📅 2026-yil 22-sentabr · Boshqa hujjatlar · Konstitutsiyaviy sudi
Rasmiy matn. Rasmiy hujjat. Tahririy izohlar kiritilmagan.
UzbekAI
📅 2026 йил 22 сентябрь · Бошқа ҳужжатлар · Конституциявий суди
Расмий матн. Расмий ҳужжат. Таҳририй изоҳлар киритилмаган.
📅 22 сентября 2026 г. · Другие документы · Конституционного суда
Официальный текст. Официальный документ. Редакционные примечания не включены.
📅 22 September 2026 · Other documents · Konstitutsiyaviy sudi
Official text. Official document. Editorial notes are not included.
Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг
қарори
Ўзбекистон Республикаси номидан
Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекси 288-моддаси иккинчи қисмининг Ўзбекистон Республикаси Конституциясига мувофиқлигини аниқлаш ҳакида
Ўзбекистон Республикаси Конституциявий суди (бундан буён матнда — Конституциявий суд) раислик қилувчи М. Абдусаломов, судьялар К. Камилов, Ж. Балкибаева, Р. Исмайлов, Ғ. Машкуров, А. Рахимов ва А. Рахмановдан иборат таркибда, бош консультант У. Гиязовнинг котиблигида, тарафларнинг вакиллари — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман) Ф. Эшматова, тегишли давлат органлари вакиллари ва Конституциявий суд ҳузуридаги Илмий-маслаҳат кенгаши аъзолари иштирокида, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман)нинг мурожаати бўйича Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекси 288-моддаси иккинчи қисмининг Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 27-моддаси учинчи қисмига мувофиқлигини аниқлаш тўғрисидаги ишни очиқ суд мажлисида кўриб чиқди.
Конституциявий суд маърузачи судья Р. Исмайловнинг маърузасини, мурожаат этувчи тарафнинг тушунтиришларини ва тегишли давлат органлари вакилларининг ҳамда Конституциявий суд ҳузуридаги Илмий-маслаҳат кенгаши аъзоларининг фикрларини эшитиб, иш материалларини ўрганиб чиқиб, қуйидагиларни аниқлади:
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман) Конституциявий судга мурожаат қилиб, Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекси 288-моддаси иккинчи қисмининг Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 27-моддаси учинчи қисмига мувофиқлигини аниқлашни сўраган.
Конституциявий суд Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 133-моддаси биринчи қисми 1-банди ва «Ўзбекистон Республикасининг Конституциявий суди тўғрисида»ги Конституциявий қонунининг (бундан буён матнда — Конституциявий қонун) 4-моддаси биринчи қисми 1-бандига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси қонунларининг Ўзбекистон Республикасининг Конституциясига мувофиқлигини аниқлайди.
Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман)нинг мурожаатида келтирилишича, унга келиб тушган мурожаатлар таҳлили ўрганилганда, 2025-2026 йиллар давомида ноқонуний маъмурий йўл билан қирқ саккиз соатдан ортиқ вақт ушлаб турилганлигидан норози бўлиб фуқаролардан 6 та мурожаат келиб тушганлиги, Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 27-моддаси учинчи қисмига мувофиқ шахс суднинг қарорисиз қирқ саккиз соатдан ортиқ муддат ушлаб турилиши мумкин эмаслиги, бироқ Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс 288-моддаси иккинчи қисмида чегара тартибини ёки Ўзбекистон Республикаси давлат чегараси орқали ўтиш пунктларидаги тартибни бузган шахслар баённома тузиш учун уч соатгача муддатга ушлаб турилиши мумкинлиги, ҳуқуқбузарнинг шахсини ва ҳуқуқбузарлик ҳолатларини аниқлаш учун зарур бўлган ҳолларда эса — ушлаш пайтидан бошлаб йигирма тўрт соат ичида прокурорга ёзма тарзда маълум қилиб, уч суткагача ёки ҳуқуқбузарда ўзининг шахсини тасдиқловчи ҳужжат бўлмаса, прокурорнинг санкцияси билан (суднинг қарорисиз) ўн суткагача муддатга ушлаб турилиши мумкинлиги ва бундаги уч суткагача ва ўн суткагача муддатларнинг белгиланиши шахснинг эркинлик ва дахлсизлик ҳуқуқини бузаётганлигини ва бу қоидалар Конституция нормаларига мувофиқ эмаслигини баён этган.
Шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман) томонидан маъмурий йўл билан ушлаб туриш муддатлари институти бўйича хорижий давлатларнинг қонунлари ўрганилганда, Россия Федерацияси ва Беларусь, Қозоғистон, Қирғизистон Республикаларида маъмурий йўл билан ушлаб туриш муддати уч соатгача эканлиги, Тожикистонда уч соатгача (ўн суткагача узайтирилиши фақат суд қарори асосида амалга оширилиши), Францияда тўрт соатгача эканлиги, Германияда аниқ вақт кўрсатилмаганлиги (ҳибсга олинган куннинг эртасидан кечиктирилмасдан судга етказилиши лозимлиги) аниқланган.
Мазкур ҳолатлардан келиб чиқиб, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман) Конституциявий суддан Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс 288-моддаси иккинчи қисмининг Конституцияга мувофиқлигини аниқлашни сўраган.
Конституциявий суд мазкур масалани ўрганиб чиқиб ва иш материалларини таҳлил қилиб, Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс 288-моддаси иккинчи қисмининг Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 27-моддаси учинчи қисмига мувофиқлигини аниқлаш лозим деган хулосага келди.
Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 27-моддасининг учинчи қисмида ҳибсга олишга, қамоққа олишга ва қамоқда сақлашга фақат суднинг қарорига кўра йўл қуйилиши, шунингдек, шахс суднинг қарорисиз қирқ саккиз соатдан ортиқ муддат ушлаб турилиши мумкин эмаслиги аниқ белгиланган.
Ўзбекистон Республикасида ўтказилган конституциявий ислоҳотлардан кейин «Habeas corpus» принципи кучайтирилди, яъни шахсни суд қарорисиз қирқ саккиз соатдан ортиқ ушлаб туриш мумкин эмаслиги Конституция даражасида мустаҳкамланди.
Мазкур конституциявий норма «Habeas corpus» принципининг асоси бўлиб, у шахснинг озодлигини чеклашда мустақил ва ҳолис суд назоратининг мажбурийлигини кафолатлайди, қирқ саккиз соатлик муддат шахс эркинлигини суд қарорисиз чеклашнинг мутлақ ва юқори чегараси ҳисобланади. Бу қоида шахс озодлигини чеклашнинг ҳар қандай шаклига, жумладан, маъмурий йўл билан ушлаб туриш шаклига ҳам татбиқ этилиши лозим.
БМТнинг Инсон ҳуқуқлари бўйича қўмитаси ўзининг Фуқаровий ва сиёсий ҳуқуқлар тўғрисидаги пакт юзасидан шарҳида суд қарорисиз ушлаб туришнинг энг мақбул муддати сифатида қирқ саккиз соат этиб белгилаган.
Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс 288-моддасининг иккинчи қисмида чегара тартибини ёки давлат чегараси орқали ўтиш пунктларидаги тартибни бузган шахслар ҳуқуқбузарнинг шахсини ва ҳуқуқбузарлик ҳолатларини аниқлаш учун зарур бўлган ҳолларда — ушлаш пайтидан бошлаб йигирма тўрт соат ичида прокурорга ёзма тарзда маълум қилиб, уч суткагача ёки ҳуқуқбузарда ўзининг шахсини тасдиқловчи ҳужжат бўлмаса, прокурорнинг санкцияси билан ўн суткагача муддатга ушлаб турилиши мумкинлиги белгиланган.
Шундай хулоса келиб чиқадики, шахс қонуннинг ушбу нормасига мувофиқ, суд қарорисиз — уч суткагача, яъни етмиш икки соатгача ёки ўн суткагача, яъни икки юз қирқ соатгача маъмурий йўл билан ушлаб турилиши мумкин.
Бунда маъмурий йўл билан ушлаб туриш муддатлари Ўзбекистон Республикаси Конституциясида қатъий белгиланган қирқ саккиз соатлик муддатдан яққол ошиб кетган.
Энг муҳими, ушбу нормаларда маъмурий йўл билан ушлаб туриш муддатини қирқ саккиз соатдан узайтириш зарурати туғилганда, бунинг учун суднинг қарорини олиш лозимлиги назарда тутилмаган.
Ўзбекистон Республикаси Конституциясига мувофиқ шахсни қирқ саккиз соатдан ортиқ ушлаб туриш фақат суд қарори асосида амалга оширилиши мумкин.
Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс 288-моддаси иккинчи қисмида назарда тутилган маъмурий йўл билан ушлаб туриш муддатини суд қарорисиз уч суткагача ёки ўн суткагача узайтириш мумкинлиги тўғрисидаги норма Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 27-моддаси учинчи қисмига мувофиқ эмас деган хулосани келтириб чиқармокда.
Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 13-моддасига кўра, Ўзбекистон Республикасида демократия умуминсоний принципларга асосланади, уларга кўра инсон, унинг ҳаёти, эркинлиги, шаъни, қадр-қиммати ва бошқа ажралмас ҳуқуқлари олий қадрият ҳисобланади.
Демократик ҳуқуқ ва эркинликлар Конституция ва қонунлар билан ҳимоя қилинади.
Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 15-моддаси биринчи қисми ва Конституциявий қонуннинг 21-моддасига мувофиқ, Конституциявий суд ишларини юритиш Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг устунлиги принципи, қонун чиқарувчи ҳамда ижро этувчи ҳокимиятнинг ҳужжатларида инсон ҳуқуқлари ва эркинликлари устуворлигига оид конституциявий принципнинг ҳамда Ўзбекистон Республикаси Конституцияси бошка нормаларининг руёбга чиқарилиши асосида амалга оширилади.
Конституциявий суд фақат Ўзбекистон Республикаси Конституциясига амал қилган ҳолда ишларни ҳал этади ва хулосалар беради.
Конституциявий суд юқорида кўрсатилган ҳолатларни инобатга олиб, Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекснинг 288-моддаси иккинчи қисмидаги шахсни маъмурий йўл билан қирқ саккиз соатдан ортиқ ушлаб туришга рухсат берувчи қоида Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 27-моддаси учинчи қисмига мувофиқ эмас деб ҳисоблайди.
Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 133-моддаси биринчи қисми 1-банди , «Ўзбекистон Республикасининг Конституциявий суди тўғрисида»ги Конституциявий қонуннинг 4-моддаси биринчи қисми 1-банд и, 67 , 69 , 70 , 72 ва 82-моддаларига амал қилган ҳолда, Конституциявий суд қарор қилди:
1. Ўзбекистон Республикаси Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекси 288-моддаси иккинчи қисмидаги «ҳуқуқбузарнинг шахсини ва ҳуқуқбузарлик ҳолатларини аниқлаш учун зарур бўлган ҳолларда эса — ушлаш пайтидан бошлаб йигирма тўрт соат ичида прокурорга ёзма тарзда маълум қилиб, уч суткагача ёки ҳуқуқбузарда ўзининг шахсини тасдиқловчи ҳужжат бўлмаса, прокурорнинг санкцияси билан ўн суткагача муддатга ушлаб турилиши мумкин»лигини назарда тутувчи норма Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 27-моддаси учинчи қисмига мувофиқ эмас деб топилсин.
2. Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг мазкур қарори тегишли ташкилотларга ижро учун юборилсин.
3. Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг ушбу қарори «Халқ сўзи» газетаси, «Ўзбекистон Республикаси қонунчилик тўплами», Ўзбекистон Республикаси қонунчилик маълумотлари миллий базаси ва Конституциявий суднинг расмий веб-сайтида эълон қилинсин.
4. Мазкур қарор қатьий, унинг устидан шикоят қилиниши мумкин эмас ва у расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ўзбекистон Республикаси Конституциявий суди
Тошкент ш.,
2026 йил 22 сентябрь,
КСҚ-8-сон
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining
qarori
Oʻzbekiston Respublikasi nomidan
Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksi 288-moddasi ikkinchi qismining Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiqligini aniqlash hakida
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudi (bundan buyon matnda — Konstitutsiyaviy sud) raislik qiluvchi M. Abdusalomov, sudyalar K. Kamilov, J. Balkibayeva, R. Ismaylov, Gʻ. Mashkurov, A. Raximov va A. Raxmanovdan iborat tarkibda, bosh konsultant U. Giyazovning kotibligida, taraflarning vakillari — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman) F. Eshmatova, tegishli davlat organlari vakillari va Konstitutsiyaviy sud huzuridagi Ilmiy-maslahat kengashi aʼzolari ishtirokida, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman)ning murojaati boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksi 288-moddasi ikkinchi qismining Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 27-moddasi uchinchi qismiga muvofiqligini aniqlash toʻgʻrisidagi ishni ochiq sud majlisida koʻrib chiqdi.
Konstitutsiyaviy sud maʼruzachi sudya R. Ismaylovning maʼruzasini, murojaat etuvchi tarafning tushuntirishlarini va tegishli davlat organlari vakillarining hamda Konstitutsiyaviy sud huzuridagi Ilmiy-maslahat kengashi aʼzolarining fikrlarini eshitib, ish materiallarini oʻrganib chiqib, quyidagilarni aniqladi:
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman) Konstitutsiyaviy sudga murojaat qilib, Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksi 288-moddasi ikkinchi qismining Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 27-moddasi uchinchi qismiga muvofiqligini aniqlashni soʻragan.
Konstitutsiyaviy sud Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 133-moddasi birinchi qismi 1-bandi va “Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyaviy sudi toʻgʻrisida”gi Konstitutsiyaviy qonunining (bundan buyon matnda — Konstitutsiyaviy qonun) 4-moddasi birinchi qismi 1-bandiga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi qonunlarining Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasiga muvofiqligini aniqlaydi.
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman)ning murojaatida keltirilishicha, unga kelib tushgan murojaatlar tahlili oʻrganilganda, 2025-2026-yillar davomida noqonuniy maʼmuriy yoʻl bilan qirq sakkiz soatdan ortiq vaqt ushlab turilganligidan norozi boʻlib fuqarolardan 6 ta murojaat kelib tushganligi, Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 27-moddasi uchinchi qismiga muvofiq shaxs sudning qarorisiz qirq sakkiz soatdan ortiq muddat ushlab turilishi mumkin emasligi, biroq Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeks 288-moddasi ikkinchi qismida chegara tartibini yoki Oʻzbekiston Respublikasi davlat chegarasi orqali oʻtish punktlaridagi tartibni buzgan shaxslar bayonnoma tuzish uchun uch soatgacha muddatga ushlab turilishi mumkinligi, huquqbuzarning shaxsini va huquqbuzarlik holatlarini aniqlash uchun zarur boʻlgan hollarda esa — ushlash paytidan boshlab yigirma toʻrt soat ichida prokurorga yozma tarzda maʼlum qilib, uch sutkagacha yoki huquqbuzarda oʻzining shaxsini tasdiqlovchi hujjat boʻlmasa, prokurorning sanksiyasi bilan (sudning qarorisiz) oʻn sutkagacha muddatga ushlab turilishi mumkinligi va bundagi uch sutkagacha va oʻn sutkagacha muddatlarning belgilanishi shaxsning erkinlik va daxlsizlik huquqini buzayotganligini va bu qoidalar Konstitutsiya normalariga muvofiq emasligini bayon etgan.
Shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman) tomonidan maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turish muddatlari instituti boʻyicha xorijiy davlatlarning qonunlari oʻrganilganda, Rossiya Federatsiyasi va Belarus, Qozogʻiston, Qirgʻiziston Respublikalarida maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turish muddati uch soatgacha ekanligi, Tojikistonda uch soatgacha (oʻn sutkagacha uzaytirilishi faqat sud qarori asosida amalga oshirilishi), Fransiyada toʻrt soatgacha ekanligi, Germaniyada aniq vaqt koʻrsatilmaganligi (hibsga olingan kunning ertasidan kechiktirilmasdan sudga yetkazilishi lozimligi) aniqlangan.
Mazkur holatlardan kelib chiqib, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman) Konstitutsiyaviy suddan Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeks 288-moddasi ikkinchi qismining Konstitutsiyaga muvofiqligini aniqlashni soʻragan.
Konstitutsiyaviy sud mazkur masalani oʻrganib chiqib va ish materiallarini tahlil qilib, Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeks 288-moddasi ikkinchi qismining Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 27-moddasi uchinchi qismiga muvofiqligini aniqlash lozim degan xulosaga keldi.
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 27-moddasining uchinchi qismida hibsga olishga, qamoqqa olishga va qamoqda saqlashga faqat sudning qaroriga koʻra yoʻl quyilishi, shuningdek, shaxs sudning qarorisiz qirq sakkiz soatdan ortiq muddat ushlab turilishi mumkin emasligi aniq belgilangan.
Oʻzbekiston Respublikasida oʻtkazilgan konstitutsiyaviy islohotlardan keyin “Habeas corpus” prinsipi kuchaytirildi, yaʼni shaxsni sud qarorisiz qirq sakkiz soatdan ortiq ushlab turish mumkin emasligi Konstitutsiya darajasida mustahkamlandi.
Mazkur konstitutsiyaviy norma “Habeas corpus” prinsipining asosi boʻlib, u shaxsning ozodligini cheklashda mustaqil va holis sud nazoratining majburiyligini kafolatlaydi, qirq sakkiz soatlik muddat shaxs erkinligini sud qarorisiz cheklashning mutlaq va yuqori chegarasi hisoblanadi. Bu qoida shaxs ozodligini cheklashning har qanday shakliga, jumladan, maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turish shakliga ham tatbiq etilishi lozim.
BMTning Inson huquqlari boʻyicha qoʻmitasi oʻzining Fuqaroviy va siyosiy huquqlar toʻgʻrisidagi pakt yuzasidan sharhida sud qarorisiz ushlab turishning eng maqbul muddati sifatida qirq sakkiz soat etib belgilagan.
Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeks 288-moddasining ikkinchi qismida chegara tartibini yoki davlat chegarasi orqali oʻtish punktlaridagi tartibni buzgan shaxslar huquqbuzarning shaxsini va huquqbuzarlik holatlarini aniqlash uchun zarur boʻlgan hollarda — ushlash paytidan boshlab yigirma toʻrt soat ichida prokurorga yozma tarzda maʼlum qilib, uch sutkagacha yoki huquqbuzarda oʻzining shaxsini tasdiqlovchi hujjat boʻlmasa, prokurorning sanksiyasi bilan oʻn sutkagacha muddatga ushlab turilishi mumkinligi belgilangan.
Shunday xulosa kelib chiqadiki, shaxs qonunning ushbu normasiga muvofiq, sud qarorisiz — uch sutkagacha, yaʼni yetmish ikki soatgacha yoki oʻn sutkagacha, yaʼni ikki yuz qirq soatgacha maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turilishi mumkin.
Bunda maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turish muddatlari Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasida qatʼiy belgilangan qirq sakkiz soatlik muddatdan yaqqol oshib ketgan.
Eng muhimi, ushbu normalarda maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turish muddatini qirq sakkiz soatdan uzaytirish zarurati tugʻilganda, buning uchun sudning qarorini olish lozimligi nazarda tutilmagan.
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiq shaxsni qirq sakkiz soatdan ortiq ushlab turish faqat sud qarori asosida amalga oshirilishi mumkin.
Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeks 288-moddasi ikkinchi qismida nazarda tutilgan maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turish muddatini sud qarorisiz uch sutkagacha yoki oʻn sutkagacha uzaytirish mumkinligi toʻgʻrisidagi norma Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 27-moddasi uchinchi qismiga muvofiq emas degan xulosani keltirib chiqarmokda.
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 13-moddasiga koʻra, Oʻzbekiston Respublikasida demokratiya umuminsoniy prinsiplarga asoslanadi, ularga koʻra inson, uning hayoti, erkinligi, shaʼni, qadr-qimmati va boshqa ajralmas huquqlari oliy qadriyat hisoblanadi.
Demokratik huquq va erkinliklar Konstitutsiya va qonunlar bilan himoya qilinadi.
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 15-moddasi birinchi qismi va Konstitutsiyaviy qonunning 21-moddasiga muvofiq, Konstitutsiyaviy sud ishlarini yuritish Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining ustunligi prinsipi, qonun chiqaruvchi hamda ijro etuvchi hokimiyatning hujjatlarida inson huquqlari va erkinliklari ustuvorligiga oid konstitutsiyaviy prinsipning hamda Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi boshka normalarining ruyobga chiqarilishi asosida amalga oshiriladi.
Konstitutsiyaviy sud faqat Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga amal qilgan holda ishlarni hal etadi va xulosalar beradi.
Konstitutsiyaviy sud yuqorida koʻrsatilgan holatlarni inobatga olib, Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksning 288-moddasi ikkinchi qismidagi shaxsni maʼmuriy yoʻl bilan qirq sakkiz soatdan ortiq ushlab turishga ruxsat beruvchi qoida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 27-moddasi uchinchi qismiga muvofiq emas deb hisoblaydi.
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 133-moddasi birinchi qismi 1-bandi , “Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyaviy sudi toʻgʻrisida”gi Konstitutsiyaviy qonunning 4-moddasi birinchi qismi 1-band i, 67 , 69 , 70 , 72 va 82-moddalariga amal qilgan holda, Konstitutsiyaviy sud qaror qildi:
1. Oʻzbekiston Respublikasi Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksi 288-moddasi ikkinchi qismidagi “huquqbuzarning shaxsini va huquqbuzarlik holatlarini aniqlash uchun zarur boʻlgan hollarda esa — ushlash paytidan boshlab yigirma toʻrt soat ichida prokurorga yozma tarzda maʼlum qilib, uch sutkagacha yoki huquqbuzarda oʻzining shaxsini tasdiqlovchi hujjat boʻlmasa, prokurorning sanksiyasi bilan oʻn sutkagacha muddatga ushlab turilishi mumkin”ligini nazarda tutuvchi norma Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 27-moddasi uchinchi qismiga muvofiq emas deb topilsin.
2. Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining mazkur qarori tegishli tashkilotlarga ijro uchun yuborilsin.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining ushbu qarori “Xalq soʻzi” gazetasi, “Oʻzbekiston Respublikasi qonunchilik toʻplami”, Oʻzbekiston Respublikasi qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi va Konstitutsiyaviy sudning rasmiy veb-saytida eʼlon qilinsin.
4. Mazkur qaror qatiy, uning ustidan shikoyat qilinishi mumkin emas va u rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudi
Toshkent sh.,
2026-yil 22-sentabr,
KSQ-8-son