning — transport vositasi yuk koʻtarish quvvatining 2/3 qismigacha.

13. Yarim chuqurlashtirilgan, chuqurlashtirilgan hamda yer osti oraliq (sarflash) omborlarining umumiy sigʻimi va ulardagi alohida saqlash kameralarning (yacheykalarning) sigʻimlari loyiha hujjatlariga muvofiq belgilanadi.

Koʻmir va slanes konlarining omborlaridagi tarqatish kameralarining umumiy sigʻimi quyidagilardan oshmasligi lozim:

portlovchi moddalar boʻyicha — yetti sutkalik zaxira;

portlatish vositalari boʻyicha — oʻn besh sutkalik zaxira.

14. Kamera shaklidagi omborlarda portlovchi moddalarning maksimal sigʻimi quyidagilardan oshmasligi kerak:

kameralarning — 2 tonnadan;

yacheykalarning — 400 kilogrammdan.

Yer osti qazilmalarida alohida tarqatish kameraning maksimal sigʻimi 2 tonna portlovchi modda va unga mos miqdordagi portlatish vositalarini tashkil etadi.

Alohida uchastka saqlash punktning maksimal sigʻimi 1 tonna portlovchi modda va unga mos miqdordagi portlatish vositalarini tashkil etadi.

15. Portlovchi materiallarning turli guruhlarini birgalikda saqlashda ularning maksimal sigʻimi mazkur Yoʻriqnomaning 2-ilovasiga muvofiq portlovchi moddalar va portlatish vositalarining oʻzaro mosligi talablariga rioya etgan holda quyidagicha belgilanadi:

1) noturar joylar, binolar, yer osti inshootlari, chodirlar va shu kabilarda joylashtirilgan qisqa muddatli statsionar omborlarda 3 tonnagacha portlovchi moddalar hamda 10 ming donagacha detonatorlar (detonatsiya va olov oʻtkazuvchi shnurlarning bilan birga);

2) qisqa muddatli koʻchma omborlarda portlovchi materiallarni saqlashning sigʻimi loyiha hujjatlarida.

16. Loyiha hujjatlarida belgilangan hollarda bazis omborlarida portlovchi materiallarni portlatuvchilarga berish hamda ulardan foydalanilmay qolgan portlovchi materiallarni qabul qilish operatsiyalarini amalga oshirishga quyidagilar asosida ruxsat etiladi:

1) portlovchi materiallarni berish va qabul qilish faqat bazis omborlari hududiga kirish (chiqish) joyiga yaqin joylashgan, asosiy saqlash binolaridan kamida 20 metr uzoqlikdagi maxsus yordamchi xonadan (saqlash joyidan) amalga oshirilishiga;

2) maxsus yordamchi xona (saqlash joyi) yonmaydigan materiallardan qurilgan boʻlishi, kamida 25 sm qalinlikdagi tutash (teshiksiz) yonmaydigan (gʻisht yoki beton) devor bilan ikki qismga ajratilgan boʻlishi, shuningdek portlovchi moddalar va portlatish vositalarini berish va qabul qilish uchun alohida ikkita tamburga ega boʻlishiga;

3) maxsus yordamchi xonada (saqlash joyida) portlovchi materiallarning umumiy miqdori 3 tonnadan va detonatorlar soni 10 000 donadan koʻp boʻlmasligiga;

4) maxsus yordamchi xonada (saqlash joyida) elektrodetonatorlar va kapsyul-detonatorlar joylangan qutilar saqlash joyining tashqi devori boʻylab oʻrnatilgan stellajlarda joylashtirilishiga;

5) portlovchi moddalar va portlatish vositalarini berish (qabul qilish) maxsus yordamchi xonaning (saqlash joyining) turli tamburlaridan amalga oshirilishiga.

17. Portlovchi materiallar saqlash joylarining yongʻinga qarshi jihozlanishi quyidagilarga binoan amalga oshirilishi lozim:

saqlash joylarini loyihalash, jihozlash va ulardan foydalanish yongʻin xavfsizligi talablariga muvofiq boʻlishi;

bazis, doimiy va vaqtinchalik omborlarining “B” va “D” moslik guruhidagi portlovchi materiallarni saqlash inshootlarida qoʻriqlash va yongʻin signalizatsiyasini oʻrnatish;

yer osti va chuqurlashtirilgan omborlarda yongʻin jihozlari (yongʻin signalizatsiyasi, yongʻinni avtomatik tarzda oʻchirish qurilmalari, yongʻin inventari miqdori va joylashuvi hamda boshqalar) loyiha hujjatlariga muvofiq oʻrnatish.

18. Portlovchi materiallarni saqlash joylarida oʻrnatilgan elektr uskunalari, yoritish va yashindan himoya tizimlari Portlatish ishlarida yagona xavfsizlik qoidalarining (1992-yil) talablariga muvofiq jihozlanishi lozim.

19. Portlovchi materiallarni saqlash joylari yuridik shaxs tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining, Toshkent shahar va Toshkent viloyati ichki ishlar bosh boshqarmalarining hamda viloyatlar ichki ishlar boshqarmalarining jamoat xavfsizligi xizmati jamoat tartibini saqlash boshqarmalari hamda favqulodda vaziyatlar organlari vakillari ishtirokida foydalanishga qabul qilinishi lozim.

Yer osti omborlari boʻyicha ushbu vakillar tarkibiga qoʻshimcha ravishda Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasining Harbiylashtirilgan kon-qutqaruv qismi vakillari ham kiritiladi.

Portlovchi materiallarni saqlash joylarini foydalanishga qabul qilish yuridik shaxs tomonidan dalolatnoma bilan rasmiylashtirilishi shart. Bunda dalolatnomada saqlash joyi va har bir saqlash inshootining joylashgan joyi, turi hamda sigʻimlari alohida-alohida koʻrsatilishi kerak.

20. Yuridik shaxslar doimiy va vaqtinchalik statsionar omborlar, tarqatish kameralari hamda yuklash-tushirish maydonchalari uchun ushbu Yoʻriqnomaning 1-ilovasiga muvofiq rasmiylashtirilgan pasportga ega boʻlishlari shart. Pasportning bir nusxasi portlovchi materiallar ombori mudirining (tarqatish kamerasi va yuklash-tushirish maydonchasi tarqatuvchisining) ish joyida doimiy saqlanishi lozim.

Portlovchi materiallarni saqlash joylarida faqat pasportda hamda portlovchi materiallarni saqlashga doir ruxsatnomada koʻrsatilgan portlovchi materiallarning turlari va miqdorlarini saqlashga ruxsat etiladi.

21. Portlovchi materiallar saqlash joylaridagi har bir kamera, stellaj va shtabel yonida saqlanayotgan portlovchi moddalar va portlatish vositalarining nomlari, ularning amaldagi miqdori, partiya raqami, ishlab chiqarilgan sanasi, shuningdek saqlash va foydalanish uchun yaroqliligini aniqlash maqsadida belgilangan navbatdagi sinov muddati koʻrsatilgan axborot jadvallari oʻrnatilishi shart.

22. Saqlash joylarida ochilgan holda portlovchi materiallar joylashtirilgan barcha yashiklar, qoplar, qutilar va konteynerlar qopqoqlar bilan mahkam yopilgan yoki bogʻlab qoʻyilgan boʻlishi, ularga ombor mudirining imzosi bilan tasdiqlangan va portlovchi materiallar miqdori koʻrsatilgan yorliq joylashtirilishi lozim.

23. Yuridik shaxslar tomonidan portlovchi materiallarni tashish faoliyati Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 21-fevraldagi 80-son qarori bilan tasdiqlangan Maxsus elektron tizim orqali ayrim faoliyat turlarini litsenziyalash tartibi toʻgʻrisidagi yagona nizomning 30-ilovasiga muvofiq, Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasi tomonidan beriladigan litsenziya asosida amalga oshiriladi.

24. Yuridik shaxslar tomonidan portlovchi materiallarni avtomobil va temir yoʻl transportida tashish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 22-fevraldagi 86-son qarori bilan tasdiqlangan Maxsus elektron tizim orqali ruxsat etish xususiyatiga ega ayrim hujjatlarni berish tartib-taomillari toʻgʻrisidagi yagona nizomning 65-ilovasiga muvofiq, Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Jamoat xavfsizligi departamenti jamoat tartibini saqlash xizmati hamda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining, Toshkent shahar va Toshkent viloyati ichki ishlar bosh boshqarmalarining hamda viloyatlar ichki ishlar boshqarmalarining jamoat xavfsizligi xizmati jamoat tartibini saqlash boshqarmalari tomonidan beriladigan ruxsatnoma asosida amalga oshiriladi.

Portlovchi materiallarni avtomobil va temir yoʻl transportida tashish qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.

4-bob. Portlovchi materiallardan foydalanish

25. Portlovchi materiallar Portlatish ishlarida yagona xavfsizlik qoidalarining (1992-yil) talablari hamda portlovchi materiallarni qoʻllash boʻyicha yoʻriqnomalarga muvofiq faqat oʻzining bevosita moʻljallangan maqsadlari doirasida foydalanilishi lozim.

26. Yuridik shaxslar obyektlarida portlovchi materiallarni zaryadlash va ularni portlatish Portlatish ishlarida yagona xavfsizlik qoidalarining (1992-yil) talablariga muvofiq rasmiylashtiriladigan portlatish ishlarining loyihalari yoki burgʻulash-portlatish (portlatish) ishlari pasportlari asosida amalga oshirilishi kerak.

27. Ilmiy-tadqiqot va oʻquv ishlari jarayonida tajriba maqsadlari uchun portlovchi materiallarni tayyorlashga yoʻl qoʻyiladi.

Bunda tayyorlanadigan portlovchi materiallar miqdori rejalashtirilgan tajriba ishlarining hajmidan kelib chiqib, tegishli ilmiy-tadqiqot muassasasi yoki taʼlim tashkiloti rahbari tomonidan belgilanadi.

Yangi turdagi portlovchi materiallarni ishlab chiqish hamda tajriba partiyasini ishlab chiqarish boʻyicha ishlar ilmiy-tadqiqot muassasasi yoki taʼlim tashkiloti tomonidan maxsus loyihalar asosida amalga oshiriladi.

5-bob. Portlovchi materiallarni qabul qilish, berish va hisobga olish

28. Yuridik shaxsga keltirilgan portlovchi materiallar darhol tegishli ombor inshootlari, maydonchalar yoki boshqa saqlash joylariga joylashtirilishi hamda ishlab chiqaruvchining (transport) joʻnatish hujjatlari, naryad-yuk xati yoki naryad-yoʻllanmasi asosida kirim qilinishi shart.

Portlovchi materiallar ortilgan transport vositalari omborga tungi vaqtda kelgan taqdirda ularni ombor hududida ombor qoʻriqchilariga topshirgan holda joylashtirishga ruxsat etiladi.

29. Yuridik shaxslar portlovchi materiallar omborlarida portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini mazkur Yoʻriqnomaning 3-ilovasiga muvofiq Portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish kitobida, shuningdek mazkur Yoʻriqnomaning 4-ilovasiga muvofiq Portlovchi materiallarning berilishi va qaytarilishini hisobga olish kitobida yuritishi shart.

30. Portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish kitobi bazis va oraliq (sarflash) omborlarining mudirlari va portlovchi materiallarni tarqatuvchilari tomonidan yuritilishi lozim.

Bunda kitobda har bir nomdagi portlovchi materiallar alohida hisobga olinishi, ularning qoldigʻi hisoblab chiqilib, har bir sutkaning oxirida kitobga qayd qilinishi shart. Kitobga yozuvlar faqat shu sutka davomida miqdori oʻzgargan portlovchi materiallar boʻyicha kiritiladi.

31. Portlovchi materiallarning berilishi va qaytarilishini hisobga olish kitobi portlovchi materiallar portlatuvchilarga beriladigan va ulardan qoldiqlari qabul qilinadigan omborlari hamda tarqatish kameralarida ularning mudirlari va portlovchi materiallarni tarqatuvchilari tomonidan yuritilishi kerak.

Bunda kitobda har bir sutkaning oxirida sarflangan portlovchi materiallarning nomi va miqdori hisobga olinib, ularning chiqimi (qaytarilganlardan tashqari berilgan qismi) qayd etilishi lozim. Sutka davomida sarflangan portlovchi materiallar miqdori har kuni kitobga kiritilishi shart.

Yalpi portlatish ishlarini amalga oshirishda portlovchi materiallarni ish joylarida berishga, ushbu maqsad uchun kitobining alohida jildiga rasmiylashtirgan holda berishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda portlovchi materiallarning chiqimi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar kitobining asosiy jildida ham koʻrsatilishi, kitobning 7 va 11-ustunlarida portlovchi materiallarni ish joylariga yetkazib bergan shaxs tomonidan imzo qoʻyilishi lozim.

32. Portlovchi materiallarning saqlash uchastka punktidagi portlovchi materiallarning harakati mazkur Yoʻriqnomaning 5-ilovasiga muvofiq Portlovchi materiallarning saqlash uchastka punktida portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish kitobida qayd etilishi lozim.

33. Portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish kitobi, Portlovchi materiallarning berilishi va qaytarilishini hisobga olish kitobi hamda Portlovchi materiallarning saqlash uchastka punktida portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish kitobining betlari izchil ketma-ketlikda raqamlangan va ip oʻtkazib tikilgan boʻlishi kerak. Kitobning oxirgi betida uning nechta betdan iborat ekanligi koʻrsatilishi va ushbu maʼlumot yuridik shaxs rahbarining imzosi va Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasining hududiy boshqarmalari yoki kon-texnika inspeksiyalarining muhri va masʼul xodimining imzosi bilan tasdiqlanishi lozim.

34. Mazkur Yoʻriqnomaning 6-ilovasidagi naryad-yuk xati portlovchi materiallarni saqlash joyidan portlovchi materiallarni boshqa saqlash joyiga oʻtkazish uchun asos boʻlib xizmat qiladi.

Naryad-yuk xati portlovchi materiallarni beruvchi ombor tasarrufidagi yuridik shaxsning buxgalteriyasi tomonidan toʻrt nusxada rasmiylashtiriladi hamda korxona rahbari va bosh buxgalter tomonidan imzolanib, yuridik shaxsning muhri (mavjud boʻlsa) bilan tasdiqlanadi. Naryad-yukxati yuridik shaxs buxgalteriyasining maxsus roʻyxatga olish kitobida tartib raqami, berilgan sana va oluvchining nomi koʻrsatilgan holda roʻyxatga olinadi.

Naryad-yuk xati yuridik shaxsning buxgalteriyasi tomonidan portlovchi materiallarni oluvchiga portlovchi materiallarni olish uchun ishonchnoma bilan birga taqdim etiladi.

Portlovchi materiallarni bergan ombor mudiri yoki portlovchi materiallarni tarqatuvchi naryad-yuk xatining bir nusxasini omborda saqlashi, bir nusxasini kuzatuv hujjati sifatida qabul qiluvchiga berishi va ikki nusxasini oluvchining ishonchnomasi bilan birga buxgalteriyaga topshirishi shart. Bunda nusxalardan biri buxgalteriyada ombordan portlovchi materiallarni hisobdan chiqarish uchun asos sifatida doimiy saqlanadi, ikkinchisi esa hisobga qoʻshilib, qabul qiluvchiga yuboriladi.

Bir yuridik shaxsga tegishli boʻlgan portlovchi materiallar omborlari oʻrtasida portlovchi materiallarni oʻtkazishda naryad-yuk xati uch nusxada rasmiylashtiriladi. Ombor mudiri yoki portlovchi materiallarni tarqatuvchi portlovchi materiallarni bergandan soʻng, naryad-yuk xatining ikki nusxasini omborda doimiy saqlaydi, bir nusxasini esa kuzatuv hujjati sifatida qabul qiluvchiga topshiradi.

Portlovchi materiallarni bir ombordan boshqa omborga yetkazib berishda portlovchi materiallarni qabul qilgan yetkazib beruvchi va ularni bergan ombor mudiri yoki portlovchi materiallarni tarqatuvchi naryad-yuk xatida portlovchi materiallar qabul qilinganligi va topshirilganligi toʻgʻrisida imzo qoʻyishlari shart.

Naryad-yuk xati asosida portlovchi materiallar ombordan uchastka saqlash punktlariga hamda yalpi portlatish ishlari olib boriladigan joylarga yetkazib berish uchun beriladigan portlovchi materiallar ham hisobga olinadi. Bunday hollarda naryad-yuk xati portlatish ishlari yoki portlatish ishlari xizmati rahbari tomonidan ikki nusxada imzolanishi lozim.

Ombor mudiri va portlovchi materiallarni tarqatuvchi portlatish ishlari uchun talab etilgan portlovchi materiallarni bergandan soʻng, naryad-yuk xatining bir nusxasini omborda doimiy saqlaydi, ikkinchi nusxasini esa kuzatuv hujjati sifatida yetkazib beruvchiga topshiradi.

35. Mazkur Yoʻriqnomaning 7-ilovasidagi naryad-yoʻllanma portlatish ishlarini amalga oshirish uchun portlatuvchilarga portlovchi materiallarni berish uchun asos boʻlib xizmat qiladi.

Naryad-yoʻllanma portlatish ishlari olib borilayotgan joyning boshligʻi yoki uning oʻrinbosari tomonidan imzolanishi lozim.

Gaz va alanga xavfi mavjud shaxta va konlarda naryad-yoʻllanma qoʻshimcha ravishda portlatish ishlari va shamollatish xizmati rahbarlari yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar tomonidan imzolanishi hamda shaxta rahbari tomonidan tasdiqlanishi shart.

Portlatuvchi qabul qilib olgan portlovchi materiallarning butligi, ulardan toʻgʻri foydalanish, portlash joyiga yetkazish, saqlash va omborga qaytarish uchun shaxsan javobgar hisoblanadi. Portlovchi materiallarni boshqa shaxslarga berish, oʻzboshimchalik bilan yoʻq qilish, ish joyida tashlab ketish, boshqa maqsadlarda foydalanish, shuningdek ularning yoʻqolishi yoki nobud boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

Bir vaqtning oʻzida bir nechta portlatuvchilar mehnat jamoasi tarkibida ishlaganda, ulardan biri mehnat jamoasining boshligʻi etib tayinlanadi va naryad-yoʻllanma uning nomiga rasmiylashtiriladi. Mehnat jamoasi olingan portlovchi materiallarning butligi, ulardan foydalanish va sarflash uchun javobgar boʻladi.

Portlatish ishlari tugagandan soʻng naryad-yoʻllanma nomiga rasmiylashtirilgan portlatuvchi mazkur hujjatda portlatish ishlari olib borilgan joy, sarflangan portlovchi materiallar miqdori va portlatilgan zaryadlar soni toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni koʻrsatadi hamda naryad-yoʻllanmada portlovchi materiallarning chiqimi toʻgʻrisidagi yozuvni oʻz imzosi bilan tasdiqlaydi. Smenadagi ishlarga rahbarlik qilgan texnik nazorat xizmati xodimi ushbu maʼlumotlarning haqqoniyligi va portlovchi materiallarning belgilangan maqsadda qoʻllanilganligini oʻz imzosi bilan tasdiqlashi shart.

Portlovchi materiallarning qoldiqlari, shuningdek naryad-yoʻllanmalar ish smenasi yakunlangandan soʻng, portlatuvchilar tomonidan shaxsan portlovchi materiallar omborlari hamda tarqatish kameralari va uchastka saqlash punktlariga topshirilishi lozim.

Oldin olingan portlovchi materiallar sarfi boʻyicha naryad-yoʻllanmani taqdim etmagan portlatuvchilarga portlovchi materiallar berish qatʼiyan taqiqlanadi.

Naryad-yoʻllanma ombordan berilgan portlovchi materiallarni Portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish kitobi yoki Portlovchi materiallarning saqlash uchastka punktida portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish kitobida qayd etish uchun asos boʻlib xizmat qiladi, portlatish ishlari tugagandan soʻng, toʻldirilgan naryad-yoʻllanma esa portlovchi materiallarni Portlovchi materiallarning berilishi va qaytarilishini hisobga olish kitobi hisobdan chiqarish uchun asos hisoblanadi.

36. Mazkur Yoʻriqnomaning 30 — 35-bandlarida keltirilgan hujjatlar yuridik shaxslarda kamida uch yil davomida saqlanishi lozim.

Ushbu hujjatlarga qalam bilan yozishga, dogʻ tushirishga va yozuvlarni oʻchirib tuzatishga yoʻl qoʻyilmaydi. Har qanday tuzatishlar avvalgi yozuvlarni saqlab qolgan holda toʻgʻri maʼlumotni kiritish orqali amalga oshirilishi lozim. Bunda har bir tuzatish uni kiritgan shaxs tomonidan izohlanishi va imzo bilan tasdiqlanishi shart.

37. Portlovchi materiallar omborlarida portlovchi materiallarni berish uchun naryad-yoʻllanmalar va naryad-yuk xatlarini imzolash huquqiga ega shaxslarning muhr va imzo namunalari, shuningdek portlovchi materiallarni qabul qilib olish hamda ularning amaldagi chiqimini tasdiqlash huquqiga ega shaxslarning imzo namunalari mavjud boʻlishi lozim.

Imzo namunalari yuridik shaxs rahbari tomonidan tasdiqlangan boʻlishi shart. Boshqa shaxslar tomonidan imzolangan hujjatlar asosida portlovchi materiallarni berishga hamda ularning chiqimi toʻgʻrisidagi hisobotlarni qabul qilishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Mansabdor va boshqa vakolatli shaxslar almashgan taqdirda, ularning imzo namunalari yangilanishi shart.

38. Tarqatish kameralarida portlovchi materiallarni hisobga olish portlovchi materiallar omborlari uchun belgilangan tartibda amalga oshirilishi shart.

39. Portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish yuridik shaxsning buxgalteriyasi tomonidan portlovchi materiallar omborlari mudirlari taqdim etgan ushbu Yoʻriqnomaning 30 — 35-bandlarida keltirilgan hujjatlar asosida amalga oshiriladi.

40. Portlatuvchilarga ishlab chiqaruvchi tomonidan individual raqamlar qoʻyilgan portlovchi materiallar berilganda, ushbu raqamlar Portlovchi materiallarning berilishi va qaytarilishini hisobga olish kitobida qayd etilishi kerak.

Metall gilzali elektrodetonatorlar va kapsul-detonatorlarni yuridik shaxs hamda portlatuvchining shaxsiy raqamini belgilovchi maxsus qurilmalar yordamida tamgʻalashga ruxsat etiladi. Bunda ushbu maʼlumotlar Portlovchi materiallarning berilishi va qaytarilishini hisobga olish kitobida hamda portlatuvchining naryad-yoʻllanmasiga kiritilishi lozim.

Zarba toʻlqini asosida ishlaydigan noelektrik portlashni qoʻzgʻatuvchi vositalarini tamgʻalash ishlab chiqaruvchining yoʻriqnomalariga muvofiq amalga oshirilishi shart.

6-bob. Portlovchi materiallarni qoʻriqlash

41. Portlovchi materiallar tashish jarayonida, omborlarda saqlanishida hamda portlatish ishlari olib boriladigan joylarda yoʻqolishi yoki oʻgʻirlanishining oldini olishni taʼminlash maqsadida doimiy qoʻriqlov ostida boʻlishi lozim.

42. Portlovchi materiallarni tashish jarayonida ularni qoʻriqlash va kuzatib borish talablari qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.

43. Portlovchi materiallarni saqlash joylari quyidagi talablarga koʻra qoʻriqlanadi:

1) portlovchi materiallarni omborlari sutka davomida uzluksiz qoʻriqlanishi shart. Doimiy omborlar Ichki ishlar vazirligining boʻlinmalari tomonidan qoʻriqlanadi, qisqa muddatli, oraliq (sarflash) va yer osti omborlari Ichki ishlar vazirligi boʻlinmalari yoki idoraviy harbiylashtirilgan qoʻriqlash boʻlinmalari tomonidan qoʻriqlanishi mumkin;

2) yer osti omborlaridan tashqari barcha turdagi portlovchi materiallarni saqlash omborlarining qoʻriqlash xodimlari oʻqotar qurol bilan qurollangan boʻlishi shart.

Qoʻriqlash turi, postlar tarkibi va soni, qurollanishi, qoʻriqlash va kirish-chiqish tartibi hamda favqulodda vaziyatlarda qorovul harakatlari yuridik shaxs rahbari tomonidan ichki ishlar organlari bilan birgalikda belgilanadi.

Qoʻriqlash postlari soni va qoʻriqlash tartibini oʻzgartirish yuridik shaxs rahbari tomonidan ichki ishlar organlari bilan birgalikda amalga oshirilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasining alohida muhim va toifalangan obyektlariga mansub portlovchi materiallarni saqlash omborlarining qoʻriqlash Oʻzbekiston Respublikasining alohida muhim va toifalangan obyektlarini qoʻriqlanishini tashkil qilish toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi;

3) portlovchi materiallarni saqlash joylarining qoʻriqlashni kuchaytirish maqsadida blok-postlarda joylashtiriladigan xizmat itlaridan foydalanishga ruxsat etiladi;

4) portlovchi materiallarni omborlari va tarqatish kameralari tashqaridagi shaxta va konlarning yer osti qazilmalarida metall qutilar yoki seyflarda joylashtirilgan portlovchi materiallarni qoʻriqlash tartibi yuridik shaxs rahbari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasining hududiy boshqarmalari yoki kon-texnika inspeksiyasi hamda ichki ishlar organlari bilan birgalikda belgilanadi;

5) yer osti portlovchi materiallar omborlarini qoʻriqlanishi faqat sovuq qurol yordamida amalga oshiriladi. Ushbu omborlarni qoʻriqlash uzluksiz sutkalik navbatchilikka jalb etilgan hamda sovuq qurol bilan qurollantirilgan portlovchi materiallar tarqatuvchilariga yuklatilishi mumkin;

6) portlovchi materiallar omborlarida barcha portlovchi materiallarni saqlash inshootlari qulflanishi, plombalanishi (muhrlanishi) va qoʻriqlash xizmati vakiliga qabul-topshirish asosida topshirilishi shart. Omborda portlovchi materiallar tarqatuvchilarning uzluksiz sutkalik navbatchiligi tashkil etilgan taqdirda, portlovchi materiallarni saqlash inshootlari plombalamasligi (muhrlanmasligi) talab etilmasligi mumkin;

7) portlovchi materiallar omborlari va portlovchi materiallarni saqlash joylari Portlatish ishlarida yagona xavfsizlik qoidalarining (1992-yil) talablariga muvofiq tashqi perimetrik va (yoki) ichki qoʻriqlash signalizatsiyasi bilan jihozlanadi;

8) yer usti portlovchi materiallar omborlari atrofida kamida 50 metr kenglikdagi taqiqlangan zona tashkil etiladi Ushbu hudud chegaralari va undan foydalanish tartibi yuridik shaxs rahbari tomonidan ichki ishlar organlari va portlovchi materiallar omborini qoʻriqlashni amalga oshiruvchi boʻlinma ishtirokida belgilanadi;

9) yer osti omborlaridan tashqari portlovchi materiallar omborlarida qorovul postlari bilan qorovul xonasi oʻrtasida toʻgʻridan-toʻgʻri ikki tomonlama telefon aloqasi oʻrnatiladi.

Yer osti omborlarida ishlab chiqarish uchastkasi dispetcheri (navbatchisi) oʻrtasida toʻgʻridan-toʻgʻri ikki tomonlama simli telefon aloqa vositalari oʻrnatilishi kerak.

Qorovulxonada yuridik shaxs maʼmuriyati, hududiy ichki ishlar va favqulodda vaziyatlar organlari bilan toʻgʻridan-toʻgʻri aloqani taʼminlovchi telefon yoki statsionar radioaloqa vositalari oʻrnatilishi zarur;

10) portlovchi materiallarni yuklash-tushirish maydonchalarida portlovchi materiallari mavjud boʻlgan butun vaqt davomida perimetr boʻylab uzluksiz qurollangan qoʻriqlash bilan taʼminlanishi lozim;

11) portlovchi materiallarni ishlab chiqarishda foydalaniladigan bino va inshootlarda hamda portlovchi materiallarni saqlash omborlariga va ular joylashgan hududlarga yuridik shaxs rahbarining ruxsati bilan beriladigan doimiy yoki vaqtinchalik ruxsatnomalar asosida kirishga ruxsat beriladi.

44. Portlovchi materiallarni omborlardan bevosita portlash ishlarni bajarish joylariga yetkazib berish portlatuvchi va (yoki) tarqatuvchi hamda yuridik shaxslarning boshqa xodimlari qoʻriqlovida amalga oshirilishi mumkin. Bunda qoʻshimcha ravishda qurollangan qoʻriqlash xodimlarini ishtirokini taʼminlash yuridik shaxs rahbari tomonidan ichki ishlar organlari bilan birgalikda koʻrib chiqiladi. Portlatish ishlari olib boriladigan joylarga keltirilgan portlovchi materiallar ushbu shaxslarning uzluksiz qoʻriqlovida boʻlishi lozim.

45. Portlovchi materiallarni omborlardan bevosita portlash ishlarni bajarish joylariga yetkazib berishda foydalaniladigan transport vositalari yuridik shaxslarning navbatchilik xizmati bilan toʻgʻridan-toʻgʻri aloqani taʼminlovchi telefon yoki radioaloqa vositalari bilan jihozlangan boʻlishi kerak.

7-bob. Portlovchi materiallarni saqlash joylari faoliyati ustidan nazorat

46. Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, tashish, saqlash, realizatsiya qilish, ulardan foydalanish ustidan tekshiruv amalga oshiriladi.

Bunda tekshiruv yuridik shaxs rahbari tomonidan tayinlangan masʼul xodimlar tomonidan yoki qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda nazorat qiluvchi organlar tomonidan amalga oshiriladi.

47. Portlovchi materiallarni tekshiruvdan oʻtkazish jarayonida ularni saqlash idishlarining muhri, plombasi va qadoqlarining butligi taʼminlangan holda ochilmaganligi aniqlangan taqdirda, ushbu saqlash idishlarini ochmaslikka yoʻl qoʻyiladi.

48. Ochilgan qutilardagi elektrodetonatorlar, kapsyul-detonatorlar, pirotexnik relelar hamda boshqa initsiyalash vositalarining soni portlovchi materiallarni saqlash omborlarining tamburida, alohida kamerada yoki portlovchi materiallarni saqlash omborlaridan tashqarida tekshirilishi lozim.

49. Portlovchi materiallarning kamomadi yoki ortiqchaligi aniqlangan taqdirda yuridik shaxs darhol bu haqda Oʻzbekiston Respublikasi Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi huzuridagi Togʻ-kon sanoati va geologiya sohasini nazorat qilish inspeksiyasining hududiy boshqarmalari yoki kon-texnika inspeksiyalariga, hududiy ichki ishlar organiga, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmatining hududiy boʻlinmasiga xabar berilishi shart.

50. Tekshiruv jarayonida, shu jumladan quyidagi masalalar oʻrganiladi:

1) portlovchi materiallarni qabul qilish, berish, hisobga olish va ulardan foydalanish tartibiga rioya etilishini;

2) portlovchi materiallarni saqlash omborxonalarining yaroqliligini, ularni yuklash meʼyorlariga rioya qilinishini, kirish yoʻllari va yashin qaytargich vositalarining mavjudligini va ularning holatini;

3) portlovchi materiallarni saqlash omborxonalarini texnik jihozlanganligini, ularni yoritilishi, xavfsiz zonalar hamda ichki va tashqi aloqa vositalarining holatini;

4) qoʻriqlash-yongʻin signalizatsiyasi vositalari hamda qoʻriqlashning texnik vositalarining mavjudligini va ularning holatini;

5) portlovchi materiallarni ishlab chiqarishda foydalaniladigan bino va inshootlarda hamda portlovchi materiallar omborlariga ruxsatsiz kirish va ulardan foydalanishga yoʻl qoʻymaslikka qaratilgan rejimning holatini;

6) portlovchi materiallarni omborxonadan olib chiqish holatini.

51. Nazorat qiluvchi organlar tomonidan mazkur Yoʻriqnomaning 50-bandidan tashqari quyidagilar qoʻshimcha tekshirilishi mumkin:

1) qoʻriqlash ishlarini olib borayotgan shaxsiy tarkibi toʻliqligini, qoʻriqlash postlari joylashuvining mavjud kuch va vositalarga muvofiqligini;

2) qoʻriqlash xodimlarining quroldan foydalanish qoidalarini bilishi, qoʻriqlash faoliyatiga xavf tugʻdiruvchi holatlar yuzaga kelganda ularning harakat qilishga tayyorligi;

3) qoʻriqlash ishlarini olib borayotgan shaxslarning xizmatni oʻtash davomiyligi, smenalarning almashuvi tartibi, ovqatlanish va dam olishning tashkil etilganligi;

4) idoraviy harbiylashtirilgan qoʻriqlash boʻlinmalari xodimlariga qurollarni saqlash hamda olib yurish huquqini beruvchi ruxsat etish hujjatlari toʻgʻri rasmiylashtirilganligini;

5) qurollarning butligini, toʻgʻri hisobga olinishini, ulardan foydalanish, ularni berish va qabul qilish, qurol va oʻq-dorilarning butligi ustidan nazoratni tashkil etishni taʼminlovchi sharoitlarning mavjudligini.

8-bob. Yakuniy qoida

52. Mazkur Yoʻriqnomaning buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradilar.

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga 1-ILOVA

_____________________________________________________________________________ (yuridik shaxs nomi) Portlovchi materiallar ombori PASPORTI 1. Portlovchi materiallar ombori: ______________________________________________________________ (omborning nomi va joylashgan joyi) 2. Ombor turi: _____________________________________________________________________________ (basis, oraliq (sarflash) va boshqalar) _________________________________________________________________________________________ (yer usti, yarim chuqurlashtirilgan, chuqurlashtirilgan, yer osti) 3. Ombor hududida joylashgan saqlash joylari: a) portlovchi moddalarni saqlash uchun: ________________________________________________________ (saqlash xonalari soni va raqamlari) _________________________________________________________________________________________ b) portlatish vositalarini saqlash uchun: ________________________________________________________ (saqlash xonalari soni va raqamlari) otish va portlatish qurilmalarini saqlash uchun ___________________________________________________ (saqlash xonalari soni va raqamlari) 4. Binolar qanday materialdan qurilgan: ________________________________________________________ a) portlovchi moddalarni saqlash uchun _________________________________________________________ ________________________________________________________________________-sonli saqlash xonasi ________________________________________________________________________-sonli saqlash xonasi ________________________________________________________________________-sonli saqlash xonasi _________________________________________________________________________________________ b) portlatish vositalarini saqlash uchun: ________________________________________________________ ________________________________________________________________________-sonli saqlash xonasi ________________________________________________________________________-sonli saqlash xonasi ________________________________________________________________________-sonli saqlash xonasi _________________________________________________________________________________________ d) portlatish qurilmalarni saqlash uchun ________________________________________________________ ________________________________________________________________________-sonli saqlash xonasi K oʻrsatkichlar Oʻlchov birligi Saqlash xonasi raqami, koʻrsatkichlar 5. Stellajlar tavsifi: - - eng yuqori tokchagacha boʻlgan balandligi metr eng pastki tokchadan polgacha boʻlgan masofa metr eng yuqori tokchadan shiftgacha boʻlgan masofa metr devordan stellajgacha boʻlgan masofa metr stellajlar orasidagi yoʻlakning kengligi metr Tokchalar soni dona 6. Shtabellarda saqlashda taxta supaning tavsifi: - - taxta supaning (taglik) poldan balandligi metr devordan taxta supagacha (taglik) boʻlgan masofa metr taxta supalar (taglik) orasidagi yoʻlakning kengligi metr 7. Maydonning tavsifi: - - uzunligi metr kengligi metr, yer sathidan balandligi metr qoplama koʻrinishi - 8. Omborning chegaraviy sigʻimi: - - trotil va uning qorishmalari tonna ammiak selitrasi asosidagi portlovchi modda tonna porox tonna kapsyul-detonatorlar (portlovchi moddaning vazni/miqdori) tonna/ming dona elektrodetonatorlar (portlovchi moddaning vazni/miqdori) tonna/ming dona detonatsiyalovchi shnur (portlovchi moddaning vazni/miqdori) tonna/ming metr olovoʻtar shnur (porox vazni/miqdori) tonna/ming dona 9. Uyumlarning (gʻovlarning) tuzilishi: - - uyumning (gʻov) balandligi metr uyumning (gʻov) materiali - pastki kengligi metr yuqori kengligi metr bino devoridan uyumning (gʻov) pastki sathigacha boʻlgan masofa metr uyumning (gʻov) qirrasi metr 10. Yashinhimoya: yashin qaytargichlar soni dona yashin qaytargichlar balandligi metr yashin qaytargichlar orasidagi masofa metr ombor binosi devoridan yashin qaytargichgacha masofa metr yerga ulagichlar qarshiligi (hisoblangan) elektr qarshiligi (Ω) yashinning ikkilamchi taʼsiridan himoyalovchi yashin qaytargichlar soni dona konturlar orasidagi eng qisqa masofa metr ikkilamchi yashin urishidan bino devorlarini yerga ulash yoʻli bilan himoyalash metr 11. Yongʻinning oldini olish chora-tadbirlari: bino atrofi boʻylab oʻt-oʻlanlardan tozalangan masofa (minerallashtirilgan yoʻlak kengligi) metr oʻt oʻchirgichlar soni dona suvli idishlar soni dona qumli qutilar soni dona Yongʻinga qarshi ariqlar kengligi (yuqori qismi boʻyicha), metr _____________________________________ Chuqurligi, metr ___________________; devorgacha boʻlgan masofa, metr ___________________________ Ombor atrofi boʻylab taqiqlangan zona kengligi, metr _____________________________________________ Oʻrmondagi daraxtzorlardan tozalanganligi, metr ________________________________________________ Hovuzlar: soni va hajmi (sunʼiy va tabiiy) ______________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ Yongʻin oʻchirish nasoslari (tipi, unumdorligi) __________________________________________________ ________________________________________________________________________________________ Boshqa jihozlar (chelak, oʻt oʻchirish changagi va boshqalar) ______________________________________ ________________________________________________________________________________________ 12. Toʻsiq: _______________________________________________________________________________ Materiali ________________________________________________________________________________ Balandligi va uzunligi (har bir tomonining), metr ________________________________________________ Eng yaqin saqlash joyi devorigacha boʻlgan masofa, metr _________________________________________ Darvoza, eshikcha (soni, konstruksiyasi, materiali) _______________________________________________ ________________________________________________________________________________________ 13. Ombor yoritkichi: ______________________________________________________________________ Tarmoq kuchlanishi, V ______________________________________________________________________ Chiroq turi _______________________________________________________________________________ Yoritish nuqtalarining soni __________________________________________________________________ Tok manbayi _____________________________________________________________________________ Zaxira yoritkichning mavjudligi ______________________________________________________________ 14. Aloqa va signalizatsiya (qanaqa): a) qoʻriqlash xizmati bilan ___________________________________________________________________ b) Favqulodda vaziyatlar boʻlimi bilan _________________________________________________________ d) yuridik shaxs bilan (shaxta, rudnik, karyer va boshqalar bilan) ____________________________________ 15. Omborni qoʻriqlash: Qoʻriqlash turi ____________________________________________________________________________ Xodimlarning umumiy soni __________________________________________________________________ Kunduzgi postlar soni ______________________________________________________________________ Tungi postlar soni _________________________________________________________________________ Xizmat itlar turadigan postlar soni ____________________________________________________________ 16. Asboblar nomi (turi, soni) ________________________________________________________________ Havo temperaturasini oʻlchash uchun __________________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ Boshqalar (yashinhimoyani tekshirish va boshqalar uchun) _________________________________________ ________________________________________________________________________________________ 17. Ombor hududidagi yordamchi binolar (sanab oʻting): __________________________________________ _________________________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ 18. Portlovchi materiallar ni temir yoʻl stansiyasidan omborga tashish: Yoʻl turi _________________________________________________________________________________ Masofa __________________________________________________________________________________ Stansiya (yoʻlning nomlanishi) toʻxtash joyi nomi ________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ (joylashgan joyi) ___________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ 19. Yer osti omborlari uchun: Sklad tipi ________________________________________________________________________________ (yacheykali, kamerali) Joylashgan joyi ____________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________________________ (gorizont, omborga olib boradigan lahim) Shaxta stvolidan masofasi, metr _______________________________________________________________ Yer yuzasidan vertikal masofasi, metr __________________________________________________________ 20. Ekspluatatsiyaga qabul qilingan sana _______________________________________________________ 21. Ustki ombor pasportiga ilovalar: a) ombor va uning atrofini eng katta sigʻimdagi portlovchi materiallar omborxonasi zarba havo toʻlqinidan hisoblangan xavfsiz masofaga mos keladigan radiusda ( 1 : 10000 masshtabdan kam boʻlmagan) barcha binolar, yoʻllar va havo toʻlqinining harakatiga toʻsqinlik qiluvchi tabiiy toʻsiqlar chizilgan, masofalarni koʻrsatgan holda joylashtirish rejasi; b) ombor hududi va undagi barcha binolar, chegaralar, eshiklar, eshikchalar va boshqalarning (1 : 500 masshtabdan kam boʻlmagan) masofalari bilan koʻrsatilgan rejasi; d) yashinhimoya moslamasining yerga ulagichlarini joylashish sxemasi. 22. Pasport toʻldirilgan sana __________________________________________________________________ Imzolar: Yuridik shaxs rahbari ______________________ ______________________ (imzosi) (F.I.O) ______ nusxada tuzilgan, bir nusxasi portlovchi materiallar omborxonasida saqlanadi

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga 2-ILOVA

Portlovchi materiallar bilan muomala qilishda xavflilik darajasi boʻyicha moslik guruhlari

Moslik (xavflilik) guruhi Portlovchi materiallar va mahsulotlarning nomlari A Portlashni qoʻzgʻatuvchi portlovchi moddalar B Tarkibida portlashni qoʻzgʻatuvchi portlovchi moddalar mavjud boʻlgan mahsulotlar C Uloqtiruvchi portlovchi moddalar va boshqa deflagratsiyalovchi portlovchi moddalar yoki tarkibida ular boʻlgan mahsulotlar (tutunsiz porox) D Ikkilamchi detonatsiyalovchi portlovchi moddalar; tutunli porox; tarkibida portlashni qoʻzgʻatish vositalari va uloqtiruvchi zaryadlar boʻlmagan detonatsiyalovchi portlovchi moddalar E Tarkibida portlashni qoʻzgʻatish vositalari boʻlmagan, lekin uloqtiruvchi zaryadi boʻlgan ikkilamchi detonatsiyalovchi portlovchi moddalar boʻlgan mahsulotlar (yengil alangalanuvchi suyuqliklardan tashqari) F Tarkibida ikkilamchi detonatsiyalovchi portlovchi moddalar, portlashni qoʻzgʻatish vositalari va uloqtiruvchi zaryadlar boʻlgan (tarkibida yengil alangalanuvchi va giperbolik suyuqliklar boʻlganlaridan tashqari) yoki uloqtiruvchi zaryadlarsiz mahsulotlar G Pirotexnik moddalar va/yoki tarkibida ular boʻlgan mahsulotlar, hamda tarkibida portlovchi moddalar, shuningdek yorituvchi, yondiruvchi, yoshlantiruvchi yoki tutun hosil qiluvchi moddalar (suv bilan faollashtiriladigan yoki tarkibida oq fosfor, fosfidlar, yengil alangalanuvchi suyuqliklar yoki gellar boʻlmagan mahsulotlardan tashqari) N Tarkibida sezgirligi oʻta past detonatsiyalanuvchi moddali mahsulotlar S Tasodifan ishlab ketganda har qanday xavfli oʻramning oʻzi bilan cheklanadigan, basharti oʻrami alanga bilan parchalangan holda, portlash yoki uloqtirib yuborish cheklangan, avariya choralarini olib borishga yoki oʻramga bevosita yaqin joyda yongʻinni oʻchirishga toʻsqinlik qilmaydigan oʻramlangan moddalar va (yoki) mahsulotlar

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga 3-ILOVA

Portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish

Portlovchi materiallarning nomi _______________________________________________________________________________________________________ Kirim Chiqim Tekshiruvchining imzosi Kun, oy Har bir kun uchun qoldiq Qayerdan, qanday hujjat orqali qabul qilingan Tayyorlangan sana Partiya raqami Sutka davomida kirim Jami oy boshidan Kun, oy Qayerga, qanday hujjat orqali yuborilgan Partiya raqami Sutka davomida chiqim Jami oy boshidan 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga 4-ILOVA

Portlovchi materiallar berish va qaytarishni hisobga olish

Berilgan sana Portlatuvchining familiyasi Naryad-yoʻllanma sanasi, raqami Berilayotgan portlovchi materiallarning nomlanishi, mahsulot partiyasi raqamlari Oʻlchov birligi Berilgan portlovchi materiallarning miqdori Portlatuvchining portlovchi materiallarni qabul qilib olganligi toʻgʻrisidagi imzosi Sarflangan portlovchi materiallarning miqdori Qaytarilgan portlovchi materiallarning miqdori va raqami Portlovchi materiallar ombor mudiri yoki tarqatuvchining portlovchi materiallarni qabul qilib olganligi toʻgʻrisidagi imzosi Portlatuvchining portlovchi materiallarni topshirganligi toʻgʻrisidagi imzosi 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga 5-ILOVA

Portlovchi materiallarning saqlash uchastka punktida portlovchi materiallarning kirimi va chiqimini hisobga olish

Portlovchi materiallarni saqlash uchastka punktining shkaf ____-raqami Kun, oy Portlovchi materiallarni yetkazib bergan shaxsning F.I.O. Kirim Naryad-yoʻllanma raqami, sanasi Portlovchi materiallar nomi Portlovchi moddalar (kg), patron raqamlari Elektrodetonatorlar (dona) detonatorlar, dona Detonatsiya shnuri, m Olov oʻtkazuvchi shnur, m Oʻt oldirish patronlari, trubkalar 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18

Shaxs imzosi, Portlatish uchun olingan Ampula, dona Polietilenli idishlar, dona Portlovchi materiallarni yetkazib beruvchining Portlovchi materiallarni qabul qilganning Naryad-yoʻllanma raqami Portlovchi materiallar nomi Portlovchi moddalar (kg), patron raqamlari Elektrodetonatorlar (dona) Oʻt oldirish patronlari, trubkalar Detonatsiya shnuri, m Detonatorlar Olov oʻtkazuvchi shnur, m Kapsyul-detonatorlar, dona 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35

Imzo Qaytarildi Ampula, dona Polietilenli idishlar, dona Portlovchi materiallarni olgan portlatuvchi shaxs Portlovchi materiallarni bergan shaxs Portlovchi moddalar (kg), patron raqamlari Elektrodetonatorlar (dona) oʻt oldirish patronlari, trubkalar Olov oʻtkazuvchi shnur, m Detonatorlar, dona 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52

Imzo Uchastka saqlash punktidagi umumiy qoldiq Ampula, dona Portlovchi materiallar nomi Detonatsiya shnuri, m Polietilenli idishlar, dona Portlovchi materiallarni olgan portlatuvchi shaxs Portlovchi materiallarni bergan shaxs Portlovchi moddalar (kg), patron raqamlari Elektrodetonatorlar, dona 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69

Shaxs imzosi Detonatorlar, dona Detonatsiya shnuri, m Olov oʻtkazuvchi shnur, m Oʻt oldirish patronlari, trubkalar Ampula, dona Polietilenli idishlar, dona Portlovchi materiallarni topshirganning Portlovchi materiallarni qabul qilganning 70 71 72 73 74 75 75 77 78 79 80

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga 6-ILOVA

___________________________________________________________________________________ (yuridik shaxs nomi) NARYAD — YUK XATI ___-soni Portlovchi materiallar ombori _________________________________________________________________________________________________________ Berib yuborildi ____________________________________________________________________________________________________________________ Orqali ___________________________________________________________________________________________________________________________ Berib yuborilgan sana _______________________________________________________________________________________________________________ Portlovchi materiallarning nomi Oʻlchov birligi Talab qilingan Berib yuborilgan Ishlab chiqaruvchi zavod Ishlab chiqarilgan sana Miqdor Partiya raqami Portlovchi materiallarni bergan shaxsning imzosi Portlovchi materiallarni olgan shaxsning imzosi 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Yuridik shaxs rahbari ________________ ______________________________ (imzosi) (F.I.O) Bosh (katta) hisobchi ________________ ______________________________ (imzosi) (F.I.O)

Portlovchi materiallarni ishlab chiqarish, sotib olish, saqlash, tashish, ulardan foydalanish va ularni hisobga olish toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga 7-ILOVA

Yuridik shaxs _________________________________ Portlatish ishlari olib boriladigan joy ________________________ Smena__________________ NARYAD-YOʻLLANMA ____-soni “___” ___________ 20___-yil portlatish ishlarini amalga oshirish uchun porlatuvchi _________________________________________________________ga (F .I.O va ish raqami) Ish joyi (qazishmalar, obyektlar nomi) Portlatiladigan Berildi Shpur (quduq va boshqalar)dagi zaryadlar soni, dona Shpur (quduq va boshqalar)dagi zaryadning massasi, kg Portlovchi moddalar nomlari boʻyicha, kg Sekinlatish boʻyicha elektrodetonatorlar, dona Detonatorlar (noelektrik va boshqalar), dona Oʻt oʻtkazuvchi shnur, m 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Jami yozilgan______________________________________________________________________________________________________________________ Jami berilgan ______________________________________________________________________________________________________________________ Uchastka rahbari ___________________________________________________________________________________________________________________ Ventilyatsiya xizmati rahbari * ________________________________________________________________________________________________________ Portlovchi moddalarni bergan ______ _________________________________ Portlatish ishlari xizmati rahbari* _____ _____________________________ (ombor mudiri yoki tarqatuvchi) Tasdiqlayman *_________________________ Berilgan sana ____________________ Portlovchi moddalarni oldi ________ __________________________________ Portlatish ishlariga ruxsat beraman _____ ____________________________ (portlatuvchi) (texnik nazorat qiluvchi shaxs — ushbu smenada portlatish ishlari rahbari)

Berildi Elektr oʻt oldirish patronlari, trubkalar, dona Detonatsiyalovchi shnur, m Portlovchi moddalar nomlari boʻyicha, kg Sekinlashtirish boʻyicha elektrodetonatorlar, dona Detonatorlar (noelektrik va boshqalar), dona Oʻt oʻtkazuvchi shnur, m Elektr oʻt oldirish patronlari, trubkalar, dona Detonatsiyalovchi shnur, m 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23

(orqa tomoni) Ish joyi (qazishmalar, obyektlar nomi) Portlatildi Sarflandi Portlovchi materiallar sarflanishini tasdiqlovchi texnik nazoratchi shaxsning imzosi shpur (quduq va boshqalar)dagi zaryadlar soni, dona shpur (quduq va boshqalar)dagi zaryadning massasi, kg Portlovchi moddalar nomlari boʻyicha, kg Sekinlashtirish boʻyicha elektrodetonatorlar, dona Detonatorlar (noelektrik va boshqalar), dona Olovoʻtar shnur, m Elektr oʻt oldirish patronlari, trubkalar, dona Detonatsiyalovchi shnur, m 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Jami sarflangan ____________________________________________________________________________________________________ ___________________________________________________________________________________________________________________ (portlatuvchining imzosi) portlovchi materiallar qoldigʻini qabul qildi _____________________________________ ______________________________________________________________________________________________________________________________________________ (portlovchi materiallar omborining mudiri yoki tarqatuvchi) Sana __________________________ Portlovchi materiallar sarflanganligini tasdiqlovchi ushbu smenadagi portlatish ishlari rahbari — texnik nazoratchining familiyasi va ismi-sharifining bosh harflari ____________________________________________________________________________________ Portlovchi moddalarni yetkazib berishga jalb etiladigan ishchilarning familiyasi, ismi va otasining ismining bosh harflari ___________________________________________________________________________________________________________________________________

Vazir A. TASHPULATOV

Iqtisodiyot va moliya vaziri D. KUCHKAROV

Favqulodda vaziyatlar vaziri A. IKRAMOV

Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasi raisi A. ABDUXAKIMOV

Togʻ-kon sanoati va geologiya vaziri B. ISLAMOV

Energetika vaziri J. MIRZAMAHMUDOV

Transport vaziri I. MAXKAMOV

Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil oʻrinbosari J. URUNOV

Savdo-sanoat palatasi raisi D. VAXABOV

Toshkent sh.,

2026-yil 11-mart,

2026-yil 23-fevral

2026-yil 21-fevral

2026-yil 19-fevral

2026-yil 9-fevral

2026-yil 6-yanvar

2025-yil 25-dekabr

2025-yil 24-dekabr

21-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 16.04.2026-y., 10/26/3814/0359-son; 14.09.2026 y., 10/26/3814-1/0933-son)

lex.uz