UzbekAI

Ўзбекистон Республикасининг Қонуни

Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига қўшимча ва ўзгартиришлар киритиш тўғрисида

Қонунчилик палатаси томонидан 2026 йил 22 сентябрда қабул қилинган Сенат томонидан 2026 йил 2 октябрда маъқулланган

Мамлакатимизда замонавий бошқарув принципларини жорий этиш орқали давлат органлари фаолиятининг самарадорлигини оширишга, давлат органлари мансабдор шахсларининг масъулияти ва ташаббускорлигини кучайтиришга, улар ўз зиммасига юклатилган вазифалар ва ваколатларни мустақил ҳамда тўлақонли амалга ошириши учун зарур ҳуқуқий кафолатларни мустаҳкамлашга қаратилган тизимли ишлар амалга оширилмоқда.

Шу билан бирга ҳуқуқни қўллаш амалиёти таҳлили шуни кўрсатмоқдаки, айрим тоифадаги шахслар ўз хизмат вазифаларини тўсқинликсиз бажариши учун уларга зарур шарт-шароитларни яратиш, уларнинг фаолиятига ғайриқонуний аралашувларнинг олдини олиш ҳамда дахлсизлик ҳуқуқини амалга оширишнинг аниқ ҳуқуқий механизмларини қонун ҳужжатларида мустаҳкамлаш зарурияти мавжуд.

Мазкур Қонун билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига қўшимча ва ўзгартиришлар киритилиб, дахлсизликка, иммунитетга оид муносабатлар ҳуқуқий жиҳатдан тартибга солинмоқда, уларнинг ўзига хос хусусиятлари, қўлланилиш доираси ва тартиби белгиланмоқда.

Ушбу Қонун дахлсизлик ва иммунитет институтларини қўллашнинг ягона ва аниқ ҳуқуқий механизмларини шакллантиришга, қонунчиликдаги ҳуқуқий бўшлиқларни бартараф этишга хизмат қилади.

1-модда. Ўзбекистон Республикасининг 1994 йил 22 сентябрда қабул қилинган 2012-ХII-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Жиноят кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 1, 3-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1996 йил, № 9, 144-модда; 1997 йил, № 2, 56-модда, № 9, 241-модда; 1998 йил, № 5-6, 102-модда, № 9, 181-модда; 1999 йил, № 1, 20-модда, № 5, 124-модда, № 9, 229-модда; 2000 йил, № 5-6, 153-модда; 2001 йил, № 1-2, 23-модда, № 9-10, 165-модда; 2002 йил, № 9, 165-модда; 2003 йил, № 1, 8-модда, № 9-10, 149-модда; 2004 йил, № 1-2, 18-модда, № 9, 171-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2005 йил, № 9, 314-модда, № 12, 417, 418-моддалар; 2006 йил, № 6, 261-модда, № 12, 656-модда; 2007 йил, № 4, 158, 166-моддалар, № 6, 248-модда, № 9, 416, 422-моддалар, № 12, 607-модда; 2008 йил, № 4, 187, 188, 189-моддалар, № 7, 352-модда, № 9, 485, 487, 488-моддалар, № 12, 640, 641-моддалар; 2009 йил, № 1, 1-модда, № 4, 128-модда, № 9, 329, 334, 335, 337-моддалар, № 12, 470-модда; 2010 йил, № 5, 176, 179-моддалар, № 9, 341-модда, № 12, 471, 477-моддалар; 2011 йил, № 1, 1-модда; 2012 йил, № 4, 108-модда, № 9/1, 242-модда, № 12, 336-модда; 2013 йил, № 4, 98-модда, № 10, 263-модда; 2014 йил, № 1, 2-модда, № 5, 130-модда, № 9, 244-модда, № 12, 343-модда; 2015 йил, № 6, 228-модда, № 8, 310, 312-моддалар, № 12, 452-модда; 2016 йил, № 4, 125-модда, № 9, 276-модда, № 12, 383, 385-моддалар; 2017 йил, № 3, 47-модда, № 6, 300-модда, № 9, 506, 510-моддалар; 2018 йил, № 1, 4-модда, № 4, 218, 224-моддалар, № 7, 430-модда, № 10, 679-модда; 2019 йил, № 1, 3, 5-моддалар, № 3, 161-модда, № 5, 259, 267, 268-моддалар, № 7, 386-модда, № 8, 471-модда, № 9, 592-модда, № 11, 787-модда, № 12, 880-модда; 2020 йил, № 1, 4-модда, № 3, 204-модда, № 7, 449-модда, № 10, 593-модда, № 11, 651-модда, № 12, 691-модда; 2021 йил, № 1, 5, 14-моддалар, № 2, 142, 144-моддалар, № 3, 217-модда, 4-сонга илова, № 8, 800, 803-моддалар, № 10, 966, 968, 973-моддалар, № 12, 1193-модда; 2022 йил, № 2, 81-модда, № 3, 215, 216-моддалар, № 4, 337-модда, № 5, 464, 466-моддалар, № 6, 575-модда, № 10, 981-модда; 2023 йил, № 3, 184, 185, 187, 188-моддалар, № 4, 265-модда, № 5, 319-модда, № 10, 798-модда, № 11, 921-модда; 2024 йил, № 1, 8-модда, № 2, 111-модда, № 3, 245-модда, № 8, 818-модда, № 9, 954, 964-моддалар, № 10, 1070, 1071, 1073, 1077, 1079, 1083-моддалар, № 11, 1186-модда, № 12, 1280, 1287-моддалар; 2025 йил, № 2, 196-модда, № 3, 376, 377-моддалар, № 5, 643, 647-моддалар, № 8, 968-модда, № 9, 1042-модда, № 10, 1156-модда, № 11, 1236-модда; 2026 йил, № 1, 5-модда, № 3, 249, 250, 253-моддалар, № 4, 353, 354, 361-моддалар, № 6, 621, 622, 626-моддалар, № 7, 747-модда) қуйидаги қўшимчалар ва ўзгартириш киритилсин:

1) 10-модда қуйидаги мазмундаги иккинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Ушбу модданинг биринчи қисмида белгиланган қоида қонунга мувофиқ дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан алоҳида тартибга риоя этган ҳолда қўлланилади»;

2) XVI бобнинг номи қуйидаги таҳрирда баён этилсин:

« XVI боб. Одил судловни амалга оширишга ва ҳуқуқни муҳофаза қилишнинг қонуний тартибига қарши жиноятлар »;

3) қуйидаги мазмундаги 230 3 -модда билан тўлдирилсин:

«230 3 -модда. Дахлсизликка ва иммунитетга оид кафолатларни бузиш

Ўзбекистон Республикасининг Конституциясига ёки қонунига мувофиқ дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсни била туриб қонунга хилоф равишда ушлаб туриш, мажбурий келтириш, унга нисбатан тезкор-қидирув фаолиятини, суриштирув, тергов ҳаракатларини ёки уларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларини чеклайдиган бошқа ҳар қандай процессуал мажбурлов чораларини амалга ошириш, шунингдек бундай ҳаракатлар содир этиш тўғрисида буйруқ ёки топшириқ бериш, —

муайян ҳуқуқдан маҳрум этиб, уч йилдан беш йилгача озодликни чеклаш ёхуд уч йилдан беш йилгача озодликдан маҳрум қилиш билан жазоланади.

Ўша ҳаракатлар:

а) такроран;

б) бир гуруҳ шахслар томонидан олдиндан тил бириктириб;

в) зўрлик ишлатиб ёки зўрлик ишлатиш билан қўрқитиб;

г) далилларни сохталаштирган ёки айбловнинг сунъий далилларини вужудга келтирган ҳолда;

д) қамоққа олиш ёки жиноий жавобгарликка тортиш орқали содир этилган бўлса, —

муайян ҳуқуқдан маҳрум этиб, беш йилдан саккиз йилгача озодликдан маҳрум қилиш билан жазоланади».

2-модда. Ўзбекистон Республикасининг 1994 йил 22 сентябрда қабул қилинган 2013-ХII-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Жиноят-процессуал кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 2, 5-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 12, 269-модда; 1997 йил, № 2, 56-модда, № 9, 241-модда; 1998 йил, № 5-6, 102-модда, № 9, 181-модда; 1999 йил, № 1, 20-модда, № 5, 124-модда, № 9, 229-модда; 2000 йил, № 5-6, 153-модда, № 7-8, 217-модда; 2001 йил, № 1-2, 11, 23-моддалар, № 9-10, 165, 182-моддалар; 2002 йил, № 9, 165-модда; 2003 йил, № 5, 67-модда; 2004 йил, № 1-2, 18-модда, № 9, 171-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2005 йил, № 12, 418-модда; 2006 йил, № 6, 261-модда; 2007 йил, № 4, 166-модда, № 6, 248, 249-моддалар, № 9, 422-модда, № 12, 594, 595, 607-моддалар; 2008 йил, № 4, 177, 187-моддалар, № 9, 482, 484, 487-моддалар, № 12, 636, 641-моддалар; 2009 йил, № 1, 1-модда, № 4, 136-модда, № 9, 335-модда, № 12, 469, 470-моддалар; 2010 йил, № 6, 231-модда, № 9, 334, 336, 337, 342-моддалар, № 12, 477-модда; 2011 йил, № 4, 103, 104-моддалар, № 9, 252-модда, № 12/2, 363-модда; 2012 йил, № 1, 3-модда, № 9/2, 244-модда, № 12, 336-модда; 2014 йил, № 9, 244-модда; 2015 йил, № 8, 310, 312-моддалар, № 12, 452-модда; 2016 йил, № 4, 125-модда, № 9, 276-модда, № 12, 385-модда; 2017 йил, № 3, 47-модда, № 6, 300-модда, № 9, 506, 510-моддалар, № 10, 605-модда; 2018 йил, № 1, 1, 5-моддалар, № 4, 218, 224-моддалар, № 7, 430, 431-моддалар, № 10, 679-модда; 2019 йил, № 1, 3, 5-моддалар, № 2, 47-модда, № 3, 161-модда, № 5, 259, 267-моддалар, № 7, 386-модда, № 8, 469-модда, № 9, 589, 592-моддалар, № 10, 671-модда, № 11, 787, 791-моддалар, № 12, 880, 881, 891-моддалар; 2020 йил, № 3, 204-модда, № 5, 296-модда, № 12, 689-модда; 2021 йил, № 1, 5, 11, 13, 14-моддалар, № 2, 142, 144-моддалар, 4-сонга илова, № 8, 800, 803-моддалар, № 9, 903-модда, № 10, 973-модда, № 12, 1193-модда; 2022 йил, № 2, 81-модда, № 3, 216-модда, № 4, 337-модда, № 6, 575-модда; 2023 йил, № 3, 184, 185-моддалар, № 4, 265, 269-моддалар, № 5, 319-модда, № 9, 713-модда; 2024 йил, № 1, 8-модда, № 2, 115-модда, № 9, 964-модда, № 10, 1070, 1073, 1077, 1083-моддалар, № 12, 1280, 1286, 1292-моддалар; 2025 йил, № 1, 8-модда, № 2, 196, 201-моддалар, № 3, 376-модда, № 6, 727-модда, № 8, 968, 969-моддалар, № 9, 1042-модда; 2026 йил, № 1, 5-модда, № 4, 353, 354-моддалар, № 6, 622, 626-моддалар, № 7, 750-модда, № 8, 926-модда) қуйидаги ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин:

1) 4-модданинг иккинчи қисмидаги «Иммунитетга эга бўлган шахсларга» деган сўзлар «Иммунитетга эга бўлган ажнабий фуқароларга ва фуқаролиги бўлмаган шахсларга» деган сўзлар билан алмаштирилсин;

2) 15-модда қуйидаги мазмундаги иккинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан жиноят ишларини юритишнинг ўзига хос хусусиятлари ушбу Кодекс билан белгиланади»;

3) 16-модда қуйидаги мазмундаги иккинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Ҳеч кимга қонунда назарда тутилган ҳоллардан ташқари имтиёз берилишига йўл қўйилмайди»;

4) 84-модданинг биринчи қисми қуйидаги мазмундаги 7 1 -банд билан тўлдирилсин:

«7 1 ) дахлсизликка эга бўлган шахсни жавобгарликка тортиш учун розилик бериш рад қилинган бўлса»;

5) 223-модда чиқариб ташлансин;

6) 239-модданинг учинчи қисми чиқариб ташлансин;

7) 321-модда қуйидаги мазмундаги иккинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан жиноят ишини қўзғатиш учун сабаб ва етарли асослар мавжуд бўлганда, ҳужжатлар тегишлилигига кўра Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорига ёки Қорақалпоғистон Республикаси прокурорига, вилоят, Тошкент шаҳар прокурорига, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий прокурорига ва уларга тенглаштирилган прокурорга юборилади»;

8) 364-модданинг биринчи қисми :

4-бандидаги «ҳолларда тўхтатилади» деган сўзлар чиқариб ташлансин;

қуйидаги мазмундаги 5-банд билан тўлдирилсин;

«5) жиноят содир этган шахсни дахлсизлик ҳуқуқидан маҳрум қилиш тўғрисида, шахсни жиноий жавобгарликка тортиш юзасидан розилик бериш ҳақида сўров юборилган ҳолларда тўхтатилади»;

9) 389-модда :

қуйидаги мазмундаги олтинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Дахлсизликка эга бўлган қуйидаги шахсларга нисбатан юритилган жиноят ишлари:

1) ушбу Кодекс 546 3 -моддаси биринчи қисмининг 4-бандида кўрсатилган шахсларга нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Олий судининг судловига;

2) ушбу Кодекс 546 3 -моддаси биринчи қисмининг 1, 2, 3, 5, 7, 8, 9 ва 12-бандларида кўрсатилган шахсларга нисбатан — Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоят, Тошкент шаҳар судининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судининг судловига тегишлидир»;

10) қуйидаги мазмундаги 59 1 -боб билан тўлдирилсин:

« 59 1 -боб. ДАХЛСИЗЛИККА, ИММУНИТЕТГА ЭГА БЎЛГАН ШАХСЛАРГА НИСБАТАН ИШ ЮРИТИШ

546 2 -модда. Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан иш юритиш қоидаларининг қўлланилиш доираси

Ушбу боб қоидалари Ўзбекистон Республикасининг қонунларига мувофиқ дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан қўлланилади.

Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахслар бир неча асосларга кўра дахлсизлик, иммунитет ҳуқуқига эга бўлган тақдирда, уларнинг манфаатини кўпроқ ҳимоя қиладиган асос қўлланилади.

546 3 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахслар

Қуйидагилар дахлсизликка эга бўлган шахслар деб ҳисобланади:

1) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатлари ва Сенати аъзолари;

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман);

3) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакили (Болалар омбудсмани);

4) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимлари, шу жумладан улар Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида — Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги учун;

5) Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил;

6) Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатлари, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашларининг депутатлари;

7) Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг, ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судларининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларининг, туманлараро, туман, шаҳар иқтисодий судларининг ва туманлараро маъмурий судларнинг судьялари, судья сифатида ишлаган даврида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолатлар юзасидан — собиқ судьялари ҳамда Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг судьялар орасидан сайланган аъзолари;

8) Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссиясининг аъзолари;

9) Ўзбекистон Республикаси Президентлигига номзодлар (номзодлик мақомига эга бўлган даврда);

10) прокурорлар, терговчилар ва суриштирувчилар;

11) хизмат вазифасини бажариш чоғида — Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизматининг, Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизматининг ва Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардиясининг ҳарбий хизматчилари (ходимлари);

12) давлат органлари ва ташкилотлари комплаенс ва коррупцияга қарши ички назорат тузилмаларининг ходимлари;

13) адвокатлар.

Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатининг, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгаши депутатининг дахлсизлик ҳуқуқи у қайси вилоят, туман ёки шаҳар депутати бўлса, ўша вилоят, туман ёки шаҳар ҳудудида амал қилади.

546 4 -модда. Иммунитетга эга бўлган шахслар

Қуйидагилар иммунитетга эга бўлган шахслар деб ҳисобланади:

1) Ўзбекистон Республикаси Президенти;

2) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг мансабдор шахслари ва уларнинг оила аъзолари (турмуш ўртоғи, шу жумладан собиқ турмуш ўртоғи, фарзандлари ва ота-онаси);

3) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимлари — Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ҳамда ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолда қабул қилган қарори, содир этган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги, билдирган фикри ёхуд берган кўрсатмаси юзасидан;

4) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатлари ва Сенати аъзолари, Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатлари, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашларининг депутатлари — овоз бериш чоғида фикр билдирганлиги ёки нуқтаи назарини баён этганлиги учун ҳамда ўз ваколатларини амалга ошириши билан боғлиқ бошқа ҳаракатлари учун, шу жумладан ваколатлари муддати тугаганидан кейин ҳам;

5) Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг, ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судларининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларининг, туманлараро, туман, шаҳар иқтисодий судларининг ва туманлараро маъмурий судларнинг судьялари, собиқ судьялари (судья сифатида ишлаган даври учун) — одил судловни амалга ошириш борасидаги вазифаларини бажариш билан боғлиқ ҳолда қабул қилган қарори ёхуд билдирган фикри юзасидан, бундан олдиндан била туриб адолатсиз ҳукм, ҳал қилув қарори, ажрим ёки қарор чиқариш ҳоллари мустасно.

Иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан:

суриштирув, тергов ҳаракатларини ёки бошқа процессуал ҳаракатларни амалга оширишга;

жиноят ишини қўзғатишга;

уларни ишда жиноят процесси иштирокчиси сифатида жалб қилишга (бундан жабрланувчи, қонуний вакил ёки фуқаровий даъвогар сифатида ўз розилиги билан жалб этилган ҳоллар мустасно);

ушлаб туриш чорасини, эҳтиёт чорасини ёки бошқа процессуал мажбурлов чорасини қўллашга йўл қўйилмайди.

Ушбу модда биринчи қисмининг 1, 2 ва 3-бандларида кўрсатилган шахсларга нисбатан терговга қадар текширув ва тезкор-қидирув фаолиятини амалга оширишга йўл қўйилмайди.

Иммунитет Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг мансабдор шахсларига ва уларнинг оила аъзоларига (турмуш ўртоғига, шу жумладан собиқ турмуш ўртоғига, фарзандларига ва ота-онасига) нисбатан улар мазкур лавозимдан ёки Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин ҳам умрбод амал қилади.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси бошқарув ходимининг иммунитети у Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида сақланиб қолади.

546 5 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахсларга нисбатан жиноят ишини қўзғатиш ва уларни жиноий жавобгарликка тортиш тартиби

Дахлсизликка эга бўлган шахсларга нисбатан жиноят иши:

1) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимларига нисбатан, жумладан улар Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида — уларнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги учун — Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори томонидан;

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакилига (омбудсманга), Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакилига (Болалар омбудсманига), Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакилга, Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг судьяларига ҳамда судья сифатида ишлаган даврида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолатлар юзасидан собиқ судьяларга, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг, ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судларининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларининг, туманлараро, туман, шаҳар иқтисодий судларининг ва туманлараро маъмурий судларнинг судьяларига, шунингдек судья сифатида ишлаган даврида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолатлар юзасидан собиқ судьяларга, Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг судьялар орасидан сайланган аъзоларига, Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссиясининг аъзоларига, давлат органлари ва ташкилотлари комплаенс ва коррупцияга қарши ички назорат тузилмаларининг ходимларига нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори томонидан;

3) прокурорлар, терговчилар ва суриштирувчиларга нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори ва унинг ўринбосарлари, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорлари ва уларга тенглаштирилган прокурорлар томонидан;

4) адвокатларга нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорлари ва уларга тенглаштирилган прокурорлар томонидан қўзғатилади.

Дахлсизликка эга бўлган шахсларни жиноий жавобгарликка тортишга:

1) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатини ва Сенати аъзосини — тегишли палатанинг розилиги билан;

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакилини (омбудсманни) — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

3) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакилини (Болалар омбудсманини) — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

4) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимини, жумладан у Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида — унинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги учун — Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

5) Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакилни — Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

6) Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатини, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг депутатини — тегишинча Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгесининг, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг розилиги билан;

7) Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг судьяларини ҳамда судья сифатида ишлаган даврида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолатлар юзасидан собиқ судьяларни — Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг розилиги билан;

8) Ўзбекистон Республикаси Олий судининг, ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судларининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларининг, туманлараро, туман, шаҳар иқтисодий судларининг ва туманлараро маъмурий судларнинг судьяларини, шунингдек судья сифатида ишлаган даврида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолатлар юзасидан собиқ судьяларни — Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг хулосаси мавжуд бўлганда Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг розилиги билан;

9) Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг судьялар орасидан сайланган аъзоларини — Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг розилиги билан;

10) Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссиясининг аъзоларини — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

11) Ўзбекистон Республикаси Президентлигига номзодларни (номзодлик мақомига эга бўлган даврда) — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг розилиги билан;

12) Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизматининг, Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардиясининг ҳарбий хизматчиларини (ходимларини) — тегишинча Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг ва унинг ўринбосарларининг, Қорақалпоғистон Республикаси прокурорининг, вилоят, Тошкент шаҳар прокурорининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий прокурорининг ва уларга тенглаштирилган прокурорнинг розилиги билан йўл қўйилади.

546 6 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахсларни мажбурий келтириш тартиби

Ушбу Кодекс 546 3 -моддаси биринчи қисмининг 1 — 5, 7, 8, 9 ва 12-бандларида кўрсатилган дахлсизликка эга бўлган шахсларни мажбурий келтиришга фақат уларга нисбатан белгиланган тартибда жиноят иши қўзғатилганидан ва уларни жиноий жавобгарликка тортишга розилик берилганидан кейин йўл қўйилади.

Адвокатни мажбурий келтириш Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг, Қорақалпоғистон Республикаси прокурорининг, вилоят, Тошкент шаҳар прокурорининг ва уларга тенглаштирилган прокурорларнинг санкцияси билан амалга оширилиши мумкин.

546 7 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахсларни ушлаб туриш

Дахлсизликка эга бўлган шахслар ушлаб турилиши ҳамда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органга олиб келиниши мумкин эмас, бундан ушбу Кодекс 221-моддасининг 1-бандида назарда тутилган асослар бўйича уч соатгача ушлаб туриш ҳоллари мустасно.

Дахлсизликка эга бўлган қуйидаги шахсларни ушлаб туриш:

1) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатига ва Сенати аъзосига нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси тегишли палатасининг розилиги билан;

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакилига (омбудсманга), Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакилига (Болалар омбудсманига) нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

3) Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссиясининг аъзосига нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

4) Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакилга нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

5) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимларига нисбатан, шу жумладан улар Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида — уларнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги учун — Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

6) Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатига, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг депутатига нисбатан — тегишинча Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгесининг, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг розилиги билан;

7) Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизматининг, Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизматининг ҳамда Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардиясининг ҳарбий хизматчиларига (ходимларига), адвокатларга нисбатан — тегишинча Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг, Қорақалпоғистон Республикаси прокурорининг, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорларининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий прокурорининг ва уларга тенглаштирилган прокурорларнинг розилиги билан қўлланилади.

Давлат органлари ва ташкилотлари комплаенс ва коррупцияга қарши ички назорат тузилмаларининг ходимини, шу жумладан у билан меҳнат шартномаси тугатилганидан ёки хизматдан бўшатилганидан кейин икки йил ичида собиқ ходимини ушлаб туришга Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори хабардор этилган ҳолда, белгиланган тартибда йўл қўйилади.

546 8 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахсларга нисбатан қамоққа олиш ёки уй қамоғи тарзидаги эҳтиёт чорасини қўллаш тартиби

Қамоққа олиш ёки уй қамоғи тарзидаги эҳтиёт чораси:

1) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатига ва Сенати аъзосига нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси тегишли палатасининг розилиги билан;

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакилига (омбудсманга) нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

3) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакилига (Болалар омбудсманига) нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

4) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимларига нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

5) Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакилга нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

6) Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатига, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг депутатига нисбатан — тегишинча Қорақалпоғистон Республикаси прокурорининг, вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) прокурорларининг ва уларга тенглаштирилган прокурорларнинг ёхуд юқори турувчи прокурорнинг тақдимномасига асосан тегишинча Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгесининг, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг розилиги билан;

7) Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг судьяларига нисбатан, шунингдек судья сифатида ишлаган даврида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолатлар юзасидан собиқ судьяларга нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг розилиги билан;

8) Ўзбекистон Республикаси Олий судининг, ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судларининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларининг, туманлараро, туман, шаҳар иқтисодий судларининг ва туманлараро маъмурий судларнинг судьяларига, шунингдек судья сифатида ишлаган даврида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолатлар юзасидан собиқ судьяларга нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг хулосаси мавжуд бўлганда Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг розилиги билан;

9) Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг судьялар орасидан сайланган аъзосига нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг розилиги билан;

10) Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссиясининг аъзоларига нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

11) Ўзбекистон Республикаси Президентлигига номзодларга нисбатан (номзодлик мақомига эга бўлган даврда) — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг розилиги билан;

12) прокурорлар, терговчилар ва суриштирувчиларга нисбатан — тегишинча Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг ва унинг ўринбосарларининг, Қорақалпоғистон Республикаси прокурорининг, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорларининг ва уларга тенглаштирилган прокурорларнинг розилиги билан;

13) Ўзбекистон Республикаси Президенти давлат хавфсизлик хизматининг, Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизматининг ҳамда Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардиясининг ҳарбий хизматчиларига (ходимларига) нисбатан — тегишинча Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорларининг, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий прокурорининг ва уларга тенглаштирилган прокурорларнинг розилиги билан;

14) адвокатларга нисбатан — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорларининг ва уларга тенглаштирилган прокурорларнинг илтимосномасига кўра белгиланган тартибда қўлланилади.

Давлат органлари ва ташкилотлари комплаенс ва коррупцияга қарши ички назорат тузилмаларининг ходимига, шу жумладан у билан меҳнат шартномаси тугатилганидан ёки хизматдан бўшатилганидан кейин икки йил ичида собиқ ходимига нисбатан қамоққа олиш тарзидаги эҳтиёт чорасини қўллашга Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори хабардор этилган ҳолда, белгиланган тартибда йўл қўйилади.

546 9 -модда. Розилик олиш тартиби

Дахлсизликка эга бўлган шахсларга нисбатан жиноят ишини қўзғатишга, уларни жиноий жавобгарликка тортишга ёки уларга нисбатан процессуал мажбурлов чораларини қўллашга ва ушбу Кодекснинг 546 10 -моддасида назарда тутилган тергов ҳаракатларини ўтказишга розилик олиш тўғрисидаги тақдимнома дахлсизликка эга бўлган шахсларга нисбатан жиноят ишини қўзғатишга ваколатли прокурор томонидан киритилади.

Мазкур тақдимномада:

1) дахлсизлик ҳуқуқига эга бўлган шахс тўғрисидаги маълумотлар;

2) қилмишнинг ҳолатлари ва дастлабки ҳуқуқий тавсифи;

3) қонунда ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш билан боғлиқ ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги учун жиноий жавобгарликка тортилиши мумкин эмаслиги белгиланган шахсларга нисбатан — қилмиш уларнинг ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш билан боғлиқ эмаслигини кўрсатувчи асослар;

4) ўтказилиши зарур бўлган процессуал ҳаракатлар;

5) қўлланилиши таклиф этилаётган процессуал мажбурлов чоралари кўрсатилади.

Розиликда жиноят ишини қўзғатиш ва жавобгарликка тортиш учун асослар, ўтказилишига рухсат берилган тергов ҳаракатлари ва мажбурлов чораларининг доираси белгиланади.

Ишни судга қадар юритиш босқичида шахснинг хатти-ҳаракатларини розиликда назарда тутилмаган оғирроқ жазо белгиланган модда ёхуд қўшимча модда билан малакалаш учун алоҳида розилик олиниши шарт.

546 10 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахсларга нисбатан тергов ҳаракатларини ўтказишнинг ўзига хос хусусиятлари

Ушбу Кодекс 546 3 -моддаси биринчи қисмининг 1 — 5, 7, 8, 9 ва 12-бандларида кўрсатилган дахлсизликка эга бўлган шахсларнинг турар жойига ёки хизмат хонасига, фойдаланадиган транспортига киришга, уларни кўздан кечиришга, уларда тинтув ўтказишга ёки улардан ашёни олишга, телефондаги сўзлашувларини эшитишга, мазкур шахсларни шахсан кўздан кечиришга ва шахсий тинтув қилишга, шунингдек уларнинг хат-хабарларини, уларга тегишли ашёлар ва ҳужжатларни кўздан кечиришга, олиб қўйишга ёхуд олишга фақат мазкур шахсларга нисбатан белгиланган тартибда жиноят иши қўзғатилганидан ва уларни жиноий жавобгарликка тортишга розилик берилганидан кейин ҳамда тегишинча Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг ва унинг ўринбосарларининг, Қорақалпоғистон Республикаси прокурорининг, вилоят, Тошкент шаҳар прокурорининг ва уларга тенглаштирилган прокурорларнинг рухсати ёки суднинг қарори билан йўл қўйилади.

Давлат органлари ва ташкилотлари комплаенс ва коррупцияга қарши ички назорат тузилмалари ходимларининг турар жойига ёки хизмат хонасига, фойдаланадиган транспортига кириш, уларни кўздан кечириш, уларда тинтув ўтказиш ёки улардан ашёни олиш, мазкур шахсларнинг телефондаги сўзлашувларини эшитиш, уларни кўздан кечириш ва шахсий тинтув қилиш, шунингдек уларнинг хат-хабарларини, уларга тегишли ашёлар ва ҳужжатларни кўздан кечириш, олиб қўйиш ёхуд олиш фақат тегишинча Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг ёзма рухсати ёки суднинг қарори билан амалга оширилади.

Давлат органларининг ва ташкилотларининг комплаенс ва коррупцияга қарши ички назорат тузилмалари ходимини, шу жумладан собиқ ходимини у билан меҳнат шартномаси тугатилганидан ёки хизматдан бўшатилганидан кейин икки йил ичида гувоҳ ёки гумон қилинувчи сифатида сўроқ қилишга Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори хабардор этилган ҳолда, белгиланган тартибда йўл қўйилади.

Адвокатнинг турар жойига ёки хизмат хонасига, шахсий ёки фойдаланишидаги транспортига кириш, уларни кўздан кечириш, уларда тинтув ўтказиш ёки уларни олиб қўйиш, унинг телефонлар ва бошқа телекоммуникация қурилмалари орқали олиб бориладиган сўзлашувларини эшитиш, улар орқали узатиладиган ахборотни олиш, адвокатни кўздан кечириш ва шахсий тинтувдан ўтказиш, худди шунингдек унинг почта-телеграф жўнатмаларини, унга тегишли ашёлар ва ҳужжатларни кўздан кечириш ёки олиб қўйиш, адвокатни мажбурий келтириш, ушлаб туриш тегишинча Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг, Қорақалпоғистон Республикаси прокурорининг, вилоят, Тошкент шаҳар прокурорининг ва уларга тенглаштирилган прокурорларнинг санкцияси ёки суднинг қарори билан амалга оширилиши мумкин.

Мазкур модданинг қоидалари ушбу Кодекс 221-моддасининг 1-бандида назарда тутилган ҳолларга нисбатан татбиқ этилмайди.

546 11 -модда. Дахлсизликни ва иммунитетни бузишнинг процессуал оқибатлари

Ушбу бобда белгиланган талабларни бузган ҳолда қабул қилинган процессуал қарорлар ҳамда ҳаракатлар қонунга хилоф деб ҳисобланади ва бекор қилиниши лозим.

Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан тўпланган далиллар, агар улар белгиланган талабларни бузган ҳолда олинган бўлса, номақбул деб топилади ва айблов асосига қўйилиши мумкин эмас.

Ушбу моддада назарда тутилган оқибатлар фақат дахлсизлик ёки иммунитет ҳуқуқи бузилган шахсга нисбатан амал қилади.

Дахлсизлик ва иммунитет талаблари бузилганлиги аниқланган тақдирда жиноят ишини юритиш учун масъул бўлган мансабдор шахс:

1) номақбул далилларни иш материалларидан чиқариб ташлайди;

2) қонунга хилоф процессуал мажбурлов чорасини бекор қилади;

3) жиноят иши тегишли ваколатга эга бўлмаган шахс томонидан қўзғатилган ёки ёзма розилик мавжуд бўлмаган тақдирда ишни тугатади;

4) қонун бузилишига йўл қўйган мансабдор шахснинг жавобгарлиги масаласини ҳал қилиш учун тақдимнома ёки хусусий ажрим чиқаради.

546 12 -модда. Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларнинг оила аъзоларига нисбатан дахлсизлик ҳуқуқининг татбиқ этилиши

Ушбу бобда назарда тутилган дахлсизлик кафолатлари Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси бошқарув ходимларининг оила аъзоларига (турмуш ўртоғига, шу жумладан собиқ турмуш ўртоғига, фарзандларига ва ота-онасига) нисбатан ҳам татбиқ этилади. Бунда уларга нисбатан жиноят ишини қўзғатиш, тезкор-қидирув фаолиятини, терговга қадар текширув, суриштирув ва тергов ҳаракатларини амалга ошириш ҳамда процессуал мажбурлов чораларини қўллаш Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг ёзма розилиги билан амалга оширилиши мумкин».

3-модда. Ўзбекистон Республикасининг 1994 йил 22 сентябрда қабул қилинган 2015-ХII-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 3, 6-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1995 йил, № 9, 193-модда, № 12, 269-модда; 1996 йил, № 5-6, 69-модда, № 9, 144-модда; 1997 йил, № 2, 56-модда, № 4-5, 126-модда, № 9, 241-модда; 1998 йил, № 3, 38-модда, № 5-6, 102-модда, № 9, 181-модда; 1999 йил, № 1, 20-модда, № 5, 124-модда, № 9, 229-модда; 2000 йил, № 5-6, 153-модда, № 7-8, 217-модда; 2001 йил, № 1-2, 23-модда, № 9-10, 165, 182-моддалар; 2002 йил, № 1, 20-модда, № 9, 165-модда; 2003 йил, № 1, 8-модда, № 5, 67-модда, № 9-10, 149-модда; 2004 йил, № 1-2, 18-модда, № 5, 90-модда, № 9, 171-модда; 2005 йил, № 1, 18-модда; Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2005 йил, № 9, 312-модда, № 12, 413, 417, 418-моддалар; 2006 йил, № 6, 261-модда, № 9, 498-модда, № 10, 536-модда, № 12, 656, 659-моддалар; 2007 йил, № 4, 158, 159, 164, 165-моддалар, № 9, 416, 421-моддалар, № 12, 596, 604, 607-моддалар; 2008 йил, № 4, 181, 189, 192-моддалар, № 9, 486, 488-моддалар, № 12, 640, 641-моддалар; 2009 йил, № 1, 1-модда, № 9, 334, 335, 337-моддалар, № 10, 380-модда, № 12, 462, 468, 470, 472, 474-моддалар; 2010 йил, № 5, 175, 179-моддалар, № 6, 231-модда, № 9, 335, 339, 341-моддалар, № 10, 380-модда, № 12, 468, 473, 474-моддалар; 2011 йил, № 1, 1-модда, № 4, 104, 105-моддалар, № 9, 247, 252-моддалар, № 12/2, 365-модда; 2012 йил, № 4, 108-модда, № 9/1, 242-модда, № 12, 336-модда; 2013 йил, № 4, 98-модда, № 10, 263-модда; 2014 йил, № 1, 2-модда, № 5, 130-модда, № 9, 244-модда, № 12, 341, 343-моддалар; 2015 йил, № 6, 228-модда, № 8, 310, 312-моддалар, № 12, 452-модда; 2016 йил, № 1, 2-модда, № 4, 125-модда, № 9, 276-модда, № 12, 383, 385-моддалар; 2017 йил, № 4, 137-модда, № 6, 300-модда, № 9, 510-модда, № 10, 605-модда; 2018 йил, № 1, 1, 4, 5-моддалар, № 4, 224-модда, № 7, 430, 431, 432-моддалар, № 10, 671, 673, 679-моддалар; 2019 йил, № 1, 1, 3, 5-моддалар, № 2, 47-модда, № 3, 161, 165, 166-моддалар, № 5, 259, 261, 267, 268-моддалар, № 7, 386-модда, № 8, 469, 471-моддалар, № 9, 591, 592-моддалар, № 10, 674, 676-моддалар, № 11, 787, 791-моддалар, № 12, 880, 891-моддалар; 2020 йил, № 1, 4-модда, № 3, 203, 204-моддалар, № 7, 449-модда, № 9, 539, 540-моддалар, № 10, 593, 596-моддалар, № 11, 651-модда, № 12, 691-модда; 2021 йил, № 1, 5, 7, 12, 13, 14-моддалар, № 2, 142-модда, № 3, 217-модда, № 4, 290, 293-моддалар, 4-сонга илова, № 8, 800, 802, 803-моддалар, № 9, 903-модда, № 10, 966, 967, 968, 973-моддалар, № 11, 1066-модда; 2022 йил, № 1, 1, 2-моддалар, № 2, 80, 81-моддалар, № 3, 215, 216-моддалар, № 4, 337-модда, № 5, 464, 465, 466, 467-моддалар, № 8, 787-модда, № 10, 981, 984-моддалар, № 12, 1188-модда; 2023 йил, № 3, 184, 185, 188, 189-моддалар, № 4, 265, 266, 268-моддалар, № 5, 319, 320-моддалар, № 7, 533, 534, 535, 537, 539-моддалар, № 8, 634-модда, № 10, 798-модда, № 11, 921, 923, 924-моддалар, № 12, 1004-модда; 2024 йил, № 1, 5, 7, 8, 9-моддалар, № 2, 102, 111, 115, 116-моддалар, № 3, 243, 245-моддалар, № 6, 530, 532-моддалар, № 7, 629-модда, № 8, 826, 829, 831-моддалар, № 9, 954, 964, 965-моддалар, № 10, 1070, 1071, 1073, 1077, 1078, 1083, 1084-моддалар, № 11, 1187, 1188, 1189-моддалар, № 12, 1279, 1280, 1282, 1286, 1287-моддалар; 2025 йил, № 1, 5, 8-моддалар, № 2, 187, 188, 196, 198, 201-моддалар, № 3, 368, 376-моддалар, № 4, 517, 521-моддалар, № 5, 643, 644-моддалар, № 6, 729-модда, № 7, 828, 829, 832-моддалар, № 8, 968, 971-моддалар, № 11, 1233, 1236, 1237-моддалар, № 12, 1322, 1327, 1328, 1329-моддалар; 2026 йил, № 1, 2, 6-моддалар, № 2, 131, 133-моддалар, № 3, 249, 250, 253-моддалар, № 4, 351, 353, 354, 355, 356, 359, 361, 364-моддалар, № 5, 496, 497, 499-моддалар, № 6, 621, 622, 626-моддалар, № 7, 747, 749-моддалар, № 8, 926-модда) қуйидаги қўшимчалар киритилсин:

1) 9-модда қуйидаги мазмундаги еттинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларнинг маъмурий жавобгарлиги масаласи Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатларига мувофиқ ҳал қилинади»;

2) қуйидаги мазмундаги 16 1 -модда билан тўлдирилсин:

«16 1 -модда. Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларнинг маъмурий жавобгарлиги

Дахлсизликка эга бўлган шахсларни суд тартибида маъмурий жавобгарликка тортишга фақат ушбу Кодекснинг ХХIII 3 бобида белгиланган тартибда йўл қўйилади.

Иммунитетга эга бўлган шахсларни суд тартибида маъмурий жавобгарликка тортиш, шу жумладан уларга нисбатан суд тартибида бериладиган маъмурий жазони қўллаш мумкин эмас»;

3) 271-модда қуйидаги мазмундаги 8 2 -банд билан тўлдирилсин:

«8 2 ) дахлсизликка эга бўлган шахсни белгиланган тартибда маъмурий жавобгарликка тортишга розилик бериш рад этилган бўлса»;

4) қуйидаги мазмундаги ХХIII 3 боб билан тўлдирилсин:

« ХХIII 3 боб. ДАХЛСИЗЛИККА, ИММУНИТЕТГА ЭГА БЎЛГАН ШАХСЛАРГА НИСБАТАН ИШ ЮРИТИШ

313 10 -модда. Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан иш юритиш қоидаларининг қўлланилиш доираси

Ўзбекистон Республикасининг қонунларига мувофиқ дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан иш юритиш ушбу бобда белгиланган хусусиятлар ҳисобга олинган ҳолда амалга оширилади.

Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахслар бир неча асосларга кўра дахлсизлик, иммунитет ҳуқуқига эга бўлган тақдирда, уларнинг манфаатини кўпроқ ҳимоя қиладиган асос қўлланилади.

313 11 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахслар

Қуйидагилар дахлсизликка эга бўлган шахслар деб ҳисобланади:

1) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатлари ва Сенати аъзолари;

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман);

3) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакили (Болалар омбудсмани);

4) Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссиясининг аъзолари;

5) Ўзбекистон Республикаси Президентлигига номзодлар (номзодлик мақомига эга бўлган даврда);

6) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимлари, шу жумладан улар Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида — Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги учун;

7) Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил;

8) Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатлари, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашларининг депутатлари;

9) Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг, ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судларининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларининг, туманлараро, туман, шаҳар иқтисодий судларининг ва туманлараро маъмурий судларнинг судьялари, судья сифатида ишлаган даврида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолатлар юзасидан — собиқ судьялари ҳамда Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг судьялар орасидан сайланган аъзолари.

Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатининг, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгаши депутатининг дахлсизлик ҳуқуқи у қайси вилоят, туман ёки шаҳар депутати бўлса, ўша вилоят, туман ёки шаҳар ҳудудида амал қилади.

313 12 -модда. Иммунитетга эга бўлган шахслар

Қуйидагилар иммунитетга эга бўлган шахслар деб ҳисобланади:

1) Ўзбекистон Республикаси Президенти;

2) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг мансабдор шахслари ва уларнинг оила аъзолари (турмуш ўртоғи, шу жумладан собиқ турмуш ўртоғи, фарзандлари ва ота-онаси);

3) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимлари — Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолда қабул қилган қарори, содир этган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги, билдирган фикри ёхуд берган кўрсатмаси юзасидан;

4) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатлари ва Сенати аъзолари, Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатлари, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашларининг депутатлари — овоз бериш чоғида фикр билдирганлиги ёки нуқтаи назарини баён этганлиги учун ҳамда ўз ваколатларини амалга ошириши билан боғлиқ бошқа ҳаракатлари учун, шу жумладан ваколатлари муддати тугаганидан кейин ҳам;

5) Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг, ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судларининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларининг, туманлараро, туман, шаҳар иқтисодий судларининг ва туманлараро маъмурий судларнинг судьялари, собиқ судьялари (судья сифатида ишлаган даври учун) — одил судловни амалга ошириш борасидаги вазифаларини бажариш билан боғлиқ ҳолда қабул қилган қарори ёхуд билдирган фикри юзасидан.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимлари Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолда қабул қилган қарори, содир этган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги, билдирган фикри ёхуд берган кўрсатмалари учун маъмурий жавобгарликка тортилмайди.

Иммунитет Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг мансабдор шахсларига ва уларнинг оила аъзоларига (турмуш ўртоғи, шу жумладан собиқ турмуш ўртоғига, фарзандларига ва ота-онасига) нисбатан улар мазкур лавозимдан ёки Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин ҳам умрбод амал қилади.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимининг иммунитети у Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида сақланиб қолади.

313 13 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахсларни маъмурий жавобгарликка тортиш тартиби

Дахлсизликка эга бўлган шахсларни суд тартибида маъмурий жавобгарликка тортиш қуйидаги шартлар асосида амалга оширилади:

1) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатини ва Сенати аъзосини — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси тегишли палатасининг розилиги билан;

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакилини (омбудсманни), Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакилини (Болалар омбудсманини), Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссиясининг аъзоларини — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

3) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимларини, шу жумладан улар Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида — уларнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги учун — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

4) Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакилни — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

5) Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатини, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг депутатини — тегишли прокурорнинг тақдимномасига асосан тегишинча Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгесининг, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг розилиги билан (мазкур ҳудудда содир этган ҳуқуқбузарлик учун);

6) Ўзбекистон Республикаси Президентлигига номзодларни (номзодлик мақомига эга бўлган даврда) — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг розилиги билан;

7) судьяни — тегишли судьялар малака ҳайъатининг хулосаси билан;

8) Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг судьялар орасидан сайланган аъзосини — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг тақдимномасига асосан Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг розилиги билан.

Дахлсизликка эга бўлган шахсларни маъмурий жавобгарликка тортишга розилик берилган тақдирда, иш юритиш умумий тартибда давом эттирилиб, ишларни юритишни таъминлаш чораларини қўллаш учун қўшимча розилик талаб қилинмайди.

313 14 -модда. Дахлсизликка эга бўлган шахсларга нисбатан маъмурий ҳуқуқбузарлик тўғрисидаги ишларни юритишни таъминлаш чораларини қўллаш тартиби

Дахлсизликка эга бўлган шахсларни маъмурий йўл билан ушлаб туриш қуйидаги тартибда амалга оширилади:

1) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатини ва Сенати аъзосини — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси тегишли палатасининг розилиги билан;

2) Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакилини (омбудсманни), Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Бола ҳуқуқлари бўйича вакилини (Болалар омбудсманини) — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

3) Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссиясининг аъзосини — Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг розилиги билан;

4) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимларини, шу жумладан улар Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида — уларнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги учун — Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

5) Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакилни — Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги билан;

6) Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси депутатини, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг депутатини — тегишинча Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгесининг, халқ депутатлари вилоят, Тошкент шаҳар, туман (шаҳар) Кенгашининг розилиги билан;

7) Ўзбекистон Республикаси Президентлигига номзодни (номзодлик мақомига эга бўлган даврда) — Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг розилиги билан.

Судья ҳуқуқбузарлик содир этганликда гумон қилиниб ушлаб турилган тақдирда, бу ҳақда ушлаб туриш учун асос бўлган ҳужжатларнинг кўчирма нусхалари илова қилинган ҳолда Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашига у ушланган пайтдан эътиборан уч соатдан кечиктирмасдан хабар қилиниши шарт.

Ушбу Кодекс 313 11 -моддаси биринчи қисмининг 1 — 6 ва 9-бандларида ҳамда 313 12 -моддасида кўрсатилган шахсларни шахсан кўрикдан ўтказишга, уларнинг ашёларини, транспорт воситаларини кўздан кечиришга ҳамда ашёлари ва ҳужжатларни олиб қўйишга йўл қўйилмайди».

4-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2012 йил 25 декабрда қабул қилинган «Тезкор-қидирув фаолияти тўғрисида»ги ЎРҚ-344-сонли Қонунига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2012 йил, № 12, 335-модда; 2016 йил, № 4, 125-модда; 2017 йил, № 9, 506-модда, № 10, 605-модда; 2019 йил, № 1, 5-модда, № 2, 47-модда, № 9, 589-модда, № 12, 891-модда; 2020 йил, № 12, 689-модда; 2021 йил, 4-сонга илова, № 6, 524-модда; 2024 йил, № 3, 244-модда; 2026 йил, № 8, 927-модда) қуйидаги қўшимчалар ва ўзгартириш киритилсин:

1) қуйидаги мазмундаги 15 1 -модда билан тўлдирилсин:

« 15 1 -модда. Дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан тезкор-қидирув тадбирлари

Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси мансабдор шахсларига ва уларнинг оила аъзоларига (турмуш ўртоғига, шу жумладан собиқ турмуш ўртоғига, фарзандларига ва ота-онасига), Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ҳамда ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ ҳолда қабул қилган қарори, содир этган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги, билдирган фикри ёхуд берган кўрсатмаси юзасидан Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимларига нисбатан тезкор-қидирув фаолияти амалга оширилмайди, шу жумладан тезкор-қидирув тадбирлари ўтказилмайди.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси бошқарув ходимларига нисбатан уларнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ бўлмаган ҳаракати ёки ҳаракатсизлиги юзасидан тезкор-қидирув фаолиятини амалга оширишга, шу жумладан тезкор-қидирув тадбирларини ўтказишга Ўзбекистон Республикаси Президентининг ёзма розилиги асосида, уларнинг оила аъзоларига (турмуш ўртоғига, шу жумладан собиқ турмуш ўртоғига, фарзандларига ва ота-онасига) нисбатан эса Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг ёзма розилиги билан йўл қўйилиши мумкин. Ушбу розиликда у қайси шахс ва ҳолат юзасидан берилаётганлиги, ўтказиладиган тадбирнинг тури, асослари, муддати ва ваколатли орган кўрсатилади. Мазкур талабларни бузган ҳолда олинган натижалардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.

Ушбу модданинг биринчи ва иккинчи қисмларида кўрсатилган қоидалар тегишинча Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг мансабдор шахсига нисбатан у мазкур лавозимдан ёки Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин ҳам умрбод, Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг бошқарув ходимига нисбатан эса у Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясидан ишдан бўшатилганидан кейин беш йил давомида амал қилади.

Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг, Ўзбекистон Республикаси Олий судининг, ҳарбий судларнинг, Қорақалпоғистон Республикаси судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судларининг, Қорақалпоғистон Республикаси маъмурий судининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳар маъмурий судларининг, фуқаролик ишлари бўйича туманлараро, туман, шаҳар судларининг, жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларининг, туманлараро, туман, шаҳар иқтисодий судларининг ва туманлараро маъмурий судларнинг судьяларига, собиқ судьяларига (судья сифатида ишлаган даври учун) ҳамда Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгашининг судьялар орасидан сайланган аъзоларига нисбатан турар жой дахлсизлигига, ёзишмалар, телефон орқали сўзлашувлар ва бошқа сўзлашувлар, алоқа тармоқлари орқали узатиладиган почта, курьерлик жўнатмалари ва телеграф хабарларининг сир сақланишига бўлган ҳуқуқларни чекловчи, шунингдек абонентлар ёки абонент қурилмалари ўртасидаги боғланишлар тўғрисидаги ахборотни олишдан иборат тезкор-қидирув фаолиятини амалга оширишга, шу жумладан тезкор-қидирув тадбирларини ўтказишга суднинг қарорига асосан йўл қўйилади.

Давлат органлари ва ташкилотлари комплаенс ва коррупцияга қарши ички назорат тузилмалари ходимларининг турар жойига ёки хизмат хонасига, фойдаланадиган транспортига кириш, уларнинг телефондаги сўзлашувларини эшитиш, уларнинг хат-хабарларини кўздан кечириш билан боғлиқ тезкор-қидирув тадбирлари белгиланган тартибда фақат Ўзбекистон Республикаси Бош прокурорининг ёзма рухсати билан амалга оширилади»;

2) 17-модданинг биринчи қисми :

қуйидаги мазмундаги олтинчи хатбоши билан тўлдирилсин:

«Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари билан белгиланган дахлсизликка, иммунитетга эга бўлган шахсларга нисбатан тезкор-қидирув тадбирларини ушбу Қонуннинг 15 1 -моддасида белгиланган тартибга амал қилмаган ҳолда ўтказиши»;

олтинчи ва еттинчи хатбошилари тегишинча еттинчи ва саккизинчи хатбошилар деб ҳисоблансин.

5-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2026 йил 27 июлда қабул қилинган «Давлат органининг ёки унинг мансабдор шахсининг қонунга хилоф қарори, ҳаракати ёхуд ҳаракатсизлиги туфайли етказилган зарарнинг ўрнини қоплаш тўғрисида»ги ЎРҚ-1161-сонли Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2026 йил, № 7, 750-модда) 2-моддаси қуйидаги мазмундаги учинчи қисм билан тўлдирилсин:

«Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси мансабдор шахслари ва бошқарув ходимларининг ўз зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш ва ваколатларини амалга ошириш билан боғлиқ қарорлари, ҳаракатлари ёхуд ҳаракатсизлиги натижасида етказилган зарарнинг ўрнини қоплаш Ўзбекистон Республикасининг Давлат бюджети ҳисобидан амалга оширилади, ушбу мансабдор шахслар ва бошқарув ходимларига нисбатан регресс ҳуқуқи қўлланилмайди ҳамда зарарнинг ўрнини қоплаш тартиби алоҳида қонун билан белгиланади».

6-модда. Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги ва бошқа манфаатдор ташкилотлар ушбу Қонуннинг ижросини, ижрочиларга етказилишини ҳамда моҳияти ва аҳамияти аҳоли ўртасида тушунтирилишини таъминласин.

7-модда. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси:

ҳукумат қарорларини ушбу Қонунга мувофиқлаштирсин;

республика ижро этувчи ҳокимият органлари ушбу Қонунга зид бўлган ўз норматив-ҳуқуқий ҳужжатларини қайта кўриб чиқишлари ва бекор қилишларини таъминласин.

8-модда. Ушбу Қонун расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.

Ўзбекистон Республикасининг Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ

Тошкент ш.,

2026 йил 14 октябрь,

ЎРҚ- 1182 -сон

(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 15.10.2026 й., 03/26/1182/1034-сон)

lex.uz

Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni

Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga qoʻshimcha va oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida

Qonunchilik palatasi tomonidan 2026-yil 22-sentabrda qabul qilingan Senat tomonidan 2026-yil 2-oktabrda maʼqullangan

Mamlakatimizda zamonaviy boshqaruv prinsiplarini joriy etish orqali davlat organlari faoliyatining samaradorligini oshirishga, davlat organlari mansabdor shaxslarining masʼuliyati va tashabbuskorligini kuchaytirishga, ular oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalar va vakolatlarni mustaqil hamda toʻlaqonli amalga oshirishi uchun zarur huquqiy kafolatlarni mustahkamlashga qaratilgan tizimli ishlar amalga oshirilmoqda.

Shu bilan birga huquqni qoʻllash amaliyoti tahlili shuni koʻrsatmoqdaki, ayrim toifadagi shaxslar oʻz xizmat vazifalarini toʻsqinliksiz bajarishi uchun ularga zarur shart-sharoitlarni yaratish, ularning faoliyatiga gʻayriqonuniy aralashuvlarning oldini olish hamda daxlsizlik huquqini amalga oshirishning aniq huquqiy mexanizmlarini qonun hujjatlarida mustahkamlash zaruriyati mavjud.

Mazkur Qonun bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga qoʻshimcha va oʻzgartirishlar kiritilib, daxlsizlikka, immunitetga oid munosabatlar huquqiy jihatdan tartibga solinmoqda, ularning oʻziga xos xususiyatlari, qoʻllanilish doirasi va tartibi belgilanmoqda.

Ushbu Qonun daxlsizlik va immunitet institutlarini qoʻllashning yagona va aniq huquqiy mexanizmlarini shakllantirishga, qonunchilikdagi huquqiy boʻshliqlarni bartaraf etishga xizmat qiladi.

1-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2012-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 1, 3-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, № 9, 144-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda, № 9-10, 165-modda; 2002-yil, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 9, 171-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 314-modda, № 12, 417, 418-moddalar; 2006-yil, № 6, 261-modda, № 12, 656-modda; 2007-yil, № 4, 158, 166-moddalar, № 6, 248-modda, № 9, 416, 422-moddalar, № 12, 607-modda; 2008-yil, № 4, 187, 188, 189-moddalar, № 7, 352-modda, № 9, 485, 487, 488-moddalar, № 12, 640, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 4, 128-modda, № 9, 329, 334, 335, 337-moddalar, № 12, 470-modda; 2010-yil, № 5, 176, 179-moddalar, № 9, 341-modda, № 12, 471, 477-moddalar; 2011-yil, № 1, 1-modda; 2012-yil, № 4, 108-modda, № 9/1, 242-modda, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda, № 5, 130-modda, № 9, 244-modda, № 12, 343-modda; 2015-yil, № 6, 228-modda, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 3, 47-modda, № 6, 300-modda, № 9, 506, 510-moddalar; 2018-yil, № 1, 4-modda, № 4, 218, 224-moddalar, № 7, 430-modda, № 10, 679-modda; 2019-yil, № 1, 3, 5-moddalar, № 3, 161-modda, № 5, 259, 267, 268-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 471-modda, № 9, 592-modda, № 11, 787-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 1, 4-modda, № 3, 204-modda, № 7, 449-modda, № 10, 593-modda, № 11, 651-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 5, 14-moddalar, № 2, 142, 144-moddalar, № 3, 217-modda, 4-songa ilova, № 8, 800, 803-moddalar, № 10, 966, 968, 973-moddalar, № 12, 1193-modda; 2022-yil, № 2, 81-modda, № 3, 215, 216-moddalar, № 4, 337-modda, № 5, 464, 466-moddalar, № 6, 575-modda, № 10, 981-modda; 2023-yil, № 3, 184, 185, 187, 188-moddalar, № 4, 265-modda, № 5, 319-modda, № 10, 798-modda, № 11, 921-modda; 2024-yil, № 1, 8-modda, № 2, 111-modda, № 3, 245-modda, № 8, 818-modda, № 9, 954, 964-moddalar, № 10, 1070, 1071, 1073, 1077, 1079, 1083-moddalar, № 11, 1186-modda, № 12, 1280, 1287-moddalar; 2025-yil, № 2, 196-modda, № 3, 376, 377-moddalar, № 5, 643, 647-moddalar, № 8, 968-modda, № 9, 1042-modda, № 10, 1156-modda, № 11, 1236-modda; 2026-yil, № 1, 5-modda, № 3, 249, 250, 253-moddalar, № 4, 353, 354, 361-moddalar, № 6, 621, 622, 626-moddalar, № 7, 747-modda) quyidagi qoʻshimchalar va oʻzgartirish kiritilsin:

1) 10-modda quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Ushbu moddaning birinchi qismida belgilangan qoida qonunga muvofiq daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan alohida tartibga rioya etgan holda qoʻllaniladi”;

2) XVI bobning nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“ XVI bob. Odil sudlovni amalga oshirishga va huquqni muhofaza qilishning qonuniy tartibiga qarshi jinoyatlar ”;

3) quyidagi mazmundagi 230 3 -modda bilan toʻldirilsin:

“230 3 -modda. Daxlsizlikka va immunitetga oid kafolatlarni buzish

Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasiga yoki qonuniga muvofiq daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxsni bila turib qonunga xilof ravishda ushlab turish, majburiy keltirish, unga nisbatan tezkor-qidiruv faoliyatini, surishtiruv, tergov harakatlarini yoki ularning huquqlari va erkinliklarini cheklaydigan boshqa har qanday protsessual majburlov choralarini amalga oshirish, shuningdek bunday harakatlar sodir etish toʻgʻrisida buyruq yoki topshiriq berish, —

muayyan huquqdan mahrum etib, uch yildan besh yilgacha ozodlikni cheklash yoxud uch yildan besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.

Oʻsha harakatlar:

a) takroran;

b) bir guruh shaxslar tomonidan oldindan til biriktirib;

v) zoʻrlik ishlatib yoki zoʻrlik ishlatish bilan qoʻrqitib;

g) dalillarni soxtalashtirgan yoki ayblovning sunʼiy dalillarini vujudga keltirgan holda;

d) qamoqqa olish yoki jinoiy javobgarlikka tortish orqali sodir etilgan boʻlsa, —

muayyan huquqdan mahrum etib, besh yildan sakkiz yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”.

2-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2013-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Jinoyat-protsessual kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 2, 5-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 12, 269-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda, № 7-8, 217-modda; 2001-yil, № 1-2, 11, 23-moddalar, № 9-10, 165, 182-moddalar; 2002-yil, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 5, 67-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 9, 171-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 12, 418-modda; 2006-yil, № 6, 261-modda; 2007-yil, № 4, 166-modda, № 6, 248, 249-moddalar, № 9, 422-modda, № 12, 594, 595, 607-moddalar; 2008-yil, № 4, 177, 187-moddalar, № 9, 482, 484, 487-moddalar, № 12, 636, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 4, 136-modda, № 9, 335-modda, № 12, 469, 470-moddalar; 2010-yil, № 6, 231-modda, № 9, 334, 336, 337, 342-moddalar, № 12, 477-modda; 2011-yil, № 4, 103, 104-moddalar, № 9, 252-modda, № 12/2, 363-modda; 2012-yil, № 1, 3-modda, № 9/2, 244-modda, № 12, 336-modda; 2014-yil, № 9, 244-modda; 2015-yil, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 385-modda; 2017-yil, № 3, 47-modda, № 6, 300-modda, № 9, 506, 510-moddalar, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 5-moddalar, № 4, 218, 224-moddalar, № 7, 430, 431-moddalar, № 10, 679-modda; 2019-yil, № 1, 3, 5-moddalar, № 2, 47-modda, № 3, 161-modda, № 5, 259, 267-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 469-modda, № 9, 589, 592-moddalar, № 10, 671-modda, № 11, 787, 791-moddalar, № 12, 880, 881, 891-moddalar; 2020-yil, № 3, 204-modda, № 5, 296-modda, № 12, 689-modda; 2021-yil, № 1, 5, 11, 13, 14-moddalar, № 2, 142, 144-moddalar, 4-songa ilova, № 8, 800, 803-moddalar, № 9, 903-modda, № 10, 973-modda, № 12, 1193-modda; 2022-yil, № 2, 81-modda, № 3, 216-modda, № 4, 337-modda, № 6, 575-modda; 2023-yil, № 3, 184, 185-moddalar, № 4, 265, 269-moddalar, № 5, 319-modda, № 9, 713-modda; 2024-yil, № 1, 8-modda, № 2, 115-modda, № 9, 964-modda, № 10, 1070, 1073, 1077, 1083-moddalar, № 12, 1280, 1286, 1292-moddalar; 2025-yil, № 1, 8-modda, № 2, 196, 201-moddalar, № 3, 376-modda, № 6, 727-modda, № 8, 968, 969-moddalar, № 9, 1042-modda; 2026-yil, № 1, 5-modda, № 4, 353, 354-moddalar, № 6, 622, 626-moddalar, № 7, 750-modda, № 8, 926-modda) quyidagi oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin:

1) 4-moddaning ikkinchi qismidagi “Immunitetga ega boʻlgan shaxslarga” degan soʻzlar “Immunitetga ega boʻlgan ajnabiy fuqarolarga va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

2) 15-modda quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan jinoyat ishlarini yuritishning oʻziga xos xususiyatlari ushbu Kodeks bilan belgilanadi”;

3) 16-modda quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Hech kimga qonunda nazarda tutilgan hollardan tashqari imtiyoz berilishiga yoʻl qoʻyilmaydi”;

4) 84-moddaning birinchi qismi quyidagi mazmundagi 7 1 -band bilan toʻldirilsin:

“7 1 ) daxlsizlikka ega boʻlgan shaxsni javobgarlikka tortish uchun rozilik berish rad qilingan boʻlsa”;

5) 223-modda chiqarib tashlansin;

6) 239-moddaning uchinchi qismi chiqarib tashlansin;

7) 321-modda quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan jinoyat ishini qoʻzgʻatish uchun sabab va yetarli asoslar mavjud boʻlganda, hujjatlar tegishliligiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuroriga yoki Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokuroriga, viloyat, Toshkent shahar prokuroriga, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokuroriga va ularga tenglashtirilgan prokurorga yuboriladi”;

8) 364-moddaning birinchi qismi :

4-bandidagi “hollarda toʻxtatiladi” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

quyidagi mazmundagi 5-band bilan toʻldirilsin;

“5) jinoyat sodir etgan shaxsni daxlsizlik huquqidan mahrum qilish toʻgʻrisida, shaxsni jinoiy javobgarlikka tortish yuzasidan rozilik berish haqida soʻrov yuborilgan hollarda toʻxtatiladi”;

9) 389-modda :

quyidagi mazmundagi oltinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Daxlsizlikka ega boʻlgan quyidagi shaxslarga nisbatan yuritilgan jinoyat ishlari:

1) ushbu Kodeks 546 3 -moddasi birinchi qismining 4-bandida koʻrsatilgan shaxslarga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudloviga;

2) ushbu Kodeks 546 3 -moddasi birinchi qismining 1, 2, 3, 5, 7, 8, 9 va 12-bandlarida koʻrsatilgan shaxslarga nisbatan — Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyat, Toshkent shahar sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining sudloviga tegishlidir”;

10) quyidagi mazmundagi 59 1 -bob bilan toʻldirilsin:

“ 59 1 -bob. DAXLSIZLIKKA, IMMUNITETGA EGA BOʻLGAN SHAXSLARGA NISBATAN ISH YURITISH

546 2 -modda. Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan ish yuritish qoidalarining qoʻllanilish doirasi

Ushbu bob qoidalari Oʻzbekiston Respublikasining qonunlariga muvofiq daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan qoʻllaniladi.

Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslar bir necha asoslarga koʻra daxlsizlik, immunitet huquqiga ega boʻlgan taqdirda, ularning manfaatini koʻproq himoya qiladigan asos qoʻllaniladi.

546 3 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslar

Quyidagilar daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslar deb hisoblanadi:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatlari va Senati aʼzolari;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman);

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakili (Bolalar ombudsmani);

4) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlari, shu jumladan ular Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan harakati yoki harakatsizligi uchun;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil;

6) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatlari, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashlarining deputatlari;

7) Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarining va tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudyalari, sudya sifatida ishlagan davrida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holatlar yuzasidan — sobiq sudyalari hamda Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining sudyalar orasidan saylangan aʼzolari;

8) Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasining aʼzolari;

9) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentligiga nomzodlar (nomzodlik maqomiga ega boʻlgan davrda);

10) prokurorlar, tergovchilar va surishtiruvchilar;

11) xizmat vazifasini bajarish chogʻida — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmatining, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmatining va Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining harbiy xizmatchilari (xodimlari);

12) davlat organlari va tashkilotlari komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat tuzilmalarining xodimlari;

13) advokatlar.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatining, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashi deputatining daxlsizlik huquqi u qaysi viloyat, tuman yoki shahar deputati boʻlsa, oʻsha viloyat, tuman yoki shahar hududida amal qiladi.

546 4 -modda. Immunitetga ega boʻlgan shaxslar

Quyidagilar immunitetga ega boʻlgan shaxslar deb hisoblanadi:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining mansabdor shaxslari va ularning oila aʼzolari (turmush oʻrtogʻi, shu jumladan sobiq turmush oʻrtogʻi, farzandlari va ota-onasi);

3) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlari — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish hamda vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holda qabul qilgan qarori, sodir etgan harakati yoki harakatsizligi, bildirgan fikri yoxud bergan koʻrsatmasi yuzasidan;

4) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatlari va Senati aʼzolari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatlari, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashlarining deputatlari — ovoz berish chogʻida fikr bildirganligi yoki nuqtai nazarini bayon etganligi uchun hamda oʻz vakolatlarini amalga oshirishi bilan bogʻliq boshqa harakatlari uchun, shu jumladan vakolatlari muddati tugaganidan keyin ham;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarining va tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudyalari, sobiq sudyalari (sudya sifatida ishlagan davri uchun) — odil sudlovni amalga oshirish borasidagi vazifalarini bajarish bilan bogʻliq holda qabul qilgan qarori yoxud bildirgan fikri yuzasidan, bundan oldindan bila turib adolatsiz hukm, hal qiluv qarori, ajrim yoki qaror chiqarish hollari mustasno.

Immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan:

surishtiruv, tergov harakatlarini yoki boshqa protsessual harakatlarni amalga oshirishga;

jinoyat ishini qoʻzgʻatishga;

ularni ishda jinoyat protsessi ishtirokchisi sifatida jalb qilishga (bundan jabrlanuvchi, qonuniy vakil yoki fuqaroviy daʼvogar sifatida oʻz roziligi bilan jalb etilgan hollar mustasno);

ushlab turish chorasini, ehtiyot chorasini yoki boshqa protsessual majburlov chorasini qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.

Ushbu modda birinchi qismining 1, 2 va 3-bandlarida koʻrsatilgan shaxslarga nisbatan tergovga qadar tekshiruv va tezkor-qidiruv faoliyatini amalga oshirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Immunitet Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining mansabdor shaxslariga va ularning oila aʼzolariga (turmush oʻrtogʻiga, shu jumladan sobiq turmush oʻrtogʻiga, farzandlariga va ota-onasiga) nisbatan ular mazkur lavozimdan yoki Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin ham umrbod amal qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi boshqaruv xodimining immuniteti u Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida saqlanib qoladi.

546 5 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarga nisbatan jinoyat ishini qoʻzgʻatish va ularni jinoiy javobgarlikka tortish tartibi

Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarga nisbatan jinoyat ishi:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlariga nisbatan, jumladan ular Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida — ularning Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan harakati yoki harakatsizligi uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori tomonidan;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakiliga (ombudsmanga), Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakiliga (Bolalar ombudsmaniga), Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakilga, Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining sudyalariga hamda sudya sifatida ishlagan davrida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holatlar yuzasidan sobiq sudyalarga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarining va tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudyalariga, shuningdek sudya sifatida ishlagan davrida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holatlar yuzasidan sobiq sudyalarga, Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining sudyalar orasidan saylangan aʼzolariga, Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasining aʼzolariga, davlat organlari va tashkilotlari komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat tuzilmalarining xodimlariga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori tomonidan;

3) prokurorlar, tergovchilar va surishtiruvchilarga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va uning oʻrinbosarlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlari va ularga tenglashtirilgan prokurorlar tomonidan;

4) advokatlarga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlari va ularga tenglashtirilgan prokurorlar tomonidan qoʻzgʻatiladi.

Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni jinoiy javobgarlikka tortishga:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatini va Senati aʼzosini — tegishli palataning roziligi bilan;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakilini (ombudsmanni) — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakilini (Bolalar ombudsmanini) — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

4) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimini, jumladan u Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida — uning Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan harakati yoki harakatsizligi uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakilni — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

6) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatini, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining deputatini — tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesining, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining roziligi bilan;

7) Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining sudyalarini hamda sudya sifatida ishlagan davrida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holatlar yuzasidan sobiq sudyalarni — Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining roziligi bilan;

8) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarining va tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudyalarini, shuningdek sudya sifatida ishlagan davrida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holatlar yuzasidan sobiq sudyalarni — Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining xulosasi mavjud boʻlganda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining roziligi bilan;

9) Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining sudyalar orasidan saylangan aʼzolarini — Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining roziligi bilan;

10) Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasining aʼzolarini — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

11) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentligiga nomzodlarni (nomzodlik maqomiga ega boʻlgan davrda) — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining roziligi bilan;

12) Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmatining, Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining harbiy xizmatchilarini (xodimlarini) — tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining va uning oʻrinbosarlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining, viloyat, Toshkent shahar prokurorining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurorining va ularga tenglashtirilgan prokurorning roziligi bilan yoʻl qoʻyiladi.

546 6 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni majburiy keltirish tartibi

Ushbu Kodeks 546 3 -moddasi birinchi qismining 1 — 5, 7, 8, 9 va 12-bandlarida koʻrsatilgan daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni majburiy keltirishga faqat ularga nisbatan belgilangan tartibda jinoyat ishi qoʻzgʻatilganidan va ularni jinoiy javobgarlikka tortishga rozilik berilganidan keyin yoʻl qoʻyiladi.

Advokatni majburiy keltirish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining, viloyat, Toshkent shahar prokurorining va ularga tenglashtirilgan prokurorlarning sanksiyasi bilan amalga oshirilishi mumkin.

546 7 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni ushlab turish

Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslar ushlab turilishi hamda huquqni muhofaza qiluvchi organga olib kelinishi mumkin emas, bundan ushbu Kodeks 221-moddasining 1-bandida nazarda tutilgan asoslar boʻyicha uch soatgacha ushlab turish hollari mustasno.

Daxlsizlikka ega boʻlgan quyidagi shaxslarni ushlab turish:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatiga va Senati aʼzosiga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi tegishli palatasining roziligi bilan;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakiliga (ombudsmanga), Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakiliga (Bolalar ombudsmaniga) nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasining aʼzosiga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

4) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakilga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlariga nisbatan, shu jumladan ular Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida — ularning Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan harakati yoki harakatsizligi uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

6) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatiga, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining deputatiga nisbatan — tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesining, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining roziligi bilan;

7) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmatining, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmatining hamda Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining harbiy xizmatchilariga (xodimlariga), advokatlarga nisbatan — tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurorining va ularga tenglashtirilgan prokurorlarning roziligi bilan qoʻllaniladi.

Davlat organlari va tashkilotlari komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat tuzilmalarining xodimini, shu jumladan u bilan mehnat shartnomasi tugatilganidan yoki xizmatdan boʻshatilganidan keyin ikki yil ichida sobiq xodimini ushlab turishga Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori xabardor etilgan holda, belgilangan tartibda yoʻl qoʻyiladi.

546 8 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarga nisbatan qamoqqa olish yoki uy qamogʻi tarzidagi ehtiyot chorasini qoʻllash tartibi

Qamoqqa olish yoki uy qamogʻi tarzidagi ehtiyot chorasi:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatiga va Senati aʼzosiga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi tegishli palatasining roziligi bilan;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakiliga (ombudsmanga) nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakiliga (Bolalar ombudsmaniga) nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

4) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlariga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakilga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

6) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatiga, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining deputatiga nisbatan — tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining, viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) prokurorlarining va ularga tenglashtirilgan prokurorlarning yoxud yuqori turuvchi prokurorning taqdimnomasiga asosan tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesining, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining roziligi bilan;

7) Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining sudyalariga nisbatan, shuningdek sudya sifatida ishlagan davrida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holatlar yuzasidan sobiq sudyalarga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining roziligi bilan;

8) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarining va tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudyalariga, shuningdek sudya sifatida ishlagan davrida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holatlar yuzasidan sobiq sudyalarga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining xulosasi mavjud boʻlganda Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining roziligi bilan;

9) Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining sudyalar orasidan saylangan aʼzosiga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining roziligi bilan;

10) Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasining aʼzolariga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

11) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentligiga nomzodlarga nisbatan (nomzodlik maqomiga ega boʻlgan davrda) — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining roziligi bilan;

12) prokurorlar, tergovchilar va surishtiruvchilarga nisbatan — tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining va uning oʻrinbosarlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlarining va ularga tenglashtirilgan prokurorlarning roziligi bilan;

13) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmatining, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmatining hamda Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining harbiy xizmatchilariga (xodimlariga) nisbatan — tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurorining va ularga tenglashtirilgan prokurorlarning roziligi bilan;

14) advokatlarga nisbatan — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlarining va ularga tenglashtirilgan prokurorlarning iltimosnomasiga koʻra belgilangan tartibda qoʻllaniladi.

Davlat organlari va tashkilotlari komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat tuzilmalarining xodimiga, shu jumladan u bilan mehnat shartnomasi tugatilganidan yoki xizmatdan boʻshatilganidan keyin ikki yil ichida sobiq xodimiga nisbatan qamoqqa olish tarzidagi ehtiyot chorasini qoʻllashga Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori xabardor etilgan holda, belgilangan tartibda yoʻl qoʻyiladi.

546 9 -modda. Rozilik olish tartibi

Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarga nisbatan jinoyat ishini qoʻzgʻatishga, ularni jinoiy javobgarlikka tortishga yoki ularga nisbatan protsessual majburlov choralarini qoʻllashga va ushbu Kodeksning 546 10 -moddasida nazarda tutilgan tergov harakatlarini oʻtkazishga rozilik olish toʻgʻrisidagi taqdimnoma daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarga nisbatan jinoyat ishini qoʻzgʻatishga vakolatli prokuror tomonidan kiritiladi.

Mazkur taqdimnomada:

1) daxlsizlik huquqiga ega boʻlgan shaxs toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;

2) qilmishning holatlari va dastlabki huquqiy tavsifi;

3) qonunda oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish bilan bogʻliq harakati yoki harakatsizligi uchun jinoiy javobgarlikka tortilishi mumkin emasligi belgilangan shaxslarga nisbatan — qilmish ularning oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish bilan bogʻliq emasligini koʻrsatuvchi asoslar;

4) oʻtkazilishi zarur boʻlgan protsessual harakatlar;

5) qoʻllanilishi taklif etilayotgan protsessual majburlov choralari koʻrsatiladi.

Rozilikda jinoyat ishini qoʻzgʻatish va javobgarlikka tortish uchun asoslar, oʻtkazilishiga ruxsat berilgan tergov harakatlari va majburlov choralarining doirasi belgilanadi.

Ishni sudga qadar yuritish bosqichida shaxsning xatti-harakatlarini rozilikda nazarda tutilmagan ogʻirroq jazo belgilangan modda yoxud qoʻshimcha modda bilan malakalash uchun alohida rozilik olinishi shart.

546 10 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarga nisbatan tergov harakatlarini oʻtkazishning oʻziga xos xususiyatlari

Ushbu Kodeks 546 3 -moddasi birinchi qismining 1 — 5, 7, 8, 9 va 12-bandlarida koʻrsatilgan daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarning turar joyiga yoki xizmat xonasiga, foydalanadigan transportiga kirishga, ularni koʻzdan kechirishga, ularda tintuv oʻtkazishga yoki ulardan ashyoni olishga, telefondagi soʻzlashuvlarini eshitishga, mazkur shaxslarni shaxsan koʻzdan kechirishga va shaxsiy tintuv qilishga, shuningdek ularning xat-xabarlarini, ularga tegishli ashyolar va hujjatlarni koʻzdan kechirishga, olib qoʻyishga yoxud olishga faqat mazkur shaxslarga nisbatan belgilangan tartibda jinoyat ishi qoʻzgʻatilganidan va ularni jinoiy javobgarlikka tortishga rozilik berilganidan keyin hamda tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining va uning oʻrinbosarlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining, viloyat, Toshkent shahar prokurorining va ularga tenglashtirilgan prokurorlarning ruxsati yoki sudning qarori bilan yoʻl qoʻyiladi.

Davlat organlari va tashkilotlari komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat tuzilmalari xodimlarining turar joyiga yoki xizmat xonasiga, foydalanadigan transportiga kirish, ularni koʻzdan kechirish, ularda tintuv oʻtkazish yoki ulardan ashyoni olish, mazkur shaxslarning telefondagi soʻzlashuvlarini eshitish, ularni koʻzdan kechirish va shaxsiy tintuv qilish, shuningdek ularning xat-xabarlarini, ularga tegishli ashyolar va hujjatlarni koʻzdan kechirish, olib qoʻyish yoxud olish faqat tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining yozma ruxsati yoki sudning qarori bilan amalga oshiriladi.

Davlat organlarining va tashkilotlarining komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat tuzilmalari xodimini, shu jumladan sobiq xodimini u bilan mehnat shartnomasi tugatilganidan yoki xizmatdan boʻshatilganidan keyin ikki yil ichida guvoh yoki gumon qilinuvchi sifatida soʻroq qilishga Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori xabardor etilgan holda, belgilangan tartibda yoʻl qoʻyiladi.

Advokatning turar joyiga yoki xizmat xonasiga, shaxsiy yoki foydalanishidagi transportiga kirish, ularni koʻzdan kechirish, ularda tintuv oʻtkazish yoki ularni olib qoʻyish, uning telefonlar va boshqa telekommunikatsiya qurilmalari orqali olib boriladigan soʻzlashuvlarini eshitish, ular orqali uzatiladigan axborotni olish, advokatni koʻzdan kechirish va shaxsiy tintuvdan oʻtkazish, xuddi shuningdek uning pochta-telegraf joʻnatmalarini, unga tegishli ashyolar va hujjatlarni koʻzdan kechirish yoki olib qoʻyish, advokatni majburiy keltirish, ushlab turish tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining, viloyat, Toshkent shahar prokurorining va ularga tenglashtirilgan prokurorlarning sanksiyasi yoki sudning qarori bilan amalga oshirilishi mumkin.

Mazkur moddaning qoidalari ushbu Kodeks 221-moddasining 1-bandida nazarda tutilgan hollarga nisbatan tatbiq etilmaydi.

546 11 -modda. Daxlsizlikni va immunitetni buzishning protsessual oqibatlari

Ushbu bobda belgilangan talablarni buzgan holda qabul qilingan protsessual qarorlar hamda harakatlar qonunga xilof deb hisoblanadi va bekor qilinishi lozim.

Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan toʻplangan dalillar, agar ular belgilangan talablarni buzgan holda olingan boʻlsa, nomaqbul deb topiladi va ayblov asosiga qoʻyilishi mumkin emas.

Ushbu moddada nazarda tutilgan oqibatlar faqat daxlsizlik yoki immunitet huquqi buzilgan shaxsga nisbatan amal qiladi.

Daxlsizlik va immunitet talablari buzilganligi aniqlangan taqdirda jinoyat ishini yuritish uchun masʼul boʻlgan mansabdor shaxs:

1) nomaqbul dalillarni ish materiallaridan chiqarib tashlaydi;

2) qonunga xilof protsessual majburlov chorasini bekor qiladi;

3) jinoyat ishi tegishli vakolatga ega boʻlmagan shaxs tomonidan qoʻzgʻatilgan yoki yozma rozilik mavjud boʻlmagan taqdirda ishni tugatadi;

4) qonun buzilishiga yoʻl qoʻygan mansabdor shaxsning javobgarligi masalasini hal qilish uchun taqdimnoma yoki xususiy ajrim chiqaradi.

546 12 -modda. Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarning oila aʼzolariga nisbatan daxlsizlik huquqining tatbiq etilishi

Ushbu bobda nazarda tutilgan daxlsizlik kafolatlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi boshqaruv xodimlarining oila aʼzolariga (turmush oʻrtogʻiga, shu jumladan sobiq turmush oʻrtogʻiga, farzandlariga va ota-onasiga) nisbatan ham tatbiq etiladi. Bunda ularga nisbatan jinoyat ishini qoʻzgʻatish, tezkor-qidiruv faoliyatini, tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv va tergov harakatlarini amalga oshirish hamda protsessual majburlov choralarini qoʻllash Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining yozma roziligi bilan amalga oshirilishi mumkin”.

3-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2015-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 3, 6-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 9, 193-modda, № 12, 269-modda; 1996-yil, № 5-6, 69-modda, № 9, 144-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 4-5, 126-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 3, 38-modda, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda, № 7-8, 217-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda, № 9-10, 165, 182-moddalar; 2002-yil, № 1, 20-modda, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 5, 67-modda, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 5, 90-modda, № 9, 171-modda; 2005-yil, № 1, 18-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 312-modda, № 12, 413, 417, 418-moddalar; 2006-yil, № 6, 261-modda, № 9, 498-modda, № 10, 536-modda, № 12, 656, 659-moddalar; 2007-yil, № 4, 158, 159, 164, 165-moddalar, № 9, 416, 421-moddalar, № 12, 596, 604, 607-moddalar; 2008-yil, № 4, 181, 189, 192-moddalar, № 9, 486, 488-moddalar, № 12, 640, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 9, 334, 335, 337-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 462, 468, 470, 472, 474-moddalar; 2010-yil, № 5, 175, 179-moddalar, № 6, 231-modda, № 9, 335, 339, 341-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 468, 473, 474-moddalar; 2011-yil, № 1, 1-modda, № 4, 104, 105-moddalar, № 9, 247, 252-moddalar, № 12/2, 365-modda; 2012-yil, № 4, 108-modda, № 9/1, 242-modda, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda, № 5, 130-modda, № 9, 244-modda, № 12, 341, 343-moddalar; 2015-yil, № 6, 228-modda, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 1, 2-modda, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 4, 137-modda, № 6, 300-modda, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 4, 5-moddalar, № 4, 224-modda, № 7, 430, 431, 432-moddalar, № 10, 671, 673, 679-moddalar; 2019-yil, № 1, 1, 3, 5-moddalar, № 2, 47-modda, № 3, 161, 165, 166-moddalar, № 5, 259, 261, 267, 268-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 469, 471-moddalar, № 9, 591, 592-moddalar, № 10, 674, 676-moddalar, № 11, 787, 791-moddalar, № 12, 880, 891-moddalar; 2020-yil, № 1, 4-modda, № 3, 203, 204-moddalar, № 7, 449-modda, № 9, 539, 540-moddalar, № 10, 593, 596-moddalar, № 11, 651-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 5, 7, 12, 13, 14-moddalar, № 2, 142-modda, № 3, 217-modda, № 4, 290, 293-moddalar, 4-songa ilova, № 8, 800, 802, 803-moddalar, № 9, 903-modda, № 10, 966, 967, 968, 973-moddalar, № 11, 1066-modda; 2022-yil, № 1, 1, 2-moddalar, № 2, 80, 81-moddalar, № 3, 215, 216-moddalar, № 4, 337-modda, № 5, 464, 465, 466, 467-moddalar, № 8, 787-modda, № 10, 981, 984-moddalar, № 12, 1188-modda; 2023-yil, № 3, 184, 185, 188, 189-moddalar, № 4, 265, 266, 268-moddalar, № 5, 319, 320-moddalar, № 7, 533, 534, 535, 537, 539-moddalar, № 8, 634-modda, № 10, 798-modda, № 11, 921, 923, 924-moddalar, № 12, 1004-modda; 2024-yil, № 1, 5, 7, 8, 9-moddalar, № 2, 102, 111, 115, 116-moddalar, № 3, 243, 245-moddalar, № 6, 530, 532-moddalar, № 7, 629-modda, № 8, 826, 829, 831-moddalar, № 9, 954, 964, 965-moddalar, № 10, 1070, 1071, 1073, 1077, 1078, 1083, 1084-moddalar, № 11, 1187, 1188, 1189-moddalar, № 12, 1279, 1280, 1282, 1286, 1287-moddalar; 2025-yil, № 1, 5, 8-moddalar, № 2, 187, 188, 196, 198, 201-moddalar, № 3, 368, 376-moddalar, № 4, 517, 521-moddalar, № 5, 643, 644-moddalar, № 6, 729-modda, № 7, 828, 829, 832-moddalar, № 8, 968, 971-moddalar, № 11, 1233, 1236, 1237-moddalar, № 12, 1322, 1327, 1328, 1329-moddalar; 2026-yil, № 1, 2, 6-moddalar, № 2, 131, 133-moddalar, № 3, 249, 250, 253-moddalar, № 4, 351, 353, 354, 355, 356, 359, 361, 364-moddalar, № 5, 496, 497, 499-moddalar, № 6, 621, 622, 626-moddalar, № 7, 747, 749-moddalar, № 8, 926-modda) quyidagi qoʻshimchalar kiritilsin:

1) 9-modda quyidagi mazmundagi yettinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarning maʼmuriy javobgarligi masalasi Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga muvofiq hal qilinadi”;

2) quyidagi mazmundagi 16 1 -modda bilan toʻldirilsin:

“16 1 -modda. Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarning maʼmuriy javobgarligi

Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni sud tartibida maʼmuriy javobgarlikka tortishga faqat ushbu Kodeksning XXIII 3 bobida belgilangan tartibda yoʻl qoʻyiladi.

Immunitetga ega boʻlgan shaxslarni sud tartibida maʼmuriy javobgarlikka tortish, shu jumladan ularga nisbatan sud tartibida beriladigan maʼmuriy jazoni qoʻllash mumkin emas”;

3) 271-modda quyidagi mazmundagi 8 2 -band bilan toʻldirilsin:

“8 2 ) daxlsizlikka ega boʻlgan shaxsni belgilangan tartibda maʼmuriy javobgarlikka tortishga rozilik berish rad etilgan boʻlsa”;

4) quyidagi mazmundagi XXIII 3 bob bilan toʻldirilsin:

“ XXIII 3 bob. DAXLSIZLIKKA, IMMUNITETGA EGA BOʻLGAN SHAXSLARGA NISBATAN ISH YURITISH

313 10 -modda. Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan ish yuritish qoidalarining qoʻllanilish doirasi

Oʻzbekiston Respublikasining qonunlariga muvofiq daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan ish yuritish ushbu bobda belgilangan xususiyatlar hisobga olingan holda amalga oshiriladi.

Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslar bir necha asoslarga koʻra daxlsizlik, immunitet huquqiga ega boʻlgan taqdirda, ularning manfaatini koʻproq himoya qiladigan asos qoʻllaniladi.

313 11 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslar

Quyidagilar daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslar deb hisoblanadi:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatlari va Senati aʼzolari;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman);

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakili (Bolalar ombudsmani);

4) Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasining aʼzolari;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentligiga nomzodlar (nomzodlik maqomiga ega boʻlgan davrda);

6) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlari, shu jumladan ular Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan harakati yoki harakatsizligi uchun;

7) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil;

8) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatlari, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashlarining deputatlari;

9) Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarining va tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudyalari, sudya sifatida ishlagan davrida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holatlar yuzasidan — sobiq sudyalari hamda Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining sudyalar orasidan saylangan aʼzolari.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatining, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashi deputatining daxlsizlik huquqi u qaysi viloyat, tuman yoki shahar deputati boʻlsa, oʻsha viloyat, tuman yoki shahar hududida amal qiladi.

313 12 -modda. Immunitetga ega boʻlgan shaxslar

Quyidagilar immunitetga ega boʻlgan shaxslar deb hisoblanadi:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining mansabdor shaxslari va ularning oila aʼzolari (turmush oʻrtogʻi, shu jumladan sobiq turmush oʻrtogʻi, farzandlari va ota-onasi);

3) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlari — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holda qabul qilgan qarori, sodir etgan harakati yoki harakatsizligi, bildirgan fikri yoxud bergan koʻrsatmasi yuzasidan;

4) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatlari va Senati aʼzolari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatlari, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashlarining deputatlari — ovoz berish chogʻida fikr bildirganligi yoki nuqtai nazarini bayon etganligi uchun hamda oʻz vakolatlarini amalga oshirishi bilan bogʻliq boshqa harakatlari uchun, shu jumladan vakolatlari muddati tugaganidan keyin ham;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarining va tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudyalari, sobiq sudyalari (sudya sifatida ishlagan davri uchun) — odil sudlovni amalga oshirish borasidagi vazifalarini bajarish bilan bogʻliq holda qabul qilgan qarori yoxud bildirgan fikri yuzasidan.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holda qabul qilgan qarori, sodir etgan harakati yoki harakatsizligi, bildirgan fikri yoxud bergan koʻrsatmalari uchun maʼmuriy javobgarlikka tortilmaydi.

Immunitet Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining mansabdor shaxslariga va ularning oila aʼzolariga (turmush oʻrtogʻi, shu jumladan sobiq turmush oʻrtogʻiga, farzandlariga va ota-onasiga) nisbatan ular mazkur lavozimdan yoki Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin ham umrbod amal qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimining immuniteti u Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida saqlanib qoladi.

313 13 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni maʼmuriy javobgarlikka tortish tartibi

Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni sud tartibida maʼmuriy javobgarlikka tortish quyidagi shartlar asosida amalga oshiriladi:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatini va Senati aʼzosini — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi tegishli palatasining roziligi bilan;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakilini (ombudsmanni), Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakilini (Bolalar ombudsmanini), Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasining aʼzolarini — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlarini, shu jumladan ular Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida — ularning Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan harakati yoki harakatsizligi uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

4) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakilni — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

5) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatini, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining deputatini — tegishli prokurorning taqdimnomasiga asosan tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesining, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining roziligi bilan (mazkur hududda sodir etgan huquqbuzarlik uchun);

6) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentligiga nomzodlarni (nomzodlik maqomiga ega boʻlgan davrda) — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining roziligi bilan;

7) sudyani — tegishli sudyalar malaka hayʼatining xulosasi bilan;

8) Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining sudyalar orasidan saylangan aʼzosini — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining taqdimnomasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining roziligi bilan.

Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni maʼmuriy javobgarlikka tortishga rozilik berilgan taqdirda, ish yuritish umumiy tartibda davom ettirilib, ishlarni yuritishni taʼminlash choralarini qoʻllash uchun qoʻshimcha rozilik talab qilinmaydi.

313 14 -modda. Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarga nisbatan maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni yuritishni taʼminlash choralarini qoʻllash tartibi

Daxlsizlikka ega boʻlgan shaxslarni maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turish quyidagi tartibda amalga oshiriladi:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi deputatini va Senati aʼzosini — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi tegishli palatasining roziligi bilan;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakilini (ombudsmanni), Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari boʻyicha vakilini (Bolalar ombudsmanini) — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasining aʼzosini — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining roziligi bilan;

4) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlarini, shu jumladan ular Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida — ularning Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan harakati yoki harakatsizligi uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

5) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakilni — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi bilan;

6) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi deputatini, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining deputatini — tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesining, xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashining roziligi bilan;

7) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentligiga nomzodni (nomzodlik maqomiga ega boʻlgan davrda) — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining roziligi bilan.

Sudya huquqbuzarlik sodir etganlikda gumon qilinib ushlab turilgan taqdirda, bu haqda ushlab turish uchun asos boʻlgan hujjatlarning koʻchirma nusxalari ilova qilingan holda Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashiga u ushlangan paytdan eʼtiboran uch soatdan kechiktirmasdan xabar qilinishi shart.

Ushbu Kodeks 313 11 -moddasi birinchi qismining 1 — 6 va 9-bandlarida hamda 313 12 -moddasida koʻrsatilgan shaxslarni shaxsan koʻrikdan oʻtkazishga, ularning ashyolarini, transport vositalarini koʻzdan kechirishga hamda ashyolari va hujjatlarni olib qoʻyishga yoʻl qoʻyilmaydi”.

4-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2012-yil 25-dekabrda qabul qilingan “Tezkor-qidiruv faoliyati toʻgʻrisida”gi OʻRQ-344-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2012-yil, № 12, 335-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda; 2017-yil, № 9, 506-modda, № 10, 605-modda; 2019-yil, № 1, 5-modda, № 2, 47-modda, № 9, 589-modda, № 12, 891-modda; 2020-yil, № 12, 689-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 6, 524-modda; 2024-yil, № 3, 244-modda; 2026-yil, № 8, 927-modda) quyidagi qoʻshimchalar va oʻzgartirish kiritilsin:

1) quyidagi mazmundagi 15 1 -modda bilan toʻldirilsin:

“ 15 1 -modda. Daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan tezkor-qidiruv tadbirlari

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi mansabdor shaxslariga va ularning oila aʼzolariga (turmush oʻrtogʻiga, shu jumladan sobiq turmush oʻrtogʻiga, farzandlariga va ota-onasiga), Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish hamda vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq holda qabul qilgan qarori, sodir etgan harakati yoki harakatsizligi, bildirgan fikri yoxud bergan koʻrsatmasi yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimlariga nisbatan tezkor-qidiruv faoliyati amalga oshirilmaydi, shu jumladan tezkor-qidiruv tadbirlari oʻtkazilmaydi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi boshqaruv xodimlariga nisbatan ularning Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasida oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan harakati yoki harakatsizligi yuzasidan tezkor-qidiruv faoliyatini amalga oshirishga, shu jumladan tezkor-qidiruv tadbirlarini oʻtkazishga Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining yozma roziligi asosida, ularning oila aʼzolariga (turmush oʻrtogʻiga, shu jumladan sobiq turmush oʻrtogʻiga, farzandlariga va ota-onasiga) nisbatan esa Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining yozma roziligi bilan yoʻl qoʻyilishi mumkin. Ushbu rozilikda u qaysi shaxs va holat yuzasidan berilayotganligi, oʻtkaziladigan tadbirning turi, asoslari, muddati va vakolatli organ koʻrsatiladi. Mazkur talablarni buzgan holda olingan natijalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Ushbu moddaning birinchi va ikkinchi qismlarida koʻrsatilgan qoidalar tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining mansabdor shaxsiga nisbatan u mazkur lavozimdan yoki Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin ham umrbod, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining boshqaruv xodimiga nisbatan esa u Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasidan ishdan boʻshatilganidan keyin besh yil davomida amal qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, harbiy sudlarning, Qoraqalpogʻiston Respublikasi sudining, viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi maʼmuriy sudining, viloyatlar va Toshkent shahar maʼmuriy sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman, shahar sudlarining, jinoyat ishlari boʻyicha tuman, shahar sudlarining, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarining va tumanlararo maʼmuriy sudlarning sudyalariga, sobiq sudyalariga (sudya sifatida ishlagan davri uchun) hamda Oʻzbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining sudyalar orasidan saylangan aʼzolariga nisbatan turar joy daxlsizligiga, yozishmalar, telefon orqali soʻzlashuvlar va boshqa soʻzlashuvlar, aloqa tarmoqlari orqali uzatiladigan pochta, kuryerlik joʻnatmalari va telegraf xabarlarining sir saqlanishiga boʻlgan huquqlarni cheklovchi, shuningdek abonentlar yoki abonent qurilmalari oʻrtasidagi bogʻlanishlar toʻgʻrisidagi axborotni olishdan iborat tezkor-qidiruv faoliyatini amalga oshirishga, shu jumladan tezkor-qidiruv tadbirlarini oʻtkazishga sudning qaroriga asosan yoʻl qoʻyiladi.

Davlat organlari va tashkilotlari komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat tuzilmalari xodimlarining turar joyiga yoki xizmat xonasiga, foydalanadigan transportiga kirish, ularning telefondagi soʻzlashuvlarini eshitish, ularning xat-xabarlarini koʻzdan kechirish bilan bogʻliq tezkor-qidiruv tadbirlari belgilangan tartibda faqat Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurorining yozma ruxsati bilan amalga oshiriladi”;

2) 17-moddaning birinchi qismi :

quyidagi mazmundagi oltinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari bilan belgilangan daxlsizlikka, immunitetga ega boʻlgan shaxslarga nisbatan tezkor-qidiruv tadbirlarini ushbu Qonunning 15 1 -moddasida belgilangan tartibga amal qilmagan holda oʻtkazishi”;

oltinchi va yettinchi xatboshilari tegishincha yettinchi va sakkizinchi xatboshilar deb hisoblansin.

5-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2026-yil 27-iyulda qabul qilingan “Davlat organining yoki uning mansabdor shaxsining qonunga xilof qarori, harakati yoxud harakatsizligi tufayli yetkazilgan zararning oʻrnini qoplash toʻgʻrisida”gi OʻRQ-1161-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2026-yil, № 7, 750-modda) 2-moddasi quyidagi mazmundagi uchinchi qism bilan toʻldirilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi mansabdor shaxslari va boshqaruv xodimlarining oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish va vakolatlarini amalga oshirish bilan bogʻliq qarorlari, harakatlari yoxud harakatsizligi natijasida yetkazilgan zararning oʻrnini qoplash Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti hisobidan amalga oshiriladi, ushbu mansabdor shaxslar va boshqaruv xodimlariga nisbatan regress huquqi qoʻllanilmaydi hamda zararning oʻrnini qoplash tartibi alohida qonun bilan belgilanadi”.

6-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi va boshqa manfaatdor tashkilotlar ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.

7-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;

respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin.

8-modda. Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2026-yil 14-oktabr,

OʻRQ- 1182 -son

(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 15.10.2026-y., 03/26/1182/1034-son)

lex.uz