UzbekAI

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг

қарори

НИЗОМ

НИЗОМ

СХЕМАСИ

СХЕМАСИ

ТАРТИБИ

НИЗОМ

СХЕМАСИ

БАҲОЛАШ МЕЗОНЛАРИ

БАҲОЛАШ МЕЗОНЛАРИ

НИЗОМ

ЖАДВАЛИ

РЎЙХАТИ

Касбий таълим тизимини тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни тасдиқлаш тўғрисида

Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Маҳаллани ривожлантириш ва жамиятни юксалтириш» йилида устувор йўналишлар бўйича ислоҳотлар дастурлари ва «Ўзбекистон — 2030» стратегиясини амалга ошириш бўйича давлат дастури тўғрисида» 2026 йил 16 февралдаги ПФ-22-сон Фармони ижросини таъминлаш, шунингдек, касбий таълим соҳасида институционал яхлитликни таъминлаш, ички ва ташқи меҳнат бозори талабларига мос кадрлар тайёрлаш тизимини тартибга солиш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Қуйидагилар:

Касбий таълим тўғрисидаги низом 1-иловага мувофиқ;

Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш тартиби тўғрисидаги низом 2-иловага мувофиқ;

Касбий таълим ташкилотларига педагог кадрларни танлов асосида ишга қабул қилиш тартиби тўғрисидаги низом 3-иловага мувофиқ;

Касбий таълим ташкилотлари ўқувчилари билимини баҳолаш тартиби тўғрисидаги низом 4-иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 5-иловага мувофиқ айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин.

3. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 6-иловага мувофиқ айрим қарорлари ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.

4. Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда:

ушбу қарорнинг мазмун-моҳияти ва аҳамияти тўғрисида жамоатчилик ўртасида тушунтириш ишларини амалга оширсин;

ўзлари қабул қилган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни уч ой муддатда ушбу қарорга мувофиқлаштирсин.

5. Ушбу қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси олий таълим, фан ва инновациялар вазири К.А. Шарипов зиммасига юклансин.

Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 сентябрдаги 526-сон қарорига 1-ИЛОВА

Касбий таълим тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом Ўзбекистон Республикасида касбий таълимни ташкил этиш ва уни амалга ошириш тартибини белгилайди.

Мазкур Низом талаблари барча касбий таълим ташкилотларига нисбатан татбиқ этилади.

2. Ўзбекистон Республикасида касбий таълим «Таълим тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикасининг Қонунига мувофиқ амалга оширилади.

3. Ўзбекистон Республикасида касбий таълим — иқтисодиётнинг ривожланиш истиқболлари ва устувор вазифаларини, замонавий техник ва технологик тенденцияларни ҳисобга олиб, меҳнат бозоридаги ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёж, иш берувчиларнинг таклифлари ҳамда «Ҳаёт давомида таълим олиш» тамойили асосида шахсларнинг таълим олишига мўлжалланган таълим туридир.

4. Касбий таълимни амалга оширишда Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунларига, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорларига, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари, қарорлари ва фармойишларига, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишларига, бошқа қонунчилик ҳужжатларига, шунингдек, ушбу Низомга амал қилинади.

5. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

академик қарздор — якуний назоратга киритилмаган ёки кирмаган, шунингдек, ушбу назорат тури бўйича қониқарсиз баҳо олган ўқувчи;

билим — муайян касбий фаолиятни амалга ошириш учун зарур бўлган маълумот, тушунча ва назарияларни ўзлаштириш натижаси;

бошланғич касбий таълим дастурлари — ЮНEСКО ташкилоти томонидан қабул қилинган Таълимнинг халқаро стандарт таснифлагичи (кейинги ўринларда — Халқаро таснифлагич) ва Ўзбекистон Республикасининг миллий малакалар рамкаси 3-даражасига мос келувчи таълим дастурлари;

буюртмачи техникум — илғор касбий маҳорат техникумларида ўқувчилар амалиётини ташкил этиш учун буюртма берувчи давлат касбий таълим ташкилоти;

давлат таълим стандарти — давлат томонидан таълимнинг мазмуни ва сифатига нисбатан белгиланадиган талаблар мажмуи;

илғор касбий маҳорат техникумлари — халқаро стандартлар ва замонавий технологиялар асосида рақобатбардош ўрта бўғин кадрларини тайёрлайдиган, шунингдек, ишлаб чиқариш таълими усталарининг малакасини ошириш ҳамда ҳудуддаги бошқа давлат касбий таълим ташкилотлари ўқувчилари учун етакчи амалиёт базаси ташкил этиладиган таълим ташкилоти;

инклюзив таълим дастури — ногиронлиги бўлган шахсларнинг алоҳида имкониятлари ва эҳтиёжларини инобатга олган ҳолда, уларнинг танлаган касб ёки мутахассислик бўйича касбий фаолият билан шуғулланишга қаратилган, мослаштирилган таълим дастурлари ҳамда махсус педагогик ёндашувлар ва қўшимча қўллаб-қувватлаш чораларини ўз ичига олган ҳужжатлар тўплами;

инклюзив таълим гуруҳи — касбий таълим ташкилотларидаги алоҳида таълим эҳтиёжлари бўлган ўқувчиларнинг бошқа (соғлом) ўқувчилар билан тенг ҳуқуқли ва биргаликда таълим олиши мақсадида ташкил этилган гуруҳ;

касб — махсус билим ва кўникмаларни талаб қиладиган муайян вазифа ва функцияларни бажариш билан боғлиқ бўлган маълум бир фаолият (машғулот) тури;

касбий таълим ташкилоти — Халқаро таснифлагич ва Ўзбекистон Республикасининг Миллий малакалар рамкаси 3, 4 ва 5-даражасига мос келувчи касбий таълим дастурлари асосида ўрта бўғин кадрларини тайёрлайдиган таълим ташкилоти;

квалификация — шахснинг муайян касбий фаолиятни амалга ошириш учун зарур компетенцияларга эгалиги ва уларнинг белгиланган талабларга мувофиқлиги даражаси;

компетенция — шахснинг муайян касбий фаолиятни амалга оширишда билим, кўникма ва малакаларини самарали қўллаши;

кўникма — билим ва тажриба асосида шаклланган, муайян вазифа ёки касбий фаолиятни бажаришга оид амалий ҳаракатлар йиғиндиси;

мутахассислик — муайян касб доирасида алоҳида меҳнат вазифалари ва функцияларини бажаришга ихтисослаштирилган, махсус билим, кўникма ва малакалар мажмуини назарда тутувчи касбий фаолият йўналиши;

таълим дастури — касб ва (ёки) мутахассислик бўйича давлат таълим стандарти ҳамда касбий стандарт (малака талаби) асосида ишлаб чиқилган ўқув натижаларини шакллантиришга қаратилган таълим мазмуни, ҳажми ҳамда уларни баҳолаш талабларини белгиловчи ўқув-меъёрий ҳужжат (малака талаби, ўқув режаси ва ўқув дастури);

техникум — қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ташкил этилган, бошланғич, ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари ҳамда тегишли квалификациялар ёки компетенцияларни эгаллаш имкониятини берувчи таълим дастурлари бўйича ўрта бўғин кадрларини тайёрлайдиган касбий таълим ташкилоти;

ўрта касбий таълим дастурлари — Халқаро таснифлагичнинг ва Ўзбекистон Республикасининг миллий малакалар рамкасининг 4-даражасига мос келувчи таълим дастурлари;

ўрта махсус касбий таълим дастурлари — Халқаро таснифлагичнинг ва Ўзбекистон Республикасининг миллий малакалар рамкасининг 5-даражасига мос келувчи таълим дастурлари;

ўқув дастури — фан (модул)лар ва амалиётларнинг мазмуни, ҳажми, таълим натижаларини баҳолаш талаблари ҳамда ахборот манбалари белгиланган ҳужжат;

ўқув жараёни жадвали — таълим жараёнининг кетма-кетлиги ва алмашувчанлигини, аттестация ва таътил вақтларини белгиловчи ҳужжат;

ўқув модули — таълим дастурининг мантиқан тугалланган, мустақил ва яхлит таркибий қисми бўлиб, муайян таълим натижаларига эришишга қаратилган назарий билимлар, амалий кўникмалар ва компетенцияларни шакллантиришни таъминлаш модули;

ўқув режаси — касб ёки мутахассислик бўйича ўқув фаолияти тури, фан блоклари, ўқув фанлари (модуллари) ва амалиётлари таркиби ва ҳажмини белгилайдиган ҳужжат;

қўшма таълим дастури — техникум ва хорижий таълим ташкилоти томонидан ҳамкорликда кадрлар тайёрлаш ва битирувчиларга тегишли даража(лар)да касбий таълим олганлиги тўғрисидаги хорижий давлатда ва Ўзбекистонда тан олинадиган квалификация (диплом ёки сертификат) берилишини назарда тутувчи таълим дастури.

2-боб. Касбий таълимнинг мақсади ва асосий вазифалари

6. Касбий таълимнинг мақсади «Ҳаёт давомида таълим олиш» тамойили асосида меҳнат бозори эҳтиёжларига мос, рақобатбардош, замонавий касбий компетенцияларга эга бўлган малакали ўрта бўғин кадрларини тайёрлаш, шахснинг касбий ривожланиши ва иқтисодиёт тармоқлари учун инсон капиталини шакллантиришдан иборатдир.

7. Қуйидагилар касбий таълимнинг асосий вазифалари ҳисобланади:

иқтисодиёт тармоқларининг жорий ва истиқболдаги эҳтиёжлари, меҳнат бозори тенденциялари ҳамда технологик ривожланиш жараёнларига мувофиқ рақобатбардош ўрта бўғин кадрларини тайёрлаш;

ўқувчиларда замонавий касбий билим, амалий кўникма, малака ва компетенцияларни, шу жумладан, рақамли технологиялар, сунъий интеллект, «яшил» иқтисодиёт ва сервис соҳаларига оид кўникмаларни шакллантириш;

таълим жараёнини ишлаб чиқариш билан интеграция қилиш, дуал таълим, иш жойида ўқитиш ва иш берувчилар иштирокида амалий тайёргарлик тизимини кенг жорий этиш;

таълим мазмунини халқаро таълим стандартлари, касбий стандартлар ҳамда иш берувчилар ва меҳнат бозори талаблари асосида янгилаб бориш;

ўқувчиларда танқидий ва ижодий фикрлаш, муаммоларни ҳал этиш, жамоада ишлаш, мулоқот қилиш ва касбий этика кўникмаларини ривожлантириш;

ногиронлиги бўлган шахсларни касбий таълимга кенг жалб этиш, уларни меҳнат бозорига интеграция қилиш ҳамда инклюзив таълим асосида тенг имкониятларни таъминлаш;

«Ҳаёт давомида таълим олиш» тамойили асосида аҳолини касбга ўргатиш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини оширишнинг узлуксиз тизимини ташкил этиш;

меҳнат бозори эҳтиёжларини инобатга олган ҳолда халқаро меҳнат муҳитида рақобатбардош бўлган мутахассислар тайёрлаш;

ногиронлиги бўлган шахслар учун мослашув даражаси, таълим олиш имконияти ҳамда меҳнат бозори эҳтиёжларини инобатга олган ҳолда кадрлар тайёрлашни йўлга қўйиш;

касбий таълим ташкилотида таълим сифати, баҳолаш ва квалификация бериш тизимини халқаро тажриба асосида такомиллаштириш;

иш берувчилар, таълим ташкилотлари ва давлат органлари ўртасида ҳамкорлик механизмларини ривожлантириш орқали инсон капиталини мустаҳкамлаш.

3-боб. Касбий таълимни ташкил этиш ва унинг фаолиятини йўлга қўйиш

8. Касбий таълим тизимида кадрлар Халқаро таснифлагич ва Ўзбекистон Республикаси миллий малака тизими талабларига мос равишда касбий таълим ташкилотларида тайёрланади.

9. Бошланғич касбий таълим дастурлари бўйича кадрлар тайёрлаш умумий ўрта таълим ташкилотларининг 9-синфини тамомлаган ўқувчилар учун — давлат гранти асосида, камида умумий ўрта маълумотга эга бўлган бошқа талабгорлар учун — давлат гранти ва тўлов-контракт асосида амалга оширилади.

10. Имконияти чекланган шахслар учун ихтисослаштирилган махсус техникумларда бошланғич касбий таълим дастурлари бўйича кадрлар тайёрлаш ақли заиф болалар учун ихтисослаштирилган мактаблар ҳамда инклюзив синфларнинг 9-синфини тамомлаган, «енгил даражада ақлий заиф» ташхиси қўйилган ўқувчилар учун давлат гранти асосида 1 йиллик ўқув дастурлари асосида амалга оширилиши мумкин. Бунда:

камида умумий ўрта маълумотга эга бўлган бошқа талабгорлар мазкур техникумларга 11-синф негизида давлат гранти асосида қабул қилинади;

ногиронлиги бўлган бошқа тоифадаги шахслар учун бошланғич касбий таълим дастурлари бўйича кадрлар тайёрлаш инклюзив таълим жорий этилган касбий таълим ташкилотларида 9-синф негизида давлат гранти асосида амалга оширилади.

11. Ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича кадрлар тайёрлаш камида умумий ўрта маълумотга эга бўлган шахслар учун давлат гранти ва тўлов-контракт асосида амалга оширилади.

Ногиронлиги бўлган шахслар учун ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича кадрлар тайёрлаш имконияти чекланган шахслар учун ихтисослаштирилган махсус техникумларда ҳамда инклюзив таълим ташкил этилган техникумларда камида умумий ўрта маълумотга эга бўлган талабгорлар учун 11-синф негизида давлат гранти асосида амалга оширилади.

12. Касбий таълим ташкилотлари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ташкил этилади, қайта ташкил этилади ва тугатилади.

Давлат касбий таълим ташкилотларини ташкил этиш, қайта ташкил этиш ва тугатиш Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёки Вазирлар Маҳкамасининг тегишли қарорлари асосида амалга оширилади.

Нодавлат касбий таълим ташкилотлари белгиланган тартибда жисмоний ва юридик шахслар томонидан қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ташкил этилади.

Ўзбекистон Республикаси резиденти бўлган юридик ва жисмоний шахсларнинг хорижий давлатлар ва инвесторлар билан тузилган шартномалари ва келишувлари асосида халқаро (давлатлараро) касбий таълим ташкилотлари ташкил этилиши мумкин.

Бунда мазкур касбий таълим ташкилотларининг номланиши томонларнинг ўзаро келишуви асосида ҳал этилади.

Халқаро (давлатлараро) касбий таълим ташкилотларини ташкил этиш, қайта ташкил этиш ва тугатиш Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларига мувофиқ амалга оширилади.

Касбий таълим ташкилотларини лицензиялаш, комплекс ва махсус давлат аккредитациясидан ўтказиш қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга оширилади.

13. Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги (кейинги ўринларда — Вазирлик) томонидан олий таълим ташкилотлари ўқув-услубий ёрдам кўрсатиш, таълим сифатини ошириш ҳамда моддий-техник базасини яхшилаш мақсадида давлат техникумларига бириктирилиши мумкин.

14. Олий таълим ташкилотлари давлат техникумларида қуйидаги вазифаларни амалга оширади:

техникумларнинг ўқув-услубий фаолиятини ривожлантириш;

таълим сифатини ошириш бўйича зарур чоралар кўриш;

олий таълим ташкилотларининг профессор — ўқитувчиларини техникумларга ўриндошлик асосида таълим беришга жалб этиш ва уларни олий таълим ташкилотлари бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан моддий рағбатлантириш;

техникумлар ва олий таълим ташкилотларининг ўзаро интеграциясини таъминлаш;

техникумларда халқаро таълим дастури асосида ўрта бўғин кадрларини тайёрлашда ҳамкорлик қилиш;

олий таълим ташкилотларига бириктирилган техникумларга молиявий ёрдам кўрсатиш.

15. Касбий таълим ва ишлаб чиқариш интеграцияси қуйидагича амалга оширилади:

касбий таълим ташкилотлари томонидан таълим дастурларини иш берувчилар, тармоқ корхоналари ва соҳавий ташкилотлар иштирокида ишлаб чиқиш ҳамда меҳнат бозори эҳтиёжларидан келиб чиққан ҳолда мунтазам янгилаб бориш;

дуал таълимни ташкил қилиш, иш жойида ўқитиш, модулли таълим ва амалий тайёргарликнинг бошқа шаклларини кенг жорий этиш;

ўқувчиларнинг ишлаб чиқариш амалиёти, малакавий амалиёти ва стажировкаларини ташкилотларда ва тадбиркорлик субъектларида ташкил этиш ҳамда уларнинг реал ишлаб чиқариш жараёнларида иштирок этишини таъминлаш;

иш берувчиларни ўқув жараёнини ташкил этиш, таълим сифатини баҳолаш, якуний аттестация ўтказиш ва квалификация бериш жараёнларига жалб этиш;

касбий таълим ташкилотлари ҳузурида замонавий технологиялар асосида жиҳозланган ўқув-амалий марказлар, компетенция марказлари, лабораториялар ва устахоналар ташкил этиш;

йирик саноат корхоналари, кластерлар, технопарклар ва тадбиркорлик субъектлари иштирокида корпоратив таълим, мақсадли кадрлар тайёрлаш ва ҳамкорликда ўқитиш тизимини ривожлантириш;

ишлаб чиқариш соҳасида фаолият юритаётган юқори малакали мутахассисларни педагогик фаолиятга жалб этиш, шунингдек, педагог кадрларнинг ташкилотларда мунтазам стажировка ўташини таъминлаш;

меҳнат бозорида юқори талабга эга бўлган касб ва мутахассисликлар бўйича давлат буюртмаси, мақсадли қабул ва иш берувчилар буюртмалари асосида кадрлар тайёрлашни ташкил этиш;

таълим натижаларини баҳолаш ва квалификация бериш жараёнларини касбий стандартлар, миллий квалификация тизими ва иш берувчилар талаблари асосида амалга ошириш;

касбий таълим ташкилотлари ва иш берувчилар ўртасида кадрлар тайёрлаш, амалиёт ўташ, битирувчиларни ишга жойлаштириш ва таълим сифатини ошириш бўйича узоқ муддатли ҳамкорлик шартномалари тузиш;

битирувчиларнинг бандлиги, меҳнат фаолияти натижалари ва иш берувчилар қаноатланиш даражасини касбий таълим самарадорлигини баҳолашнинг асосий мезонларидан бири сифатида белгилаш.

16. Касбий таълим ташкилоти ўз таркибида филиаллар, кафедралар, бўлимлар, ўқув хоналари ва лабораториялар, ўқув ва ўқув-ишлаб чиқариш устахоналари ва хўжаликлари, технопарклар, ўқув майдончалари (полигонлар), ётоқхоналар, умумий таълим дастурларини, касбий таълим дастурларини амалга оширувчи таркибий бўлинмалар, таълим жараёни билан боғлиқ бошқа таркибий бўлинмаларга, шу жумладан, инклюзив таълим бўлинмалари ва психологик-педагогик хизматларга эга бўлиши мумкин.

Давлат касбий таълим ташкилотларининг намунавий тузилмаси Вазирлик ҳузуридаги Касбий таълим агентлиги (кейинги ўринларда — Агентлик) томонидан тасдиқланади.

17. Агентлик ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча касбий таълим ташкилотлари учун мажбурий бўлган давлат таълим стандартлари, касбий таълим дастурлари мазмунини, касб ва мутахассисликларнинг номланишини, улар бўйича бериладиган малака даражаларини, ўқитишнинг минимал муддатларини, битирувчилар билимини баҳолаш мезонлари ҳамда ўқув-методик таъминотга қўйиладиган ягона талабларни белгилайди.

Ушбу талабларни бажариш Ўзбекистон Республикаси ҳудудида фаолият кўрсатаётган, ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар (хорижий таълим ташкилоти филиаллари бундан мустасно), барча касбий таълим ташкилотлари учун мажбурий ҳисобланади.

18. Касбий таълимнинг давлат таълим стандарти ҳамда касб ва мутахассисликлар бўйича таълим дастурларини ишлаб чиқиш учун Агентлик томонидан тегишли вазирлик ва идоралар мутахассислари, касбий ва олий таълим ташкилотлари педагог ходимлари, иш берувчилар ҳамда заруратга кўра халқаро экспертлардан иборат таркибда ишчи гуруҳ шакллантирилади.

Бунда таянч касбий таълим ташкилотлари рўйхати Агентлик томонидан белгиланади.

Касбий таълимнинг давлат таълим стандарти иқтисодиёт тармоқлари эҳтиёжлари, меҳнат бозори талаблари, Миллий малакалар рамкаси ҳамда илғор халқаро тажриба асосида Агентлик томонидан ишлаб чиқилади ва тасдиқланади.

Касбий таълим дастурлари тегишли касб ва лавозимларнинг касбий стандартлари ёки малака талаблари ҳамда халқаро таълим дастурлари асосида ишлаб чиқилади.

Таълим дастурлари тегишли вазирлик ва идоралар, касбий малакаларни ривожлантириш бўйича тармоқ кенгашлари, тадбиркорлик субъектлари бирлашмалари, йирик иш берувчилар ва уюшмалар билан келишилган ҳолда Агентлик томонидан тасдиқланади ҳамда амалиётга жорий этилади.

Зарур ҳолларда, давлат таълим стандарти, таълим дастурларини такомиллаштириш, уларга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш иш берувчи ташкилотларнинг таклифларига асосан Агентлик томонидан амалга оширилади.

Қўшма таълим дастурлари жорий этилган касб ва мутахассисликлар бўйича келишувга мувофиқ халқаро мутахассис-экспертлар томонидан белгиланган фан (модул)лар масофавий (онлайн) шаклда ўқитилиши мумкин.

Касбий таълим ташкилотларида кадрлар тайёрлашда гендер масалаларида чеклов ўрнатилмайди.

Ногиронлиги бўлган шахслар учун Агентлик томонидан Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги (кейинги ўринларда — Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги) билан биргаликда ўқувчиларнинг руҳий-физиологик имкониятлари ҳамда касбий кўникмаларни шакллантириш эҳтиёжидан келиб чиқиб, махсус таълим дастурлари ишлаб чиқилади.

Бунда ногиронлиги бўлган шахслар учун касблар бўйича ўқиш имкониятлари уларнинг алоҳида имкониятлари, касаллик турлари, соғлиғи ҳолати ҳамда меҳнат бозори эҳтиёжларидан келиб чиқиб, белгиланади ҳамда ўқувчилар қабул параметрлари Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги билан келишилган ҳолда Агентлик томонидан тасдиқланади.

Имконияти чекланган шахслар учун ихтисослаштирилган махсус техникумларда ўқув юкламалари ва фан (модул)лар ҳажми ўқувчиларнинг алоҳида таълим эҳтиёжлари ҳамда касбий мослашув даражасидан келиб чиқиб мослаштирилади.

Ногиронлиги бўлган шахсларга касбий таълим ташкилотларида улар танлаган касб ва мутахассисликлар бўйича ўқиш имконияти берилади. Бунда ногиронлиги бўлган шахслар учун касблар ва мутахассисликлар бўйича алоҳида чекловчи рўйхатларни шакллантиришга йўл қўйилмайди.

Имконияти чекланган шахслар учун ихтисослаштирилган махсус техникумларда «енгил даражада ақлий заиф» ташхиси қўйилган ўқувчилар учун ташкил этиладиган таълим дастурларига умумтаълим фанлари киритилмаслиги мумкин.

Бунда ўқув режалари асосан касбий фанлар, амалий машғулотлар ҳамда ўқувчиларнинг коммуникатив кўникмаларини ривожлантиришга қаратилган хорижий тил фанлари асосида шакллантирилади.

19. Касбий таълим ташкилотларига иш берувчилар талабларидан келиб чиқиб, Агентлик томонидан тасдиқланган намунавий таълим дастурлари асосида ишлаб чиқилган ишчи ўқув режаси ва ўқув дастурларини қайта кўриб чиқиш, шу жумладан, фан (модул)ларни бир-бирига интеграция қилиш ҳамда ажратилган соатлар доирасида мутахассислик ва умумкасбий фан (модул)ларнинг соатларини 30 фоизгача ўзгартириш ҳуқуқи берилади.

20. Касбий таълимда давлат таълим стандарти, таълим дастурларини, халқаро ва қўшма таълим дастурларини жорий этиш ҳамда мувофиқлаштириш Агентлик томонидан амалга оширилади.

21. Касбий таълим ташкилотларида халқаро ва қўшма таълим дастурлари асосида хорижий томон билан келишилган касб ва мутахассисликлар бўйича кадрлар тайёрланади.

Касбий таълим ташкилотларида халқаро ва қўшма таълим дастурлари асосида кадрлар тайёрлашда тегишли касб ва мутахассисликлар таълим дастурлари (ўқув режалари ва ўқув дастурлари), ўқув-методик таъминот, педагоглар малакасини ошириш, моддий-техник ва ўқув-лаборатория жиҳозлари билан таъминлаш амалга оширилади.

Бунда моддий-техник базани мустаҳкамлаш, педагоглар малакасини ошириш, ўқув-методик материалларни тайёрлаш ва ўқув адабиётларини яратиш, таржима қилиш ва нашр этиш, таълим жараёнига илғор педагогик ва ишлаб чиқариш технологияларини жорий этиш, шунингдек, таълим сифати ва самарадорлигини оширишга қаратилган бошқа чора-тадбирлар халқаро ва қўшма таълим дастурларининг ажралмас қисми ҳисобланади.

22. Касбий таълим ташкилотларида ўқувчилар, раҳбар ва педагог ходимлари ҳамда иш берувчилар таълим жараёни иштирокчилари ҳисобланади.

23. Касбий таълим ташкилоти юридик шахс ҳисобланади, ўз уставига, мустақил балансига, Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Ғазначилик қўмитасида ва унинг ҳудудий бўлинмаларида шахсий ҳисобварақларига (давлат таълим ташкилотлари учун), ўз номи кўрсатилган муҳрга, штамп ва бланкаларга эга бўлади.

24. Касбий таълим ташкилотларининг устави Агентлик томонидан тасдиқланган намунавий устав асосида белгиланган тартибда ишлаб чиқилади ва тасдиқланади.

25. Касбий таълим ташкилотлари ҳудудларнинг демографик, ижтимоий-иқтисодий ва географик шароитларини, ички ва ташқи меҳнат бозорининг тегишли соҳа мутахассисларига бўлган талабини, манфаатдор вазирлик ва идораларнинг кадрларга бўлган эҳтиёжи ҳамда халқаро ёки бошланғич, ўрта, ўрта махсус касбий таълим дастурлари асосида кадрлар тайёрлашни ҳисобга олган ҳолда ташкил этилади.

Касбий таълим ташкилотлари, зарур ҳолларда, бошқа ҳудудлардан келган ўқувчиларни ётоқхона билан таъминлайди.

Ўқувчилар ётоқхонада яшаши учун тўланадиган тўлов миқдори (бепул фойдаланишда бўладиган ётоқхоналар бундан мустасно) касбий таълим ташкилотлари томонидан белгиланади.

26. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимликлари касбий таълим ташкилотлари битирувчилари бандлигини таъминлашда ўз ваколатлари доирасида кўмаклашади ва касбий таълим ташкилотлари фаолиятини қўллаб-қувватлаш бўйича чора-тадбирларни ишлаб чиқади.

27. Касбий таълим ташкилотларининг раҳбар ва педагог ходимларига ижтимоий кафолатлар, қўллаб-қувватлаш ва имтиёзлар қонунчилик ҳужжатлари асосида белгиланади.

28. Касбий таълим ташкилотларида кундузги, дуал, масофавий ва кечки таълим шакллари жорий этилади.

29. Масофавий таълим шакллари жорий этиладиган касб ва мутахассисликлар рўйхати Агентлик томонидан белгиланади.

30. Ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурларида ҳомиладор ўқувчи-қизлар, 3 ёшгача бўлган фарзанд тарбияси билан шуғулланувчи ўқувчиларга назарий фан (модул)ларни масофавий ўзлаштиришга имконият яратилади.

Бунда таълим дастурларининг масофавий шаклда ўзлаштириладиган қисми Агентлик томонидан белгиланади.

31. Ўрта махсус касбий таълим дастурлари мос бакалавриат таълим йўналишлари билан интеграцияси таъминланган ҳолда ишлаб чиқилади.

Халқаро таснифлагичга мувофиқ айрим ўрта махсус касбий таълим дастурлари иш берувчиларнинг таклифлари ҳамда халқаро ва қўшма таълим дастурлари талаблари асосида фақат меҳнат бозорига кадрлар тайёрлаш ихтисослашувидан келиб чиқиб, бакалавриат таълим дастурлари билан интеграцияси таъминланмаган ҳолда, ўрта бўғин кадрларини тайёрлашга мослаштирилиши мумкин.

32. Касбий таълим ташкилотларида бошланғич, ўрта ва ўрта махсус касбий таълим даражалари бўйича таълим дастурларининг узвийлиги, изчиллиги ва ўзаро мувофиқлиги таъминланган ҳолда таълим дастурлари жорий этилади.

Ушбу таълим дастурлари асосида таълим олувчиларнинг ўқиш муддати улар томонидан аввалги малака даражаларида ўзлаштирилган ва тан олинган ўқитиш натижалари, модуллар ёки кредитлар ҳажмидан келиб чиққан ҳолда шахсий таълим траекторияси асосида белгиланади.

Бунда:

аввалги малака даражасида тўлиқ ўзлаштирилган ва белгиланган тартибда тан олинган модуллар (ўқитиш натижалари) ёки кредитлар кейинги малака даражасида қайта ўзлаштирилмайди;

тан олинган модуллар (ўқитиш натижалари) ёки кредитлар таълим дастурининг ажралмас қисми сифатида ҳисобга олинади;

кейинги малака даражасида ўқувчи фақат ўзлаштирилмаган ўқитиш натижалари бўйича ўқитилади ҳамда баҳоланади;

таълим дастурининг умумий ўқиш муддати тан олинган модуллар (ўқитиш натижалари) ёки кредитлар ҳажмига мутаносиб равишда белгиланади.

33. Касбий таълим ташкилотларида аҳолининг турли қатламлари учун қўшимча касб ва мутахассисликлар бўйича квалификация ва (ёки) компетенцияларни эгаллашга қаратилган, ўқитиш муддати олти ойдан ошмайдиган интенсив ва қўшимча ўқув курслари ташкил этилиши мумкин.

Тегишли лицензияга эга бўлган касбий таълим ташкилотларида автотранспорт воситалари ҳайдовчиларини тайёрлаш бўйича ўқув курслари ҳам ташкил этилиши мумкин.

Касбий таълим ташкилотларига белгиланган тартибда тузилган шартномаларга мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ҳузуридаги Бандликка кўмаклашиш жамғармаси маблағлари ҳисобидан турли ёшдаги фуқаролар ва ишсизларни касб-ҳунар, хорижий тиллар ва тадбиркорликка ўқитиш бўйича қисқа муддатли ўқув курсларини ташкил қилишга рухсат берилади.

Қисқа муддатли курсларни муваффақиятли тамомлаган битирувчиларга ўқиган модулига қараб тегишли компетенцияни (малакани) эгаллаганлик тўғрисида давлат намунасидаги сертификатлар берилади.

Инклюзив таълимни ташкил этишда Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги, соғлиқни сақлаш органлари ҳамда бошқа ваколатли ташкилотлар ҳам таълим жараёни иштирокчилари сифатида жалб этилади.

Ногиронлиги бўлган ўқувчилар учун қўшимча ижтимоий қўллаб-қувватлаш чора-тадбирлари қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга оширилади.

34. Касбий таълим ташкилотлари маҳаллий ва хорижий иш берувчилар билан тўлов-контракт асосида кадрлар тайёрлаш ва қисқа муддатли ўқув курсларини ташкил этиш бўйича тўғридан-тўғри шартномалар тузишлари мумкин.

Бунда касбий таълим ташкилоти:

қисқа муддатли ўқув курсларини ташкил этиш бўйича тузилган тўғридан-тўғри шартномаларга асосан кадрлар тайёрлаш учун шакллантирилган гуруҳлар ва ўқувчилар тўғрисидаги маълумотларни Агентликнинг тегишли платформасига киритишни таъминлайди;

ҳудудий миграция бўлинмалари билан хорижий иш берувчилар билан ҳамкорлик масаласида мазкур иш берувчиларнинг фаолият йўналиши, уларнинг белгиланган давлатларда қонунчиликка мувофиқ рўйхатдан ўтганлигини ўрганиб чиқади;

таълим дастурларини белгиланган тартибда тасдиқлаш учун Агентликка киритади;

қисқа муддатли ўқув курсларининг таълим тилини ўқувчиларнинг хоҳиши ва иш берувчиларнинг таклифлари асосида белгилайди;

қисқа муддатли ўқув курсларини ташкил этиш билан боғлиқ харажатлар сметасини ишлаб чиқади ҳамда шу асосда ўқитиш қийматини белгилайди.

Агентлик томонидан тасдиқланмаган ёки келишилмаган ўқув дастурлари бўйича қисқа муддатли ўқув курсларини бошлашга рухсат берилмайди.

35. Касбий таълим ташкилотларининг битирувчиларига иш берувчилар (ёки Малакани баҳолаш маркази) томонидан уларнинг кўникмаларини баҳолаш орқали тегишли (малакалар бўйича) разрядлар берилиши мумкин.

Бунда ўқувчиларга бериладиган разрядлар мазкур соҳа иш берувчилари томонидан тан олинади. Разрядлар берилиши йўлга қўйилмаган ҳолларда ишчи касблар бўйича битирувчиларнинг малакаси камида 3-малака разрядига тенглаштирилади.

Касбий таълим ташкилотлари битирувчилари мустақил равишда Малакани баҳолаш марказлари орқали касбий кўникмаларини баҳолаши мумкин.

36. Касбий таълимда тайёрланадиган касблар ва мутахассисликлар рўйхати Агентлик томонидан тасдиқланадиган Касбий таълимнинг тайёрлов йўналишлари, касблар ва мутахассисликлар классификатори асосида белгиланади.

37. Касбий таълим ташкилотларида тайёрланадиган касблар ва мутахассисликлар рўйхати меҳнат бозорининг кадрларга бўлган эҳтиёжидан ва тармоқ вазирликлари, идоралар, хўжалик бирлашмалари, йирик ташкилотлар, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимликлари, шунингдек, кадрлар буюртмачиларининг таклифларидан келиб чиққан ҳолда Агентлик томонидан белгиланади.

4-боб. Касбий таълим ташкилотлари ўқувчилари ўқишини кўчириш, қайта тиклаш ва уларни ўқишдан четлаштириш

38. Касбий таълим ташкилотларига ўқувчилар ўқишини кўчириш, қайта тиклаш ва уларни ўқишдан четлаштириш тартиби ушбу Низомга мувофиқ амалга оширилади.

39. Касбий таълим ташкилотлари ўқувчилари қонунчилик ҳужжатлари асосида ўқишини қайта тиклаш ва кўчириш ҳуқуқига эга.

Ўқишни кўчириш ёки қайта тиклаш, қоидага кўра, тегишли курс ёки семестрда ўқув машғулотлари бошланишига қадар амалга оширилади.

Касбий таълим ташкилотларида 1-курсга ўқишга қабул қилинган ўқув гуруҳларида ўқувчилар сони етарли бўлмаган ҳолларда уларнинг ўқишини бошқа (касб ёки мутахассисликлар) гуруҳларга тўғридан-тўғри кўчиришга рухсат берилади.

Нодавлат касбий таълим ташкилотларининг ўқувчилари ўқишини тўлов-контракт асосида (9-синф негизидаги бошланғич касбий таълим дастурлари бундан мустасно) давлат касбий таълим ташкилотларига кўчириш юзасидан мурожаат этишлари мумкин. Ушбу ўқувчиларнинг мурожаатлари Агентлик томонидан кўриб чиқилади.

Умумий ўрта таълим ташкилотларининг 9-синф битирувчилари ўқув йилининг биринчи семестри якунига қадар ўқишини давлат гранти асосида давлат касбий таълим ташкилотларига кўчириш бўйича мурожаат қилишлари мумкин.

40. Ўқишни кўчириш ёки қайта тиклаш ўқувчининг (ўқувчи вояга етмаган бўлса, унинг ота-онаси ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар) аризаси ва касбий таълим ташкилоти томонидан берилган академик маълумотнома, ўқувчининг курсдан-курсга ўтганлиги тўғрисидаги буйруқдан кўчирмадан иборат ҳужжатлар йиғмажилди асосида кўриб чиқилади.

Бунда ўқувчилар ўқишини кўчириш ёки қайта тиклаш махсус электрон платформа орқали амалга оширилганда, ўқувчилардан онлайн ариза қабул қилинади.

41. Ўқишни кўчиришда касб ва мутахассисликлар (турдош касб ва мутахассисликлар бундан мустасно) бўйича фан (модул)лар фарқи икки ойлик ўқув юкламадан ортиқ бўлса ўқишни кўчиришга рухсат берилмайди.

Бир таълим даражасидаги дастурдан бошқа таълим даражасидаги дастурга ўқишни кўчиришга йўл қўйилмайди.

42. Ўқувчиларнинг ўқишини кўчириш ёки қайта тиклашда касбий таълим ташкилоти директори томонидан касб ва мутахассисликлар таълим дастурларидаги фарқларни ёки қарзларни топшириш жадвали тасдиқланади (жорий ўқув йили давомида), шунингдек, ўқувчиларни ўқитиш курси белгиланади.

Кредит-модуль тизими жорий этилган таълим дастурлари бўйича ўқишини бошқа касбий таълим ташкилотларига кўчиришга рухсат берилган ўқувчиларнинг тегишли мутахассислиги ўқув режаси таққосланган ҳолда фан (модул)лар ва (ёки) кредитлар миқдоридаги фарқлар аниқланади.

Бунда тўпланиши лозим бўлган кредитлар миқдорининг 10 фоизигача ўзгариш бўлганда, фарқ қилган фанларни жорий ўқув йили якунига қадар ўзлаштириш лозим бўлади.

Тўпланиши лозим бўлган кредитлар миқдоридаги фарқ 10 фоиз ва ундан юқори бўлган ҳолларда ўқувчи мазкур босқични қайтадан ўқиши лозим.

43. Касбий таълим ташкилоти миқёсида бир даражадаги таълим дастурлари бўйича ўқишни кўчириш ёки таълим шаклини ўзгартириш масаласи мазкур касбий таълим ташкилоти томонидан кўриб чиқилади.

44. Хорижий таълим ташкилотларидан Ўзбекистондаги касбий таълим ташкилотларига ўқишни кўчириш масаласи Агентлик томонидан кўриб чиқилади.

Хорижий таълим ташкилотларидан ўқишни кўчиришни истаган шахслар Агентликка ўқишни кўчиришни истаётган касбий таълим ташкилотини кўрсатган ҳолдаги ариза, ўқиган таълим ташкилотидан берилган маълумотномани (баҳолар қайдномаси) топшириши талаб этилади.

45. Умумтаълим мактабларининг 9-синф битирувчилари ҳисобидан шакллантирилган гуруҳларда бошланғич касбий таълим дастурида таълим олаётган ўқувчилар ўқишини умумий ўрта таълим ташкилотларининг 10 ёки 11-синфларида ёхуд бошқа касбий таълим ташкилотларининг мос бошланғич касбий таълим дастурларида таълимни давом эттириши учун ўқишини кўчириш бўйича мурожаат этишлари мумкин.

46. Касбий таълим ташкилотларида бошланғич касбий таълим дастурлари асосида таълим олаётган ўқувчилар умумтаълим мактабларида ўқишни давом эттиришни хоҳлаганда, ўқувчиларнинг аризалари тегишлилиги бўйича Қорақалпоғистон Республикаси Касбий таълим агентлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри касбий таълим бошқармалари (кейинги ўринларда — ҳудудий бошқармалар) томонидан ўқувчининг умумтаълим мактабларида ўқишни давом эттиришини ҳал этиш учун Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг ҳудудий бошқармаларига юборилади.

Аризага қуйидаги ҳужжатлар илова қилинади:

ўқувчининг умумтаълим фанларидан ўзлаштириш кўрсаткичлари тўғрисидаги маълумотномаси (баҳолар қайдномаси);

умумтаълим мактабларида ўқишни давом эттириш истагидаги ўқувчининг ўқувчилар сафидан чиқариш тўғрисидаги касбий таълим ташкилоти директорининг буйруғи нусхаси;

умумтаълим мактабида ўқишини давом эттириш тўғрисида Болалар масалалари бўйича туман (шаҳар) комиссиясининг қароридан кўчирма.

Бунда умумтаълим мактаблари ўқувчининг касбий таълим ташкилотида ўқиган касб (мутахассислик)нинг таълим дастури умумтаълим мактабининг ўқув дастурларига мос келиш-келмаслигини аниқлайди ҳамда фанлар бўйича аниқланган фарқларни жорий ёки навбатдаги ўқув йилида бартараф этиш чораларини кўради.

47. Касбий таълим ташкилотлари ўқувчилари ўқишини кўчириш ҳудуд миқёсида ҳудудий бошқармалар, бир минтақадаги касбий таълим ташкилотидан бошқа минтақанинг (Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳри) касбий таълим ташкилотига кўчириш Агентлик томонидан кўриб чиқилади.

48. Давлат гранти асосида таълим олаётган ўқувчилар ўқишини кўчириш ёки қайта тиклашда уларга давлат гранти асосида таълимни давом эттириш имконияти берилади.

49. Ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича ўқувчилар ўқиши бир таълим шаклидан бошқа таълим шаклига кўчирилиши мумкин.

50. Ўқишни қайта тиклаш ўқувчи таълим олган тегишли касбий таълим ташкилоти томонидан кўриб чиқилади ва ҳал этилади. Ўқиши қайта тикланган ўқувчиларга ўқишдан четлаштирилган тегишли семестр ёки курс бошидан таълимни давом эттиришга рухсат берилади.

Ўқувчи олдин ўқиган касб ёки мутахассислик бўйича ўрта бўғин кадрлари тайёрлаш тўхтатилган бўлса, ўқувчининг хоҳишига кўра турдош касб ёки мутахассисликка ёки мазкур таълим ташкилотида тегишли касб ёки мутахассислик бўлмаса, унинг ўқиши ҳудудий бошқармалар томонидан бошқа таълим ташкилотига тикланишига розилик берилади.

51. Ўқув курсини тамомлаш якунлари бўйича ўқувчини навбатдаги курсга ўтказиш, такрорий йилга қолдириш ёки ўқувчилар сафидан чиқариш тўғрисида Педагогик кенгаш қарори қабул қилинади.

Бунда ўқувчини курсдан-курсга ўтказиш, курсда қолдириш ёки ўқувчилар сафидан чиқариш касбий таълим ташкилотининг буйруғи билан амалга оширилади. Курсдан-курсга шартли равишда ўтказишга йўл қўйилмайди.

52. Таълим дастурлари бўйича камида 3 та фан (модул)дан академик қарздорликка эга, ишлаб чиқариш ёки квалификация амалиётидан ўтмаган ўқувчилар Педагогик кенгашнинг қарори бўйича тегишли касб (мутахассислик) таълим дастури бўйича такроран ўқиш учун курсда қолдирилади.

Бунда академик қарздорликка эга бўлган ўқувчиларга ўқув ишлари бўйича директор ўринбосари томонидан тасдиқланган жадвал асосида 15 кун муддатда қайта топшириш имконияти берилади.

Қайта топширишда директорнинг буйруғига асосан ўқувчига бошқа педагог кадр(лар) ёки мутахассислар бириктирилади.

Қайта топшириш якунида академик қарздорлиги сақланиб қолган ёки «қониқарсиз» баҳо олган ўқувчилар Педагогик кенгашнинг қарорига мувофиқ директорнинг тегишли буйруғи асосида курсда қолдирилади.

Касбий таълим дастурлари асосида (умумтаълим мактабларининг 9-синф битирувчилари ҳисобидан шакллантирилган гуруҳлар ўқувчилари бундан мустасно) таълим олаётган ўқувчиларга ўзлаштирилмаган фанларни қайта топширишга қўшимча тўловларни амалга ошириш орқали рухсат берилади.

Ўқувчи такроран ўқиш учун курсда қолдирилганда, унинг ўқиган ўқув йили учун тўлаган контракт пули қайтарилмайди ва такроран ўқиётган курси учун янгидан тўлов амалга оширилади.

53. Кредит-модуль тизими жорий этилган касб (мутахассислик)лар таълим дастурлари бўйича бир фанга ажратилган аудитория соатининг 25 фоизини ва ундан ортиқ соатни сабабсиз қолдирган ўқувчи ушбу фандан четлаштирилиб, якуний назоратга киритилмайди ҳамда мазкур фан бўйича тегишли кредитларни ўзлаштирмаган ҳисобланади.

Касбий таълим ташкилотида академик қарздор ўқувчилар (9-синф битирувчилари ҳисобидан шакллантирилган гуруҳлар ўқувчилари бундан мустасно) таътил вақтида ёки кейинги семестрлар мобайнида тегишли фанлардан ўзлаштирилмаган кредитлар миқдорига мос равишда базавий тўлов-контракт миқдоридан келиб чиққан ҳолда тўловни амалга оширганда, ўзлаштирилмаган фанларни ўз ҳисобидан қайта ўқиш ҳуқуқига эга бўлади.

Педагогик кенгаш қарори билан академик қарздорликни бир марта бепул топширишга рухсат берилади.

54. Кредит-модуль тизими жорий этилган касб (мутахассислик) бўйича ўқувчини курсдан-курсга ўтказиш, унинг GPA қийматини ҳисобга олган ҳолда амалга оширилади.

Бунда GPA кўрсаткичи 2,4 дан кам бўлмаслиги талаб этилади. GPA кўрсаткичини тўплай олмаган ўқувчи қайта ўқиш учун тегишли курсда қолдирилади.

55. Кредит-модуль тизими жорий этилган касб (мутахассислик) таълим дастурлари бўйича семестр ва ўқув йили якуни натижалари бўйича академик қарздорлиги бор ўқувчилар ўқишдан четлаштирилмайди ва курсда қолдирилади.

Курсда қолдирилган ўқувчилар фақат қарздор бўлган модулларни ўзлаштириб, уларга мос равишда (9-синф битирувчилари ҳисобидан шакллантирилган гуруҳлар ўқувчилари бундан мустасно) шартнома маблағларини тўлайди. Шартнома асосида бир курсда қайта ўқиш сони чегараланмайди.

GPA кўрсаткичини ҳисоблашда ўқувчи таҳсил олган курс якунига кўра қайта топшириш натижалари ҳам инобатга олинади.

Ўқувчи ишлаб чиқариш (квалификация) амалиётига қатнашмаган ёки амалиёт якунлари бўйича «қониқарсиз баҳо» билан баҳоланган ҳолларда, у академик қарздор ҳисобланади ва GPA кўрсаткичидан қатъи назар, курсда қолдирилади.

Ўқув режасида белгиланган таълим олиш муддатида тегишли курсларни тамомлаган, лекин белгиланган кредит миқдорини тўплай олмаган ўқувчи касбий таълим ташкилотида (9-синф битирувчилари ҳисобидан шакллантирилган гуруҳлар ўқувчилари бундан мустасно) ўқишни битираётган ўқувчи сифатида қайд этилади.

Жами таълим олиш муддати биринчи курсга ўқишга қабул қилингандан сўнг 6 йилгача этиб белгиланади. Ўқувчи касб (мутахассислик) таълим дастури бўйича якуний курсни тугатгандан сўнг белгиланган энг кам кредитлар миқдорини тўплаб, шартнома тўловидан қарзи бўлмаса, «битирувчи» мақомига эга бўлади.

56. Касбий таълим ташкилоти ўқувчилари қуйидаги ҳолларда ўқишдан четлаштирилиши мумкин:

саломатлиги туфайли (тиббий комиссия маълумотномаси асосида) академик таътил олганда;

ўқишининг бошқа касбий таълим ташкилотига кўчирилиши муносабати билан;

доимий яшаш учун бошқа давлатга кўчиб кетганда;

суднинг қарори билан озодликдан маҳрум этилганда;

камида умумий ўрта маълумотга эга бўлган шахслардан шакллантирилган, бошланғич, ўрта ёки ўрта махсус касбий таълим дастурларида таълим олаётган ўқувчилар сафидан ўз хоҳишига кўра чиқаришни сўраб ариза билан мурожаат қилганда;

касбий таълим ташкилотининг уставида назарда тутилган мажбуриятларни бажармаганда;

вафот этганлиги сабабли;

узрсиз сабабларга кўра вояга етган шахслар 74 соатдан ортиқ дарс қолдирганда.

57. Касбий таълим ташкилотларида дарс машғулотларида узрсиз сабабларга кўра 18 соатдан ортиқ дарс қолдирган (платформа орқали аниқланади) ўқувчилар тўғрисида уларнинг ота-оналарига, яшаш манзиллари бўйича маҳалла фуқаролар йиғинига ҳамда бошқа манфаатдор идораларга хабар берилади.

58. Касбий таълим дастурларида таълим олаётган ўқувчилар қуйидаги сабабларга кўра ўқувчилар сафидан четлаштирилганда, касбий таълим ташкилоти томонидан унинг ўқиган муддати учун ҳақиқатда сарфланган харажатлар чегирилган ҳолда тегишли ўқув йили ёки семестри учун олдиндан амалга оширилган тўловнинг қолган қисми контрактнинг тегишли тарафининг ёзма мурожаатига кўра қайтариб берилади:

ўз хоҳишига биноан;

ўқишнинг бошқа касбий таълим ташкилотига кўчирилиши муносабати билан;

саломатлиги туфайли (тиббий комиссия маълумотномаси асосида);

ўқувчи суд томонидан озодликдан маҳрум этилганлиги муносабати билан;

вафот этганлиги сабабли.

Ўқувчи четлаштирилгунига қадар ўзлаштирган кредитлар миқдори касбий таълим ташкилоти томонидан тўлиқ ҳажмда ҳисобга олинади. Четлаштирилган ўқувчига белгиланган шаклдаги академик маълумотнома берилади.

59. Касбий таълим ташкилотлари ўқувчиларига академик таътил бериш тартиби Агентлик томонидан Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги билан келишган ҳолда белгиланади.

Касбий таълим ташкилоти ташаббуси билан ўқувчиларни касаллик, таътил, академик таътил ёки туғуруқ таътиллари пайтида таълим ташкилоти ўқувчилари сафидан чиқариб юборишга йўл қўйилмайди.

5-боб. Касбий таълимни бошқариш

60. Агентлик касбий таълим тизимида ягона давлат сиёсатини юритиш бўйича масъул орган ҳисобланади.

Барча давлат техникумлари Агентлик тасарруфида фаолият юритади.

Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги тизимида имконияти чекланган шахслар учун махсус техникумлар фаолият кўрсатади.

61. Агентлик тасарруфидаги техникумларга Агентлик директори, имконияти чекланган шахслар учун махсус техникумларга Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги директори томонидан белгиланган тартибда лавозимга тайинланадиган ва лавозимидан озод этиладиган директор раҳбарлик қилади.

Директор касбий таълим ташкилотининг фаолият натижалари учун шахсан жавоб беради.

Касбий таълим ташкилоти директори қонунчилик ҳужжатларига ва уставга мувофиқ таълим ташкилоти номидан иш юритади, шартномалар, шу жумладан, меҳнат шартномалари тузади, ишончномалар беради, белгиланган тартибда касбий таълим ташкилотининг шахсий ҳисобварақларини очади, ўз ваколати доирасида барча ходимлар ва ўқувчилар учун мажбурий бўлган буйруқлар чиқаради ва кўрсатмалар беради.

Директор белгиланган тартибда ишчи ва хизматчиларни ишга қабул қилади ва ишдан бўшатади, шунингдек, уларнинг хизмат вазифаларини белгилайди.

62. Барча давлат техникумларининг директор ва директор ўринбосарлари Вазирликнинг махсус электрон платформаси орқали очиқ танлов асосида танланади.

Имконияти чекланган шахслар учун махсус техникумлар директори ва директор ўринбосари лавозимлари учун ўтказиладиган танлов Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги томонидан ўтказилади, мазкур танловда Агентлик вакили ҳам иштирок этиши мумкин.

Танловга ҳужжат топширган директор ва директор ўринбосарлигига номзодлар белгиланган касбий стандартлар ва малака талабларига мос келмаганда ёки стратегик режасини тақдим этмаганда, танловда иштирок этмайди.

63. Танлов комиссияси директорлар бўйича Агентлик томонидан, директор ўринбосарлари бўйича ҳудудий бошқармалар томонидан ташкил этилади.

Ҳудудий бошқармаларда ташкил этилган танлов комиссияси таркибига Агентлик вакили киритилади.

Танлов комиссияси таркибига тегишли иқтисодиёт тармоқлари ва иш берувчилар вакиллари жалб этилади.

Махсус электрон платформа орқали танловга ҳужжат топширган номзодларнинг стратегик режасини танлов комиссияси кўриб чиқади ҳамда муҳокама қилади.

Танлов комиссияси томонидан стратегик режаси ижобий деб топилган ҳамда ислоҳотлар ва касбий таълим соҳаси бўйича берилган саволларга жавоблари бўйича энг муносиб номзод(лар) танланади.

64. Директор лавозимига муносиб деб топилган номзодлар билан Агентлик директори, директор ўринбосарлари билан ҳудудий бошқарма бошлиғи ўртасида белгиланган тартибда уч йиллик меҳнат шартномаси тузилади.

Уч йиллик меҳнат шартномаси якунида танлов комиссиялари томонидан директор ва директор ўринбосарларининг стратегик режасида белгиланган вазифаларнинг бажарилиши ва ўтган даврдаги фаолияти натижадорлиги таҳлил қилинади ҳамда меҳнат шартномасини келгуси уч йилга узайтириш ёки узайтирмаслик бўйича хулоса қабул қилинади.

Танлов комиссиялари хулосаси асосида директор(лар)нинг Агентлик раҳбари, директор ўринбосар(лар)ининг ҳудудий бошқарма бошлиғи буйруғига мувофиқ меҳнат шартномаси навбатдаги муддатга узайтирилади ёки меҳнат шартномаси бекор қилинади.

Бунда шартнома муддати тугаган директор ва директор ўринбосарлари меҳнат қонунчилигига мувофиқ эгаллаб турган лавозимидан озод этилади.

65. Танловни ташкил этиш ва ўтказиш тартиби Агентлик томонидан белгиланади.

66. Касбий таълим ташкилотида олий бошқарув органи ҳисобланган Педагогик кенгаш ташкил этилади.

Педагогик кенгаш таркиби касбий таълим ташкилоти директори, ўринбосарлари, педагог кадрлар, психолог, ахборот-кутубхона бўйича мутахассислардан иборат бўлади. Директор Педагогик кенгаш раиси ҳисобланади.

Педагогик кенгаш таркибига, заруратга кўра, иш берувчи ташкилотлар вакиллари киритилиши мумкин.

67. Педагогик кенгаш:

касбий таълим ташкилотини ривожлантиришнинг асосий йўналишлари, меҳнат бозори эҳтиёжлари асосида кадрлар тайёрлаш ва таълим сифатини таъминлаш ҳамда моддий-техник базани мустаҳкамлаш режаларини кўриб чиқади;

ўқувчиларни қабул қилиш, курсдан-курсга ўтказиш, курсда қолдириш ва ўқишдан четлаштириш масалаларини муҳокама қилади ҳамда тегишли қарорлар қабул қилади;

педагог кадрларнинг ижодий ташаббускорлигини ошириш, уларнинг педагогик тажрибасини оммалаштириш ҳамда малака ошириш ишларини ташкил этилишини муҳокама қилади;

тегишли норматив ҳужжатлар талабларига мувофиқ педагог кадрлар базавий тариф ставкасига белгиланган устама ҳақ тўловларини белгилаш масалаларини муҳокама қилади ҳамда тегишли қарор қабул қилади;

амалдаги тартибга кўра аттестацияга жалб қилинган педагог кадрларнинг педагогик маҳорати ва психологик тайёргарлигини баҳолаш натижаларини ўрганади;

Давлат аттестация комиссияси ва қабул комиссияси ҳисоботини муҳокама қилади.

68. Педагогик кенгаш мажлислари, қоида тариқасида, икки ойда камида бир марта ўтказилади. Педагогик кенгаш қарори умумий, очиқ овоз бериш орқали қабул қилинади.

Педагогик кенгаш қарорлари директорнинг буйруғи билан кучга киради.

69. Касбий таълим ташкилотларида тармоқ вазирлик ва идоралар ҳамда нодавлат нотижорат ташкилотлари вакилларини ўз ичига оладиган васийлик кенгашлари тузилиши мумкин.

Васийлик кенгаши таркиби ва унинг фаолият тартиби Агентлик томонидан тасдиқланади.

6-боб. Касбий таълим жараёнини ташкил этиш ва унинг мазмуни

70. Ўқувчилар ўқитиш курслари бўйича гуруҳларга, ўқитиш йўналиши бўйича эса — бўлимларга ҳамда кафедраларга бирлаштирилади.

Касбий таълим ташкилоти ўқув машғулотлари маърузалар шаклида ўтказилганда, ўқувчилар гуруҳларини бирлаштириши мумкин.

71. Касбий таълим ташкилотларида, қоида тариқасида, гуруҳларни тўлдириш камида 26 нафар ва энг кўпи билан 30 нафар ўқувчи доирасида белгиланади.

Бунда:

бошланғич, ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари асосида шакллантирилган гуруҳлардаги ўқувчилар сони 26 — 30 нафар;

ногиронлиги бўлган шахслар учун махсус техникумларда ўқувчилар сони ҳар бир гуруҳга 15 — 20 нафар;

маданият ва санъат соҳасида кадрлар тайёрловчи техникумларда касб ва мутахассисликлардан келиб чиқиб, 6 — 30 нафар этиб белгиланади.

Зарур ҳолларда буюртмачиларнинг таклифлари асосида касб ва мутахассисликлар бўйича битта гуруҳнинг ўқитиш харажатларининг қопланишидан келиб чиқиб, гуруҳдаги ўқувчилар сони 26 нафардан кам бўлиши мумкин.

72. Касбий таълим ташкилотларида гуруҳдаги ўқувчилар сони белгиланган меъёрлардан камайган тақдирда ёки ўқувчилар қабули натижасида шаклланмай қолган гуруҳлардаги ўқувчилар уларнинг хоҳишларига кўра бошқа гуруҳларга бирлаштирилади ва бунда давлат гранти ўринларига ўқишга қабул қилинган ўқувчининг бепул ўқишга бўлган ҳуқуқи сақлаб қолинади.

73. Ўқувчиларнинг ўқув юкламаси, амалиётлар ҳажми, семестрлар сони, бериладиган таътиллар ва ўқув жараёнини ташкил этишнинг бошқа масалалари таълим дастурларига мувофиқ белгиланади.

Айрим касблар ва мутахассисликлар бўйича танланган касбий таълим ташкилотларида давлат таълим стандарти, таълим дастурлари ёки таълим бериш методикалари тажриба-синовдан ўтказилиши ҳамда натижалар бўйича тегишли хулосалар қабул қилиниши мумкин.

74. Ўқув машғулотларини ўтказиш учун касбий таълим ташкилотларида гуруҳларда ўқувчилар сони 26 нафар (илғор касбий маҳорат техникумларида 20 нафар) ва ундан ортиқ бўлганда иккита кичик гуруҳга бўлган ҳолда қуйидаги тартибда ўқитишга рухсат этилади:

ўзбек тили (таълим ўзбек тилида олиб борилмайдиган гуруҳлар учун);

рус тили (таълим рус тилида олиб борилмайдиган гуруҳлар учун);

чет тили;

информатика ва ахборот технологиялари фанининг амалий машғулотлари;

жисмоний тарбия машғулотлари (ҳар бир гуруҳда йигитлар ёки қизлар сони камида 13 нафарни, илғор касбий маҳорат техникумларида камида 10 нафарни ташкил этган ҳолларда);

Қорақалпоғистон Республикасидаги таълим қорақалпоқ тилида олиб бориладиган гуруҳларда қорақалпоқ тили ўқув режасидаги она тили ва адабиёти фанига ажратилган соатлар ҳисобидан, таълим рус тилида олиб бориладиган гуруҳларга ўзбек тили учун ажратилган соатлар ҳажмида ўзбек тилига қўшимча соат ажратилган ҳолда ўқитилади.

Бошланғич, ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича ўқув жараёнига ривожланган давлатлар илғор тажрибалари ва методикалари асосида тадбиркорлик кўникмаларини ривожлантиришга йўналтирилган ўқув дастурлари (Бизнес асослари фани (модул) ўқитилади. Бизнес асослари фани (модул) ишчи ўқув режасига мувофиқ, ўқувчилар кичик гуруҳларга бўлиб ўқитилади.

75. Агентлик томонидан тасдиқланган таълим дастури асосида касбий таълимнинг тиббиёт, таълим (мусиқа ходими), маданият ва санъат, спорт йўналишлари бўйича махсус мутахассислик фан (модул)ларининг амалий машғулотлари кичик гуруҳларга бўлиб ҳамда якка тартибда ўқитилади.

Таълим (мусиқа ходими), маданият ва санъат йўналишлари бўйича якка тартибдаги ўқув машғулотлари тайёрлов йўналишларининг ўзига хос хусусиятларидан келиб чиқиб, тасдиқланган таълим дастурларига мувофиқ амалга оширилади.

Айрим касбий фанларни ўзлаштириш мураккаблигидан келиб чиққан ҳолда кичик гуруҳларга бўлиб ўқитиш касблар ва мутахассисликлар бўйича ишлаб чиқиладиган таълим дастурида белгиланади.

Ўқув режасидаги бошқа фан (модул)лар бўйича гуруҳларни кичик гуруҳларга бўлиб ҳамда якка тартибда ўқитиш кадрлар тайёрлаш бўйича буюртмачиларнинг қўшимча ажратилган маблағлари ҳисобидан амалга оширилишига рухсат этилади.

76. Касбий таълим ташкилотида таълим дастурларини муваффақиятли битирган ўқувчига давлат намунасидаги диплом берилади.

Ушбу диплом олинган билим, кўникма ва малакаларни меҳнат фаолиятида қўллаш ҳуқуқини беради.

77. Якуний давлат аттестациясидан ўтмаган битирувчиларга 3 йил давомида, якуний давлат аттестацияси фаолият кўрсатаётган даврда қайта давлат аттестациясидан ўтишига рухсат этилади.

3 йил давомида якуний давлат аттестациясидан ўтмаган битирувчилар якуний курснинг бошидан белгиланган фан (модул)ларни қайта ўқийди.

78. Касбий таълим фаолиятини давлат таълим стандарти асосида ташкил қилган касбий таълим ташкилотлари ўқув курслари битирувчиларига давлат намунасидаги ҳужжат (диплом, сертификат) Агентлик томонидан берилади.

Бунда касбий таълим ташкилотлари учун тайёрланадиган таълим олганлик тўғрисидаги диплом бланкалари муқоваларини харид қилиш Агентлик томонидан ташкил этилган тендер савдолари асосида амалга оширилиши мумкин.

79. Касбий таълим ташкилотларида бериладиган давлат намунасидаги диплом, сертификат, гувоҳнома намуналари Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланади.

80. Касбий таълим ташкилотларида бериладиган академик маълумотнома намунаси Агентлик томонидан тасдиқланади.

81. Касбий таълим ташкилоти халқаро стандартларга жавоб берса ёки халқаро ташкилотлар томонидан аккредитациядан ўтказилган бўлса, уларнинг рухсати асосида битирувчиларга бериладиган давлат намунасидаги диплом ва сертификатларга қўшимча маълумотлар киритилиши мумкин.

82. Давлат намунасидаги ҳужжатларни тўлдириш, сақлаш, битирувчиларга бериш ва ҳисобини юритиш тартиби Агентлик томонидан белгиланади.

83. Касбий таълим ташкилотларида таълим жараёни касбий таълим ташкилоти томонидан ишлаб чиқиладиган ва тасдиқланадиган ўқув жараёни жадвали ҳамда дарс жадвалига мувофиқ ташкил этилади.

Касбий таълим ташкилотларида ўқув йили давомида ўқувчиларга бериладиган таътиллар ўқув жараёни графигига мувофиқ берилади.

Бунда қишки таътил — камида 1-2 ҳафта, ёзги таътил — 6 — 10 ҳафтани ташкил этади.

Агентлик томонидан ўқувчиларга қўшимча таътиллар берилиши мумкин.

84. Ўқув машғулотлари учун икки академик ўқув соати давомийлиги узлуксиз 80 дақиқани ташкил этади.

Бунда ишчи ўқув режага мувофиқ 40 дақиқадан иборат бир академик ўқув соати жорий этилиши мумкин.

Модулли таълим дастурларидаги ўқув машғулотлари 2 — 6 академик ўқув соатида ташкил этилишига рухсат этилади.

Касбий таълимда ўқув йили икки семестрдан иборат бўлиб, семестрнинг давомийлиги 18 — 20 ҳафтани ташкил этади.

Бунда умумий ҳафталик юкламалари 54 соат, шундан аудитория машғулотлари кўпи билан 42 соатни ташкил этиб, қолган соатлар мустақил таълимга ажратилади.

Амалиёт машғулотлари ҳафтасига 36 — 40 академик соатгача ҳажмда белгиланади. Ўқитишнинг кредит-модуль тизими жорий қилинган таълим дастурларида мазкур ҳажмлар Агентлик томонидан ўзгартирилиши мумкин.

Ўқувчиларга берилган таътиллар ва ўқув юкламаларининг ўз вақтида бажарилиши ҳамда ҳафталик ўқув юкламаларини ҳисобга олган ҳолда ўқув йили учун ўқув соатларини тиғизлаштириш Агентлик рухсати асосида амалга оширилади.

85. Касб ва мутахассисликларнинг хусусиятлари ҳамда уларни ўқитиш учун белгиланган соатлар ҳажмидан келиб чиққан ҳолда бошланғич, ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича ўқувчиларни бир ёки бир нечта квалификацияларга ўқитиш йўлга қўйилади.

86. Касбий таълим ташкилотларида умумий ўрта таълим ташкилотининг 9-синф битирувчилари ҳисобидан шакллантирилган гуруҳларда бошланғич касбий таълим дастурлари умумтаълим ва мутахассислик фан (модул)лари билан интеграциялашган дастурлар асосида амалга оширилади.

Бошланғич касбий таълимнинг умумтаълим фанлари ва мутахассислик фан (модул)лари интеграциялашган дастурларининг давомийлиги 2 йилдан иборат бўлади.

87. Умумтаълим фанлари, қоидага кўра, касбларнинг хусусиятларидан келиб чиқиб, касбга мос танлов фанлари орқали ўқитилади.

Бошланғич касбий таълим дастурларида киритиладиган умумтаълим фанлари рўйхати ва соатлар ҳажми Ўзбекистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги билан келишилган ҳолда Агентлик томонидан тасдиқланади.

88. Касбий таълим дастурларида ўқув юкламалари тақсимланиши Агентлик томонидан тасдиқланган таълим дастурларига мувофиқ белгиланади.

89. Касбий таълим ташкилотларида ўқув йили 2 сентябрдан бошланади ва тасдиқланган ўқув жараёни графигига мувофиқ якунланади:

а) Бошланғич касбий таълим даражасининг 9-синф битирувчилари ҳисобидан шакллантирилган гуруҳларида ўқув даврининг умумий ҳажми қуйидагича тақсимланади:

назарий ва амалий таълим — 80 — 85 фоиз;

якуний давлат аттестацияси — 2 — 4 фоиз;

таътиллар — 13 — 16 фоиз.

Ўқишнинг норматив муддати икки йил бўлгани ҳолда ўқув жараёни жами 94 ҳафта давом этади.

Кадрлар тайёрлаш кундузги ва дуал таълим шаклларида олиб борилади.

Бошланғич касбий таълимнинг умумтаълим ва мутахассислик фанларини муваффақиятли тамомлаган ва давлат намунасидаги диплом олган битирувчилар мазкур диплом асосида меҳнат фаолияти билан шуғулланишлари ёки олий таълим ташкилотларида таълимни давом эттириш учун ҳужжат топширишлари мумкин;

б) Бошланғич касбий таълим даражасининг камида умумий ўрта маълумотга эга бўлган шахслардан шакллантирилган гуруҳларида ўқув даврининг умумий ҳажми қуйидагича тақсимланади:

назарий ва амалий таълим — 75 — 95 фоиз;

якуний давлат аттестацияси — 1 — 5 фоиз;

таътиллар — 4 — 20 фоиз.

Ўқишнинг норматив муддати икки йилгача бўлгани ҳолда ўқув жараёни 22 — 94 ҳафта давом этиши зарур. Ушбу таълим дастурида умумтаълим фанлари ўқитилмайди.

Кадрлар тайёрлаш кундузги, дуал, масофавий ва кечки таълим шаклларида олиб борилади. Мазкур таълим дастурларини тамомлаган битирувчилар меҳнат фаолияти билан шуғулланишлари мумкин бўлади;

в) Ўрта касбий таълим даражасида кадрлар тайёрлаш Халқаро таснифлагичнинг камида 3-даражасига мос таълим дастурларини тамомлаган ёки умумий ўрта маълумотга эга бўлган шахслар ҳисобидан касблар ва мутахассисликларнинг мураккаблигидан келиб чиққан ҳолда 2 йилгача муддатда ташкил этилади ҳамда ўқув даврининг умумий ҳажми қуйидагича тақсимланади:

назарий ва амалий таълим — 75 — 95 фоиз;

якуний давлат аттестацияси — 1 — 5 фоиз;

таътиллар — 4 — 20 фоиз.

Ўқишнинг норматив муддати икки йилгача бўлгани ҳолда ўқув жараёни 22 — 94 ҳафта давом этиши зарур.

Кадрлар тайёрлаш кундузги, дуал, масофавий ва кечки таълим шаклларида олиб борилади.

Мазкур таълим дастурларини тамомлаган битирувчилар меҳнат фаолияти билан шуғулланишлари мумкин бўлади;

г) Ўрта махсус касбий таълим даражасида кадрлар тайёрлаш Халқаро таснифлагичнинг камида 3-даражасига мос таълим дастурларини тамомлаган ёки умумий ўрта маълумотга эга бўлган шахслар ҳисобидан касблар ва мутахассисликларнинг мураккаблигидан келиб чиққан ҳолда камида 2 йил муддатда ташкил этилади ҳамда ўқув даврининг умумий ҳажми қуйидагича тақсимланади:

назарий ва амалий таълим — 80 — 85 фоиз;

якуний давлат аттестацияси — 1 — 3 фоиз;

таътиллар — 14 — 18 фоиз.

Ўқишнинг норматив муддати камида 2 йил бўлгани ҳолда ўқув жараёни камида 94 ҳафта давом этиши зарур.

Ўрта махсус касбий таълим дастурлари ва олий таълимнинг тегишли бакалавриат таълим йўналишларининг таълим дастурлари ўртасида Ўзбекистон Республикасининг Миллий малака рамкаси 5-даражасига қўйилган талаблар ҳамда тегишли касбий стандартларда белгиланган билим ва кўникмалар инобатга олинган ҳолда узвийлик таъминланади.

Кадрлар тайёрлаш кундузги, дуал, масофавий ва кечки таълим шаклларида олиб борилади.

Ўрта махсус касбий таълим дастурларининг битирувчиларига ўзлаштирган модуллари, тўплаган кредитлари ва олий таълим ташкилоти томонидан белгиланган балларнинг ўртача қийматидан (GPA) келиб чиқиб, бакалавриатнинг тегишли босқичидан ўқишни давом эттиришга рухсат этилади.

Кредит-модуль тизими жорий этилмаган ўрта махсус касбий таълим дастурларини муваффақиятли тамомлаган битирувчилар ўз соҳасига мос бакалавриат таълим йўналишлари бўйича кириш имтиҳонларисиз якка тартибдаги суҳбат орқали олий таълим ташкилотларида 2-курсдан ўқишни давом эттириш ҳуқуқига эга бўлади.

Олий таълим ташкилотларида ўқиш истагини билдирган ўрта махсус касбий таълим дастурлари битирувчилари Олий таълим фан ва инновациялар вазирлигининг ахборот тизими орқали электрон ариза топширади;

д) Агентлик томонидан тасдиқланадиган рўйхатга мувофиқ, айрим мутахассисликлар бўйича кадрлар тайёрлаш олий таълимнинг бакалавриат йўналишлари билан интеграция қилинмаган ҳолда, бевосита меҳнат бозори учун ўрта махсус касбий таълим даражасида амалга оширилади.

Бунда кадрлар тайёрлаш Халқаро таснифлагичнинг камида 3-даражасига мос таълим дастурларини тамомлаган ёки умумий ўрта маълумотга эга бўлган шахслар ҳисобидан касблар ва мутахассисликларнинг мураккаблигидан келиб чиққан ҳолда камида 2 йил муддатда ташкил этилади ҳамда ўқув даврининг умумий ҳажми қуйидагича тақсимланади:

назарий ва амалий таълим — 75 — 95 фоиз;

якуний давлат аттестацияси — 1 — 5 фоиз;

таътиллар — 4 — 20 фоиз.

Ўқишнинг норматив муддати камида 2 йил бўлгани ҳолда ўқув жараёни камида 94 ҳафта давом этиши зарур.

Кадрлар тайёрлаш кундузги, дуал, масофавий ва кечки таълим шаклларида олиб борилади.

Мазкур таълим дастурларини тамомлаган битирувчилар мос соҳаси бўйича меҳнат фаолияти билан шуғулланишлари мумкин бўлади.

90. Дуал таълим шаклида йил давомида ўқишга қабул қилинган гуруҳлар учун ўқиш гуруҳлар шакллантирилган даврдан сўнг тасдиқланган ўқув жараёни графигига мувофиқ бошланади ва якунланади.

91. Кечки таълим шаклида ўқув жараёни кундузги таълим учун тасдиқланган касб ва мутахассисликларнинг таълим дастурлари асосида касбий таълим ташкилотлари томонидан ишлаб чиқилган таълим дастурларига мувофиқ ташкил этилади.

Кечки таълим шаклининг ўқитиш давомийлиги кундузги таълим шаклидаги муддатлардан фарқланиши мумкин.

92. Касб ёки мутахассислик доирасида қўшимча квалификацияларни ўзлаштириш истагидаги шахсларни ўқитиш муддатлари олдинги таълим олган таълим дастурларининг тегишли фан (модул)лари ёки кредитларини ўзлаштирганидан келиб чиқиб, мазкур квалификацияларни ўзлаштириш учун ажратилган соатлар асосида белгиланади.

93. Вазирликлар, идоралар ва иш берувчиларнинг буюртмалари ёки ўқувчиларнинг хоҳиш-истаклари асосида ўқув режаларига қўшимча фанлар киритилиши мумкин.

Қўшимча фанларни ўқитиш харажатлари буюртмачиларнинг маблағлари ҳисобидан амалга оширилади.

7-боб. Илғор касбий маҳорат техникумлари фаолиятини ташкил этиш

94. Халқаро стандартлар ва замонавий технологиялар асосида ички ҳамда ташқи меҳнат бозори талабларига жавоб берадиган рақобатбардош ўрта бўғин кадрларини тайёрлаш, шунингдек, буюртмачи техникум ўқувчилари учун етакчи амалиёт базасини яратиш ҳамда ишлаб чиқариш таълим усталари малакасини ошириш мақсадида Илғор касбий маҳорат техникумлари (кейинги ўринларда — илғор техникумлар) фаолияти йўлга қўйилади.

95. Илғор техникумларда мос касб ва мутахассисликлар бўйича буюртмачи техникум ўқувчиларининг амалиётлари ташкил этилади.

96. Ҳудудий бошқармалар томонидан тасдиқлаган режа-график асосида буюртмачи техникум ўқувчилари учун илғор техникумларда амалий машғулотлар олиб борилади.

97. Илғор техникумда буюртмачи техникумлар ўқувчилари учун амалий машғулотлар муддатлари уларнинг давомийлиги касб ва мутахассисликлар хусусиятидан келиб чиқиб белгиланади.

Бунда буюртмачи техникумлар ўқувчиларининг амалиёти мазкур техникумлар ишлаб чиқариш таълими усталари томонидан амалга оширилади.

98. Илғор техникум ихтисослашуви бўйича буюртмачи техникум ўқувчилари амалиётларини ташкил қилиш режа-графиги ҳудудий бошқармалар томонидан Агентлик билан келишилган ҳолда ҳар йили ўқув йили бошлангунига қадар тасдиқланади.

99. Буюртмачи техникумлар билан касбий таълим дастурлари ҳамкорликнинг тармоқ шакли орқали амалга оширилади. Бунда буюртмачи техникум ва илғор техникум ўртасида амалиёт бошлангунга қадар шартнома тузилади.

Буюртмачи техникум амалиёт дастурининг илғор техникумда ўтайдиган тегишли қисмини белгилайди.

100. Илғор техникумда буюртмачи техникум ўқувчилари амалиётини ташкил қилиш бўйича шартнома намунаси Агентлик томонидан тасдиқланади.

101. Илғор техникум:

буюртмачи техникум ўқувчилари учун таълим ва тарбия жараёнларини ташкил этишда хавфсиз шароитлар яратишни;

буюртмачи техникум ўқувчиларини овқатланиш меъёрлари санитария қоидалари бўйича овқатлантириш ва ётоқхона (зарурат бўлганда) билан таъминлайди.

102. Амалиёт якуни бўйича буюртмачи техникум ва илғор техникум бажарилган ишлар далолатномасини имзолайди. Далолатнома икки нусхада тузилиб, буюртмачи техникум ва илғор техникумда сақланади.

103. Амалий машғулотларни илғор техникумларда ўтайдиган буюртмачи техникум ўқувчилари бепул ётоқхона, озиқ-овқат ва транспорт билан таъминланади.

Бунда ўқувчиларни бир кунлик озиқ-овқат билан таъминлаш учун базавий ҳисоблаш миқдорининг 15 фоизи миқдорида маблағ ажратилади, транспорт хизмати аутсорсинг асосида кўрсатилади.

104. Илғор техникумларга буюртмачи техникумлар ўқувчилари амалиётлари учун зарур хомашё материаллари Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан ажратилади.

105. Буюртмачи техникумлар ўқувчиларининг илғор техникумларда амалиёт ўташ тартиби Агентлик томонидан тасдиқланади.

106. Илғор техникумларда мавжуд йўналишлар бўйича ишлаб чиқариш таълими усталарининг малакасини ошириш курслари ташкил этилади. Бунда малака ошириш курслари Агентлик ҳузуридаги Касбий таълимни ривожлантириш институти томонидан мувофиқлаштирилади.

107. Илғор техникумларда ҳар бир гуруҳда ўқувчилар сони 20 нафар этиб белгиланади.

108. Илғор техникумларда халқаро таълим дастурлари бўйича кадрлар тайёрлаш давлат гранти асосида амалга оширилади.

109. Илғор техникумлар фаолиятини молиялаштириш ҳамда ходимлари меҳнатига ҳақ тўлаш шартлари ва миқдорлари Ўзбекистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълим вазирлиги ҳузуридаги Ихтисослаштирилган таълим муассасалари агентлиги тизимидаги ижод мактаблари учун белгиланган шартларда амалга оширилади.

Бунда илғор техникумлар раҳбар ва ходимлари Агентлик томонидан белгиланган тартиб асосида рағбатлантирилади.

110. Илғор техникумларнинг моддий-техник базаси иқтисодиёт тармоқларидаги ўзгаришлардан келиб чиқиб, ҳар уч йилда бир марта янгилаб борилади.

Бунда илғор техникумларнинг фойдаланишдан чиқарилган моддий-техник ресурслари кейинчалик таълим жараёнида фойдаланиш учун турдош йўналишда кадрлар тайёрлайдиган Агентлик тасарруфидаги техникумларга бепул берилади.

8-боб. Ўқувчилар билими, кўникма ва малакаларини баҳолаш, таълим сифати назорати

111. Касбий таълим ташкилотларида таълим сифатини ташқи баҳолаш қуйидаги шаклларда амалга оширилади:

комплекс ва махсус давлат аккредитациясидан ўтказиш;

таълим ташкилотлари фаолиятини хавфларни таҳлил қилиш асосида ўрганиш;

касбий таълим ташкилотларининг миллий рейтингини юритиш;

умуммиллий иш берувчилар сўровномасини ўтказиш;

умуммиллий ўқувчилар ва битирувчилар сўровномаларини ўтказиш.

112. Таълим сифатини ички баҳолаш доирасида қуйидагилар амалга оширилади:

давлат таълим стандарти ва таълим дастурлари талабларига риоя этилишини мониторинг қилиш;

таълим жараёнининг белгиланган талаблар асосида ташкил этилганлигини ўрганиш;

таълим ташкилотининг малакали педагог кадрлар билан таъминланганлик даражасини баҳолаш;

моддий-техник база ва ўқув-амалий инфратузилма ҳолатини ўрганиш;

ўқувчиларнинг таълим ва тарбия олиши учун зарур шарт-шароитлар яратилганлигини баҳолаш;

битирувчиларнинг бандлиги ва иш берувчилар қаноатланиши даражасини мониторинг қилиш;

таълим сифатини таъминлашга оид жараёнларни мувофиқлаштириш;

касбий таълим ташкилотида ички (ўзини ўзи) баҳолаш жараёнининг даврий равишда ўтказилишини таъминлаш;

касбий таълим ташкилотини ташқи баҳолаш жараёнларига тайёрлаш.

113. Таълим стандарти талабларининг бузилгани учун жавобгарлик касбий таълим ташкилоти раҳбарияти зиммасига юкланади.

114. Касбий таълим дастурлари доирасида касбий таълим ташкилоти ўқувчиларининг билими, кўникма ва малакаларини баҳолаш қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга оширилади.

115. Касбий таълим сифатини назорат қилиш қуйидаги шаклларда амалга оширилади:

ички назорат — белгиланган тартибда тасдиқланадиган низом асосида ҳудудий бошқарма ёки касбий таълим ташкилоти томонидан ўтказилади. Бунда касбий таълим ташкилотларида Таълим сифати назорати бўлими бош мутахассиси лавозимини ташкил этиш учун бюджет маблағлари ҳисобидан штат бирликлари ажратилади;

ташқи назорат — Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ҳузурида Таълим сифатини таъминлаш миллий агентлиги томонидан тасдиқланадиган тартиб асосида;

давлат-жамоат назорати — Агентлик ва у билан келишган ҳолда нодавлат нотижорат ташкилотлари ва кадрларга талабгорлар томонидан;

якуний давлат аттестацияси — касбий таълим ташкилотларида ташкил этиладиган якуний давлат аттестация комиссиялари томонидан.

Касбий таълим ташкилотларида якуний давлат аттестациясини ўтказиш тартиби Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланади.

116. Битирувчиларни якуний баҳолаш соҳа экспертлари, касбий малакаларни ривожлантириш бўйича тармоқ кенгашлари, баҳолаш ташкилотлари, иш берувчилар, уюшмалар ва тадбиркорлик субъектлари бирлашмалари вакиллари иштирокида кўргазмали-амалий имтиҳонлар шаклида амалга оширилади.

117. Халқаро ва қўшма таълим дастурлари битирувчиларининг якуний давлат аттестацияси касбий таълим ташкилоти ва хорижий ташкилот келишувига мувофиқ белгиланган давлатда ташкил қилинади. Бунда иккинчи томон вакиллари офлайн ёки онлайн шаклда иштирок этишлари мумкин.

9-боб. Касбий таълим ташкилотлари педагог кадрлари

118. Касбий таълим ташкилотларида Вазирлик томонидан тасдиқланадиган касбий стандартлар асосида тегишли маълумотга ва белгиланган талабларга жавоб берадиган педагог кадрлар ишлаш ҳуқуқига эга. Педагогик фаолият билан шуғулланиш амалдаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ тақиқланган шахслар бундан мустасно.

119. Касбий таълим ташкилотларига педагог кадрлар касбий таълим ташкилотлари томонидан ишга қабул қилинади.

Касбий таълим ташкилотларида педагог кадрларни ишга қабул қилиш тартиби Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланади.

120. Касбий таълим ташкилоти педагог кадрларининг ўқув юкламалари тегишли норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар асосида белгиланади.

Педагог кадрларнинг (ўқув фанлари ва соатлар бўйича) бошқа педагог кадрлар ўрнида ишлаш тартиби тегишли норматив ҳужжатларга мувофиқ амалга оширилади.

121. Касбий таълим ташкилотлари педагог кадрларини аттестациядан ўтказиш белгиланган тартибда ваколатли давлат органи томонидан амалга оширилади.

122. Касбий таълим ташкилоти директори педагог кадрларнинг педагогик, касбий ва психологик маҳоратини ҳамда малакасини ошириш ва уларни қайта тайёрлаш учун жавоб беради.

123. Касбий таълим ташкилоти педагог кадрларини қайта тайёрлаш, уларнинг малакасини ошириш белгиланган муддатларда ва тартибда амалга оширилади.

Касбий таълим ташкилоти раҳбар ва педагог кадрларининг малака оширишга бўлган эҳтиёжларини аниқлаш мақсадида уларнинг мустақил иш натижалари, ўз устида ишлаши, турли танловларда иштирок этиши ва бошқа касбий фаолиятида эришган ютуқларига оид маълумотларни жамлаш ва таҳлил қилиш учун электрон портфолио тизимидан фойдаланилади.

124. Зарурат бўлганда касбий таълим ташкилоти ишлаб чиқариш таълими усталарини, шунингдек, тегишли билим ҳамда амалий кўникмаларга эга бўлган, олий маълумоти бўлмаган бошқа мутахассисларни амалий ва қўшимча машғулотлар ўтказиш учун жалб этиши мумкин.

Олий маълумотга эга бўлмаган шахслар томонидан ўтиладиган амалий ва қўшимча машғулотлар рўйхати Агентлик томонидан тасдиқланади.

Ишлаб чиқариш таълими усталари педагогик қайта тайёрлаш курсларидан ўтмасдан касбий таълим ташкилотларида педагогик фаолият билан шуғулланишга ҳақли.

125. Маданият, мусиқа ва санъат йўналишларидаги касбий таълим ташкилотларида тайёрланадиган касб ва мутахассисликлар таълим дастурларига мувофиқ концертмейстер (жўрнавоз, иллюстратор) иштироки талаб этиладиган фанлар соатлар фонди доирасида концертмейстер (жўрнавоз, иллюстратор) лавозимлари жорий этилади ва уларнинг йиллик ўқув юкламаси 960 соат этиб белгиланади.

126. Касбий таълим ташкилотлари педагог кадрларининг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари тегишли норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга мувофиқ белгиланади.

127. Касбий таълим ташкилотлари раҳбарияти педагог кадрларнинг касбий таълим тизимида кадрлар тайёрлаш соҳасидаги таклифлар ва ўқув-методик материалларини, шунингдек, илмий изланишлар олиб боришини ўз ваколатлари доирасида қўллаб-қувватлайди.

Педагог кадрларнинг таклифларини ва ўқув-методик материалларини касбий таълим тизимида оммалаштириш таълим ташкилоти раҳбарияти томонидан амалга оширилади.

10-боб. Касбий таълим ташкилотлари ўқувчилари

128. Ўқувчилар касбий таълим ташкилотига ўқишга директорнинг буйруғи билан қабул қилинади.

129. Ўқувчилар қуйидаги ҳуқуқларга эга:

давлат таълим стандартига мувофиқ касбий таълим олиш, қўшимча (шу жумладан, тўлов асосида) таълим хизматларини олиш;

касбий таълим ташкилоти фаолиятига доир масалаларни муҳокама ва ҳал этишда бевосита ёки билвосита (фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ва нодавлат нотижорат ташкилотлари орқали) иштирок этиш;

белгиланган тартибда касбий таълим ташкилоти маъмуриятининг буйруқлари устидан шикоят қилиш;

касбий компетенциялар ва умумтаълим фанларини ўзлаштиришни ривожлантиришга қаратилган турли кўрик-танловларда белгиланган тартибда иштирок этиш;

ахборот — кутубхоналар, касбий таълим ташкилотининг ўқув, ижтимоий, даволаш ва бошқа бўлинмалари хизматларидан таълим ташкилоти уставида белгиланган тартибда бепул фойдаланиш.

Ўқувчилар касбий таълим дастурида, касбий таълим ташкилотининг уставида, шунингдек, бошқа қонунчилик ҳужжатларида белгиланган ҳуқуқлардан фойдаланиши мумкин.

130. Касбий таълим ташкилотида ўқувчиларнинг вазифалари ва мажбуриятлари қонунчилик ҳужжатлари талабларига мувофиқ касбий таълим ташкилотининг уставида белгиланади.

131. Таълим дастурларини ўзлаштиришдаги ютуқлари, тажриба-конструкторлик, дизайн ва бошқа ишларни ривожлантиришда муваффақиятга эришгани учун ўқувчиларни рағбатлантиришнинг турли шакллари қўлланиши мумкин.

11-боб. Касбий таълим ташкилотларининг молиявий таъминоти

132. Касбий таълимни молиялаштириш манбалари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ белгиланади.

133. Етим болалар ёки ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларнинг (ўқувчилар) моддий таъминоти амалдаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ тўлиқ давлат таъминотида бўлади.

134. Касбий таълим ташкилотларига ўқув амалиёти жараёнида ва дарсдан бўш вақтда ўқувчилар иштирокида ишлаб чиқарилган яримтайёр ва тайёр маҳсулотларни (товар, иш ва хизматларни) савдо шохобчаларини ташкил қилган ҳолда намойиш қилиш ва сотишга рухсат берилади.

Бунда давлат техникумлари, истисно тариқасида, буюртмачилар билан тўғридан-тўғри шартнома тузади.

135. Касбий таълим ташкилоти ишлаб топилган маблағларни педагог кадрлар ва ўқувчиларини моддий қўллаб-қувватлаш ҳамда ташкилотнинг моддий-техник базасини мустаҳкамлашга йўналтиради.

136. Касбий таълим ташкилотига педагог кадрлар учун таълим ташкилотининг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан (тўлов-контракт маблағлари бундан мустасно) лавозим маошининг 200 фоизигача миқдорида ҳар ойлик устама белгилаш ва тўлашга рухсат берилади.

Педагог кадрларнинг лавозим маошига ҳар ойлик устамалар белгилаш тартиби Агентлик томонидан тасдиқланади.

137. Вазирлик Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан келишган ҳолда давлат касбий таълим ташкилотларида тўлов-контракт асосида ўқитиш қийматини белгилайди.

Нодавлат касбий таълим ташкилотларида ўқитишнинг тўлов-контракт қиймати миқдорлари нодавлат касбий таълим ташкилоти томонидан муассислар билан келишган ҳолда белгиланади.

138. Касбий таълим ташкилотлари ходимларининг иш ҳақи, самарали фаолиятини рағбатлантириш миқдори ва иш ҳақига бошқа қўшимча тўловлар қонунчилик ҳужжатларига ва касбий таълим ташкилотининг уставига мувофиқ белгиланади.

139. Касбий таълим ташкилотининг мол-мулки унинг тезкор бошқарувида бўлади ва улардан фақат ушбу Низом ҳамда касбий таълим ташкилоти уставида қайд этилган вазифаларни ҳал этиш учун фойдаланилади.

140. Касбий таълим ташкилоти Агентлик томонидан белгиланган тартибда тасдиқланган жиҳозлашнинг намунавий меъёрлари асосида жиҳозланади.

141. Нодавлат касбий таълим ташкилоти давлат таълим ташкилоти учун амалдаги намунавий меъёрлардан паст бўлмаган даражада моддий-техник жиҳатдан таъминланади.

142. Давлат касбий таълим ташкилотининг ер майдонлари, бино ва иншоотлари ҳамда бошқа кўчмас мулк объектларини Ўзбекистон Республикаси Президенти ёки Вазирлар Маҳкамасининг тегишли ҳужжатисиз бошқа ташкилотларга ўтказиш тақиқланади.

Касбий таълим ташкилотининг мол-мулкидан самарали ва мақсадли фойдаланилиши учун касбий таълим ташкилоти директори тўлиқ жавоб беради.

143. Касбий таълим ташкилоти молия ва статистика ҳисоботини юритади ҳамда уни белгиланган муддатларда тегишли органларга тақдим этади.

144. Касбий таълим ташкилотининг молия-хўжалик фаолияти қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ваколатли органлар томонидан назорат қилинади.

145. Касбий таълим дастурлари асосида кадрларни мақсадли тайёрлашни молиялаштиришда, касбий таълим ташкилотининг моддий-техник ва ресурс базасини мустаҳкамлашда ташкилотлар ва бошқа иш берувчилар ихтиёрий (ёки тузилган шартномалар асосида) қатнашиши мумкин.

146. Касбий таълим ташкилоти белгиланган тартибда мулкни ижарага олувчи ва ижарага берувчи сифатида фаолият юритиш ҳуқуқига эга.

Касбий таълим ташкилоти бўш турган мулкини Агентлик рухсати асосида ижарага бериши мумкин.

147. Касбий таълим ташкилоти томонидан қўшимча маблағлар жалб қилиниши Давлат бюджети томонидан уни молиялаштириш миқдорини камайтиришга олиб келмайди.

148. Касбий таълим ташкилотининг тадбиркорлик ва бошқа фаолиятдан тушадиган бюджетдан ташқари маблағлари тасдиқланган даромадлар ва харажатлар сметаларига мувофиқ ҳамда қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда сарфланади.

12-боб. Халқаро ҳамкорлик

149. Касбий таълим ташкилоти Ўзбекистон Республикаси қонунларига ва Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларига мувофиқ таълим, илмий ва бошқа фаолият соҳаларида халқаро ҳамкорликни амалга ошириш ҳуқуқига эга.

Касбий таълим ташкилотининг халқаро ҳамкорлиги хорижий жисмоний ва (ёки) юридик шахслар билан тузилган шартномалар асосида ҳам амалга оширилади.

150. Хорижий фуқаролар белгиланган тартибда касбий таълим ташкилотида таълим олишлари мумкин. Хорижий фуқароларни ўқитиш муддати ва давомийлиги касбий таълим ташкилоти томонидан ҳудудий бошқармалар орқали Агентлик билан келишилган ҳолда белгиланади.

«IT-виза»га эга бўлган хорижий фуқаролар, шунингдек, уларнинг оила аъзолари (турмуш ўртоғи, ота-онаси ва фарзандлари) қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ва шартлар асосида таълим олиш ва ўқишга кириш ҳуқуқига эга.

Хорижий фуқаролар билан касбий таълим ташкилоти ўртасида Агентлик томонидан тасдиқланган намуна асосидаги шартнома имзоланади ва рўйхатга олинади. Хорижий фуқаро билан шартнома имзолангандан сўнг ўн кун муддат ичида Агентликка ахборот киритилади.

151. Касбий таълим ташкилотида етакчи хорижий таълим ташкилоти иштирокида белгиланган тартибда қўшма ва халқаро таълим дастурлари амалга оширилиши ҳамда ҳамкорликда қўшма бўлимлар (факультетлар) ташкил этилиши мумкин.

152. Халқаро ва қўшма таълим дастури асосида касбий таълим ташкилотларида таълим жараёнини ташкил этиш — касбий таълим ташкилоти ва хорижий таълим ташкилоти томонидан ҳамкорликда амалга ошириладиган таълим дастурлари асосида ўрта бўғин кадрларини тайёрлаш, ўқув жараёнига халқаро стандартлар ва илғор таълим технологияларини жорий этиш ҳамда битирувчиларга Ўзбекистон Республикаси давлат намунасидаги диплом ва тегишли хорижий давлатда тан олинадиган квалификацияни тасдиқловчи ҳужжат (диплом, сертификат) беришни назарда тутувчи таълим фаолияти ҳисобланади.

Агентлик томонидан экспертизадан ўтказилган ҳамда тасдиқланган халқаро ва қўшма таълим дастурлари жорий этилган касбий таълим ташкилотлари «халқаро таълим дастурлари жорий этилган касбий таълим ташкилоти» ҳисобланади.

153. Халқаро таълим дастурларини муваффақиятли якунлаган ўқувчиларга халқаро таълим дастурлари бўйича диплом (сертификат) ҳамда давлат намунасидаги диплом (сертификат) берилади.

154. Касбий таълим ташкилоти Ўзбекистон Республикаси қонунчилигига мувофиқ ташқи иқтисодий фаолиятни амалга ошириш ҳуқуқига эга.

155. Касбий таълим ташкилоти ходимлари белгиланган тартибда халқаро ҳамкорлик доирасида хорижий давлатларга малака ошириш ва қайта тайёрлаш курсларига жалб этилади.

156. Касбий таълим ташкилоти хорижий давлатларнинг фуқароларига таълим хизматларини кўрсатишни ташкил этиш ва ривожлантириш учун белгиланган тартибда мазкур давлатлар фуқаролари ўртасида касбга йўналтириш тадбирларини ташкил этади.

157. Касбий таълим ташкилотига хорижий «тил эгалари» бўлган мутахассисларни жалб қилиш мақсадида уларни излаш ва танлаш бўйича хизматлар (рекрутинг хизматлари) кўрсатувчи маҳаллий ва хорижий компаниялар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда аниқланади.

158. Давлат касбий таълим ташкилотининг ўқув жараёнига хорижий «тил эгалари» бўлган чет эллик мутахассислар меҳнат бозорида шаклланган иш ҳақи миқдорларидан келиб чиқиб, томонларнинг ўзаро келишувига асосан белгиланадиган ҳақ тўлаш шартлари асосида жалб этилади.

Бунда меҳнатга ҳақ тўлаш миқдори хорижий мутахассисларнинг малакаси ва тажрибасидан келиб чиққан ҳолда, шу билан бирга, мукофотнинг чегараланган суммаси ойига 5000 (беш минг) АҚШ доллари (ёки эквивалент)дан ошмаслиги лозим.

159. Хорижий «тил эгалари» бўлган чет эллик мутахассислар билан тузилган шартномада хорижий мутахассисларни ва уларнинг оила аъзоларини (турмуш ўртоғи ва вояга етмаган фарзандлари) турар жой билан таъминлаш (камида бир йиллик меҳнат шартномаси тузилганда), икки томонга авиачипталарни сотиб олиш, тиббий хизмат кўрсатиш (тиббий суғурта) харажатларини касбий таълим ташкилоти томонидан қоплаш тўғрисида (қисқа муддатли хорижий мутахассислар бундан мустасно) ҳамда қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда бошқа шартлар назарда тутилади.

Бунда ушбу бандда келтирилган ва хорижий «тил эгалари» бўлган чет эллик мутахассисларни жалб этиш билан боғлиқ харажатлар Касбий таълимни ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан қопланади.

13-боб. Якунловчи қоидалар

160. Касбий таълим ташкилотида ўқув юкламаларининг ҳажми ва тақсимоти бўйича бошқа меъёрлар давлат таълим стандарти, ўқув режаси, ўқув дастурлари ва малака талабларида белгиланади.

161. Ўзбекистон Республикаси ҳудудида фаолият кўрсатаётган ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча касбий таълим ташкилотлари ҳар чорак якуни бўйича ўқувчилар ҳаракати ва фаолият кўрсатаётган раҳбар ҳамда педагог кадрлар тўғрисида статистик маълумотларни ҳудудий бошқармаларга, ҳудудий бошқармалар Агентликка тақдим этади.

162. Касбий таълим ташкилотларини қайта ташкил этиш ёки тугатишда мазкур касбий таълим ташкилотлари ўқувчиларини Агентлик томонидан бошқа касбий таълим ташкилотларига ўтказиш ва уларга амалдаги таълим дастурлари асосида ўқишни тамомлашга шароит яратиш чоралари кўрилади.

163. Мазкур Низом билан белгиланмаган касбий таълим соҳасидаги муносабатлар Агентлик томонидан тартибга солинади.

164. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавоб беради.

Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 сентябрдаги 526-сон қарорига 2-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом касбий таълим ташкилотларига қабул параметрларини шакллантириш ва абитуриентларни ўқишга қабул қилиш тартибини белгилайди.

2. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

абитуриент — касбий таълим ташкилотларига ўқишга кириш учун ҳужжат топширган жисмоний шахс;

абитуриент рухсатномаси — паспорт ёки ID карта (у бўлмаганда шахсни тасдиқловчи бошқа ҳужжат) билан биргаликда абитуриентнинг белгиланган сана ва вақтда кириш имтиҳонларида (тест синовлари, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон) иштирок этишига рухсат берадиган ҳужжат;

бино раҳбари — белгиланган вазифа ва мажбуриятлар бўйича бинодаги гуруҳ назоратчилари ва абитуриентлар ҳаракатларига умумий раҳбарлик қилувчи, назорат қилувчи ва амалий ёрдам кўрсатувчи ходим;

гуруҳ назоратчиси — кириш имтиҳонларида (тест синовлари, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон) абитуриентлар ҳаракатига умумий раҳбарликни амалга ошириш, кириш имтиҳонлари ўтишини қатъий назорат қилишга масъул бўлган ва абитуриентларга кириш имтиҳонлари тартиби бўйича амалий ёрдам кўрсатиш учун жалб қилинган шахс;

жавоблар варақаси — тест топшириқлари китобидаги ҳар бир топшириқнинг бажарилиши натижасида танланган жавобнинг биттасини белгилашга мўлжалланган ва абитуриентнинг билимини баҳолаш учун асос ҳисобланадиган ҳужжат;

имтиҳон комиссияси — касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон ўтказадиган ва жавобларни холис текширадиган ҳамда баҳолайдиган ваколатли орган;

тест топшириқлари китоби — белгиланган фанлар мажмуаси бўйича тест топшириқларини ўз ичига олган саволлар тўплами;

эксперт гуруҳи — касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон саволларини тузиш мақсадида ташкил этиладиган гуруҳ;

қабул комиссияси — ҳар ўқув йили қабули учун ташкил этиладиган, касбий таълим ташкилотига ўқишга қабул қилишни ва қабул билан боғлиқ жараёнларни ташкил этадиган ваколатли тузилма;

ҳужжатлар йиғмажилди — абитуриент касбий таълим ташкилотига ўқишга тавсия этилгандан сўнг қабул комиссиясига тақдим этиладиган ҳужжатлар тўплами.

3. Ушбу Низом нодавлат ва хорижий касбий таълим ташкилотлари ҳамда давлат касбий таълим ташкилотларидаги қўшма ва халқаро таълим дастурларига ўқувчиларни қабул қилишга татбиқ этилмайди.

4. Касбий таълим ташкилотига ўқишга қабул қилишнинг қабул параметрлари (давлат гранти) Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан келишилган ҳолда Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Касбий таълим агентлиги (кейинги ўринларда — Агентлик) томонидан тасдиқланади.

5. Касбий таълим ташкилотларига ўқувчиларни қабул қилиш белгиланган қабул параметрлари доирасида амалга оширилади.

Қабул жараёнлари Агентлик томонидан мувофиқлаштирилади.

6. Касбий таълим ташкилотларига қабул параметрлари бошланғич касбий таълим дастурлари бўйича кундузги ва дуал, ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича кундузги, кечки, дуал ва масофавий таълим шаклларида белгиланади.

Абитуриентлар кундузги ва дуал таълим шакллари бўйича давлат гранти ва тўлов-контракт асосида, кечки таълим шакллари бўйича тўлиқ тўлов-контракт асосида қабул қилинади.

Умумий ўрта таълим ташкилотининг 9-синфини тамомлаган ўқувчилар бошланғич касбий таълим дастурларига давлат гранти асосида қабул қилинади.

Ногиронлиги бўлган шахслар, шунингдек, имконияти чекланган шахслар учун ихтисослаштирилган махсус техникумлар ҳамда касбий таълим ташкилотларининг инклюзив таълим гуруҳларига қабул давлат гранти асосида амалга оширилади.

Кундузги, кечки таълим шакли бўйича қабул параметрларидан ортиқ ҳужжатлар тушган тақдирда, Агентлик томонидан айрим касбий таълим ташкилотларида кириш имтиҳонлари шаклларини белгилаш ёки Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан келишган ҳолда тегишли касбий таълим ташкилотлари қабул параметрларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш асосида абитуриентларни касбий таълим ташкилотларига тўғридан-тўғри қабул қилишга рухсат берилиши мумкин.

Кириш имтиҳонлари натижаларига кўра қабул параметрлари доирасида абитуриентларни қабул қилиш тўпланган балларнинг рейтинг тизими бўйича амалга оширилади.

Бунда энг юқори балл тўплаган абитуриентлар белгиланган давлат грантлари бўйича биринчи навбатда, қолган абитуриентлар тўлов-контракт асосида белгиланган қабул параметрлари доирасида қабул қилинади.

7. Агентлик имтиҳон якунларидан келиб чиқиб, касбий таълим ташкилотларига ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича абитуриентларни тўлов-контракт асосида қўшимча қабул қилиш параметрларини белгилаши мумкин.

Касбий таълим ташкилотларига қўшимча қабул параметрларини белгилашда касбий таълим ташкилотидаги ўқувчилар ўрни инобатга олинади.

8. Касбий таълим ташкилотларига дуал таълим шаклида абитуриентларни қабул қилиш иш берувчилар билан тузилган шартномалар асосида тўғридан-тўғри амалга оширилади.

Бунда абитуриентлар дуал таълим шаклида тўлов-контракт асосида касбий таълим ташкилотларига йил давомида кириш имтиҳонларисиз қабул қилинади.

9. Маданият, мусиқа ва санъат йўналишларидаги касбий таълим ташкилотларида тайёрланадиган касб ва мутахассисликлар бўйича ўқувчиларни ўқишга қабул қилиш мақсадида ўтказиладиган ижодий имтиҳон талаблари ва баҳолаш мезонлари Маданият вазирлиги билан келишган ҳолда Агентлик томонидан тасдиқланади.

10. Имконияти чекланган шахслар учун ихтисослаштирилган махсус техникумларга абитуриентларни қабул қилиш параметрлари Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги (кейинги ўринларда — Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги) билан келишган ҳолда Агентлик томонидан тасдиқланади.

2-боб. Касбий таълим ташкилотларига қабул параметрларини шакллантириш ва касбга йўналтириш ишларини ташкиллаштириш

11. Касбий таълим ташкилотларига қабул параметрлари ушбу Низомга 1-иловадаги схемага мувофиқ шакллантирилади.

12. Касбий таълим ташкилотларининг ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёж Агентликнинг «Касбий таълим» платформаси орқали шакллантирилади.

13. Касбий таълим ташкилотларининг ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёж қуйидаги асослардан келиб чиққан ҳолда шакллантирилади:

Ўзбекистон Республикасининг демографик таҳлили ва демографик ривожланиш прогнозларидан;

ҳудудларнинг ижтимоий-иқтисодий ривожланиш дастурлари асосида маҳаллий меҳнат бозорининг уч йиллик талабидан;

иш берувчиларнинг ўрта бўғин кадрларига бўлган талабидан;

тармоқларда ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёжнинг соҳалар, касб ва мутахассисликлар кесимидаги талабидан;

тадбиркорлик субъектларининг ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёжнинг соҳалар, касб ва мутахассисликлар кесимида талабидан;

умумий ўрта таълим ташкилотларининг 9-синф ва 11-синф битирувчилари сонидан;

умумий ўрта таълим ташкилотлари ўқувчиларининг касб ўрганишга бўлган қизиқишларидан;

меҳнат бозорида мавжуд бўш иш ўринлари тўғрисидаги маълумотлардан;

хорижий иш берувчилар ва рекрутинг компанияларининг ишчи кучига бўлган эҳтиёжидан.

Ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёжни шакллантиришда ногиронлиги бўлган шахслар учун мос касблар ва уларнинг бандлик имкониятлари алоҳида инобатга олинади.

14. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимлари раислигида ташкил этилган Касбий таълимни ривожлантириш ҳудудий тадбиркорлар кенгашлари (кейинги ўринларда — Кенгашлар) ҳар йили 1 февралга қадар ҳудуднинг ривожлантириш дастурлари бўйича ўрта бўғин кадрларига бўлган эҳтиёж асосида касбий таълим ташкилотлари кесимида қабул параметрларини шакллантиради.

Бунда таълим шакллари белгиланади, касб ва мутахассисликларга тайёрлашда шарт-шароитлар ўрганилади ҳамда касбий таълим даражалари бўйича Агентлик томонидан тасдиқланган мезонлар асосида таҳлил қилинади.

Таҳлил натижасига кўра ҳудудлар, туманлар ва таълим ташкилотлари ҳамда касб ва мутахассисликлар кесимида қабул параметрлари шакллантирилади.

15. Кенгашлар қабул параметрларини касб ва мутахассисликлар бўйича шакллантириб, ҳар йили 10 февралга қадар Агентликка тақдим этади.

Агентлик ҳудудий ҳокимликларнинг таклифларини кўриб чиқади ва зарур ҳолларда Касбий малакаларни ривожлантириш бўйича тармоқ кенгашлари таклифлари асосида ўзгартириш ва қўшимчалар киритиши мумкин.

16. Агентлик ҳудудий ҳокимликларнинг таклифлари асосида қабул параметрларини шакллантириб, ҳар йили 15 февралга қадар ўқишга қабул қилишнинг давлат буюртмаси параметрлари (давлат гранти)ни келишиш мақсадида Иқтисодиёт ва молия вазирлигига киритади.

17. Агентлик Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан келишган ҳолда касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилишнинг давлат буюртмаси параметрлари (давлат гранти)ни ҳар йили 1 мартга қадар тасдиқлайди.

18. Республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари раҳбарлари «Касбий таълим» платформасига зарур маълумотларни тўлиқ ва ўз вақтида киритиш бўйича шахсан жавобгар этиб белгиланади.

19. Қорақалпоғистон Республикаси Касбий таълим агентлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри касбий таълим бошқармалари (кейинги ўринларда — ҳудудий бошқармалар) ҳар йили 1 октябрга қадар Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг ҳудудий бошқармалари билан биргаликда умумий ўрта таълим ташкилотларида касбга йўналтириш ишларини ташкил этиш мақсадида сўровнома ўтказади.

Тасдиқланган чора-тадбирлар дастурига мувофиқ маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, иш берувчилар, бошқа манфаатдор ташкилотлар кўмагида касбий таълим ташкилотларидаги касб ва мутахассисликларнинг хусусиятлари, ҳудуднинг иқтисодиёт тармоқларининг ривожланиши ва битирувчиларни кейинчалик ишга жойлашиш имкониятлари бўйича касбга йўналтириш ишларини олиб боради.

20. Касбий таълим ташкилотларида 5 май куни «Касб ва меҳнат куни» сифатида ҳар йили кенг нишонланади ҳамда унинг доирасида жамоатчилик, айниқса, ёшлар орасида касблар жозибадорлигини ошириш ва касбий таълимни оммалаштиришга қаратилган тадбирлар тизимли равишда ўтказилади.

Мазкур тадбирларга бевосита умумий ўрта таълим ташкилотларининг 9 — 11-синф ўқувчилари ҳамда ишсиз фуқаролар жалб қилинади.

3-боб. Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш

21. Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш ушбу Низомга 2-иловадаги схема асосида амалга оширилади.

22. Касбий таълим ташкилотларида ўқишга қабул қилиш жараёнларини ташкил этиш мақсадида ҳар йили 15 майга қадар қабул комиссиялари ташкил этилади.

Касбий таълим ташкилоти директори қабул комиссияси раиси ҳисобланади.

Қабул комиссиясининг масъул котиби ва аъзолари ҳудудий бошқармалар томонидан тасдиқланади.

Қабул комиссиялари аъзоларининг вазифалари қабул комиссияси раиси томонидан белгиланади.

23. Касбий таълим ташкилотларига абитуриентларни ўқишга қабул қилиш қуйидаги вақтларда амалга оширилади:

абитуриентлар ҳар йили 5 июндан 25 июнга қадар (25 июнь куни ҳам) тест синови топшириш учун рўйхатдан ўтади;

ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича абитуриентларни қабул қилиш бўйича имтиҳонлар «аввал тест, сўнг танлов» тамойилига мувофиқ бир вақтда ўтказилади;

Бунда абитуриентлар ўз танловига кўра тест синови натижасида тўплаган баллидан келиб чиқиб, дастлаб олий таълимнинг бакалавриат таълим йўналишларига, сўнг касбий таълим ташкилотларининг ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурларига ўқишга кириш учун танловда иштирок этади;

касбий таълим ташкилотларининг ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича абитуриентлар касб ва мутахассисликни олий таълим ташкилотларига қабулнинг якуний натижаси эълон қилинганидан сўнг 10 кун муддатда танлайди;

бошланғич касбий таълим дастурлари бўйича умумтаълим мактабларининг 9-синф битирувчиларининг ҳужжатларини қабул қилиш жараёни ҳар йили 1 июлдан 30 июлга (шу куни ҳам) қадар;

ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурларига ҳамда ушбу касбий таълим дастурлари бўйича касбий таълим ташкилотларининг тўлмай қолган бўш вакант ўринларига абитуриентларнинг ҳужжатларини қабул қилиш ҳар йили 5 августдан 25 августга қадар (шу куни ҳам) амалга оширилади.

24. Камида умумий ўрта маълумотли шахслар учун тўлов-контракт асосида бошланғич ва ўрта касбий таълим дастурларига абитуриентларни йил давомида ўқишга қабул қилиш мумкин.

Бунда иш берувчиларнинг эҳтиёжлари, касбга ўқиш истагини билдирган шахслар таклифлари асосида касбий таълим ташкилотлари томонидан қўшимча қабул параметрлари шакллантирилади ва Агентликка тақдим этилади.

Агентлик қўшимча қабул параметрларини кўриб чиқади ва ўқишга қабул қилишга рухсат бериш ёки бермаслик бўйича 10 кун муддатда касбий таълим ташкилотига муносабат билдиради.

Йил давомида ўқишга қабул қилишга рухсат берилган ҳолларда касбий таълим ташкилоти 20 кун муддатда ўқувчилар қабулини ташкил этади ва буюртмачилар билан келишган ҳолда таълим жараёнларини бошлайди.

25. Касбий таълим ташкилотларига ўқишга кириш учун абитуриентлар ушбу Низомда белгиланган муддатларда Агентликнинг махсус электрон платформаси орқали онлайн тарзда қуйидаги ҳужжатларни топширадилар:

паспорт (ID-карта) ёки туғилганлик ҳақида гувоҳнома тўғрисида маълумотлар;

бошланғич касбий таълим дастурлари учун умумий ўрта таълимни (9-синф негизида), ўрта ва ўрта махсус касбий таълим (11-синф негизида) ёки бошланғич касбий таълимни тугатганлиги ҳақидаги ҳужжат тўғрисида маълумот;

бошланғич касбий таълим дастури бўйича умумтаълим муассасаларининг 9-синф битирувчилари учун 3,5 x 4,5 ўлчамли рангли фотосурат.

Абитуриент тўғрисидаги қолган барча маълумотлар «Электрон ҳукумат» тизимининг Идоралараро интеграциялашув платформалари орқали онлайн шакллантирилади.

26. Абитуриентлар электрон платформада касбий таълим ташкилоти, таълим шакли, касб ва мутахассислик, ўқитиш тилини мустақил ўзлари танлайди.

Ногиронлиги бўлган шахсларнинг касб ва мутахассисликни мустақил танлаш ҳуқуқи чекланмаслиги кафолатланади.

27. Ҳужжатларни қабул қилишнинг белгиланган муддатлари тугаганидан сўнг уларга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тақиқланади.

28. Абитуриентлар ўқишга тавсия этилганда, электрон платформага киритган ҳужжатларининг аслини касбий таълим ташкилотига беш иш кунида тақдим этади.

29. Абитуриентлар таълим олганлик тўғрисидаги ҳужжатнинг асл нусхасини касбий таълим ташкилотига топширади.

30. Абитуриентларнинг ҳужжатлари қалбакилиги ёки сохталиги аниқланса, касбий таълим ташкилоти томонидан қабулдан четлаштирилади ҳамда ҳужжатлари белгиланган тартибда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга юборилади.

31. Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш тўғрисидаги аризанинг намунавий шакли Агентлик томонидан тасдиқланади.

32. Касбий таълим ташкилотларига бошланғич касбий таълим дастури бўйича, биринчи навбатда, «Ягона миллий ижтимоий ҳимоя» ахборот тизимига киритилган ижтимоий ҳимояга муҳтож оилалар фарзандлари (умумий ўрта таълим ташкилотининг 9-синф битирувчилари), шунингдек, тақдим этилган рўйхатдан ташқари қабул параметрлари доирасидаги ўринларга бошланғич касбий таълим дастури доирасида ўқиш истагида бўлган умумий ўрта таълим ташкилотларининг 9-синф битирувчилари қабул қилинади.

Имконияти чекланган шахслар учун ихтисослаштирилган махсус техникумлар ҳамда касбий таълим ташкилотларининг инклюзив таълим гуруҳларига абитуриентлар Ижтимоий ҳимоя миллий агентлигининг «Ягона миллий ижтимоий ҳимоя» ахборот тизими билан интеграция орқали қабул қилинади.

Бунда «енгил даражада ақлий заиф» ташхиси қўйилган ўқувчилар учун ихтисослаштирилган мактаблар ва мактаб-интернатлар ҳамда умумий ўрта таълим ташкилотларининг инклюзив синфларининг 9-синф битирувчилари Ижтимоий ҳимоя миллий агентлигининг ҳудудий бошқармалари ҳузуридаги психологик-тиббий-педагогик комиссия йўлланмаси асосида қабул қилинади.

Шунингдек, камида умумий ўрта маълумотга эга ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳужжатлари Ижтимоий ҳимоя миллий агентлигининг тиббий-ижтимоий эксперт комиссиялари томонидан шакллантирилган ногиронлиги бўлган шахслар базасидаги рақамли тасдиқланган маълумотлар асосида қабул қилинади.

33. Касбий таълим ташкилотларига бошланғич касбий таълим дастури бўйича жорий йилда умумий ўрта таълим ташкилотининг 9-синфини битирган ўқувчилар ўқишга қабул қилинади.

34. Касбий таълим ташкилоти жорий йилда олий таълим ташкилотларининг бакалавриат таълим йўналишларига ўқишга кириш учун тест синовларида иштирок этиб, мажбурий учта фандан балл тўплаган абитуриентларга касбий таълим ташкилотларидаги касб ва мутахассисликлар бўйича танловда тўплаган балли билан иштирок этиш ҳуқуқи берилади.

35. Касбий таълим ташкилотларига бошланғич касбий таълим дастури бўйича абитуриентлар томонидан тушган аризалар сони давлат буюртмаси параметрлари билан тенг бўлганда, абитуриентлар танловсиз тўғридан-тўғри ўқишга қабул қилинади.

36. Давлат гранти ажратилмаган касб ва мутахассисликлар бўйича абитуриентлар томонидан тушган аризалар сони белгиланган қабул квоталари билан тенг ёки ундан кам бўлганда, ушбу абитуриентлар мазкур касб ва мутахассисликларга тўғридан-тўғри ўқишга қабул қилинади.

37. Касбий таълим ташкилотларига тўлов-контракт асосида қабул қилинган етим болалар ёки ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болалар (ўқувчилар), ногиронлиги бўлган шахслар (I ва II гуруҳ ногиронлиги бўлган шахслар ҳамда ногиронлиги бўлган болалар) ҳамда «Ягона миллий ижтимоий ҳимоя» ахборот тизимига киритилган оилалар фарзандлари қабул параметрларидан ташқари қўшимча давлат гранти асосида ўқишга қабул қилинади.

38. Етим болалар ёки ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болалар (ўқувчилар), ногиронлиги бўлган шахслар рўйхати Ижтимоий ҳимоя миллий агентлигининг «Ягона миллий ижтимоий ҳимоя» ахборот тизими орқали Ижтимоий ҳимоя миллий агентлигининг «Инсон» ижтимоий хизматлар марказлари томонидан шакллантирилади.

39. Касбий таълим ташкилотларида бошланғич касбий таълим дастурлари бўйича кадрлар тайёрлаш умумий ўрта таълим ташкилотининг 9-синфини тамомлаган ўқувчилар учун — давлат гранти асосида, камида умумий ўрта маълумотга эга бўлган бошқа талабгорлар учун — тўлов-контракт асосида амалга оширилади.

Ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бўйича кадрлар тайёрлаш давлат гранти ва тўлов-контракт асосида ташкил этилади.

40. Касбий таълим ташкилотларига тўлов-контракт асосида ўқишга тавсия этилган абитуриентлар Агентликнинг электрон платформаси орқали тўлов-контракт шартномасини юклаб олади.

41. Давлат касбий таълим ташкилотларида тўлов-контракт асосида ўқитиш қиймати Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан келишилган ҳолда Агентлик томонидан белгиланади.

42. Касбий таълим ташкилотларига белгиланган давлат буюртмаси параметрларидан ортиқ ҳужжатлар тушганда уч иш кунида касбий таълим ташкилоти директори томонидан ҳудудий бошқармаларга маълумот киритилади.

43. Агентлик беш иш кунида давлат буюртмаси параметрларидан ортиқ ҳужжатлар тушган касбий таълим ташкилотлари тўғрисидаги маълумотларни кўриб чиқади ва тегишли абитуриентларни техникумларга тўғридан-тўғри қабул қилиш ёки кириш имтиҳони (тест синовлари, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон)ни ўтказиш бўйича хулоса беради.

44. Бошланғич касбий таълим дастурлари бўйича танловдан ўтмаган абитуриентлар (9-синф битирувчилари) тўғрисида маълумотлар Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг ҳудудий бошқармаларига Агентликнинг ҳудудий бошқармалари томонидан беш иш кунида тақдим этилади ҳамда ўқувчи ўзи ўқиган умумий ўрта таълим ташкилотида таълим олишни давом эттириши таъминланади.

45. Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилинган абитуриентлар тўғрисидаги якуний ҳисоботлар ҳар йили 15 сентябрга қадар ҳудудий бошқармалар томонидан Агентликка тақдим этилади.

46. Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш учун кириш имтиҳонлари (тест синовлари, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон) ушбу Низомга 3-иловада келтирилган тартибга мувофиқ ўтказилади.

4-боб. Чет эл фуқаролари ва хорижда яшовчи фуқаролиги бўлмаган шахсларни касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш

47. Чет эл фуқаролари ва хорижда яшовчи фуқаролиги бўлмаган шахсларни (кейинги ўринларда — хорижий абитуриентлар) касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш Агентлик билан келишилган ҳолда касбий таълим ташкилоти томонидан амалга оширилади.

48. Хорижий абитуриентлар касбий таълим давлат буюртмаси параметрларидан ташқари, тўлов-контракт асосида ўқишга қабул қилинади.

49. Касбий таълим ташкилотларига умумий ўрта таълим маълумотига мувофиқ бўлган маълумотга эга бўлган хорижий абитуриентлар қабул қилинади.

50. Касбий таълим ташкилотига ўқишга кириш истагида бўлган хорижий абитуриентлар ҳар йили 5 июндан — 25 августга қадар касбий таълим ташкилотига ариза билан мурожаат қилади.

Хорижий абитуриентлар касбий таълим ташкилотларига қуйидаги ҳужжатларни тақдим этади:

ўқишга қабул қилиш ҳақида ариза;

ўқиган фанлар ва улар бўйича имтиҳонларда олинган баҳолар (баллар) кўрсатилган маълумоти ҳақидаги ҳужжатларнинг асл нусхалари;

соғлиғи тўғрисидаги тиббий хулоса;

миллий паспорт (амалдаги визаси билан) ёки туғилганлик ҳақидаги гувоҳнома;

4 х 6 ўлчамли 6 та рангли фотосурат.

51. Касбий таълим ташкилоти мурожаат келиб тушган кундан бошлаб беш кун муддат ичида хорижий абитуриентга тегишли бўлган ҳужжатларни ўрганиб чиқади.

Хорижий абитуриент томонидан ариза ва маълумотлар ушбу Низом талабларига мувофиқ тақдим этилмаган бўлса ёки аризада тегишли маълумотлар тўлиқ кўрсатилмаган ёхуд нотўғри кўрсатилган бўлса, касбий таълим ташкилоти хорижий абитуриентни камчиликларни бартараф этиб, қайта мурожаат қилиш мумкинлиги тўғрисида хабардор қилади.

52. Касбий таълим ташкилоти ушбу Низом талабларига мувофиқ қабул қилинган ва ўрганиб чиқилган хорижий абитуриентга тегишли бўлган ҳужжатларни уч кун муддат ичида Агентликка тақдим этади.

Ҳужжатларнинг ушбу Низом талабларига мувофиқлигига касбий таълим ташкилоти директори шахсан масъул ҳисобланади.

53. Агентлик хорижий абитуриентга тегишли бўлган ҳужжатлар келиб тушган кундан бошлаб ўн кун муддат ичида хорижий абитуриентга тегишли бўлган ҳужжатларни ўрганиб чиқади ҳамда у билан суҳбат ўтказиш якунига кўра хорижий абитуриентни ўқишга қабул қилиш ёки қабул қилмаслик тўғрисида хулоса қабул қилади.

Хорижий абитуриент билан суҳбат жараёни унинг таълим йўналишини танлашдаги мотивацияси, шахсий-касбий хусусиятлари ҳамда танланган таълим йўналиши бўйича билим ва кўникмаларини аниқлаш мақсадида ўтказилади. Суҳбатни ўтказиш тартиби Агентлик томонидан белгиланади.

54. Агентлик томонидан хорижий абитуриентни ўқишга қабул қилиш ёки қабул қилмаслик тўғрисидаги хулосаси беш кун муддат ичида касбий таълим ташкилотига юборилади.

Касбий таълим ташкилоти хулосани олган кундан бошлаб уч кун муддат ичида бу ҳақда хорижий абитуриентни хабардор қилади.

55. Касбий таълим ташкилоти хорижий абитуриентни ўқишга қабул қилиш тўғрисидаги хулосани олган кундан бошлаб беш кун муддатда хорижий абитуриентни ўқишга қабул қилиш тўғрисида буйруқ чиқаради.

Хорижий абитуриент ва касбий таълим ташкилоти ўртасида белгиланган тартибда шартнома тузилади.

56. Хорижий абитуриентлар ўқиш учун тўловни ҳар йили шартнома шартларида кўрсатилган муддатларда амалга оширади.

Бунда ўқув йили учун тўлов-контракт миқдори бир ўқувчини ўқитиш учун кетадиган сарф-харажатлардан кам бўлмаган миқдорда, Агентлик билан келишган ҳолда касбий таълим ташкилоти томонидан белгиланади.

5-боб. Якунловчи қоидалар

57. Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш тўғрисидаги қарорлардан норози бўлган абитуриентлар Агентлик ёки судга белгиланган тартибда мурожаат қилиш ҳуқуқига эга.

58. Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилинган абитуриентларнинг кириш имтиҳонлари (тест синовлари, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон) натижаларидан тегишли кўчирмалар уларнинг шахсий ҳужжатлар йиғмажилдида сақланади.

Ўқишга тавсия этилмаган абитуриентларнинг кириш имтиҳонлари (тест синовлари, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон) натижалари олти ой давомида сақланади, сўнг белгиланган тартибда йўқ қилинади.

59. Касбий таълим ташкилотларида кириш имтиҳонларини (тест синовлари, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон) ташкил этиш ва ўтказиш билан боғлиқ харажатлар Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигига ҳар йили ажратиладиган бюджет маблағлари ҳисобидан амалга оширилади.

60. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавоб беради.

Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш тартиби тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотларига қабул параметрларини шакллантириш

Босқичлар Субъектлар Тадбирлар Муддатлар 1-босқич Касбий таълимни ривожлантириш ҳудудий тадбиркорлар кенгашлари Маҳаллий иш берувчиларнинг ўрта бўғин кадрларига бўлган талабидан келиб чиққан ҳолда касбий таълим ташкилотлари кесимида қабул параметрларини шакллантиради. Ҳар йили 1 февралга қадар 2-босқич Касбий таълимни ривожлантириш ҳудудий тадбиркорлар кенгашлари Қ абул параметрларини касб ва мутахассисликлар бўйича шакллантириб , Касбий таълим агентлигига тақдим этади. Ҳ ар йили 10 февралга қадар 3-босқич Касбий таълим агентлиги Ҳудудий ҳокимликларнинг таклифлари асосида қабул параметрларини шакллантириб, келишиш мақсадида Иқтисодиёт ва молия вазирлигига киритади. Ҳар йили 15 февралга қадар 4-босқич Касбий таълим агентлиги Иқтисодиёт ва молия вазирлиги Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилишнинг давлат буюртмаси параметрлари (давлат гранти)ни тасдиқлайди. Ҳар йили 1 мартга қадар 5-босқич Қорақалпоғистон Республикаси Касбий таълим агентлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри касбий таълим бошқармалари Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг ҳудудий бошқармалари билан биргаликда умумтаълим мактабларида касбга йўналтириш бўйича сўровнома ўтказади. Ҳар йили 1 октябрга қадар

Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш тартиби тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотларига қабул қилиш жараёнларини ташкил этиш

Босқичлар Субъектлар Тадбирлар Муддатлар 1-босқич Касбий таълим ташкилотлари Ўқишга қабул қилиш жараёнларини ташкил этиш бўйича қабул комиссияларини ташкил этади. Ҳар йили 15 майга қадар 2-босқич Абитуриент Тест синови топшириш учун электрон платформа орқали онлайн тарзда рўйхатдан ўтади. Ҳар йили 5 июндан 25 июнга қадар 3-босқич Абитуриент Ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастури бўйича «аввал тест, сўнг танлов» тамойилига мувофиқ бир вақтда имтиҳондан ўтади. Тўплаган баллидан келиб чиқиб, дастлаб олий таълимнинг бакалавриат таълим йўналишларига, сўнг касбий таълим ташкилотига ўқишга кириш учун танловда иштирок этади. Белгиланган муддатда 4-босқич Абитуриент Касб ва мутахассисликни олий таълим ташкилотларига қабулнинг якуний натижаси эълон қилинганидан сўнг танлайди. 10 кун муддатда 5-босқич Умумий ўрта таълим ташкилоти 9-синф битирувчилари Бошланғич касбий таълим дастурлари бўйича ҳужжат топширади. Ҳар йили 1 июлдан 30 июлга (шу куни ҳам) қадар 6- босқич Абитуриент Касбий таълим ташкилотларининг бўш қолган (вакант) ўринлари учун ҳужжат топширади. Ҳар йили 5 августдан 25 августга (шу куни ҳам) қадар 7- босқич Касбий таълим агентлиги Қўшимча қабул параметрларини кўриб чиқади ва ўқишга қабул қилишга рухсат бериш ёки бермаслик бўйича хулоса қабул қилади. 10 кун муддатда

Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш тартиби тўғрисидаги низомга 3-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш учун кириш имтиҳонларини (тест синовлари, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон) ўтказиш

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Тартиб касбий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилишнинг давлат буюртмаси параметрларидан ортиқча абитуриентлар томонидан ўқиш истаги билдирилганда, ўқишга қабул қилиш учун кириш имтиҳонларини (кейинги ўринларда — кириш имтиҳонлари) ўтказиш тартибини белгилайди.

2. Кириш имтиҳонлари Касбий таълим агентлиги (кейинги ўринларда — Агентлик) томонидан тест синови, касбий (ижодий) имтиҳон, ёзма имтиҳон шаклида учта тилда — ўзбек, рус, қорақалпоқ тилларида ўтказилади.

2-боб. Тест синовларини ўтказиш

1-§. Тест синовларини ташкил этиш

3. Тест синовларини адолатли ва холисона ўтказиш ушбу Тартибга мувофиқ касбий таълим ташкилотларининг қабул комиссиялари, бино раҳбарлари ҳамда гуруҳ кузатувчилари томонидан амалга оширилади.

4. Тест синовларини ўтказиш бўйича ташкилий ишлар ҳудудий ҳокимликлар ва касбий таълим ташкилотларининг қабул комиссиялари томонидан амалга оширилади.

5. Тест синовларини ташкил этиш билан боғлиқ харажатлар Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигига ҳар йили ажратиладиган бюджет маблағлари ҳисобидан қопланади.

6. Тест синовлари уч тилда — ўзбек тили, рус тили ва Қорақалпоғистон Республикаси ҳудудидаги касбий таълим ташкилотлари учун қорақалпоқ тилида ўтказилади.

7. Касб ва мутахассисликларга мос тест синови топшириладиган фанлар мажмуаси Агентлик томонидан белгиланади.

8. Тест синовлари ўтказиладиган муддатлар Агентлик томонидан белгиланади ҳамда, қоида тариқасида, соат 9:00 да бошланади.

9. Ҳужжатларни рўйхатдан ўтказиш муддати якунлагандан сўнг, абитуриентлар рухсатномасини уч кун муддат ичида касбий таълим ташкилотидан олади.

Абитуриентлар рухсатномасида кўрсатилган сана ва вақтда тест синовларида иштирок этади. Мазкур сана ва вақт қатъий ҳисобланиб, бошқа сана ва вақтда тест синовларида иштирок этишга рухсат берилмайди.

10. Тест саволлари умумий ўрта, бошланғич, ўрта ва касбий таълимнинг умумтаълим фанлари ўқув дастурларига мувофиқ тузилади.

11. Касб ва мутахассисликларга мос тест синови топшириладиган фанлар мажмуаси, баҳолаш мезонлари, тест топшириқлари сони ҳамда тест синовларини ўтказиш муддатлари Агентлик томонидан белгиланади.

12. Абитуриентга тест саволларини бажариш учун (жавоблар варақасини тўлдириш билан бирга) ҳар 30 та тест топшириғи учун 1 соат вақт берилади.

13. Абитуриентларнинг тўплаган баллари ҳақидаги маълумот тест синови ўтказилган кундан кейинги кун касбий таълим ташкилоти томонидан эълон қилинади.

2-§. Тест синовлари ўтказиладиган жойларга қўйиладиган умумий талаблар

14. Тест синовлари умутаълим мактаблари, касбий таълим ва олий таълим ташкилотлари ёки бошқа ташкилотларнинг катта сиғимдаги биноларида ўтказилади.

15. Биноларни тайёрлашда, видеокузатувлар орқали жамоатчилик, шунингдек, абитуриентлар ота-оналарининг тест синовлари жараёнини онлайн тарзда кузатиб бориш имконияти яратилади.

16. Қорақалпоғистон Республикаси Касбий таълим агентлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри касбий таълим бошқармаларида (кейинги ўринларда — ҳудудий бошқармалар) тест жараёнларини ташкил этиш бўйича штаб ташкил этилади.

Штабда, тест синовлари ўтказиладиган ҳар бир бинода тест материалларини сақлаш, тарқатиш ва йиғиб олиш учун мўлжалланган етарли миқдорда стол, стуллар, компьютер, сканер, телефон алоқаси, доимий видеокузатув ва сейф билан таъминланган махсус хона (штаб) тайёрланади. Бунда бинонинг ҳолати санитария нормалари, қоидалари ва гигиена нормативлари талабларига тўлиқ жавоб бериши лозим.

17. Бинода тест синовларини тўлиқ назорат қилиш мақсадида, қоида тариқасида, бино электрон соат, 30 нафар абитуриент учун битта видеокузатув тизими, жараённи абитуриентларнинг ота-оналари онлайн тарзда кузатиши учун зарур асбоб-ускуналар билан жиҳозланиши шарт.

18. Ҳар бир гуруҳ алоҳида ўтириш ўрнига эга бўлган 30 тадан стол ва стул билан таъминланиб, столлар бирдан ўттизгача рақамланиши лозим.

Гуруҳ назоратчиси учун тест материалларини тарқатиш ва қабул қилишга алоҳида стол ва стул ажратилиб, стол узлуксиз видеокузатув билан таъминланади.

19. Бинога тегишли ҳудудда ва бинога кириш жойларида гуруҳ ва абитуриентлар сони ёзилган кўрсаткичлар илиб қўйилган бўлиши шарт.

20. Тест синовлари ўтказиладиган ҳар бир ҳудудда тест жараёни учун зарур ахборот, техник, тиббий ва маиший шароитлар яратилган бўлиши лозим.

3-§. Тест синовларига тайёргарлик кўриш ва уларни ўтказишда қабул комиссияларининг вазифалари

21. Қабул комиссияси тест синовларига тайёргарлик кўриш ва уларни ўтказиш билан боғлиқ қуйидаги вазифаларни бажаради:

қабул комиссиясининг эълонлар тахтасига ҳамда техникумларнинг расмий веб-сайти ва ижтимоий тармоқлардаги саҳифаларига қабул жараёни бошланадиган кунга қадар касб ва мутахассисликлар бўйича давлат буюртмаси параметрларини, уларга мувофиқ тест синовлари ўтказиладиган фанлар мажмуаси ҳамда касбий (ижодий) имтиҳон топшириладиган касб ва мутахассисликлар рўйхатини жойлаштириш;

қабул жараёнини шаффофлик билан, тартибли ташкил этиш, абитуриентларга уларнинг тест синовлари жараёнидаги вазифалари, ҳуқуқ ва мажбуриятларини тушунтириш, тест синовлари жараёни бўйича маслаҳатлар, кўрсатмалар бериб бориш.

22. Қабул комиссияси томонидан ўзига юкланган вазифаларнинг бажарилишини таъминлаш учун жавобгарлик қабул комиссиясига юкланади.

4-§. Тест синовларини ўтказишда бино раҳбари, гуруҳ назоратчиси ва абитуриентларнинг вазифалари, ҳуқуқлари ва мажбуриятлари

23. Қуйидагилар бино раҳбарининг мажбуриятлари ҳисобланади:

белгиланган саналарда эрталаб соат 08:00 дан кечикмасдан ўзига тегишли бинога етиб келиш;

гуруҳ назоратчиларига уларнинг рухсатномаларини тарқатиш ва тақсимотини расмийлаштириш;

абитуриентларнинг гуруҳлар бўйича рўйхатини ва тест материалларини тарқатиш ва қабул қилиш баённомасини расмийлаштириш;

тест материаллари солинган захира қутиларини сейфга жойлаштириб, муҳрлаш;

абитуриент тест материалида типографик хатолик борлиги ҳақида мурожаат қилса, зудлик билан захира қутиларидан касб ва мутахассислиги тилига мос тест материалларини гуруҳ назоратчисига бериш ва захира тест материалларини тарқатиш баённомасини расмийлаштириш;

гуруҳларда тест синови тартибини бузган абитуриентларнинг тест синовларидан четлаштирилишини назорат қилиш;

тест синовининг тугаш вақтига қатъий амал қилиш;

тест синовлари учун белгиланган вақт тугагандан сўнг 20 дақиқа ичида жавоблар варақаси пакети, тест топшириқлари китоби қутиси гуруҳларда муҳрланишини назорат қилиш ҳамда гуруҳ назоратчиларидан муҳрланган жавоблар варақаси пакети ва тест материаллари қутиларини қабул қилиб олиш;

абитуриентларнинг гуруҳлар бўйича рўйхати солинган ва муҳрланган пакетни, тест материаллари ҳамда бино бўйича тўпланган жавоб варақалари пакетлари солинган ва муҳрланган қутиларни қабул комиссиясига топшириш.

24. Тест синови ўтказилаётган гуруҳда ушбу Тартиб талабларига қатъий риоя қилиш ва тест синовининг адолатли ўтказилишини таъминлаш гуруҳ назоратчисининг вазифаси ҳисобланади.

25. Гуруҳ назоратчиси ўзига юкланган вазифаларни самарали амалга ошириш учун бино раҳбаридан амалий ёрдам олиш, ушбу Тартиб талабларига амал қилмаган абитуриентларни тест синови жараёнларидан четлатиш ҳуқуқига эга.

26. Қуйидагилар гуруҳ назоратчисининг мажбуриятлари ҳисобланади:

тест синови ўтказиладиган куни бириктирилган бинога соат 08:30 дан кечикмасдан ортиқча буюмларсиз (телефон, калькулятор ва шу кабилар) паспорти билан етиб келиш ва ўзга тегишли рухсатномани олиш ва ўзига бириктирилган гуруҳнинг тест синовларига тайёрлигини текшириш, жараёнга салбий таъсир этувчи омиллар аниқланганда, уларни бартараф этиш;

гуруҳдаги столларнинг кетма-кетликда рақамланганлигини текшириш;

белгиланган вақтда бино раҳбаридан абитуриентларнинг гуруҳлар бўйича рўйхатини ҳамда тест материаллари қутисини қабул қилиб олиш;

абитуриентни рухсатномаси ва паспорти (туғилганлик ҳақида гувоҳнома) асосида текшириб уларни гуруҳ рўйхати бўйича белгиланган жойга ўтиришини таъминлаш ҳамда тест синовларига келмаган абитуриентларнинг ўрнини бўш қолдириш;

тест материаллари қутисида абитуриентлар сонига мос тест топшириқлари китоби, жавоблар варақаси, ишлатилмаган тест топшириқлари китоблари, жавоблар варақаси учун бўш пакетлар ва муҳрлар мавжудлигини текшириш;

абитуриентларга тест топшириқлари китоби ва жавоблар варақаларини тарқатиш;

тест топшириқлари китоби ва жавоблар варақасининг нуқсонсизлигини текшириб чиқиш ҳамда уларнинг тегишли бўлимларини расмийлаштириш бўйича абитуриентларга кўрсатма бериш;

тест топшириқлари китобида нуқсон мавжудлиги аниқланса, унинг биринчи бетига «нуқсонли» деб ёзиш, алмаштирилган вақтини кўрсатиш ҳамда абитуриентнинг фамилияси, исми, отасининг исмини ёзиб, имзолаш ва ушбу ҳолат ҳақида далолатнома тузиш;

тест синовларига келмаган абитуриентнинг тест топшириқлари китобини тест синовлари бошланганидан сўнг 15 дақиқа ўтгач, ишлатилмаган тест топшириқлари китоби пакетига солиб муҳрлаш, абитуриентларнинг гуруҳ бўйича рўйхатига тест синовларига келмаган абитуриент исми ва фамилияси тўғрисига «қатнашмади» деган ёзув киритиш ҳамда унинг жавоблар варақасини жавоблар варақаси пакетига солиб қўйиш;

абитуриентлар билан тест топшириқлари бўйича савол-жавоб қилмаслик;

тест топшириқлари учун ажратилган вақт тугаганлигини эълон қилиш, абитуриентларнинг ўринларидан туришларини талаб қилиш;

абитуриентларга тест материалларини топшириш бўйича кўрсатма бериш;

тест топшириқлари китоби ва жавоблар варақасига шикаст етмаганлигини текшириб қабул қилиб олиш;

барча жавоблар варақаларини жавоблар варақалари пакетига солиш;

тест синовларида қатнашган абитуриентларнинг жавоблар варақаларини, «нуқсонли» деб топилган тест топшириқлари китобини, абитуриентларнинг гуруҳлар бўйича рўйхатининг иккинчи нусхасини жавоблар варақаси пакетига солиб, пакетни муҳрлаш;

ишлатилмаган тест топшириқлари китоби пакети ҳамда ишлатилган тест топшириқлари китобларини тест материаллари қутисига солиб муҳрлаш;

тест синовлари тугагандан сўнг гуруҳда абитуриентлар бўлса, уларни ташқарига чиқариш;

тест материалларини бино раҳбарига белгиланган вақтларда топшириш ва топширганлигини тасдиқлаш.

27. Тест синовларини ўтказишда гуруҳ назоратчилари томонидан абитуриентларга калькулятор, луғат, жадвал, китоб, телефон, компьютер, шпаргалкалар ва шу кабиларни ишлатишга рухсат берилмайди.

28. Тест синовлари жараёнида абитуриент қуйидаги ҳуқуқларга эга:

тест топшириқлари китобидан қоралама сифатида фойдаланиш;

тест топшириқларини белгиланган муддатдан олдин бажариш, ундан сўнг тест материалларини тартиб билан гуруҳ назоратчисига топшириш ҳамда тест синовлари ўтказиладиган ҳудуддан чиқиб кетиш.

29. Абитуриент тест синовлари ўтказиладиган куни бинога тегишли ҳудудга соат 08:30 да абитуриент рухсатномаси ва ID — карта ёки паспорти (туғилганлик ҳақидаги гувоҳномаси) билан келиши лозим.

30. Абитуриент тест синовларига кирганда қуйидагиларни амалга ошириши шарт:

тест материаллари нуқсонсизлигини текшириш ва нуқсон борлиги аниқланса, дарҳол гуруҳ назоратчисига хабар бериш;

жавоблар варақаси тўғри тўлдирилишини таъминлаш;

тест топшириқлари китоби муқовасида ва жавоблар варақасида кўрсатилган тегишли жойларни расмийлаштириш.

31. Абитуриент қуйидагиларга шахсан жавобгар ҳисобланади:

жавоблар варақасини ҳаво ранг пастали шарикли ручка билан тўлдириш;

жавоблар варақасини букмаслик, маркер чизиғига ёзмаслик, жавоблар варақаси рақами остида жойлашган доирачаларни бўямаслик;

жавоблар варақаси билим даражасини белгиловчи асосий ҳужжат бўлганлиги учун уни тўғри тўлдириш;

белгиланган вақт тугагунига қадар тест топшириқлари китобида мавжуд тест топшириқларини бажарган ҳолда жавоблар варақасининг мос тартиб рақамидаги тегишли доирачаларини бўяб, тест топшириқлари китобини ва унга мос бўлган жавоблар варақасини гуруҳ назоратчисига топшириш.

32. Ҳар бир тест топшириғига 4 тадан («А», «B», «С», «D») муқобил жавоблар берилади.

33. Абитуриент томонидан ҳар бир тест топшириғига фақат битта жавоб белгиланиши шарт бўлиб, тест топшириқлари китобида тўғри деб ҳисобланган жавобларни жавоблар варақасидаги мос тартиб рақамли доирачадан биттасини бўяйди (жавоблар варақасида бўялган жавобларни ўзгартириш мумкин эмас).

Агар жавоблар варақасидаги «белгилаш учун намуна» қоидасига риоя этилмаса, жумладан, битта тест топшириғига жавоблар варақасида тегишли доирача бўялмаса ёки икки ва ундан ортиқ доирача бўялса ёхуд тўлиқ бўялмаса ушбу тест топшириғига балл берилмайди.

34. Абитуриентнинг тест синовларини топшириш вақтида гуруҳдан чиқиши тақиқланади, чиққан абитуриентлар қайтадан тест синовларига қўйилмайди.

Тест материалларисиз, гуруҳ назоратчиси кузатуви остида гуруҳдан чиқиш ҳоллари бундан мустасно.

35. Қуйидаги ҳолларда абитуриент тест синовлари жараёнидан четлаштирилади ва натижалари чиқарилмаслигига асос бўлади:

тест синовлари ўтказиладиган ҳудудга ёки бинога киришда калькулятор, луғат, жадвал, китоб, телефон, компьютер ва бошқа воситалар, шпаргалкалар олиб киришга ҳаракат қилса, олиб кирган бўлса ёки улардан тест синовлари давомида фойдаланса;

тест материалларини бошқа абитуриентга узатса ёки уларга ёрдам берса;

тест синовлари жараёнида бир-бири билан гаплашса;

тест материалларини бинодан ташқарига олиб чиқса, тест топшириқлари китоби варағини йиртса;

тест синовлари учун ажратилган вақт тугагандан сўнг тест материалларини топширишдан бош тортса;

тест синовлари жараёнида видеокузатувлар орқали абитуриентнинг тартиб ва қоидаларга амал қилмаганлиги аниқланса.

5-§. Тест синовлари натижаси бўйича берилган апелляция шикоятларини кўриб чиқиш

36. Касбий таълим ташкилотларида абитуриентлар мурожаатларини кўриб чиқиш учун апелляция комиссияси ташкил этилади.

37. Апелляция комиссияси таркибига касбий таълим ташкилотининг фанлар бўйича экспертлари киритилади. Апелляция комиссияси таркибига касбий таълим ташкилоти қабул комиссиясининг аъзолари киритилмайди.

38. Апелляция комиссиясининг таркиби ҳудудий бошқарма бошлиқлари томонидан тасдиқланади ва касбий таълим ташкилоти қабул комиссияси таркибига кирмаган директор ўринбосари апелляция комиссияси раиси ҳисобланади.

39. Тест синовлари натижасидан норози бўлган абитуриент ёки унинг ота-онаси ёхуд уларнинг ўрнини босувчи шахслар тест синовлари тўлиқ якунланиб, танлов натижаси эълон қилингандан сўнг икки кун давомида касбий таълим ташкилотида ташкил этилган апелляция комиссиясига мурожаат қилади.

40. Абитуриентнинг жавоблар варақаси, тест топшириқлари китоби йиртилган бўлса, шунингдек, тест синовларидан четлаштирилган ёки ўзининг жавобларини ёзма равишда баён қилмаган абитуриентнинг апелляция шикояти кўриб чиқилмайди.

41. Апелляция шикоятини берган абитуриент хабарномада белгиланган кунда ўзининг паспорти (туғилганлик ҳақида гувоҳнома) ва абитуриент рухсатномаси билан келиши шарт.

42. Апелляция шикояти кўрилаётган абитуриентга унинг жавоблар варақаси нусхаси, тест топшириқлари нотўғри бажарилган жавоблар рўйхати ҳамда тест синовларида абитуриентга тақдим этилган тест топшириқлари китобининг электрон варианти асосида чоп этилгани берилади.

Тақдим этилган ҳужжатлар асосида абитуриент ўзининг ҳар бир нотўғри деб ҳисобланган тест топшириғига жавобларини ёзма равишда баён қилади ва қабул қилиб олган барча тест материаллари билан бирга апелляция комиссиясига тақдим этади.

43. Апелляция шикояти икки иш кунида апелляция комиссияси томонидан абитуриентнинг ёзма жавоблари асосида кўриб чиқилади. Абитуриентнинг ёзма жавоблари ўз тасдиғини топмаган бўлса, апелляция комиссияси тест синовлари натижаларини ўзгаришсиз қолдириш ва шикоятни қаноатлантиришни рад этиш тўғрисида қарор қабул қилади.

Абитуриентнинг ёзма жавоблари ўз тасдиғини топган тақдирда, апелляция комиссияси тест синовлари натижаларини ўзгартириш ва апелляция шикоятини қаноатлантириш тўғрисида қарор қабул қилади. Апелляцияни кўриб чиқиш натижаси бўйича баённома апелляция комиссияси раиси ва аъзолари томонидан имзоланади.

Абитуриент мурожаат қилганда, унга апелляция шикояти бўйича қабул қилинган қарордан кўчирма берилади.

44. Апелляция комиссияси қарори ҳудудий бошқармаларга тақдим этилади.

45. Апелляцияни кўриб чиқиш натижалари бўйича апелляция комиссияси қарори юзасидан абитуриент ёки унинг ота-онаси ёхуд уларнинг ўрнини босувчи шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда судга шикоят қилишлари мумкин.

3-боб. Касбий (ижодий) имтиҳонларни ўтказиш

1-§. Касбий (ижодий) имтиҳонларини ташкил этиш

46. Касбий таълим ташкилотларининг алоҳида иқтидор талаб этиладиган касб ва мутахассисликларига абитуриентлар Агентлик томонидан давлат буюртмаси параметрларига мувофиқ касбий (ижодий) имтиҳонлар орқали қабул қилинади.

47. Алоҳида иқтидор талаб этиладиган касб ва мутахассисликларга қабул қилиш тегишли касбий таълим ташкилоти томонидан касбий (ижодий) имтиҳонлар натижаларига кўра тўпланган балларнинг рейтинг тизими бўйича амалга оширилади.

48. Касбий таълим ташкилотларининг алоҳида иқтидор талаб этиладиган касб ва мутахассисликларига қабул барча учун (ҳам давлат гранти, ҳам тўлов-контракт бўйича) ягона қабул қоидалари ва ягона танлов асосида амалга оширилиб, касбий (ижодий) имтиҳонларда энг юқори балл тўплаган абитуриентларнинг давлат грантлари бўйича биринчи навбатда қабул қилиниши таъминланади.

Қолган абитуриентлар касбий (ижодий) имтиҳонлар рейтинги асосида белгиланган тўлов-контракт параметрлари доирасида қабул қилиниш ҳуқуқига эгадирлар.

49. Касбий (ижодий) имтиҳон ҳар бир касбий таълим ташкилоти бўйича касб ва мутахассисликлар, ўқитиш тиллари ва таълим шаклларига кўра алоҳида ўтказилади.

50. Агентлик жойларда касбий (ижодий) имтиҳонларни ўтказиш учун зарур шароитлар яратилишини таъминлайди.

51. Касбий (ижодий) имтиҳонлар қабул параметрларига мувофиқ касбий таълим ташкилотида таълим олиш тилида ўтказилади.

2-§. Касбий (ижодий) имтиҳонларни ўтказиш

52. Касбий (ижодий) имтиҳон бошланишидан бир ҳафта олдин абитуриентларга касбий таълим ташкилотининг қабул комиссияси раиси ва масъул котиби имзолаган ҳамда касбий таълим ташкилотининг муҳри қўйилган рухсатнома берилади. Рухсатнома намунаси Агентлик томонидан тасдиқланади.

53. Касбий (ижодий) имтиҳонлар абитуриентларнинг танланган касб ёки мутахассислик бўйича ўқиш ва кейинчалик ишлаши имкониятларини аниқлаш, уларнинг фанлар бўйича билим, малака, касбий кўникма, ижодий қобилиятларини баҳолаш мақсадида ўтказилади.

54. Ҳудудий бошқармаларнинг қатъий назоратида касбий (ижодий) имтиҳонлар топшириқлари бошланғич касбий таълим дастурлари умумий ўрта (9-синф негизида), ўрта ва ўрта махсус касбий таълим дастурлари бошланғич касбий таълим, умумий ўрта (11-синф негизида), шу жумладан, маданият, санъат, мусиқа, спорт ва жисмоний тарбияга ихтисослаштирилган фанларнинг ўқув дастурларига мувофиқ касбий таълим ташкилотларида ташкил этилган қабул комиссиялари томонидан тузилади.

55. Касбий таълим ташкилотлари фан бўйича имтиҳон комиссиялари раислигига номзодларни тасдиқлаш учун ҳудудий бошқармаларга тақдим этади.

56. Касбий (ижодий) имтиҳонлар бошланишидан бир ҳафта олдин касбий таълим ташкилоти директорининг буйруғи билан тегишли фанлар бўйича имтиҳонларни ташкил этиш ва ўтказиш учун 3 нафардан кам бўлмаган тажрибали, малакали ва масъулиятли ўқитувчилардан шакллантирилган фанлар бўйича имтиҳон комиссиялари таркиби тасдиқланади.

57. Касбий (ижодий) имтиҳон ҳар бир гуруҳда, қоида тариқасида, 2 нафар гуруҳ назоратчиси кузатувида, қабул комиссияси раиси томонидан тасдиқланган жадвалга қатъий риоя этган ҳолда ўтказилади.

58. Ҳудудий бошқармалар бошлиқлари касбий таълим ташкилотлари қабул комиссияларининг таклифлари асосида имтиҳон дастурларига мувофиқ касбий (ижодий) имтиҳонларга ажратиладиган вақт меъёрини белгилайди.

59. Фан бўйича имтиҳон комиссияси таркибига соҳанинг етук мутахассислари ва бошқа касбий таълим ташкилотлари ўқитувчилари ҳам киритилиши мумкин.

60. Касбий (ижодий) имтиҳон ўтказиладиган фанлар бўйича имтиҳон дастурлари ва ҳар бир фан хусусияти ҳисобга олинган ҳолда баҳолаш мезонлари, шунингдек, тегишли касб ва мутахассисликларга мувофиқ келувчи фан мажмуалари касбий таълим ташкилотлари томонидан ишлаб чиқилиб, тегишли вазирлик ва идоралар томонидан тасдиқланади.

61. Касбий таълим ташкилотининг қабул комиссияси имтиҳонлар бошланишидан бир ой олдин имтиҳон дастурлари, баҳолаш мезонлари, маслаҳатлар ва имтиҳонлар жадвалини эълон қилади.

62. Касбий (ижодий) имтиҳонлар, тегишли касб ва мутахассисликлар рўйхати ва уларга мувофиқ келувчи 3 та фан бўйича тўпланиши мумкин бўлган максимал 150 баллдан, ҳар бир фаннинг ўрнига қараб унинг учун ажратилган энг кўп баллнинг 0 дан 100 фоизигача бўлган оралиқда баҳоланади.

63. Касбий (ижодий) имтиҳонлар (спорт ва жисмоний тарбия соҳасидаги таълим йўналишлари бундан мустасно) коллегиал тартибда қабул қилинади ва баҳоланади.

64. Фан бўйича имтиҳон комиссияси аъзоларининг ҳар бири ўқишга кириш истагида бўлган абитуриентни алоҳида-алоҳида баҳолайди ва унинг якуний баҳоси фан бўйича имтиҳон комиссияси аъзолари томонидан қўйилган баҳоларнинг ўртача қийматига тенг бўлади.

65. Гуруҳ назоратчиси касбий (ижодий) имтиҳон тугаганидан сўнг абитуриентларнинг амалий ишларини қабул қилиб, ҳар бир ишни рақамлаб, имтиҳон комиссияси раисига ушбу имтиҳон ишларини текширишга бериш учун масъул ҳисобланади.

Гуруҳ назоратчиси имтиҳон ишига қўйилган шифрнинг махфийлигини таъминлашга шахсан жавобгардир.

66. Касбий (ижодий) имтиҳон ишларини холисона текшириш, баҳолаш ҳамда абитуриент томонидан тўпланган балларни қайд варақаларида акс эттириш учун масъулият фан бўйича имтиҳон комиссияси раиси ва аъзолари зиммасига юкланади.

67. Жадвал бўйича касбий (ижодий) имтиҳонларга (имтиҳон босқичи ёки турига) келмаган абитуриентлар учун касбий (ижодий) имтиҳонлар қайта ўтказилмайди ва улар ўқишга қабул қилинмайди.

68. Тегишли касб ва мутахассисликларнинг фанлари мажмуасидаги ҳар бир фан бўйича имтиҳон натижалари касбий (ижодий) имтиҳон хусусиятига қараб, имтиҳон ўтказилганидан сўнг уч кун муддат ичида касбий таълим ташкилотининг расмий веб-сайтида эълон қилинади.

3-§. Касбий (ижодий) имтиҳон натижалари бўйича апелляция шикоятларини кўриб чиқиш

69. Ҳудудий бошқармалар томонидан касбий (ижодий) имтиҳонлар ўтказилиши даврида касбий таълим ташкилотларида апелляция шикоятларини кўриб чиқиш бўйича соҳа мутахассислари ва бошқа ташкилот ўқитувчиларидан иборат апелляция комиссияси ташкил этилади.

Апелляция комиссияси таркибига фан бўйича имтиҳон комиссияси аъзоларининг киритилиши тақиқланади.

Касбий (ижодий) имтиҳонни қабул қилган фан бўйича комиссия аъзоси апелляция жараёнида қатнашиб, ўз фикрини билдириш ҳуқуқига эга.

Апелляция аризалари имтиҳон натижалари эълон қилинган вақтдан бошлаб икки кун давомида қабул қилинади ва апелляция комиссияси томонидан уч кун муддатда кўриб чиқилади.

Апелляция комиссиясига, зарурат бўлганда, фан бўйича имтиҳон комиссияси баҳоларига ўзгартиришлар киритиш ҳуқуқи берилади.

70. Касбий (ижодий) имтиҳонлар натижалари фанлар бўйича алоҳида имтиҳон қайдномаларига киритилади.

Ушбу имтиҳон қайдномаларининг ҳар бири фан бўйича имтиҳон комиссияси раиси ва касбий таълим ташкилоти қабул комиссиясининг масъул котиби томонидан имзоланади ҳамда муҳрланади.

71. Апелляцияни кўриб чиқиш натижалари бўйича апелляция комиссияси қарори юзасидан абитуриент ёки унинг ота-онаси ёхуд уларнинг ўрнини босувчи шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда судга шикоят қилишлари мумкин.

4-боб. Ёзма имтиҳонларни ўтказиш

1-§. Ёзма имтиҳонларни ташкил этиш

72. Агентлик томонидан белгиланган кунларда ёзма имтиҳонлар ўтказилади. Ёзма имтиҳон касб ва мутахассисликларга тегишли фанлардан ўтказилади.

73. Ёзма имтиҳонлар ўтказиладиган куни тегишли касбий таълим ташкилоти томонидан бериладиган абитуриент рухсатномасига эга бўлмаган шахсларнинг имтиҳон ўтказиладиган бинога кириши тақиқланади.

Касбий таълим ташкилотларининг ёзма имтиҳонларида иштирок этиш учун абитуриент рухсатномасининг намунаси Агентлик томонидан тасдиқланади.

74. Ёзма имтиҳонларда умумий ўрта таълим ташкилотлари ўқитувчилари ва ота-оналарнинг 3 нафар вакили кузатувчи сифатида иштирок этади.

75. Ёзма имтиҳон «Она тили ва адабиёти» фани ҳамда абитуриент ўқишга кириш истагида бўлган касб ва мутахассисликка мос келувчи шу ўқув йили қабулидаги бакалавриат таълим йўналиши тест синови топшириладиган фанлар мажмуасининг 2-бўлимидаги 1-фанидан ўтказилади.

76. Ёзма имтиҳон олинадиган фанлар рўйхати, қоида тариқасида, имтиҳон бошланишидан бир ҳафта олдин қабул комиссиясининг ахборот стендлари ва касбий таълим ташкилотининг расмий веб-сайтларига жойлаштирилади.

77. Ёзма имтиҳон саволлари қабул комиссияси томонидан ёзма имтиҳоннинг тегишли фанлари бўйича малакали мутахассислар таркибидан шакллантириладиган эксперт гуруҳи томонидан тузилади. Ҳудудий бошқарма назоратида эксперт гуруҳи фаолияти қабул комиссияси раиси томонидан бошқарилади.

78. Экспертлар гуруҳи қуйидаги вазифаларни бажаради:

ёзма имтиҳон саволларини амалдаги умумий ўрта таълим мактабларининг фан дастурлари асосида ишлаб чиқиб, саволларга жавоб ёзиш учун сарфланадиган вақтнинг имтиҳонга ажратилган вақтга мувофиқлигини ўрганади;

саволлар кўп вариантли бўлишини ва махфийлиги сақланишини таъминлайди;

ишлаб чиқилган саволларнинг тўғри жавобларини тайёрлайди ва касбий таълим ташкилотига имтиҳонлар якунлангунга қадар алоҳида сақланиши учун конвертда ҳар бир эксперт имзоси билан муҳрланган ҳолда тақдим этади.

79. Ёзма имтиҳонни ушбу Тартиб талабларига мувофиқ ташкил этиш ва ўтказиш бўйича масъулият қабул комиссияси, бино раҳбари ва гуруҳ назоратчилари, имтиҳон комиссияси аъзолари зиммасига юкланади.

80. Ёзма имтиҳонни ўтказиш жадвали касбий таълим ташкилоти директорининг буйруғи билан тасдиқланади. Буйруққа абитуриентлар рўйхати илова қилинади.

81. Ёзма имтиҳон жараёни видеотасвирга туширилади.

82. Ёзма имтиҳонлар видеокузатув остида жамоатчилик ҳамда абитуриентларнинг ота-оналари томонидан реал вақт режимида кузатиб борилиши таъминланган катта сиғимдаги биноларда ўтказилади.

83. Бинода имтиҳон материалларини тарқатиш ва тўплаш учун сейфлар (материалларни сақлаш учун) ва алоқа воситалари билан таъминланган махсус хона (штаб) тайёрланади.

84. Ҳудудий бошқармалар томонидан биноларда ёзма имтиҳонни ўтказиш учун зарур бўлган техник, тиббий ва маиший шароитлар яратилади. Бинолар санитария ва ёнғин хавфсизлиги қоидаларига жавоб бериши шарт.

85. Бинода ёзма имтиҳон жараёнини тўлиқ назорат қилиш мақсадида, қоида тариқасида, 30 нафар абитуриент ҳисобидан гуруҳлар ташкил этилади.

Бино ва гуруҳлар алоҳида тартиб рақами такрорланмайдиган кетма-кетликда рақамланган бўлиши лозим.

Ҳар бир гуруҳ алоҳида ўтириш ўрнига эга бўлган 30 тадан стол ва стул билан таъминланиб, столлар бирдан ўттизгача рақамланади. Ҳар бир гуруҳга, қоида тариқасида, икки нафар гуруҳ назоратчиси бириктирилади.

Ёзма имтиҳонлар очиқ ва шаффоф ўтказилишини таъминлаш учун тегишли ўқитувчиларини гуруҳ назоратчиси сифатида жалб этишга рухсат берилади. Ўқитувчиларни жалб қилиш унинг розилигига кўра, у билан тузилган шартномага асосан, қўшимча ҳақ тўлаш эвазига, ишдан бўш вақтида ёки иш жойи бўйича ўртача иш ҳақи сақланган ҳолда амалга оширилади.

Бунда ўқитувчиларни жалб этганлик учун тўланадиган қўшимча иш ҳақи маблағлари Агентлик ҳузуридаги Касбий таълимни ривожлантириш жамғармаси ҳисобидан қопланади.

86. Бинода ёзма имтиҳонларни ўтказиш талабларига риоя этилишини таъминлаш бўйича шахсий жавобгарлик бино раҳбари ва гуруҳ назоратчилари зиммасига юкланади.

Бино раҳбари ҳудудий бошқарма томонидан, гуруҳ назоратчилари касбий таълим ташкилоти директорининг буйруғи билан тайинланади.

87. Ёзма имтиҳон натижалари касбий таълим ташкилотининг ахборот стендида ҳамда расмий веб-сайтида эълон қилинади.

2-§. Ёзма имтиҳонларни ўтказиш ва баҳолаш

88. Ёзма имтиҳон соат 09:00 да бошланади ва 2 соат давом этади. Ёзма имтиҳон ҳар бир фан бўйича алоҳида кунларда ўтказилиши мумкин.

89. Абитуриентлар бинога абитуриент рухсатномаси ва паспорт (паспорт ёшига етмаганларга касбий таълим ташкилоти томонидан шахсини тасдиқлаш мақсадида берилган, расми мавжуд бўлган маълумотнома) билан видеокузатув орқали навбат бўйича соат 08:30 гача киритилади. Соат 08:30 дан сўнг абитуриентлар бинога киритилмайди.

90. Гуруҳ назоратчилари соат 08:30 гача бино раҳбаридан гуруҳ рўйхатини, имтиҳон билетлари жойлаштирилган конвертларни, саволларга жавоб ёзиш учун мўлжалланган қатъий ҳисобда турувчи варақлари рақамланиб муҳрланган дафтарларни (кейинги ўринларда — дафтарлар) олади, шунингдек, абитуриентларни рухсатномаси билан текшириб киритади ва ўзига тегишли жойга ўтиришини таъминлайди.

Имтиҳонга келмаган абитуриентлар ўринлари бўш қолади.

91. Гуруҳ назоратчилари икки нафар абитуриент гувоҳлигида имтиҳон билетлари жойлаштирилган конвертларнинг муҳрланганлигига ишонч ҳосил қилиб, конвертни очади.

Гуруҳ назоратчилари имтиҳон билетлари ҳамда дафтарларни абитуриентларга тарқатади.

92. Бино раҳбари абитуриентларга дафтарнинг муқовасига ўзининг фамилияси, исми ва отасининг исмини ёзиш, шунингдек, дафтар варақларини букмаслик, унга ҳар хил белгилар қўймаслик, ёзувларнинг устига ёки остига чизмаслик, жавобларни кўк шарикли ручкада тушунарли ҳуснихат билан ёзиш, бошқа рангдаги ручкада ёзмаслик кераклигини тушунтиради ҳамда ушбу талабларга риоя қилмаслик ёзма имтиҳон ўтказиш тартибини бузиш деб ҳисобланиши ҳақида огоҳлантиради.

93. Гуруҳ назоратчиси соат 09:00 гача абитуриентларга дафтар олганлигини тасдиқлаш учун гуруҳ рўйхатига имзо қўйдиради ва имзо ёнига абитуриент олган дафтарнинг тартиб рақамини ёзиб қўяди.

Абитуриент ёзма имтиҳонга келмаган тақдирда, гуруҳ назоратчиси томонидан гуруҳ рўйхатига «қатнашмади» деган ёзув киритилади.

94. Бино раҳбари соат 09:00 да ёзма имтиҳон бошланганлигини эълон қилади ҳамда имтиҳоннинг бошланиш ва тугаш вақтини доскага ёзиб қўяди.

95. Абитуриент томонидан имтиҳон билетларига жавоблар дафтарга кўк шарикли ручкада тушунарли ҳуснихат билан ёзилиши лозим.

96. Абитуриентларга ёзишда қисқартма сўзлардан фойдаланиш, сўзларнинг ости ёки устига чизиш, дафтарнинг турли нуқталарига, хусусан, ҳошия қисмига тушунарсиз белгилар қўйиш, шунингдек, берилган саволларнинг жавоби билан боғлиқ бўлмаган сўзларни ёзиш, ёзма имтиҳон материалларини бошқа абитуриентга узатиш, бошқа абитуриентларга ёрдам бериш тақиқланади.

97. Абитуриентнинг ёзма имтиҳонларни топшириш вақтида гуруҳдан чиқиши тақиқланади, чиққан абитуриентлар қайтадан имтиҳонларга қўйилмайди. Материалларисиз, гуруҳ назоратчиси кузатуви остида гуруҳдан чиқиш бундан мустасно. Ушбу абитуриентларга қўшимча вақт берилмайди.

98. Ёзма имтиҳон ўтказиш тартибини бузганлар имтиҳондан четлаштирилади, четлаштириш бўйича бино раҳбари ва гуруҳ назоратчиси томонидан далолатнома расмийлаштирилади.

99. Ёзма имтиҳондан четлаштирилган абитуриентларнинг ишлари баҳоланмайди.

100. Бино раҳбари соат 11:00 да ёзма имтиҳон вақти тугаганлигини эълон қилади ва гуруҳ назоратчиларига жавоблар ёзилган дафтарларни йиғишга кўрсатма беради.

101. Ёзма имтиҳон учун ажратилган вақт тугагандан сўнг абитуриентлар имтиҳон материалларини топширади. Белгиланган муддатдан олдин жавоб ёзишни тугатган абитуриентлар имтиҳон материалларини муддатидан олдин топширишлари мумкин.

102. Барча дафтарлар, шу жумладан, имтиҳон вақтида ишлатилмаган дафтарлар ҳамда ёзма имтиҳондан далолатнома тузилиб четлаштирилган абитуриентларнинг дафтарлари алоҳида тегишли қутиларга жойлаштирилади.

103. Бино раҳбари ёзма имтиҳон саволларига жавоблар ёзилган дафтарлар солинган қутиларни гуруҳ назоратчиларидан қабул қилиб, дафтарларнинг муқоваси ва биринчи варағига махсус шифрлар қўяди, дафтар муқовасини бошқа варақларига шикаст етказмаган ҳолда ажратиб олади.

Шифрланган дафтар муқоваси сир сақланиши учун бино раҳбари шахсан жавобгар ҳисобланади.

104. Имтиҳон комиссияси аъзолари ёзма имтиҳон ўтказиладиган куни соат 11:00 дан кечикмай ёзма имтиҳон натижаларини текшириш ва баҳолаш учун ажратилган ва видеокузатув қурилмалари билан жиҳозланган хонага ўз паспортлари билан етиб келишлари шарт.

105. Имтиҳон комиссияси раиси имтиҳон жавоблари ёзилган муқоваси олинган ва шифрларган дафтарлар солинган қутиларни бино раҳбаридан қабул қилиб олади. Имтиҳон комиссиясига шифр қўйилмаган дафтарларни топширишга йўл қўйилмайди.

106. Имтиҳон комиссияси раиси абитуриентларнинг жавоблари ёзилган дафтарлар солинган қутиларни имтиҳон комиссияси аъзолари иштирокида очиб, дафтарларнинг биринчи варағи шифрланганлигини текширади.

Муқоваси ажратилмаган, шифрланмаган ёки абитуриентнинг шахсини аниқлаш имконини берувчи бошқа белгилари мавжуд бўлган дафтарлар аниқланган тақдирда, далолатнома тузилади ва бундай ишлар текширилмайди.

107. Имтиҳон комиссияси раиси имтиҳон жавоблари ёзилган дафтарларни комиссия аъзоларига тақсимлаб беради.

108. Ёзма имтиҳон жавоблари тасдиқланган баҳолаш мезонларига мувофиқ имтиҳон комиссияси аъзолари томонидан текширилиб, баҳоланади ва хулоса ёзилади.

109. Абитуриентларнинг ёзма имтиҳон бўйича олган баллари имтиҳон комиссияси томонидан тегишли шифрланган қайдномага киритилади.

Ёзма имтиҳоннинг ҳар бир фани учун қайднома алоҳида тузилади.

110. Ёзма имтиҳон жавоблари ёзилган дафтарлар ва қайднома қутиларга солинади ҳамда имтиҳон комиссияси раиси томонидан бино раҳбарига топширилади. Бино раҳбари ушбу қутиларни шифрланган дафтарларнинг муқовалари билан бирга қабул комиссияси раисига йиғмақайдномага киритиш учун топширади.

111. Ёзма имтиҳон баллари белгиланган фанлар бўйича алоҳида қайдномаларга абитуриентнинг исми, отасининг исми ва фамилияси ҳамда дафтарлар муқовасидаги шифр рақамлари кўрсатилган ҳолда киритилади.

Ёзма имтиҳон натижалари ҳар бир фан бўйича қабул комиссияси томонидан йиғмақайдномага киритилади ва шу асосида умумий баллар чиқарилади.

112. Абитуриентнинг ёзма имтиҳондаги энг юқори балли 150 баллни ташкил қилади. Ушбу баллар қуйидагича шаклланади:

«касб ёки мутахассисликка мос келувчи бакалавриат таълим йўналишига тест синовлари топшириладиган фанлар мажмуасининг 2-бўлимидаги 1-фани» бўйича — 0 дан 100 баллгача;

«Она тили ва адабиёти» фани бўйича — 0 дан 50 баллгача.

113. Белгиланган вақтда ёзма имтиҳонга келмаган абитуриентлар касбий таълим ташкилотларига қабул қилинмайди.

114. Умумлашган натижалар қайдномасида абитуриентлар рўйхати ҳар бир касб ва мутахассислик бўйича тўпланган энг юқори баллдан бошлаб камайиб бориш тартибида жойлаштирилади.

115. Ёзма имтиҳон натижалари имтиҳон ўтказилган кундан кейинги иш кунида қабул комиссиясининг ахборот стендлари ва касбий таълим ташкилотларининг расмий веб-сайтида эълон қилинади.

3-§. Ёзма имтиҳон натижалари бўйича апелляция шикоятларини кўриб чиқиш

116. Ёзма имтиҳон натижалари юзасидан касбий таълим ташкилотларида ҳудудий бошқармалар буйруғи асосида апелляция комиссияси ташкил этилади.

Апелляция комиссияси аъзолари камида 5 нафардан кам бўлмаган таркибда тузилади, апелляция комиссияси аъзолигига ҳудуддаги бошқа касбий таълим ташкилотларининг ўқитувчилари жалб қилинади.

Апелляция шикояти ёзма имтиҳонлар натижаси эълон қилинган кундан бошлаб икки иш куни мобайнида апелляция комиссиясига берилади. Апелляция шикояти қабул қилинганлиги тўғрисида абитуриентга хабарнома юборилади.

117. Зарур ҳолларда, апелляцияни кўриб чиқиш жараёнига имтиҳон комиссияси аъзолари, шунингдек, тегишли бино раҳбари ва гуруҳ назоратчилари жалб қилиниши мумкин.

118. Апелляция шикояти тушган куни мурожаат қилган абитуриентнинг ёзма имтиҳон материаллари масъул котиб томонидан апелляция комиссиясига топширилади.

119. Апелляция шикояти берган абитуриент хабарномада белгиланган кун ва вақтда апелляция комиссиясига паспорти билан келиши шарт.

120. Апелляция шикоятини кўриб чиқиш вақтида абитуриентнинг фақат ўзига ёзма имтиҳон саволларига жавоблар ёзган дафтари берилади. Апелляция шикояти берган абитуриент ўз эътирозларини ёзиб, унга берилган материаллар билан бирга апелляция комиссиясига топширади.

121. Апелляция комиссияси томонидан шикоятларни кўриб чиқиш бир иш кунидан ошмаслиги ва натижаси бўйича қарор қабул қилиниши шарт.

122. Апелляция шикоятида кўрсатилган важлар ўз тасдиғини топмаса, апелляция комиссияси имтиҳон натижаларини ўзгаришсиз қолдириш ва апелляцияни қаноатлантиришни рад этиш тўғрисида қарор қабул қилади ҳамда тегишли тартибда расмийлаштиради.

123. Апелляция шикоятида кўрсатилган важлар ўз тасдиғини топган тақдирда, абитуриентнинг ёзма имтиҳон ишига апелляция комиссияси томонидан тегишли балл қўшилиб, якуний балл қўйилади.

124. Апелляция комиссияси томонидан қабул қилинган қарор тўғрисида апелляция шикояти берган абитуриентга маълумот тақдим этилади.

125. Умумлашган натижалар қайдномалар, апелляция комиссиясининг қарорлари асосида касбий таълим ташкилотининг қабулининг якуний натижаси аниқланади ва ёзма имтиҳон қайдномасига киритилади.

126. Ёзма имтиҳон қайдномалари касбий таълим ташкилоти директори томонидан тасдиқланади ва нусхаси ҳудудий бошқармаларга тақдим этилади.

127. Апелляцияни кўриб чиқиш натижалари бўйича апелляция комиссияси қарори юзасидан абитуриент ёки унинг ота-онаси ёхуд уларнинг ўрнини босувчи шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда судга шикоят қилишлари мумкин.

128. Ушбу Тартиб талабларининг бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавоб беради.

Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 сентябрдаги 526-сон қарорига 3-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотларига педагог кадрларни танлов асосида ишга қабул қилиш тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом касбий таълим ташкилотларига ўқитувчилар ва ишлаб чиқариш таълими усталарини (кейинги ўринда — педагог) танлов асосида ишга қабул қилиш тартибини белгилайди.

2. Танловнинг мақсади касбий таълим ташкилотларига касбий компетенцияси, педагогик маҳорати, рақамли технологиялардан фойдаланиш кўникмалари, меҳнат бозори талабларига мос амалий тажрибаси, юқори ахлоқий фазилатлари ҳамда инклюзив таълим муҳитида самарали фаолият юритиш компетенцияларига эга бўлган малакали педагогларни танлашдан иборатдир.

3. Танлов адолатлилик, холислик, очиқлик, шаффофлик ва тенглик тамойиллари асосида амалга оширилади.

4. Касбий таълим ташкилотларига асосий, соатбай ҳақ тўлаш ёки ўриндошлик асосида ишга қабул қилинаётган шахслар ушбу Низомга мувофиқ танлов орқали ишга қабул қилинади.

Қуйидагилар танловсиз педагог лавозимига ишга қабул қилинади (Илғор касбий маҳорат техникумлари ва Халқаро таълим дастурлари жорий қилинган техникумлар бундан мустасно):

ўриндошлик ёки соатбай асосида ишга жалб этиладиган олий таълим ташкилотлари профессор-ўқитувчилари;

ишлаб чиқариш таълими устаси лавозимига ишга қабул қилинаётган корхона (ташкилот)ларнинг малакали мутахассислари;

хорижий мутахассислар.

5. Ушбу Низом нодавлат касбий таълим ташкилотлари учун тавсиявий ҳисобланади.

2-боб. Танловни ташкил этиш тартиби

6. Танлов уч босқичда — саралаш, тест синови ва суҳбат (амалий синов) шаклида касбий таълим ташкилоти томонидан ўтказилади. Бунда танлов ушбу Низомга 1-иловада келтирилган схема асосида ташкил этилади.

7. Касбий таълим ташкилотидаги вакант лавозим ҳақида ташкилотнинг расмий веб сайти ва оммавий ахборот воситалари орқали, шунингдек, Бандликка кўмаклашиш марказлари орқали эълон берилади.

Эълонда қуйидагилар кўрсатилади:

танлов ўтказилаётган касбий таълим ташкилоти манзили, алоқа учун телефон рақами, электрон почта ва бошқа қўшимча маълумотлар;

фан (модуль) ёки амалиёт номи;

иш ҳақи тўғрисидаги маълумотлар;

номзодлардан талаб этиладиган малака ёки маълумот даражаси;

номзодлардан аризаларни қабул қилиш муддатлари.

Эълонда вакант лавозимга доир қўшимча маълумотлар ёки тушунтиришлар берилиши мумкин;

мурожаат қилиш тартиби.

8. Танловда иштирок этиш истагидаги номзодлар танлов эълон қилинган кундан бошлаб ўн кун ичида рақамли платформа (кейинги ўринларда — платформа) орқали ариза қолдиради.

Танловда қуйидаги номзодлар иштирок этишлари мумкин:

умумтаълим фанлари, умумкасбий ва махсус фан (модуль), амалиётлар бўйича тегишли малака ёки маълумот даражасига эга мутахассислар;

камида B2 даражадаги миллий ёки унга тенглаштирилган мос даражадаги халқаро тан олинган сертификатга эга хорижий тил фани ўқитувчилари;

ишлаб чиқариш таълими устаси лавозими учун танловда олий маълумотга эга бўлмаган номзодлар ҳам иштирок этишлари мумкин.

Инклюзив таълим гуруҳлари ташкил этилган ҳамда ногиронлиги бўлган шахслар учун ихтисослаштирилган техникумларда фаолият юритувчи педагог кадрларга қуйидаги қўшимча талаблар қўйилади:

ногиронлиги бўлган ўқувчилар билан ишлаш бўйича базавий педагогик ва психологик компетенцияларга эга бўлиш;

адаптив ўқитиш методикалари ва индивидуал ёндашув асосида таълим жараёнини ташкил эта олиш;

инклюзив таълим тамойиллари, махсус педагогика ҳамда ўқувчилар эҳтиёжидан келиб чиқиб мослаштирилган баҳолаш усулларини қўллай олиш.

Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Касбий таълим агентлиги (кейинги ўринларда — Агентлик) томонидан айрим касб ва мутахассисликларнинг ўзига хослигидан келиб чиқиб, олий маълумот талаб этилмайдиган умумкасбий ва махсус фан (модуль) ҳамда амалиётлар рўйхати, шунингдек, ушбу лавозимларга ишга олинадиган педагоглар учун малака талаблари тасдиқланади.

Ушбу рўйхатга киритилмаган умумкасбий ва махсус фан (модуль), амалиётлар бўйича номзодлар камида бакалавр даражасига эга бўлишлари талаб этилади.

9. Қуйидаги шахсларнинг танловда иштирок этишига йўл қўйилмайди:

қонуний кучга кирган суд ҳукмига мувофиқ педагогик фаолият билан шуғулланиш ҳуқуқидан маҳрум этилган шахслар;

қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда суд томонидан муомалага лаёқатсиз ёки муомала лаёқати чекланган деб топилган шахслар;

педагогик фаолиятни амалга оширишга тўсқинлик қиладиган касалликлари бўлган шахслар;

психиатрия ёки наркология муассасаларида ҳисобда турган шахслар;

қасддан содир этилган жиноят учун илгари судланган шахслар.

10. Ушбу Низомнинг 9-бандида кўрсатиб ўтилган талабларга кўра қонун бузилиш ҳолатларини содир этганлиги ёки касаллиги тўғрисидаги маълумотлар аниқланганда, номзодлар танловдан четлаштирилади. Номзод танловдан ўтиб, ишга қабул қилинган тақдирда ҳам, у билан тузилган меҳнат шартномаси бекор қилинади.

11. Ҳужжатларни қабул қилиш муддати тугагандан сўнг касбий таълим ташкилоти тест синовларини ўтказиш куни ва жойи ҳақида номзодларни тест синовларидан камида уч кун олдин платформа орқали хабардор қилади.

12. Номзодлардан платформа орқали келиб тушган аризаларга қўшимча ҳужжатлар ёки уларнинг нусхаларини талаб қилишга йўл қўйилмайди.

13. Танловда иштирок этмаган номзодлар учун қўшимча танлов ўтказилмайди.

14. Номзодларга танловга тақдим этилган ҳужжатлардаги камчиликларни бартараф этиш учун ҳужжатлар қабул қилиш муддати тугагунга қадар рухсат берилади.

15. Танловни ўтказиш ва мувофиқлаштириш учун касбий таълим ташкилоти томонидан камида беш кишидан иборат таркибда ишчи гуруҳ ва апелляция комиссияси ташкил этилади.

Бунда ишчи гуруҳ раҳбари касбий таълим ташкилотининг ўқув ишлари бўйича директор ўринбосари, апелляция комиссияси раиси этиб мазкур касбий таълим ташкилоти касаба уюшмаси қўмитаси раиси белгиланади.

Илғор касбий маҳорат техникумлари ва Халқаро таълим дастурлари жорий қилинган техникумларда танловни ўтказиш ва мувофиқлаштириш учун камида беш кишидан иборат таркибда намунавий ишчи гуруҳ ва апелляция комиссияси Агентлик директорининг буйруғи билан ташкил этилади.

Бунда ишчи гуруҳ раҳбари тегишлилиги бўйича Қорақалпоғистон Республикаси Касбий таълим агентлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри касбий таълим бошқармалари (кейинги ўринларда — ҳудудий бошқарма) бошлиқлари, апелляция комиссияси раиси этиб тегишли ҳудудий бошқарманинг касаба уюшмаси қўмитаси раиси белгиланади.

Апелляция комиссиялари таркибига ишчи гуруҳлар таркибидан аъзо киритилмайди.

Ишчи гуруҳлар уч иш кунида номзодларнинг маълумотлари ушбу Низом ва лавозимга қўйиладиган малака талабларига мувофиқлигини ўрганиб чиқади.

Ишчи гуруҳлар суҳбат (амалий синов) жараёнида номзодларнинг билими (амалий кўникмаси)ни баҳолаш учун эксперт сифатида соҳа мутахассислари ва корхона (ташкилотлар)нинг вакилларини жалб этишига рухсат этилади.

Номзодларнинг билими (амалий кўникмаси) бўйича экспертларнинг баҳоси (хулосаси) ишчи гуруҳлар томонидан инобатга олинади.

16. Қуйидаги ҳолларда номзоднинг аризаси платформа орқали рад этилади:

номзоднинг маълумотлари ушбу Низомга ҳамда лавозимга қўйиладиган малака талабларига мос келмаганда;

номзод томонидан қалбаки ҳужжатлар ёки ёлғон маълумотлар тақдим этилганда;

ушбу Низомнинг 9-бандида белгиланган чекловлар аниқланганда.

17. Тест саволлари, суҳбат ва амалий синов учун савол ва топшириқлар тўплами Агентлик тизимидаги Касбий таълимни ривожлантириш институти томонидан ишлаб чиқилади.

Бунда Касбий таълимни ривожлантириш институтига тест саволлари, суҳбат ва амалий синов учун савол ва топшириқлар тўпламини аутсорсинг асосида ишлаб чиқишига рухсат этилади.

3-боб. Тест синовларини ўтказиш қоидалари

18. Танлов номзодлардан ҳужжатларни қабул қилиш тугагандан кейин ўн иш куни ичида ўтказилади.

19. Тест синовларида номзодларнинг касбий таълим тизими, ўқув меъёрий ҳужжатлар ва педагогик фаолиятга оид билими баҳоланади.

20. Тест синовлари компьютерлар орқали топширилади. Касбий таълим ташкилотлари томонидан тест синовларини ўтказиш ва назорат қилиш учун ишчи гуруҳ ташкил этилади ва тест синовларини адолатли ўтказиш чора-тадбирлари белгиланади.

21. Тест синови 40 та саволдан иборат бўлади.

22. Тест саволларига жавоб бериш учун 60 дақиқа ажратилади ва ҳар бир тўғри жавоб учун 2,5 баллдан берилади. Тест синовларида 60 балл ва ундан юқори балл тўплаган номзодлар тест синовидан ўтган ҳисобланади.

23. Тест синовига номзодни киритишда унинг шахсига аниқлик киритилади.

24. Қуйидаги ҳолатлар номзоднинг тест жараёнидан четлаштирилишига асос бўлади:

қонунчилик ҳужжатлари, маълумот берувчи ва махсус адабиётлар, ҳар қандай турдаги техник воситалар ёки бошқа материал (маълумот)ларни олиб кирганда ёки улардан фойдаланганда;

бошқа шахслар (номзодлар) билан суҳбатлашганда;

экранда тест жавоби акс этгунга қадар тест саволлари ўтказилаётган хонадан рухсатсиз ташқарига чиққан ҳолларда.

Юқоридаги ҳолатларда далолатнома расмийлаштирилади ва номзод тест синовидан четлаштирилади.

25. Тест синови натижаларига кўра тест синовидан ўтган номзодлар танловнинг иккинчи босқичига ўтказилади.

4-боб. Суҳбат ва амалий синовни ўтказиш қоидалари

26. Тест синовидан сўнг, уч иш кунида ишчи гуруҳ раҳбари томонидан суҳбат ва амалий синов ўтказиш жадвали тасдиқланади ва тегишли номзодлар платформа орқали хабардор қилинади.

27. Ишчи гуруҳлар томонидан белгиланган жадвал асосида ўқитувчи лавозими учун суҳбат ва ишлаб чиқариш таълими устаси лавозими учун амалий синов ўтказилади.

28. Суҳбат жараёнида номзодларга тегишли ўқув фани бўйича 5 та савол берилади ва унинг билими баҳоланади.

29. Суҳбат жараёнида номзодлар ушбу Низомга 2-иловага мувофиқ мезонлар асосида максимал 30 баллгача баҳоланади.

30. Ишчи гуруҳнинг ҳар бир аъзоси номзод суҳбатда берган жавобларидан келиб чиқиб, алоҳида баҳолаш қайдномасини юритади.

Якуний балл комиссия аъзолари томонидан қўйилган балларнинг ўртача арифметик қиймати асосида ҳисобланади.

Инклюзив таълим ташкил этилган техникумларда номзодларни баҳолашда уларнинг ногиронлиги бўлган ўқувчилар билан ишлаш бўйича амалий кўникмалари ва индивидуал ёндашувни қўллаш компетенцияларига алоҳида эътибор қаратилади.

31. Амалий синов жараёнида номзодлар амалий топшириқни бажаришдан олдин топшириқ мазмуни, техник шартлар, баҳолаш мезонлари, ажратилган вақт меъёри ҳамда техника хавфсизлиги қоидалари билан таништирилади.

Амалий синов учун барча номзодларга тенг шароитлар яратилиши шарт.

32. Амалий синов жараёнида номзодлар ушбу Низомга 3-иловага мувофиқ мезонлар асосида максимал 70 баллгача баҳоланади.

33. Суҳбат ва амалий синов натижаси ҳар бир номзодга суҳбат ва амалий синов ўтказилган куннинг ўзида эълон қилинади.

Номзодга қўйилган баллар ва комиссиянинг қисқача хулосаси рақамли платформа орқали юборилади.

34. Суҳбат ва амалий синов жараёни видеотасвирга олинади ҳамда ушбу видеотасвир камида 6 ой сақланади.

5-боб. Танлов натижалари

35. Тест синовлари ва суҳбат (амалий синов) натижалари йиғиндисига кўра баллар кетма-кетлиги бўйича энг юқори натижа қайд этган номзод танловдан ўтган ҳисобланади.

Танлов натижаларига кўра номзодларнинг кўрсаткичлари тенг бўлиб қолган тақдирда, ҳар бир номзодга қўшимча иккита савол ёки битта амалий синов топшириғи берилади.

36. Танлов натижаси ишчи гуруҳнинг тегишли баённомаси билан расмийлаштирилади ҳамда икки иш кунида платформа орқали маълум қилинади.

37. Танлов натижаси эълон қилингандан сўнг Апелляция комиссиясига уч иш куни ичида мурожаат келиб тушмаган бўлса, танловдан ўтган номзод билан касбий таълим ташкилоти директори ўртасида меҳнат шартномаси тузилади ва буйруқ билан расмийлаштиради.

Танлов натижаси бўйича Апелляция комиссиясига мурожаат келиб тушган ҳолларда, ушбу мурожаат уч иш кунида кўриб чиқилади.

Апелляция комиссияси хулосасига кўра танлов натижаси ўзгартирилиши мумкин.

38. Танловдан ўтган номзодлар касбий таълим ташкилоти билан меҳнат шартномасини тузишдан воз кечса, танлов натижаларига кўра кейинги ўриндаги номзод ишга қабул қилинади.

6-боб. Танлов натижалари юзасидан мурожаат қилиш

39. Апелляция комиссиясига мурожаат қилиш оғзаки, ёзма ёхуд электрон шаклда амалга оширилади.

Бунда танлов натижаларидан норози бўлган номзодлар натижалар эълон қилинган кундан бошлаб, уч иш кунида ариза (шикоят) беришлари мумкин.

40. Апелляция комиссиясига муаммоли ҳолатларга аниқлик киритиш учун жамоатчилик асосида малакали мутахассисларни эксперт сифатида жалб этишига рухсат этилади. Экспертларнинг хулосаси апелляция комиссиялари томонидан инобатга олинади.

41. Апелляция комиссияси йиғилиши комиссия аъзоларининг ярмидан кўпи иштирок этган тақдирда, ваколатли ҳисобланади. Комиссия қарори аъзоларнинг кўпчилик овози билан қабул қилинади.

42. Ариза (шикоят) рўйхатга олинган кундан бошлаб, беш иш кунида кўриб чиқилади.

43. Мурожаат этувчи номзодга апелляция комиссияси томонидан мурожаати кўриб чиқилиши жараёнида бевосита ёки масофадан туриб онлайн тарзда иштирок этишига рухсат этилади.

44. Апелляция комиссияси номзоднинг танлов жараёнларига оид мурожаатини кўриб чиқиб, қуйидаги қарорлардан бирини қабул қилади:

номзоднинг тўғри баҳоланганлиги, тест ва суҳбат (амалий синов) материалларида хато ва камчиликлар, шунингдек, суҳбат (амалий синов)ни ўтказиш жараёнида ташкилий-техник жиҳатдан камчиликлар аниқланмаган тақдирда, танлов натижаларини ўзгартиришсиз қолдириш;

номзоднинг тест ёки суҳбат (амалий синов) жараёнларида нотўғри баҳоланганлиги, тест ёки суҳбат (амалий синов) материалларида хато ва камчиликлар мавжудлиги аниқланган тақдирда, танлов натижаларини ўзгартириш.

45. Апелляция комиссияси қарори нусхаси мурожаат этувчи номзодга апелляция комиссияси қарори чиққан кундан эътиборан, уч иш кунида юборилади.

7-боб. Якунловчи қоидалар

46. Танловни ташкил этиш ва ўтказиш билан боғлиқ маълумотлар тегишлиги бўйича ҳудудий бошқарма ва касбий таълим ташкилотларида олти ой сақланади.

47. Эксперт сифатида жалб этилган соҳа мутахассислари ва ташкилотлар вакилларининг асосий иш жойларидаги иш ҳақлари сақлаб қолинади.

48. Низомда назарда тутилмаган ҳолатлар амалдаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ тартибга солинади.

49. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавоб беради.

Касбий таълим ташкилотларига педагог кадрларни танлов асосида ишга қабул қилиш тартиби тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотларига педагог кадрларни ишга қабул қилишда танлов жараёнларини ташкил этиш

Босқичлар Субектлар Тадбирлар Муддатлар 1-босқич Касбий таълим ташкилоти Вакант лавозим ҳақида оммавий ахборот воситалари ёки ижтимоий тармоқлар орқали, шунингдек, Камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлими ҳузуридаги Бандликка кўмаклашиш марказлари орқали эълон беради. Доимий 2-босқич Номзодлар Танловда иштирок этиш учун рақамли платформа орқали ариза қолдиради. Танлов эълон қилингандан кейин 10 кун ичида 3-босқич Ишчи гуруҳ Номзодларнинг маълумотлари ушбу Низом ва лавозимга қўйиладиган малака талабларига мувофиқлигини ўрганиб чиқади. Ҳужжатларни қабул қилиш муддати якунлангандан сўнг 3 кун ичида 4-босқич Касбий таълим ташкилоти Тест синовларини ўтказиш куни ва жойи ҳақида номзодларни платформа орқали хабардор қилади. Тест синовлари ўтказилишидан камида 3 кун олдин 5-босқич Касбий таълим ташкилоти Танлов номзодлардан ҳужжатларни қабул қилиш тугагандан кейин ўтказилади. Ҳужжатлар қабул қилингандан сўнг 10 иш кунида

Касбий таълим ташкилотларига педагог кадрларни танлов асосида ишга қабул қилиш тартиби тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотларининг ўқитувчи лавозимига номзодларни суҳбат синов жараёнида

Т/р Баҳолаш объекти Балл * 1. Фанга оид назарий билимларнинг тўғрилиги ва тўлиқлиги 2 балл саволга тўлиқ, аниқ ва илмий асосланган жавоб берди 2 балл саволнинг асосий мазмунини ёритди, аммо айрим ноаниқлик ёки камчиликларга йўл қўйди 1 балл жавоб нотўғри 0 балл 2. Билимларни амалиёт билан боғлай олиши 2 балл назарий билимларни амалий мисоллар, ишлаб чиқариш жараёнлари ёки таълим жараёнида қўллаш усуллари билан асослаб берди 2 балл амалий боғлиқликни қисман ёритди ёки мисоллар етарли даражада келтирилмади 1 балл билимларни амалиёт билан боғлай олмади 0 балл 3. Фикрни баён қилиш ва мулоқот кўникмаси 2 балл фикрларини мантиқий кетма-кетликда, равон ва тушунарли баён қилди 2 балл фикрларини тушунарли баён қилди, аммо жавобда мантиқий изчиллик ёки аниқлик етарли даражада таъминланмади 1 балл жавоб ноаниқ, тартибсиз ёки тушуниш қийин бўлган шаклда тақдим этилди 0 балл

Касбий таълим ташкилотларига педагог кадрларни танлов асосида ишга қабул қилиш тартиби тўғрисидаги низомга 3-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотларининг ишлаб чиқариш таълими устаси лавозимига номзодларни амалий синов жараёнида

Т/р Баҳолаш объекти Балл 1. Топшириқни бажаришда хавфсизлик техникаси қоидаларига амал қилиш 10 балл топшириқни хавфсизлик техникаси, электр ва ёнғин хавфсизлиги қоидаларига тўлиқ риоя қилган ҳолда бажарди 6 — 10 балл топшириқни инсон ҳаёти ёки соғлигига хавф солмайдиган хатоликларга йўл қўйган ҳолда бажарди 1 — 5 балл топшириқни бажаришда инсон ҳаёти ёки соғлигига хавф соладиган хатоликка йўл қўйди * 0 балл 2. Топшириқни бажаришда жиҳозлардан фойдаланиш 5 балл жиҳозлардан фойдаланишда хавфсизлик қоидалари ва техник талабларга тўлиқ амал қилди 4-5 балл жиҳозлардан фойдаланишда хавфсизлик қоидаларига амал қилди, лекин техник талабларга амал қилмади 1 — 3 балл жиҳозлардан фойдаланишни билмади 0 балл 3. Топшириқни бажаришда асбоб-ускуналардан фойдаланиш 5 балл асбоб-ускуналардан фойдаланишда хавфсизлик қоидалари ва техник талабларга тўлиқ амал қилди 4-5 балл асбоб-ускуналардан фойдаланишда хавфсизлик қоидаларига амал қилди, лекин техник талабларга амал қилмади 1 — 3 балл асбоб-ускуналардан фойдаланишни билмади 0 балл 4. Топшириқни бажаришда ўлчаш ва назорат асбоблари ҳамда воситаларидан тўғри фойдаланиш 5 балл ўлчаш ва назорат асбобларини тўғри танлади, улардан талабга мувофиқ ўлчашларни амалга оширди ва сақлаш қоидаларига риоя қилди 4-5 балл ўлчаш ва назорат асбобларини тўғри танлади, улардан талабга мувофиқ фойдаланди, лекин сақлаш қоидаларига риоя қилмади 1 — 3 балл ўлчаш ва назорат асбобларини тўғри танламади ёки улардан фойдалана олмади 0 балл 5. Топшириқни бажариш технологиясига риоя қилиш 5 балл технологияга риоя қилиб, ҳар бир ҳаракатни тўлиқ изоҳлаб берди 4-5 балл технологияга риоя қилди, лекин ҳаракатларни изоҳлай олмади 1 — 3 балл технологияга риоя қилмади 0 балл 6. Топшириқни бажаришда вақт меъёрларига риоя қилиш 1 0 балл белгиланган вақт ичида топшириқни якунлади 10 балл белгиланган вақт ичида топшириқни якунламади 0 балл 7. Бажарилган топшириқ сифати 3 0 балл берилган топшириқ техник ҳужжатлар талабига тўлиқ жавоб беради ва эстетик кўринишига эътироз мавжуд эмас 21 — 30 балл берилган топшириқ техник ҳужжатлар талабига мувофиқ битта хато билан бажарилди 16 — 20 балл берилган топшириқ техник ҳужжатлар талабига мувофиқ иккита хато билан бажарилди 11 — 15 балл берилган топшириқ техник ҳужжатлар талабига мувофиқ учта хато билан бажарилди 6 — 10 балл берилган топшириқ техник ҳужжатлар талабига мувофиқ тўрт ва ундан ортиқ хатолар билан бажарилди 1 — 5 балл топшириқ бажарилмади 0 балл

Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 сентябрдаги 526-сон қарорига 4-ИЛОВА

Касбий таълим ташкилотлари ўқувчилари билимини баҳолаш тартиби тўғрисида

1-боб. Умумий қоидалар

1. Ушбу Низом касбий таълим ташкилотлари ўқувчиларининг (кейинги ўринларда — ўқувчилар) билим, кўникма ва малакаларини баҳолаш ҳамда назорат қилиш тартибини белгилайди.

2. Ўқувчиларнинг билим, кўникма ва малакалари ўқув режасида кўзда тутилган фан (модул) ва амалиёт дастурларини (кейинги ўринларда — дастурлар) ўзлаштиришнинг ҳақиқий даражасини аниқлаш мақсадида баҳоланади.

3. Ушбу Низом нодавлат касбий таълим ташкилотлари учун тавсиявий тусга эга ҳисобланади.

4. Ўқувчиларнинг билим, малака ва кўникмаларини баҳолаш (кейинги ўринларда — ўқувчилар билимини баҳолаш) ва назорат қилишнинг асосий вазифалари қуйидагилардан иборат:

фан (модул) ва амалиёт дастурларида белгиланган ўқитиш натижалари бўйича ўқувчиларнинг билим ва кўникмаларини аниқлаш;

ўқув материаллари, амалий топшириқларнинг ўқувчилар томонидан тизимли равишда ва белгиланган муддатларда ўзлаштирилишини назорат қилиш ва мониторингини юритиш;

ўқувчиларни мустақил ишлаш, таҳлилий ва ижодий фикрлашга рағбатлантириш;

ўқувчилар билимини таққослаш орқали таълим жараёнида ўзаро рақобат муҳитини яратиш.

5. Ўқувчиларнинг барча турдаги ўқув машғулотлари (назарий, амалий, лаборатория иши ва бошқалар), мустақил таълим топшириқлари, якуний давлат аттестацияси, ўқув ҳамда ишлаб чиқариш ва дипломолди (квалификация) амалиётлари бўйича билими ушбу Низомга мувофиқ баҳоланади.

6. Ўқувчилар билимини баҳолашда адолатлилик, ҳолислик, аниқлик, ҳаққонийлик, ишончлилик тамойилларига асосланади.

7. Ўқув йилининг бошида касбий таълим ташкилоти ўқитувчи ва ишлаб чиқариш таълим усталари (кейинги ўринларда — педагог) томонидан ўқувчилар ушбу Низом талаблари билан таништирилиши лозим.

2-боб. Назорат турлари ва баҳолаш мезонлари

8. Касбий таълим ташкилотларида ўқувчилар билимини баҳолаш ва назорат қилиш қуйидагиларни ўтказиш орқали амалга оширилади:

жорий баҳолаш — ўқитувчи ва ишлаб чиқариш таълими усталари томонидан ўтказилаётган машғулотлар давомида ўқувчилар билимини турли усуллар — фан (модул) ва амалий машғулотлар бўйича ёзма иш, оғзаки сўров, тест, мунозаралар ўтказиш, мустақил ва амалий топшириқларни текшириш орқали баҳолаш;

оралиқ назорат — семестр давомида фан (модул) дастурининг муайян бир бўлими (қисми) тугаллангандан кейин ўқувчининг билим ва кўникмаларини баҳолаш;

якуний назорат — семестр якунида, фан (модул) ёки амалиёт дастури бўйича ўқувчининг ўқитиш натижаларига эришиш даражасини аниқлаш.

Жорий баҳолаш, оралиқ ва якуний назоратларнинг топшириқлари тегишли дастурлар талабларидан келиб чиқиб тузилади.

Назорат топшириқлари ўтилган мавзулар доирасида бўлиши ва жараёнларнинг давомийлиги топшириқларнинг мураккаблигидан келиб чиқиб 2 — 12 академик соатни ташкил этиши мумкин.

9. Ўқувчиларнинг билими қуйидаги мезонлар асосида 5 балли баҳолаш тизимида баҳоланади:

а) умумтаълим, табиий ва гуманитар фанлар бўйича:

ўқувчи мустақил хулоса ва қарор қабул қилади, ижодий фикрлай олади, мустақил мушоҳада юритади, олган билимини амалда қўллай олади, фан (мавзу)нинг моҳиятини тушунади, билади, ифодалай олади, айтиб беради ҳамда фан (мавзу) бўйича тасаввурга эга деб топилганда — 5 балл;

ўқувчи мустақил мушоҳада юритади, олган билимини амалда қўллай олади, фан (мавзу)нинг моҳиятини тушунади, билади, ифодалай олади, айтиб беради ҳамда фан (мавзу) бўйича тасаввурга эга деб топилганда — 4 балл;

ўқувчи олган билимини амалда қўллай олади, фан (мавзу)нинг моҳиятини тушунади, билади, ифодалай олади, айтиб беради ҳамда фан (мавзу) бўйича тасаввурга эга деб топилганда — 3 балл;

ўқувчи фан дастурини ўзлаштирмаган, фан (мавзу)нинг моҳиятини тушунмайди ҳамда фан (мавзу) бўйича тасаввурга эга эмас деб топилганда — 2 балл;

б) касбий фан (модул)лар бўйича:

ўқувчи касбий вазиятни комплекс баҳолайди, муқобил ечимларни солиштиради ва уларнинг самарадорлигини асослайди, меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатлар, техник талаблар ҳамда амалий шароитларни инобатга олган ҳолда оптимал ечимни мустақил ишлаб чиқади ёки мавжуд ечимни такомиллаштиради — 5 балл;

ўқувчи берилган касбий вазиятни таҳлил қила олади, ундаги элементлар ва жараёнлар ўртасидаги ўзаро боғлиқликни аниқлайди ҳамда меъёрий талаблар асосида асосланган хулоса чиқаради. Топшириқларни мустақил бажаради, техник жиҳатдан тўғри ва мантиқан изчил ечим таклиф этади — 4 балл;

ўқувчи касбий фаолиятга оид тушунча, меъёр ва усулларнинг мазмунини англайди ҳамда уларни стандарт вазиятларда амалиётда қўллай олади. Топшириқларни намунавий кўрсатмалар асосида бажаради, бироқ мураккаб ёки ностандарт вазиятларда мустақил қарор қабул қилишда етарли даражада барқарорлик намоён эта олмайди — 3 балл;

касбий фаолиятга оид асосий тушунчалар, турлар, меъёрлар, усуллар ва техник ҳужжатларни санаб бера олади (ёки таърифлай олади), бироқ уларнинг мазмуни, қўлланиши ва амалий аҳамиятини тушунтириб бера олмайди ҳамда мустақил қўллай олмайди — 2 балл.

10. Ўқувчиларнинг ишлаб чиқариш (квалификация) амалиётлари бўйича билими қуйидаги мезонлар асосида 5 балли тизимида баҳоланади:

ўқувчи белгиланган топшириқни назарий билади, иш ўринларини тўғри ташкил қила олади, иш ўринларини ташкил қилишда техника хавфсизлиги қоидаларига амал қилган ҳолда ўлчов ва ишлов бериш асбоб-ускуналаридан тўғри фойдалана олади, вақт меъёрларига амал қилган ҳолда сифатли ва мустақил бажара олади деб топилганда — 5 балл;

ўқувчи белгиланган топшириқни назарий билади, иш ўринларини тўғри ташкил қила олади, иш ўринларини ташкил қилишда техника хавфсизлиги қоидаларига амал қилган ҳолда бажара олади, аммо ўлчов ва ишлов бериш асбоб-ускуналаридан фойдаланишда, вақт меъёрларида хатоликларга йўл қўйган ҳолда бажарди деб топилганда — 4 балл;

ўқувчи белгиланган топшириқни назарий билади, аммо иш ўринларини тўғри ташкил қилишда, техника хавфсизлиги қоидаларига амал қилишда, ўлчов ва ишлов бериш асбоб-ускуналаридан фойдаланишда хатоликларга йўл қўйди, вақт меъёрларига амал қилмади деб топилганда — 3 балл;

ўқувчи ўқув амалиёти дастурини ўзлаштирмаган, амалиёт машғулотининг 40 фоизи ёки ундан кўп қисмида иштирок этмаган, амалиёт ҳисоботларини топширмаган ҳамда амалиёт (мавзу) бўйича тасаввурга эга эмас деб топилганда — 2 балл.

3-боб. Ўқувчилар билимини баҳолаш тартиби

11. Жорий баҳолашда ўқув машғулотлари жараёнида ўқувчининг амалий, лаборатория машғулотлари ва мустақил таълим топшириқларини бажариши, шунингдек, унинг ушбу машғулотлардаги фаоллиги педагог томонидан баҳолаб борилади.

Ўқувчининг машғулот давомидаги ижодий фаоллиги (танқидий ва конструктив фикрлаш, масала ечимига креатив ёндашуви ва бошқалар) педагог томонидан ўқувчининг жорий баҳосига қўшимча балл беришига асос бўлади.

Педагог машғулот жараёнида баҳоланувчи ўқувчилар сонини, баҳолаш шаклларини ва даврийлигини мустақил равишда ёки таълим дастурларига мувофиқ белгилайди.

12. Оралиқ назорат семестр давомида ҳар бир фан (модул)нинг хусусияти ва ҳажмидан келиб чиқиб, дарс жараёнлари давомида ўтказилиши мумкин.

Бунда семестр давомида ҳафтасига 2 академик соатдан кам бўлган фан (модул)лар бўйича оралиқ назорат ўтказилмайди. Оралиқ назоратни ўтказиш шакли ва муддати фан (модул)нинг хусусияти ва ажратилган соатлардан келиб чиқиб, касбий таълим ташкилоти томонидан белгиланади.

13. Оралиқ назоратни ўтказиш ва мазкур назорат бўйича ўқувчининг билимини баҳолаш тегишли фан (модул)лар бўйича ўқув машғулотларини олиб борган педагог томонидан амалга оширилади.

14. Якуний назорат семестр якунида ўтказилади, унинг ўтказиш шакли (ёзма иш, тест, амалий топшириқ, кейс, лойиҳа ёки бошқа баҳолаш шакллар) ва муддати касбий таълим ташкилоти директорининг ўқув ишлари бўйича ўринбосари томонидан белгиланади.

15. Якуний назоратда ўқувчининг билими ўқув машғулотларини олиб бормаган педагоглар томонидан баҳоланади.

Якуний назорат махсус компьютер дастурий воситаларидан фойдаланган ҳолда ҳам амалга оширилиши мумкин. Тегишли фан (модул)лар бўйича ўқув машғулотларини олиб борган педагог якуний назоратни ўтказишда иштирок этмайди.

Якуний назоратни ўтказган педагог баҳолаш натижалари юзасидан маълумотнома тайёрлаб, тасдиқлаган ҳолда директорнинг ўқув ишлари бўйича ўринбосарига тақдим этади.

16. Касбий таълим ташкилотида фан (модул)лар бўйича 1 нафар педагог мавжуд бўлганда, якуний назорат турдош фан (модул)лар педагоги томонидан ўтказилади.

17. Тегишли фанлар бўйича белгиланган минимал даражадаги (чет тилидан камида B2 ва бошқа фанлардан унга тенглаштирилган даражадаги) миллий ёки халқаро сертификатга эга бўлган, шунингдек, республика ёхуд халқаро миқёсидаги касбий танлов ва олимпиадаларда ғолиб бўлган ўқувчилар якуний назорат синовларидан озод этилади ҳамда уларга мазкур назорат тури бўйича энг юқори балл қўйилади.

18. Оралиқ ва якуний назоратни ўтказиш муддатлари назорат бошланишидан камида бир ҳафта олдин касбий таълим ташкилотининг веб-сайтида ёки бинонинг алоҳида ажратилган жойларида эълон қилинади.

Назорат топшириқлари тўплами (қайта топшириш учун ҳам) олдиндан ўқувчиларга етказилади (тест топшириқлари бундан мустасно).

19. Оралиқ ва якуний назорат топшириқлари педагоглар томонидан ишлаб чиқилади ва касбий таълим ташкилоти директорининг ўқув ишлари бўйича ўринбосари томонидан тасдиқланади.

20. Оралиқ ва якуний назорати жараёнида ўқувчи томонидан уяли телефон, компьютер, телекоммуникация воситалари, шпаргалкалар ва шу каби воситалардан фойдаланилаётгани аниқланса, у синовдан четлаштирилади ҳамда мазкур назорат тури бўйича 2 балл билан баҳоланади.

21. Касбий таълим ташкилотида оралиқ ва якуний назоратни ўтказиш жараёни директорнинг ўқув ишлари бўйича ҳамда ишлаб чиқариш таълим бўйича ўринбосарлари томонидан доимий равишда ўрганиб борилади.

Бунда назорат турларини ўтказиш тартиби бузилгани аниқланган ҳолларда, ўтказилган назорат турларининг натижалари бекор қилиниши ҳамда тегишли назорат тури қайтадан ўтказилиши мумкин.

22. Якуний назоратдан умумий ҳисобда ўқувчиларнинг 40 фоизидан кўпи 3 баллдан паст натижа кўрсатганда, касбий таълим ташкилоти томонидан педагогнинг ўқувчилар билан ишлаш фаолиятининг самарадорлиги ўрганиб чиқилади ҳамда аниқланган камчиликларни бартараф этиш чоралари кўрилади.

23. Ўқувчи тегишли фан (модул)лар бўйича якуний назорат ўтказиладиган муддатга қадар оралиқ назоратни топширган бўлиши шарт.

Оралиқ назорат натижаси бўйича 3 баллдан кам баҳоланган ўқувчига якуний назорат ўтказиладиган муддатга қадар оралиқ назоратни қайта топширишга рухсат берилади.

Оралиқ назоратни топширмаган ёки ушбу назоратни қайта топшириш натижасига кўра 3 баллдан кам баҳоланган ўқувчи якуний назоратга қўйилмайди.

Якуний назоратга кирмаган ёки қўйилмаган, шунингдек, ушбу назорат бўйича 3 баллдан кам баҳоланган ўқувчи академик қарздор ҳисобланади.

24. Ўқувчи узрли сабабларга кўра оралиқ ва (ёки) якуний назоратда қатнашмаган тақдирда, касбий таълим ташкилоти буйруғи билан ушбу ўқувчига тегишли назоратни 5 иш куни муддатда қайта топширишга рухсат берилади.

25. Бир кунда биттадан ортиқ фан (модул)лар бўйича якуний назорат ўтказилишига йўл қўйилмайди. Фан (модул)лар бўйича якуний назоратларни ўтказиш камида бир кун оралиғида белгиланиши лозим.

26. Таълим дастурлари бўйича камида 3 та фан (модул)дан академик қарздорликка эга ўқувчиларга тасдиқланган жадвал асосида семестр якунида ўн беш кун муддатда қайта топшириш имконияти берилади.

27. Битирувчи курс ўқувчиларига ўқув йилининг сўнгги семестр натижалари бўйича ўзлаштирмаган фан (модул)лардан қайта топшириш учун якуний давлат аттестацияси бошлангунга қадар рухсат берилади.

28. Ўқувчига оралиқ ва(ёки) якуний назоратни қайта топшириш учун берилган муддат давомида ўқувчи томонидан қайта топширишлар сони икки мартадан кўп бўлмаслиги керак.

29. Иккинчи марта оралиқ ва(ёки) якуний назорат турини ўтказиш ва ўқувчини баҳолаш касбий таълим ташкилоти томонидан ташкил қилинган комиссия томонидан амалга оширилади.

Комиссия таркиби фан (модул), амалиёт бўйича ўқитувчи ва ишлаб чиқариш таълими устаси ҳамда соҳа мутахассислари орасидан шакллантирилади.

30. Таълим дастурлари бўйича академик қарздорликка эга, шунингдек, ишлаб чиқариш ёки квалификация амалиётидан ўтмаган ўқувчиларни курсда қолдириш ёки ўқишдан четлаштириш қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга оширилади.

31. Якуний назорат натижасидан норози бўлган ўқувчилар касбий таълим ташкилоти буйруғи асосида ташкил этиладиган Апелляция комиссиясига апелляция шикояти бериш ҳуқуқига эга.

32. Апелляция комиссияси таркибига ўқувчини баҳолашда иштирок этмаган тегишли фан (модул) ва амалиётлар ўқитувчилари ёки ишлаб чиқариш таълими усталари орасидан комиссия раиси ва камида тўрт нафар аъзо киритилади. Апелляция комиссияси таркибига ўқувчини баҳолашда иштирок этган педагоглар киритилмайди.

33. Ўқувчи (вояга етмаган ўқувчининг ота-оналари ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар) томонидан апелляция шикояти баҳолаш натижаси эълон қилинган вақтдан бошлаб уч иш куни давомида берилиши мумкин.

Апелляция шикояти Апелляция комиссияси томонидан уч иш кун ичида кўриб чиқилиши лозим.

34. Ўқувчининг апелляция шикоятини кўриб чиқиш жараёнида ўқувчи (вояга етмаган ўқувчининг ота-оналари ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар) иштирок этиш ҳуқуқига эга.

35. Апелляция комиссияси ўқувчининг апелляция шикоятини кўриб чиқиб, унинг натижаси бўйича тегишли қарор қабул қилади. Қарорда ўқувчининг тегишли фан (модул)ларни ўзлаштиргани ёки ўзлаштира олмагани кўрсатилади.

Апелляция комиссиясининг қарори уч иш куни ичида ўқувчига юборилади.

4-боб. Баҳолаш натижаларини қайд қилиш

36. Ҳар бир баҳолаш ва назорат тури қандай шаклда ўтказилишидан қатъи назар, 5 балли («5», «4», «3», «2») тизимда бутун сонлар орқали баҳоланади.

37. Муайян фан (модул) бўйича ўқувчининг семестр мобайнида тўплаши мумкин бўлган умумий балли (У сем ) қуйидагича ҳисобланади ва бутун сонга яхлитланади:

Усем = (ЖБ+ОН+ЯН) / 3,

бунда:

ЖБ — ўқувчининг семестр давомидаги жорий баҳолашда тўплаган балларининг бутун сонга яхлитланган ўртача қиймати;

ОН — ўқувчининг семестр давомида оралиқ назоратларда тўплаган балларининг бутун сонга яхлитланган ўртача қиймати;

ЯН — ўқувчининг якуний назоратда олган балли.

Агар муайян фан (модул) бўйича семестр мобайнида оралиқ назорат ўтказилмаса, у ҳолда У сем қуйидагича аниқланади:

Усем = (ЖБ+ЯН) / 2.

38. Муайян фан (модул) ёки амалиёт бўйича ўқувчининг умумий балли (У) сифатида унинг семестрларда тўпланган умумий балларининг бутун сонга яхлитланган ўртача қиймати олинади:

У = (У 1-сем + ... + У н-сем ) / н,

бунда н — фан (модул) бўйича машғулотлар олиб борилган семестрлар сони.

Тегишли фан (модул) бўйича машғулотлар фақат бир семестрга мўлжалланган бўлса, у ҳолда умумий балл (У) сифатида Усем қабул қилинади.

39. Ўқувчилар билимини баҳолаш натижалари тегишли фан (модул)лар бўйича педагоглар томонидан ўқув (электрон) журналида (кейинги ўринларда — электрон журнал) қайд этиб борилади.

Педагоглар электрон журналда ўқувчига қўйилган балларни шу куннинг ўзида қайд этиб боради.

Агар ўқувчининг билимини баҳолаш ёзма шаклда ўтказилган бўлса, бунда педагог ўқувчиларнинг натижаларини уч кундан кўп бўлмаган муддатда электрон журналда қайд этиши лозим.

Директорнинг ўқув ишлари бўйича ўринбосари фан (модул)лар бўйича ўқувчиларнинг якуний назорат баҳоларини электрон журналга киритиш учун фан (модул) бўйича ўқув машғулотларини олиб борган педагогларга тақдим этади.

40. Ўқувчи назорат ўтказилган вақтда узрли сабабларсиз қатнашмаган, шунингдек, назорат синовидан четлаштирилган ҳолларда электрон журналга «0» белгиси ёзиб қўйилади.

«0» белгиси баҳо ҳисобланмайди ва ўқувчининг тегишли назорат турида иштирок этмаганлигини билдиради.

41. Электрон журналнинг ўз вақтида, тўғри ва тўлиқ юритилиши, шунингдек, ундаги баҳо ва бошқа маълумотларга асоссиз ўзгартиришлар киритилмаслиги учун касбий таълим ташкилоти директорининг ўқув ишлари бўйича ўринбосари масъул ҳисобланади.

42. Семестр якуни бўйича ўқувчилар билимини баҳолаш натижалари касбий таълим ташкилоти педагогик кенгашининг навбатдаги йиғилишида муҳокама этилади ва тегишли қарорлар қабул қилинади.

Ўқувчиларнинг фан (модул)лардан семестр якуни бўйича баҳолаш натижалари касбий таълим ташкилотининг веб-сайтида ёки таълим ташкилотида ажратилган алоҳида жойларда ёритиб борилади.

43. Ўзбекистон Республикасининг касбий таълим ташкилотларидаги ўқувчилар билимини баҳолаш тизимини илғор хорижий давлатлар касбий таълим тизимида қўлланадиган баҳолаш тизимига қиёслаш ушбу Низомга иловага мувофиқ амалга оширилади.

44. Дуал таълим шаклида таҳсил олаётган ўқувчиларнинг касбий таълим ташкилотида амалга ошириладиган ўқув машғулотлари қисми ушбу Низом талабларига мувофиқ баҳоланади ҳамда электрон журналда қайд этилади.

Таълим жараёнининг ишлаб чиқариш ташкилотида амалга ошириладиган амалий қисми бўйича баҳолаш натижалари иш берувчи томонидан белгиланган масъул шахс иштирокида дуал таълим ўқувчиси кундалигида қайд этилади.

Дуал таълим ўқувчисининг кундалигидаги баҳолаш натижалари тегишли фан (модул) ёки амалиёт бўйича якуний баҳони шакллантиришда инобатга олиниши мумкин.

45. Касбий таълим ташкилотларида ўқув жараёнига кредит-модуль тизими жорий этилган ҳолларда ҳар бир фан (модул) бўйича ўқувчининг эришган умумий балли ўқувчининг касбий таълим дастури бўйича ўзлаштирган балларининг ўртача қиймати (GPА)ни ҳисоблашда, шунингдек, транскриптни шакллантиришда қўлланади.

5-боб. Якунловчи қоидалар

46. Якуний назорат бўйича баҳолашга тегишли ҳужжатлар касбий таълим ташкилотларида сақланади ва таълим дастури тўлиқ якунлангандан уч йил ўтиб белгиланган тартибда ҳисобдан чиқарилади.

47. Ушбу Низом талабларининг бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавоб беради.

Касбий таълим ташкилотлари ўқувчилари билимини баҳолаш тартиби тўғрисидаги низомга ИЛОВА

Касбий таълимда ўқувчилар ўзлаштиришини баҳолаш тизимларини қиёсий таққослаш

Ўзбекис тон тизими (балл) Россия тизими (MDU) Европа кредит трансфер тизими (ECTS — European Credit Transfer System) Америка тизими (A — F) Британия тизими (%) Япония тизими (%) Корея тизими (%) Германия тизими 100 балли 6 балли «5» «5» «A» «A+» 70 — 100 80 — 100 90 — 100 92 — 100 1 «A» «A-» 65 — 69 «4» «4» «B» «B+» 60 — 64 70 — 79 80 — 89 81 — 91 2 «C» «B» 50 — 59 «B-» «3» «3» «D» «C+» 45 — 49 60 — 69 70 — 79 67 — 80 3 «E» «C» 40 — 44 «C-» «D+» 60 — 69 50 — 66 4 «D» «D-» 30 — 49 5 «2» «2» «FX» «F» 0 — 39 0 — 59 0 — 59 «F» 0 — 29 6

Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 сентябрдаги 526-сон қарорига 5-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига киритилаётган ўзгартириш ва қўшимчалар

1. Вазирлар Маҳкамасининг 2024 йил 13 декабрдаги 836-сон қарори билан тасдиқланган Касбий таълим ташкилотлари битирувчиларининг якуний давлат аттестациясини ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомнинг 26-банди қуйидаги мазмундаги иккинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Халқаро ва қўшма таълим дастурлари битирувчиларининг якуний давлат аттестацияси техникум ва хорижий ташкилот келишувига мувофиқ белгиланган давлатда ташкил қилинади. Бунда иккинчи томон вакиллари якуний давлат аттестациясига офлайн ёки онлайн шаклда иштирок этишлари мумкин.».

2. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 8 апрелдаги 152-сон қарори билан тасдиқланган «Янги Ўзбекистон бунёдкорлари» касбий маҳорат миллий танловини ташкил этиш ва ўтказиш тартиби тўғрисида низомнинг 3-банд иккинчи хатбошиси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« амалиёт устози — танлов иштирокчиларини танловда иштирок этишга тайёрлаш учун бириктирилган устоз;».

3. Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 30 апрелдаги 216-сон қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Касбий таълим агентлиги тўғрисидаги низомнинг 11-банди 4-кичик бандида :

а) иккинчи хатбошидаги «барча техникумлар учун мажбурий бўлган» сўзларидан кейин «давлат таълим стандарти,» сўзлари билан тўлдирилсин;

б) учинчи хатбоши қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

«давлат таълим стандартларининг ишлаб чиқилишини таъминлайди ва уларни тасдиқлайди, шунингдек, малака талаблари ҳамда улар асосида таълимнинг барча турлари бўйича ишлаб чиқилган ўқув режа ва дастурларини экспертизадан ўтказади;».

Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 сентябрдаги 526-сон қарорига 6-ИЛОВА

Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг ўз кучини йўқотган деб ҳисобланаётган айрим қарорлари

1. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикасида узлуксиз бошланғич, ўрта ва ўрта махсус профессионал таълим тизимини тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни тасдиқлаш тўғрисида» 2020 йил 7 августдаги 466-сон қарори .

2. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикасининг профессионал таълим муассасаларига ўқишга қабул қилишни ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2020 йил 11 ноябрдаги 715-сон қарори .

3. Вазирлар Маҳкамасининг «Умумий ўрта ва ўрта махсус таълим муассасалари рейтингини аниқлаш чора-тадбирлари тўғрисида» 2021 йил 3 июндаги 345-сон қарорига 3-илованинг 52-банди .

4. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги тизимидаги таълим муассасалари фаолиятини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2021 йил 22 ноябрдаги 705-сон қарорига 3-илованинг 21-банди .

5. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикасининг «Норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар тўғрисида» 2021 йил 20 апрелдаги ЎРҚ-682-сон Қонуни)» 2022 йил 4 апрелдаги 153-сон қарорига илованинг 505 , 873 ва 942-бандлари .

6. Вазирлар Маҳкамасининг «Ахборот-коммуникация технологиялари соҳасида «IT-visa» жорий этилганлиги ҳамда алоқа объектлари давлат кадастрини юритиш тартиби такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» 2022 йил 15 апрелдаги 191-сон қарорига илованинг 6-банди .

7. Вазирлар Маҳкамасининг «Оила ва хотин-қизлар билан ишлаш, маҳалла ва нуронийларни қўллаб-қувватлаш тизими такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек, баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида» 2022 йил 9 августдаги 438-сон қарорига 1-илованинг 54-банди .

8. Вазирлар Маҳкамасининг «Олимпия ва паралимпия спорт турларига тайёрлаш марказлари фаолиятини ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2022 йил 30 декабрдаги 731-сон қарорига 8-илованинг 11-банди .

9. Вазирлар Маҳкамасининг «Профессионал таълим муассасаларига йил давомида ўқувчиларни дуал таълим шаклида ўқишга қабул қилиш тизими жорий этилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» 2023 йил 7 декабрдаги 647-сон қарорига илованинг 1-банди .

10. Вазирлар Маҳкамасининг «Профессионал таълимда кредит-модуль тизимини жорий этиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2023 йил 7 декабрдаги 648-сон қарорига 2-илованинг 1-банди .

11. Вазирлар Маҳкамасининг «Олий таълим ташкилотларига ўқишга қабул қилиш жараёнларини тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни тасдиқлаш тўғрисида» 2025 йил 13 сентябрдаги 578-сон қарорига 5-илованинг 4-банди .

12. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек, баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида» 2025 йил 7 ноябрдаги 709-сон қарорига 1-илованинг 38-банди .

13. Вазирлар Маҳкамасининг «Ижтимоий реестрга киритилган оилаларни қўллаб-қувватлаш тизимини такомиллаштиришнинг қўшимча чора-тадбирлари тўғрисида» 2026 йил 29 январдаги 35-сон қарорига 8-илованинг 28-банди .

Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ

Тошкент ш.,

2026 йил 29 сентябрь,

526-сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.10.2026 й., 09/26/526/0994-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining

qarori

NIZOM

NIZOM

SXEMASI

SXEMASI

TARTIBI

NIZOM

SXEMASI

BAHOLASH MEZONLARI

BAHOLASH MEZONLARI

NIZOM

JADVALI

ROʻYXATI

Kasbiy taʼlim tizimini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash toʻgʻrisida

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Mahallani rivojlantirish va jamiyatni yuksaltirish” yilida ustuvor yoʻnalishlar boʻyicha islohotlar dasturlari va “Oʻzbekiston — 2030” strategiyasini amalga oshirish boʻyicha davlat dasturi toʻgʻrisida” 2026-yil 16-fevraldagi PF-22-son Farmoni ijrosini taʼminlash, shuningdek, kasbiy taʼlim sohasida institutsional yaxlitlikni taʼminlash, ichki va tashqi mehnat bozori talablariga mos kadrlar tayyorlash tizimini tartibga solish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Quyidagilar:

Kasbiy taʼlim toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga pedagog kadrlarni tanlov asosida ishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 3-ilovaga muvofiq;

Kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilari bilimini baholash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 4-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 5-ilovaga muvofiq ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 6-ilovaga muvofiq ayrim qarorlari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.

4. Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda:

ushbu qarorning mazmun-mohiyati va ahamiyati toʻgʻrisida jamoatchilik oʻrtasida tushuntirish ishlarini amalga oshirsin;

oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni uch oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.

5. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vaziri K.A. Sharipov zimmasiga yuklansin.

Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 29-sentabrdagi 526-son qaroriga 1-ILOVA

Kasbiy taʼlim toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasida kasbiy taʼlimni tashkil etish va uni amalga oshirish tartibini belgilaydi.

Mazkur Nizom talablari barcha kasbiy taʼlim tashkilotlariga nisbatan tatbiq etiladi.

2. Oʻzbekiston Respublikasida kasbiy taʼlim “Taʼlim toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasining Qonuniga muvofiq amalga oshiriladi.

3. Oʻzbekiston Respublikasida kasbiy taʼlim — iqtisodiyotning rivojlanish istiqbollari va ustuvor vazifalarini, zamonaviy texnik va texnologik tendensiyalarni hisobga olib, mehnat bozoridagi oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyoj, ish beruvchilarning takliflari hamda “Hayot davomida taʼlim olish” tamoyili asosida shaxslarning taʼlim olishiga moʻljallangan taʼlim turidir.

4. Kasbiy taʼlimni amalga oshirishda Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, boshqa qonunchilik hujjatlariga, shuningdek, ushbu Nizomga amal qilinadi.

5. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

akademik qarzdor — yakuniy nazoratga kiritilmagan yoki kirmagan, shuningdek, ushbu nazorat turi boʻyicha qoniqarsiz baho olgan oʻquvchi;

bilim — muayyan kasbiy faoliyatni amalga oshirish uchun zarur boʻlgan maʼlumot, tushuncha va nazariyalarni oʻzlashtirish natijasi;

boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari — YUNESKO tashkiloti tomonidan qabul qilingan Taʼlimning xalqaro standart tasniflagichi (keyingi oʻrinlarda — Xalqaro tasniflagich) va Oʻzbekiston Respublikasining milliy malakalar ramkasi 3-darajasiga mos keluvchi taʼlim dasturlari;

buyurtmachi texnikum — ilgʻor kasbiy mahorat texnikumlarida oʻquvchilar amaliyotini tashkil etish uchun buyurtma beruvchi davlat kasbiy taʼlim tashkiloti;

davlat taʼlim standarti — davlat tomonidan taʼlimning mazmuni va sifatiga nisbatan belgilanadigan talablar majmui;

ilgʻor kasbiy mahorat texnikumlari — xalqaro standartlar va zamonaviy texnologiyalar asosida raqobatbardosh oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlaydigan, shuningdek, ishlab chiqarish taʼlimi ustalarining malakasini oshirish hamda hududdagi boshqa davlat kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilari uchun yetakchi amaliyot bazasi tashkil etiladigan taʼlim tashkiloti;

inklyuziv taʼlim dasturi — nogironligi boʻlgan shaxslarning alohida imkoniyatlari va ehtiyojlarini inobatga olgan holda, ularning tanlagan kasb yoki mutaxassislik boʻyicha kasbiy faoliyat bilan shugʻullanishga qaratilgan, moslashtirilgan taʼlim dasturlari hamda maxsus pedagogik yondashuvlar va qoʻshimcha qoʻllab-quvvatlash choralarini oʻz ichiga olgan hujjatlar toʻplami;

inklyuziv taʼlim guruhi — kasbiy taʼlim tashkilotlaridagi alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan oʻquvchilarning boshqa (sogʻlom) oʻquvchilar bilan teng huquqli va birgalikda taʼlim olishi maqsadida tashkil etilgan guruh;

kasb — maxsus bilim va koʻnikmalarni talab qiladigan muayyan vazifa va funksiyalarni bajarish bilan bogʻliq boʻlgan maʼlum bir faoliyat (mashgʻulot) turi;

kasbiy taʼlim tashkiloti — Xalqaro tasniflagich va Oʻzbekiston Respublikasining Milliy malakalar ramkasi 3, 4 va 5-darajasiga mos keluvchi kasbiy taʼlim dasturlari asosida oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlaydigan taʼlim tashkiloti;

kvalifikatsiya — shaxsning muayyan kasbiy faoliyatni amalga oshirish uchun zarur kompetensiyalarga egaligi va ularning belgilangan talablarga muvofiqligi darajasi;

kompetensiya — shaxsning muayyan kasbiy faoliyatni amalga oshirishda bilim, koʻnikma va malakalarini samarali qoʻllashi;

koʻnikma — bilim va tajriba asosida shakllangan, muayyan vazifa yoki kasbiy faoliyatni bajarishga oid amaliy harakatlar yigʻindisi;

mutaxassislik — muayyan kasb doirasida alohida mehnat vazifalari va funksiyalarini bajarishga ixtisoslashtirilgan, maxsus bilim, koʻnikma va malakalar majmuini nazarda tutuvchi kasbiy faoliyat yoʻnalishi;

taʼlim dasturi — kasb va (yoki) mutaxassislik boʻyicha davlat taʼlim standarti hamda kasbiy standart (malaka talabi) asosida ishlab chiqilgan oʻquv natijalarini shakllantirishga qaratilgan taʼlim mazmuni, hajmi hamda ularni baholash talablarini belgilovchi oʻquv-meʼyoriy hujjat (malaka talabi, oʻquv rejasi va oʻquv dasturi);

texnikum — qonunchilik hujjatlariga muvofiq tashkil etilgan, boshlangʻich, oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari hamda tegishli kvalifikatsiyalar yoki kompetensiyalarni egallash imkoniyatini beruvchi taʼlim dasturlari boʻyicha oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlaydigan kasbiy taʼlim tashkiloti;

oʻrta kasbiy taʼlim dasturlari — Xalqaro tasniflagichning va Oʻzbekiston Respublikasining milliy malakalar ramkasining 4-darajasiga mos keluvchi taʼlim dasturlari;

oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari — Xalqaro tasniflagichning va Oʻzbekiston Respublikasining milliy malakalar ramkasining 5-darajasiga mos keluvchi taʼlim dasturlari;

oʻquv dasturi — fan (modul)lar va amaliyotlarning mazmuni, hajmi, taʼlim natijalarini baholash talablari hamda axborot manbalari belgilangan hujjat;

oʻquv jarayoni jadvali — taʼlim jarayonining ketma-ketligi va almashuvchanligini, attestatsiya va taʼtil vaqtlarini belgilovchi hujjat;

oʻquv moduli — taʼlim dasturining mantiqan tugallangan, mustaqil va yaxlit tarkibiy qismi boʻlib, muayyan taʼlim natijalariga erishishga qaratilgan nazariy bilimlar, amaliy koʻnikmalar va kompetensiyalarni shakllantirishni taʼminlash moduli;

oʻquv rejasi — kasb yoki mutaxassislik boʻyicha oʻquv faoliyati turi, fan bloklari, oʻquv fanlari (modullari) va amaliyotlari tarkibi va hajmini belgilaydigan hujjat;

qoʻshma taʼlim dasturi — texnikum va xorijiy taʼlim tashkiloti tomonidan hamkorlikda kadrlar tayyorlash va bitiruvchilarga tegishli daraja(lar)da kasbiy taʼlim olganligi toʻgʻrisidagi xorijiy davlatda va Oʻzbekistonda tan olinadigan kvalifikatsiya (diplom yoki sertifikat) berilishini nazarda tutuvchi taʼlim dasturi.

2-bob. Kasbiy taʼlimning maqsadi va asosiy vazifalari

6. Kasbiy taʼlimning maqsadi “Hayot davomida taʼlim olish” tamoyili asosida mehnat bozori ehtiyojlariga mos, raqobatbardosh, zamonaviy kasbiy kompetensiyalarga ega boʻlgan malakali oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlash, shaxsning kasbiy rivojlanishi va iqtisodiyot tarmoqlari uchun inson kapitalini shakllantirishdan iboratdir.

7. Quyidagilar kasbiy taʼlimning asosiy vazifalari hisoblanadi:

iqtisodiyot tarmoqlarining joriy va istiqboldagi ehtiyojlari, mehnat bozori tendensiyalari hamda texnologik rivojlanish jarayonlariga muvofiq raqobatbardosh oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlash;

oʻquvchilarda zamonaviy kasbiy bilim, amaliy koʻnikma, malaka va kompetensiyalarni, shu jumladan, raqamli texnologiyalar, sunʼiy intellekt, “yashil” iqtisodiyot va servis sohalariga oid koʻnikmalarni shakllantirish;

taʼlim jarayonini ishlab chiqarish bilan integratsiya qilish, dual taʼlim, ish joyida oʻqitish va ish beruvchilar ishtirokida amaliy tayyorgarlik tizimini keng joriy etish;

taʼlim mazmunini xalqaro taʼlim standartlari, kasbiy standartlar hamda ish beruvchilar va mehnat bozori talablari asosida yangilab borish;

oʻquvchilarda tanqidiy va ijodiy fikrlash, muammolarni hal etish, jamoada ishlash, muloqot qilish va kasbiy etika koʻnikmalarini rivojlantirish;

nogironligi boʻlgan shaxslarni kasbiy taʼlimga keng jalb etish, ularni mehnat bozoriga integratsiya qilish hamda inklyuziv taʼlim asosida teng imkoniyatlarni taʼminlash;

“Hayot davomida taʼlim olish” tamoyili asosida aholini kasbga oʻrgatish, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishning uzluksiz tizimini tashkil etish;

mehnat bozori ehtiyojlarini inobatga olgan holda xalqaro mehnat muhitida raqobatbardosh boʻlgan mutaxassislar tayyorlash;

nogironligi boʻlgan shaxslar uchun moslashuv darajasi, taʼlim olish imkoniyati hamda mehnat bozori ehtiyojlarini inobatga olgan holda kadrlar tayyorlashni yoʻlga qoʻyish;

kasbiy taʼlim tashkilotida taʼlim sifati, baholash va kvalifikatsiya berish tizimini xalqaro tajriba asosida takomillashtirish;

ish beruvchilar, taʼlim tashkilotlari va davlat organlari oʻrtasida hamkorlik mexanizmlarini rivojlantirish orqali inson kapitalini mustahkamlash.

3-bob. Kasbiy taʼlimni tashkil etish va uning faoliyatini yoʻlga qoʻyish

8. Kasbiy taʼlim tizimida kadrlar Xalqaro tasniflagich va Oʻzbekiston Respublikasi milliy malaka tizimi talablariga mos ravishda kasbiy taʼlim tashkilotlarida tayyorlanadi.

9. Boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kadrlar tayyorlash umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlarining 9-sinfini tamomlagan oʻquvchilar uchun — davlat granti asosida, kamida umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan boshqa talabgorlar uchun — davlat granti va toʻlov-kontrakt asosida amalga oshiriladi.

10. Imkoniyati cheklangan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan maxsus texnikumlarda boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kadrlar tayyorlash aqli zaif bolalar uchun ixtisoslashtirilgan maktablar hamda inklyuziv sinflarning 9-sinfini tamomlagan, “yengil darajada aqliy zaif” tashxisi qoʻyilgan oʻquvchilar uchun davlat granti asosida 1 yillik oʻquv dasturlari asosida amalga oshirilishi mumkin. Bunda:

kamida umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan boshqa talabgorlar mazkur texnikumlarga 11-sinf negizida davlat granti asosida qabul qilinadi;

nogironligi boʻlgan boshqa toifadagi shaxslar uchun boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kadrlar tayyorlash inklyuziv taʼlim joriy etilgan kasbiy taʼlim tashkilotlarida 9-sinf negizida davlat granti asosida amalga oshiriladi.

11. Oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kadrlar tayyorlash kamida umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan shaxslar uchun davlat granti va toʻlov-kontrakt asosida amalga oshiriladi.

Nogironligi boʻlgan shaxslar uchun oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kadrlar tayyorlash imkoniyati cheklangan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan maxsus texnikumlarda hamda inklyuziv taʼlim tashkil etilgan texnikumlarda kamida umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan talabgorlar uchun 11-sinf negizida davlat granti asosida amalga oshiriladi.

12. Kasbiy taʼlim tashkilotlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq tashkil etiladi, qayta tashkil etiladi va tugatiladi.

Davlat kasbiy taʼlim tashkilotlarini tashkil etish, qayta tashkil etish va tugatish Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yoki Vazirlar Mahkamasining tegishli qarorlari asosida amalga oshiriladi.

Nodavlat kasbiy taʼlim tashkilotlari belgilangan tartibda jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan qonunchilik hujjatlariga muvofiq tashkil etiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi rezidenti boʻlgan yuridik va jismoniy shaxslarning xorijiy davlatlar va investorlar bilan tuzilgan shartnomalari va kelishuvlari asosida xalqaro (davlatlararo) kasbiy taʼlim tashkilotlari tashkil etilishi mumkin.

Bunda mazkur kasbiy taʼlim tashkilotlarining nomlanishi tomonlarning oʻzaro kelishuvi asosida hal etiladi.

Xalqaro (davlatlararo) kasbiy taʼlim tashkilotlarini tashkil etish, qayta tashkil etish va tugatish Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalariga muvofiq amalga oshiriladi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlarini litsenziyalash, kompleks va maxsus davlat akkreditatsiyasidan oʻtkazish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

13. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi (keyingi oʻrinlarda — Vazirlik) tomonidan oliy taʼlim tashkilotlari oʻquv-uslubiy yordam koʻrsatish, taʼlim sifatini oshirish hamda moddiy-texnik bazasini yaxshilash maqsadida davlat texnikumlariga biriktirilishi mumkin.

14. Oliy taʼlim tashkilotlari davlat texnikumlarida quyidagi vazifalarni amalga oshiradi:

texnikumlarning oʻquv-uslubiy faoliyatini rivojlantirish;

taʼlim sifatini oshirish boʻyicha zarur choralar koʻrish;

oliy taʼlim tashkilotlarining professor — oʻqituvchilarini texnikumlarga oʻrindoshlik asosida taʼlim berishga jalb etish va ularni oliy taʼlim tashkilotlari budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan moddiy ragʻbatlantirish;

texnikumlar va oliy taʼlim tashkilotlarining oʻzaro integratsiyasini taʼminlash;

texnikumlarda xalqaro taʼlim dasturi asosida oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlashda hamkorlik qilish;

oliy taʼlim tashkilotlariga biriktirilgan texnikumlarga moliyaviy yordam koʻrsatish.

15. Kasbiy taʼlim va ishlab chiqarish integratsiyasi quyidagicha amalga oshiriladi:

kasbiy taʼlim tashkilotlari tomonidan taʼlim dasturlarini ish beruvchilar, tarmoq korxonalari va sohaviy tashkilotlar ishtirokida ishlab chiqish hamda mehnat bozori ehtiyojlaridan kelib chiqqan holda muntazam yangilab borish;

dual taʼlimni tashkil qilish, ish joyida oʻqitish, modulli taʼlim va amaliy tayyorgarlikning boshqa shakllarini keng joriy etish;

oʻquvchilarning ishlab chiqarish amaliyoti, malakaviy amaliyoti va stajirovkalarini tashkilotlarda va tadbirkorlik subyektlarida tashkil etish hamda ularning real ishlab chiqarish jarayonlarida ishtirok etishini taʼminlash;

ish beruvchilarni oʻquv jarayonini tashkil etish, taʼlim sifatini baholash, yakuniy attestatsiya oʻtkazish va kvalifikatsiya berish jarayonlariga jalb etish;

kasbiy taʼlim tashkilotlari huzurida zamonaviy texnologiyalar asosida jihozlangan oʻquv-amaliy markazlar, kompetensiya markazlari, laboratoriyalar va ustaxonalar tashkil etish;

yirik sanoat korxonalari, klasterlar, texnoparklar va tadbirkorlik subyektlari ishtirokida korporativ taʼlim, maqsadli kadrlar tayyorlash va hamkorlikda oʻqitish tizimini rivojlantirish;

ishlab chiqarish sohasida faoliyat yuritayotgan yuqori malakali mutaxassislarni pedagogik faoliyatga jalb etish, shuningdek, pedagog kadrlarning tashkilotlarda muntazam stajirovka oʻtashini taʼminlash;

mehnat bozorida yuqori talabga ega boʻlgan kasb va mutaxassisliklar boʻyicha davlat buyurtmasi, maqsadli qabul va ish beruvchilar buyurtmalari asosida kadrlar tayyorlashni tashkil etish;

taʼlim natijalarini baholash va kvalifikatsiya berish jarayonlarini kasbiy standartlar, milliy kvalifikatsiya tizimi va ish beruvchilar talablari asosida amalga oshirish;

kasbiy taʼlim tashkilotlari va ish beruvchilar oʻrtasida kadrlar tayyorlash, amaliyot oʻtash, bitiruvchilarni ishga joylashtirish va taʼlim sifatini oshirish boʻyicha uzoq muddatli hamkorlik shartnomalari tuzish;

bitiruvchilarning bandligi, mehnat faoliyati natijalari va ish beruvchilar qanoatlanish darajasini kasbiy taʼlim samaradorligini baholashning asosiy mezonlaridan biri sifatida belgilash.

16. Kasbiy taʼlim tashkiloti oʻz tarkibida filiallar, kafedralar, boʻlimlar, oʻquv xonalari va laboratoriyalar, oʻquv va oʻquv-ishlab chiqarish ustaxonalari va xoʻjaliklari, texnoparklar, oʻquv maydonchalari (poligonlar), yotoqxonalar, umumiy taʼlim dasturlarini, kasbiy taʼlim dasturlarini amalga oshiruvchi tarkibiy boʻlinmalar, taʼlim jarayoni bilan bogʻliq boshqa tarkibiy boʻlinmalarga, shu jumladan, inklyuziv taʼlim boʻlinmalari va psixologik-pedagogik xizmatlarga ega boʻlishi mumkin.

Davlat kasbiy taʼlim tashkilotlarining namunaviy tuzilmasi Vazirlik huzuridagi Kasbiy taʼlim agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan tasdiqlanadi.

17. Agentlik tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼi nazar, barcha kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun majburiy boʻlgan davlat taʼlim standartlari, kasbiy taʼlim dasturlari mazmunini, kasb va mutaxassisliklarning nomlanishini, ular boʻyicha beriladigan malaka darajalarini, oʻqitishning minimal muddatlarini, bitiruvchilar bilimini baholash mezonlari hamda oʻquv-metodik taʼminotga qoʻyiladigan yagona talablarni belgilaydi.

Ushbu talablarni bajarish Oʻzbekiston Respublikasi hududida faoliyat koʻrsatayotgan, tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼi nazar (xorijiy taʼlim tashkiloti filiallari bundan mustasno), barcha kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun majburiy hisoblanadi.

18. Kasbiy taʼlimning davlat taʼlim standarti hamda kasb va mutaxassisliklar boʻyicha taʼlim dasturlarini ishlab chiqish uchun Agentlik tomonidan tegishli vazirlik va idoralar mutaxassislari, kasbiy va oliy taʼlim tashkilotlari pedagog xodimlari, ish beruvchilar hamda zaruratga koʻra xalqaro ekspertlardan iborat tarkibda ishchi guruh shakllantiriladi.

Bunda tayanch kasbiy taʼlim tashkilotlari roʻyxati Agentlik tomonidan belgilanadi.

Kasbiy taʼlimning davlat taʼlim standarti iqtisodiyot tarmoqlari ehtiyojlari, mehnat bozori talablari, Milliy malakalar ramkasi hamda ilgʻor xalqaro tajriba asosida Agentlik tomonidan ishlab chiqiladi va tasdiqlanadi.

Kasbiy taʼlim dasturlari tegishli kasb va lavozimlarning kasbiy standartlari yoki malaka talablari hamda xalqaro taʼlim dasturlari asosida ishlab chiqiladi.

Taʼlim dasturlari tegishli vazirlik va idoralar, kasbiy malakalarni rivojlantirish boʻyicha tarmoq kengashlari, tadbirkorlik subyektlari birlashmalari, yirik ish beruvchilar va uyushmalar bilan kelishilgan holda Agentlik tomonidan tasdiqlanadi hamda amaliyotga joriy etiladi.

Zarur hollarda, davlat taʼlim standarti, taʼlim dasturlarini takomillashtirish, ularga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish ish beruvchi tashkilotlarning takliflariga asosan Agentlik tomonidan amalga oshiriladi.

Qoʻshma taʼlim dasturlari joriy etilgan kasb va mutaxassisliklar boʻyicha kelishuvga muvofiq xalqaro mutaxassis-ekspertlar tomonidan belgilangan fan (modul)lar masofaviy (onlayn) shaklda oʻqitilishi mumkin.

Kasbiy taʼlim tashkilotlarida kadrlar tayyorlashda gender masalalarida cheklov oʻrnatilmaydi.

Nogironligi boʻlgan shaxslar uchun Agentlik tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Ijtimoiy himoya milliy agentligi (keyingi oʻrinlarda — Ijtimoiy himoya milliy agentligi) bilan birgalikda oʻquvchilarning ruhiy-fiziologik imkoniyatlari hamda kasbiy koʻnikmalarni shakllantirish ehtiyojidan kelib chiqib, maxsus taʼlim dasturlari ishlab chiqiladi.

Bunda nogironligi boʻlgan shaxslar uchun kasblar boʻyicha oʻqish imkoniyatlari ularning alohida imkoniyatlari, kasallik turlari, sogʻligʻi holati hamda mehnat bozori ehtiyojlaridan kelib chiqib, belgilanadi hamda oʻquvchilar qabul parametrlari Ijtimoiy himoya milliy agentligi bilan kelishilgan holda Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

Imkoniyati cheklangan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan maxsus texnikumlarda oʻquv yuklamalari va fan (modul)lar hajmi oʻquvchilarning alohida taʼlim ehtiyojlari hamda kasbiy moslashuv darajasidan kelib chiqib moslashtiriladi.

Nogironligi boʻlgan shaxslarga kasbiy taʼlim tashkilotlarida ular tanlagan kasb va mutaxassisliklar boʻyicha oʻqish imkoniyati beriladi. Bunda nogironligi boʻlgan shaxslar uchun kasblar va mutaxassisliklar boʻyicha alohida cheklovchi roʻyxatlarni shakllantirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Imkoniyati cheklangan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan maxsus texnikumlarda “yengil darajada aqliy zaif” tashxisi qoʻyilgan oʻquvchilar uchun tashkil etiladigan taʼlim dasturlariga umumtaʼlim fanlari kiritilmasligi mumkin.

Bunda oʻquv rejalari asosan kasbiy fanlar, amaliy mashgʻulotlar hamda oʻquvchilarning kommunikativ koʻnikmalarini rivojlantirishga qaratilgan xorijiy til fanlari asosida shakllantiriladi.

19. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga ish beruvchilar talablaridan kelib chiqib, Agentlik tomonidan tasdiqlangan namunaviy taʼlim dasturlari asosida ishlab chiqilgan ishchi oʻquv rejasi va oʻquv dasturlarini qayta koʻrib chiqish, shu jumladan, fan (modul)larni bir-biriga integratsiya qilish hamda ajratilgan soatlar doirasida mutaxassislik va umumkasbiy fan (modul)larning soatlarini 30 foizgacha oʻzgartirish huquqi beriladi.

20. Kasbiy taʼlimda davlat taʼlim standarti, taʼlim dasturlarini, xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturlarini joriy etish hamda muvofiqlashtirish Agentlik tomonidan amalga oshiriladi.

21. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturlari asosida xorijiy tomon bilan kelishilgan kasb va mutaxassisliklar boʻyicha kadrlar tayyorlanadi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlarida xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturlari asosida kadrlar tayyorlashda tegishli kasb va mutaxassisliklar taʼlim dasturlari (oʻquv rejalari va oʻquv dasturlari), oʻquv-metodik taʼminot, pedagoglar malakasini oshirish, moddiy-texnik va oʻquv-laboratoriya jihozlari bilan taʼminlash amalga oshiriladi.

Bunda moddiy-texnik bazani mustahkamlash, pedagoglar malakasini oshirish, oʻquv-metodik materiallarni tayyorlash va oʻquv adabiyotlarini yaratish, tarjima qilish va nashr etish, taʼlim jarayoniga ilgʻor pedagogik va ishlab chiqarish texnologiyalarini joriy etish, shuningdek, taʼlim sifati va samaradorligini oshirishga qaratilgan boshqa chora-tadbirlar xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturlarining ajralmas qismi hisoblanadi.

22. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida oʻquvchilar, rahbar va pedagog xodimlari hamda ish beruvchilar taʼlim jarayoni ishtirokchilari hisoblanadi.

23. Kasbiy taʼlim tashkiloti yuridik shaxs hisoblanadi, oʻz ustaviga, mustaqil balansiga, Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Gʻaznachilik qoʻmitasida va uning hududiy boʻlinmalarida shaxsiy hisobvaraqlariga (davlat taʼlim tashkilotlari uchun), oʻz nomi koʻrsatilgan muhrga, shtamp va blankalarga ega boʻladi.

24. Kasbiy taʼlim tashkilotlarining ustavi Agentlik tomonidan tasdiqlangan namunaviy ustav asosida belgilangan tartibda ishlab chiqiladi va tasdiqlanadi.

25. Kasbiy taʼlim tashkilotlari hududlarning demografik, ijtimoiy-iqtisodiy va geografik sharoitlarini, ichki va tashqi mehnat bozorining tegishli soha mutaxassislariga boʻlgan talabini, manfaatdor vazirlik va idoralarning kadrlarga boʻlgan ehtiyoji hamda xalqaro yoki boshlangʻich, oʻrta, oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari asosida kadrlar tayyorlashni hisobga olgan holda tashkil etiladi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlari, zarur hollarda, boshqa hududlardan kelgan oʻquvchilarni yotoqxona bilan taʼminlaydi.

Oʻquvchilar yotoqxonada yashashi uchun toʻlanadigan toʻlov miqdori (bepul foydalanishda boʻladigan yotoqxonalar bundan mustasno) kasbiy taʼlim tashkilotlari tomonidan belgilanadi.

26. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari kasbiy taʼlim tashkilotlari bitiruvchilari bandligini taʼminlashda oʻz vakolatlari doirasida koʻmaklashadi va kasbiy taʼlim tashkilotlari faoliyatini qoʻllab-quvvatlash boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqadi.

27. Kasbiy taʼlim tashkilotlarining rahbar va pedagog xodimlariga ijtimoiy kafolatlar, qoʻllab-quvvatlash va imtiyozlar qonunchilik hujjatlari asosida belgilanadi.

28. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida kunduzgi, dual, masofaviy va kechki taʼlim shakllari joriy etiladi.

29. Masofaviy taʼlim shakllari joriy etiladigan kasb va mutaxassisliklar roʻyxati Agentlik tomonidan belgilanadi.

30. Oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlarida homilador oʻquvchi-qizlar, 3 yoshgacha boʻlgan farzand tarbiyasi bilan shugʻullanuvchi oʻquvchilarga nazariy fan (modul)larni masofaviy oʻzlashtirishga imkoniyat yaratiladi.

Bunda taʼlim dasturlarining masofaviy shaklda oʻzlashtiriladigan qismi Agentlik tomonidan belgilanadi.

31. Oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari mos bakalavriat taʼlim yoʻnalishlari bilan integratsiyasi taʼminlangan holda ishlab chiqiladi.

Xalqaro tasniflagichga muvofiq ayrim oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari ish beruvchilarning takliflari hamda xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturlari talablari asosida faqat mehnat bozoriga kadrlar tayyorlash ixtisoslashuvidan kelib chiqib, bakalavriat taʼlim dasturlari bilan integratsiyasi taʼminlanmagan holda, oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlashga moslashtirilishi mumkin.

32. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida boshlangʻich, oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim darajalari boʻyicha taʼlim dasturlarining uzviyligi, izchilligi va oʻzaro muvofiqligi taʼminlangan holda taʼlim dasturlari joriy etiladi.

Ushbu taʼlim dasturlari asosida taʼlim oluvchilarning oʻqish muddati ular tomonidan avvalgi malaka darajalarida oʻzlashtirilgan va tan olingan oʻqitish natijalari, modullar yoki kreditlar hajmidan kelib chiqqan holda shaxsiy taʼlim trayektoriyasi asosida belgilanadi.

Bunda:

avvalgi malaka darajasida toʻliq oʻzlashtirilgan va belgilangan tartibda tan olingan modullar (oʻqitish natijalari) yoki kreditlar keyingi malaka darajasida qayta oʻzlashtirilmaydi;

tan olingan modullar (oʻqitish natijalari) yoki kreditlar taʼlim dasturining ajralmas qismi sifatida hisobga olinadi;

keyingi malaka darajasida oʻquvchi faqat oʻzlashtirilmagan oʻqitish natijalari boʻyicha oʻqitiladi hamda baholanadi;

taʼlim dasturining umumiy oʻqish muddati tan olingan modullar (oʻqitish natijalari) yoki kreditlar hajmiga mutanosib ravishda belgilanadi.

33. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida aholining turli qatlamlari uchun qoʻshimcha kasb va mutaxassisliklar boʻyicha kvalifikatsiya va (yoki) kompetensiyalarni egallashga qaratilgan, oʻqitish muddati olti oydan oshmaydigan intensiv va qoʻshimcha oʻquv kurslari tashkil etilishi mumkin.

Tegishli litsenziyaga ega boʻlgan kasbiy taʼlim tashkilotlarida avtotransport vositalari haydovchilarini tayyorlash boʻyicha oʻquv kurslari ham tashkil etilishi mumkin.

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga belgilangan tartibda tuzilgan shartnomalarga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Bandlikka koʻmaklashish jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan turli yoshdagi fuqarolar va ishsizlarni kasb-hunar, xorijiy tillar va tadbirkorlikka oʻqitish boʻyicha qisqa muddatli oʻquv kurslarini tashkil qilishga ruxsat beriladi.

Qisqa muddatli kurslarni muvaffaqiyatli tamomlagan bitiruvchilarga oʻqigan moduliga qarab tegishli kompetensiyani (malakani) egallaganlik toʻgʻrisida davlat namunasidagi sertifikatlar beriladi.

Inklyuziv taʼlimni tashkil etishda Ijtimoiy himoya milliy agentligi, sogʻliqni saqlash organlari hamda boshqa vakolatli tashkilotlar ham taʼlim jarayoni ishtirokchilari sifatida jalb etiladi.

Nogironligi boʻlgan oʻquvchilar uchun qoʻshimcha ijtimoiy qoʻllab-quvvatlash chora-tadbirlari qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

34. Kasbiy taʼlim tashkilotlari mahalliy va xorijiy ish beruvchilar bilan toʻlov-kontrakt asosida kadrlar tayyorlash va qisqa muddatli oʻquv kurslarini tashkil etish boʻyicha toʻgʻridan-toʻgʻri shartnomalar tuzishlari mumkin.

Bunda kasbiy taʼlim tashkiloti:

qisqa muddatli oʻquv kurslarini tashkil etish boʻyicha tuzilgan toʻgʻridan-toʻgʻri shartnomalarga asosan kadrlar tayyorlash uchun shakllantirilgan guruhlar va oʻquvchilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni Agentlikning tegishli platformasiga kiritishni taʼminlaydi;

hududiy migratsiya boʻlinmalari bilan xorijiy ish beruvchilar bilan hamkorlik masalasida mazkur ish beruvchilarning faoliyat yoʻnalishi, ularning belgilangan davlatlarda qonunchilikka muvofiq roʻyxatdan oʻtganligini oʻrganib chiqadi;

taʼlim dasturlarini belgilangan tartibda tasdiqlash uchun Agentlikka kiritadi;

qisqa muddatli oʻquv kurslarining taʼlim tilini oʻquvchilarning xohishi va ish beruvchilarning takliflari asosida belgilaydi;

qisqa muddatli oʻquv kurslarini tashkil etish bilan bogʻliq xarajatlar smetasini ishlab chiqadi hamda shu asosda oʻqitish qiymatini belgilaydi.

Agentlik tomonidan tasdiqlanmagan yoki kelishilmagan oʻquv dasturlari boʻyicha qisqa muddatli oʻquv kurslarini boshlashga ruxsat berilmaydi.

35. Kasbiy taʼlim tashkilotlarining bitiruvchilariga ish beruvchilar (yoki Malakani baholash markazi) tomonidan ularning koʻnikmalarini baholash orqali tegishli (malakalar boʻyicha) razryadlar berilishi mumkin.

Bunda oʻquvchilarga beriladigan razryadlar mazkur soha ish beruvchilari tomonidan tan olinadi. Razryadlar berilishi yoʻlga qoʻyilmagan hollarda ishchi kasblar boʻyicha bitiruvchilarning malakasi kamida 3-malaka razryadiga tenglashtiriladi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlari bitiruvchilari mustaqil ravishda Malakani baholash markazlari orqali kasbiy koʻnikmalarini baholashi mumkin.

36. Kasbiy taʼlimda tayyorlanadigan kasblar va mutaxassisliklar roʻyxati Agentlik tomonidan tasdiqlanadigan Kasbiy taʼlimning tayyorlov yoʻnalishlari, kasblar va mutaxassisliklar klassifikatori asosida belgilanadi.

37. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida tayyorlanadigan kasblar va mutaxassisliklar roʻyxati mehnat bozorining kadrlarga boʻlgan ehtiyojidan va tarmoq vazirliklari, idoralar, xoʻjalik birlashmalari, yirik tashkilotlar, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari, shuningdek, kadrlar buyurtmachilarining takliflaridan kelib chiqqan holda Agentlik tomonidan belgilanadi.

4-bob. Kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilari oʻqishini koʻchirish, qayta tiklash va ularni oʻqishdan chetlashtirish

38. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻquvchilar oʻqishini koʻchirish, qayta tiklash va ularni oʻqishdan chetlashtirish tartibi ushbu Nizomga muvofiq amalga oshiriladi.

39. Kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilari qonunchilik hujjatlari asosida oʻqishini qayta tiklash va koʻchirish huquqiga ega.

Oʻqishni koʻchirish yoki qayta tiklash, qoidaga koʻra, tegishli kurs yoki semestrda oʻquv mashgʻulotlari boshlanishiga qadar amalga oshiriladi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlarida 1-kursga oʻqishga qabul qilingan oʻquv guruhlarida oʻquvchilar soni yetarli boʻlmagan hollarda ularning oʻqishini boshqa (kasb yoki mutaxassisliklar) guruhlarga toʻgʻridan-toʻgʻri koʻchirishga ruxsat beriladi.

Nodavlat kasbiy taʼlim tashkilotlarining oʻquvchilari oʻqishini toʻlov-kontrakt asosida (9-sinf negizidagi boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari bundan mustasno) davlat kasbiy taʼlim tashkilotlariga koʻchirish yuzasidan murojaat etishlari mumkin. Ushbu oʻquvchilarning murojaatlari Agentlik tomonidan koʻrib chiqiladi.

Umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlarining 9-sinf bitiruvchilari oʻquv yilining birinchi semestri yakuniga qadar oʻqishini davlat granti asosida davlat kasbiy taʼlim tashkilotlariga koʻchirish boʻyicha murojaat qilishlari mumkin.

40. Oʻqishni koʻchirish yoki qayta tiklash oʻquvchining (oʻquvchi voyaga yetmagan boʻlsa, uning ota-onasi yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar) arizasi va kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan berilgan akademik maʼlumotnoma, oʻquvchining kursdan-kursga oʻtganligi toʻgʻrisidagi buyruqdan koʻchirmadan iborat hujjatlar yigʻmajildi asosida koʻrib chiqiladi.

Bunda oʻquvchilar oʻqishini koʻchirish yoki qayta tiklash maxsus elektron platforma orqali amalga oshirilganda, oʻquvchilardan onlayn ariza qabul qilinadi.

41. Oʻqishni koʻchirishda kasb va mutaxassisliklar (turdosh kasb va mutaxassisliklar bundan mustasno) boʻyicha fan (modul)lar farqi ikki oylik oʻquv yuklamadan ortiq boʻlsa oʻqishni koʻchirishga ruxsat berilmaydi.

Bir taʼlim darajasidagi dasturdan boshqa taʼlim darajasidagi dasturga oʻqishni koʻchirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

42. Oʻquvchilarning oʻqishini koʻchirish yoki qayta tiklashda kasbiy taʼlim tashkiloti direktori tomonidan kasb va mutaxassisliklar taʼlim dasturlaridagi farqlarni yoki qarzlarni topshirish jadvali tasdiqlanadi (joriy oʻquv yili davomida), shuningdek, oʻquvchilarni oʻqitish kursi belgilanadi.

Kredit-modul tizimi joriy etilgan taʼlim dasturlari boʻyicha oʻqishini boshqa kasbiy taʼlim tashkilotlariga koʻchirishga ruxsat berilgan oʻquvchilarning tegishli mutaxassisligi oʻquv rejasi taqqoslangan holda fan (modul)lar va (yoki) kreditlar miqdoridagi farqlar aniqlanadi.

Bunda toʻplanishi lozim boʻlgan kreditlar miqdorining 10 foizigacha oʻzgarish boʻlganda, farq qilgan fanlarni joriy oʻquv yili yakuniga qadar oʻzlashtirish lozim boʻladi.

Toʻplanishi lozim boʻlgan kreditlar miqdoridagi farq 10 foiz va undan yuqori boʻlgan hollarda oʻquvchi mazkur bosqichni qaytadan oʻqishi lozim.

43. Kasbiy taʼlim tashkiloti miqyosida bir darajadagi taʼlim dasturlari boʻyicha oʻqishni koʻchirish yoki taʼlim shaklini oʻzgartirish masalasi mazkur kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan koʻrib chiqiladi.

44. Xorijiy taʼlim tashkilotlaridan Oʻzbekistondagi kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishni koʻchirish masalasi Agentlik tomonidan koʻrib chiqiladi.

Xorijiy taʼlim tashkilotlaridan oʻqishni koʻchirishni istagan shaxslar Agentlikka oʻqishni koʻchirishni istayotgan kasbiy taʼlim tashkilotini koʻrsatgan holdagi ariza, oʻqigan taʼlim tashkilotidan berilgan maʼlumotnomani (baholar qaydnomasi) topshirishi talab etiladi.

45. Umumtaʼlim maktablarining 9-sinf bitiruvchilari hisobidan shakllantirilgan guruhlarda boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturida taʼlim olayotgan oʻquvchilar oʻqishini umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlarining 10 yoki 11-sinflarida yoxud boshqa kasbiy taʼlim tashkilotlarining mos boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlarida taʼlimni davom ettirishi uchun oʻqishini koʻchirish boʻyicha murojaat etishlari mumkin.

46. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari asosida taʼlim olayotgan oʻquvchilar umumtaʼlim maktablarida oʻqishni davom ettirishni xohlaganda, oʻquvchilarning arizalari tegishliligi boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Kasbiy taʼlim agentligi, viloyatlar va Toshkent shahri kasbiy taʼlim boshqarmalari (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar) tomonidan oʻquvchining umumtaʼlim maktablarida oʻqishni davom ettirishini hal etish uchun Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligining hududiy boshqarmalariga yuboriladi.

Arizaga quyidagi hujjatlar ilova qilinadi:

oʻquvchining umumtaʼlim fanlaridan oʻzlashtirish koʻrsatkichlari toʻgʻrisidagi maʼlumotnomasi (baholar qaydnomasi);

umumtaʼlim maktablarida oʻqishni davom ettirish istagidagi oʻquvchining oʻquvchilar safidan chiqarish toʻgʻrisidagi kasbiy taʼlim tashkiloti direktorining buyrugʻi nusxasi;

umumtaʼlim maktabida oʻqishini davom ettirish toʻgʻrisida Bolalar masalalari boʻyicha tuman (shahar) komissiyasining qaroridan koʻchirma.

Bunda umumtaʼlim maktablari oʻquvchining kasbiy taʼlim tashkilotida oʻqigan kasb (mutaxassislik)ning taʼlim dasturi umumtaʼlim maktabining oʻquv dasturlariga mos kelish-kelmasligini aniqlaydi hamda fanlar boʻyicha aniqlangan farqlarni joriy yoki navbatdagi oʻquv yilida bartaraf etish choralarini koʻradi.

47. Kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilari oʻqishini koʻchirish hudud miqyosida hududiy boshqarmalar, bir mintaqadagi kasbiy taʼlim tashkilotidan boshqa mintaqaning (Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri) kasbiy taʼlim tashkilotiga koʻchirish Agentlik tomonidan koʻrib chiqiladi.

48. Davlat granti asosida taʼlim olayotgan oʻquvchilar oʻqishini koʻchirish yoki qayta tiklashda ularga davlat granti asosida taʼlimni davom ettirish imkoniyati beriladi.

49. Oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha oʻquvchilar oʻqishi bir taʼlim shaklidan boshqa taʼlim shakliga koʻchirilishi mumkin.

50. Oʻqishni qayta tiklash oʻquvchi taʼlim olgan tegishli kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan koʻrib chiqiladi va hal etiladi. Oʻqishi qayta tiklangan oʻquvchilarga oʻqishdan chetlashtirilgan tegishli semestr yoki kurs boshidan taʼlimni davom ettirishga ruxsat beriladi.

Oʻquvchi oldin oʻqigan kasb yoki mutaxassislik boʻyicha oʻrta boʻgʻin kadrlari tayyorlash toʻxtatilgan boʻlsa, oʻquvchining xohishiga koʻra turdosh kasb yoki mutaxassislikka yoki mazkur taʼlim tashkilotida tegishli kasb yoki mutaxassislik boʻlmasa, uning oʻqishi hududiy boshqarmalar tomonidan boshqa taʼlim tashkilotiga tiklanishiga rozilik beriladi.

51. Oʻquv kursini tamomlash yakunlari boʻyicha oʻquvchini navbatdagi kursga oʻtkazish, takroriy yilga qoldirish yoki oʻquvchilar safidan chiqarish toʻgʻrisida Pedagogik kengash qarori qabul qilinadi.

Bunda oʻquvchini kursdan-kursga oʻtkazish, kursda qoldirish yoki oʻquvchilar safidan chiqarish kasbiy taʼlim tashkilotining buyrugʻi bilan amalga oshiriladi. Kursdan-kursga shartli ravishda oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi.

52. Taʼlim dasturlari boʻyicha kamida 3 ta fan (modul)dan akademik qarzdorlikka ega, ishlab chiqarish yoki kvalifikatsiya amaliyotidan oʻtmagan oʻquvchilar Pedagogik kengashning qarori boʻyicha tegishli kasb (mutaxassislik) taʼlim dasturi boʻyicha takroran oʻqish uchun kursda qoldiriladi.

Bunda akademik qarzdorlikka ega boʻlgan oʻquvchilarga oʻquv ishlari boʻyicha direktor oʻrinbosari tomonidan tasdiqlangan jadval asosida 15 kun muddatda qayta topshirish imkoniyati beriladi.

Qayta topshirishda direktorning buyrugʻiga asosan oʻquvchiga boshqa pedagog kadr(lar) yoki mutaxassislar biriktiriladi.

Qayta topshirish yakunida akademik qarzdorligi saqlanib qolgan yoki “qoniqarsiz” baho olgan oʻquvchilar Pedagogik kengashning qaroriga muvofiq direktorning tegishli buyrugʻi asosida kursda qoldiriladi.

Kasbiy taʼlim dasturlari asosida (umumtaʼlim maktablarining 9-sinf bitiruvchilari hisobidan shakllantirilgan guruhlar oʻquvchilari bundan mustasno) taʼlim olayotgan oʻquvchilarga oʻzlashtirilmagan fanlarni qayta topshirishga qoʻshimcha toʻlovlarni amalga oshirish orqali ruxsat beriladi.

Oʻquvchi takroran oʻqish uchun kursda qoldirilganda, uning oʻqigan oʻquv yili uchun toʻlagan kontrakt puli qaytarilmaydi va takroran oʻqiyotgan kursi uchun yangidan toʻlov amalga oshiriladi.

53. Kredit-modul tizimi joriy etilgan kasb (mutaxassislik)lar taʼlim dasturlari boʻyicha bir fanga ajratilgan auditoriya soatining 25 foizini va undan ortiq soatni sababsiz qoldirgan oʻquvchi ushbu fandan chetlashtirilib, yakuniy nazoratga kiritilmaydi hamda mazkur fan boʻyicha tegishli kreditlarni oʻzlashtirmagan hisoblanadi.

Kasbiy taʼlim tashkilotida akademik qarzdor oʻquvchilar (9-sinf bitiruvchilari hisobidan shakllantirilgan guruhlar oʻquvchilari bundan mustasno) taʼtil vaqtida yoki keyingi semestrlar mobaynida tegishli fanlardan oʻzlashtirilmagan kreditlar miqdoriga mos ravishda bazaviy toʻlov-kontrakt miqdoridan kelib chiqqan holda toʻlovni amalga oshirganda, oʻzlashtirilmagan fanlarni oʻz hisobidan qayta oʻqish huquqiga ega boʻladi.

Pedagogik kengash qarori bilan akademik qarzdorlikni bir marta bepul topshirishga ruxsat beriladi.

54. Kredit-modul tizimi joriy etilgan kasb (mutaxassislik) boʻyicha oʻquvchini kursdan-kursga oʻtkazish, uning GPA qiymatini hisobga olgan holda amalga oshiriladi.

Bunda GPA koʻrsatkichi 2,4 dan kam boʻlmasligi talab etiladi. GPA koʻrsatkichini toʻplay olmagan oʻquvchi qayta oʻqish uchun tegishli kursda qoldiriladi.

55. Kredit-modul tizimi joriy etilgan kasb (mutaxassislik) taʼlim dasturlari boʻyicha semestr va oʻquv yili yakuni natijalari boʻyicha akademik qarzdorligi bor oʻquvchilar oʻqishdan chetlashtirilmaydi va kursda qoldiriladi.

Kursda qoldirilgan oʻquvchilar faqat qarzdor boʻlgan modullarni oʻzlashtirib, ularga mos ravishda (9-sinf bitiruvchilari hisobidan shakllantirilgan guruhlar oʻquvchilari bundan mustasno) shartnoma mablagʻlarini toʻlaydi. Shartnoma asosida bir kursda qayta oʻqish soni chegaralanmaydi.

GPA koʻrsatkichini hisoblashda oʻquvchi tahsil olgan kurs yakuniga koʻra qayta topshirish natijalari ham inobatga olinadi.

Oʻquvchi ishlab chiqarish (kvalifikatsiya) amaliyotiga qatnashmagan yoki amaliyot yakunlari boʻyicha “qoniqarsiz baho” bilan baholangan hollarda, u akademik qarzdor hisoblanadi va GPA koʻrsatkichidan qatʼi nazar, kursda qoldiriladi.

Oʻquv rejasida belgilangan taʼlim olish muddatida tegishli kurslarni tamomlagan, lekin belgilangan kredit miqdorini toʻplay olmagan oʻquvchi kasbiy taʼlim tashkilotida (9-sinf bitiruvchilari hisobidan shakllantirilgan guruhlar oʻquvchilari bundan mustasno) oʻqishni bitirayotgan oʻquvchi sifatida qayd etiladi.

Jami taʼlim olish muddati birinchi kursga oʻqishga qabul qilingandan soʻng 6 yilgacha etib belgilanadi. Oʻquvchi kasb (mutaxassislik) taʼlim dasturi boʻyicha yakuniy kursni tugatgandan soʻng belgilangan eng kam kreditlar miqdorini toʻplab, shartnoma toʻlovidan qarzi boʻlmasa, “bitiruvchi” maqomiga ega boʻladi.

56. Kasbiy taʼlim tashkiloti oʻquvchilari quyidagi hollarda oʻqishdan chetlashtirilishi mumkin:

salomatligi tufayli (tibbiy komissiya maʼlumotnomasi asosida) akademik taʼtil olganda;

oʻqishining boshqa kasbiy taʼlim tashkilotiga koʻchirilishi munosabati bilan;

doimiy yashash uchun boshqa davlatga koʻchib ketganda;

sudning qarori bilan ozodlikdan mahrum etilganda;

kamida umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan shaxslardan shakllantirilgan, boshlangʻich, oʻrta yoki oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlarida taʼlim olayotgan oʻquvchilar safidan oʻz xohishiga koʻra chiqarishni soʻrab ariza bilan murojaat qilganda;

kasbiy taʼlim tashkilotining ustavida nazarda tutilgan majburiyatlarni bajarmaganda;

vafot etganligi sababli;

uzrsiz sabablarga koʻra voyaga yetgan shaxslar 74 soatdan ortiq dars qoldirganda.

57. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida dars mashgʻulotlarida uzrsiz sabablarga koʻra 18 soatdan ortiq dars qoldirgan (platforma orqali aniqlanadi) oʻquvchilar toʻgʻrisida ularning ota-onalariga, yashash manzillari boʻyicha mahalla fuqarolar yigʻiniga hamda boshqa manfaatdor idoralarga xabar beriladi.

58. Kasbiy taʼlim dasturlarida taʼlim olayotgan oʻquvchilar quyidagi sabablarga koʻra oʻquvchilar safidan chetlashtirilganda, kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan uning oʻqigan muddati uchun haqiqatda sarflangan xarajatlar chegirilgan holda tegishli oʻquv yili yoki semestri uchun oldindan amalga oshirilgan toʻlovning qolgan qismi kontraktning tegishli tarafining yozma murojaatiga koʻra qaytarib beriladi:

oʻz xohishiga binoan;

oʻqishning boshqa kasbiy taʼlim tashkilotiga koʻchirilishi munosabati bilan;

salomatligi tufayli (tibbiy komissiya maʼlumotnomasi asosida);

oʻquvchi sud tomonidan ozodlikdan mahrum etilganligi munosabati bilan;

vafot etganligi sababli.

Oʻquvchi chetlashtirilguniga qadar oʻzlashtirgan kreditlar miqdori kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan toʻliq hajmda hisobga olinadi. Chetlashtirilgan oʻquvchiga belgilangan shakldagi akademik maʼlumotnoma beriladi.

59. Kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilariga akademik taʼtil berish tartibi Agentlik tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi bilan kelishgan holda belgilanadi.

Kasbiy taʼlim tashkiloti tashabbusi bilan oʻquvchilarni kasallik, taʼtil, akademik taʼtil yoki tugʻuruq taʼtillari paytida taʼlim tashkiloti oʻquvchilari safidan chiqarib yuborishga yoʻl qoʻyilmaydi.

5-bob. Kasbiy taʼlimni boshqarish

60. Agentlik kasbiy taʼlim tizimida yagona davlat siyosatini yuritish boʻyicha masʼul organ hisoblanadi.

Barcha davlat texnikumlari Agentlik tasarrufida faoliyat yuritadi.

Ijtimoiy himoya milliy agentligi tizimida imkoniyati cheklangan shaxslar uchun maxsus texnikumlar faoliyat koʻrsatadi.

61. Agentlik tasarrufidagi texnikumlarga Agentlik direktori, imkoniyati cheklangan shaxslar uchun maxsus texnikumlarga Ijtimoiy himoya milliy agentligi direktori tomonidan belgilangan tartibda lavozimga tayinlanadigan va lavozimidan ozod etiladigan direktor rahbarlik qiladi.

Direktor kasbiy taʼlim tashkilotining faoliyat natijalari uchun shaxsan javob beradi.

Kasbiy taʼlim tashkiloti direktori qonunchilik hujjatlariga va ustavga muvofiq taʼlim tashkiloti nomidan ish yuritadi, shartnomalar, shu jumladan, mehnat shartnomalari tuzadi, ishonchnomalar beradi, belgilangan tartibda kasbiy taʼlim tashkilotining shaxsiy hisobvaraqlarini ochadi, oʻz vakolati doirasida barcha xodimlar va oʻquvchilar uchun majburiy boʻlgan buyruqlar chiqaradi va koʻrsatmalar beradi.

Direktor belgilangan tartibda ishchi va xizmatchilarni ishga qabul qiladi va ishdan boʻshatadi, shuningdek, ularning xizmat vazifalarini belgilaydi.

62. Barcha davlat texnikumlarining direktor va direktor oʻrinbosarlari Vazirlikning maxsus elektron platformasi orqali ochiq tanlov asosida tanlanadi.

Imkoniyati cheklangan shaxslar uchun maxsus texnikumlar direktori va direktor oʻrinbosari lavozimlari uchun oʻtkaziladigan tanlov Ijtimoiy himoya milliy agentligi tomonidan oʻtkaziladi, mazkur tanlovda Agentlik vakili ham ishtirok etishi mumkin.

Tanlovga hujjat topshirgan direktor va direktor oʻrinbosarligiga nomzodlar belgilangan kasbiy standartlar va malaka talablariga mos kelmaganda yoki strategik rejasini taqdim etmaganda, tanlovda ishtirok etmaydi.

63. Tanlov komissiyasi direktorlar boʻyicha Agentlik tomonidan, direktor oʻrinbosarlari boʻyicha hududiy boshqarmalar tomonidan tashkil etiladi.

Hududiy boshqarmalarda tashkil etilgan tanlov komissiyasi tarkibiga Agentlik vakili kiritiladi.

Tanlov komissiyasi tarkibiga tegishli iqtisodiyot tarmoqlari va ish beruvchilar vakillari jalb etiladi.

Maxsus elektron platforma orqali tanlovga hujjat topshirgan nomzodlarning strategik rejasini tanlov komissiyasi koʻrib chiqadi hamda muhokama qiladi.

Tanlov komissiyasi tomonidan strategik rejasi ijobiy deb topilgan hamda islohotlar va kasbiy taʼlim sohasi boʻyicha berilgan savollarga javoblari boʻyicha eng munosib nomzod(lar) tanlanadi.

64. Direktor lavozimiga munosib deb topilgan nomzodlar bilan Agentlik direktori, direktor oʻrinbosarlari bilan hududiy boshqarma boshligʻi oʻrtasida belgilangan tartibda uch yillik mehnat shartnomasi tuziladi.

Uch yillik mehnat shartnomasi yakunida tanlov komissiyalari tomonidan direktor va direktor oʻrinbosarlarining strategik rejasida belgilangan vazifalarning bajarilishi va oʻtgan davrdagi faoliyati natijadorligi tahlil qilinadi hamda mehnat shartnomasini kelgusi uch yilga uzaytirish yoki uzaytirmaslik boʻyicha xulosa qabul qilinadi.

Tanlov komissiyalari xulosasi asosida direktor(lar)ning Agentlik rahbari, direktor oʻrinbosar(lar)ining hududiy boshqarma boshligʻi buyrugʻiga muvofiq mehnat shartnomasi navbatdagi muddatga uzaytiriladi yoki mehnat shartnomasi bekor qilinadi.

Bunda shartnoma muddati tugagan direktor va direktor oʻrinbosarlari mehnat qonunchiligiga muvofiq egallab turgan lavozimidan ozod etiladi.

65. Tanlovni tashkil etish va oʻtkazish tartibi Agentlik tomonidan belgilanadi.

66. Kasbiy taʼlim tashkilotida oliy boshqaruv organi hisoblangan Pedagogik kengash tashkil etiladi.

Pedagogik kengash tarkibi kasbiy taʼlim tashkiloti direktori, oʻrinbosarlari, pedagog kadrlar, psixolog, axborot-kutubxona boʻyicha mutaxassislardan iborat boʻladi. Direktor Pedagogik kengash raisi hisoblanadi.

Pedagogik kengash tarkibiga, zaruratga koʻra, ish beruvchi tashkilotlar vakillari kiritilishi mumkin.

67. Pedagogik kengash:

kasbiy taʼlim tashkilotini rivojlantirishning asosiy yoʻnalishlari, mehnat bozori ehtiyojlari asosida kadrlar tayyorlash va taʼlim sifatini taʼminlash hamda moddiy-texnik bazani mustahkamlash rejalarini koʻrib chiqadi;

oʻquvchilarni qabul qilish, kursdan-kursga oʻtkazish, kursda qoldirish va oʻqishdan chetlashtirish masalalarini muhokama qiladi hamda tegishli qarorlar qabul qiladi;

pedagog kadrlarning ijodiy tashabbuskorligini oshirish, ularning pedagogik tajribasini ommalashtirish hamda malaka oshirish ishlarini tashkil etilishini muhokama qiladi;

tegishli normativ hujjatlar talablariga muvofiq pedagog kadrlar bazaviy tarif stavkasiga belgilangan ustama haq toʻlovlarini belgilash masalalarini muhokama qiladi hamda tegishli qaror qabul qiladi;

amaldagi tartibga koʻra attestatsiyaga jalb qilingan pedagog kadrlarning pedagogik mahorati va psixologik tayyorgarligini baholash natijalarini oʻrganadi;

Davlat attestatsiya komissiyasi va qabul komissiyasi hisobotini muhokama qiladi.

68. Pedagogik kengash majlislari, qoida tariqasida, ikki oyda kamida bir marta oʻtkaziladi. Pedagogik kengash qarori umumiy, ochiq ovoz berish orqali qabul qilinadi.

Pedagogik kengash qarorlari direktorning buyrugʻi bilan kuchga kiradi.

69. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida tarmoq vazirlik va idoralar hamda nodavlat notijorat tashkilotlari vakillarini oʻz ichiga oladigan vasiylik kengashlari tuzilishi mumkin.

Vasiylik kengashi tarkibi va uning faoliyat tartibi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

6-bob. Kasbiy taʼlim jarayonini tashkil etish va uning mazmuni

70. Oʻquvchilar oʻqitish kurslari boʻyicha guruhlarga, oʻqitish yoʻnalishi boʻyicha esa — boʻlimlarga hamda kafedralarga birlashtiriladi.

Kasbiy taʼlim tashkiloti oʻquv mashgʻulotlari maʼruzalar shaklida oʻtkazilganda, oʻquvchilar guruhlarini birlashtirishi mumkin.

71. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida, qoida tariqasida, guruhlarni toʻldirish kamida 26 nafar va eng koʻpi bilan 30 nafar oʻquvchi doirasida belgilanadi.

Bunda:

boshlangʻich, oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari asosida shakllantirilgan guruhlardagi oʻquvchilar soni 26 — 30 nafar;

nogironligi boʻlgan shaxslar uchun maxsus texnikumlarda oʻquvchilar soni har bir guruhga 15 — 20 nafar;

madaniyat va sanʼat sohasida kadrlar tayyorlovchi texnikumlarda kasb va mutaxassisliklardan kelib chiqib, 6 — 30 nafar etib belgilanadi.

Zarur hollarda buyurtmachilarning takliflari asosida kasb va mutaxassisliklar boʻyicha bitta guruhning oʻqitish xarajatlarining qoplanishidan kelib chiqib, guruhdagi oʻquvchilar soni 26 nafardan kam boʻlishi mumkin.

72. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida guruhdagi oʻquvchilar soni belgilangan meʼyorlardan kamaygan taqdirda yoki oʻquvchilar qabuli natijasida shakllanmay qolgan guruhlardagi oʻquvchilar ularning xohishlariga koʻra boshqa guruhlarga birlashtiriladi va bunda davlat granti oʻrinlariga oʻqishga qabul qilingan oʻquvchining bepul oʻqishga boʻlgan huquqi saqlab qolinadi.

73. Oʻquvchilarning oʻquv yuklamasi, amaliyotlar hajmi, semestrlar soni, beriladigan taʼtillar va oʻquv jarayonini tashkil etishning boshqa masalalari taʼlim dasturlariga muvofiq belgilanadi.

Ayrim kasblar va mutaxassisliklar boʻyicha tanlangan kasbiy taʼlim tashkilotlarida davlat taʼlim standarti, taʼlim dasturlari yoki taʼlim berish metodikalari tajriba-sinovdan oʻtkazilishi hamda natijalar boʻyicha tegishli xulosalar qabul qilinishi mumkin.

74. Oʻquv mashgʻulotlarini oʻtkazish uchun kasbiy taʼlim tashkilotlarida guruhlarda oʻquvchilar soni 26 nafar (ilgʻor kasbiy mahorat texnikumlarida 20 nafar) va undan ortiq boʻlganda ikkita kichik guruhga boʻlgan holda quyidagi tartibda oʻqitishga ruxsat etiladi:

oʻzbek tili (taʼlim oʻzbek tilida olib borilmaydigan guruhlar uchun);

rus tili (taʼlim rus tilida olib borilmaydigan guruhlar uchun);

chet tili;

informatika va axborot texnologiyalari fanining amaliy mashgʻulotlari;

jismoniy tarbiya mashgʻulotlari (har bir guruhda yigitlar yoki qizlar soni kamida 13 nafarni, ilgʻor kasbiy mahorat texnikumlarida kamida 10 nafarni tashkil etgan hollarda);

Qoraqalpogʻiston Respublikasidagi taʼlim qoraqalpoq tilida olib boriladigan guruhlarda qoraqalpoq tili oʻquv rejasidagi ona tili va adabiyoti faniga ajratilgan soatlar hisobidan, taʼlim rus tilida olib boriladigan guruhlarga oʻzbek tili uchun ajratilgan soatlar hajmida oʻzbek tiliga qoʻshimcha soat ajratilgan holda oʻqitiladi.

Boshlangʻich, oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha oʻquv jarayoniga rivojlangan davlatlar ilgʻor tajribalari va metodikalari asosida tadbirkorlik koʻnikmalarini rivojlantirishga yoʻnaltirilgan oʻquv dasturlari (Biznes asoslari fani (modul) oʻqitiladi. Biznes asoslari fani (modul) ishchi oʻquv rejasiga muvofiq, oʻquvchilar kichik guruhlarga boʻlib oʻqitiladi.

75. Agentlik tomonidan tasdiqlangan taʼlim dasturi asosida kasbiy taʼlimning tibbiyot, taʼlim (musiqa xodimi), madaniyat va sanʼat, sport yoʻnalishlari boʻyicha maxsus mutaxassislik fan (modul)larining amaliy mashgʻulotlari kichik guruhlarga boʻlib hamda yakka tartibda oʻqitiladi.

Taʼlim (musiqa xodimi), madaniyat va sanʼat yoʻnalishlari boʻyicha yakka tartibdagi oʻquv mashgʻulotlari tayyorlov yoʻnalishlarining oʻziga xos xususiyatlaridan kelib chiqib, tasdiqlangan taʼlim dasturlariga muvofiq amalga oshiriladi.

Ayrim kasbiy fanlarni oʻzlashtirish murakkabligidan kelib chiqqan holda kichik guruhlarga boʻlib oʻqitish kasblar va mutaxassisliklar boʻyicha ishlab chiqiladigan taʼlim dasturida belgilanadi.

Oʻquv rejasidagi boshqa fan (modul)lar boʻyicha guruhlarni kichik guruhlarga boʻlib hamda yakka tartibda oʻqitish kadrlar tayyorlash boʻyicha buyurtmachilarning qoʻshimcha ajratilgan mablagʻlari hisobidan amalga oshirilishiga ruxsat etiladi.

76. Kasbiy taʼlim tashkilotida taʼlim dasturlarini muvaffaqiyatli bitirgan oʻquvchiga davlat namunasidagi diplom beriladi.

Ushbu diplom olingan bilim, koʻnikma va malakalarni mehnat faoliyatida qoʻllash huquqini beradi.

77. Yakuniy davlat attestatsiyasidan oʻtmagan bitiruvchilarga 3 yil davomida, yakuniy davlat attestatsiyasi faoliyat koʻrsatayotgan davrda qayta davlat attestatsiyasidan oʻtishiga ruxsat etiladi.

3 yil davomida yakuniy davlat attestatsiyasidan oʻtmagan bitiruvchilar yakuniy kursning boshidan belgilangan fan (modul)larni qayta oʻqiydi.

78. Kasbiy taʼlim faoliyatini davlat taʼlim standarti asosida tashkil qilgan kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquv kurslari bitiruvchilariga davlat namunasidagi hujjat (diplom, sertifikat) Agentlik tomonidan beriladi.

Bunda kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun tayyorlanadigan taʼlim olganlik toʻgʻrisidagi diplom blankalari muqovalarini xarid qilish Agentlik tomonidan tashkil etilgan tender savdolari asosida amalga oshirilishi mumkin.

79. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida beriladigan davlat namunasidagi diplom, sertifikat, guvohnoma namunalari Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

80. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida beriladigan akademik maʼlumotnoma namunasi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

81. Kasbiy taʼlim tashkiloti xalqaro standartlarga javob bersa yoki xalqaro tashkilotlar tomonidan akkreditatsiyadan oʻtkazilgan boʻlsa, ularning ruxsati asosida bitiruvchilarga beriladigan davlat namunasidagi diplom va sertifikatlarga qoʻshimcha maʼlumotlar kiritilishi mumkin.

82. Davlat namunasidagi hujjatlarni toʻldirish, saqlash, bitiruvchilarga berish va hisobini yuritish tartibi Agentlik tomonidan belgilanadi.

83. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida taʼlim jarayoni kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan ishlab chiqiladigan va tasdiqlanadigan oʻquv jarayoni jadvali hamda dars jadvaliga muvofiq tashkil etiladi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlarida oʻquv yili davomida oʻquvchilarga beriladigan taʼtillar oʻquv jarayoni grafigiga muvofiq beriladi.

Bunda qishki taʼtil — kamida 1-2 hafta, yozgi taʼtil — 6 — 10 haftani tashkil etadi.

Agentlik tomonidan oʻquvchilarga qoʻshimcha taʼtillar berilishi mumkin.

84. Oʻquv mashgʻulotlari uchun ikki akademik oʻquv soati davomiyligi uzluksiz 80 daqiqani tashkil etadi.

Bunda ishchi oʻquv rejaga muvofiq 40 daqiqadan iborat bir akademik oʻquv soati joriy etilishi mumkin.

Modulli taʼlim dasturlaridagi oʻquv mashgʻulotlari 2 — 6 akademik oʻquv soatida tashkil etilishiga ruxsat etiladi.

Kasbiy taʼlimda oʻquv yili ikki semestrdan iborat boʻlib, semestrning davomiyligi 18 — 20 haftani tashkil etadi.

Bunda umumiy haftalik yuklamalari 54 soat, shundan auditoriya mashgʻulotlari koʻpi bilan 42 soatni tashkil etib, qolgan soatlar mustaqil taʼlimga ajratiladi.

Amaliyot mashgʻulotlari haftasiga 36 — 40 akademik soatgacha hajmda belgilanadi. Oʻqitishning kredit-modul tizimi joriy qilingan taʼlim dasturlarida mazkur hajmlar Agentlik tomonidan oʻzgartirilishi mumkin.

Oʻquvchilarga berilgan taʼtillar va oʻquv yuklamalarining oʻz vaqtida bajarilishi hamda haftalik oʻquv yuklamalarini hisobga olgan holda oʻquv yili uchun oʻquv soatlarini tigʻizlashtirish Agentlik ruxsati asosida amalga oshiriladi.

85. Kasb va mutaxassisliklarning xususiyatlari hamda ularni oʻqitish uchun belgilangan soatlar hajmidan kelib chiqqan holda boshlangʻich, oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha oʻquvchilarni bir yoki bir nechta kvalifikatsiyalarga oʻqitish yoʻlga qoʻyiladi.

86. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida umumiy oʻrta taʼlim tashkilotining 9-sinf bitiruvchilari hisobidan shakllantirilgan guruhlarda boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari umumtaʼlim va mutaxassislik fan (modul)lari bilan integratsiyalashgan dasturlar asosida amalga oshiriladi.

Boshlangʻich kasbiy taʼlimning umumtaʼlim fanlari va mutaxassislik fan (modul)lari integratsiyalashgan dasturlarining davomiyligi 2 yildan iborat boʻladi.

87. Umumtaʼlim fanlari, qoidaga koʻra, kasblarning xususiyatlaridan kelib chiqib, kasbga mos tanlov fanlari orqali oʻqitiladi.

Boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlarida kiritiladigan umumtaʼlim fanlari roʻyxati va soatlar hajmi Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi bilan kelishilgan holda Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

88. Kasbiy taʼlim dasturlarida oʻquv yuklamalari taqsimlanishi Agentlik tomonidan tasdiqlangan taʼlim dasturlariga muvofiq belgilanadi.

89. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida oʻquv yili 2-sentabrdan boshlanadi va tasdiqlangan oʻquv jarayoni grafigiga muvofiq yakunlanadi:

a) Boshlangʻich kasbiy taʼlim darajasining 9-sinf bitiruvchilari hisobidan shakllantirilgan guruhlarida oʻquv davrining umumiy hajmi quyidagicha taqsimlanadi:

nazariy va amaliy taʼlim — 80 — 85 foiz;

yakuniy davlat attestatsiyasi — 2 — 4 foiz;

taʼtillar — 13 — 16 foiz.

Oʻqishning normativ muddati ikki yil boʻlgani holda oʻquv jarayoni jami 94 hafta davom etadi.

Kadrlar tayyorlash kunduzgi va dual taʼlim shakllarida olib boriladi.

Boshlangʻich kasbiy taʼlimning umumtaʼlim va mutaxassislik fanlarini muvaffaqiyatli tamomlagan va davlat namunasidagi diplom olgan bitiruvchilar mazkur diplom asosida mehnat faoliyati bilan shugʻullanishlari yoki oliy taʼlim tashkilotlarida taʼlimni davom ettirish uchun hujjat topshirishlari mumkin;

b) Boshlangʻich kasbiy taʼlim darajasining kamida umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan shaxslardan shakllantirilgan guruhlarida oʻquv davrining umumiy hajmi quyidagicha taqsimlanadi:

nazariy va amaliy taʼlim — 75 — 95 foiz;

yakuniy davlat attestatsiyasi — 1 — 5 foiz;

taʼtillar — 4 — 20 foiz.

Oʻqishning normativ muddati ikki yilgacha boʻlgani holda oʻquv jarayoni 22 — 94 hafta davom etishi zarur. Ushbu taʼlim dasturida umumtaʼlim fanlari oʻqitilmaydi.

Kadrlar tayyorlash kunduzgi, dual, masofaviy va kechki taʼlim shakllarida olib boriladi. Mazkur taʼlim dasturlarini tamomlagan bitiruvchilar mehnat faoliyati bilan shugʻullanishlari mumkin boʻladi;

v) Oʻrta kasbiy taʼlim darajasida kadrlar tayyorlash Xalqaro tasniflagichning kamida 3-darajasiga mos taʼlim dasturlarini tamomlagan yoki umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan shaxslar hisobidan kasblar va mutaxassisliklarning murakkabligidan kelib chiqqan holda 2 yilgacha muddatda tashkil etiladi hamda oʻquv davrining umumiy hajmi quyidagicha taqsimlanadi:

nazariy va amaliy taʼlim — 75 — 95 foiz;

yakuniy davlat attestatsiyasi — 1 — 5 foiz;

taʼtillar — 4 — 20 foiz.

Oʻqishning normativ muddati ikki yilgacha boʻlgani holda oʻquv jarayoni 22 — 94 hafta davom etishi zarur.

Kadrlar tayyorlash kunduzgi, dual, masofaviy va kechki taʼlim shakllarida olib boriladi.

Mazkur taʼlim dasturlarini tamomlagan bitiruvchilar mehnat faoliyati bilan shugʻullanishlari mumkin boʻladi;

g) Oʻrta maxsus kasbiy taʼlim darajasida kadrlar tayyorlash Xalqaro tasniflagichning kamida 3-darajasiga mos taʼlim dasturlarini tamomlagan yoki umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan shaxslar hisobidan kasblar va mutaxassisliklarning murakkabligidan kelib chiqqan holda kamida 2 yil muddatda tashkil etiladi hamda oʻquv davrining umumiy hajmi quyidagicha taqsimlanadi:

nazariy va amaliy taʼlim — 80 — 85 foiz;

yakuniy davlat attestatsiyasi — 1 — 3 foiz;

taʼtillar — 14 — 18 foiz.

Oʻqishning normativ muddati kamida 2 yil boʻlgani holda oʻquv jarayoni kamida 94 hafta davom etishi zarur.

Oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari va oliy taʼlimning tegishli bakalavriat taʼlim yoʻnalishlarining taʼlim dasturlari oʻrtasida Oʻzbekiston Respublikasining Milliy malaka ramkasi 5-darajasiga qoʻyilgan talablar hamda tegishli kasbiy standartlarda belgilangan bilim va koʻnikmalar inobatga olingan holda uzviylik taʼminlanadi.

Kadrlar tayyorlash kunduzgi, dual, masofaviy va kechki taʼlim shakllarida olib boriladi.

Oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlarining bitiruvchilariga oʻzlashtirgan modullari, toʻplagan kreditlari va oliy taʼlim tashkiloti tomonidan belgilangan ballarning oʻrtacha qiymatidan (GPA) kelib chiqib, bakalavriatning tegishli bosqichidan oʻqishni davom ettirishga ruxsat etiladi.

Kredit-modul tizimi joriy etilmagan oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlarini muvaffaqiyatli tamomlagan bitiruvchilar oʻz sohasiga mos bakalavriat taʼlim yoʻnalishlari boʻyicha kirish imtihonlarisiz yakka tartibdagi suhbat orqali oliy taʼlim tashkilotlarida 2-kursdan oʻqishni davom ettirish huquqiga ega boʻladi.

Oliy taʼlim tashkilotlarida oʻqish istagini bildirgan oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari bitiruvchilari Oliy taʼlim fan va innovatsiyalar vazirligining axborot tizimi orqali elektron ariza topshiradi;

d) Agentlik tomonidan tasdiqlanadigan roʻyxatga muvofiq, ayrim mutaxassisliklar boʻyicha kadrlar tayyorlash oliy taʼlimning bakalavriat yoʻnalishlari bilan integratsiya qilinmagan holda, bevosita mehnat bozori uchun oʻrta maxsus kasbiy taʼlim darajasida amalga oshiriladi.

Bunda kadrlar tayyorlash Xalqaro tasniflagichning kamida 3-darajasiga mos taʼlim dasturlarini tamomlagan yoki umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan shaxslar hisobidan kasblar va mutaxassisliklarning murakkabligidan kelib chiqqan holda kamida 2 yil muddatda tashkil etiladi hamda oʻquv davrining umumiy hajmi quyidagicha taqsimlanadi:

nazariy va amaliy taʼlim — 75 — 95 foiz;

yakuniy davlat attestatsiyasi — 1 — 5 foiz;

taʼtillar — 4 — 20 foiz.

Oʻqishning normativ muddati kamida 2 yil boʻlgani holda oʻquv jarayoni kamida 94 hafta davom etishi zarur.

Kadrlar tayyorlash kunduzgi, dual, masofaviy va kechki taʼlim shakllarida olib boriladi.

Mazkur taʼlim dasturlarini tamomlagan bitiruvchilar mos sohasi boʻyicha mehnat faoliyati bilan shugʻullanishlari mumkin boʻladi.

90. Dual taʼlim shaklida yil davomida oʻqishga qabul qilingan guruhlar uchun oʻqish guruhlar shakllantirilgan davrdan soʻng tasdiqlangan oʻquv jarayoni grafigiga muvofiq boshlanadi va yakunlanadi.

91. Kechki taʼlim shaklida oʻquv jarayoni kunduzgi taʼlim uchun tasdiqlangan kasb va mutaxassisliklarning taʼlim dasturlari asosida kasbiy taʼlim tashkilotlari tomonidan ishlab chiqilgan taʼlim dasturlariga muvofiq tashkil etiladi.

Kechki taʼlim shaklining oʻqitish davomiyligi kunduzgi taʼlim shaklidagi muddatlardan farqlanishi mumkin.

92. Kasb yoki mutaxassislik doirasida qoʻshimcha kvalifikatsiyalarni oʻzlashtirish istagidagi shaxslarni oʻqitish muddatlari oldingi taʼlim olgan taʼlim dasturlarining tegishli fan (modul)lari yoki kreditlarini oʻzlashtirganidan kelib chiqib, mazkur kvalifikatsiyalarni oʻzlashtirish uchun ajratilgan soatlar asosida belgilanadi.

93. Vazirliklar, idoralar va ish beruvchilarning buyurtmalari yoki oʻquvchilarning xohish-istaklari asosida oʻquv rejalariga qoʻshimcha fanlar kiritilishi mumkin.

Qoʻshimcha fanlarni oʻqitish xarajatlari buyurtmachilarning mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi.

7-bob. Ilgʻor kasbiy mahorat texnikumlari faoliyatini tashkil etish

94. Xalqaro standartlar va zamonaviy texnologiyalar asosida ichki hamda tashqi mehnat bozori talablariga javob beradigan raqobatbardosh oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlash, shuningdek, buyurtmachi texnikum oʻquvchilari uchun yetakchi amaliyot bazasini yaratish hamda ishlab chiqarish taʼlim ustalari malakasini oshirish maqsadida Ilgʻor kasbiy mahorat texnikumlari (keyingi oʻrinlarda — ilgʻor texnikumlar) faoliyati yoʻlga qoʻyiladi.

95. Ilgʻor texnikumlarda mos kasb va mutaxassisliklar boʻyicha buyurtmachi texnikum oʻquvchilarining amaliyotlari tashkil etiladi.

96. Hududiy boshqarmalar tomonidan tasdiqlagan reja-grafik asosida buyurtmachi texnikum oʻquvchilari uchun ilgʻor texnikumlarda amaliy mashgʻulotlar olib boriladi.

97. Ilgʻor texnikumda buyurtmachi texnikumlar oʻquvchilari uchun amaliy mashgʻulotlar muddatlari ularning davomiyligi kasb va mutaxassisliklar xususiyatidan kelib chiqib belgilanadi.

Bunda buyurtmachi texnikumlar oʻquvchilarining amaliyoti mazkur texnikumlar ishlab chiqarish taʼlimi ustalari tomonidan amalga oshiriladi.

98. Ilgʻor texnikum ixtisoslashuvi boʻyicha buyurtmachi texnikum oʻquvchilari amaliyotlarini tashkil qilish reja-grafigi hududiy boshqarmalar tomonidan Agentlik bilan kelishilgan holda har yili oʻquv yili boshlanguniga qadar tasdiqlanadi.

99. Buyurtmachi texnikumlar bilan kasbiy taʼlim dasturlari hamkorlikning tarmoq shakli orqali amalga oshiriladi. Bunda buyurtmachi texnikum va ilgʻor texnikum oʻrtasida amaliyot boshlangunga qadar shartnoma tuziladi.

Buyurtmachi texnikum amaliyot dasturining ilgʻor texnikumda oʻtaydigan tegishli qismini belgilaydi.

100. Ilgʻor texnikumda buyurtmachi texnikum oʻquvchilari amaliyotini tashkil qilish boʻyicha shartnoma namunasi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

101. Ilgʻor texnikum:

buyurtmachi texnikum oʻquvchilari uchun taʼlim va tarbiya jarayonlarini tashkil etishda xavfsiz sharoitlar yaratishni;

buyurtmachi texnikum oʻquvchilarini ovqatlanish meʼyorlari sanitariya qoidalari boʻyicha ovqatlantirish va yotoqxona (zarurat boʻlganda) bilan taʼminlaydi.

102. Amaliyot yakuni boʻyicha buyurtmachi texnikum va ilgʻor texnikum bajarilgan ishlar dalolatnomasini imzolaydi. Dalolatnoma ikki nusxada tuzilib, buyurtmachi texnikum va ilgʻor texnikumda saqlanadi.

103. Amaliy mashgʻulotlarni ilgʻor texnikumlarda oʻtaydigan buyurtmachi texnikum oʻquvchilari bepul yotoqxona, oziq-ovqat va transport bilan taʼminlanadi.

Bunda oʻquvchilarni bir kunlik oziq-ovqat bilan taʼminlash uchun bazaviy hisoblash miqdorining 15 foizi miqdorida mablagʻ ajratiladi, transport xizmati autsorsing asosida koʻrsatiladi.

104. Ilgʻor texnikumlarga buyurtmachi texnikumlar oʻquvchilari amaliyotlari uchun zarur xomashyo materiallari Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan ajratiladi.

105. Buyurtmachi texnikumlar oʻquvchilarining ilgʻor texnikumlarda amaliyot oʻtash tartibi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

106. Ilgʻor texnikumlarda mavjud yoʻnalishlar boʻyicha ishlab chiqarish taʼlimi ustalarining malakasini oshirish kurslari tashkil etiladi. Bunda malaka oshirish kurslari Agentlik huzuridagi Kasbiy taʼlimni rivojlantirish instituti tomonidan muvofiqlashtiriladi.

107. Ilgʻor texnikumlarda har bir guruhda oʻquvchilar soni 20 nafar etib belgilanadi.

108. Ilgʻor texnikumlarda xalqaro taʼlim dasturlari boʻyicha kadrlar tayyorlash davlat granti asosida amalga oshiriladi.

109. Ilgʻor texnikumlar faoliyatini moliyalashtirish hamda xodimlari mehnatiga haq toʻlash shartlari va miqdorlari Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab taʼlim vazirligi huzuridagi Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari agentligi tizimidagi ijod maktablari uchun belgilangan shartlarda amalga oshiriladi.

Bunda ilgʻor texnikumlar rahbar va xodimlari Agentlik tomonidan belgilangan tartib asosida ragʻbatlantiriladi.

110. Ilgʻor texnikumlarning moddiy-texnik bazasi iqtisodiyot tarmoqlaridagi oʻzgarishlardan kelib chiqib, har uch yilda bir marta yangilab boriladi.

Bunda ilgʻor texnikumlarning foydalanishdan chiqarilgan moddiy-texnik resurslari keyinchalik taʼlim jarayonida foydalanish uchun turdosh yoʻnalishda kadrlar tayyorlaydigan Agentlik tasarrufidagi texnikumlarga bepul beriladi.

8-bob. Oʻquvchilar bilimi, koʻnikma va malakalarini baholash, taʼlim sifati nazorati

111. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida taʼlim sifatini tashqi baholash quyidagi shakllarda amalga oshiriladi:

kompleks va maxsus davlat akkreditatsiyasidan oʻtkazish;

taʼlim tashkilotlari faoliyatini xavflarni tahlil qilish asosida oʻrganish;

kasbiy taʼlim tashkilotlarining milliy reytingini yuritish;

umummilliy ish beruvchilar soʻrovnomasini oʻtkazish;

umummilliy oʻquvchilar va bitiruvchilar soʻrovnomalarini oʻtkazish.

112. Taʼlim sifatini ichki baholash doirasida quyidagilar amalga oshiriladi:

davlat taʼlim standarti va taʼlim dasturlari talablariga rioya etilishini monitoring qilish;

taʼlim jarayonining belgilangan talablar asosida tashkil etilganligini oʻrganish;

taʼlim tashkilotining malakali pedagog kadrlar bilan taʼminlanganlik darajasini baholash;

moddiy-texnik baza va oʻquv-amaliy infratuzilma holatini oʻrganish;

oʻquvchilarning taʼlim va tarbiya olishi uchun zarur shart-sharoitlar yaratilganligini baholash;

bitiruvchilarning bandligi va ish beruvchilar qanoatlanishi darajasini monitoring qilish;

taʼlim sifatini taʼminlashga oid jarayonlarni muvofiqlashtirish;

kasbiy taʼlim tashkilotida ichki (oʻzini oʻzi) baholash jarayonining davriy ravishda oʻtkazilishini taʼminlash;

kasbiy taʼlim tashkilotini tashqi baholash jarayonlariga tayyorlash.

113. Taʼlim standarti talablarining buzilgani uchun javobgarlik kasbiy taʼlim tashkiloti rahbariyati zimmasiga yuklanadi.

114. Kasbiy taʼlim dasturlari doirasida kasbiy taʼlim tashkiloti oʻquvchilarining bilimi, koʻnikma va malakalarini baholash qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

115. Kasbiy taʼlim sifatini nazorat qilish quyidagi shakllarda amalga oshiriladi:

ichki nazorat — belgilangan tartibda tasdiqlanadigan nizom asosida hududiy boshqarma yoki kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan oʻtkaziladi. Bunda kasbiy taʼlim tashkilotlarida Taʼlim sifati nazorati boʻlimi bosh mutaxassisi lavozimini tashkil etish uchun budjet mablagʻlari hisobidan shtat birliklari ajratiladi;

tashqi nazorat — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi huzurida Taʼlim sifatini taʼminlash milliy agentligi tomonidan tasdiqlanadigan tartib asosida;

davlat-jamoat nazorati — Agentlik va u bilan kelishgan holda nodavlat notijorat tashkilotlari va kadrlarga talabgorlar tomonidan;

yakuniy davlat attestatsiyasi — kasbiy taʼlim tashkilotlarida tashkil etiladigan yakuniy davlat attestatsiya komissiyalari tomonidan.

Kasbiy taʼlim tashkilotlarida yakuniy davlat attestatsiyasini oʻtkazish tartibi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

116. Bitiruvchilarni yakuniy baholash soha ekspertlari, kasbiy malakalarni rivojlantirish boʻyicha tarmoq kengashlari, baholash tashkilotlari, ish beruvchilar, uyushmalar va tadbirkorlik subyektlari birlashmalari vakillari ishtirokida koʻrgazmali-amaliy imtihonlar shaklida amalga oshiriladi.

117. Xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturlari bitiruvchilarining yakuniy davlat attestatsiyasi kasbiy taʼlim tashkiloti va xorijiy tashkilot kelishuviga muvofiq belgilangan davlatda tashkil qilinadi. Bunda ikkinchi tomon vakillari oflayn yoki onlayn shaklda ishtirok etishlari mumkin.

9-bob. Kasbiy taʼlim tashkilotlari pedagog kadrlari

118. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida Vazirlik tomonidan tasdiqlanadigan kasbiy standartlar asosida tegishli maʼlumotga va belgilangan talablarga javob beradigan pedagog kadrlar ishlash huquqiga ega. Pedagogik faoliyat bilan shugʻullanish amaldagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq taqiqlangan shaxslar bundan mustasno.

119. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga pedagog kadrlar kasbiy taʼlim tashkilotlari tomonidan ishga qabul qilinadi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlarida pedagog kadrlarni ishga qabul qilish tartibi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

120. Kasbiy taʼlim tashkiloti pedagog kadrlarining oʻquv yuklamalari tegishli normativ-huquqiy hujjatlar asosida belgilanadi.

Pedagog kadrlarning (oʻquv fanlari va soatlar boʻyicha) boshqa pedagog kadrlar oʻrnida ishlash tartibi tegishli normativ hujjatlarga muvofiq amalga oshiriladi.

121. Kasbiy taʼlim tashkilotlari pedagog kadrlarini attestatsiyadan oʻtkazish belgilangan tartibda vakolatli davlat organi tomonidan amalga oshiriladi.

122. Kasbiy taʼlim tashkiloti direktori pedagog kadrlarning pedagogik, kasbiy va psixologik mahoratini hamda malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash uchun javob beradi.

123. Kasbiy taʼlim tashkiloti pedagog kadrlarini qayta tayyorlash, ularning malakasini oshirish belgilangan muddatlarda va tartibda amalga oshiriladi.

Kasbiy taʼlim tashkiloti rahbar va pedagog kadrlarining malaka oshirishga boʻlgan ehtiyojlarini aniqlash maqsadida ularning mustaqil ish natijalari, oʻz ustida ishlashi, turli tanlovlarda ishtirok etishi va boshqa kasbiy faoliyatida erishgan yutuqlariga oid maʼlumotlarni jamlash va tahlil qilish uchun elektron portfolio tizimidan foydalaniladi.

124. Zarurat boʻlganda kasbiy taʼlim tashkiloti ishlab chiqarish taʼlimi ustalarini, shuningdek, tegishli bilim hamda amaliy koʻnikmalarga ega boʻlgan, oliy maʼlumoti boʻlmagan boshqa mutaxassislarni amaliy va qoʻshimcha mashgʻulotlar oʻtkazish uchun jalb etishi mumkin.

Oliy maʼlumotga ega boʻlmagan shaxslar tomonidan oʻtiladigan amaliy va qoʻshimcha mashgʻulotlar roʻyxati Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

Ishlab chiqarish taʼlimi ustalari pedagogik qayta tayyorlash kurslaridan oʻtmasdan kasbiy taʼlim tashkilotlarida pedagogik faoliyat bilan shugʻullanishga haqli.

125. Madaniyat, musiqa va sanʼat yoʻnalishlaridagi kasbiy taʼlim tashkilotlarida tayyorlanadigan kasb va mutaxassisliklar taʼlim dasturlariga muvofiq konsertmeyster (joʻrnavoz, illustrator) ishtiroki talab etiladigan fanlar soatlar fondi doirasida konsertmeyster (joʻrnavoz, illustrator) lavozimlari joriy etiladi va ularning yillik oʻquv yuklamasi 960 soat etib belgilanadi.

126. Kasbiy taʼlim tashkilotlari pedagog kadrlarining huquqlari va majburiyatlari tegishli normativ-huquqiy hujjatlarga muvofiq belgilanadi.

127. Kasbiy taʼlim tashkilotlari rahbariyati pedagog kadrlarning kasbiy taʼlim tizimida kadrlar tayyorlash sohasidagi takliflar va oʻquv-metodik materiallarini, shuningdek, ilmiy izlanishlar olib borishini oʻz vakolatlari doirasida qoʻllab-quvvatlaydi.

Pedagog kadrlarning takliflarini va oʻquv-metodik materiallarini kasbiy taʼlim tizimida ommalashtirish taʼlim tashkiloti rahbariyati tomonidan amalga oshiriladi.

10-bob. Kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilari

128. Oʻquvchilar kasbiy taʼlim tashkilotiga oʻqishga direktorning buyrugʻi bilan qabul qilinadi.

129. Oʻquvchilar quyidagi huquqlarga ega:

davlat taʼlim standartiga muvofiq kasbiy taʼlim olish, qoʻshimcha (shu jumladan, toʻlov asosida) taʼlim xizmatlarini olish;

kasbiy taʼlim tashkiloti faoliyatiga doir masalalarni muhokama va hal etishda bevosita yoki bilvosita (fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari va nodavlat notijorat tashkilotlari orqali) ishtirok etish;

belgilangan tartibda kasbiy taʼlim tashkiloti maʼmuriyatining buyruqlari ustidan shikoyat qilish;

kasbiy kompetensiyalar va umumtaʼlim fanlarini oʻzlashtirishni rivojlantirishga qaratilgan turli koʻrik-tanlovlarda belgilangan tartibda ishtirok etish;

axborot — kutubxonalar, kasbiy taʼlim tashkilotining oʻquv, ijtimoiy, davolash va boshqa boʻlinmalari xizmatlaridan taʼlim tashkiloti ustavida belgilangan tartibda bepul foydalanish.

Oʻquvchilar kasbiy taʼlim dasturida, kasbiy taʼlim tashkilotining ustavida, shuningdek, boshqa qonunchilik hujjatlarida belgilangan huquqlardan foydalanishi mumkin.

130. Kasbiy taʼlim tashkilotida oʻquvchilarning vazifalari va majburiyatlari qonunchilik hujjatlari talablariga muvofiq kasbiy taʼlim tashkilotining ustavida belgilanadi.

131. Taʼlim dasturlarini oʻzlashtirishdagi yutuqlari, tajriba-konstruktorlik, dizayn va boshqa ishlarni rivojlantirishda muvaffaqiyatga erishgani uchun oʻquvchilarni ragʻbatlantirishning turli shakllari qoʻllanishi mumkin.

11-bob. Kasbiy taʼlim tashkilotlarining moliyaviy taʼminoti

132. Kasbiy taʼlimni moliyalashtirish manbalari qonunchilik hujjatlariga muvofiq belgilanadi.

133. Yetim bolalar yoki ota-ona qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalarning (oʻquvchilar) moddiy taʼminoti amaldagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq toʻliq davlat taʼminotida boʻladi.

134. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻquv amaliyoti jarayonida va darsdan boʻsh vaqtda oʻquvchilar ishtirokida ishlab chiqarilgan yarimtayyor va tayyor mahsulotlarni (tovar, ish va xizmatlarni) savdo shoxobchalarini tashkil qilgan holda namoyish qilish va sotishga ruxsat beriladi.

Bunda davlat texnikumlari, istisno tariqasida, buyurtmachilar bilan toʻgʻridan-toʻgʻri shartnoma tuzadi.

135. Kasbiy taʼlim tashkiloti ishlab topilgan mablagʻlarni pedagog kadrlar va oʻquvchilarini moddiy qoʻllab-quvvatlash hamda tashkilotning moddiy-texnik bazasini mustahkamlashga yoʻnaltiradi.

136. Kasbiy taʼlim tashkilotiga pedagog kadrlar uchun taʼlim tashkilotining budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan (toʻlov-kontrakt mablagʻlari bundan mustasno) lavozim maoshining 200 foizigacha miqdorida har oylik ustama belgilash va toʻlashga ruxsat beriladi.

Pedagog kadrlarning lavozim maoshiga har oylik ustamalar belgilash tartibi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

137. Vazirlik Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishgan holda davlat kasbiy taʼlim tashkilotlarida toʻlov-kontrakt asosida oʻqitish qiymatini belgilaydi.

Nodavlat kasbiy taʼlim tashkilotlarida oʻqitishning toʻlov-kontrakt qiymati miqdorlari nodavlat kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan muassislar bilan kelishgan holda belgilanadi.

138. Kasbiy taʼlim tashkilotlari xodimlarining ish haqi, samarali faoliyatini ragʻbatlantirish miqdori va ish haqiga boshqa qoʻshimcha toʻlovlar qonunchilik hujjatlariga va kasbiy taʼlim tashkilotining ustaviga muvofiq belgilanadi.

139. Kasbiy taʼlim tashkilotining mol-mulki uning tezkor boshqaruvida boʻladi va ulardan faqat ushbu Nizom hamda kasbiy taʼlim tashkiloti ustavida qayd etilgan vazifalarni hal etish uchun foydalaniladi.

140. Kasbiy taʼlim tashkiloti Agentlik tomonidan belgilangan tartibda tasdiqlangan jihozlashning namunaviy meʼyorlari asosida jihozlanadi.

141. Nodavlat kasbiy taʼlim tashkiloti davlat taʼlim tashkiloti uchun amaldagi namunaviy meʼyorlardan past boʻlmagan darajada moddiy-texnik jihatdan taʼminlanadi.

142. Davlat kasbiy taʼlim tashkilotining yer maydonlari, bino va inshootlari hamda boshqa koʻchmas mulk obyektlarini Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti yoki Vazirlar Mahkamasining tegishli hujjatisiz boshqa tashkilotlarga oʻtkazish taqiqlanadi.

Kasbiy taʼlim tashkilotining mol-mulkidan samarali va maqsadli foydalanilishi uchun kasbiy taʼlim tashkiloti direktori toʻliq javob beradi.

143. Kasbiy taʼlim tashkiloti moliya va statistika hisobotini yuritadi hamda uni belgilangan muddatlarda tegishli organlarga taqdim etadi.

144. Kasbiy taʼlim tashkilotining moliya-xoʻjalik faoliyati qonunchilik hujjatlariga muvofiq vakolatli organlar tomonidan nazorat qilinadi.

145. Kasbiy taʼlim dasturlari asosida kadrlarni maqsadli tayyorlashni moliyalashtirishda, kasbiy taʼlim tashkilotining moddiy-texnik va resurs bazasini mustahkamlashda tashkilotlar va boshqa ish beruvchilar ixtiyoriy (yoki tuzilgan shartnomalar asosida) qatnashishi mumkin.

146. Kasbiy taʼlim tashkiloti belgilangan tartibda mulkni ijaraga oluvchi va ijaraga beruvchi sifatida faoliyat yuritish huquqiga ega.

Kasbiy taʼlim tashkiloti boʻsh turgan mulkini Agentlik ruxsati asosida ijaraga berishi mumkin.

147. Kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan qoʻshimcha mablagʻlar jalb qilinishi Davlat budjeti tomonidan uni moliyalashtirish miqdorini kamaytirishga olib kelmaydi.

148. Kasbiy taʼlim tashkilotining tadbirkorlik va boshqa faoliyatdan tushadigan budjetdan tashqari mablagʻlari tasdiqlangan daromadlar va xarajatlar smetalariga muvofiq hamda qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sarflanadi.

12-bob. Xalqaro hamkorlik

149. Kasbiy taʼlim tashkiloti Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga va Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalariga muvofiq taʼlim, ilmiy va boshqa faoliyat sohalarida xalqaro hamkorlikni amalga oshirish huquqiga ega.

Kasbiy taʼlim tashkilotining xalqaro hamkorligi xorijiy jismoniy va (yoki) yuridik shaxslar bilan tuzilgan shartnomalar asosida ham amalga oshiriladi.

150. Xorijiy fuqarolar belgilangan tartibda kasbiy taʼlim tashkilotida taʼlim olishlari mumkin. Xorijiy fuqarolarni oʻqitish muddati va davomiyligi kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan hududiy boshqarmalar orqali Agentlik bilan kelishilgan holda belgilanadi.

“IT-viza”ga ega boʻlgan xorijiy fuqarolar, shuningdek, ularning oila aʼzolari (turmush oʻrtogʻi, ota-onasi va farzandlari) qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda va shartlar asosida taʼlim olish va oʻqishga kirish huquqiga ega.

Xorijiy fuqarolar bilan kasbiy taʼlim tashkiloti oʻrtasida Agentlik tomonidan tasdiqlangan namuna asosidagi shartnoma imzolanadi va roʻyxatga olinadi. Xorijiy fuqaro bilan shartnoma imzolangandan soʻng oʻn kun muddat ichida Agentlikka axborot kiritiladi.

151. Kasbiy taʼlim tashkilotida yetakchi xorijiy taʼlim tashkiloti ishtirokida belgilangan tartibda qoʻshma va xalqaro taʼlim dasturlari amalga oshirilishi hamda hamkorlikda qoʻshma boʻlimlar (fakultetlar) tashkil etilishi mumkin.

152. Xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturi asosida kasbiy taʼlim tashkilotlarida taʼlim jarayonini tashkil etish — kasbiy taʼlim tashkiloti va xorijiy taʼlim tashkiloti tomonidan hamkorlikda amalga oshiriladigan taʼlim dasturlari asosida oʻrta boʻgʻin kadrlarini tayyorlash, oʻquv jarayoniga xalqaro standartlar va ilgʻor taʼlim texnologiyalarini joriy etish hamda bitiruvchilarga Oʻzbekiston Respublikasi davlat namunasidagi diplom va tegishli xorijiy davlatda tan olinadigan kvalifikatsiyani tasdiqlovchi hujjat (diplom, sertifikat) berishni nazarda tutuvchi taʼlim faoliyati hisoblanadi.

Agentlik tomonidan ekspertizadan oʻtkazilgan hamda tasdiqlangan xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturlari joriy etilgan kasbiy taʼlim tashkilotlari “xalqaro taʼlim dasturlari joriy etilgan kasbiy taʼlim tashkiloti” hisoblanadi.

153. Xalqaro taʼlim dasturlarini muvaffaqiyatli yakunlagan oʻquvchilarga xalqaro taʼlim dasturlari boʻyicha diplom (sertifikat) hamda davlat namunasidagi diplom (sertifikat) beriladi.

154. Kasbiy taʼlim tashkiloti Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq tashqi iqtisodiy faoliyatni amalga oshirish huquqiga ega.

155. Kasbiy taʼlim tashkiloti xodimlari belgilangan tartibda xalqaro hamkorlik doirasida xorijiy davlatlarga malaka oshirish va qayta tayyorlash kurslariga jalb etiladi.

156. Kasbiy taʼlim tashkiloti xorijiy davlatlarning fuqarolariga taʼlim xizmatlarini koʻrsatishni tashkil etish va rivojlantirish uchun belgilangan tartibda mazkur davlatlar fuqarolari oʻrtasida kasbga yoʻnaltirish tadbirlarini tashkil etadi.

157. Kasbiy taʼlim tashkilotiga xorijiy “til egalari” boʻlgan mutaxassislarni jalb qilish maqsadida ularni izlash va tanlash boʻyicha xizmatlar (rekruting xizmatlari) koʻrsatuvchi mahalliy va xorijiy kompaniyalar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda aniqlanadi.

158. Davlat kasbiy taʼlim tashkilotining oʻquv jarayoniga xorijiy “til egalari” boʻlgan chet ellik mutaxassislar mehnat bozorida shakllangan ish haqi miqdorlaridan kelib chiqib, tomonlarning oʻzaro kelishuviga asosan belgilanadigan haq toʻlash shartlari asosida jalb etiladi.

Bunda mehnatga haq toʻlash miqdori xorijiy mutaxassislarning malakasi va tajribasidan kelib chiqqan holda, shu bilan birga, mukofotning chegaralangan summasi oyiga 5000 (besh ming) AQSH dollari (yoki ekvivalent)dan oshmasligi lozim.

159. Xorijiy “til egalari” boʻlgan chet ellik mutaxassislar bilan tuzilgan shartnomada xorijiy mutaxassislarni va ularning oila aʼzolarini (turmush oʻrtogʻi va voyaga yetmagan farzandlari) turar joy bilan taʼminlash (kamida bir yillik mehnat shartnomasi tuzilganda), ikki tomonga aviachiptalarni sotib olish, tibbiy xizmat koʻrsatish (tibbiy sugʻurta) xarajatlarini kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan qoplash toʻgʻrisida (qisqa muddatli xorijiy mutaxassislar bundan mustasno) hamda qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda boshqa shartlar nazarda tutiladi.

Bunda ushbu bandda keltirilgan va xorijiy “til egalari” boʻlgan chet ellik mutaxassislarni jalb etish bilan bogʻliq xarajatlar Kasbiy taʼlimni rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan qoplanadi.

13-bob. Yakunlovchi qoidalar

160. Kasbiy taʼlim tashkilotida oʻquv yuklamalarining hajmi va taqsimoti boʻyicha boshqa meʼyorlar davlat taʼlim standarti, oʻquv rejasi, oʻquv dasturlari va malaka talablarida belgilanadi.

161. Oʻzbekiston Respublikasi hududida faoliyat koʻrsatayotgan tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼi nazar, barcha kasbiy taʼlim tashkilotlari har chorak yakuni boʻyicha oʻquvchilar harakati va faoliyat koʻrsatayotgan rahbar hamda pedagog kadrlar toʻgʻrisida statistik maʼlumotlarni hududiy boshqarmalarga, hududiy boshqarmalar Agentlikka taqdim etadi.

162. Kasbiy taʼlim tashkilotlarini qayta tashkil etish yoki tugatishda mazkur kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilarini Agentlik tomonidan boshqa kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻtkazish va ularga amaldagi taʼlim dasturlari asosida oʻqishni tamomlashga sharoit yaratish choralari koʻriladi.

163. Mazkur Nizom bilan belgilanmagan kasbiy taʼlim sohasidagi munosabatlar Agentlik tomonidan tartibga solinadi.

164. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradi.

Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 29-sentabrdagi 526-son qaroriga 2-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom kasbiy taʼlim tashkilotlariga qabul parametrlarini shakllantirish va abituriyentlarni oʻqishga qabul qilish tartibini belgilaydi.

2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

abituriyent — kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga kirish uchun hujjat topshirgan jismoniy shaxs;

abituriyent ruxsatnomasi — pasport yoki ID karta (u boʻlmaganda shaxsni tasdiqlovchi boshqa hujjat) bilan birgalikda abituriyentning belgilangan sana va vaqtda kirish imtihonlarida (test sinovlari, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon) ishtirok etishiga ruxsat beradigan hujjat;

bino rahbari — belgilangan vazifa va majburiyatlar boʻyicha binodagi guruh nazoratchilari va abituriyentlar harakatlariga umumiy rahbarlik qiluvchi, nazorat qiluvchi va amaliy yordam koʻrsatuvchi xodim;

guruh nazoratchisi — kirish imtihonlarida (test sinovlari, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon) abituriyentlar harakatiga umumiy rahbarlikni amalga oshirish, kirish imtihonlari oʻtishini qatʼiy nazorat qilishga masʼul boʻlgan va abituriyentlarga kirish imtihonlari tartibi boʻyicha amaliy yordam koʻrsatish uchun jalb qilingan shaxs;

javoblar varaqasi — test topshiriqlari kitobidagi har bir topshiriqning bajarilishi natijasida tanlangan javobning bittasini belgilashga moʻljallangan va abituriyentning bilimini baholash uchun asos hisoblanadigan hujjat;

imtihon komissiyasi — kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon oʻtkazadigan va javoblarni xolis tekshiradigan hamda baholaydigan vakolatli organ;

test topshiriqlari kitobi — belgilangan fanlar majmuasi boʻyicha test topshiriqlarini oʻz ichiga olgan savollar toʻplami;

ekspert guruhi — kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon savollarini tuzish maqsadida tashkil etiladigan guruh;

qabul komissiyasi — har oʻquv yili qabuli uchun tashkil etiladigan, kasbiy taʼlim tashkilotiga oʻqishga qabul qilishni va qabul bilan bogʻliq jarayonlarni tashkil etadigan vakolatli tuzilma;

hujjatlar yigʻmajildi — abituriyent kasbiy taʼlim tashkilotiga oʻqishga tavsiya etilgandan soʻng qabul komissiyasiga taqdim etiladigan hujjatlar toʻplami.

3. Ushbu Nizom nodavlat va xorijiy kasbiy taʼlim tashkilotlari hamda davlat kasbiy taʼlim tashkilotlaridagi qoʻshma va xalqaro taʼlim dasturlariga oʻquvchilarni qabul qilishga tatbiq etilmaydi.

4. Kasbiy taʼlim tashkilotiga oʻqishga qabul qilishning qabul parametrlari (davlat granti) Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishilgan holda Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Kasbiy taʼlim agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan tasdiqlanadi.

5. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻquvchilarni qabul qilish belgilangan qabul parametrlari doirasida amalga oshiriladi.

Qabul jarayonlari Agentlik tomonidan muvofiqlashtiriladi.

6. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga qabul parametrlari boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kunduzgi va dual, oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kunduzgi, kechki, dual va masofaviy taʼlim shakllarida belgilanadi.

Abituriyentlar kunduzgi va dual taʼlim shakllari boʻyicha davlat granti va toʻlov-kontrakt asosida, kechki taʼlim shakllari boʻyicha toʻliq toʻlov-kontrakt asosida qabul qilinadi.

Umumiy oʻrta taʼlim tashkilotining 9-sinfini tamomlagan oʻquvchilar boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlariga davlat granti asosida qabul qilinadi.

Nogironligi boʻlgan shaxslar, shuningdek, imkoniyati cheklangan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan maxsus texnikumlar hamda kasbiy taʼlim tashkilotlarining inklyuziv taʼlim guruhlariga qabul davlat granti asosida amalga oshiriladi.

Kunduzgi, kechki taʼlim shakli boʻyicha qabul parametrlaridan ortiq hujjatlar tushgan taqdirda, Agentlik tomonidan ayrim kasbiy taʼlim tashkilotlarida kirish imtihonlari shakllarini belgilash yoki Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishgan holda tegishli kasbiy taʼlim tashkilotlari qabul parametrlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish asosida abituriyentlarni kasbiy taʼlim tashkilotlariga toʻgʻridan-toʻgʻri qabul qilishga ruxsat berilishi mumkin.

Kirish imtihonlari natijalariga koʻra qabul parametrlari doirasida abituriyentlarni qabul qilish toʻplangan ballarning reyting tizimi boʻyicha amalga oshiriladi.

Bunda eng yuqori ball toʻplagan abituriyentlar belgilangan davlat grantlari boʻyicha birinchi navbatda, qolgan abituriyentlar toʻlov-kontrakt asosida belgilangan qabul parametrlari doirasida qabul qilinadi.

7. Agentlik imtihon yakunlaridan kelib chiqib, kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha abituriyentlarni toʻlov-kontrakt asosida qoʻshimcha qabul qilish parametrlarini belgilashi mumkin.

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga qoʻshimcha qabul parametrlarini belgilashda kasbiy taʼlim tashkilotidagi oʻquvchilar oʻrni inobatga olinadi.

8. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga dual taʼlim shaklida abituriyentlarni qabul qilish ish beruvchilar bilan tuzilgan shartnomalar asosida toʻgʻridan-toʻgʻri amalga oshiriladi.

Bunda abituriyentlar dual taʼlim shaklida toʻlov-kontrakt asosida kasbiy taʼlim tashkilotlariga yil davomida kirish imtihonlarisiz qabul qilinadi.

9. Madaniyat, musiqa va sanʼat yoʻnalishlaridagi kasbiy taʼlim tashkilotlarida tayyorlanadigan kasb va mutaxassisliklar boʻyicha oʻquvchilarni oʻqishga qabul qilish maqsadida oʻtkaziladigan ijodiy imtihon talablari va baholash mezonlari Madaniyat vazirligi bilan kelishgan holda Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

10. Imkoniyati cheklangan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan maxsus texnikumlarga abituriyentlarni qabul qilish parametrlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Ijtimoiy himoya milliy agentligi (keyingi oʻrinlarda — Ijtimoiy himoya milliy agentligi) bilan kelishgan holda Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

2-bob. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga qabul parametrlarini shakllantirish va kasbga yoʻnaltirish ishlarini tashkillashtirish

11. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga qabul parametrlari ushbu Nizomga 1-ilovadagi sxemaga muvofiq shakllantiriladi.

12. Kasbiy taʼlim tashkilotlarining oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyoj Agentlikning “Kasbiy taʼlim” platformasi orqali shakllantiriladi.

13. Kasbiy taʼlim tashkilotlarining oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyoj quyidagi asoslardan kelib chiqqan holda shakllantiriladi:

Oʻzbekiston Respublikasining demografik tahlili va demografik rivojlanish prognozlaridan;

hududlarning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish dasturlari asosida mahalliy mehnat bozorining uch yillik talabidan;

ish beruvchilarning oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan talabidan;

tarmoqlarda oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyojning sohalar, kasb va mutaxassisliklar kesimidagi talabidan;

tadbirkorlik subyektlarining oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyojning sohalar, kasb va mutaxassisliklar kesimida talabidan;

umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlarining 9-sinf va 11-sinf bitiruvchilari sonidan;

umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlari oʻquvchilarining kasb oʻrganishga boʻlgan qiziqishlaridan;

mehnat bozorida mavjud boʻsh ish oʻrinlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlardan;

xorijiy ish beruvchilar va rekruting kompaniyalarining ishchi kuchiga boʻlgan ehtiyojidan.

Oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyojni shakllantirishda nogironligi boʻlgan shaxslar uchun mos kasblar va ularning bandlik imkoniyatlari alohida inobatga olinadi.

14. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimlari raisligida tashkil etilgan Kasbiy taʼlimni rivojlantirish hududiy tadbirkorlar kengashlari (keyingi oʻrinlarda — Kengashlar) har yili 1-fevralga qadar hududning rivojlantirish dasturlari boʻyicha oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan ehtiyoj asosida kasbiy taʼlim tashkilotlari kesimida qabul parametrlarini shakllantiradi.

Bunda taʼlim shakllari belgilanadi, kasb va mutaxassisliklarga tayyorlashda shart-sharoitlar oʻrganiladi hamda kasbiy taʼlim darajalari boʻyicha Agentlik tomonidan tasdiqlangan mezonlar asosida tahlil qilinadi.

Tahlil natijasiga koʻra hududlar, tumanlar va taʼlim tashkilotlari hamda kasb va mutaxassisliklar kesimida qabul parametrlari shakllantiriladi.

15. Kengashlar qabul parametrlarini kasb va mutaxassisliklar boʻyicha shakllantirib, har yili 10-fevralga qadar Agentlikka taqdim etadi.

Agentlik hududiy hokimliklarning takliflarini koʻrib chiqadi va zarur hollarda Kasbiy malakalarni rivojlantirish boʻyicha tarmoq kengashlari takliflari asosida oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritishi mumkin.

16. Agentlik hududiy hokimliklarning takliflari asosida qabul parametrlarini shakllantirib, har yili 15-fevralga qadar oʻqishga qabul qilishning davlat buyurtmasi parametrlari (davlat granti)ni kelishish maqsadida Iqtisodiyot va moliya vazirligiga kiritadi.

17. Agentlik Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishgan holda kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilishning davlat buyurtmasi parametrlari (davlat granti)ni har yili 1-martga qadar tasdiqlaydi.

18. Respublika va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari rahbarlari “Kasbiy taʼlim” platformasiga zarur maʼlumotlarni toʻliq va oʻz vaqtida kiritish boʻyicha shaxsan javobgar etib belgilanadi.

19. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Kasbiy taʼlim agentligi, viloyatlar va Toshkent shahri kasbiy taʼlim boshqarmalari (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar) har yili 1-oktabrga qadar Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligining hududiy boshqarmalari bilan birgalikda umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlarida kasbga yoʻnaltirish ishlarini tashkil etish maqsadida soʻrovnoma oʻtkazadi.

Tasdiqlangan chora-tadbirlar dasturiga muvofiq mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, ish beruvchilar, boshqa manfaatdor tashkilotlar koʻmagida kasbiy taʼlim tashkilotlaridagi kasb va mutaxassisliklarning xususiyatlari, hududning iqtisodiyot tarmoqlarining rivojlanishi va bitiruvchilarni keyinchalik ishga joylashish imkoniyatlari boʻyicha kasbga yoʻnaltirish ishlarini olib boradi.

20. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida 5-may kuni “Kasb va mehnat kuni” sifatida har yili keng nishonlanadi hamda uning doirasida jamoatchilik, ayniqsa, yoshlar orasida kasblar jozibadorligini oshirish va kasbiy taʼlimni ommalashtirishga qaratilgan tadbirlar tizimli ravishda oʻtkaziladi.

Mazkur tadbirlarga bevosita umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlarining 9 — 11-sinf oʻquvchilari hamda ishsiz fuqarolar jalb qilinadi.

3-bob. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish

21. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish ushbu Nizomga 2-ilovadagi sxema asosida amalga oshiriladi.

22. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida oʻqishga qabul qilish jarayonlarini tashkil etish maqsadida har yili 15-mayga qadar qabul komissiyalari tashkil etiladi.

Kasbiy taʼlim tashkiloti direktori qabul komissiyasi raisi hisoblanadi.

Qabul komissiyasining masʼul kotibi va aʼzolari hududiy boshqarmalar tomonidan tasdiqlanadi.

Qabul komissiyalari aʼzolarining vazifalari qabul komissiyasi raisi tomonidan belgilanadi.

23. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga abituriyentlarni oʻqishga qabul qilish quyidagi vaqtlarda amalga oshiriladi:

abituriyentlar har yili 5-iyundan 25-iyunga qadar (25-iyun kuni ham) test sinovi topshirish uchun roʻyxatdan oʻtadi;

oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha abituriyentlarni qabul qilish boʻyicha imtihonlar “avval test, soʻng tanlov” tamoyiliga muvofiq bir vaqtda oʻtkaziladi;

Bunda abituriyentlar oʻz tanloviga koʻra test sinovi natijasida toʻplagan ballidan kelib chiqib, dastlab oliy taʼlimning bakalavriat taʼlim yoʻnalishlariga, soʻng kasbiy taʼlim tashkilotlarining oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlariga oʻqishga kirish uchun tanlovda ishtirok etadi;

kasbiy taʼlim tashkilotlarining oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha abituriyentlar kasb va mutaxassislikni oliy taʼlim tashkilotlariga qabulning yakuniy natijasi eʼlon qilinganidan soʻng 10 kun muddatda tanlaydi;

boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha umumtaʼlim maktablarining 9-sinf bitiruvchilarining hujjatlarini qabul qilish jarayoni har yili 1-iyuldan 30-iyulga (shu kuni ham) qadar;

oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlariga hamda ushbu kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kasbiy taʼlim tashkilotlarining toʻlmay qolgan boʻsh vakant oʻrinlariga abituriyentlarning hujjatlarini qabul qilish har yili 5-avgustdan 25-avgustga qadar (shu kuni ham) amalga oshiriladi.

24. Kamida umumiy oʻrta maʼlumotli shaxslar uchun toʻlov-kontrakt asosida boshlangʻich va oʻrta kasbiy taʼlim dasturlariga abituriyentlarni yil davomida oʻqishga qabul qilish mumkin.

Bunda ish beruvchilarning ehtiyojlari, kasbga oʻqish istagini bildirgan shaxslar takliflari asosida kasbiy taʼlim tashkilotlari tomonidan qoʻshimcha qabul parametrlari shakllantiriladi va Agentlikka taqdim etiladi.

Agentlik qoʻshimcha qabul parametrlarini koʻrib chiqadi va oʻqishga qabul qilishga ruxsat berish yoki bermaslik boʻyicha 10 kun muddatda kasbiy taʼlim tashkilotiga munosabat bildiradi.

Yil davomida oʻqishga qabul qilishga ruxsat berilgan hollarda kasbiy taʼlim tashkiloti 20 kun muddatda oʻquvchilar qabulini tashkil etadi va buyurtmachilar bilan kelishgan holda taʼlim jarayonlarini boshlaydi.

25. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga kirish uchun abituriyentlar ushbu Nizomda belgilangan muddatlarda Agentlikning maxsus elektron platformasi orqali onlayn tarzda quyidagi hujjatlarni topshiradilar:

pasport (ID-karta) yoki tugʻilganlik haqida guvohnoma toʻgʻrisida maʼlumotlar;

boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari uchun umumiy oʻrta taʼlimni (9-sinf negizida), oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim (11-sinf negizida) yoki boshlangʻich kasbiy taʼlimni tugatganligi haqidagi hujjat toʻgʻrisida maʼlumot;

boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturi boʻyicha umumtaʼlim muassasalarining 9-sinf bitiruvchilari uchun 3,5 x 4,5 oʻlchamli rangli fotosurat.

Abituriyent toʻgʻrisidagi qolgan barcha maʼlumotlar “Elektron hukumat” tizimining Idoralararo integratsiyalashuv platformalari orqali onlayn shakllantiriladi.

26. Abituriyentlar elektron platformada kasbiy taʼlim tashkiloti, taʼlim shakli, kasb va mutaxassislik, oʻqitish tilini mustaqil oʻzlari tanlaydi.

Nogironligi boʻlgan shaxslarning kasb va mutaxassislikni mustaqil tanlash huquqi cheklanmasligi kafolatlanadi.

27. Hujjatlarni qabul qilishning belgilangan muddatlari tugaganidan soʻng ularga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish taqiqlanadi.

28. Abituriyentlar oʻqishga tavsiya etilganda, elektron platformaga kiritgan hujjatlarining aslini kasbiy taʼlim tashkilotiga besh ish kunida taqdim etadi.

29. Abituriyentlar taʼlim olganlik toʻgʻrisidagi hujjatning asl nusxasini kasbiy taʼlim tashkilotiga topshiradi.

30. Abituriyentlarning hujjatlari qalbakiligi yoki soxtaligi aniqlansa, kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan qabuldan chetlashtiriladi hamda hujjatlari belgilangan tartibda huquqni muhofaza qiluvchi organlarga yuboriladi.

31. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish toʻgʻrisidagi arizaning namunaviy shakli Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

32. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturi boʻyicha, birinchi navbatda, “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimiga kiritilgan ijtimoiy himoyaga muhtoj oilalar farzandlari (umumiy oʻrta taʼlim tashkilotining 9-sinf bitiruvchilari), shuningdek, taqdim etilgan roʻyxatdan tashqari qabul parametrlari doirasidagi oʻrinlarga boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturi doirasida oʻqish istagida boʻlgan umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlarining 9-sinf bitiruvchilari qabul qilinadi.

Imkoniyati cheklangan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan maxsus texnikumlar hamda kasbiy taʼlim tashkilotlarining inklyuziv taʼlim guruhlariga abituriyentlar Ijtimoiy himoya milliy agentligining “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimi bilan integratsiya orqali qabul qilinadi.

Bunda “yengil darajada aqliy zaif” tashxisi qoʻyilgan oʻquvchilar uchun ixtisoslashtirilgan maktablar va maktab-internatlar hamda umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlarining inklyuziv sinflarining 9-sinf bitiruvchilari Ijtimoiy himoya milliy agentligining hududiy boshqarmalari huzuridagi psixologik-tibbiy-pedagogik komissiya yoʻllanmasi asosida qabul qilinadi.

Shuningdek, kamida umumiy oʻrta maʼlumotga ega nogironligi boʻlgan shaxslarning hujjatlari Ijtimoiy himoya milliy agentligining tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyalari tomonidan shakllantirilgan nogironligi boʻlgan shaxslar bazasidagi raqamli tasdiqlangan maʼlumotlar asosida qabul qilinadi.

33. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturi boʻyicha joriy yilda umumiy oʻrta taʼlim tashkilotining 9-sinfini bitirgan oʻquvchilar oʻqishga qabul qilinadi.

34. Kasbiy taʼlim tashkiloti joriy yilda oliy taʼlim tashkilotlarining bakalavriat taʼlim yoʻnalishlariga oʻqishga kirish uchun test sinovlarida ishtirok etib, majburiy uchta fandan ball toʻplagan abituriyentlarga kasbiy taʼlim tashkilotlaridagi kasb va mutaxassisliklar boʻyicha tanlovda toʻplagan balli bilan ishtirok etish huquqi beriladi.

35. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturi boʻyicha abituriyentlar tomonidan tushgan arizalar soni davlat buyurtmasi parametrlari bilan teng boʻlganda, abituriyentlar tanlovsiz toʻgʻridan-toʻgʻri oʻqishga qabul qilinadi.

36. Davlat granti ajratilmagan kasb va mutaxassisliklar boʻyicha abituriyentlar tomonidan tushgan arizalar soni belgilangan qabul kvotalari bilan teng yoki undan kam boʻlganda, ushbu abituriyentlar mazkur kasb va mutaxassisliklarga toʻgʻridan-toʻgʻri oʻqishga qabul qilinadi.

37. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga toʻlov-kontrakt asosida qabul qilingan yetim bolalar yoki ota-ona qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalar (oʻquvchilar), nogironligi boʻlgan shaxslar (I va II guruh nogironligi boʻlgan shaxslar hamda nogironligi boʻlgan bolalar) hamda “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimiga kiritilgan oilalar farzandlari qabul parametrlaridan tashqari qoʻshimcha davlat granti asosida oʻqishga qabul qilinadi.

38. Yetim bolalar yoki ota-ona qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalar (oʻquvchilar), nogironligi boʻlgan shaxslar roʻyxati Ijtimoiy himoya milliy agentligining “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimi orqali Ijtimoiy himoya milliy agentligining “Inson” ijtimoiy xizmatlar markazlari tomonidan shakllantiriladi.

39. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kadrlar tayyorlash umumiy oʻrta taʼlim tashkilotining 9-sinfini tamomlagan oʻquvchilar uchun — davlat granti asosida, kamida umumiy oʻrta maʼlumotga ega boʻlgan boshqa talabgorlar uchun — toʻlov-kontrakt asosida amalga oshiriladi.

Oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha kadrlar tayyorlash davlat granti va toʻlov-kontrakt asosida tashkil etiladi.

40. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga toʻlov-kontrakt asosida oʻqishga tavsiya etilgan abituriyentlar Agentlikning elektron platformasi orqali toʻlov-kontrakt shartnomasini yuklab oladi.

41. Davlat kasbiy taʼlim tashkilotlarida toʻlov-kontrakt asosida oʻqitish qiymati Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishilgan holda Agentlik tomonidan belgilanadi.

42. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga belgilangan davlat buyurtmasi parametrlaridan ortiq hujjatlar tushganda uch ish kunida kasbiy taʼlim tashkiloti direktori tomonidan hududiy boshqarmalarga maʼlumot kiritiladi.

43. Agentlik besh ish kunida davlat buyurtmasi parametrlaridan ortiq hujjatlar tushgan kasbiy taʼlim tashkilotlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni koʻrib chiqadi va tegishli abituriyentlarni texnikumlarga toʻgʻridan-toʻgʻri qabul qilish yoki kirish imtihoni (test sinovlari, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon)ni oʻtkazish boʻyicha xulosa beradi.

44. Boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha tanlovdan oʻtmagan abituriyentlar (9-sinf bitiruvchilari) toʻgʻrisida maʼlumotlar Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligining hududiy boshqarmalariga Agentlikning hududiy boshqarmalari tomonidan besh ish kunida taqdim etiladi hamda oʻquvchi oʻzi oʻqigan umumiy oʻrta taʼlim tashkilotida taʼlim olishni davom ettirishi taʼminlanadi.

45. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilingan abituriyentlar toʻgʻrisidagi yakuniy hisobotlar har yili 15-sentabrga qadar hududiy boshqarmalar tomonidan Agentlikka taqdim etiladi.

46. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish uchun kirish imtihonlari (test sinovlari, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon) ushbu Nizomga 3-ilovada keltirilgan tartibga muvofiq oʻtkaziladi.

4-bob. Chet el fuqarolari va xorijda yashovchi fuqaroligi boʻlmagan shaxslarni kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish

47. Chet el fuqarolari va xorijda yashovchi fuqaroligi boʻlmagan shaxslarni (keyingi oʻrinlarda — xorijiy abituriyentlar) kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish Agentlik bilan kelishilgan holda kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan amalga oshiriladi.

48. Xorijiy abituriyentlar kasbiy taʼlim davlat buyurtmasi parametrlaridan tashqari, toʻlov-kontrakt asosida oʻqishga qabul qilinadi.

49. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga umumiy oʻrta taʼlim maʼlumotiga muvofiq boʻlgan maʼlumotga ega boʻlgan xorijiy abituriyentlar qabul qilinadi.

50. Kasbiy taʼlim tashkilotiga oʻqishga kirish istagida boʻlgan xorijiy abituriyentlar har yili 5-iyundan — 25-avgustga qadar kasbiy taʼlim tashkilotiga ariza bilan murojaat qiladi.

Xorijiy abituriyentlar kasbiy taʼlim tashkilotlariga quyidagi hujjatlarni taqdim etadi:

oʻqishga qabul qilish haqida ariza;

oʻqigan fanlar va ular boʻyicha imtihonlarda olingan baholar (ballar) koʻrsatilgan maʼlumoti haqidagi hujjatlarning asl nusxalari;

sogʻligʻi toʻgʻrisidagi tibbiy xulosa;

milliy pasport (amaldagi vizasi bilan) yoki tugʻilganlik haqidagi guvohnoma;

4 x 6 oʻlchamli 6 ta rangli fotosurat.

51. Kasbiy taʼlim tashkiloti murojaat kelib tushgan kundan boshlab besh kun muddat ichida xorijiy abituriyentga tegishli boʻlgan hujjatlarni oʻrganib chiqadi.

Xorijiy abituriyent tomonidan ariza va maʼlumotlar ushbu Nizom talablariga muvofiq taqdim etilmagan boʻlsa yoki arizada tegishli maʼlumotlar toʻliq koʻrsatilmagan yoxud notoʻgʻri koʻrsatilgan boʻlsa, kasbiy taʼlim tashkiloti xorijiy abituriyentni kamchiliklarni bartaraf etib, qayta murojaat qilish mumkinligi toʻgʻrisida xabardor qiladi.

52. Kasbiy taʼlim tashkiloti ushbu Nizom talablariga muvofiq qabul qilingan va oʻrganib chiqilgan xorijiy abituriyentga tegishli boʻlgan hujjatlarni uch kun muddat ichida Agentlikka taqdim etadi.

Hujjatlarning ushbu Nizom talablariga muvofiqligiga kasbiy taʼlim tashkiloti direktori shaxsan masʼul hisoblanadi.

53. Agentlik xorijiy abituriyentga tegishli boʻlgan hujjatlar kelib tushgan kundan boshlab oʻn kun muddat ichida xorijiy abituriyentga tegishli boʻlgan hujjatlarni oʻrganib chiqadi hamda u bilan suhbat oʻtkazish yakuniga koʻra xorijiy abituriyentni oʻqishga qabul qilish yoki qabul qilmaslik toʻgʻrisida xulosa qabul qiladi.

Xorijiy abituriyent bilan suhbat jarayoni uning taʼlim yoʻnalishini tanlashdagi motivatsiyasi, shaxsiy-kasbiy xususiyatlari hamda tanlangan taʼlim yoʻnalishi boʻyicha bilim va koʻnikmalarini aniqlash maqsadida oʻtkaziladi. Suhbatni oʻtkazish tartibi Agentlik tomonidan belgilanadi.

54. Agentlik tomonidan xorijiy abituriyentni oʻqishga qabul qilish yoki qabul qilmaslik toʻgʻrisidagi xulosasi besh kun muddat ichida kasbiy taʼlim tashkilotiga yuboriladi.

Kasbiy taʼlim tashkiloti xulosani olgan kundan boshlab uch kun muddat ichida bu haqda xorijiy abituriyentni xabardor qiladi.

55. Kasbiy taʼlim tashkiloti xorijiy abituriyentni oʻqishga qabul qilish toʻgʻrisidagi xulosani olgan kundan boshlab besh kun muddatda xorijiy abituriyentni oʻqishga qabul qilish toʻgʻrisida buyruq chiqaradi.

Xorijiy abituriyent va kasbiy taʼlim tashkiloti oʻrtasida belgilangan tartibda shartnoma tuziladi.

56. Xorijiy abituriyentlar oʻqish uchun toʻlovni har yili shartnoma shartlarida koʻrsatilgan muddatlarda amalga oshiradi.

Bunda oʻquv yili uchun toʻlov-kontrakt miqdori bir oʻquvchini oʻqitish uchun ketadigan sarf-xarajatlardan kam boʻlmagan miqdorda, Agentlik bilan kelishgan holda kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan belgilanadi.

5-bob. Yakunlovchi qoidalar

57. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish toʻgʻrisidagi qarorlardan norozi boʻlgan abituriyentlar Agentlik yoki sudga belgilangan tartibda murojaat qilish huquqiga ega.

58. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilingan abituriyentlarning kirish imtihonlari (test sinovlari, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon) natijalaridan tegishli koʻchirmalar ularning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildida saqlanadi.

Oʻqishga tavsiya etilmagan abituriyentlarning kirish imtihonlari (test sinovlari, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon) natijalari olti oy davomida saqlanadi, soʻng belgilangan tartibda yoʻq qilinadi.

59. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida kirish imtihonlarini (test sinovlari, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon) tashkil etish va oʻtkazish bilan bogʻliq xarajatlar Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligiga har yili ajratiladigan budjet mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi.

60. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga qabul parametrlarini shakllantirish

Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Kasbiy taʼlimni rivojlantirish hududiy tadbirkorlar kengashlari Mahalliy ish beruvchilarning oʻrta boʻgʻin kadrlariga boʻlgan talabidan kelib chiqqan holda kasbiy taʼlim tashkilotlari kesimida qabul parametrlarini shakllantiradi. Har yili 1-fevralga qadar 2-bosqich Kasbiy taʼlimni rivojlantirish hududiy tadbirkorlar kengashlari Q abul parametrlarini kasb va mutaxassisliklar boʻyicha shakllantirib , Kasbiy taʼlim agentligiga taqdim etadi. H ar yili 10-fevralga qadar 3-bosqich Kasbiy taʼlim agentligi Hududiy hokimliklarning takliflari asosida qabul parametrlarini shakllantirib, kelishish maqsadida Iqtisodiyot va moliya vazirligiga kiritadi. Har yili 15-fevralga qadar 4-bosqich Kasbiy taʼlim agentligi Iqtisodiyot va moliya vazirligi Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilishning davlat buyurtmasi parametrlari (davlat granti)ni tasdiqlaydi. Har yili 1-martga qadar 5-bosqich Qoraqalpogʻiston Respublikasi Kasbiy taʼlim agentligi, viloyatlar va Toshkent shahri kasbiy taʼlim boshqarmalari Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligining hududiy boshqarmalari bilan birgalikda umumtaʼlim maktablarida kasbga yoʻnaltirish boʻyicha soʻrovnoma oʻtkazadi. Har yili 1-oktabrga qadar

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga qabul qilish jarayonlarini tashkil etish

Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Kasbiy taʼlim tashkilotlari Oʻqishga qabul qilish jarayonlarini tashkil etish boʻyicha qabul komissiyalarini tashkil etadi. Har yili 15-mayga qadar 2-bosqich Abituriyent Test sinovi topshirish uchun elektron platforma orqali onlayn tarzda roʻyxatdan oʻtadi. Har yili 5-iyundan 25-iyunga qadar 3-bosqich Abituriyent Oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturi boʻyicha “avval test, soʻng tanlov” tamoyiliga muvofiq bir vaqtda imtihondan oʻtadi. Toʻplagan ballidan kelib chiqib, dastlab oliy taʼlimning bakalavriat taʼlim yoʻnalishlariga, soʻng kasbiy taʼlim tashkilotiga oʻqishga kirish uchun tanlovda ishtirok etadi. Belgilangan muddatda 4-bosqich Abituriyent Kasb va mutaxassislikni oliy taʼlim tashkilotlariga qabulning yakuniy natijasi eʼlon qilinganidan soʻng tanlaydi. 10 kun muddatda 5-bosqich Umumiy oʻrta taʼlim tashkiloti 9-sinf bitiruvchilari Boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari boʻyicha hujjat topshiradi. Har yili 1-iyuldan 30-iyulga (shu kuni ham) qadar 6- bosqich Abituriyent Kasbiy taʼlim tashkilotlarining boʻsh qolgan (vakant) oʻrinlari uchun hujjat topshiradi. Har yili 5-avgustdan 25-avgustga (shu kuni ham) qadar 7- bosqich Kasbiy taʼlim agentligi Qoʻshimcha qabul parametrlarini koʻrib chiqadi va oʻqishga qabul qilishga ruxsat berish yoki bermaslik boʻyicha xulosa qabul qiladi. 10 kun muddatda

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish uchun kirish imtihonlarini (test sinovlari, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon) oʻtkazish

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Tartib kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilishning davlat buyurtmasi parametrlaridan ortiqcha abituriyentlar tomonidan oʻqish istagi bildirilganda, oʻqishga qabul qilish uchun kirish imtihonlarini (keyingi oʻrinlarda — kirish imtihonlari) oʻtkazish tartibini belgilaydi.

2. Kirish imtihonlari Kasbiy taʼlim agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan test sinovi, kasbiy (ijodiy) imtihon, yozma imtihon shaklida uchta tilda — oʻzbek, rus, qoraqalpoq tillarida oʻtkaziladi.

2-bob. Test sinovlarini oʻtkazish

1-§. Test sinovlarini tashkil etish

3. Test sinovlarini adolatli va xolisona oʻtkazish ushbu Tartibga muvofiq kasbiy taʼlim tashkilotlarining qabul komissiyalari, bino rahbarlari hamda guruh kuzatuvchilari tomonidan amalga oshiriladi.

4. Test sinovlarini oʻtkazish boʻyicha tashkiliy ishlar hududiy hokimliklar va kasbiy taʼlim tashkilotlarining qabul komissiyalari tomonidan amalga oshiriladi.

5. Test sinovlarini tashkil etish bilan bogʻliq xarajatlar Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligiga har yili ajratiladigan budjet mablagʻlari hisobidan qoplanadi.

6. Test sinovlari uch tilda — oʻzbek tili, rus tili va Qoraqalpogʻiston Respublikasi hududidagi kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun qoraqalpoq tilida oʻtkaziladi.

7. Kasb va mutaxassisliklarga mos test sinovi topshiriladigan fanlar majmuasi Agentlik tomonidan belgilanadi.

8. Test sinovlari oʻtkaziladigan muddatlar Agentlik tomonidan belgilanadi hamda, qoida tariqasida, soat 9:00 da boshlanadi.

9. Hujjatlarni roʻyxatdan oʻtkazish muddati yakunlagandan soʻng, abituriyentlar ruxsatnomasini uch kun muddat ichida kasbiy taʼlim tashkilotidan oladi.

Abituriyentlar ruxsatnomasida koʻrsatilgan sana va vaqtda test sinovlarida ishtirok etadi. Mazkur sana va vaqt qatʼiy hisoblanib, boshqa sana va vaqtda test sinovlarida ishtirok etishga ruxsat berilmaydi.

10. Test savollari umumiy oʻrta, boshlangʻich, oʻrta va kasbiy taʼlimning umumtaʼlim fanlari oʻquv dasturlariga muvofiq tuziladi.

11. Kasb va mutaxassisliklarga mos test sinovi topshiriladigan fanlar majmuasi, baholash mezonlari, test topshiriqlari soni hamda test sinovlarini oʻtkazish muddatlari Agentlik tomonidan belgilanadi.

12. Abituriyentga test savollarini bajarish uchun (javoblar varaqasini toʻldirish bilan birga) har 30 ta test topshirigʻi uchun 1 soat vaqt beriladi.

13. Abituriyentlarning toʻplagan ballari haqidagi maʼlumot test sinovi oʻtkazilgan kundan keyingi kun kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan eʼlon qilinadi.

2-§. Test sinovlari oʻtkaziladigan joylarga qoʻyiladigan umumiy talablar

14. Test sinovlari umutaʼlim maktablari, kasbiy taʼlim va oliy taʼlim tashkilotlari yoki boshqa tashkilotlarning katta sigʻimdagi binolarida oʻtkaziladi.

15. Binolarni tayyorlashda, videokuzatuvlar orqali jamoatchilik, shuningdek, abituriyentlar ota-onalarining test sinovlari jarayonini onlayn tarzda kuzatib borish imkoniyati yaratiladi.

16. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Kasbiy taʼlim agentligi, viloyatlar va Toshkent shahri kasbiy taʼlim boshqarmalarida (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar) test jarayonlarini tashkil etish boʻyicha shtab tashkil etiladi.

Shtabda, test sinovlari oʻtkaziladigan har bir binoda test materiallarini saqlash, tarqatish va yigʻib olish uchun moʻljallangan yetarli miqdorda stol, stullar, kompyuter, skaner, telefon aloqasi, doimiy videokuzatuv va seyf bilan taʼminlangan maxsus xona (shtab) tayyorlanadi. Bunda binoning holati sanitariya normalari, qoidalari va gigiyena normativlari talablariga toʻliq javob berishi lozim.

17. Binoda test sinovlarini toʻliq nazorat qilish maqsadida, qoida tariqasida, bino elektron soat, 30 nafar abituriyent uchun bitta videokuzatuv tizimi, jarayonni abituriyentlarning ota-onalari onlayn tarzda kuzatishi uchun zarur asbob-uskunalar bilan jihozlanishi shart.

18. Har bir guruh alohida oʻtirish oʻrniga ega boʻlgan 30 tadan stol va stul bilan taʼminlanib, stollar birdan oʻttizgacha raqamlanishi lozim.

Guruh nazoratchisi uchun test materiallarini tarqatish va qabul qilishga alohida stol va stul ajratilib, stol uzluksiz videokuzatuv bilan taʼminlanadi.

19. Binoga tegishli hududda va binoga kirish joylarida guruh va abituriyentlar soni yozilgan koʻrsatkichlar ilib qoʻyilgan boʻlishi shart.

20. Test sinovlari oʻtkaziladigan har bir hududda test jarayoni uchun zarur axborot, texnik, tibbiy va maishiy sharoitlar yaratilgan boʻlishi lozim.

3-§. Test sinovlariga tayyorgarlik koʻrish va ularni oʻtkazishda qabul komissiyalarining vazifalari

21. Qabul komissiyasi test sinovlariga tayyorgarlik koʻrish va ularni oʻtkazish bilan bogʻliq quyidagi vazifalarni bajaradi:

qabul komissiyasining eʼlonlar taxtasiga hamda texnikumlarning rasmiy veb-sayti va ijtimoiy tarmoqlardagi sahifalariga qabul jarayoni boshlanadigan kunga qadar kasb va mutaxassisliklar boʻyicha davlat buyurtmasi parametrlarini, ularga muvofiq test sinovlari oʻtkaziladigan fanlar majmuasi hamda kasbiy (ijodiy) imtihon topshiriladigan kasb va mutaxassisliklar roʻyxatini joylashtirish;

qabul jarayonini shaffoflik bilan, tartibli tashkil etish, abituriyentlarga ularning test sinovlari jarayonidagi vazifalari, huquq va majburiyatlarini tushuntirish, test sinovlari jarayoni boʻyicha maslahatlar, koʻrsatmalar berib borish.

22. Qabul komissiyasi tomonidan oʻziga yuklangan vazifalarning bajarilishini taʼminlash uchun javobgarlik qabul komissiyasiga yuklanadi.

4-§. Test sinovlarini oʻtkazishda bino rahbari, guruh nazoratchisi va abituriyentlarning vazifalari, huquqlari va majburiyatlari

23. Quyidagilar bino rahbarining majburiyatlari hisoblanadi:

belgilangan sanalarda ertalab soat 08:00 dan kechikmasdan oʻziga tegishli binoga yetib kelish;

guruh nazoratchilariga ularning ruxsatnomalarini tarqatish va taqsimotini rasmiylashtirish;

abituriyentlarning guruhlar boʻyicha roʻyxatini va test materiallarini tarqatish va qabul qilish bayonnomasini rasmiylashtirish;

test materiallari solingan zaxira qutilarini seyfga joylashtirib, muhrlash;

abituriyent test materialida tipografik xatolik borligi haqida murojaat qilsa, zudlik bilan zaxira qutilaridan kasb va mutaxassisligi tiliga mos test materiallarini guruh nazoratchisiga berish va zaxira test materiallarini tarqatish bayonnomasini rasmiylashtirish;

guruhlarda test sinovi tartibini buzgan abituriyentlarning test sinovlaridan chetlashtirilishini nazorat qilish;

test sinovining tugash vaqtiga qatʼiy amal qilish;

test sinovlari uchun belgilangan vaqt tugagandan soʻng 20 daqiqa ichida javoblar varaqasi paketi, test topshiriqlari kitobi qutisi guruhlarda muhrlanishini nazorat qilish hamda guruh nazoratchilaridan muhrlangan javoblar varaqasi paketi va test materiallari qutilarini qabul qilib olish;

abituriyentlarning guruhlar boʻyicha roʻyxati solingan va muhrlangan paketni, test materiallari hamda bino boʻyicha toʻplangan javob varaqalari paketlari solingan va muhrlangan qutilarni qabul komissiyasiga topshirish.

24. Test sinovi oʻtkazilayotgan guruhda ushbu Tartib talablariga qatʼiy rioya qilish va test sinovining adolatli oʻtkazilishini taʼminlash guruh nazoratchisining vazifasi hisoblanadi.

25. Guruh nazoratchisi oʻziga yuklangan vazifalarni samarali amalga oshirish uchun bino rahbaridan amaliy yordam olish, ushbu Tartib talablariga amal qilmagan abituriyentlarni test sinovi jarayonlaridan chetlatish huquqiga ega.

26. Quyidagilar guruh nazoratchisining majburiyatlari hisoblanadi:

test sinovi oʻtkaziladigan kuni biriktirilgan binoga soat 08:30 dan kechikmasdan ortiqcha buyumlarsiz (telefon, kalkulyator va shu kabilar) pasporti bilan yetib kelish va oʻzga tegishli ruxsatnomani olish va oʻziga biriktirilgan guruhning test sinovlariga tayyorligini tekshirish, jarayonga salbiy taʼsir etuvchi omillar aniqlanganda, ularni bartaraf etish;

guruhdagi stollarning ketma-ketlikda raqamlanganligini tekshirish;

belgilangan vaqtda bino rahbaridan abituriyentlarning guruhlar boʻyicha roʻyxatini hamda test materiallari qutisini qabul qilib olish;

abituriyentni ruxsatnomasi va pasporti (tugʻilganlik haqida guvohnoma) asosida tekshirib ularni guruh roʻyxati boʻyicha belgilangan joyga oʻtirishini taʼminlash hamda test sinovlariga kelmagan abituriyentlarning oʻrnini boʻsh qoldirish;

test materiallari qutisida abituriyentlar soniga mos test topshiriqlari kitobi, javoblar varaqasi, ishlatilmagan test topshiriqlari kitoblari, javoblar varaqasi uchun boʻsh paketlar va muhrlar mavjudligini tekshirish;

abituriyentlarga test topshiriqlari kitobi va javoblar varaqalarini tarqatish;

test topshiriqlari kitobi va javoblar varaqasining nuqsonsizligini tekshirib chiqish hamda ularning tegishli boʻlimlarini rasmiylashtirish boʻyicha abituriyentlarga koʻrsatma berish;

test topshiriqlari kitobida nuqson mavjudligi aniqlansa, uning birinchi betiga “nuqsonli” deb yozish, almashtirilgan vaqtini koʻrsatish hamda abituriyentning familiyasi, ismi, otasining ismini yozib, imzolash va ushbu holat haqida dalolatnoma tuzish;

test sinovlariga kelmagan abituriyentning test topshiriqlari kitobini test sinovlari boshlanganidan soʻng 15 daqiqa oʻtgach, ishlatilmagan test topshiriqlari kitobi paketiga solib muhrlash, abituriyentlarning guruh boʻyicha roʻyxatiga test sinovlariga kelmagan abituriyent ismi va familiyasi toʻgʻrisiga “qatnashmadi” degan yozuv kiritish hamda uning javoblar varaqasini javoblar varaqasi paketiga solib qoʻyish;

abituriyentlar bilan test topshiriqlari boʻyicha savol-javob qilmaslik;

test topshiriqlari uchun ajratilgan vaqt tugaganligini eʼlon qilish, abituriyentlarning oʻrinlaridan turishlarini talab qilish;

abituriyentlarga test materiallarini topshirish boʻyicha koʻrsatma berish;

test topshiriqlari kitobi va javoblar varaqasiga shikast yetmaganligini tekshirib qabul qilib olish;

barcha javoblar varaqalarini javoblar varaqalari paketiga solish;

test sinovlarida qatnashgan abituriyentlarning javoblar varaqalarini, “nuqsonli” deb topilgan test topshiriqlari kitobini, abituriyentlarning guruhlar boʻyicha roʻyxatining ikkinchi nusxasini javoblar varaqasi paketiga solib, paketni muhrlash;

ishlatilmagan test topshiriqlari kitobi paketi hamda ishlatilgan test topshiriqlari kitoblarini test materiallari qutisiga solib muhrlash;

test sinovlari tugagandan soʻng guruhda abituriyentlar boʻlsa, ularni tashqariga chiqarish;

test materiallarini bino rahbariga belgilangan vaqtlarda topshirish va topshirganligini tasdiqlash.

27. Test sinovlarini oʻtkazishda guruh nazoratchilari tomonidan abituriyentlarga kalkulyator, lugʻat, jadval, kitob, telefon, kompyuter, shpargalkalar va shu kabilarni ishlatishga ruxsat berilmaydi.

28. Test sinovlari jarayonida abituriyent quyidagi huquqlarga ega:

test topshiriqlari kitobidan qoralama sifatida foydalanish;

test topshiriqlarini belgilangan muddatdan oldin bajarish, undan soʻng test materiallarini tartib bilan guruh nazoratchisiga topshirish hamda test sinovlari oʻtkaziladigan hududdan chiqib ketish.

29. Abituriyent test sinovlari oʻtkaziladigan kuni binoga tegishli hududga soat 08:30 da abituriyent ruxsatnomasi va ID — karta yoki pasporti (tugʻilganlik haqidagi guvohnomasi) bilan kelishi lozim.

30. Abituriyent test sinovlariga kirganda quyidagilarni amalga oshirishi shart:

test materiallari nuqsonsizligini tekshirish va nuqson borligi aniqlansa, darhol guruh nazoratchisiga xabar berish;

javoblar varaqasi toʻgʻri toʻldirilishini taʼminlash;

test topshiriqlari kitobi muqovasida va javoblar varaqasida koʻrsatilgan tegishli joylarni rasmiylashtirish.

31. Abituriyent quyidagilarga shaxsan javobgar hisoblanadi:

javoblar varaqasini havo rang pastali sharikli ruchka bilan toʻldirish;

javoblar varaqasini bukmaslik, marker chizigʻiga yozmaslik, javoblar varaqasi raqami ostida joylashgan doirachalarni boʻyamaslik;

javoblar varaqasi bilim darajasini belgilovchi asosiy hujjat boʻlganligi uchun uni toʻgʻri toʻldirish;

belgilangan vaqt tugaguniga qadar test topshiriqlari kitobida mavjud test topshiriqlarini bajargan holda javoblar varaqasining mos tartib raqamidagi tegishli doirachalarini boʻyab, test topshiriqlari kitobini va unga mos boʻlgan javoblar varaqasini guruh nazoratchisiga topshirish.

32. Har bir test topshirigʻiga 4 tadan (“A”, “B”, “S”, “D”) muqobil javoblar beriladi.

33. Abituriyent tomonidan har bir test topshirigʻiga faqat bitta javob belgilanishi shart boʻlib, test topshiriqlari kitobida toʻgʻri deb hisoblangan javoblarni javoblar varaqasidagi mos tartib raqamli doirachadan bittasini boʻyaydi (javoblar varaqasida boʻyalgan javoblarni oʻzgartirish mumkin emas).

Agar javoblar varaqasidagi “belgilash uchun namuna” qoidasiga rioya etilmasa, jumladan, bitta test topshirigʻiga javoblar varaqasida tegishli doiracha boʻyalmasa yoki ikki va undan ortiq doiracha boʻyalsa yoxud toʻliq boʻyalmasa ushbu test topshirigʻiga ball berilmaydi.

34. Abituriyentning test sinovlarini topshirish vaqtida guruhdan chiqishi taqiqlanadi, chiqqan abituriyentlar qaytadan test sinovlariga qoʻyilmaydi.

Test materiallarisiz, guruh nazoratchisi kuzatuvi ostida guruhdan chiqish hollari bundan mustasno.

35. Quyidagi hollarda abituriyent test sinovlari jarayonidan chetlashtiriladi va natijalari chiqarilmasligiga asos boʻladi:

test sinovlari oʻtkaziladigan hududga yoki binoga kirishda kalkulyator, lugʻat, jadval, kitob, telefon, kompyuter va boshqa vositalar, shpargalkalar olib kirishga harakat qilsa, olib kirgan boʻlsa yoki ulardan test sinovlari davomida foydalansa;

test materiallarini boshqa abituriyentga uzatsa yoki ularga yordam bersa;

test sinovlari jarayonida bir-biri bilan gaplashsa;

test materiallarini binodan tashqariga olib chiqsa, test topshiriqlari kitobi varagʻini yirtsa;

test sinovlari uchun ajratilgan vaqt tugagandan soʻng test materiallarini topshirishdan bosh tortsa;

test sinovlari jarayonida videokuzatuvlar orqali abituriyentning tartib va qoidalarga amal qilmaganligi aniqlansa.

5-§. Test sinovlari natijasi boʻyicha berilgan apellyatsiya shikoyatlarini koʻrib chiqish

36. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida abituriyentlar murojaatlarini koʻrib chiqish uchun apellyatsiya komissiyasi tashkil etiladi.

37. Apellyatsiya komissiyasi tarkibiga kasbiy taʼlim tashkilotining fanlar boʻyicha ekspertlari kiritiladi. Apellyatsiya komissiyasi tarkibiga kasbiy taʼlim tashkiloti qabul komissiyasining aʼzolari kiritilmaydi.

38. Apellyatsiya komissiyasining tarkibi hududiy boshqarma boshliqlari tomonidan tasdiqlanadi va kasbiy taʼlim tashkiloti qabul komissiyasi tarkibiga kirmagan direktor oʻrinbosari apellyatsiya komissiyasi raisi hisoblanadi.

39. Test sinovlari natijasidan norozi boʻlgan abituriyent yoki uning ota-onasi yoxud ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar test sinovlari toʻliq yakunlanib, tanlov natijasi eʼlon qilingandan soʻng ikki kun davomida kasbiy taʼlim tashkilotida tashkil etilgan apellyatsiya komissiyasiga murojaat qiladi.

40. Abituriyentning javoblar varaqasi, test topshiriqlari kitobi yirtilgan boʻlsa, shuningdek, test sinovlaridan chetlashtirilgan yoki oʻzining javoblarini yozma ravishda bayon qilmagan abituriyentning apellyatsiya shikoyati koʻrib chiqilmaydi.

41. Apellyatsiya shikoyatini bergan abituriyent xabarnomada belgilangan kunda oʻzining pasporti (tugʻilganlik haqida guvohnoma) va abituriyent ruxsatnomasi bilan kelishi shart.

42. Apellyatsiya shikoyati koʻrilayotgan abituriyentga uning javoblar varaqasi nusxasi, test topshiriqlari notoʻgʻri bajarilgan javoblar roʻyxati hamda test sinovlarida abituriyentga taqdim etilgan test topshiriqlari kitobining elektron varianti asosida chop etilgani beriladi.

Taqdim etilgan hujjatlar asosida abituriyent oʻzining har bir notoʻgʻri deb hisoblangan test topshirigʻiga javoblarini yozma ravishda bayon qiladi va qabul qilib olgan barcha test materiallari bilan birga apellyatsiya komissiyasiga taqdim etadi.

43. Apellyatsiya shikoyati ikki ish kunida apellyatsiya komissiyasi tomonidan abituriyentning yozma javoblari asosida koʻrib chiqiladi. Abituriyentning yozma javoblari oʻz tasdigʻini topmagan boʻlsa, apellyatsiya komissiyasi test sinovlari natijalarini oʻzgarishsiz qoldirish va shikoyatni qanoatlantirishni rad etish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi.

Abituriyentning yozma javoblari oʻz tasdigʻini topgan taqdirda, apellyatsiya komissiyasi test sinovlari natijalarini oʻzgartirish va apellyatsiya shikoyatini qanoatlantirish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi. Apellyatsiyani koʻrib chiqish natijasi boʻyicha bayonnoma apellyatsiya komissiyasi raisi va aʼzolari tomonidan imzolanadi.

Abituriyent murojaat qilganda, unga apellyatsiya shikoyati boʻyicha qabul qilingan qarordan koʻchirma beriladi.

44. Apellyatsiya komissiyasi qarori hududiy boshqarmalarga taqdim etiladi.

45. Apellyatsiyani koʻrib chiqish natijalari boʻyicha apellyatsiya komissiyasi qarori yuzasidan abituriyent yoki uning ota-onasi yoxud ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilishlari mumkin.

3-bob. Kasbiy (ijodiy) imtihonlarni oʻtkazish

1-§. Kasbiy (ijodiy) imtihonlarini tashkil etish

46. Kasbiy taʼlim tashkilotlarining alohida iqtidor talab etiladigan kasb va mutaxassisliklariga abituriyentlar Agentlik tomonidan davlat buyurtmasi parametrlariga muvofiq kasbiy (ijodiy) imtihonlar orqali qabul qilinadi.

47. Alohida iqtidor talab etiladigan kasb va mutaxassisliklarga qabul qilish tegishli kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan kasbiy (ijodiy) imtihonlar natijalariga koʻra toʻplangan ballarning reyting tizimi boʻyicha amalga oshiriladi.

48. Kasbiy taʼlim tashkilotlarining alohida iqtidor talab etiladigan kasb va mutaxassisliklariga qabul barcha uchun (ham davlat granti, ham toʻlov-kontrakt boʻyicha) yagona qabul qoidalari va yagona tanlov asosida amalga oshirilib, kasbiy (ijodiy) imtihonlarda eng yuqori ball toʻplagan abituriyentlarning davlat grantlari boʻyicha birinchi navbatda qabul qilinishi taʼminlanadi.

Qolgan abituriyentlar kasbiy (ijodiy) imtihonlar reytingi asosida belgilangan toʻlov-kontrakt parametrlari doirasida qabul qilinish huquqiga egadirlar.

49. Kasbiy (ijodiy) imtihon har bir kasbiy taʼlim tashkiloti boʻyicha kasb va mutaxassisliklar, oʻqitish tillari va taʼlim shakllariga koʻra alohida oʻtkaziladi.

50. Agentlik joylarda kasbiy (ijodiy) imtihonlarni oʻtkazish uchun zarur sharoitlar yaratilishini taʼminlaydi.

51. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar qabul parametrlariga muvofiq kasbiy taʼlim tashkilotida taʼlim olish tilida oʻtkaziladi.

2-§. Kasbiy (ijodiy) imtihonlarni oʻtkazish

52. Kasbiy (ijodiy) imtihon boshlanishidan bir hafta oldin abituriyentlarga kasbiy taʼlim tashkilotining qabul komissiyasi raisi va masʼul kotibi imzolagan hamda kasbiy taʼlim tashkilotining muhri qoʻyilgan ruxsatnoma beriladi. Ruxsatnoma namunasi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

53. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar abituriyentlarning tanlangan kasb yoki mutaxassislik boʻyicha oʻqish va keyinchalik ishlashi imkoniyatlarini aniqlash, ularning fanlar boʻyicha bilim, malaka, kasbiy koʻnikma, ijodiy qobiliyatlarini baholash maqsadida oʻtkaziladi.

54. Hududiy boshqarmalarning qatʼiy nazoratida kasbiy (ijodiy) imtihonlar topshiriqlari boshlangʻich kasbiy taʼlim dasturlari umumiy oʻrta (9-sinf negizida), oʻrta va oʻrta maxsus kasbiy taʼlim dasturlari boshlangʻich kasbiy taʼlim, umumiy oʻrta (11-sinf negizida), shu jumladan, madaniyat, sanʼat, musiqa, sport va jismoniy tarbiyaga ixtisoslashtirilgan fanlarning oʻquv dasturlariga muvofiq kasbiy taʼlim tashkilotlarida tashkil etilgan qabul komissiyalari tomonidan tuziladi.

55. Kasbiy taʼlim tashkilotlari fan boʻyicha imtihon komissiyalari raisligiga nomzodlarni tasdiqlash uchun hududiy boshqarmalarga taqdim etadi.

56. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar boshlanishidan bir hafta oldin kasbiy taʼlim tashkiloti direktorining buyrugʻi bilan tegishli fanlar boʻyicha imtihonlarni tashkil etish va oʻtkazish uchun 3 nafardan kam boʻlmagan tajribali, malakali va masʼuliyatli oʻqituvchilardan shakllantirilgan fanlar boʻyicha imtihon komissiyalari tarkibi tasdiqlanadi.

57. Kasbiy (ijodiy) imtihon har bir guruhda, qoida tariqasida, 2 nafar guruh nazoratchisi kuzatuvida, qabul komissiyasi raisi tomonidan tasdiqlangan jadvalga qatʼiy rioya etgan holda oʻtkaziladi.

58. Hududiy boshqarmalar boshliqlari kasbiy taʼlim tashkilotlari qabul komissiyalarining takliflari asosida imtihon dasturlariga muvofiq kasbiy (ijodiy) imtihonlarga ajratiladigan vaqt meʼyorini belgilaydi.

59. Fan boʻyicha imtihon komissiyasi tarkibiga sohaning yetuk mutaxassislari va boshqa kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻqituvchilari ham kiritilishi mumkin.

60. Kasbiy (ijodiy) imtihon oʻtkaziladigan fanlar boʻyicha imtihon dasturlari va har bir fan xususiyati hisobga olingan holda baholash mezonlari, shuningdek, tegishli kasb va mutaxassisliklarga muvofiq keluvchi fan majmualari kasbiy taʼlim tashkilotlari tomonidan ishlab chiqilib, tegishli vazirlik va idoralar tomonidan tasdiqlanadi.

61. Kasbiy taʼlim tashkilotining qabul komissiyasi imtihonlar boshlanishidan bir oy oldin imtihon dasturlari, baholash mezonlari, maslahatlar va imtihonlar jadvalini eʼlon qiladi.

62. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar, tegishli kasb va mutaxassisliklar roʻyxati va ularga muvofiq keluvchi 3 ta fan boʻyicha toʻplanishi mumkin boʻlgan maksimal 150 balldan, har bir fanning oʻrniga qarab uning uchun ajratilgan eng koʻp ballning 0 dan 100 foizigacha boʻlgan oraliqda baholanadi.

63. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar (sport va jismoniy tarbiya sohasidagi taʼlim yoʻnalishlari bundan mustasno) kollegial tartibda qabul qilinadi va baholanadi.

64. Fan boʻyicha imtihon komissiyasi aʼzolarining har biri oʻqishga kirish istagida boʻlgan abituriyentni alohida-alohida baholaydi va uning yakuniy bahosi fan boʻyicha imtihon komissiyasi aʼzolari tomonidan qoʻyilgan baholarning oʻrtacha qiymatiga teng boʻladi.

65. Guruh nazoratchisi kasbiy (ijodiy) imtihon tugaganidan soʻng abituriyentlarning amaliy ishlarini qabul qilib, har bir ishni raqamlab, imtihon komissiyasi raisiga ushbu imtihon ishlarini tekshirishga berish uchun masʼul hisoblanadi.

Guruh nazoratchisi imtihon ishiga qoʻyilgan shifrning maxfiyligini taʼminlashga shaxsan javobgardir.

66. Kasbiy (ijodiy) imtihon ishlarini xolisona tekshirish, baholash hamda abituriyent tomonidan toʻplangan ballarni qayd varaqalarida aks ettirish uchun masʼuliyat fan boʻyicha imtihon komissiyasi raisi va aʼzolari zimmasiga yuklanadi.

67. Jadval boʻyicha kasbiy (ijodiy) imtihonlarga (imtihon bosqichi yoki turiga) kelmagan abituriyentlar uchun kasbiy (ijodiy) imtihonlar qayta oʻtkazilmaydi va ular oʻqishga qabul qilinmaydi.

68. Tegishli kasb va mutaxassisliklarning fanlari majmuasidagi har bir fan boʻyicha imtihon natijalari kasbiy (ijodiy) imtihon xususiyatiga qarab, imtihon oʻtkazilganidan soʻng uch kun muddat ichida kasbiy taʼlim tashkilotining rasmiy veb-saytida eʼlon qilinadi.

3-§. Kasbiy (ijodiy) imtihon natijalari boʻyicha apellyatsiya shikoyatlarini koʻrib chiqish

69. Hududiy boshqarmalar tomonidan kasbiy (ijodiy) imtihonlar oʻtkazilishi davrida kasbiy taʼlim tashkilotlarida apellyatsiya shikoyatlarini koʻrib chiqish boʻyicha soha mutaxassislari va boshqa tashkilot oʻqituvchilaridan iborat apellyatsiya komissiyasi tashkil etiladi.

Apellyatsiya komissiyasi tarkibiga fan boʻyicha imtihon komissiyasi aʼzolarining kiritilishi taqiqlanadi.

Kasbiy (ijodiy) imtihonni qabul qilgan fan boʻyicha komissiya aʼzosi apellyatsiya jarayonida qatnashib, oʻz fikrini bildirish huquqiga ega.

Apellyatsiya arizalari imtihon natijalari eʼlon qilingan vaqtdan boshlab ikki kun davomida qabul qilinadi va apellyatsiya komissiyasi tomonidan uch kun muddatda koʻrib chiqiladi.

Apellyatsiya komissiyasiga, zarurat boʻlganda, fan boʻyicha imtihon komissiyasi baholariga oʻzgartirishlar kiritish huquqi beriladi.

70. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar natijalari fanlar boʻyicha alohida imtihon qaydnomalariga kiritiladi.

Ushbu imtihon qaydnomalarining har biri fan boʻyicha imtihon komissiyasi raisi va kasbiy taʼlim tashkiloti qabul komissiyasining masʼul kotibi tomonidan imzolanadi hamda muhrlanadi.

71. Apellyatsiyani koʻrib chiqish natijalari boʻyicha apellyatsiya komissiyasi qarori yuzasidan abituriyent yoki uning ota-onasi yoxud ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilishlari mumkin.

4-bob. Yozma imtihonlarni oʻtkazish

1-§. Yozma imtihonlarni tashkil etish

72. Agentlik tomonidan belgilangan kunlarda yozma imtihonlar oʻtkaziladi. Yozma imtihon kasb va mutaxassisliklarga tegishli fanlardan oʻtkaziladi.

73. Yozma imtihonlar oʻtkaziladigan kuni tegishli kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan beriladigan abituriyent ruxsatnomasiga ega boʻlmagan shaxslarning imtihon oʻtkaziladigan binoga kirishi taqiqlanadi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlarining yozma imtihonlarida ishtirok etish uchun abituriyent ruxsatnomasining namunasi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.

74. Yozma imtihonlarda umumiy oʻrta taʼlim tashkilotlari oʻqituvchilari va ota-onalarning 3 nafar vakili kuzatuvchi sifatida ishtirok etadi.

75. Yozma imtihon “Ona tili va adabiyoti” fani hamda abituriyent oʻqishga kirish istagida boʻlgan kasb va mutaxassislikka mos keluvchi shu oʻquv yili qabulidagi bakalavriat taʼlim yoʻnalishi test sinovi topshiriladigan fanlar majmuasining 2-boʻlimidagi 1-fanidan oʻtkaziladi.

76. Yozma imtihon olinadigan fanlar roʻyxati, qoida tariqasida, imtihon boshlanishidan bir hafta oldin qabul komissiyasining axborot stendlari va kasbiy taʼlim tashkilotining rasmiy veb-saytlariga joylashtiriladi.

77. Yozma imtihon savollari qabul komissiyasi tomonidan yozma imtihonning tegishli fanlari boʻyicha malakali mutaxassislar tarkibidan shakllantiriladigan ekspert guruhi tomonidan tuziladi. Hududiy boshqarma nazoratida ekspert guruhi faoliyati qabul komissiyasi raisi tomonidan boshqariladi.

78. Ekspertlar guruhi quyidagi vazifalarni bajaradi:

yozma imtihon savollarini amaldagi umumiy oʻrta taʼlim maktablarining fan dasturlari asosida ishlab chiqib, savollarga javob yozish uchun sarflanadigan vaqtning imtihonga ajratilgan vaqtga muvofiqligini oʻrganadi;

savollar koʻp variantli boʻlishini va maxfiyligi saqlanishini taʼminlaydi;

ishlab chiqilgan savollarning toʻgʻri javoblarini tayyorlaydi va kasbiy taʼlim tashkilotiga imtihonlar yakunlangunga qadar alohida saqlanishi uchun konvertda har bir ekspert imzosi bilan muhrlangan holda taqdim etadi.

79. Yozma imtihonni ushbu Tartib talablariga muvofiq tashkil etish va oʻtkazish boʻyicha masʼuliyat qabul komissiyasi, bino rahbari va guruh nazoratchilari, imtihon komissiyasi aʼzolari zimmasiga yuklanadi.

80. Yozma imtihonni oʻtkazish jadvali kasbiy taʼlim tashkiloti direktorining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi. Buyruqqa abituriyentlar roʻyxati ilova qilinadi.

81. Yozma imtihon jarayoni videotasvirga tushiriladi.

82. Yozma imtihonlar videokuzatuv ostida jamoatchilik hamda abituriyentlarning ota-onalari tomonidan real vaqt rejimida kuzatib borilishi taʼminlangan katta sigʻimdagi binolarda oʻtkaziladi.

83. Binoda imtihon materiallarini tarqatish va toʻplash uchun seyflar (materiallarni saqlash uchun) va aloqa vositalari bilan taʼminlangan maxsus xona (shtab) tayyorlanadi.

84. Hududiy boshqarmalar tomonidan binolarda yozma imtihonni oʻtkazish uchun zarur boʻlgan texnik, tibbiy va maishiy sharoitlar yaratiladi. Binolar sanitariya va yongʻin xavfsizligi qoidalariga javob berishi shart.

85. Binoda yozma imtihon jarayonini toʻliq nazorat qilish maqsadida, qoida tariqasida, 30 nafar abituriyent hisobidan guruhlar tashkil etiladi.

Bino va guruhlar alohida tartib raqami takrorlanmaydigan ketma-ketlikda raqamlangan boʻlishi lozim.

Har bir guruh alohida oʻtirish oʻrniga ega boʻlgan 30 tadan stol va stul bilan taʼminlanib, stollar birdan oʻttizgacha raqamlanadi. Har bir guruhga, qoida tariqasida, ikki nafar guruh nazoratchisi biriktiriladi.

Yozma imtihonlar ochiq va shaffof oʻtkazilishini taʼminlash uchun tegishli oʻqituvchilarini guruh nazoratchisi sifatida jalb etishga ruxsat beriladi. Oʻqituvchilarni jalb qilish uning roziligiga koʻra, u bilan tuzilgan shartnomaga asosan, qoʻshimcha haq toʻlash evaziga, ishdan boʻsh vaqtida yoki ish joyi boʻyicha oʻrtacha ish haqi saqlangan holda amalga oshiriladi.

Bunda oʻqituvchilarni jalb etganlik uchun toʻlanadigan qoʻshimcha ish haqi mablagʻlari Agentlik huzuridagi Kasbiy taʼlimni rivojlantirish jamgʻarmasi hisobidan qoplanadi.

86. Binoda yozma imtihonlarni oʻtkazish talablariga rioya etilishini taʼminlash boʻyicha shaxsiy javobgarlik bino rahbari va guruh nazoratchilari zimmasiga yuklanadi.

Bino rahbari hududiy boshqarma tomonidan, guruh nazoratchilari kasbiy taʼlim tashkiloti direktorining buyrugʻi bilan tayinlanadi.

87. Yozma imtihon natijalari kasbiy taʼlim tashkilotining axborot stendida hamda rasmiy veb-saytida eʼlon qilinadi.

2-§. Yozma imtihonlarni oʻtkazish va baholash

88. Yozma imtihon soat 09:00 da boshlanadi va 2 soat davom etadi. Yozma imtihon har bir fan boʻyicha alohida kunlarda oʻtkazilishi mumkin.

89. Abituriyentlar binoga abituriyent ruxsatnomasi va pasport (pasport yoshiga yetmaganlarga kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan shaxsini tasdiqlash maqsadida berilgan, rasmi mavjud boʻlgan maʼlumotnoma) bilan videokuzatuv orqali navbat boʻyicha soat 08:30 gacha kiritiladi. Soat 08:30 dan soʻng abituriyentlar binoga kiritilmaydi.

90. Guruh nazoratchilari soat 08:30 gacha bino rahbaridan guruh roʻyxatini, imtihon biletlari joylashtirilgan konvertlarni, savollarga javob yozish uchun moʻljallangan qatʼiy hisobda turuvchi varaqlari raqamlanib muhrlangan daftarlarni (keyingi oʻrinlarda — daftarlar) oladi, shuningdek, abituriyentlarni ruxsatnomasi bilan tekshirib kiritadi va oʻziga tegishli joyga oʻtirishini taʼminlaydi.

Imtihonga kelmagan abituriyentlar oʻrinlari boʻsh qoladi.

91. Guruh nazoratchilari ikki nafar abituriyent guvohligida imtihon biletlari joylashtirilgan konvertlarning muhrlanganligiga ishonch hosil qilib, konvertni ochadi.

Guruh nazoratchilari imtihon biletlari hamda daftarlarni abituriyentlarga tarqatadi.

92. Bino rahbari abituriyentlarga daftarning muqovasiga oʻzining familiyasi, ismi va otasining ismini yozish, shuningdek, daftar varaqlarini bukmaslik, unga har xil belgilar qoʻymaslik, yozuvlarning ustiga yoki ostiga chizmaslik, javoblarni koʻk sharikli ruchkada tushunarli husnixat bilan yozish, boshqa rangdagi ruchkada yozmaslik kerakligini tushuntiradi hamda ushbu talablarga rioya qilmaslik yozma imtihon oʻtkazish tartibini buzish deb hisoblanishi haqida ogohlantiradi.

93. Guruh nazoratchisi soat 09:00 gacha abituriyentlarga daftar olganligini tasdiqlash uchun guruh roʻyxatiga imzo qoʻydiradi va imzo yoniga abituriyent olgan daftarning tartib raqamini yozib qoʻyadi.

Abituriyent yozma imtihonga kelmagan taqdirda, guruh nazoratchisi tomonidan guruh roʻyxatiga “qatnashmadi” degan yozuv kiritiladi.

94. Bino rahbari soat 09:00 da yozma imtihon boshlanganligini eʼlon qiladi hamda imtihonning boshlanish va tugash vaqtini doskaga yozib qoʻyadi.

95. Abituriyent tomonidan imtihon biletlariga javoblar daftarga koʻk sharikli ruchkada tushunarli husnixat bilan yozilishi lozim.

96. Abituriyentlarga yozishda qisqartma soʻzlardan foydalanish, soʻzlarning osti yoki ustiga chizish, daftarning turli nuqtalariga, xususan, hoshiya qismiga tushunarsiz belgilar qoʻyish, shuningdek, berilgan savollarning javobi bilan bogʻliq boʻlmagan soʻzlarni yozish, yozma imtihon materiallarini boshqa abituriyentga uzatish, boshqa abituriyentlarga yordam berish taqiqlanadi.

97. Abituriyentning yozma imtihonlarni topshirish vaqtida guruhdan chiqishi taqiqlanadi, chiqqan abituriyentlar qaytadan imtihonlarga qoʻyilmaydi. Materiallarisiz, guruh nazoratchisi kuzatuvi ostida guruhdan chiqish bundan mustasno. Ushbu abituriyentlarga qoʻshimcha vaqt berilmaydi.

98. Yozma imtihon oʻtkazish tartibini buzganlar imtihondan chetlashtiriladi, chetlashtirish boʻyicha bino rahbari va guruh nazoratchisi tomonidan dalolatnoma rasmiylashtiriladi.

99. Yozma imtihondan chetlashtirilgan abituriyentlarning ishlari baholanmaydi.

100. Bino rahbari soat 11:00 da yozma imtihon vaqti tugaganligini eʼlon qiladi va guruh nazoratchilariga javoblar yozilgan daftarlarni yigʻishga koʻrsatma beradi.

101. Yozma imtihon uchun ajratilgan vaqt tugagandan soʻng abituriyentlar imtihon materiallarini topshiradi. Belgilangan muddatdan oldin javob yozishni tugatgan abituriyentlar imtihon materiallarini muddatidan oldin topshirishlari mumkin.

102. Barcha daftarlar, shu jumladan, imtihon vaqtida ishlatilmagan daftarlar hamda yozma imtihondan dalolatnoma tuzilib chetlashtirilgan abituriyentlarning daftarlari alohida tegishli qutilarga joylashtiriladi.

103. Bino rahbari yozma imtihon savollariga javoblar yozilgan daftarlar solingan qutilarni guruh nazoratchilaridan qabul qilib, daftarlarning muqovasi va birinchi varagʻiga maxsus shifrlar qoʻyadi, daftar muqovasini boshqa varaqlariga shikast yetkazmagan holda ajratib oladi.

Shifrlangan daftar muqovasi sir saqlanishi uchun bino rahbari shaxsan javobgar hisoblanadi.

104. Imtihon komissiyasi aʼzolari yozma imtihon oʻtkaziladigan kuni soat 11:00 dan kechikmay yozma imtihon natijalarini tekshirish va baholash uchun ajratilgan va videokuzatuv qurilmalari bilan jihozlangan xonaga oʻz pasportlari bilan yetib kelishlari shart.

105. Imtihon komissiyasi raisi imtihon javoblari yozilgan muqovasi olingan va shifrlargan daftarlar solingan qutilarni bino rahbaridan qabul qilib oladi. Imtihon komissiyasiga shifr qoʻyilmagan daftarlarni topshirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

106. Imtihon komissiyasi raisi abituriyentlarning javoblari yozilgan daftarlar solingan qutilarni imtihon komissiyasi aʼzolari ishtirokida ochib, daftarlarning birinchi varagʻi shifrlanganligini tekshiradi.

Muqovasi ajratilmagan, shifrlanmagan yoki abituriyentning shaxsini aniqlash imkonini beruvchi boshqa belgilari mavjud boʻlgan daftarlar aniqlangan taqdirda, dalolatnoma tuziladi va bunday ishlar tekshirilmaydi.

107. Imtihon komissiyasi raisi imtihon javoblari yozilgan daftarlarni komissiya aʼzolariga taqsimlab beradi.

108. Yozma imtihon javoblari tasdiqlangan baholash mezonlariga muvofiq imtihon komissiyasi aʼzolari tomonidan tekshirilib, baholanadi va xulosa yoziladi.

109. Abituriyentlarning yozma imtihon boʻyicha olgan ballari imtihon komissiyasi tomonidan tegishli shifrlangan qaydnomaga kiritiladi.

Yozma imtihonning har bir fani uchun qaydnoma alohida tuziladi.

110. Yozma imtihon javoblari yozilgan daftarlar va qaydnoma qutilarga solinadi hamda imtihon komissiyasi raisi tomonidan bino rahbariga topshiriladi. Bino rahbari ushbu qutilarni shifrlangan daftarlarning muqovalari bilan birga qabul komissiyasi raisiga yigʻmaqaydnomaga kiritish uchun topshiradi.

111. Yozma imtihon ballari belgilangan fanlar boʻyicha alohida qaydnomalarga abituriyentning ismi, otasining ismi va familiyasi hamda daftarlar muqovasidagi shifr raqamlari koʻrsatilgan holda kiritiladi.

Yozma imtihon natijalari har bir fan boʻyicha qabul komissiyasi tomonidan yigʻmaqaydnomaga kiritiladi va shu asosida umumiy ballar chiqariladi.

112. Abituriyentning yozma imtihondagi eng yuqori balli 150 ballni tashkil qiladi. Ushbu ballar quyidagicha shakllanadi:

“kasb yoki mutaxassislikka mos keluvchi bakalavriat taʼlim yoʻnalishiga test sinovlari topshiriladigan fanlar majmuasining 2-boʻlimidagi 1-fani” boʻyicha — 0 dan 100 ballgacha;

“Ona tili va adabiyoti” fani boʻyicha — 0 dan 50 ballgacha.

113. Belgilangan vaqtda yozma imtihonga kelmagan abituriyentlar kasbiy taʼlim tashkilotlariga qabul qilinmaydi.

114. Umumlashgan natijalar qaydnomasida abituriyentlar roʻyxati har bir kasb va mutaxassislik boʻyicha toʻplangan eng yuqori balldan boshlab kamayib borish tartibida joylashtiriladi.

115. Yozma imtihon natijalari imtihon oʻtkazilgan kundan keyingi ish kunida qabul komissiyasining axborot stendlari va kasbiy taʼlim tashkilotlarining rasmiy veb-saytida eʼlon qilinadi.

3-§. Yozma imtihon natijalari boʻyicha apellyatsiya shikoyatlarini koʻrib chiqish

116. Yozma imtihon natijalari yuzasidan kasbiy taʼlim tashkilotlarida hududiy boshqarmalar buyrugʻi asosida apellyatsiya komissiyasi tashkil etiladi.

Apellyatsiya komissiyasi aʼzolari kamida 5 nafardan kam boʻlmagan tarkibda tuziladi, apellyatsiya komissiyasi aʼzoligiga hududdagi boshqa kasbiy taʼlim tashkilotlarining oʻqituvchilari jalb qilinadi.

Apellyatsiya shikoyati yozma imtihonlar natijasi eʼlon qilingan kundan boshlab ikki ish kuni mobaynida apellyatsiya komissiyasiga beriladi. Apellyatsiya shikoyati qabul qilinganligi toʻgʻrisida abituriyentga xabarnoma yuboriladi.

117. Zarur hollarda, apellyatsiyani koʻrib chiqish jarayoniga imtihon komissiyasi aʼzolari, shuningdek, tegishli bino rahbari va guruh nazoratchilari jalb qilinishi mumkin.

118. Apellyatsiya shikoyati tushgan kuni murojaat qilgan abituriyentning yozma imtihon materiallari masʼul kotib tomonidan apellyatsiya komissiyasiga topshiriladi.

119. Apellyatsiya shikoyati bergan abituriyent xabarnomada belgilangan kun va vaqtda apellyatsiya komissiyasiga pasporti bilan kelishi shart.

120. Apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqish vaqtida abituriyentning faqat oʻziga yozma imtihon savollariga javoblar yozgan daftari beriladi. Apellyatsiya shikoyati bergan abituriyent oʻz eʼtirozlarini yozib, unga berilgan materiallar bilan birga apellyatsiya komissiyasiga topshiradi.

121. Apellyatsiya komissiyasi tomonidan shikoyatlarni koʻrib chiqish bir ish kunidan oshmasligi va natijasi boʻyicha qaror qabul qilinishi shart.

122. Apellyatsiya shikoyatida koʻrsatilgan vajlar oʻz tasdigʻini topmasa, apellyatsiya komissiyasi imtihon natijalarini oʻzgarishsiz qoldirish va apellyatsiyani qanoatlantirishni rad etish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi hamda tegishli tartibda rasmiylashtiradi.

123. Apellyatsiya shikoyatida koʻrsatilgan vajlar oʻz tasdigʻini topgan taqdirda, abituriyentning yozma imtihon ishiga apellyatsiya komissiyasi tomonidan tegishli ball qoʻshilib, yakuniy ball qoʻyiladi.

124. Apellyatsiya komissiyasi tomonidan qabul qilingan qaror toʻgʻrisida apellyatsiya shikoyati bergan abituriyentga maʼlumot taqdim etiladi.

125. Umumlashgan natijalar qaydnomalar, apellyatsiya komissiyasining qarorlari asosida kasbiy taʼlim tashkilotining qabulining yakuniy natijasi aniqlanadi va yozma imtihon qaydnomasiga kiritiladi.

126. Yozma imtihon qaydnomalari kasbiy taʼlim tashkiloti direktori tomonidan tasdiqlanadi va nusxasi hududiy boshqarmalarga taqdim etiladi.

127. Apellyatsiyani koʻrib chiqish natijalari boʻyicha apellyatsiya komissiyasi qarori yuzasidan abituriyent yoki uning ota-onasi yoxud ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilishlari mumkin.

128. Ushbu Tartib talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradi.

Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 29-sentabrdagi 526-son qaroriga 3-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga pedagog kadrlarni tanlov asosida ishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom kasbiy taʼlim tashkilotlariga oʻqituvchilar va ishlab chiqarish taʼlimi ustalarini (keyingi oʻrinda — pedagog) tanlov asosida ishga qabul qilish tartibini belgilaydi.

2. Tanlovning maqsadi kasbiy taʼlim tashkilotlariga kasbiy kompetensiyasi, pedagogik mahorati, raqamli texnologiyalardan foydalanish koʻnikmalari, mehnat bozori talablariga mos amaliy tajribasi, yuqori axloqiy fazilatlari hamda inklyuziv taʼlim muhitida samarali faoliyat yuritish kompetensiyalariga ega boʻlgan malakali pedagoglarni tanlashdan iboratdir.

3. Tanlov adolatlilik, xolislik, ochiqlik, shaffoflik va tenglik tamoyillari asosida amalga oshiriladi.

4. Kasbiy taʼlim tashkilotlariga asosiy, soatbay haq toʻlash yoki oʻrindoshlik asosida ishga qabul qilinayotgan shaxslar ushbu Nizomga muvofiq tanlov orqali ishga qabul qilinadi.

Quyidagilar tanlovsiz pedagog lavozimiga ishga qabul qilinadi (Ilgʻor kasbiy mahorat texnikumlari va Xalqaro taʼlim dasturlari joriy qilingan texnikumlar bundan mustasno):

oʻrindoshlik yoki soatbay asosida ishga jalb etiladigan oliy taʼlim tashkilotlari professor-oʻqituvchilari;

ishlab chiqarish taʼlimi ustasi lavozimiga ishga qabul qilinayotgan korxona (tashkilot)larning malakali mutaxassislari;

xorijiy mutaxassislar.

5. Ushbu Nizom nodavlat kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun tavsiyaviy hisoblanadi.

2-bob. Tanlovni tashkil etish tartibi

6. Tanlov uch bosqichda — saralash, test sinovi va suhbat (amaliy sinov) shaklida kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan oʻtkaziladi. Bunda tanlov ushbu Nizomga 1-ilovada keltirilgan sxema asosida tashkil etiladi.

7. Kasbiy taʼlim tashkilotidagi vakant lavozim haqida tashkilotning rasmiy veb sayti va ommaviy axborot vositalari orqali, shuningdek, Bandlikka koʻmaklashish markazlari orqali eʼlon beriladi.

Eʼlonda quyidagilar koʻrsatiladi:

tanlov oʻtkazilayotgan kasbiy taʼlim tashkiloti manzili, aloqa uchun telefon raqami, elektron pochta va boshqa qoʻshimcha maʼlumotlar;

fan (modul) yoki amaliyot nomi;

ish haqi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;

nomzodlardan talab etiladigan malaka yoki maʼlumot darajasi;

nomzodlardan arizalarni qabul qilish muddatlari.

Eʼlonda vakant lavozimga doir qoʻshimcha maʼlumotlar yoki tushuntirishlar berilishi mumkin;

murojaat qilish tartibi.

8. Tanlovda ishtirok etish istagidagi nomzodlar tanlov eʼlon qilingan kundan boshlab oʻn kun ichida raqamli platforma (keyingi oʻrinlarda — platforma) orqali ariza qoldiradi.

Tanlovda quyidagi nomzodlar ishtirok etishlari mumkin:

umumtaʼlim fanlari, umumkasbiy va maxsus fan (modul), amaliyotlar boʻyicha tegishli malaka yoki maʼlumot darajasiga ega mutaxassislar;

kamida B2 darajadagi milliy yoki unga tenglashtirilgan mos darajadagi xalqaro tan olingan sertifikatga ega xorijiy til fani oʻqituvchilari;

ishlab chiqarish taʼlimi ustasi lavozimi uchun tanlovda oliy maʼlumotga ega boʻlmagan nomzodlar ham ishtirok etishlari mumkin.

Inklyuziv taʼlim guruhlari tashkil etilgan hamda nogironligi boʻlgan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan texnikumlarda faoliyat yurituvchi pedagog kadrlarga quyidagi qoʻshimcha talablar qoʻyiladi:

nogironligi boʻlgan oʻquvchilar bilan ishlash boʻyicha bazaviy pedagogik va psixologik kompetensiyalarga ega boʻlish;

adaptiv oʻqitish metodikalari va individual yondashuv asosida taʼlim jarayonini tashkil eta olish;

inklyuziv taʼlim tamoyillari, maxsus pedagogika hamda oʻquvchilar ehtiyojidan kelib chiqib moslashtirilgan baholash usullarini qoʻllay olish.

Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Kasbiy taʼlim agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan ayrim kasb va mutaxassisliklarning oʻziga xosligidan kelib chiqib, oliy maʼlumot talab etilmaydigan umumkasbiy va maxsus fan (modul) hamda amaliyotlar roʻyxati, shuningdek, ushbu lavozimlarga ishga olinadigan pedagoglar uchun malaka talablari tasdiqlanadi.

Ushbu roʻyxatga kiritilmagan umumkasbiy va maxsus fan (modul), amaliyotlar boʻyicha nomzodlar kamida bakalavr darajasiga ega boʻlishlari talab etiladi.

9. Quyidagi shaxslarning tanlovda ishtirok etishiga yoʻl qoʻyilmaydi:

qonuniy kuchga kirgan sud hukmiga muvofiq pedagogik faoliyat bilan shugʻullanish huquqidan mahrum etilgan shaxslar;

qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sud tomonidan muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb topilgan shaxslar;

pedagogik faoliyatni amalga oshirishga toʻsqinlik qiladigan kasalliklari boʻlgan shaxslar;

psixiatriya yoki narkologiya muassasalarida hisobda turgan shaxslar;

qasddan sodir etilgan jinoyat uchun ilgari sudlangan shaxslar.

10. Ushbu Nizomning 9-bandida koʻrsatib oʻtilgan talablarga koʻra qonun buzilish holatlarini sodir etganligi yoki kasalligi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar aniqlanganda, nomzodlar tanlovdan chetlashtiriladi. Nomzod tanlovdan oʻtib, ishga qabul qilingan taqdirda ham, u bilan tuzilgan mehnat shartnomasi bekor qilinadi.

11. Hujjatlarni qabul qilish muddati tugagandan soʻng kasbiy taʼlim tashkiloti test sinovlarini oʻtkazish kuni va joyi haqida nomzodlarni test sinovlaridan kamida uch kun oldin platforma orqali xabardor qiladi.

12. Nomzodlardan platforma orqali kelib tushgan arizalarga qoʻshimcha hujjatlar yoki ularning nusxalarini talab qilishga yoʻl qoʻyilmaydi.

13. Tanlovda ishtirok etmagan nomzodlar uchun qoʻshimcha tanlov oʻtkazilmaydi.

14. Nomzodlarga tanlovga taqdim etilgan hujjatlardagi kamchiliklarni bartaraf etish uchun hujjatlar qabul qilish muddati tugagunga qadar ruxsat beriladi.

15. Tanlovni oʻtkazish va muvofiqlashtirish uchun kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan kamida besh kishidan iborat tarkibda ishchi guruh va apellyatsiya komissiyasi tashkil etiladi.

Bunda ishchi guruh rahbari kasbiy taʼlim tashkilotining oʻquv ishlari boʻyicha direktor oʻrinbosari, apellyatsiya komissiyasi raisi etib mazkur kasbiy taʼlim tashkiloti kasaba uyushmasi qoʻmitasi raisi belgilanadi.

Ilgʻor kasbiy mahorat texnikumlari va Xalqaro taʼlim dasturlari joriy qilingan texnikumlarda tanlovni oʻtkazish va muvofiqlashtirish uchun kamida besh kishidan iborat tarkibda namunaviy ishchi guruh va apellyatsiya komissiyasi Agentlik direktorining buyrugʻi bilan tashkil etiladi.

Bunda ishchi guruh rahbari tegishliligi boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Kasbiy taʼlim agentligi, viloyatlar va Toshkent shahri kasbiy taʼlim boshqarmalari (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarma) boshliqlari, apellyatsiya komissiyasi raisi etib tegishli hududiy boshqarmaning kasaba uyushmasi qoʻmitasi raisi belgilanadi.

Apellyatsiya komissiyalari tarkibiga ishchi guruhlar tarkibidan aʼzo kiritilmaydi.

Ishchi guruhlar uch ish kunida nomzodlarning maʼlumotlari ushbu Nizom va lavozimga qoʻyiladigan malaka talablariga muvofiqligini oʻrganib chiqadi.

Ishchi guruhlar suhbat (amaliy sinov) jarayonida nomzodlarning bilimi (amaliy koʻnikmasi)ni baholash uchun ekspert sifatida soha mutaxassislari va korxona (tashkilotlar)ning vakillarini jalb etishiga ruxsat etiladi.

Nomzodlarning bilimi (amaliy koʻnikmasi) boʻyicha ekspertlarning bahosi (xulosasi) ishchi guruhlar tomonidan inobatga olinadi.

16. Quyidagi hollarda nomzodning arizasi platforma orqali rad etiladi:

nomzodning maʼlumotlari ushbu Nizomga hamda lavozimga qoʻyiladigan malaka talablariga mos kelmaganda;

nomzod tomonidan qalbaki hujjatlar yoki yolgʻon maʼlumotlar taqdim etilganda;

ushbu Nizomning 9-bandida belgilangan cheklovlar aniqlanganda.

17. Test savollari, suhbat va amaliy sinov uchun savol va topshiriqlar toʻplami Agentlik tizimidagi Kasbiy taʼlimni rivojlantirish instituti tomonidan ishlab chiqiladi.

Bunda Kasbiy taʼlimni rivojlantirish institutiga test savollari, suhbat va amaliy sinov uchun savol va topshiriqlar toʻplamini autsorsing asosida ishlab chiqishiga ruxsat etiladi.

3-bob. Test sinovlarini oʻtkazish qoidalari

18. Tanlov nomzodlardan hujjatlarni qabul qilish tugagandan keyin oʻn ish kuni ichida oʻtkaziladi.

19. Test sinovlarida nomzodlarning kasbiy taʼlim tizimi, oʻquv meʼyoriy hujjatlar va pedagogik faoliyatga oid bilimi baholanadi.

20. Test sinovlari kompyuterlar orqali topshiriladi. Kasbiy taʼlim tashkilotlari tomonidan test sinovlarini oʻtkazish va nazorat qilish uchun ishchi guruh tashkil etiladi va test sinovlarini adolatli oʻtkazish chora-tadbirlari belgilanadi.

21. Test sinovi 40 ta savoldan iborat boʻladi.

22. Test savollariga javob berish uchun 60 daqiqa ajratiladi va har bir toʻgʻri javob uchun 2,5 balldan beriladi. Test sinovlarida 60 ball va undan yuqori ball toʻplagan nomzodlar test sinovidan oʻtgan hisoblanadi.

23. Test sinoviga nomzodni kiritishda uning shaxsiga aniqlik kiritiladi.

24. Quyidagi holatlar nomzodning test jarayonidan chetlashtirilishiga asos boʻladi:

qonunchilik hujjatlari, maʼlumot beruvchi va maxsus adabiyotlar, har qanday turdagi texnik vositalar yoki boshqa material (maʼlumot)larni olib kirganda yoki ulardan foydalanganda;

boshqa shaxslar (nomzodlar) bilan suhbatlashganda;

ekranda test javobi aks etgunga qadar test savollari oʻtkazilayotgan xonadan ruxsatsiz tashqariga chiqqan hollarda.

Yuqoridagi holatlarda dalolatnoma rasmiylashtiriladi va nomzod test sinovidan chetlashtiriladi.

25. Test sinovi natijalariga koʻra test sinovidan oʻtgan nomzodlar tanlovning ikkinchi bosqichiga oʻtkaziladi.

4-bob. Suhbat va amaliy sinovni oʻtkazish qoidalari

26. Test sinovidan soʻng, uch ish kunida ishchi guruh rahbari tomonidan suhbat va amaliy sinov oʻtkazish jadvali tasdiqlanadi va tegishli nomzodlar platforma orqali xabardor qilinadi.

27. Ishchi guruhlar tomonidan belgilangan jadval asosida oʻqituvchi lavozimi uchun suhbat va ishlab chiqarish taʼlimi ustasi lavozimi uchun amaliy sinov oʻtkaziladi.

28. Suhbat jarayonida nomzodlarga tegishli oʻquv fani boʻyicha 5 ta savol beriladi va uning bilimi baholanadi.

29. Suhbat jarayonida nomzodlar ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq mezonlar asosida maksimal 30 ballgacha baholanadi.

30. Ishchi guruhning har bir aʼzosi nomzod suhbatda bergan javoblaridan kelib chiqib, alohida baholash qaydnomasini yuritadi.

Yakuniy ball komissiya aʼzolari tomonidan qoʻyilgan ballarning oʻrtacha arifmetik qiymati asosida hisoblanadi.

Inklyuziv taʼlim tashkil etilgan texnikumlarda nomzodlarni baholashda ularning nogironligi boʻlgan oʻquvchilar bilan ishlash boʻyicha amaliy koʻnikmalari va individual yondashuvni qoʻllash kompetensiyalariga alohida eʼtibor qaratiladi.

31. Amaliy sinov jarayonida nomzodlar amaliy topshiriqni bajarishdan oldin topshiriq mazmuni, texnik shartlar, baholash mezonlari, ajratilgan vaqt meʼyori hamda texnika xavfsizligi qoidalari bilan tanishtiriladi.

Amaliy sinov uchun barcha nomzodlarga teng sharoitlar yaratilishi shart.

32. Amaliy sinov jarayonida nomzodlar ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq mezonlar asosida maksimal 70 ballgacha baholanadi.

33. Suhbat va amaliy sinov natijasi har bir nomzodga suhbat va amaliy sinov oʻtkazilgan kunning oʻzida eʼlon qilinadi.

Nomzodga qoʻyilgan ballar va komissiyaning qisqacha xulosasi raqamli platforma orqali yuboriladi.

34. Suhbat va amaliy sinov jarayoni videotasvirga olinadi hamda ushbu videotasvir kamida 6 oy saqlanadi.

5-bob. Tanlov natijalari

35. Test sinovlari va suhbat (amaliy sinov) natijalari yigʻindisiga koʻra ballar ketma-ketligi boʻyicha eng yuqori natija qayd etgan nomzod tanlovdan oʻtgan hisoblanadi.

Tanlov natijalariga koʻra nomzodlarning koʻrsatkichlari teng boʻlib qolgan taqdirda, har bir nomzodga qoʻshimcha ikkita savol yoki bitta amaliy sinov topshirigʻi beriladi.

36. Tanlov natijasi ishchi guruhning tegishli bayonnomasi bilan rasmiylashtiriladi hamda ikki ish kunida platforma orqali maʼlum qilinadi.

37. Tanlov natijasi eʼlon qilingandan soʻng Apellyatsiya komissiyasiga uch ish kuni ichida murojaat kelib tushmagan boʻlsa, tanlovdan oʻtgan nomzod bilan kasbiy taʼlim tashkiloti direktori oʻrtasida mehnat shartnomasi tuziladi va buyruq bilan rasmiylashtiradi.

Tanlov natijasi boʻyicha Apellyatsiya komissiyasiga murojaat kelib tushgan hollarda, ushbu murojaat uch ish kunida koʻrib chiqiladi.

Apellyatsiya komissiyasi xulosasiga koʻra tanlov natijasi oʻzgartirilishi mumkin.

38. Tanlovdan oʻtgan nomzodlar kasbiy taʼlim tashkiloti bilan mehnat shartnomasini tuzishdan voz kechsa, tanlov natijalariga koʻra keyingi oʻrindagi nomzod ishga qabul qilinadi.

6-bob. Tanlov natijalari yuzasidan murojaat qilish

39. Apellyatsiya komissiyasiga murojaat qilish ogʻzaki, yozma yoxud elektron shaklda amalga oshiriladi.

Bunda tanlov natijalaridan norozi boʻlgan nomzodlar natijalar eʼlon qilingan kundan boshlab, uch ish kunida ariza (shikoyat) berishlari mumkin.

40. Apellyatsiya komissiyasiga muammoli holatlarga aniqlik kiritish uchun jamoatchilik asosida malakali mutaxassislarni ekspert sifatida jalb etishiga ruxsat etiladi. Ekspertlarning xulosasi apellyatsiya komissiyalari tomonidan inobatga olinadi.

41. Apellyatsiya komissiyasi yigʻilishi komissiya aʼzolarining yarmidan koʻpi ishtirok etgan taqdirda, vakolatli hisoblanadi. Komissiya qarori aʼzolarning koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi.

42. Ariza (shikoyat) roʻyxatga olingan kundan boshlab, besh ish kunida koʻrib chiqiladi.

43. Murojaat etuvchi nomzodga apellyatsiya komissiyasi tomonidan murojaati koʻrib chiqilishi jarayonida bevosita yoki masofadan turib onlayn tarzda ishtirok etishiga ruxsat etiladi.

44. Apellyatsiya komissiyasi nomzodning tanlov jarayonlariga oid murojaatini koʻrib chiqib, quyidagi qarorlardan birini qabul qiladi:

nomzodning toʻgʻri baholanganligi, test va suhbat (amaliy sinov) materiallarida xato va kamchiliklar, shuningdek, suhbat (amaliy sinov)ni oʻtkazish jarayonida tashkiliy-texnik jihatdan kamchiliklar aniqlanmagan taqdirda, tanlov natijalarini oʻzgartirishsiz qoldirish;

nomzodning test yoki suhbat (amaliy sinov) jarayonlarida notoʻgʻri baholanganligi, test yoki suhbat (amaliy sinov) materiallarida xato va kamchiliklar mavjudligi aniqlangan taqdirda, tanlov natijalarini oʻzgartirish.

45. Apellyatsiya komissiyasi qarori nusxasi murojaat etuvchi nomzodga apellyatsiya komissiyasi qarori chiqqan kundan eʼtiboran, uch ish kunida yuboriladi.

7-bob. Yakunlovchi qoidalar

46. Tanlovni tashkil etish va oʻtkazish bilan bogʻliq maʼlumotlar tegishligi boʻyicha hududiy boshqarma va kasbiy taʼlim tashkilotlarida olti oy saqlanadi.

47. Ekspert sifatida jalb etilgan soha mutaxassislari va tashkilotlar vakillarining asosiy ish joylaridagi ish haqlari saqlab qolinadi.

48. Nizomda nazarda tutilmagan holatlar amaldagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq tartibga solinadi.

49. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga pedagog kadrlarni tanlov asosida ishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga pedagog kadrlarni ishga qabul qilishda tanlov jarayonlarini tashkil etish

Bosqichlar Subektlar Tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Kasbiy taʼlim tashkiloti Vakant lavozim haqida ommaviy axborot vositalari yoki ijtimoiy tarmoqlar orqali, shuningdek, Kambagʻallikni qisqartirish va bandlikka koʻmaklashish boʻlimi huzuridagi Bandlikka koʻmaklashish markazlari orqali eʼlon beradi. Doimiy 2-bosqich Nomzodlar Tanlovda ishtirok etish uchun raqamli platforma orqali ariza qoldiradi. Tanlov eʼlon qilingandan keyin 10 kun ichida 3-bosqich Ishchi guruh Nomzodlarning maʼlumotlari ushbu Nizom va lavozimga qoʻyiladigan malaka talablariga muvofiqligini oʻrganib chiqadi. Hujjatlarni qabul qilish muddati yakunlangandan soʻng 3 kun ichida 4-bosqich Kasbiy taʼlim tashkiloti Test sinovlarini oʻtkazish kuni va joyi haqida nomzodlarni platforma orqali xabardor qiladi. Test sinovlari oʻtkazilishidan kamida 3 kun oldin 5-bosqich Kasbiy taʼlim tashkiloti Tanlov nomzodlardan hujjatlarni qabul qilish tugagandan keyin oʻtkaziladi. Hujjatlar qabul qilingandan soʻng 10 ish kunida

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga pedagog kadrlarni tanlov asosida ishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlarining oʻqituvchi lavozimiga nomzodlarni suhbat sinov jarayonida

T/r Baholash obyekti Ball * 1. Fanga oid nazariy bilimlarning toʻgʻriligi va toʻliqligi 2 ball savolga toʻliq, aniq va ilmiy asoslangan javob berdi 2 ball savolning asosiy mazmunini yoritdi, ammo ayrim noaniqlik yoki kamchiliklarga yoʻl qoʻydi 1 ball javob notoʻgʻri 0 ball 2. Bilimlarni amaliyot bilan bogʻlay olishi 2 ball nazariy bilimlarni amaliy misollar, ishlab chiqarish jarayonlari yoki taʼlim jarayonida qoʻllash usullari bilan asoslab berdi 2 ball amaliy bogʻliqlikni qisman yoritdi yoki misollar yetarli darajada keltirilmadi 1 ball bilimlarni amaliyot bilan bogʻlay olmadi 0 ball 3. Fikrni bayon qilish va muloqot koʻnikmasi 2 ball fikrlarini mantiqiy ketma-ketlikda, ravon va tushunarli bayon qildi 2 ball fikrlarini tushunarli bayon qildi, ammo javobda mantiqiy izchillik yoki aniqlik yetarli darajada taʼminlanmadi 1 ball javob noaniq, tartibsiz yoki tushunish qiyin boʻlgan shaklda taqdim etildi 0 ball

Kasbiy taʼlim tashkilotlariga pedagog kadrlarni tanlov asosida ishga qabul qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlarining ishlab chiqarish taʼlimi ustasi lavozimiga nomzodlarni amaliy sinov jarayonida

T/r Baholash obyekti Ball 1. Topshiriqni bajarishda xavfsizlik texnikasi qoidalariga amal qilish 10 ball topshiriqni xavfsizlik texnikasi, elektr va yongʻin xavfsizligi qoidalariga toʻliq rioya qilgan holda bajardi 6 — 10 ball topshiriqni inson hayoti yoki sogʻligiga xavf solmaydigan xatoliklarga yoʻl qoʻygan holda bajardi 1 — 5 ball topshiriqni bajarishda inson hayoti yoki sogʻligiga xavf soladigan xatolikka yoʻl qoʻydi * 0 ball 2. Topshiriqni bajarishda jihozlardan foydalanish 5 ball jihozlardan foydalanishda xavfsizlik qoidalari va texnik talablarga toʻliq amal qildi 4-5 ball jihozlardan foydalanishda xavfsizlik qoidalariga amal qildi, lekin texnik talablarga amal qilmadi 1 — 3 ball jihozlardan foydalanishni bilmadi 0 ball 3. Topshiriqni bajarishda asbob-uskunalardan foydalanish 5 ball asbob-uskunalardan foydalanishda xavfsizlik qoidalari va texnik talablarga toʻliq amal qildi 4-5 ball asbob-uskunalardan foydalanishda xavfsizlik qoidalariga amal qildi, lekin texnik talablarga amal qilmadi 1 — 3 ball asbob-uskunalardan foydalanishni bilmadi 0 ball 4. Topshiriqni bajarishda oʻlchash va nazorat asboblari hamda vositalaridan toʻgʻri foydalanish 5 ball oʻlchash va nazorat asboblarini toʻgʻri tanladi, ulardan talabga muvofiq oʻlchashlarni amalga oshirdi va saqlash qoidalariga rioya qildi 4-5 ball oʻlchash va nazorat asboblarini toʻgʻri tanladi, ulardan talabga muvofiq foydalandi, lekin saqlash qoidalariga rioya qilmadi 1 — 3 ball oʻlchash va nazorat asboblarini toʻgʻri tanlamadi yoki ulardan foydalana olmadi 0 ball 5. Topshiriqni bajarish texnologiyasiga rioya qilish 5 ball texnologiyaga rioya qilib, har bir harakatni toʻliq izohlab berdi 4-5 ball texnologiyaga rioya qildi, lekin harakatlarni izohlay olmadi 1 — 3 ball texnologiyaga rioya qilmadi 0 ball 6. Topshiriqni bajarishda vaqt meʼyorlariga rioya qilish 1 0 ball belgilangan vaqt ichida topshiriqni yakunladi 10 ball belgilangan vaqt ichida topshiriqni yakunlamadi 0 ball 7. Bajarilgan topshiriq sifati 3 0 ball berilgan topshiriq texnik hujjatlar talabiga toʻliq javob beradi va estetik koʻrinishiga eʼtiroz mavjud emas 21 — 30 ball berilgan topshiriq texnik hujjatlar talabiga muvofiq bitta xato bilan bajarildi 16 — 20 ball berilgan topshiriq texnik hujjatlar talabiga muvofiq ikkita xato bilan bajarildi 11 — 15 ball berilgan topshiriq texnik hujjatlar talabiga muvofiq uchta xato bilan bajarildi 6 — 10 ball berilgan topshiriq texnik hujjatlar talabiga muvofiq toʻrt va undan ortiq xatolar bilan bajarildi 1 — 5 ball topshiriq bajarilmadi 0 ball

Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 29-sentabrdagi 526-son qaroriga 4-ILOVA

Kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilari bilimini baholash tartibi toʻgʻrisida

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilarining (keyingi oʻrinlarda — oʻquvchilar) bilim, koʻnikma va malakalarini baholash hamda nazorat qilish tartibini belgilaydi.

2. Oʻquvchilarning bilim, koʻnikma va malakalari oʻquv rejasida koʻzda tutilgan fan (modul) va amaliyot dasturlarini (keyingi oʻrinlarda — dasturlar) oʻzlashtirishning haqiqiy darajasini aniqlash maqsadida baholanadi.

3. Ushbu Nizom nodavlat kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun tavsiyaviy tusga ega hisoblanadi.

4. Oʻquvchilarning bilim, malaka va koʻnikmalarini baholash (keyingi oʻrinlarda — oʻquvchilar bilimini baholash) va nazorat qilishning asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:

fan (modul) va amaliyot dasturlarida belgilangan oʻqitish natijalari boʻyicha oʻquvchilarning bilim va koʻnikmalarini aniqlash;

oʻquv materiallari, amaliy topshiriqlarning oʻquvchilar tomonidan tizimli ravishda va belgilangan muddatlarda oʻzlashtirilishini nazorat qilish va monitoringini yuritish;

oʻquvchilarni mustaqil ishlash, tahliliy va ijodiy fikrlashga ragʻbatlantirish;

oʻquvchilar bilimini taqqoslash orqali taʼlim jarayonida oʻzaro raqobat muhitini yaratish.

5. Oʻquvchilarning barcha turdagi oʻquv mashgʻulotlari (nazariy, amaliy, laboratoriya ishi va boshqalar), mustaqil taʼlim topshiriqlari, yakuniy davlat attestatsiyasi, oʻquv hamda ishlab chiqarish va diplomoldi (kvalifikatsiya) amaliyotlari boʻyicha bilimi ushbu Nizomga muvofiq baholanadi.

6. Oʻquvchilar bilimini baholashda adolatlilik, holislik, aniqlik, haqqoniylik, ishonchlilik tamoyillariga asoslanadi.

7. Oʻquv yilining boshida kasbiy taʼlim tashkiloti oʻqituvchi va ishlab chiqarish taʼlim ustalari (keyingi oʻrinlarda — pedagog) tomonidan oʻquvchilar ushbu Nizom talablari bilan tanishtirilishi lozim.

2-bob. Nazorat turlari va baholash mezonlari

8. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida oʻquvchilar bilimini baholash va nazorat qilish quyidagilarni oʻtkazish orqali amalga oshiriladi:

joriy baholash — oʻqituvchi va ishlab chiqarish taʼlimi ustalari tomonidan oʻtkazilayotgan mashgʻulotlar davomida oʻquvchilar bilimini turli usullar — fan (modul) va amaliy mashgʻulotlar boʻyicha yozma ish, ogʻzaki soʻrov, test, munozaralar oʻtkazish, mustaqil va amaliy topshiriqlarni tekshirish orqali baholash;

oraliq nazorat — semestr davomida fan (modul) dasturining muayyan bir boʻlimi (qismi) tugallangandan keyin oʻquvchining bilim va koʻnikmalarini baholash;

yakuniy nazorat — semestr yakunida, fan (modul) yoki amaliyot dasturi boʻyicha oʻquvchining oʻqitish natijalariga erishish darajasini aniqlash.

Joriy baholash, oraliq va yakuniy nazoratlarning topshiriqlari tegishli dasturlar talablaridan kelib chiqib tuziladi.

Nazorat topshiriqlari oʻtilgan mavzular doirasida boʻlishi va jarayonlarning davomiyligi topshiriqlarning murakkabligidan kelib chiqib 2 — 12 akademik soatni tashkil etishi mumkin.

9. Oʻquvchilarning bilimi quyidagi mezonlar asosida 5 balli baholash tizimida baholanadi:

a) umumtaʼlim, tabiiy va gumanitar fanlar boʻyicha:

oʻquvchi mustaqil xulosa va qaror qabul qiladi, ijodiy fikrlay oladi, mustaqil mushohada yuritadi, olgan bilimini amalda qoʻllay oladi, fan (mavzu)ning mohiyatini tushunadi, biladi, ifodalay oladi, aytib beradi hamda fan (mavzu) boʻyicha tasavvurga ega deb topilganda — 5 ball;

oʻquvchi mustaqil mushohada yuritadi, olgan bilimini amalda qoʻllay oladi, fan (mavzu)ning mohiyatini tushunadi, biladi, ifodalay oladi, aytib beradi hamda fan (mavzu) boʻyicha tasavvurga ega deb topilganda — 4 ball;

oʻquvchi olgan bilimini amalda qoʻllay oladi, fan (mavzu)ning mohiyatini tushunadi, biladi, ifodalay oladi, aytib beradi hamda fan (mavzu) boʻyicha tasavvurga ega deb topilganda — 3 ball;

oʻquvchi fan dasturini oʻzlashtirmagan, fan (mavzu)ning mohiyatini tushunmaydi hamda fan (mavzu) boʻyicha tasavvurga ega emas deb topilganda — 2 ball;

b) kasbiy fan (modul)lar boʻyicha:

oʻquvchi kasbiy vaziyatni kompleks baholaydi, muqobil yechimlarni solishtiradi va ularning samaradorligini asoslaydi, meʼyoriy-huquqiy hujjatlar, texnik talablar hamda amaliy sharoitlarni inobatga olgan holda optimal yechimni mustaqil ishlab chiqadi yoki mavjud yechimni takomillashtiradi — 5 ball;

oʻquvchi berilgan kasbiy vaziyatni tahlil qila oladi, undagi elementlar va jarayonlar oʻrtasidagi oʻzaro bogʻliqlikni aniqlaydi hamda meʼyoriy talablar asosida asoslangan xulosa chiqaradi. Topshiriqlarni mustaqil bajaradi, texnik jihatdan toʻgʻri va mantiqan izchil yechim taklif etadi — 4 ball;

oʻquvchi kasbiy faoliyatga oid tushuncha, meʼyor va usullarning mazmunini anglaydi hamda ularni standart vaziyatlarda amaliyotda qoʻllay oladi. Topshiriqlarni namunaviy koʻrsatmalar asosida bajaradi, biroq murakkab yoki nostandart vaziyatlarda mustaqil qaror qabul qilishda yetarli darajada barqarorlik namoyon eta olmaydi — 3 ball;

kasbiy faoliyatga oid asosiy tushunchalar, turlar, meʼyorlar, usullar va texnik hujjatlarni sanab bera oladi (yoki taʼriflay oladi), biroq ularning mazmuni, qoʻllanishi va amaliy ahamiyatini tushuntirib bera olmaydi hamda mustaqil qoʻllay olmaydi — 2 ball.

10. Oʻquvchilarning ishlab chiqarish (kvalifikatsiya) amaliyotlari boʻyicha bilimi quyidagi mezonlar asosida 5 balli tizimida baholanadi:

oʻquvchi belgilangan topshiriqni nazariy biladi, ish oʻrinlarini toʻgʻri tashkil qila oladi, ish oʻrinlarini tashkil qilishda texnika xavfsizligi qoidalariga amal qilgan holda oʻlchov va ishlov berish asbob-uskunalaridan toʻgʻri foydalana oladi, vaqt meʼyorlariga amal qilgan holda sifatli va mustaqil bajara oladi deb topilganda — 5 ball;

oʻquvchi belgilangan topshiriqni nazariy biladi, ish oʻrinlarini toʻgʻri tashkil qila oladi, ish oʻrinlarini tashkil qilishda texnika xavfsizligi qoidalariga amal qilgan holda bajara oladi, ammo oʻlchov va ishlov berish asbob-uskunalaridan foydalanishda, vaqt meʼyorlarida xatoliklarga yoʻl qoʻygan holda bajardi deb topilganda — 4 ball;

oʻquvchi belgilangan topshiriqni nazariy biladi, ammo ish oʻrinlarini toʻgʻri tashkil qilishda, texnika xavfsizligi qoidalariga amal qilishda, oʻlchov va ishlov berish asbob-uskunalaridan foydalanishda xatoliklarga yoʻl qoʻydi, vaqt meʼyorlariga amal qilmadi deb topilganda — 3 ball;

oʻquvchi oʻquv amaliyoti dasturini oʻzlashtirmagan, amaliyot mashgʻulotining 40 foizi yoki undan koʻp qismida ishtirok etmagan, amaliyot hisobotlarini topshirmagan hamda amaliyot (mavzu) boʻyicha tasavvurga ega emas deb topilganda — 2 ball.

3-bob. Oʻquvchilar bilimini baholash tartibi

11. Joriy baholashda oʻquv mashgʻulotlari jarayonida oʻquvchining amaliy, laboratoriya mashgʻulotlari va mustaqil taʼlim topshiriqlarini bajarishi, shuningdek, uning ushbu mashgʻulotlardagi faolligi pedagog tomonidan baholab boriladi.

Oʻquvchining mashgʻulot davomidagi ijodiy faolligi (tanqidiy va konstruktiv fikrlash, masala yechimiga kreativ yondashuvi va boshqalar) pedagog tomonidan oʻquvchining joriy bahosiga qoʻshimcha ball berishiga asos boʻladi.

Pedagog mashgʻulot jarayonida baholanuvchi oʻquvchilar sonini, baholash shakllarini va davriyligini mustaqil ravishda yoki taʼlim dasturlariga muvofiq belgilaydi.

12. Oraliq nazorat semestr davomida har bir fan (modul)ning xususiyati va hajmidan kelib chiqib, dars jarayonlari davomida oʻtkazilishi mumkin.

Bunda semestr davomida haftasiga 2 akademik soatdan kam boʻlgan fan (modul)lar boʻyicha oraliq nazorat oʻtkazilmaydi. Oraliq nazoratni oʻtkazish shakli va muddati fan (modul)ning xususiyati va ajratilgan soatlardan kelib chiqib, kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan belgilanadi.

13. Oraliq nazoratni oʻtkazish va mazkur nazorat boʻyicha oʻquvchining bilimini baholash tegishli fan (modul)lar boʻyicha oʻquv mashgʻulotlarini olib borgan pedagog tomonidan amalga oshiriladi.

14. Yakuniy nazorat semestr yakunida oʻtkaziladi, uning oʻtkazish shakli (yozma ish, test, amaliy topshiriq, keys, loyiha yoki boshqa baholash shakllar) va muddati kasbiy taʼlim tashkiloti direktorining oʻquv ishlari boʻyicha oʻrinbosari tomonidan belgilanadi.

15. Yakuniy nazoratda oʻquvchining bilimi oʻquv mashgʻulotlarini olib bormagan pedagoglar tomonidan baholanadi.

Yakuniy nazorat maxsus kompyuter dasturiy vositalaridan foydalangan holda ham amalga oshirilishi mumkin. Tegishli fan (modul)lar boʻyicha oʻquv mashgʻulotlarini olib borgan pedagog yakuniy nazoratni oʻtkazishda ishtirok etmaydi.

Yakuniy nazoratni oʻtkazgan pedagog baholash natijalari yuzasidan maʼlumotnoma tayyorlab, tasdiqlagan holda direktorning oʻquv ishlari boʻyicha oʻrinbosariga taqdim etadi.

16. Kasbiy taʼlim tashkilotida fan (modul)lar boʻyicha 1 nafar pedagog mavjud boʻlganda, yakuniy nazorat turdosh fan (modul)lar pedagogi tomonidan oʻtkaziladi.

17. Tegishli fanlar boʻyicha belgilangan minimal darajadagi (chet tilidan kamida B2 va boshqa fanlardan unga tenglashtirilgan darajadagi) milliy yoki xalqaro sertifikatga ega boʻlgan, shuningdek, respublika yoxud xalqaro miqyosidagi kasbiy tanlov va olimpiadalarda gʻolib boʻlgan oʻquvchilar yakuniy nazorat sinovlaridan ozod etiladi hamda ularga mazkur nazorat turi boʻyicha eng yuqori ball qoʻyiladi.

18. Oraliq va yakuniy nazoratni oʻtkazish muddatlari nazorat boshlanishidan kamida bir hafta oldin kasbiy taʼlim tashkilotining veb-saytida yoki binoning alohida ajratilgan joylarida eʼlon qilinadi.

Nazorat topshiriqlari toʻplami (qayta topshirish uchun ham) oldindan oʻquvchilarga yetkaziladi (test topshiriqlari bundan mustasno).

19. Oraliq va yakuniy nazorat topshiriqlari pedagoglar tomonidan ishlab chiqiladi va kasbiy taʼlim tashkiloti direktorining oʻquv ishlari boʻyicha oʻrinbosari tomonidan tasdiqlanadi.

20. Oraliq va yakuniy nazorati jarayonida oʻquvchi tomonidan uyali telefon, kompyuter, telekommunikatsiya vositalari, shpargalkalar va shu kabi vositalardan foydalanilayotgani aniqlansa, u sinovdan chetlashtiriladi hamda mazkur nazorat turi boʻyicha 2 ball bilan baholanadi.

21. Kasbiy taʼlim tashkilotida oraliq va yakuniy nazoratni oʻtkazish jarayoni direktorning oʻquv ishlari boʻyicha hamda ishlab chiqarish taʼlim boʻyicha oʻrinbosarlari tomonidan doimiy ravishda oʻrganib boriladi.

Bunda nazorat turlarini oʻtkazish tartibi buzilgani aniqlangan hollarda, oʻtkazilgan nazorat turlarining natijalari bekor qilinishi hamda tegishli nazorat turi qaytadan oʻtkazilishi mumkin.

22. Yakuniy nazoratdan umumiy hisobda oʻquvchilarning 40 foizidan koʻpi 3 balldan past natija koʻrsatganda, kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan pedagogning oʻquvchilar bilan ishlash faoliyatining samaradorligi oʻrganib chiqiladi hamda aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish choralari koʻriladi.

23. Oʻquvchi tegishli fan (modul)lar boʻyicha yakuniy nazorat oʻtkaziladigan muddatga qadar oraliq nazoratni topshirgan boʻlishi shart.

Oraliq nazorat natijasi boʻyicha 3 balldan kam baholangan oʻquvchiga yakuniy nazorat oʻtkaziladigan muddatga qadar oraliq nazoratni qayta topshirishga ruxsat beriladi.

Oraliq nazoratni topshirmagan yoki ushbu nazoratni qayta topshirish natijasiga koʻra 3 balldan kam baholangan oʻquvchi yakuniy nazoratga qoʻyilmaydi.

Yakuniy nazoratga kirmagan yoki qoʻyilmagan, shuningdek, ushbu nazorat boʻyicha 3 balldan kam baholangan oʻquvchi akademik qarzdor hisoblanadi.

24. Oʻquvchi uzrli sabablarga koʻra oraliq va (yoki) yakuniy nazoratda qatnashmagan taqdirda, kasbiy taʼlim tashkiloti buyrugʻi bilan ushbu oʻquvchiga tegishli nazoratni 5 ish kuni muddatda qayta topshirishga ruxsat beriladi.

25. Bir kunda bittadan ortiq fan (modul)lar boʻyicha yakuniy nazorat oʻtkazilishiga yoʻl qoʻyilmaydi. Fan (modul)lar boʻyicha yakuniy nazoratlarni oʻtkazish kamida bir kun oraligʻida belgilanishi lozim.

26. Taʼlim dasturlari boʻyicha kamida 3 ta fan (modul)dan akademik qarzdorlikka ega oʻquvchilarga tasdiqlangan jadval asosida semestr yakunida oʻn besh kun muddatda qayta topshirish imkoniyati beriladi.

27. Bitiruvchi kurs oʻquvchilariga oʻquv yilining soʻnggi semestr natijalari boʻyicha oʻzlashtirmagan fan (modul)lardan qayta topshirish uchun yakuniy davlat attestatsiyasi boshlangunga qadar ruxsat beriladi.

28. Oʻquvchiga oraliq va(yoki) yakuniy nazoratni qayta topshirish uchun berilgan muddat davomida oʻquvchi tomonidan qayta topshirishlar soni ikki martadan koʻp boʻlmasligi kerak.

29. Ikkinchi marta oraliq va(yoki) yakuniy nazorat turini oʻtkazish va oʻquvchini baholash kasbiy taʼlim tashkiloti tomonidan tashkil qilingan komissiya tomonidan amalga oshiriladi.

Komissiya tarkibi fan (modul), amaliyot boʻyicha oʻqituvchi va ishlab chiqarish taʼlimi ustasi hamda soha mutaxassislari orasidan shakllantiriladi.

30. Taʼlim dasturlari boʻyicha akademik qarzdorlikka ega, shuningdek, ishlab chiqarish yoki kvalifikatsiya amaliyotidan oʻtmagan oʻquvchilarni kursda qoldirish yoki oʻqishdan chetlashtirish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

31. Yakuniy nazorat natijasidan norozi boʻlgan oʻquvchilar kasbiy taʼlim tashkiloti buyrugʻi asosida tashkil etiladigan Apellyatsiya komissiyasiga apellyatsiya shikoyati berish huquqiga ega.

32. Apellyatsiya komissiyasi tarkibiga oʻquvchini baholashda ishtirok etmagan tegishli fan (modul) va amaliyotlar oʻqituvchilari yoki ishlab chiqarish taʼlimi ustalari orasidan komissiya raisi va kamida toʻrt nafar aʼzo kiritiladi. Apellyatsiya komissiyasi tarkibiga oʻquvchini baholashda ishtirok etgan pedagoglar kiritilmaydi.

33. Oʻquvchi (voyaga yetmagan oʻquvchining ota-onalari yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar) tomonidan apellyatsiya shikoyati baholash natijasi eʼlon qilingan vaqtdan boshlab uch ish kuni davomida berilishi mumkin.

Apellyatsiya shikoyati Apellyatsiya komissiyasi tomonidan uch ish kun ichida koʻrib chiqilishi lozim.

34. Oʻquvchining apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqish jarayonida oʻquvchi (voyaga yetmagan oʻquvchining ota-onalari yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar) ishtirok etish huquqiga ega.

35. Apellyatsiya komissiyasi oʻquvchining apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqib, uning natijasi boʻyicha tegishli qaror qabul qiladi. Qarorda oʻquvchining tegishli fan (modul)larni oʻzlashtirgani yoki oʻzlashtira olmagani koʻrsatiladi.

Apellyatsiya komissiyasining qarori uch ish kuni ichida oʻquvchiga yuboriladi.

4-bob. Baholash natijalarini qayd qilish

36. Har bir baholash va nazorat turi qanday shaklda oʻtkazilishidan qatʼi nazar, 5 balli (“5”, “4”, “3”, “2”) tizimda butun sonlar orqali baholanadi.

37. Muayyan fan (modul) boʻyicha oʻquvchining semestr mobaynida toʻplashi mumkin boʻlgan umumiy balli (U sem ) quyidagicha hisoblanadi va butun songa yaxlitlanadi:

Usem = (JB+ON+YAN) / 3,

bunda:

JB — oʻquvchining semestr davomidagi joriy baholashda toʻplagan ballarining butun songa yaxlitlangan oʻrtacha qiymati;

ON — oʻquvchining semestr davomida oraliq nazoratlarda toʻplagan ballarining butun songa yaxlitlangan oʻrtacha qiymati;

YAN — oʻquvchining yakuniy nazoratda olgan balli.

Agar muayyan fan (modul) boʻyicha semestr mobaynida oraliq nazorat oʻtkazilmasa, u holda U sem quyidagicha aniqlanadi:

Usem = (JB+YAN) / 2.

38. Muayyan fan (modul) yoki amaliyot boʻyicha oʻquvchining umumiy balli (U) sifatida uning semestrlarda toʻplangan umumiy ballarining butun songa yaxlitlangan oʻrtacha qiymati olinadi:

U = (U 1-sem + ... + U n-sem ) / n,

bunda n — fan (modul) boʻyicha mashgʻulotlar olib borilgan semestrlar soni.

Tegishli fan (modul) boʻyicha mashgʻulotlar faqat bir semestrga moʻljallangan boʻlsa, u holda umumiy ball (U) sifatida Usem qabul qilinadi.

39. Oʻquvchilar bilimini baholash natijalari tegishli fan (modul)lar boʻyicha pedagoglar tomonidan oʻquv (elektron) jurnalida (keyingi oʻrinlarda — elektron jurnal) qayd etib boriladi.

Pedagoglar elektron jurnalda oʻquvchiga qoʻyilgan ballarni shu kunning oʻzida qayd etib boradi.

Agar oʻquvchining bilimini baholash yozma shaklda oʻtkazilgan boʻlsa, bunda pedagog oʻquvchilarning natijalarini uch kundan koʻp boʻlmagan muddatda elektron jurnalda qayd etishi lozim.

Direktorning oʻquv ishlari boʻyicha oʻrinbosari fan (modul)lar boʻyicha oʻquvchilarning yakuniy nazorat baholarini elektron jurnalga kiritish uchun fan (modul) boʻyicha oʻquv mashgʻulotlarini olib borgan pedagoglarga taqdim etadi.

40. Oʻquvchi nazorat oʻtkazilgan vaqtda uzrli sabablarsiz qatnashmagan, shuningdek, nazorat sinovidan chetlashtirilgan hollarda elektron jurnalga “0” belgisi yozib qoʻyiladi.

“0” belgisi baho hisoblanmaydi va oʻquvchining tegishli nazorat turida ishtirok etmaganligini bildiradi.

41. Elektron jurnalning oʻz vaqtida, toʻgʻri va toʻliq yuritilishi, shuningdek, undagi baho va boshqa maʼlumotlarga asossiz oʻzgartirishlar kiritilmasligi uchun kasbiy taʼlim tashkiloti direktorining oʻquv ishlari boʻyicha oʻrinbosari masʼul hisoblanadi.

42. Semestr yakuni boʻyicha oʻquvchilar bilimini baholash natijalari kasbiy taʼlim tashkiloti pedagogik kengashining navbatdagi yigʻilishida muhokama etiladi va tegishli qarorlar qabul qilinadi.

Oʻquvchilarning fan (modul)lardan semestr yakuni boʻyicha baholash natijalari kasbiy taʼlim tashkilotining veb-saytida yoki taʼlim tashkilotida ajratilgan alohida joylarda yoritib boriladi.

43. Oʻzbekiston Respublikasining kasbiy taʼlim tashkilotlaridagi oʻquvchilar bilimini baholash tizimini ilgʻor xorijiy davlatlar kasbiy taʼlim tizimida qoʻllanadigan baholash tizimiga qiyoslash ushbu Nizomga ilovaga muvofiq amalga oshiriladi.

44. Dual taʼlim shaklida tahsil olayotgan oʻquvchilarning kasbiy taʼlim tashkilotida amalga oshiriladigan oʻquv mashgʻulotlari qismi ushbu Nizom talablariga muvofiq baholanadi hamda elektron jurnalda qayd etiladi.

Taʼlim jarayonining ishlab chiqarish tashkilotida amalga oshiriladigan amaliy qismi boʻyicha baholash natijalari ish beruvchi tomonidan belgilangan masʼul shaxs ishtirokida dual taʼlim oʻquvchisi kundaligida qayd etiladi.

Dual taʼlim oʻquvchisining kundaligidagi baholash natijalari tegishli fan (modul) yoki amaliyot boʻyicha yakuniy bahoni shakllantirishda inobatga olinishi mumkin.

45. Kasbiy taʼlim tashkilotlarida oʻquv jarayoniga kredit-modul tizimi joriy etilgan hollarda har bir fan (modul) boʻyicha oʻquvchining erishgan umumiy balli oʻquvchining kasbiy taʼlim dasturi boʻyicha oʻzlashtirgan ballarining oʻrtacha qiymati (GPA)ni hisoblashda, shuningdek, transkriptni shakllantirishda qoʻllanadi.

5-bob. Yakunlovchi qoidalar

46. Yakuniy nazorat boʻyicha baholashga tegishli hujjatlar kasbiy taʼlim tashkilotlarida saqlanadi va taʼlim dasturi toʻliq yakunlangandan uch yil oʻtib belgilangan tartibda hisobdan chiqariladi.

47. Ushbu Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradi.

Kasbiy taʼlim tashkilotlari oʻquvchilari bilimini baholash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga ILOVA

Kasbiy taʼlimda oʻquvchilar oʻzlashtirishini baholash tizimlarini qiyosiy taqqoslash

Oʻzbekis ton tizimi (ball) Rossiya tizimi (MDU) Yevropa kredit transfer tizimi (ECTS — European Credit Transfer System) Amerika tizimi (A — F) Britaniya tizimi (%) Yaponiya tizimi (%) Koreya tizimi (%) Germaniya tizimi 100 balli 6 balli “5” “5” “A” “A+” 70 — 100 80 — 100 90 — 100 92 — 100 1 “A” “A-” 65 — 69 “4” “4” “B” “B+” 60 — 64 70 — 79 80 — 89 81 — 91 2 “C” “B” 50 — 59 “B-” “3” “3” “D” “C+” 45 — 49 60 — 69 70 — 79 67 — 80 3 “E” “C” 40 — 44 “C-” “D+” 60 — 69 50 — 66 4 “D” “D-” 30 — 49 5 “2” “2” “FX” “F” 0 — 39 0 — 59 0 — 59 “F” 0 — 29 6

Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 29-sentabrdagi 526-son qaroriga 5-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar

1. Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 13-dekabrdagi 836-son qarori bilan tasdiqlangan Kasbiy taʼlim tashkilotlari bitiruvchilarining yakuniy davlat attestatsiyasini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomning 26-bandi quyidagi mazmundagi ikkinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:

“Xalqaro va qoʻshma taʼlim dasturlari bitiruvchilarining yakuniy davlat attestatsiyasi texnikum va xorijiy tashkilot kelishuviga muvofiq belgilangan davlatda tashkil qilinadi. Bunda ikkinchi tomon vakillari yakuniy davlat attestatsiyasiga oflayn yoki onlayn shaklda ishtirok etishlari mumkin.”.

2. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 8-apreldagi 152-son qarori bilan tasdiqlangan “Yangi Oʻzbekiston bunyodkorlari” kasbiy mahorat milliy tanlovini tashkil etish va oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida nizomning 3-band ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ amaliyot ustozi — tanlov ishtirokchilarini tanlovda ishtirok etishga tayyorlash uchun biriktirilgan ustoz;”.

3. Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 30-apreldagi 216-son qarori bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Kasbiy taʼlim agentligi toʻgʻrisidagi nizomning 11-bandi 4-kichik bandida :

a) ikkinchi xatboshidagi “barcha texnikumlar uchun majburiy boʻlgan” soʻzlaridan keyin “davlat taʼlim standarti,” soʻzlari bilan toʻldirilsin;

b) uchinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“davlat taʼlim standartlarining ishlab chiqilishini taʼminlaydi va ularni tasdiqlaydi, shuningdek, malaka talablari hamda ular asosida taʼlimning barcha turlari boʻyicha ishlab chiqilgan oʻquv reja va dasturlarini ekspertizadan oʻtkazadi;”.

Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 29-sentabrdagi 526-son qaroriga 6-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblanayotgan ayrim qarorlari

1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasida uzluksiz boshlangʻich, oʻrta va oʻrta maxsus professional taʼlim tizimini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash toʻgʻrisida” 2020-yil 7-avgustdagi 466-son qarori .

2. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasining professional taʼlim muassasalariga oʻqishga qabul qilishni tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2020-yil 11-noyabrdagi 715-son qarori .

3. Vazirlar Mahkamasining “Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus taʼlim muassasalari reytingini aniqlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2021-yil 3-iyundagi 345-son qaroriga 3-ilovaning 52-bandi .

4. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tizimidagi taʼlim muassasalari faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2021-yil 22-noyabrdagi 705-son qaroriga 3-ilovaning 21-bandi .

5. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasining “Normativ-huquqiy hujjatlar toʻgʻrisida” 2021-yil 20-apreldagi OʻRQ-682-son Qonuni)” 2022-yil 4-apreldagi 153-son qaroriga ilovaning 505 , 873 va 942-bandlari .

6. Vazirlar Mahkamasining “Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari sohasida “IT-visa” joriy etilganligi hamda aloqa obyektlari davlat kadastrini yuritish tartibi takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” 2022-yil 15-apreldagi 191-son qaroriga ilovaning 6-bandi .

7. Vazirlar Mahkamasining “Oila va xotin-qizlar bilan ishlash, mahalla va nuroniylarni qoʻllab-quvvatlash tizimi takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek, baʼzilarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash toʻgʻrisida” 2022-yil 9-avgustdagi 438-son qaroriga 1-ilovaning 54-bandi .

8. Vazirlar Mahkamasining “Olimpiya va paralimpiya sport turlariga tayyorlash markazlari faoliyatini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2022-yil 30-dekabrdagi 731-son qaroriga 8-ilovaning 11-bandi .

9. Vazirlar Mahkamasining “Professional taʼlim muassasalariga yil davomida oʻquvchilarni dual taʼlim shaklida oʻqishga qabul qilish tizimi joriy etilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” 2023-yil 7-dekabrdagi 647-son qaroriga ilovaning 1-bandi .

10. Vazirlar Mahkamasining “Professional taʼlimda kredit-modul tizimini joriy etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2023-yil 7-dekabrdagi 648-son qaroriga 2-ilovaning 1-bandi .

11. Vazirlar Mahkamasining “Oliy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish jarayonlarini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash toʻgʻrisida” 2025-yil 13-sentabrdagi 578-son qaroriga 5-ilovaning 4-bandi .

12. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek, baʼzilarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash toʻgʻrisida” 2025-yil 7-noyabrdagi 709-son qaroriga 1-ilovaning 38-bandi .

13. Vazirlar Mahkamasining “Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalarni qoʻllab-quvvatlash tizimini takomillashtirishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2026-yil 29-yanvardagi 35-son qaroriga 8-ilovaning 28-bandi .

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV

Toshkent sh.,

2026-yil 29-sentabr,

526-son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 02.10.2026-y., 09/26/526/0994-son)

lex.uz